2
I u cʼunic i u Tewal i Dios chuwach i jyub taʼaj
1 Are xu rik i nimaʼij Pentecostes*, conojel i creyent qui molom quib chupam jun ja. 2 Xak teʼet xqui ta pacha jun nim laj tew coʼ upam, xpe chicaj. Lic xchʼaw chupam i ja pa i je cul wi. 3 Are ʼuri xwinakir pacha tak u rep ʼaʼ xjacher bi piquiwi chi qui jujunal. 4 Teʼuri i u Tewal i Dios xrajawin piquiwi conojel, y xqui jek chʼawic pa qui chʼawbal juban chic winak ne te cach aj tinimit. Are u Tewal i Dios xa ʼanaw chique chi xe tiqui chi chʼawic re i jalajuj tak chʼawbal.
5 Che i tinimit Jerusalen-le, xak je ʼo aj Israel winak je petnak naj nakaj re u wach i jyub taʼaj. Ique qui yom qui cʼux chu cojic u ʼij i Dios. 6 Are xqui ta i que chʼokowic, xqui mol la quib. Xsach qui nojbal che, man ʼis xqui ta chi xe tiqui chi chʼawic piqui chʼawbal ique chi qui jujunal. 7 Xe oc ʼil che; lic xqui bisoj. Xqui bij chiquiwach:
—¿Wach u ʼonquil ile? I que chʼaʼatic-i, ʼis je aj Galiléa, ne te kach aj tinimit. 8 ¿Wach u ʼonquil ʼuri chi caka ta chi quiqui rik i ka chʼawbal chaka jujunal yoj? 9 ʼIs jalajuj ka chʼawbal chaka jujunal; ʼo jujun chake oj aj Pártia, xak ʼo i je aj Média, ʼo i je aj Elam, ʼo i je aj Mesopotámia, aj Judéa, aj Capadócia, aj Pónto, aj Asia; 10 xak ʼo i je aj Frígia, aj Panfília, aj Egípto, xak ʼo i je aj Africa cʼa naj chuwach pan i Ciréne. Xak ʼo i je cʼun-nak naj cʼa pa Róma; jujun chique je aj Israel chi calaxic pacha yoj, i juban xak je aj Israel, man qui yom qui wach kuʼ, wach u cojic u ʼij i Dios. 11 Xak je ʼo jujun chi je aj Créta, xak ʼo i je aj Arábia. Lic n-xa ta jun tinimit oj petnak wi, ¿wuchac ʼuri woʼor ʼis caka ta pa ka chʼawbal chaka jujunal, wach i nim laj ʼanic cu ʼan i Dios? —que cha.
12 Conojel lic quiqui bisoj, xsach qui nojbal che.
—¿Wach usucʼ ile? —xqui bij.
13 Xak ʼo jujun que yoʼyanic:
—Ile xa je ʼabarelab —que cha.
I u tzij i ma Pédro chique i winak
14 Teʼuri i cablajuj apostelab xe taqʼui ʼanok; i ma Pédro co xchʼaw chiquixol:
—Yix chi ix aj Judéa winak, yix chi ix jekel waral Jerusalen, ¡chitape wach usucʼ iri! ¡Chi ta na wach i quin bij chiwe! 15 Qui bij yix, i achiab-i je ʼabarelab, péro ne te ʼabarel. Woʼor cʼa weʼ na, maja a las nuéve, ne te ʼabarel ʼuri. 16 Are i quix tijin yix chi rilíc woʼor, are i u bim can i mam Joel, chi ajbil u tzij i Dios ujer. Queje iri u bim canok:
17 I Dios cu bij: Are ca cʼun tak i qʼuisbal ʼij,
quin tak bi in Tewal piquiwi i winak conojel;
teʼuri i miʼal iwalcʼwal quiqui bij na chique i winak wach in tzij yin chique.
I alabom chixol yix, quin cʼut na chique piqui wach, wach in chʼobom chi quin ʼan na;
xak i rijab chixol, quiquil na pa cachicʼ wach i quin ʼan na.
18 Che tak i ʼij-le, xak quin tak bi in Tewal piquiwi i je ajchaquib we yin, chi ixokib chi achiab,
teʼuri quiqui lap na, niʼpa i quin ʼalijinsaj chique.
