14
Tã õkó ãzâ drí dõ dãzó Yésũ drı̣̃ı̣̂ rî
(Mãtáyõ 26.1-16; Lúkạ̃ 7.37-38; Yõwánĩ 12.1-8)
1 Kậyı̣̂ ạ̃mbúkũ lâkî trá rı̣̃ ı̣̃tú kãrámã lậvũ-lậvũ kôrô kâ* rî drí ꞌẽzó âcálé. Kãrámã rî ꞌdĩ úzı̣̂ kpá kãrámã ãmbãtã ạ̃kú ãkó rî nyã kâ. Drẽ ãkpãkãꞌdã sı̣́sı̣́ kậyı̣̂ kãrámã ꞌdî kâ drí âcá ãkó rî, drı̣̃-ꞌbá ạ́ngı̣́ Yúdạ̃ yí kâ rî ꞌbá yî gõꞌdá lãꞌbí îmbá ꞌbá bê trá rĩꞌá ĩyî tã lôndãꞌá ı̣̃nı̣́nı̣̂ ró Yésũ rî rũzó fũlı̣́ vólé. 2 Kpálé gólĩyî lẽ bê trá Yésũ rî fũlı̣́ rî, gólĩyî kĩ nĩ rî, “Mã rû gólâ kô kậyı̣̂ kãrámã kâ ꞌdĩ sĩ, tãlâ õjílã dũû ꞌdĩ ꞌbá yî õzó ĩyî ngãâ ạ̃wạ̃ ró Yésũ rî pãlé cú ãmâ drı̣́gạ́ sĩ.” Gólĩyî lẽ kãrámã ạ̃dũkũ tẽlé ĩꞌdî.
3 Kậyı̣̂ rî ꞌdĩ sĩ, Yésũ rî gógó rĩꞌá Bẽtánĩ ꞌálâ. Gólâ rî ãgô ãzâ gólâ drí êdélé ngá lãzé ãrí kâ ꞌásĩ, rú bê Sĩmónã rî drí ꞌbã ꞌálâ. Gõꞌdá Yésũ yî bê trá rĩꞌá nyãsá nyãꞌá tólâ rî, õkó ãzâ drí ngãzó âfílí cú mãlãngĩ* dõ ạ̃jı̣́ bê tũrũ-tũrũ lâgî lâ drí ꞌbãlé kôrô rî kâ bê yí drı̣́gạ́. Dõ rî ꞌdĩ, rú lâ rĩꞌá nárãdã. Ĩtí rî, õkó ꞌdĩ drí cãzó Yésũ ngálâ. Drílâ mãlãngĩ tı̣̂ pı̣̃zó, gõꞌdá dõ ꞌá lâ ꞌdĩ ûtúzó trũtrũ tílílí Yésũ drı̣̃ı̣̂, ãꞌdô ró bê gólâ rî ı̣̂njı̣̃zó.
4 Nĩngá sĩ, õjílã ũrûkậ ꞌbá yî jó ꞌálâ rî yî drí ngãzó rĩꞌá úlı̣́ âtálé ạ̃wạ̃ sĩ ĩyî lãfálé ꞌásĩ kĩ nĩ rî, “Õkó ꞌdĩ îzã dõ lâgî lâ drí ꞌbãlé kôrô ꞌdĩ dãlé vũdrı̣́ ãꞌdô tãsĩ yã? 5 Lãfâ gĩzó lâ rî lậvũ gạ̃rạ̃ lãfâ ngá ꞌẽ ꞌbá kâ ndrô ãlô kâ rî drı̣̃ı̣̂ sĩ. Gólâ ãꞌdô tíkó dõ ꞌdî lậzı̣́ꞌá gĩlí vólé tãlâ lãfâ lâ ꞌdĩ tãsĩ fẽlé ngá ãkó lé ꞌbá drí.” Gólĩyî âtâ úlı̣́ trá rõô õkó rî ꞌdĩ drí.
6 Ĩtí rî, Yésũ drí tã-drı̣̃ lôgõzó gólĩyî drí kĩ nĩ rî, “Nĩ rî õkó ꞌdĩ îkpókpólõlé ãꞌdô tãsĩ yã? Gólâ ꞌê tã sũsũ trá má drí. 7 Ngá ãkó lé ꞌbá âꞌdô âꞌdóꞌá zãâ ãnyî ãnî drí pãlé zãâ cé, õzõ ãnî drí lẽlé rî tí. Gõꞌdá mâ rî gógó âꞌdó kô zãâ cé ãní bê. 8 Õkó nõ ꞌê ngá gólâ drí îcálé ꞌẽlâ má drí rî trá. Gólâ dã dõ ạ̃jı̣́ bê tũrũ-tũrũ ꞌdî trá má drı̣̃ı̣̂ ámâ rúꞌbạ́ êdélé sı̣́sı̣́ ámâ ãvõ lậpı̣́ ãkó ꞌbú ꞌá.* 9 Pạ̃tı̣́ı̣̃ võ drı̣̃ ꞌásĩ ndrĩ ãngó ꞌásĩ, õjílã õtírĩ rĩî tã âtî-âtî Ôvârí kâ ngĩlí rî, gólĩyî âꞌdô kpá tã õkó nõ drí ꞌẽlé trá nõ ngĩꞌá tólâ, gólâ rî tã ãâgâ ró bê drı̣̃ ꞌá.”
