41
Isufu u danai alatani ana mogono ma yaꞋain
1 Ana a̱ya̱ e re a lazai ɗa Mogono FiriꞋauna ma yaꞋin alatani a na wi a kashani o kuɗolu ku Nilu, 2 ɗa anaka a singai e cindere a̱ uta̱i punu o kuɗolu ku Nilu ka ɗa a̱ ka̱na̱i kalina. 3 Ɗa kpamu anaka e cindere a gbanigbani ayambishi ɗa a̱ uta̱i punu e kuyene ku Nilu ɗa a shamgbai lo a̱ kucina ka aza a singai a. 4 Anaka a gbani-gbani n ayambishi a takumai aza a gbaga n ikyamba. Ɗa FiriꞋauna u jimgbai. 5 Ɗa u doku u latai kpamu, ɗa u doku u yaꞋansai alatani o yoku. Arata ilya kpamu a kakungu ke te, arata kpamu e cindere a singai uta̱ kpamu punu a̱ ubuta̱ u te. 6 Lo kpamu a̱ kucina̱ ka ɗa arata e cindere a̱ uta̱i avavau aza ana wunla̱i u kasana warai le. 7 Ɗa avavau a o soɗongi arata a singai a. Ɗa FiriꞋauna u rikpa̱i, ashe alatani a ɗa yi. 8 N usana ɗa ka̱ɗu ko mogono ka̱ na̱mgba̱i, ɗa u suki e ɗeke yi oboci n aza ugboji a Masar. Adama a na a dana yi alatani a ama babu vuza na u fuɗai u danai ni a ɗa.
9 Ɗa kagbashi ko mogono ka ka danai ni, &lt;&lt;N ciɓa ta̱ n unushi u va̱ anana. 10 FiriꞋauna vu saꞋwa ta̱ kuyaꞋan wupa n kagbashi ka̱ nu vuza na u ci yaꞋanka wu boroji punu a kpaꞋa ku ugbashi. 11 A̱ tsu aza e re a̱ tsu ci yaꞋin alatani, alatani a̱ tsu kpamu i ta̱ a kudansa ili kakau. 12 Punu a ugbashi wa vuza va aza a Ibirahi wi ta̱ punu n a̱ tsu, kagbashi ko kosoji ka gbayin ki ta̱ punu feu. Ɗa tsu danai ni alatani a̱ tsu, ɗa u danai tsu ko yi ɗa̱i alatani a i a kudana. 13 Uteku u na u danai tsu, ta tana ili ya yo okpoi nannai. Mpa ɗa o bonokoi mu a̱ ubuta̱ wu ulinga u va̱, vuza te kpamu vuza na u tsu kangalaka mogono boroji ɗa a unai ni.&gt;&gt;
14 Ɗa mogono ma zuwai ɗa a̱ utuka̱i n Isufu a̱ kunu ku ugbashi uta̱ka̱i ni ubuta̱ ma lo. Ana a punai ni ɗa a sabaꞋi ni ntogu, ɗa u banai e kelime ka FiriꞋauna.
15 Ɗa FiriꞋauna u danai Isufu, &lt;&lt;N yaꞋan ta̱ alatani. Babu vuza na kpamu u fuɗai u danai mu a ɗa. Ama m pana ta̱ a dana vu tsu dana ta̱ uma alatani e le. I ɗa i zuwai ɗa n ɗekei nu.&gt;&gt;
16 Ɗa Isufu u danai ni, &lt;&lt;Mpa mi a kufuɗa ba. Ama Ka̱shile ki ta̱ e kuneke FiriꞋauna wu ushuki u singai.&gt;&gt;
17 Ɗa FiriꞋauna u danai Isufu, &lt;&lt;Alatani a ɗa na: Mpa, mi ta̱ a kashani a̱ ka̱kina̱ ke Kuyene ku Nilu. 18 Punu a̱ mini ma, ɗa anaka e cindere a̱ uta̱i punu a̱ mini ma. Aza a ikyamba molu-molu, ɗa a̱ ka̱na̱i lo kalina a̱ ubuta̱ wi ijanu, i na yi lo va. 19 Ana i lo kpamu, ɗa anaka e cindere o yoku o doku ɗa a̱ uta̱i ayambishi, babu kpamu tsuloboi. Mpa ta na ka̱ta̱ n saꞋwa kene icuꞋu ya anaka i nanlo punu na Masar ba. 20 Ɗaɗa ayambishi a anaka a gbani-gbani a, ɗa a takumai anaka a ikyamba a dem. 21 Ko a na a takumai aza a ikyamba a okpoi adanshi a takuma ili ba, i ta̱ lo n una̱mgbi u le tsu na ishi cau. Ɗaɗa n jimgbai. 22 Punu a alatani a̱ va̱ a kpamu me ene ta̱ arata a ilya e cindere a singai. Ɗa kpamu i a kakungu ke te. 23 Ɗa kpamu arata a ilya o yoku e cindere a̱ uta̱i. Avavau a alumbushi kpamu, aza a na wunla̱i u kasana wi ɗe o koꞋuso. 24 Ɗa avavau a o soɗongi arata a ilya a singai a. N danai oboci ukuna u nampa, ama babu vuza na u fuɗai u yevekei mu ukuna wa.&gt;&gt;
