8
Jəju əi kɨ dəne kɨ nje kuwə marɨm
1 Jəju ɔtɨ no̰o̰ aw dɔ mbal kagɨ bɨni je tɨ. 2 Nə lokɨ lo ti njay par ə təl re natɨ kəy tɨ lə Luwə. Dɨje pətɨ rəi kɨ rɔe tɨ, ə ɨsɨ nangɨ ɨsɨ ndo-de nḛ. 3 Lo kɨn tɨ, njé ndo ndu-kun je, kɨ *Parɨsɨ je rəi kɨ dəne kɨ ɨndəi jide dɔe tɨ lo kuwə marɨm tɨ, adi-e a ta kəm dɨje tɨ, 4 nɨngə əli Jəju əi nə: «NJe ndo dɨje, dəne kam j-ɨndə jije dɔe tɨ lo kuwə marɨm tɨ. 5 NGa nɨngə, *Mojɨ əl-je me ndu-kun✡ tɨ kadɨ ko dəne je kɨ be kɨn jɨ tɨlə-de kɨ mbal jɨ tɔl-de kɔ, ə se ḭ, ta ləi e ri wa?» 6 Əli ta kɨn be tə kulə kɨ kɨyə kadɨ uwəi Jəju tə ɨndəi ta dɔe tɨ. Nə Jəju ɨlə dɔne nangɨ ə ɨsɨ ndangɨ nḛ kɨ ngon jine nangɨ. 7 Ə lokɨ nayḭ-naa kɨ lə dəje ta tɨ, Jəju ɔr dɔne taa əl-de ə nə: «Dəw kɨ dansi tɨ ne kɨ ra majal nja kare al ɓa, kadɨ ɨle kɨ mbal dɔsa̰y.» 8 Jəju əl ta be ɓa təl ɨlə dɔne nangɨ gogɨ, ɨsɨ ndangɨ nḛ nangɨ. 9 Ə lokɨ ooi ta kɨn ɓa, ɔti kare kare, ɨlə ngɨre dɔ njé kɨ tɔgɨ tɨ, təl-n dɔ njé kɨ du tɨ. Ta tɔl tae tɨ, Jəju nay kɨ karne ba. Dəne ka kɨn ə a dadan lo tɨ; 10 ə Jəju un dɔne kɨ taa əl-e ə nə: «Dəne, dɨje ka awi ra? Dəw kare ka gangɨ ta dɔi tɨ al a?» 11 Ɓa dəne ɨle tɨ ə nə: «Ɓaɓe, dəw kare ka gangɨ ta dɔm tɨ al,» ə Jəju əl-e ə nə: «Mi ka m-gangɨ ta dɔi tɨ al jagɨ tɔ, nga nɨngə aw, ə ɨra majal gogɨ al.»] *
Jəju e kunjɨ kɨ dɔnangɨ tɨ
12 Jəju təl əl-de ɓəy ə nə: «Mi kunjɨ kɨ dɔnangɨ tɨ, dəw kɨ un gom, a njɨyə me tɨl tɨ al, kunjɨ kɨ nje kadɨ dɨje ɨsi kɨ dɔde taa a unjɨ dɔe tɨ.» 13 Lo kɨn tɨ, *Parɨsɨ je əli-e əi nə: «Ḭ wa ə ɨsɨ ma najɨ kɨ dɔi tɨ ɓa, najɨ kɨ ma ləi e kɨ rɔjetɨ al.» 14 Ə Jəju ɨlə-de tɨ ə nə: «Re mi wa m-ma najɨ dɔ rɔm tɨ ka m-gər kadɨ najɨ kɨ ma ləm e ta kɨ rɔjetɨ, tadɔ mi m-gər lo kɨ m-ḭ tɨ nɨm, m-gər lo kɨ m-ɨsɨ m-aw tɨ nɨm, nə səi je, ɨgəri lo kɨ m-ḭ tɨ al nɨm, ɨgəri lo kɨ m-ɨsɨ m-aw tɨ al nɨm tɔ. 15 Səi ɨsɨ gangi ta kɨ go lo koo tɨ lə dəw, nə mi m-gangɨ ta dɔ dəw tɨ al. 16 A kɨn ə re m-gangɨ ta no̰o̰ ɓa, e ta kɨ gangɨ kɨ go rəbe tɨ, tadɔ mi kɨ karm ə m-gangɨ ta al, Bai kɨ nje kɨlə-m e səm naa tɨ. 17 Nɨngə me ndu-kun tɨ ləsi wa ka ndangi əi nə: “Kɨn ə re dɨje joo mai najɨ, ə najɨ kɨ ma ləde aw go-naa tɨ ɓa, ta ləde e ta kɨ rɔjetɨ.”✡ 18 Mi wa m-ma najɨ dɔ rɔm tɨ, nɨngə Bai kɨ ɨlə-m ka ma najɨ ləne dɔm tɨ tɔ.» 19 Nɨngə dəji-e əi nə: «Bawi e lo kɨ ra tɨ dana?» Ə Jəju ɨlə-de tɨ ə nə: «Ɨgəri-mi al, taa ɨgəri Bai al tɔ. Kɨn ə re ɨgəri-mi ə re a ɨgəri Bai tɔ.» 20 Ta je kɨn tḛḛ ta Jəju tɨ lokɨ ɨsɨ ndo-n dɨje nḛ natɨ kəy tɨ lə Luwə. Ɨsɨ lo tɨ kɨ nḛ je kɨ dɨje ɨsɨ ɨləi kadɨ-kare tɨtɨ adi Luwə ɨsɨ tɨ. NGa nɨngə dəw uwe al, tadɔ ndɔ lie asɨ al ɓəy.
Jəju əl ta dɔ kawne rɔ Bawne tɨ
21 Jəju əl-de ta kɨ rangɨ ɓəy ə nə: «M-a m-aw, nɨngə a sangi-mi, nə a oyi me majal je tɨ ləsi. Lo kɨ m-a m-aw tɨ kɨn a asi kadɨ a awi tɨ al.» 22 Lo kɨn tɨ, *Jɨpɨ je əli-naa əi nə: «A tɔl rɔne ə se ra ban ə əl ə nə: “Lo kɨ m-a m-aw tɨ kɨn a asi kadɨ a awi tɨ al ə?”» 23 Ə Jəju əl-de ə nə: «Səi, səi dɨje kɨ dɔnangɨ tɨ nangɨ ne, ə mi, mi dəw kɨ dɔra̰ tɨ taa nu tɔ; səi dɨje lə dɔnangɨ, nə mi, mi dəw lə dɔnangɨ al. 24 Nɨngə e mbata kɨn ə m-əl-n səsi m-ə nə: “A oyi me majal je tɨ ləsi.” Kɨn ə re adi-mi mesi təkɨ mi “NJe kɨsɨ no̰o̰” al ə, a oyi me majal je tɨ ləsi.» 25 Ə dəji-e əi nə: «Ḭ wa kam ḭ na̰ ə?» Ɓa Jəju ɨlə-de tɨ ə nə: «Mi dəw kɨ m-əl səsi lo kɨlə ngɨre tɨ nu wa kɨn. 26 NGa nɨngə, kɨ ɔjɨ dɔsi, m-aw kɨ ta ngay kadɨ m-əl je, m-gangɨ je; nə ta kɨ m-ɨngə rɔ nje kɨlə-m tɨ kɨn par ə m-a m-ɨlə mbḛe rɔ dɨje tɨ kɨ dɔnangɨ tɨ ne. E, ta lie e ta kɨ rɔjetɨ.» 27 Jəju ɨsɨ əl-de ta kɨ dɔ Bawne Luwə tɨ nə əi je gəri me ta kɨn al. 28 Ə Jəju əl-de ə nə: «NDɔ kɨ a ɓəi-mi *mi NGon dəw taa kagɨ-dəsɨ tɨ kɨn ɓa, a gəri kadɨ mi “NJe kɨsɨ no̰o̰”; taa a gəri kadɨ m-ra nḛ madɨ dɔ rɔm al tɔ, nə e nḛ kɨ Bai ndo-m ə m-ɨsɨ m-əl. 29 NJe kɨlə-m e səm naa tɨ; ɨyə̰-m kɨ karm al, tadɔ dɔkagɨlo je pətɨ m-ra nḛ kɨ nəl-e.» 30 Lokɨ Jəju əl ta kɨn be, dɨje ngay adi-e mede.