10 Vó lâ sĩ, lãjóꞌbá ãlô mûdrı̣́-drı̣̃-lâ-ngâ-rı̣̃ rî ꞌbá yî lãfálé ꞌásĩ rú bê Yúdạ̃ Ĩsĩkãrĩyótã rî drí ngãzó nĩlí drı̣̃-ꞌbá ạ́ngı̣́ Yúdạ̃ yí kâ rî ꞌbá yî rî ngálâ, ãꞌdô ró bê Yésũ rî drı̣́-bã fẽlé rũlı̣́. 11 Gólĩyî rĩꞌá ãyĩkõ ãmbá sĩ úlı̣́ Yúdạ̃ kâ ꞌdĩ ꞌá. Nĩngá sĩ rî, gólĩyî drí tã ꞌbãzó lãfâ fẽzó Yúdạ̃ drí. Tã rî ꞌdĩ tãsĩ rî, Yúdạ̃ drí lạ́tı̣̂ ndãzó Yésũ rî fẽzó gólĩyî drı̣́gạ́.
Tã Yésũ drí ngá nyãnyã ạ̃dũkũ nyãzó lãjóꞌbá íyíkâ rî ꞌbá yí bê
(Mãtáyõ 26.17-30; Lúkạ̃ 22.7-23; Yõwánĩ 13.21-30)
12 Kậyı̣̂ drı̣̃-káká kãrámã ãmbãtã ạ̃kú ãkó rî kâ, gõꞌdá kpá rĩꞌá kậyı̣̂ rĩzó kạ́bı̣̃lı̣́kı̣̃ ûlı̣́lı̣́ lãmbé lậvũ-lậvũ kôrô ạ́tı̣̃ tı̣́ sĩ kâ ró rî ĩꞌdî, lãjóꞌbá Yésũ kâ rî ꞌbá yî drí ngãzó gólâ rî îjílí kĩ nĩ rî, “Ní lẽ ãmâ drí võ êdélé ángô lé, ãꞌdô ró ãmâ drí nyãsá lậvũ-lậvũ kôrô kâ nõ nyãzó ꞌá lâ kpãkã ãlô yã?”
13 Nĩngá sĩ, Yésũ drí lãjóꞌbá íyíkâ rı̣̃ rî ꞌbá yî ậzı̣́zó gólĩyî mûdrı̣́-drı̣̃-lâ-ngâ-rı̣̃ ꞌdî ꞌbá yî lãfálé sĩ. Drílâ ngãzó tã pẽlé gólĩyî drí kĩ nĩ rî, “Nĩ nĩ fĩlí Yẽrõsãlémã ꞌálâ. Tólâ nĩ âꞌdô ãgô ûsúꞌá rĩꞌá lı̣̃mvû límvó lı̣̃mvû bê dũû yí ꞌá rî njı̣̃ꞌá. Nĩ ꞌdê, nĩ bẽ ró gólâ rî vó, bũúũ gólâ õfî ró jó ꞌálâ. 14 Gõꞌdá nĩ îjî ró tã jó lı̣́pı̣̂ ꞌdĩ tı̣́ kĩ nĩ rî, ‘Tã îmbá ꞌbá îjî tã nô nĩ kĩ, “Jó ũmú kâ ángô lé ró ãmâ drí nyãsá kãrámã lậvũ-lậvũ kôrô rî kâ nyãzó ꞌá lâ lãjóꞌbá ámákâ rî ꞌbá yí bê yã?” ’ 15 Tólâ rî, jó lı̣́pı̣̂ âꞌdô ãnî âjíꞌá jó lạ̃kũ ûrú lésĩ rî ꞌálâ, éêdê trá njãâ tãrãbízã yí bê yí ꞌá. Nĩ êdê võ rî ꞌdĩ ãmâ drí ngá nyãzó ꞌá lâ tólâ.”
16 Ĩtí rî, lãjóꞌbá rı̣̃ ꞌdî ꞌbá yî drí ngãzó nĩlí ĩyî. Gõꞌdá gólĩyî drí cãzó jạ̃rı̣́bạ̃ ạ́ngı̣́ nã ꞌálâ. Gõꞌdá tã Yésũ drí rãlé trá gólĩyî drí ꞌdĩ ꞌbá yî, drílĩyî ꞌẽzó lâ, té õzõ Yésũ drí âtálé rî tí. Drílĩyî nyãsá ꞌẽzó dódó ĩtí kãrámã lậvũ-lậvũ kôrô rî kâ tãsĩ.
17 Nĩngá sĩ, lạ̃njạ́túlı̣́ bê, Yésũ yî drí cãzó tólâ lãjóꞌbá íyíkâ mûdrı̣́-drı̣̃-lâ-ngâ-rı̣̃ ꞌdî ꞌbá yí bê nyãsá kãrámã kâ nyãlé. 18 Gõꞌdá gólĩyî drẽ rĩꞌá dîrî gbãâ tãrãbízã rú sĩ nyãsá nyãꞌá ĩyî rî, Yésũ drí ngãzó tã âtálé gólĩyî drí kĩ nĩ rî, “Pạ̃tı̣́ı̣̃ ró, õjílã ãlô ãnî rĩ ꞌbá tãrãbízã rú sĩ nyãsá nyãlé nõ ꞌbá yî ꞌásĩ âꞌdô ámâ drı̣́-bã fẽꞌá nĩ ạ̃jú-ꞌbá-ãzí ámákâ yî drí.”