25 Ɗa Isufu u danai FiriꞋauna, &lt;&lt;Alatani a̱ nu icuꞋu i te ɗa ra̱ka̱. Ka̱shile kaꞋa ko yotsongi nu ili i na yi lo a̱ kuta̱wa̱. 26 Anaka a ikyamba a singai a ɗaɗa a̱ya̱ e cindere a singai arata e cindere kpamu ɗaɗa a̱ya̱ a singai e cindere kpamu. Alatani a i ta̱ a kadanshi ki ili i te dem. 27 Ayambishi a anaka e cindere kpamu an na uta̱i punu e kuyene ka n avavau e cindere a na wunla̱i u kasana warai ita̱ a kadanshi ka̱ a̱ya̱ e cindere feu a kambulu. 28 Ta kaꞋa ki nannai Ka̱shile ko yotsongu ta̱ FiriꞋauna i na yi lo a̱ kuta̱wa̱. 29 A̱ya̱ e cindere i ta̱ lo a̱ kuta̱wa̱, a na yaba dem u kuciya̱ ili i kulyaꞋa na Masar. 30 Ama feu a̱ya̱ e cindere a kambulu i ta̱ lo a̱ kuta̱wa̱. Uma kpamu i ta̱ a kucinukpa n uciyi u na wishi lo dem. Punu na Masar, kambulu kpamu ki ta̱ a̱ kuka̱ra̱Ꞌa̱ iɗika ya dem. 31 Wi ta̱ o kokpo adanshi ka̱ta̱ ishi a saꞋwa kuciya̱ ilikulyaꞋa ba, adama a na kambulu ka ki ta̱ a kuyimkpa ka̱u. 32 Ili i na i zuwai ɗa alatani a uta̱i ku re ɗaɗa, kadanshi ka̱ Ka̱shile kaꞋa ko foɓusoi kaꞋa n ka̱ci ka̱ ni, Ka̱shile kpamu ki ta̱ a kuyaꞋan kaꞋa m megeshe ba.
33 &lt;&lt;Gogo na u gaꞋan ta̱ FiriꞋauna u la̱nsa̱ vuza vu ugboji n cicoꞋo, vuza na u yevei ka lyalyaꞋi, ka̱ta̱ u zuwa yi u la̱na̱ iɗika i Masar. 34 YaꞋan FiriꞋauna u zuwa aza a na a kinda iɗika. A ɗika kpamu ili i re a̱ ka̱tsuma̱ ki ili kupa i na uma a Masar a kyaꞋi dem a̱ ka̱tsuma̱ ka̱ a̱ya̱ e cindere a nanlo adama a na o foɓo. 35 YaꞋan uma o ɓolongu ilikulyaꞋa a̱ ka̱tsuma̱ ka̱ a̱ya̱ e cindere a singai a nampa a na i lo a̱ kuta̱wa̱, ka̱ta̱ o foɓo ilikulyaꞋa ya nu utsura u mogono FiriꞋauna, a zuwa i ɗa a̱ likuci i gbagbaꞋin yi iɗika ya. 36 IlikulyaꞋa i nanlo kpamu a zuwa i ɗa adama a iɗika i Masar. Adama a na uma e pece ka̱ta̱ kambulu ka̱ a̱ya̱ e cindere ka kuna le dem ba.&gt;&gt;
A zuwai Isufu wo okpo gomuna vi iɗika i Masar
37 Kadanshi ka nanlo kpamu ka zuwa ta̱ FiriꞋauna n abara a̱ ni a̱ ushuku n kadanshi ka. 38 Ɗa we ecei le, &lt;&lt;Ci ta̱ a kufuɗa tsa̱ ciya̱ vuza tsu nampa vuza na kpamu u laꞋi ni? Vuma vu nampa kpamu wi ta̱ n ayinviki a̱ Ka̱shile.&gt;&gt;
39 Ɗa mogono FiriꞋauna u danai Isufu, &lt;&lt;Ci ta̱ a kufuɗa tsa̱ ciya̱ vuma vu na ayinviki a̱ Ka̱shile ki n a̱ya̱ nahannai? Babu vuza na u yawai nu ugboji n cicoꞋo tsu nu. 40 Avu ɗa vo kokpo vuzagbayin vu kefeku ko tsugono ka̱ va̱, uma a̱ va̱ kpamu i ta̱ e kuneke wu tsugbayin. Ili i na n kulaꞋaka wu i ɗaɗa kakuba ku tsugono ka̱ va̱.&gt;&gt;
41 Ɗa FiriꞋauna u danai Isufu, &lt;&lt;Gogo na n zuwa wu ta̱ vo okpo vuza na u kula̱na̱ iɗika i Masar.&gt;&gt; 42 Ɗa FiriꞋauna u foɗoi makawani a̱ ka̱jivu ka̱ ni ɗa u ukai a̱ ka̱jivu ka̱ Isufu. Ɗa u ukai ni aminya a na a yaꞋin n arikinla a singai ɗa u ukai ni idolu ya azanariya e kuɗeku ku ni. 43 Ɗa FiriꞋauna u zuwai Isufu u kumba keke vo odoku vi ni wo okpoi an mogono me i re a iɗika i Masar Ɗa a̱duga̱ri o mogono a̱ ka̱na̱i kusala, &lt;&lt;Nekei uye.&gt;&gt; Ta a zuwai Isufu wo okpoi gomuna vu Masar nannai.