19 Ajsic, chuwach i caj, quin cʼut ni nimak tak ʼil chiwe;
Iquem, chuwach i jyub taʼaj, quin ʼalijinsaj ni nimak tak séña chiwe.
Quiwil quicʼ, quiwil ʼaʼ, quiwil sib pacha sutzʼ ca bukukic.
20 I ʼij ca ʼekumaric; i icʼ coʼon cak pacha quicʼ.
Queje ile coʼono chu xeʼel i ʼij re i Kajwal;
I ʼij are ca cʼun ire, are jun nim laj ʼij chiquiwach i winak;
21 Chupam i ʼij-le pachin cu tzʼonoj che i Kajwal, ca totaj ʼuri.
(Queje ile u tzʼibam can i mam Joel† ujer.)
22 Achiab ix aj Israel, chi cojo retalil wach quin bij na chiwe: i Jesus aj Nazaret, lic ruʼ i Dios petnak wi; i Dios lic u cʼutum na ile chiwe. Ire, ruʼ u ʼab i Jesus, qʼui i milágro xu ʼano, cʼutbal re u ʼij i Jesus chiwe. Iwetaʼam chic yix ile; lic chiwach yix xu ʼan wi niʼpa tak ile. 23 Nim i xu ʼano, péro are xjach piʼab, xa xi camsaj. Xjach chiwe pacha u chʼobom i Dios ujer; retaʼam ire wach ca ʼani che. Yix xi chap i Jesus, xi jach piquiʼab itzel tak winak; y xa iwumal yix xqui rip chuwach cruz y xqui camsaj. 24 Péro i Dios xu cʼunsaj sak chuwach; xresaj puʼab i camic. I camic, n-ta módo ca canaj i Jesus puʼab. 25 I mam David ujer u bim chi Dios cu cʼunsaj sak chuwach i Jesus. Xu tzʼibaj i tzij-i chi pacha are i Jesus ca chʼaʼatic; xu bij:
Xwil yin, i Kajwal ʼo wuʼ, pacha ʼax ʼo wi;
ʼo pin wikabim man mi jun quin u tzaksaj.
26 Rumal ʼuri, in cʼux lic ca quicotic; ruʼ in chiʼ xin bij in quicotemal.
N-quin cʼachir taj man we xin camic, yet quin a cʼastaj.
27 Yet n-ca canaj ti wanima pa ʼo wi i canima i je camnak;
n-ca ya ta che in chʼacul ca jaric, man lic in awe yet, lic in loʼlaj Awacʼal.
28 A cʼutum i be chwe re i cʼaslemal sakil; lic nim in quicotemal man at ʼo wuʼ.
(Queje ile tzʼibtal can rumal i mam David‡ ujer.)
29 Ix wachalal, quin sakij na iri chiwe: i tzij chi xu bij i ka mam, mam David, n-re ti ire wach i xu bij. I mam David xcamic, xmukic, n-xwalij taj; cʼa ʼalaj pa muktal wi. 30 Xui-ri, ire ajbil u tzij i Dios; xu na pu cʼux wach cu ʼan i Dios coʼon panok. Retaʼam ire chi Dios u bim chi katzij cu ʼan na chi jun chique u muk u xiquin i mam David coc pu qʼuijibal ire; coʼon panok, i Crísto, chi are i Chatal§ rumal i Dios, coc pu patan chi ʼAtol Tzij pacha ire. 31 I mam David pacha rilom chic wach cu ʼan ni Dios, rumal-i xu bij wach u cʼastajbal i Crísto coʼon panok. Xu bij chi i ranima i Crísto n-ca canaj ta cuʼ i que i camnak, xak i u chʼacul n-ca jar taj. 32 Are i Jesus-le chi Dios xu cʼunsaj sak chuwach, y konojel yoj kilom u wach. 33 Teʼuri xcʼam bi chicaj pu wikabim i Dios. Are ʼo chic chila, xyaʼ i u Tewal i Dios che rumal u Kajaw, pacha u bim oʼonom lok. Woʼor, niʼpa i quiwil yix waral, niʼpa i qui ta chi, xa rumal i Jesus, chi u takom li u Tewal i Dios kuʼ. 34 N-are ti ka mam, mam David, xel bi chicaj; are i Jesus xel bi chicaj, man i mam David xu bij:
I Kajwal Dios xu bij che i Wajwal:
“Chat cul na pin wikabim,
35 cʼa cu rik ni ʼij que in ya na pawakan niʼpa i je aj chʼoʼoj chawij*.”
