18
“?Toro kei napano naio jo mave loa tomu dolu nalo?”
Mak 9:33-37; Luka 9:46-48
1 +Ana memedu ka bogo nene, naiagagoano dolu nalo abinimei memedu ka Yesu, abika denio, aberinavo “Kumemi numisidom nuvijikia: ?Toro kei na mia naio jo mave loa tomu dolu nalo jouro ea Atua kiano navenatuboiano?”
2 Ana na Yesu bio kiritete tai ka rimei kean naio, naruei naio mila naio jumolu ju iviso kalo, ana naio ber 3 +“Riano, kiniou neber ka kamiu memedu, verenio kamiu kuvilig re kamiu, ka kenemiu bajago nalo amei atavukia bajago na kiritete nei kiano, mia kamiu maka lele kuvijikia kumei jouro ea navenatuboiano na Atua kanano bogo tai. 4 Mia verenio toro na rila kanano jidomiano totano tavukia kiritete na telisu nei, mia naio mijikia rimei to mave loa, tovulu tomu dolu nalo nam̃a aju jouro ea Atua kiano navenatuboiano. 5 Toro na kiano jidomiano rivatove ka kiniou, mia naio saaro ka rive merevu van kiritete nalo na tertelisu na tai jibe na, nina jibe ka ga napano naio jom̃a jaaro ka kiniou.”
Tiboliboiano nalo
Mak 9:42-48; Luka 17:1-2
6 Mia Yesu berii bunu, berinavo “Mia verenio toro tai rila kiritete nei tai ka mia naio tuvan kiniou, riviekouo ea re bunu kiniou, mia toro nene naio rivokar vironiano na jikili laka tai. Verenio aiorikar puruveru na toru tai ea burujono, ana avukuio rivatove rimadudu ea bulu niogovu, nina naio be vironiano tai na monmaio ga, mia toro na naio rivokar rivan lie vo tovulu ninei. 7 !Banalo! Yetemeriba nei naio bova nonovio ruei, naio bujo ka saba nalo na ajum̃a amila lili tomu nalo ka mia m̃a nalo alaluvu kialo viekouoiano ea kiniou. Mia tiboliboiano nalo na mia atu iviso ka kamiu bogo nonovio, mia rivova laka van tomu nalo na abar tibol boiano va nalo na jibe na amei van kulo dolu nalo.
8-9 +“A verenio jum̃amo, p̃elina jaamo, p̃elina miramo, p̃elina vite dolu venia bunu ea kiamo meuliano, verenio vite nalo nene tai rilaso koviekouo ea re bunu kiniou, bo ka jau ketelar vite nene denso, ana kovukuio rivano. A verenio jau ketelar bajago na kariano den kiamo meuliano tibe na, mia jau komijikia kava jouro ea meuliano, a verenio jau kava jouro ea meuliano napano jum̃amo, p̃elina jaamo, p̃elina miramo, p̃elina vite dolu venia bunu ea kiamo meuliano, verenio vite nalo nene tai rivakovio denso ruei, nina bo ga na. Mia bova laka ka verenio taniabemo momou vija kiamo bajago va momou atu rivu ga easo, mia karina avukuso kavan ea sebi na maka rijikia rivatove bogo tai ea vio na jogvaiano.”
Jamerijiano na nunu napano milaluvu m̃arabo
Luka 15:3-7
10 +Ana Yesu berii bunu, berinavo “Kamiu monokanio kuvitikar batitig kamiu rivu ka mia kamiu kuviakurano re ea kanaku kiritete nalo nei tai bogo tai. A ver makanio, ana mia kamiu kuvitikar kamiu, bior tete nalo nei abe kanaku, ana nalo abe kanalo nailiano nalo napano ajua vio mave, napano ajum̃a abitikar batitiglo, a nailiano nalo nene, nalo aju bogo nonovio ea Teta na joa vio mave mirano. 11 Naruei Kulorinio Kenerinio, kiano im̃auano jibe na ga: naio binimei ka rilarur nalo na amilaluvu m̃arabo.
