19
Pɔl pɛ ghaada Efɛɛz
1 Dáa Apolɔs nadi pɛ Kolɛt ɛ, Pɔl nadi dhaa pɛ mɛl ɛ mɛtsok pɛ kyee dik Azia, bhii tak, nyɛ eezɛkum pɛ ghaada Efɛɛz. Nyɛ eezɛbela ba bim bɛdjekel tin, 2 nyɛ eezɛdji bɛ náá: «Ye nabɛɛ bi naabela Sisim na Dɛɛ esok bi nadum koŋ nɛ Zɛɛb ɛ?» Bɛ eezɛbɔɔza nɛ nɛ náá: «Bis dinaa ààpakogwak-gwakak bot é lii-liak dum nɛ Sisim na Dɛɛ.» 3 Tin, Pɔl eezɛdji bɛ náá: «Bi duwa Zɛɛb yaa kwaambi ɛduwa?» Bɛ eezɛbɔɔza náá: «Ɛduwa Zɛɛb ɛ Zaŋ.» 4 Pɔl eezɛke nɛ nɔɔ náá: «Zaŋ naduu ɛ bot ɛ namyaal ɛswoola mɛfulu ɔ. Nyɛ nadi eke nɛ bot ɛ mbyak Yisalaɛl náá, bɛ dum koŋ nɛ mot di zyɛ bhis nyɛy ɔ, mot tak nabɛ ɛ Yezu.» 5 Bhis bɛ nazegwak etɛp binek djas ɛ, bɛ eezɛduwa Zɛɛb nɛ din ɛ Ghɛŋ Yezu. 6 Bhii tak, Pɔl eezɛkɛl bɛ mɛmbɔ tin, bɛ eezɛbela Sisim na Dɛɛ. Bɛ moo tin elii tɔ elii membyak mesis nɛ ɛgoola bɛbhaadal ɛ Zɛɛb djɛ bɛ ɛ. 7 Bot ɛ tak nadi ɛ́ bot kam nɛ bɛbá.
8 É bɛngɔn ɛlɛl, Pɔl nadi etɔ́ pɛ ndjaa mendjaala mɛ eYuda, tin, nyɛ naalelii nɛ ɛbwaalel djas. Nyɛ nalelii nɛ nɔɔ ɛ́ dum ɛ Ɛyoŋ ɛ Zɛɛb, nyɛ nadi sa náá, bot ɛ nadi gwak nyɛ ɔ myaal nyɛ. 9 Deenek, bɛdhiiti bɛtɛ nɛ bot nadiaa sa maa-ɛlɔ, bɔɔ byen ɛmyaal, bɛ moo tin é sa abhusu dum nɛ mɛze ɛ Ghɛŋ é mis mɛ mɛdhuu mɛ bot. Deenek, Pɔl eezɛdus tin lik bɛ. Nyɛ eezɛtɔ́ bɛ nɛ bɛdjekel bɛ, tin, nyɛ nadi lyo bɛ mɛlu djas tɔ ndjaa mɛlyo ɛ dhiiti mot din ɛ lɛ ɛ Tilanus. 10 Deenek, ye naabɔya membu membá, ye nasa náá, bot ɛ mbyak eYuda nɛ bot ɛ membyak mesis nadi pɛ kyee dik Azia ɔ djas, gwak mɛkpa ɛ Ghɛŋ.
Bɔɔ Seeva
11 Zɛɛb nadi sa eboo endem e mɛbwala nɛ Pɔl. 12 Etɛp tak ɛ bot nadi tɔ́ pɛ dáa bot ɛ mɛbɛ́ nɛ epes e kaad, nɛ ekaad ee Pɔl namɛt ɛ, nɛghu yii nakee-kea é nyel'ɛ ɛ. Deenek, bɛ nadi bela tsik, embee esisim nadi wyis tɔ lɔɔ ɔ. 13 Bɛdhiiti eYuda ee nadi é kɛmɛl ɛ mɛl kɛsɔ embee esisim tɔ bot ɛ mɛbɛ́ ɔ, nagek ɛsa yɛ nɛ din ɛ Ghɛŋ Yezu. Deenek, bɛ nakeke nɛ embee esisim náá: «Mɛ lɛɛ bin ɛ náá, bi wyis nɛ din ɛ Yezu Pɔl di goola mɛkpa mɛ ɔ.» 14 Ye ɛ́ deenek ɛ bɔɔ tɛn nɛ bɛbá boo ghaa-Zɛɛb nadi djóoaa Seeva nadi é sa. 15 Tin, dhiiti dwoo, wɔ gwaa mbee sisim zɛbɔɔza nɛ nɔɔ náá: «Mɛ nɛ gu Yezu, mɛ nɛ baagu pe Pɔl. Yɛ kabɛ biyɔ, biyɔ ɛ́ bɛzɛ?» 16 É di'enek, wɔ gwaa mot nadi nɛ mbee sisim ɔ zɛghɛɛ bɛ, dáa nyɛ nadi nɛ ghwyil dhaa bɛ ɛ́, wɔ gwaa nyɛ zɛduma bɛ é mɛnyel nɛ mɛbin nɛ ebhooba djas. Bɛ nadus tɔ ndjaŋ'ɛ tin ɛ nɛ ekaab bin toto, nɛ mɛpyoŋ é mɛnyel kpeŋ. 17 Bot ɛ dɛl ɛ Efɛɛz, bot ɛ mbyak eYuda nɛ bot ɛ di ààdi bot ɛ mbyak eYuda ɔ, zokagwak tɛp tak, wɔ gwaa boo bwoo zɛmɛt bɛ. Tin, bɛ naazɛbela boo duu dum nɛ din ɛ Ghɛŋ Yezu. 18 Bɛtɛ nɛ bot tɔ sama bot ɛ namyaal Zɛɛb ɔ nadi ezyɛ zɛvaa é mis mɛ bot djas embee esesɛɛ bɛ nadi sa ɛ. 19 Bɛtɛɛ nɛ bot tɔ sama bot ɛ nadi sa etɛp ee mɛvyɛkɛlɛ mɛ mɛsimba ɔ, zokazyɛ nɛ bɛmɛkana mɛ tak, zɛdik yɛ emis mɛ bot djas. Dáa bɛ nalaa mɛtaŋ mɛ bɛmɛkana mɛ tak ɛ, ye naasa tyee bɛmil mɛkam-mɛtɛn mɛtaŋ mɛ eghwooz ee di saaa epata* nɛ ye ɛ́. 20 Ye ɛ́ deenek ɛ ye nadi náá, dum nɛ ghwyil ɛ Ghɛŋ, Mbɛɛ Bhaadal nadi goolel, kaab nɛ mɛbwala.
Ɛghuub pɛ ghaada Efɛɛz
21 Bhis etɛp binek, Pɔl eezɛmyaal ɛtsaal kyee dik Masedwan nɛ Ghɛlɛs é ɛtɔ́ pɛ Yeluzalɛm, dáa Sisim nalɛɛ nyɛ ɛ́. Nyɛy náá: «Bhii mɛ aakum ɛ, egoka ɛ mɛ dhaa kɛbee dɛl ɛ eLɔm.» 22 Tin, nyɛ eezɛkyeed bot ɛ nadi kwyi-kwyee nyɛ ɔ bɛbá pɛ Masedwan, ye nabɛɛ Timote bɛ nɛ Edast. Tin, nyɛy zokazɛlik ba mɛlu pɛ kyee dik Azia. 23 Eghɛŋ tak, ye nabɛ ɛ boo ɛghuub naazɛni kɔ ghaada Efɛɛz dum nɛ ɛdu ɛ mɛze ɛ Ghɛŋ. 24 Wɔ gwaa dhiiti mot ɛswom din ɛ lɛ nabɛ ɛ Demetyus, nyɛ nadi ɛ́ lulel mɛvunga. Nyɛ nadi é lul esonok nɛ mbi eghwooz djas ee di saaa epata nɛ ye ɛ́, yii mɔɔ ndjaa zɛɛb Aletemis, etɛɛ náá, ye nadi djɛ bɛswom ɛ bot bɛtɛ nɛ epata. 25 Nyɛ ɛ́ boo zɛsɛɛg bot ɛ tak, nɛ bot ɛ mɛsa mɔɔ nadi nɔŋel nɛ mɛsa mɛ tak ɛ, nyɛ eezɛke nɛ nɔɔ náá: «Bɛwɛn, bi nɛ gu náá, ye ɛ́ mɛsa mak ɛ di djɛka mena ekum. 26 Deenek, bi ɛpegwak nɛghu ɛbee sa di sɛɛ: Pɔl tak lɛɛ bot ɛ náá, bɛzɛɛb ɛ bot di kpak nɛ mɛmbɔ ɛ, tok bɛtɛtɛ bɛzɛɛb. Nyee batasa náá, ye nasik nɛ bot ɛbuɛpe e di wak kɔ Efɛɛz ɔ yɛ dɔɔ nɛ bot ɛ mɛl mɛ di pɛ kyee dik Azia djas ɔ myaal etɛp bɛ. 27 Etɛp binek ɛ sa náá, mɛsa mena gwyɛ, deenek, mɛsa mena waabyenaa e di tak, bot ɛ waabhina ndjaa zɛɛb moma Aletemis. Tin, bot waadis duu boo zɛɛb Aletemis nyɛy nyɛ ɛmet. Bela náá, zɛɛb moma yak ɛpeduwala kɔ kyee dik Azia djas nɛ kɔ ɛko ɛ bɔs djas.» 28 Dáa bɔt ɛ nazyɛ tin ɔ nagwak deenek ɛ, bɛ boozɛkpaa elyem ɛbuɛpe, bɛ moo tin é tsim náá: «Aletemis yii bot ɛ Efɛɛz nɛ bɔk!» 29 Tin, ɛzɛm eeni kɔ ghaada djas. Wɔ gwaa bɛ zɛmɛt Ghayus bɛ nɛ Aalistaalak bot ba dɛl ɛ Masedwan ɛ nadi djee bɛ nɛ Pɔl é mɛdjoŋ ɔ. Tin, zukamwaa nɛ mot'enɔk eezɛtɔ́ nɛ nɔɔ kaab pɛ ɛbwak ɛ boo zɛɛga. 