NGan ka Abɨrakam
31 Jəju əl *Jɨpɨ je kɨ adi-e mede ə nə: «Kɨn ə re ai dɔ njasi tɨ me ta tɨ ləm ɓa, səi njé ndo je ləm kɨ rɔjetɨ. 32 A gəri nḛ kɨ rɔjetɨ, nɨngə nḛ kɨ rɔjetɨ kɨn a taa səsi ɨlə səsi taa ji ɓəə tɨ.» 33 Ə əi je əli Jəju əi nə: «Je ngan ka *Abɨrakam, nɨngə jɨ ra ɓəə lə dəw ndɔ kare al tɔ, nga ra ban be ə ḭ əl ə nə nḛ kɨ rɔjetɨ a taa-je ɨlə-je taa ji ɓəə tɨ ə?» 34 Ə Jəju ɨlə-de tɨ ə nə: «Təkɨ rɔjetɨ, adɨ m-əl səsi: dəw kɨ ra kɨ ra majal, e ɓəə lə majal. 35 Ɓəə a ɨsɨ kɨ dɨje kɨ ɨsɨ ra ɓəə ləde kɨn bɨtɨ kɨ no̰ tɨ al, nə ngon kojɨ-de a ɨsɨ səde bɨtɨ kɨ no̰ tɨ. 36 Adɨ re NGon lə Luwə taa səsi ji ɓəə tɨ ɨlə səsi taa ɓa, a səi dɨje kɨ taa kɨlə taa kɨ rɔjetɨ ji ɓəə tɨ. 37 NGa nɨngə, m-gər kadɨ səi ngan ka Abɨrakam; nə ɨsɨ sangi kadɨ ɨtɔli-mi tadɔ ɨmbati ta ləm. 38 Mi m-ɨsɨ m-əl nḛ kɨ m-o rɔ Bai tɨ, nə səi ɓa, ɨsɨ rai nḛ kɨ bawsi əl səsi tɔ.» 39 Nɨngə ɨləi Jəju tɨ əi nə: «Kaje e Abɨrakam.» Ə Jəju əl-de ə nə: «Kɨn ə re səi ngan ka Abɨrakam təkɨ rɔjetɨ ə re a rai kɨlə ra Abɨrakam. 40 Mi m-əl səsi nḛ kɨ rɔjetɨ kɨ m-ɨngə rɔ Luwə tɨ, nɨngə kɨ ɓasɨne kɨn ɨsɨ sangi kadɨ ɨtɔli-mi. E kɨn e kɨlə kɨ Abɨrakam ra al jagɨ. 41 Səi ɨsɨ rai kɨlə ra bawsi.» Nɨngə ɨləi Jəju tɨ əi nə: «Je ngan je kɨ kojɨ gɨn kaya tɨ al; Bawje e kare ba ə e Luwə.» 42 Ə Jəju əl-de ə nə: «Kɨn ə re Luwə e Bawsi ə re a ɨndɨgi-mi, tadɔ m-tḛḛ rɔe tɨ ə m-re lo kɨn tɨ. E mi wa ə m-re kɨ dɔm al, nə e e ə ɨlə-m. 43 MBata ri ə ɨgəri me ta ləm al ə? Ɨgəri al tadɔ asi kadɨ uri mbisi go ta tɨ ləm al. 44 Su ə e bawsi, nɨngə ɨndɨgi kadɨ ɨrai ndɨgɨ lə bawsi. E dəw kɨ e nje tɔl dɨje lo kɨlə ngɨrə kosɨ tɨ lie nu. E a me nḛ ra tɨ kɨ rɔjetɨ nja kare al, tadɔ nḛ kɨ rɔjetɨ goto rɔe tɨ. Kɨn ə re əl ta kɨ ngom ɓa, e kɨn ə e ta kɨ osɨ ɓoe tɨ, tadɔ e nje ngom nɨm, e baw nḛ ra kɨ ngom nɨm. 45 Mi ɓa, mi nje kəl ta kɨ rɔjetɨ ə ɨmbati kadɨ adi-mi mesi. 46 Na̰ dansi tɨ ə asɨ kadɨ tɔjɨ təkɨ m-ra majal ə? A kɨn ə re m-əl ta kɨ rɔjetɨ ə, ra ban ə ɨmbati kadi-mi mesi ə? 47 Dəw kɨ e ya̰ Luwə, a oo ta lə Luwə, nɨngə səi, oi ta lie al, mbata səi ya̰e je al.»