(Queje ile xu bij i Dios che i Kajwal Jesus.)
36 Rumal ʼuri iwonojel yix chi ix aj Israel winak, chiwetamaj chi lic katzij iri: i Jesus-i chi xi camsaj yix chuwach cruz, i Dios u yom pa Kajwal, xak u yom pa Tolke. (Queje u tzij i ma Pédro ile chique.)
37 Are xqui ta ile, lic ca ʼutut pa canima. Xqui tzʼonoj che i ma Pédro xak chique i juban apostelab:
—Kachalal, ¿wach caka ʼan ʼut? —xe cha.
38 I ma Pédro xu bij chique: —Chi jalwachij u wach i nojbal chuwach i Dios, xak chi ya iwib chu kajsaxic ya piwi, cʼutbal-re chi i yom chic iwib che i Jesucrísto. Te ʼuri i Dios cu cuy na i mac, xak cu tak li u Tewal piwi, chi are u sipon chiwe. 39 Ile, cu ya na chiwe pacha u bim ujer, y n-xui ta chiwe yix cu yaʼo, xak chique i muk i xiquin yix, xak chique i naj je ʼo wi. Conojel niʼpa i que u siqʼuij i Kajwal Dios ruʼ ire, ʼis ʼo que che wach i u sujum —xu bij.
40 Queje xu bij i ma Pédro ile chique; xak ʼo juban chic u tzij chique, yabal-re i qui nojbal. Xu bij chique: —Chi jalwachij i cʼaslemal; chix el chiquixol i winak-i chi je sachnak chupam i qui mac —coʼono.
41 Xeʼelok, niʼpa i xqui coj u tzij i ma Pédro xqui ya quib chu kajsaxic ya piquiwi. Che i ʼij-le, colo oxib mil winak xqui ya qui wach cuʼ i jutzobaj creyent. 42 Conojel lic xqui ya quib chu ʼanic pacha i qui cʼutunic i apostelab. Xai ʼan che quib lic je cachiʼil quib; junam qui ʼan qui tzʼonoxic che i Dios; junam xui ʼan qui waʼim ʼij ʼij.
Lic nam qui wach i creyent
43 Qʼui i nilágro, qʼui i nimak tak ʼanic xqui ʼan i apstelab ruʼ u choʼab i Dios; i winak lic xqubisoj rumal. 44 Conojel niʼpa xqui cuba qucʼux che i Jesus lic je jutzobaj qui ʼanom che quib; xak junam qui wach puwi ubitak-ue. 45 ʼOlic quiqui cʼayij i culew xak i pitak-que, tobal-que pachin ʼo rajwaxic chiqe. 46 ʼIj ʼij quiqui mol quib pa rachoch i Dios, xak xqui tij qui wa junam chi tak cachch. Que quicotic xqui tij qui wa, n-ta jun xoʼon nim che rib. 47 Xqui coj u ʼij i Dios yconojel i winak xqui bij chi i creyent je ʼu; laj tak winak. ʼIj ʼij ca tijin qui qʼuiaric iutzobaj creyent man i Kajwal ca tijin chi ui toʼic i winak, ʼelsabal que chupam i quinac.
* 2:1 I aj Israel winak, ʼo jun qui nimaʼij, Pentecostes u bi. I qui nimaʼij-le, are u ʼij re u qʼuisic i qui molonic re i cebáda. Are xqui ʼan wi, are i cincuénta ʼij ricʼawic i nima ʼij Páscua. † 2:21 Joel 2:28-32 ‡ 2:28 Sálmo 16:8-11 § 2:30 I usucʼ i tzij “Crísto” ca bixic, are iri: I Chatal rumal i Dios. I Jesucrísto are i Tolke chatal rumal i Dios. * 2:35 Sálmo 110:1