19 Gõꞌdá lãjóꞌbá ꞌdĩ ꞌbá yî ârílí bê úlı̣́ ꞌdĩ ꞌbá yî rî, drílĩyî âꞌdózó tã ı̣̂sũ-ı̣̂sũ ró. Gõꞌdá gólĩyî drí ngãzó ãlô-ãlô Yésũ rî îjílí kĩ nĩ rî, “Âꞌdô îcáꞌá trá má drí âꞌdózó õjílã rî ꞌdĩ ró yã? Îcá kô.” 20 Ĩtí, Yésũ drí tã-drı̣̃ lôgõzó gólĩyî drí kĩ nĩ rî, “Gólâ ꞌẽ ꞌbá ámâ drı̣́-bã fẽlé rî, ãnî lãjóꞌbá ámákâ nõ ꞌbá yî lãfálé sĩ. Gólâ ĩꞌdî ꞌẽ ꞌbá ãmbãtã íyíkâ trõlé sõlé sãánĩ mvá ãtó kâ ꞌá ꞌdũwạ̃ má bê rî. 21 Mâ gólâ âjólé ûrú lésĩ rî, âꞌdô drãꞌá nyé õzõ îgĩlí trá búkũ Ôvârí kâ ꞌá ámâ tãsĩ rî kâtí. Gõꞌdá ãgô gólâ ꞌẽ ꞌbá ámâ drı̣́-bã fẽlé ámâ ạ̃jú-ꞌbá-ãzí yî drí ꞌdĩ, lâŋõ âꞌdô ꞌdẽꞌá gólâ drı̣̃ı̣̂ rõô. Âꞌdô âꞌdóꞌá kó tãndí ró tí õzõ úũtı̣̂ ãgô rî ꞌdĩ kôꞌdáwá rî.”
22 Gõꞌdá gólĩyî drẽ bê zãâ ngá nyãꞌá ĩyî rî, Yésũ drí ãmbãtã âtrõzó ãwô-ĩtí ꞌẽzó Ôvârí drí, gõꞌdá gólâ drí ꞌâ lâ pı̣̃zó. Gólâ drí trõzó lâ fẽlé lãjóꞌbá íyíkâ ꞌdĩ ꞌbá yî drí ndrĩ, gõꞌdá drílâ tã âtázó gólĩyî drí kĩ nĩ rî, “Nĩ nyâ, nõô ámâ rúꞌbạ́ ꞌî.”
23 Vó lâ sĩ, Yésũ drí ĩgã õdrá âlâꞌbâ kâ rî âtrõzó. Drílâ ãwô-ĩtí ꞌẽzó Ôvârí drí. Gõꞌdá gólâ drí trõzó lâ fẽlé lãjóꞌbá íyíkâ yî drí. Drílĩyî mvũzó lâ. 24 Gólĩyî õtírĩ rĩî mvũlâ rî, Yésũ drí tã âtázó gólĩyî drí kĩ nĩ rî, “Nõô ámâ ãrí tã-drı̣̃ lẽlẽ óꞌdí rî kâ, gólâ ꞌẽ ꞌbá rãlé má rú sĩ rî ĩꞌdî ãnî õjílã dũû pãlé, õzõ Ôvârí drí ꞌbãlé trá rî tí. 25 Má âtâ ãnî drí nõ tã pạ̃tı̣́ı̣̃ ꞌî. Nõô rî vósĩ, mã mvú õdrá âlâꞌbâ kâ gõꞌdá kô ãní bê kpá óꞌdí, mã âꞌdô mvũꞌá lâ ãní bê té ı̣̃tú gólâ õjílã drí Ôvârí rî ndrẽzó ãngó nõ rũ ꞌbá ró rî sĩ.”
26 Nĩngá sĩ, gólĩyî drí ngãzó lôngó ngõlé Ôvârí rî lûyı̣́zó. Vó lâ ꞌásĩ, drílĩyî ngãzó fõlé nĩlí únı̣́ fê dõ kâ bê yí drı̣̃ı̣̂ drı̣̃ ꞌálâ.
Tã Yésũ drí tã ậngũzó kĩ, Pétẽrõ âꞌdô íyî tı̣̂ gãꞌá rî
(Mãtáyõ 26.31-35; Lúkạ̃ 22.31-34; Yõwánĩ 13.36-38)
27 Lạ́tı̣̂ drı̣̃ı̣̂ rî, Yésũ drí tã âtázó lãjóꞌbá íyíkâ rî ꞌbá yî drí kĩ nĩ rî, “Nĩ âꞌdô ndrĩ ꞌdó ámâ âyéꞌá. Âꞌdô âꞌdóꞌá õzõ Ôvârí drí âtálé trá ạ̃kû ró búkũ íyíkâ ꞌá rî kâtí kĩ, yí âꞌdô lôkí ꞌbá fũꞌá, gõꞌdá kạ́bı̣̃lı̣́kı̣̃ âꞌdô rû lâpẽꞌá ndrĩ.+ 28 Má âtâ ãnî drí, õzõ má õlîdrî trá õdrã ꞌásĩ rî, má âꞌdô cãꞌá sı̣́sı̣́ ãnî drí Gãlĩláyã ꞌálâ, nĩ âꞌdô ámâ ûsúꞌá tólâ.”