44 Ɗa FiriꞋauna u danai Isufu,
&lt;&lt;Mpa ɗa mogono, ama koɓolo n kadanshi ka̱ nu kaꞋa baci ba babu vuza na u kuɗa̱ngusa̱ kukiye ka̱ta̱ u yaꞋan ili na a iɗika i Masar.&gt;&gt; 45 Ɗa FiriꞋauna u neꞋi Isufu kula Zafinatu Peniya ɗa u nekei ni Asenatu mekere ma Potifera ganu vu Onu wo okpo yi vuka. Isufu ta na wo okpoi vuza vu utsura a iɗika i Masar dem.
46 Ayin a nanlo Isufu wi ta̱ n a̱ya̱ kamangankupa (30), ana u uwai ulinga n FiriꞋauna a iɗika i Masar. Ɗa Isufu wu uta̱i u FiriꞋauna, ɗa u ka̱ra̱Ꞌi iɗika i Masar dem. 47 A̱ ka̱tsuma̱ ka̱ya̱ e cindere a nanlo ɗa ubuta̱ dem u matsai ili n a̱bunda̱i. 48 Ɗa Isufu u ka̱na̱i ki isa ilikulya n u zuwai a̱ ka̱tsuma̱ ka̱ a̱ya̱ e cindere a nanlo a̱ likuci i gbagbaꞋin i Masar. Likuci dem ɗa u zuwa a zuwai ilikulyaꞋa ya a ashina a na i uka̱ra̱Ꞌi u likuci ya. 49 Ta Isufu u zuwai ilikulyaꞋa nannai n a̱bunda̱i i ɗa i yimkpa ta̱ ali ɗa u ta̱wa̱i u ka̱sukpa̱i kukuzuku i ɗa adama a na i laꞋa ta̱ kukunzuku.
50 Kafu a̱ya̱ e cindere a nanlo a yawa a matsaka ta̱ Isufu muku mo olobo n re aza a na Asenatu mekere ma Potifera ganu vu Onu u matsakai ni. 51 Ɗa Isufu u neꞋi maku ma̱ ni kula Manasa (Ncinukpa) adama a na u dansa ta̱ n ka̱ɗu ka̱ ni, &lt;&lt;Ka̱shile ka zuwa mu ta̱ ɗa n cinukpai n atakaci a̱va̱ dem n a kpaꞋa ke esheku a̱va̱.&gt;&gt; * 52 Maku me ire u neꞋi ni kula Ifirayimu adama a na u dana ta̱ a̱ ka̱ɗu ka̱ ni &lt;&lt;Ka̱shile ke neke mu ta̱ muku a iɗika i na n takacikai.&gt;&gt; †(Akungusan).
53 Ayin a̱ ucuwi a iɗika i Masar o kotsoi. 54 Ɗa a̱ya̱ a kambulu a̱ gita̱i kuꞋuwa uteku tsu na Isufu u danai va. A̱ ubuta̱ u na u buwai dem, u ɗa wi ta̱ n kambulu ka gbayin. Ama a iɗika i Masar utalu wi ta̱ ɗe. 55 Ana kambulu ka̱ yikpa̱i a iɗika ɗa uma a̱ shiꞋika̱i FiriꞋauna. Ɗa FiriꞋauna u danai le a bana u Isufu i na baci u danai le dem a yaꞋan.
56 Ana kambulu ka̱ ka̱ra̱Ꞌi iɗika dem ɗa Isufu u zuwai a̱ ɓa̱yuwa̱ mpon ma adama a na e denke aza Masar ilikulya. 57 Uma n a̱bunda̱i a aduniyan a banai Masar adama ana a tsula ilikulyaꞋa e ekiye a̱ Isufu, adama a na kambulu ka ka yimkpa ta̱ a aduniyan.
* 41:51 N tsa aza Ibirahi tsu na e ci ɗeke kula ka ki ta̱ tsu na a tsu dana ta̱, &lt;&lt;U zuwa mu ta̱ n cinukpa.&gt;&gt; Ɗaɗa &lt;&lt;Ncinukpa.&gt;&gt; † 41:52 N kelentsu ka aza a Ibirahi tsu na e ci ɗeke kula ka wi ta̱ &lt;&lt;U neke mu ta̱ muku.&gt;&gt;