12 “Kamiu kuviagago batitig ka tukunuano nei: Be toro tai napano be kiano nunu toromomou [100], mia nalo tai mila pariparinio ba koalabo, ana naio milaluvu m̃arabo. ?Mia toro nei naio rila tum̃abe naruei? Monokanio naio tuvan kiano nunu duelimo va koveri ba koveri [99] nalo nei, atu asinan ea vio na soro bo eaio, ana mia naio monokanio riva rila von ka sirag napano milaluvu m̃arabo a ba kovio tai. 13 Riano ga kiniou neber ka kamiu, bogo napano naio mileal bereio nunu nene, mia naio mijikia saaro m̃ele kanio, tovulu napano naio jaaro ka kanano nunu dolu nalo napano telabo aju bo ga, maka avarlaka m̃ele ka mia ava kovio tai.
14 “Mia karamemiu na vio mave, naio bunu jibe na, naio maka sidom ka kiritete nalo nei tai rilaluvu m̃arabo riva kovio.”
Ver kuruamo tai rila leleanso
Luka 17:3
15 +Ana Yesu berii bunu, berinavo “Avena kuruamo rila vite rimemedu re vanso, monoka jau kava keial naio, kam ve juo ga kuvitu, ana jau koverial kiano vijuku vovaiano nene ka naio. Avena naio saaro ka rijog kanamo iliano nalo, nina jibe ka kanamo iliano nalo amila merevuiano ban kamjuo bereio ruei. 16 Mia ver naio maka sidom ka riagago ka kanamo iliano nalo, monokanio jau kava kovuru bereio tomu dolu tai amei vijaso, ka aijaso ka kanamo iliano, tavukia napano Niosi Lu berenio, berinavo ‘Iliano nonovio monoka ve ilitusoliano na tomu ve juo p̃elina ve tolu, ka mia iliano nei tu sikili tu.’ 17 Mia ver kuruamo neibano naio to riilkue ka riagago vatitig rivu kaso, mia monokanio jau koverial kanano siniabu van taara na namoneano nalo, ka nalo tealo amijikia amei aial naio. Mia ver naio jikili kia ga vo, ka naio riagago vatitig re ka nalo bunu, mia kamiu kuvial naio tibe ka valauo ga tai, p̃elina naio tibe ka tomu nalo napano ajum̃a abarbijii takis, maka tomu nalo ala bilbilu nalikolo leleio.”
Volkouano napano tomu m̃arati juolar ga abirakarlo eaio
18 +Ana Yesu berii bunu, berinavo “Riano, kiniou neberii ka kamiu, mia verenio vite napano kamiu kuverbure ea yetemeriba nei, mia Atua na mave naio riverbureio bunu vija kamiu, mia verenio vite na kamiu kuvijamo ka ea yetemeriba nei, mia Atua na mave naio rijamo kanio bunu kamliko. 19 A bereio, kiniou neber bunu ka kamiu, neber verenio tomu ve juo ea kamiu, naljuo ala ilivirakariano tai ea yetemeriba nei ka titai, ana verenio nalo abolkouo riviorio, mia Karam̃aku na mave mia naio rila tenene vanlo. 20 Bior ver tomu ve juo p̃elina ve tolu avior vio takurano ea siaku, mia kiniou bunu noto iviso kalo.”
Jamerijiano na bajago na viekokoano
Luka 17:3-4
21 +Naruei Pitere binimei mial Yesu, ana bika denio, berinavo “?Tubo, verenio kuruaku rila rivova van kiniou bogo nonovio, mia kiniou neviekokoa naio ve va vio? ?Monokanio riva rivokar ve va aluo, p̃elina jum̃abe?”