29 Nĩngá sĩ, Pétẽrõ drí ngãzó tã âtálé Yésũ drí kĩ nĩ rî, “Õzõ ãꞌdô kpálé lãjóꞌbá õjâ ũgúlı̣́ nĩ ní drí rî, mâ rî gógó nyãányâ lâ já ũgúlı̣́ ní drí kô ãlôwálâ.”
30 Nĩngá sĩ, Yésũ drí tã-drı̣̃ lôgõzó drílâ kĩ nĩ rî, “Má âtâ tã pạ̃tı̣́ı̣̃ ꞌî ní drí. Ngạ́cı̣̂ nõ sĩ, drẽ ãkpãkãꞌdã ꞌạ̃ꞌú-lúgú ꞌbé cı̣́rı̣̃ kô ândâlâ rı̣̃, ní âꞌdô tı̣̂ gãꞌá má rú sĩ. Ní â kĩꞌá nĩ rî, yí nı̣̃ı̣́ mâ kô ândâlâ nâ.”
31 Gõꞌdá Pétẽrõ drí tã âtázó ngbạ́lạ́-ngbạ́lạ́ kĩ nĩ rî, “Mâ rĩꞌá njãâ drãlé ní bê, má gãá tı̣̂ kô.” Gõꞌdá lãjóꞌbá ãzâ ꞌdĩ ꞌbá yî âtâ ĩyî kpá ndrĩ ꞌdó úlı̣́ Pétẽrõ kâ ãlôlâ ꞌdĩ ĩꞌdî.
Rãtáã Yésũ kâ ꞌẽlé Gẽtẽsẽmánĩ ꞌálâ drẽ ãkpãkãꞌdã úfú gólâ kô rî
(Mãtáyõ 26.36-46; Lúkạ̃ 22.39-46)
32 Nĩngá sĩ, Yésũ yî lãjóꞌbá íyíkâ yí bê, drílĩyî ngãzó nĩlí võ zı̣̃lı̣́ Gẽtẽsẽmánĩ rî ꞌálâ. Tólâ, Yésũ drí tã âtázó gólĩyî ãzâ ꞌbá yî drí kĩ nĩ rî, “Nĩ rî nõngá, mâ drẽ nĩꞌá rãtáã ꞌẽlé.”
33 Nĩngá sĩ, Yésũ drí Pétẽrõ, Yãkóbã gõꞌdá Yõwánĩ yí bê drı̣̃zó kpãâ yí bê. Drílâ ngãzó âꞌdólé tã ı̣̂sũ ró rõô gõꞌdá kpá ĩzã ró. 34 Gõꞌdá nĩngá sĩ, drílâ tã âtázó gólĩyî drí kĩ nĩ rî, “Mâ trá rĩꞌá ĩzã ró rõô, má ı̣̂sũ tã kĩ, ĩzã má rú trá rõô, âꞌdô ámâ fũꞌá nĩ. Nĩ rî nõngá lı̣̃fı̣́ lõmbâ sĩ âꞌdólé ãnî vó lôkílí.”
35 Ĩtí, Yésũ drí nĩzó gbíyá ạ̃tı̣́ ꞌálâ. Drílâ ngãzó íyî âdãlé ạ̃drũ vũdrı̣́, gõꞌdá ngãzó tı̣̂ îrátãlé Ôvârí drí kĩ nĩ rî, “Õzõ ĩîcâ trá rî, ní âyê mâ kô ĩzã nı̣̃lı̣́. 36 Ámâ átá, rĩꞌá ní drí lâŋõ ãkó tã tı̣̂ ꞌẽzó cé tı̣̂tı̣̂. Ĩtí rî, ní trõ ĩgã lâŋõ kâ nõ vólé má drı̣́gạ́ sĩ.* Gõꞌdá kpálé má õlẽ ní drí ámâ pãlé rî, má âꞌdô ngá ní drí lẽlé má drí ꞌẽlé rî ꞌẽꞌá.”
37 Vó lâ sĩ, Yésũ drí ngãzó gõlé lãjóꞌbá íyíkâ nâ ꞌdĩ ꞌbá yî ngálâ. Gólâ ûsû gólĩyî ậꞌdú kõꞌá. Gõꞌdá drílâ tã âtázó Sĩmónã Pétẽrõ drí kĩ nĩ rî, “Sĩmónã, ãnî ậꞌdú kõꞌá yã? Nĩ îcá kô rĩlí cé ı̣̃tú-pá ãlô lı̣̃fı̣́ ngbậ võ lôkílí yã? 38 Ámâ ậdrúpı̣̃ yî, nĩ lôkî ãnî nyãányâ gõꞌdá nĩ îrátã ró tı̣̂, tãlâ nĩ õzó kô tã ányâ ꞌẽê. Má nı̣̃ trá, nĩ lẽ tã mbı̣̂mbı̣̂ rî ꞌẽlé, gõꞌdá ãnî mbârâkã ãkó ꞌẽzó lâ.”
39 Nĩngá sĩ, Yésũ drí ngãzó nĩlí kpá óꞌdí nĩꞌá rãtáã ãlôlâ ꞌdĩ ꞌẽlé Ôvârí drí. 40 Gõꞌdá gólâ âgõ bê lãjóꞌbá íyíkâ nâ ꞌdĩ ꞌbá yî ngálâ rî, gólâ ûsû gólĩyî kpá zãâ ậꞌdú kõꞌá, tãlâ gólĩyî rĩꞌá lîndĩꞌá. Gõꞌdá Yésũ drí gólĩyî îjízó kĩ, “Nĩ rî ậꞌdú kõlé nõtí ãꞌdô tãsĩ yã?” Nĩngá sĩ, gólĩyî nı̣̃ı̣́ tã-drı̣̃ ĩyî drí ꞌẽꞌá lôgõlâ Yésũ drí rî kô. 41 Nĩngá sĩ, Yésũ drí ngãzó nĩlí kpá óꞌdí rãtáã ꞌẽlé, gõꞌdá drílâ âgõzó. Gõꞌdá gólâ ûsû bê lãjóꞌbá íyíkâ nâ ꞌdĩ ꞌbá yî drẽ kpá zãâ ậꞌdú kõꞌá rî, drílâ ngãzó tã âtálé gólĩyî drí kĩ nĩ rî, “Ãnî drẽ zãâ ậꞌdú kõꞌá yã? Îcâ trá ꞌdĩ. Nĩ ndrê drẽ, ngbãângbânõ rî, mâ gólâ Ôvârí drí âjólé ûrú lésĩ rî óꞌê trá fẽlâ ạ̃jú-ꞌbá-ãzí drı̣́gạ́. 42 Gólâ ámâ drı̣́-bã fẽ ꞌbá rî trá ânĩꞌá. Nĩ ngâ ûrû, mã nĩ ró rû ûsúlı̣́ gólĩyí bê lạ́tı̣̂ ꞌá.”
Tã ódrí Yésũ rî rũzó rî
(Mãtáyõ 26.47-56; Lúkạ̃ 22.47-53; Yõwánĩ 18.3-12)
43 Yésũ õtírĩ rĩî úlı̣́ âtálé rî, Yúdạ̃ gólâ âꞌdó ꞌbá ãlô lãjóꞌbá mûdrı̣́-drı̣̃-lâ-ngâ-rı̣̃ Yésũ kâ rî ꞌbá yî ꞌásĩ rî drí âcázó. Gólâ ậdrı̣̃ õjílã tı̣́lı̣́lı̣́ kpãâ yí bê. Gólĩyî cú lı̣́gú mbẽlẽsó-mbélésô rî ꞌbá yí bê, gõꞌdá kpá pı̣̃drı̣́gú kũjũbı̣́-kújúbı̣̂ rî ꞌbá yí bê. Õjílã tı̣́lı̣́lı̣́ âjólé Yúdạ̃ bê ꞌdĩ ꞌbá yî, drı̣̃-ꞌbá ạ́ngı̣́ Yúdạ̃ yí kâ rî ꞌbá yî, lãꞌbí îmbá ꞌbá yî, gõꞌdá kpá õjílã gólĩyî âꞌdó ꞌbá sı̣́sı̣́-lésĩ rî ꞌbá yí bê âjô gólĩyî nĩ.
44 Drẽ ãkpãkãꞌdã gólĩyî âcá drẽ kôꞌdáwá rî, Yúdạ̃ rî ꞌdĩ lẽ tã-drı̣̃ trá kírî ró õjílã tı̣́lı̣́lı̣́ ꞌdĩ ꞌbá yî drí Yésũ rî âꞌdázó. Gólâ kĩ õjílã rî ꞌdĩ ꞌbá yî drí rî, “Õjílã gólâ má drí âmvólé gõzó bı̣́-ꞌbálé lâ võlé rî, ꞌdĩî gólâ ĩꞌdî ãnî drí rũlı̣́ ạ̃ngbũ ômbélé njírí-njírí trõlé vólé lôkî-lôkî lâ ró rî.” 45 Nĩngá sĩ, gólĩyî âcâ bê rî, kôrô Yúdạ̃ drí ânĩzó Yésũ rî zı̣̃lı̣́ “Tã îmbá ꞌbá!” gõꞌdá gólâ rî âmvózó gõzó bı̣́-ꞌbálé lâ võlé. 46 Ĩtí rî, kôrô ãgô ꞌdĩ ꞌbá yî drí ngãzó ndrõlé ạ̃ngbũ Yésũ drı̣̃ı̣̂. Gõꞌdá drílĩyî Yésũ rî rũzó. 47 Bê trá ĩtí rî, lãjóꞌbá Yésũ kâ ãlô rî drí ngãzó lı̣́gú mbẽlẽsõ íyíkâ ângílí ãhõwã, fókã lâ ꞌásĩ rû fũzó. Gõꞌdá drílâ ãgô ãzâ ãlô rî bı̣́ lâ gãzó njíyá. Ãgô ꞌdĩ rû ı̣̂ꞌbũ ꞌbá drı̣̃-ꞌbá drı̣̃-ꞌbá ãzí drı̣̃ı̣̂ kâ rî ĩꞌdî.
