29
Yi topone'n Jacow Harán
1 Icy'e'n nintzun ban Jacow, nin icy' tcy'aj yi be' yi na opon kale najlche't yi e' aj tele'n tzi'n.
2 Yi topone'n le yi jun ama'la'tz, nin ben tilol jun julil a' yi juk'lche' ox k'u'j cneru' nakajil. Na cho'n cu'n na chuc'a' cyakil yi e' cyawun yi e' aj pstorinl te yi jun a'a'tz. Ej nin stzi' yi jun julil a'a'tz ate'n jun chin wutzile'n c'ub tan jople'n. 3 Jalen cunin tzun na chimol quib yi e' pstor tan tak'le'n quic'a' yi e' cyawun kalena'tz tzun na el yi c'ub cya'n. Ma yi na wi't chuc'a' yi e' cyawun nintzun na chijopt cyen junt tir stzi' yi jul. 4 Bene'n tzun jakol Jacow scyetz yi e' pstor yi nsken wi't chopontz:
—¿Na' tzun nchisaje't cyeru' e'u' wamiw? stzun i' bantz.
—O' bin aj Harán ketz, che'ch tetz.
5 —¿Cyajske'n pe'u' wutz yi jun yaj yi na bi'aj Labán, yi cy'ajl Nacor? stzun Jacow scyetz:
—Kajske'n wutz, che'ch.
6 Toque'n nintzun Jacow ch'inch'uj tan jakle'n tkanil Labán, itzun taltz:
—¿Ba'n pe' wutz i'? ¿Qui'c pe' yab?
—Ba'n, qui'c yab i', che'ch e' pstor. —Xmayninu' tzi'ne'j, tz'ul yi me'l i' yi Raquel bi' tan tak'le'n quic'a' yi cneru'.
7 Bene'n tzun tlol Jacow scyetz yi e' pstora'tz, itzun taltz:
—At tzaj nin tan cwe'n k'ej, ¿mbi tzuntz yi chin junye'ne't nin na chilam cyenu' yi cyawunu'? ¿Mbi tzuntz yi nink lchuc'a' chan cyanu', bantz chibene'nu' tan chic'a'che'n junt tkuj?
8 —Qui'c cuj te'j, che'ch. —Na tajwe'n cunin kach'iw yil chimol quib cyakil yi e' pstor scyuch' cyawun. Ba'n tzun tz'el yi c'ub ka'n. Ej nin kalena'tz tzun lchuc'a' yi e' kawun, che'ch tzun bantz.
9 I nin na tzan Jacow tan yol scyetz yi e' pstora'tz, yi topone'n Raquel scyuch' yi tawun, na i' pstor cyetz. 10 Yi bene'n tilol Jacow yi nsken wi't ul Raquel scyuch' yi tawun Labán yi xibin yi xtxu', bene'n tzun i'-tz tan telse'nlen yi c'ub yi at tan jople'n stzi' yi julil a'a'tz. Uc'a'e'n nin e' bantz yi tawun Labána'tz. 11 Ncha'tz bene'n nin bantz tan k'ale'n Raquel, nin bentz tan stz'uble'n xak stzi'. O'kl nin bantz tan yi tzatzi'n yi at cu'ntz.
12 Ma yi tbital Raquel tetz Jacow, yi tetz xtxu' i'tz tanub Labán, lajke'l nintzun bene'ntz tan talche'n tetz taj i'.
13 Yi wi't tbital Labán stziblal Jacow, yi i' tal yi tanub, lajke'l nintzun tele'n tzajtz tan c'ulche'n. Bene'n nin bantz tan ẍchajle'n tetz yi wi'nin tzatzine'n te'j. Nin bentz tan k'ale'n nin je' stz'ubul yi xak stzi'. Ej nin ben tcy'altz xe c'al. Yi cyopone'n xe ca'l xe'te'nin ban Jacow tan xtxole'n tetz Labán yi mbicunin bajij te'j i'. 14 Saje'n tzun tlol Labán tetz: “Aẍ cunin witz'un, na junit kaẍch'el tzawuch',” stzun Labán bantz.
Cyaje'n cyen nin ban Jacow tuch' Labán tetz jun xaw.
Yi tak'uje'n Jacow tan xtx'acle'n yi txkel
15 Yi je'n pone'n yi jun xawa'tz tan Jacow, nintzun tal Labán tetz:
—Nk'e'tz tan paj yi jun cunin o' tzawuch' oy tunin tzunk cẍak'uje't, ma na alaj swetz yi nicy'na' na awaj yil tzinchoj te'j ak'ej, stzun Labán bantz.
16 Ate' tzun cob me'l Labán, yi bajx na bi'aj Lea, ma yi ca'p na bi'aj Raquel. 17 Yi bajx me'al yi na bi'aj Lea, ntin tal bak' wutz tu' na yub. Ma yi Raquel, yi ca'p me'al, chin yube'nt cunin cyakil yi wankil i'. 18 Cha'stzun te mast cunin na pe'k quen Jacowtz te'j. Nin nsken wi't ben tcy'al yi xtxumu'n. Cha'stzun te ben tloltz tetz Labán:
—Yi nink ltak'u' yi me'lu' swetz, yi na bi'aj Raquel, ba'n lnak'uj juk yob tuch'u' tan ẍchojle'n.
19 Saje'n tzun tlol Labán, itzun taltz:
—Ba'n tcu'n yi cho'n lwak' yi inme'l tzatz, swutz yi cho'nk lben tk'ab jun awer nak. Ba'n bin, ba'n ẍcyaj cyen swuch' tan ak'un.
20 Ya'stzun bantz yi cyaje'n cyen Jacow juk yob tan ak'un tuch' Labán tan xtx'acle'n yi txkel. Qui tunin k'usij ban yi juk yoba'tz swutz Jacow, tantu' yi wi'nin na pe'k i' te'j Raquel.
21 Yi je'mpone'n yi juk yob tan Jacow tan ak'un nintzun taltz tetz Labán:
—Tak'e'u' yi wuxkel tan kok'bel kib tuch', na ja wi't je'ul yi juk yob ak'un wa'n yi insuknak teru' tan ẍchojle'n me'lu'.
22 Che' baje'n tzun xtxocol Labán cyakil yi e' wisintz tan cyopone'n te yi jun chin umle'na'tz yi bnix ta'n. 23 Itzun yi toque'n akale'n, nin yi topone'n oril yi umle'n nintzun ben tcy'al Labán yi bajx me'l yi na bi'aj Lea, tan cyok'bel quib tu Jacow. Ok'be'n ib nintzun e' bantz. 24 Ncha'tz tak' Labán jun scyeri mos tetz Lea yi na bi'aj Zilpa, tan xcone'n tetz i'.
25 Itzun le junt eklok yi c'ase'n Jacow kalena'tz tzun tele'n xtxum tetz yi nk'era'tz yi txkel i' ak'lij, ma na cho'n c'ase'n i' te'j Lea, yi bajx me'al. Bene'n tzun i'-tz te'j Labán, itzun taltz:
—¿Mbi eka'n tan yi tajtza'klu' yi ncu' nuc'ulu' swe'j? ¿Nk'e'tz pe' katrat tan wak'uje'n tuch'u' tan wetzal Raquel? Ma jalu' ¿mbi tzuntz mmo'cu' tan insuble'n?
26 Saje'n tzun stza'wel Labán, itzun taltz:
—Nk'era'tz ketz kacstumbr tzone'j, yi bajxk ltz'oc chmil yi ca'p me'al swutz yi bajx. 27 Ma jalu' bin cale'n cu'n te'j yi jun sman k'eje'j te yi i umle'n tu Lea, kalena's tzun lwak' Raquel tzatz. Yi ko ya'tz awajbil, ba'n. Ntin ko list aẍ tan awak'uje'n jukt yob swuch'.
28 Nintzun cu'-tz swutz Jacow, quib yi tal Labán tetz. Nin yi je'n pone'n yi jun sman k'ej te yi umle'n, kalena'tz tzun tk'ol Labán yi Raquel tetz ca'p txkel Jacow. 29 Ncha'tz tak' Labán jun mos tetz Raquel yi na bi'aj Bilha tan xcone'n tetz. 30 Ok'be'n ib nintzun e' ban Jacow tu Raquel. Poro mast tcunin tzun pek'e'n Jacow te Raquel swutz Lea. Qui't nin octz tan xtxumle'n yi stz'ak'ujk jukt yob tan paj.
Yi e' nitxajil Jacow
31 Itzun bantz yi tilol Kataj Ryos yi qui na pe'k Jacow te'j Lea, nintzun tak' ama'ltz tan jale'n cobox tal i', ma yi Raquel nin cu' makol yi talbiltz. 32 Je'n tzun tekal Lea pwokil jun ni'. Ma yi tule'n itz'ok yi jun ni'a'tz, nin oc tk'ol yi bi'-tz tetz Rubén.*
33 Yi xone'n tiemp tekal tzun Lea pwokil junt ni'. Ej nin yi bi' tulej i'tz Simeón.† Ej itzun taltz: “Ja tbit Wajcaw yi na tzan telse'n ink'ej, cha'stzun te ja tak' i' junt wal.”
34 Nin yi tele'n mas tiemp tekal tzun Lea pwokil yi toxe'n ni'. Nin yi tule'n itz'ok yi toxe'n ni'a'tz nin oc tk'ol yi bi' tetz Leví.‡ Nin tal i': “Ma jalu' spek'ok wuchmil swe'j chinch wetz, na oxix wal che' walaj ta'n.”
35 Ej nin tekal Lea pwokil junt ni'. Ya'stzun cyaje'n tal i'. Nin yi bi' tulejtz i'tz Judá.§ Ej nin yi ntaxk ul itz'ok nintzun tal Lea: “Swak'e' ink'ajsbil tetz Wajcaw jalu'.” Ya'stzun taltz yi tule'n itz'ok yi cyaji'n ni'. Poro ya'stzun wi'tzbil tal Lea njal, na makxe'n nin ban yi talbil i' tan Ryos.
* 29:32 Yi bi'aj “Rubén” na elepont “Je jun ni'” nka “yi bis yi at swetz ilijt tan Ryos”. † 29:33 Yi bi'aj “Simeón” na elepont “tbite'n tan Ryos”. ‡ 29:34 Yi bi'aj “Leví” na elepont “junit o' tu Ryos”. § 29:35 Yi bi'aj “Judá” na elepont “k'ajsbil tetz Ryos”.