22 Mia Yesu berdop̃e banio, berinavo “Makanio, mia jau koviekokoa re naio rivokar ve va aluo ga, mia monokanio jau koviekokoa naio rivokar duelimo va aluo va aluo bereio [70 va 7]. 23 Bajago na viekokoano jouro ea Atua kiano navenatuboiano, naio monokanio tibe ga na. Kamiu kuviagago ka tukunuano tai napano berii bajago na viekokoano napano berenio, berinavo: Parinio tubo tai, na naio jidom rivitii veve jabue nalo napano kiano tomu na im̃auano nalo amila jua naio. 24 Mia naio mila jibe na bano-o, na aburu kiano toro na im̃auano tai binimei ea naio, napano toro nei mila jabue na veru taam̃aka [1,000,000] vio ea kiano toro na toru nei. 25 Bogo napano abika veru den toro nei, ana naio berenio maka rijikia rivulu meran bereio jabue nene. Ana na toro na toru nei, naio ber ka kiano tomu nalo, berinavo ‘Mo, bo kanio kamiu kuvilalar naio, a kuṽiliṽili lario, ka naio ve toro na toru dolu kanano, naio riva rim̃au kurano ga ea naio. A aṽiliṽililar ka koano bunu, naliko kenerinio nalo, vija kialo saba nonovio, mo kuvar puruveru nene rimei ka avulu bulag ka kiano jabue nene togio.’
26 “Naruei na toro nei naio mijoru kamu ea kiano parinio tubo nei jaano, ana naio jegi jouo banio, berinavo ‘Jau kobe parinio tubo, koig, mia kiniou nabaleaso ka nejidom kodu bogo ve telisu bereio van kiniou beamu vo, ka mia nala von ka navulu nonovio jabue nei denso.’ 27 Naruei parinio tubo nei tinienmiia toro nei, ana naio biekokoa nonovio kanano jabue nei, ka mia naio rivulu kean re bunu, ana naio juvan toro nene bano.
28 “Mia bogo napano toro nene naio bano, ana naio mial kiano bilbilu tai, napano bilbilu nene naio kiano jabue tai telisu ga jua naio. Mia naio ba bokar toro dolu nei, ana naio mikiti burujono, naio berkanio, berinavo ‘Monokanio jau kovulu bulag kanamo jabue na jua kiniou vonganei.’ 29 Naruei kiano bilbilu nei naio mijoru ea jaano, naio mila mirano melumu kanio, jegi banio, berinavo ‘Koig, mia kiniou nabaleaso ka nejidom kodu bogo ve telisu bereio van kiniou beamu vo, ka mia nemijikia ka novulu nonovio jabue nei denso.’ 30 Mia toro nei naio maka sidom riviekokoa kiano bilbilu neibano, naruei naio ba mila aburu naio ban ea nalakoiano, ka naio to rivano-o mia naio rivulu bulag nonovio jabue nei, karina naio mijikia taluvo bereio.
31 “Mia bogo na parinio tubo nei kiano tomu tealo amial bajago nei, nalo amijog bova toru kanio, ana na nalo aban ea kialo parinio tubo nei, aberial saba nalo nonovio ban naio. 32 Ana parinio tubo nene, naio bio kiano toro neibano ka naio rimei bereio ea naio, ana naio mil jikili banio, berkanio, berinavo ‘!Aa, jau kobe toro va kitkiti tai! Kiniou nebiekokoa nonovio kanamo burum̃ara jabue nanua ruei, bior kejegi toru ban kiniou kanio, ana mila kiniou tinieku miiaso kanio. 33 ?Mia jum̃abe ana maka kejikia tiniem riia bunu kiamo bilbilu dolu, tibe ka napano kiniou tinieku miiaso jukamu ruei?’ 34 Ana parinio tubo nene naio tinien mimi lie vo, ana naio berinavo monokanio avuku naio riva toa nalakoiano, a monokanio nalo atu avar vironiano vanio-o, rivokar bogo na naio rivulu bulag nonovio kanano jabue nene.”
35 Ana Yesu naio berinavo “A verenio kamiu kuviekokoa re kuruemiu nalo tulaka ve riano, ea iviso na tiniemiu momou nalo, mia karam̃aku na mave naio tinien ser kamiu tibe na, mia naio sian vironiano tibe ga na van kamiu.”
+ 18:1 Luk 22:24 + 18:3 Mak 10:15; Luk 18:17 + 18:8-9 Mat 5:29,30 + 18:10 Luk 19:10 + 18:15 Luk 17:3 + 18:18 Mat 16:19; Jon 20:23 + 18:21 Luk 17:3,4