22
Ekukuma é boob étɛp ɛ Yezu
1 Ɛbyoŋ ɛ emapa di ààbɛ nɛ leviid, di djóoaa Pak ɛ, nabɛ ɛ́ eezekunaa. 2 Eboo bɛghaa-Zɛɛb nɛ bɛghaŋ ɛ mɛkana mɛ etsi nadi esaa mɛpek étɛp bɛ neemɛt Yezu etɛɛ náá, bɛ neegó nyɛ. Tin, bɛ nadi ekaab zukamwaa nɛ mot nadi tin ɔ.
Yudas moo ɛ́ tsat nyɛ aaka Yezu é mɛmbɔ mɛ ekukuma
3 Tin, Satan eezɛni tɔ bum lyem ɛ Yudas Iskaliɔt nadi ngɔt tɔ bɛdjekel ɛ Yezu ɔ. 4 Yudas nazɛtɔ́ pɛ dáa eboo bɛghaa-Zɛɛb nɛ bot ɛ di kɔ elo e bɛbaalel ɛ kok Ndjaa-ebuwa ɔ, étɛp nyɛ neekɛka bɛ Yezu. 5 Tin, bot ɛ di kɔ elo e bɛghaa-Zɛɛb ɔ naadyeebamyaala. Wɔ gwaa bɛ zɛkɛk Yudas epata. 6 Yudas eezɛmyaal, nyɛ moo tin é saa mɛpek mɛ nyɛ kabɛ Yezu gha tɔ syaab e kaab náá, mɛdhuu mɛ bot ɛzɛgu.
Yezu eelwom bɛ koobal ɛbyoŋ ɛ Pak
7 E dwoo ɛbyoŋ ɛ emapa di ààbɛ nɛ leviid ɛ, dwoo bɔɔ ebhata e Pak di tsakaa ɛ, eezɛkum. 8 Yezu eezɛkyeed Pyɛɛd bɛ nɛ Zaŋ pɛ sok. Nyɛy nɛ nɔɔ náá: «Tɔ́ka, kɛkoobalka mena edee e ɛbyoŋ ɛ Pak.» 9 Tin, bɛ eezɛdji Yezu náá: «Wɔ kwyɛl náá, bis kɛkoobal wɔ di mena aadɛka edee e ɛbyoŋ ɛ Pak wo?» 10 Yezu eezɛbɔɔza nɛ nɔɔ náá: «Gwakeka, esok bi aakum kɔ dɛl ɛ, bi ɛ waaboma nɛ dhiiti mot nɛ bhe mɛdii kɔ lo. Duka nyɛ. 11 E di nyɛ aadjɛl ɔ, lɛɛka nakuma ndjaa náá: “Lyoel ke ɛ́, bis dji wɔ náá, ndjaa nyɛ aadɛ ɛbyoŋ ɛ Pak tɔ tak bɛ nɛ bɛdjekel bɛ ɛ, wo ee?” 12 Tin, nyɛ waalyaal bin pɛ ɛko ɛ ndjaa boo dhɛŋ koobela nɛ esa djas tɔ tak. Tin ɛ́ bi aasa esesɛɛ e ɛbyoŋ ɛ Pak.» 13 Bɛdjekel eezɛtɔ́ pɛ dɛl ɛ tak. Bɛ ka bela djas ɛ dáa Yezu nalɛɛ bɛ ɛ. Bhii tak, bɛ eezɛni é ɛkoobal ɛbyoŋ ɛ Pak.
Nyel nɛ ghiya ɛ Yezu: kɔminyɔŋ
14 Dáa ɛwala tak nakadjala ɛ, Yezu eezɛdi kɔ mesa bɛ nɛ bot ɛ lwoma. 15 Nyɛ eezɛke nɛ nɔɔ náá: «Mɛ bɛ ɛ́ mɛ eedyeebakwyɛl náá, mena dɛka ɛbyoŋ ɛ Pak'ak é di wat, ɛsok nɛ náá, mɛ zuk! 16 Etɛɛ náá, ye goka ɛ́ mɛ lɛɛ bin náá, mɛ aanàkabaadɛ ɛbyoŋ ɛlak, kana mos, kɛyaka nɛ dwoo ɛsuk ɛ tak aabela lo tɔ Ɛyoŋ ɛ Zɛɛb ɛ. Tin, mɛ waabaadɛ.» 17 Nyɛ eezɛnɔɔ bɛɛlɛ nadi nɛ vin tɔ tak ɛ. Bhii tak, nyɛ eezɛghaapɛɛ Zɛɛb, nyɛ eezɛke nɛ nɔɔ náá: «Nɔɔka bɛɛlɛ vin'ak. Kaaka yɛ pak'en, da bi ɛ́ dɛ, 18 etɛɛ náá, egoka ɛ́, mɛ lɛɛ bin, náá, kana mos, kɛyaka nɛ dwoo Ɛyoŋ ɛ Zɛɛb aazyɛ ɛ, mɛ aanàkabaadɛ mɛnyok mɛ vin.» 19 Bhii tak nyɛ eezɛnɔɔ mapa, baazɛghaapɛɛ Zɛɛb tɔ mendjaala, bhii tak, nyɛ eezɛpyak yɛ, nɔɔ yