17
Esis Tesalonaika saꞌi soha Pol noloma Sailas
1 Amam biam mafeꞌ mataga anona wambel Amfipolis eaꞌ makwahagon mafeꞌ mataga Apolonia. Eaꞌ makwaha wambel anama wapotiꞌ eaꞌ mafeꞌ mataga Tesalonaika. Anona ipat luꞌunai esis Juda saꞌi basef sapeinai notawa wambel anama. 2 Eaꞌ Pol nandaꞌam naꞌama etin siꞌi laꞌelaꞌef nandaꞌam eaꞌ nafeꞌ nawis ipat anama nalomas. Amam biam mape wikifah wanom ama nimeguf amama wanom sapoma nomaꞌwanai sabat, eaꞌ Pol naꞌi basef Godi mail buk Baibelia nalomas. 3 Anan nawalapa basef ofagema Godi naꞌipasam naꞌi, “Krais God nasapaꞌana nafiꞌi anan nofaꞌ nimanimi luꞌwami ma nagaꞌ notanima nohafel wapotiꞌ.”
Eaꞌ anan naꞌi, “Jisas anama deiꞌ aeꞌ awalapa basefanai, anan Krais.”
4 Eaꞌ enis amam nematawa Judaisi sombaleꞌefa Krais eaꞌ saila Pol naloma Sailas sawis wambota Godi. Enis Grik sandaꞌ lotuma Godi hiesi saloma anowa nematawa dembiwai hiawai esis wapotiꞌ sawis wambota Godi saila amam biam.
5 Eaꞌ esis Juda kowalas opalef aoma esis hiesi sombaleꞌefa basef Pol naloma Sailas maꞌipasami. Naꞌama esis sofaꞌ anom amam awami mandaꞌ waf aonai. Laꞌelaꞌef amam mape anama esis sandakolas etifigin sapoma. Eaꞌ saꞌipa amam nematawa hiesi sape wambel anama safela ukup asasimi ma sopaꞌ. Eaꞌ safitap endilisi saꞌi basef lupaꞌaimi safeꞌ sawisi uta sawis ipat Jesoni ma suwis sogolopa Pol naloma Sailas. Saꞌi sofaꞌam muwisi andeꞌma soseꞌam amam nematawa hiesi. 6 Eaꞌ esis ina sati amam biam, owaꞌ. Eaꞌ sahondeꞌai Jeson ipat anama naloma anom Kristen mafeꞌma amam agufumi wambel anama. Esis saꞌipa agufumi amama mehip saꞌi, “Amam amama biam mandaꞌ waf aonai nataga etap hiagoma eaꞌ deiꞌ mafiꞌi mape naꞌae. 7 Eaꞌ Jeson naoꞌwam mape ipat ananinai. Amam mosambala lo dembinai gavman Romunai, maꞌi anona king dembinai nape agel ananinai Jisas.”
8 Esis amam nematawa hiesi saloma agufumi wambelimi sameꞌ basef amama, sohafel gegelalasis kwapeteꞌas saꞌi mehip. 9 Eaꞌ deiꞌ agufumi mandaꞌ Jeson naloma anom Kristen amama maliꞌ matala kot motagaha amam mafeꞌ wafifim.
Pol naloma Sailas mafeꞌ mawalipasa basef Godi Beria
10 Owamb nataga amam Kristen masapaꞌ Pol naloma Sailas mafeꞌ anona wambel Beria. Amam mafeꞌ mataga Beria, mafeꞌ mawis ipat luꞌunai esis Juda saꞌi basef sapeinai. 11 Epes sape Beriai ukup mohafel endilisi sameꞌ basef sandaꞌ waf buꞌunai sikilaꞌ esis sape Tesalonaikai. Deiꞌ main, esis Beria sofaꞌ basef sandanifelamam endilisi. Eaꞌ laꞌelaꞌef satalifa basef mail buk Baibeli ma sogawa basef Pol naꞌipasami endilisimi o owaꞌ. 12 Eaꞌ deiꞌ amam nematawa Juda hiesi sombaleꞌefa Krais. Eaꞌ anowa nematawa hiawai agof luꞌwami waloma anom Grik hiami wapotiꞌ sembaleꞌefana.
13 Eaꞌ anona nemaf esis Juda sape Tesalonaikai sameꞌ basef maꞌi Pol nawalapa basef Godi Beria. Eaꞌ safeꞌ safela ukup esis amam nematawa sape Beriai aom. 14 Naꞌama deiꞌ atef amam Kristen masapaꞌ Pol nakiniꞌ nafeꞌ naoh akata. Eaꞌ Sailas naloma Timoti atom mape Beria. 15 Eaꞌ amam mofaꞌ Pol mafeꞌ eaf maitumana mafeꞌ mahaponana Atens. Amam motanima mafeꞌ eaꞌ, Pol nasapaꞌ basef mafeꞌma Sailas naloma Timoti naꞌi, “Ipeꞌ bipa pifiꞌmai aeꞌ mehip.”
Pol naꞌi basef Godi Atens
16 Pol nape nahafa amam biam Atens eaꞌ nati wambel anama nati god basoꞌamunai hianai endilisi. Eaꞌ okom nandaiwaꞌ endilisi ma esis sandaꞌ lotuma anama. 17 Eaꞌ nimeguf hiami anan nafeꞌ ipat esis Juda saꞌi basef sapeinai naꞌi basef hiami naloma esis Juda saloma enis isima sandaꞌ lotuma Godi. Nalomas saꞌi basef sandahihianamam nahagofa ukup asasimi. Eaꞌ nimeguf hiami nafeꞌ anama esis sandatama etifigin sapoma naꞌi basef hiami nalomas saꞌi sandahihianamam saloma enis safiꞌi sapani.
18 Anom amam tisa mogawa gawaimi anom Epikurian maloma anom Stoik maꞌi basef mandahihianamam maloma Pol maꞌi, “Aman anama okom nahaga nagaoli naꞌi basef mamumami, anan naꞌi niꞌi main?”
Pol nawalapa basef buꞌwami Jisasi naꞌipasa Jisas nohafel hiꞌagif.
Eaꞌ anom amam maꞌi, “Anan naꞌi nowalapa basefa anom god dambami anona wambili?”
19 Eaꞌ amam magawa gawai mefaꞌ Pol mafeꞌ maloma anom gawaimi mandatama etifigin anona domota agel Areopagus. Amam maꞌi, “Afaꞌ waꞌi ogawa basef amama dambaimi ineꞌ nawalapama esis amam nematawai. 20 Afaꞌ wagahembeꞌma basef ineꞌimi ma ogawam. Owaꞌ, anom basef. Eaꞌ deiꞌ afaꞌ waꞌi ogawa basef amama ofagema.”
21 Esis Atens hiesi saloma epes anona wambelisi safiꞌi sape Atensi, ina safiꞌi sandaꞌ anona maol, owaꞌ. Esis sape nimeguf hiami sape saꞌi basef atom dambaimi ma semeꞌ anom basef dambaimi.
22 Eaꞌ Pol naitu laꞌafena amam gawaimi mandatama etifigin halaf Areopagusi naꞌipasam naꞌi, “Ipeꞌ epes Atensipei, aeꞌ ati ipeꞌ laꞌifipa endilisi ma amamaga hiami pandaꞌ lotumami. 23 Doꞌok aeꞌ afoꞌo ati amamaga amama ipeꞌ pandaꞌ lotumami eaꞌ ati anona otam ipeꞌ pandaꞌ ofa pandaꞌ lotumanai wapotiꞌ, esis sandaꞌ anom basef mail otam anama maꞌi naꞌama maꞌi, ‘god anama apeꞌ owaꞌ mogawa agilinamae.’ Ipeꞌ pandaꞌ lotuma anama ipeꞌ owaꞌ pegawa agilinama, deiꞌ aeꞌ awalapa basef alihim aꞌipipana.
24 God nandaꞌ etap naloma apeꞌ epes maloma amamaga mape etap anaeꞌ, anan Dembinai ma ilif etapi. Anan ina nape nomona ifagw lotumi epes sandaꞌam lagufi, owaꞌ. 25 Anan atona naseꞌasa ambal namunai naloma hiami epes hiesi. Eaꞌ Anan ina anom amamaga aꞌana ma epes sigiambamana soseꞌana anom amamaga, owaꞌ. 26 Aman atona anan God nandaꞌ epes amam nematawa hiesi sataga etap anaeꞌ. Eaꞌ nandaꞌas sape etap hiagoma. Anan atona nandaꞌ nimeguf maꞌumaꞌum mandahama esis sape eti. Eaꞌ nandandepa etap nafeꞌ neatambela naloma wambel asasima. 27 God nandaꞌam naꞌama ma esis sogolopa anona sombaleꞌefana. Iꞌi esis sogolopana sefeꞌ sombaleꞌefana o owaꞌ? Anan ina nape laogona apeꞌ hiapai atona etin, owaꞌ. Nape felefeleꞌma apeꞌ hiapai. 28 Siꞌi anona aman ipeꞌinai naꞌi basef naꞌi, ‘Apeꞌ mofaꞌ ambal namunai ma anan eaꞌ naseꞌapa pepel, deiꞌ maitu mafeꞌ.’ Siꞌi anom amam gawaimi maꞌi naꞌama maꞌi, ‘Apeꞌ wapotiꞌ awasi ananipai.’ ”
29 Eaꞌ Pol naꞌipam wapotiꞌ naꞌi, “Apeꞌ mape awasi Godi. Naꞌama apeꞌ ina ukup miꞌi anan siꞌi ambal atona epes sandaꞌ otamba gol siliwa sandaꞌanai, owaꞌ. Anama ina ukup epesi atom maꞌi sandaꞌana gawa asasinai, owaꞌ. 30 Fowaꞌ gani epes owaꞌ seagawanai, God ina naꞌi basef mamumami ma amamaga hiami esis sandaꞌam nogota anama, owaꞌ. Eaꞌ deiꞌ anan naꞌipas naꞌi mehip epes hiesi ma wambel etap hiagoma naꞌi, ‘Ipeꞌ pemboma opalef pila Aeꞌ.’
31 Anan nandandepa anona nemaf eaꞌ ma nondaꞌ basefa kot, nowaloga waf amam nematawa hiesi sandaꞌanai. Basefa kot ananinai mofeꞌ boꞌom andeandeꞌ. Anan nandandepa anona aman eaꞌ ma nohapila kot anama. Aman anama nagaꞌ eaꞌ God nafelona wapotiꞌ hiꞌagif. Amama atom deiꞌ epes hiesi sape etap hiagomai sogawa basef amama endilisimi atoma anan anona nemaf nondaꞌmas kot anama.”
32 Esis sameꞌ basef amama ma epes sohafel wapotiꞌ hiꞌagif eaꞌ enis saꞌi basef sandaꞌ iafana. Eaꞌ enis saꞌi, “Wila, apeꞌ maꞌi nambimb momeꞌ basef ineꞌimi wapotiꞌ ma amamaga amama.”
33 Eaꞌ Pol nakwaha amam mogawa gawai mandatama etifigin mapeinai eaꞌ nafeꞌ. 34 Eaꞌ enis epes kwaieꞌwis sombaleꞌefa Jisas saila Pol safeꞌ. Epes isima Dionisius, anan nagawa gawai ma amam mandatama etifigin Areopagus naloma anoꞌw nemataꞌw agiliꞌwa Damaris saloma enis epes wapotiꞌ.