48 Nĩngá sĩ, Yésũ drí tã âtázó õjílã dũû ꞌdĩ ꞌbá yî drí kĩ nĩ rî, “Nĩ ânĩ ámâ rũlı̣́ pı̣̃drı̣́gú ândrê ândrê bê gõꞌdá kpá lı̣́gú mbẽlẽsó-mbélésô bê ãꞌdô tãsĩ yã? Mâ drı̣̃-ꞌbá õjílã õnjí kâ ꞌî mı̣́rı̣̃ rú yã? 49 Mã rî rĩlí ãní bê ı̣̃tú vósĩ cé. Má rî rĩlí tã âꞌdálé ạ̃ꞌdı̣́-drı̣̃ jó ạ́ngı̣́ Ôvârí kâ rî kâ ꞌá. Drẽ má âꞌdô bê tólâ rî, nĩ rú mâ kô. Gõꞌdá ꞌdĩî rĩꞌá mbı̣̂, tã tã îgĩ Ôvârí kâ drí âtálé rî drí rû ꞌẽzó.”
50 Ĩtí rî, lãjóꞌbá Yésũ kâ ꞌdĩ ꞌbá yî ndrĩ drí Yésũ rî âyézó, gõꞌdá ngãzó rãlé ĩyî vólé.
51 Gõꞌdá ãgô ãnjî ãlô ítá tãndí gõ ꞌbá tãkó yí rú rî trá rĩꞌá ꞌdẽꞌá Yésũ vósĩ. Gõꞌdá õjílã ꞌdî ꞌbá yî ndrô ĩyî bê ạ̃ngbũ drı̣̃ lâ rî, 52 drílâ íyî ânjózó ãpõwã, ítá íyíkâ ãlô ꞌdĩ âyélé gólĩyî drı̣́gạ́, rãzó ũndú ró.
Tã Yésũ rî âjízó drı̣̃-ꞌbá Yúdạ̃ yí kâ ândrá rî
(Mãtáyõ 26.57-68; Lúkạ̃ 22.54-55, 63-71; Yõwánĩ 18.13-14, 19-24)
53 Nĩngá sĩ, õjílã ꞌdî ꞌbá yî drí Yésũ rî drı̣̃zó âjílí ãmbá drı̣̃-ꞌbá ạ́ngı̣́ Yúdạ̃ yí kâ rî ꞌbá yí kâ rî ândrá. Drı̣̃-ꞌbá ạ́ngı̣́ ãzâ ꞌbá yî ꞌdó ndrĩ lãꞌbí îmbá ꞌbá yí bê, gõꞌdá gólĩyî âꞌdó ꞌbá sı̣́sı̣́-lésĩ rî ꞌbá yí bê drí rû êꞌbézó tũ tólâ. 54 Gõꞌdá Pétẽrõ drí ngãzó ꞌdẽlé Yésũ yî vó gĩâ jẽjẽ ró vólé ꞌálâ. Vó lâ sĩ, drílâ âfízó kírî ạ̃ꞌdı̣́-drı̣̃ ãmbá drı̣̃-ꞌbá ạ́ngı̣́ Yúdạ̃ yí kâ rî ꞌbá yí kâ rî kâ ꞌá. Tólâ drílĩyî rĩzó lạ̃sı̣́ yãlé kpãkã ãlô lómígówá ꞌdĩ ꞌbá yí bê.
55 Gõꞌdá jó ꞌálâ rî, drı̣̃-ꞌbá ạ́ngı̣́ ꞌdĩ ꞌbá yî ndrĩ ꞌdó tã kĩ ꞌbá ãzâ ꞌbá yí bê rĩꞌá zãâ ĩyî tã ífí lôndãꞌá lôꞌbãlé Yésũ rú cú ĩtí, ãꞌdô ró bê gólâ rî fũzó vólé. Nĩngá sĩ rî, Yésũ rĩꞌá cú ĩtí tã õnjí ãkó. 56 Õjílã dũû âdô ĩyî õnjõ trá Yésũ rú. Gõꞌdá õnjõ drílĩyî lôꞌbãlé Yésũ rú ꞌdĩ ꞌbá yî ꞌbé drı̣̃ kô ãlôwálâ. 57 Õjílã ũrûkậ ꞌbá yî ngâ ĩyî âdrélé cú ûrû tã lôꞌbãlé Yésũ rú õnjõ sĩ kĩ nĩ rî, 58 “Mã ârî gólâ trá tã âtáꞌá kĩ nĩ rî, yí âꞌdô jó ạ́ngı̣́ Ôvârí kâ õjílã mvá drí bẽlé nĩ nô ûfúꞌá îzãlé vólé. Gõꞌdá kậyı̣̂ nâ sĩ, yí âꞌdô jó ãzâ Ôvârí kâ õjílã mvá drí bẽlé nĩ kôꞌdáwá rî bẽꞌá.” 59 Gõꞌdá õnjõ gólĩyíkâ ꞌdĩ âꞌdô bê kpá trá lé ĩtí rî, ꞌbé drı̣̃ kpá kô úlı̣́ ãzâ drílĩyî lôꞌbãlé trá rî ꞌbá yí bê.
60 Nĩngá sĩ, ãmbá drı̣̃-ꞌbá ạ́ngı̣́ ꞌdĩ ꞌbá yí kâ ꞌdĩ drí ngãzó âdrélé ûrû tã kĩ ꞌbá ndrĩ ândrá, tãlâ Yésũ rî îjílí tã îjî sĩ. Ĩtí gólâ kĩ Yésũ drí rî, “Ní lôgõó úlı̣́ ãmbá õjílã nô ꞌbá yî drí rĩzó ánî ạ̃lı̣̃ âŋõlé ĩꞌdî sĩ lâ nõ kô yã?” 61 Lé ĩtí rî, Yésũ rî íyîngá gbõ tı̣́tı̣́ ró úlı̣́ îjílí ꞌdĩ drı̣̃ lâ lôgõ ãkó.