Jəju əi kɨ Abɨrakam
48 Lo kɨn tɨ, *Jɨpɨ je əli Jəju əi nə: «E go rəbe tɨ kadɨ j-əl j-ə nə: ḭ dəw kɨ *Samari tɨ, taa ndɨl kɨ majal ɨsɨ mei tɨ tɔ.» 49 Ə Jəju əl-de ə nə: «Jagɨ, ndɨl kɨ majal goto mem tɨ, nə nḛ kare kɨ m-o ɓa, mi m-ɔsɨ gon Bai, ə səi ɨmbati kɔsɨ gonm tɔ par. 50 Mi m-ɨsɨ m-sangɨ kadɨ dɨje ɨləi tɔjɨ dɔm tɨ al. Dəw kɨ ɨsɨ sangɨ kadɨ dɨje ɨləi tɔjɨ dɔm tɨ e no̰o̰, e ə a gangɨ ta kɨn adɨ-m. 51 Nɨngə təkɨ rɔjetɨ, adɨ m-əl səsi, dəw kɨ təl rɔne go ta tɨ ləm ɓa, dəwe kɨn a oy al ratata.» 52 Lo kɨn tɨ no̰o̰, Jɨpɨ je əli-e əi nə: «Kɨ ne kɨn, jɨ gər majɨ ngata təkɨ ndɨl kɨ majal ɨsɨ mei tɨ. *Abɨrakam oy, taa njé kəl ta je kɨ ta Luwə tɨ ka oyi tɔ, nɨngə ḭ əl ə nə: “Dəw kɨ təl rɔne go ta tɨ ləi ɓa, dəwe kɨn a oy al ratata.” 53 Ḭ ɨtə kaje Abɨrakam kɨ oy kɨn a? Taa njé kəl ta kɨ ta Luwə tɨ ka oyi tɔ! Ḭ o rɔi kadɨ ḭ na̰ ə?» 54 Ɓa Jəju ɨlə-de tɨ ə nə: «Kɨn ə re m-tɔjɨ rɔm mi wa nɨngə, e tɔjɨ kɨ ndae goto. NGa nɨngə, dəw kɨ nje kɨlə tɔjɨ dɔm tɨ e Bai. E kɨ ɨsɨ əli ta lie əi nə e Luwə ləsi, 55 nə ɨgəri-e al. Mi m-gər-e. Kɨn ə re m-əl m-ə nə m-gər-e al ə, re m-a mi nje ngom tə səi je be tɔ. Nə mi m-gər-e, taa m-təl rɔm go ta tɨ lie tɔ. 56 Kasi Abɨrakam ra rɔnəl ngay mbata ɨndə mene tɨ kadɨ n-a n-oo ndɔ kɨ m-a m-re-n. NGa nɨngə oo ndɔ rem, adɨ rɔe nəl-e ngay.» 57 Lo kɨn tɨ, Jɨpɨ je dəji Jəju əi nə: «Ɨra ɓal kutɨ mi al ɓəy ə kəmi oo Abɨrakam a?» 58 Ə Jəju ɨlə-de tɨ ə nə: «Təkɨ rɔjetɨ, adɨ m-əl səsi, kəte no̰ kojɨ Abɨrakam tɨ, “Mi m-ɨsɨ no̰o̰”.» 59 Lo kɨn tɨ no̰o̰ be, kəi mbal kadɨ n-tɨləi Jəju, nə ur dan kosɨ je, ə tḛḛ gɨn kəy tɨ lə Luwə kɔ, aw.
✡ 8:5 Ləbətɨkɨ 20.10; Dətərənom 22.22-24 * 8:11 [] Bar ta je kɨn goto me makɨtɨbɨ je tɨ kɨ mari kəte kɨ e ta lə Luwə kɨ ndangi tə kun mɨndɨ kɨ sɨgɨ. ✡ 8:17 Dətərənom 19.15; 17.6