30 É di'enek, Pɔl nadi kwyɛl ɛni nyɛ neekɛ lyaal nyel pɛ zukamwaa nɛ mot nasɛɛga ɛ. Tin, bɛdjekel eezɛlu nyɛ. 31 Bɛdhiiti ekukuma e kyee dik Azia nadi bɛsɔ bɛ ɔ zokadhis nyɛ menduk mɛ tak wat náá, nyɛ nàtɔ́ pɛ ɛbwak ɛ boo zɛɛga tak. 32 É di'enek tɔ mɛdhuu mɛ bot binɔk, ye nabɛ ɛ́ nɛ boo zyaala. Bɛdhiiti nadi tsim sa sis, bak tak yɔbɔ sa sis, bak bɛdhiiti bot pak ɔ nabaa di é gu mɛsɔ mɛ tɛp bɛ nasɛɛga kɔ ɛsu ɛ tak ɛ. 33 Wɔ gwaa bɛdhiiti eYuda tɔ mɛdhuu mɛ bot binɔk zokazɛbesal dhiiti mot din ɛ lɛ nabɛ ɛ Alɛkzandɛlɛ pɛ sok. Tin, bɛ eezɛbaŋa nyɛ lo tɛp, é di'enek Alɛkzandɛlɛ eezɛben mbɔ étɛp nyɛ neelii, nyɛ neelɛɛ lo mɛsɔ. 34 Tin, dáa bot nagwyák náá, nyɛ nadi ɛ́ mot dhaad mbyak eYuda ɛ, bɔɔ djas ɛ boo zɛbo boo tsim wat, ye naabɔya tyee mɛwala mɛmbá bɔɔ é tsim náá: «Bɔk-bɔk ɛ di Aletemis bot ɛ dɛl ɛ Efɛɛz!»
35 Tin, dhiiti kukuma ngɔt e ghaada eezɛsil bɛ elyem nyɛy náá: «Bot ɛ dɛl ɛ Efɛɛz, bot djas nɛgu náá, ghaada di ebaal ndjaa boo zɛɛb moma Aletemis, dɔɔ nɛ sa nakpakaa nɛ ɛkok yii di nɔŋel nɛ ɛbhwoob ɛ lɛ nadus tɔ gwoo ɛ. 36 Ye tok nɛ mot aaswonal yɛ. Deenek bi goka ɛ́ nɛ ɛsil elyem, nàsaka etɛp dáa bot ɛ di ààdi nɛ esiiza. 37 Bi zyɛ wak ɛ nɛ bot ɛ wat di náá, bɛ ààpadjii esa ee di tɔ mendjaa me zɛɛb, baabela náá, bɛ ààpalee Zɛɛb'ena yii moma. 38 Yɛ bɛ náá, Demetyus bɛ nɛ sama bɛswom ɛ bot ɛ nɛ tɛp bɛ di egoka nɛ ɛpit mot'ak kɔ ɛsu ɛ tak ɔ, ye ɛ́ nɛ mendjaa mɛ etɛp di pɛ́ɛaa ɛ nɛ bɛtetɛp ɛ tak. Ye ɛ́ penek ɛ bɛ di egoka nɛ ɛkɛpit. 39 Tin, yɛ bɛ náá, bi dinaa nɛ dhiiti tɛp bi di baakwyɛl ɛ lii ɔ mena waaka liika pɛ zɛɛga di egoka nɛ ɛliiaa etɛp ee di dum nɛ etsi bina ɛ. 40 Etɛɛ náá, mena nɛ ghwyil ɛdjóoaa bot ɛ di kus ɛghuub ɔ dum nɛ sa sɛɛ mos ɛ. Bela náá, mena tok ka nɛ mɛgham mɛ mena aadjɛka é mbi yak zɛɛga, bɛ ko dji ɛsuk ɛ tak ɔ, ye tok nɛ mot aabaŋa bot ɛnyɔɛpe lo tɛp aani bot tɔ elyem ɛnyɔɛpe ɛ.» 41 Bhis nyɛ nalii deenek ɛ, wɔ gwaa, nyɛ zɛswaal zukamwaa nɛ mot nadi tin ɔ.
* 19:19 bɛmil mɛkam-mɛtɛn mɛtaŋ mɛ eghwooz ee di saaa epata Ye nabɛɛ mɛtaŋ mɛ efute ee mot di egoka nɛ ɛbela bhis mɛsa membu kam nɛ etɛn ɛ.