Drı̣̃-ꞌbá drı̣̃-ꞌbá Yúdạ̃ yí kâ ꞌdĩ ꞌbá yí kâ ꞌdĩ drí Yésũ rî îjízó kpá óꞌdí tã îjî sĩ kĩ nĩ rî, “Ní ı̣̂sũ áníkâ bê rî, nî ꞌdíyî pã ꞌbá âjólé ûrú lésĩ rî ĩꞌdî, gõꞌdá kpá Ôvârí gólâ tãndĩ ãkĩ rî mvá lâ ꞌî yã?” 62 Nĩngá sĩ, Yésũ drí tã-drı̣̃ lôgõzó kĩ, “Pạ̃tı̣́ı̣̃, mâ fí ĩꞌdî gólâ ní drí tã lâ âtálé ꞌdĩ. Gõꞌdá nĩ âꞌdô mâ gólâ Ôvârí drí âjólé ûrú lésĩ nô ndrẽꞌá kậyı̣̂ rî gógó ꞌdĩ sĩ, má õtírĩ rĩî Ôvârí mbârâkã ãkĩ rî drı̣́-ágó drı̣̃ lésĩ ró rî, nĩ âꞌdô kpá ámâ ndrẽꞌá âgõ-âgõ rî ꞌdĩ sĩ ãngó nõ ꞌá mbârâkã Ôvârí kâ bê.”
63 Nĩngá sĩ, drı̣̃-ꞌbá ạ́ngı̣́ ꞌdĩ drí ngãzó õmbã ró. Drílâ ítá íyíkâ sĩzó õmbã sĩ, gõꞌdá tã âtázó kĩ nĩ rî, “Îcá gõꞌdá kô õjílã ãzâ ꞌbá yî drí kpá ngãzó ĩyî úlı̣́ âtálé tı̣̂ gã ꞌbá ró. 64 Ãnî õjílã nô ꞌbá yî, nĩ ârî lãꞌdá gólâkâ Ôvârí rú nõ trá. Ãgô nõ lẽ íyî ꞌbãlé âꞌdólé Ôvârí kâtí, ꞌdĩî sú kô. Âꞌdô bê trá ĩtí rî, mã lẽé gõꞌdá tı̣̂ gã ꞌbá ãzâ kô. Tã ı̣̂sũ ãníkâ tã ꞌdî ꞌá rî íyíkâ ángô tí ró yã?” Gõꞌdá nĩngá sĩ, gólĩyî drí ngãzó ꞌdó tã kĩlí Yésũ rú kĩ nĩ rî, “Úfû gólâ vólé.”
65 Ĩtí rî, lómígówá ãzâ ꞌbá yî drí ngãzó rĩꞌá tũ lûwúlı̣́ gólâ rú. Drílĩyî gólâ rî lı̣̃fı̣́ ômbézó kpạ̃ạ́kũ ítá sĩ. Gõꞌdá gólĩyî drí rĩzó Yésũ rî ậdı̣̃lı̣́ drı̣́ mbãcĩkõ sĩ kı̣̃ kı̣̃. Gõꞌdá âgõzó ĩyî tã âtálé kĩ nĩ rî, “Ní kĩ yí ãꞌdô tã ậngũ ꞌbá ꞌî rî, ní âꞌdâ drẽ ngbãângbânõ ngãtá ãꞌdî dı̣̂ nî ãmâ lãfálé sĩ nĩ yã rî.” Gõꞌdá ĩtí rî, lómígówá ãzâ ꞌbá yî gólĩyî lãfálé ꞌásĩ drí gólâ rî trõzó cãlé rõô.
Tã Pétẽrõ drí tı̣̂ gãzó Yésũ rú sĩ rî
(Mãtáyõ 26.69-75; Lúkạ̃ 22.56-62; Yõwánĩ 18.15-18, 25-27)
66 Yésũ õtírĩ ꞌbãâ drẽ tã kĩ ꞌbá ândrá jó ꞌálâ rî, Pétẽrõ drí rĩzó íyíkâ ãkpã ạ̃ꞌdı̣́-drı̣̃ ꞌá ĩvĩ. Ízámvá ãlô gólâ âꞌdó ꞌbá rû ı̣̂ꞌbũ ꞌbá drı̣̃-ꞌbá ạ́ngı̣́ ꞌdĩ kâ rî ró drí ânĩzó ãnyî Pétẽrõ lạ̃gạ́tı̣́ ạ̃ꞌdı̣́-drı̣̃ ꞌá. 67 Gõꞌdá nĩngá sĩ, gólâ ndrê bê Pétẽrõ rĩꞌá lạ̃sı̣́ tı̣́ rî, drílâ ngãzó gólâ rî ndrẽlé trı̣́ı̣́. Nĩngá sĩ rî, drílâ tã âtázó kĩ nĩ rî, “Hé, nî ákĩ fí kpá Yésũ Nãzãrétã lé ꞌbá ró rî bê!”
68 Ĩtí rî, Pétẽrõ drí tı̣̂ gãzó dó. Gólâ kĩ nĩ rî, “Má nı̣̃ı̣́ tã áníkâ rĩꞌá âtálâ ꞌdĩ ꞌbá yî kôꞌdáwá. Má nı̣̃ı̣́ ãgô ꞌdĩ kô.” Gõꞌdá Pétẽrõ drí ngãzó nĩlí gõlé ạ́tı̣̃ ndõgõ kâ tı̣́ ꞌálâ ró. Kôrô ꞌạ̃ꞌú-lúgú drí cı̣́rı̣̃ ꞌbẽzó. 69 Gõꞌdá rû ı̣̂ꞌbũ ꞌbá ízámvá ró ꞌdĩ ndrê bê gólâ âdrérẽ ꞌá ạ́tı̣̃ ndõgõ kâ rî tı̣́ ꞌálâ rî, drílâ ngãzó tã âtálé kpá óꞌdí õjílã gólĩyî âꞌdó ꞌbá trá âdréꞌá ãnyî rî ꞌbá yî drí kĩ nĩ rî, “Má nı̣̃ trá, ãgô nõ rĩꞌá õjílã Yésũ kâ ĩꞌdî.” 70 Ĩtí rî, Pétẽrõ drí tı̣̂ gãzó kpá óꞌdí kĩ, “Âꞌdó mâ ĩꞌdî kô.”
Gõꞌdá ı̣̃tú-pá dã vósĩ rî, õjílã gólĩyî rĩ ꞌbá âdrélé ãnyî Pétẽrõ lạ̃gạ́tı̣́ rî ꞌbá yî drí ngãzó tã âtálé kĩ nĩ rî, “Pạ̃tı̣́ı̣̃, nî rĩꞌá ãlô õjílã Yésũ kâ rî ꞌbá yî ꞌásĩ, tãlâ ní ânĩ Gãlĩláyã lésĩ.”*
71 Gõꞌdá Pétẽrõ drí ngãzó íyî lâtrílí kĩ nĩ rî, “Õzõ má ãâdô õnjõ ꞌî rî, ngá ãzâ õꞌê mâ. Nĩ fû mâ tãkó kô. Má nı̣̃ı̣́ ãgô ãnî drí rĩꞌá tã lâ âtálé ꞌdĩ kô.” 72 Nĩngá sĩ, kôrô ꞌạ̃ꞌú-lúgú drí cı̣́rı̣̃ ꞌbẽzó ândâlâ rı̣̃ lâ ró. Nĩngá sĩ, úlı̣́ Yésũ kâ âtálé trá kĩꞌá nĩ rî, drẽ ãkpãkãꞌdã ꞌạ̃ꞌú-lúgú ꞌbé cı̣́rı̣̃ kô ândâlâ rı̣̃ rî, ní âꞌdô tı̣̂ gãꞌá kĩ nĩ rî, yí nı̣̃ı̣́ mâ kôꞌdáwá ândâlâ nâ rî drí kôrô âgázó Pétẽrõ drı̣̃ı̣̂. Ĩtí rî, kpạ̃ạ́fũ Pétẽrõ drí fũzó ãwó bê õnjí tẽtẽ ró ı̣̃lı̣́ndrı̣̂ bê cõrõ-cõrõ tã õnjí íyíkâ ꞌdĩ tãsĩ.
* 14:1 Kãrámã lậvũ-lậvũ kôrô kâ ꞌDĩî kãrámã õjílã Yúdạ̃ yí kâ drí kậyı̣̂ gólĩyî ạ́ꞌbı̣́yạ́ yî drí âfõzó Mạ́sı̣̃rı̣̃ ꞌásĩ rî tã lâ ı̣̂sũzó rî. Gólĩyî ûfû kạ́bı̣̃lı̣́kı̣̃ ãrí lâ lôbẽlé gólĩyî drí ạ́tı̣̃ tı̣́ sĩ, ãꞌdô ró bê lãmbé ró mãlãyíkã drí ndrẽlé lậvũzó bê kôrô ạ́tı̣̃ tı̣́ sĩ tã lâ õzó mvá drı̣̃-káká gólĩyíkâ ágó ró rî ꞌbá yî ûfú kô. * 14:3 Mãlãngĩ ꞌDĩî éêdê kúnı̣́ zı̣̃lı̣́ ãlãbãsétã rî ꞌásĩ. * 14:8 Lãꞌbí Yúdạ̃ yí kâ vó ró, ı̣́ı̣̂nı̣̂ ãvõ dõ sĩ ãkpãkãꞌdã sı̣́sı̣́ lậpı̣́ ãkó lâ ꞌbú ꞌá. + 14:27 Zẽkãríyã 13.7. * 14:36 Ĩgã lâŋõ kâ ꞌDĩî rĩꞌá õdrã Yésũ kâ fê lậlı̣̂-lậlı̣̂ drı̣̃ı̣̂ rî ĩꞌdî gõꞌdá kpá lậnjı̣̃-lậnjı̣̃ tã õnjí õjílã kâ ndrĩ rî njı̣̃njı̣̃ lâ kâ ꞌî. * 14:70 Gólĩyî ârî Pétẽrõ rî gbórókõ trá õzõ Gãlĩláyã lé ꞌbá kâtí.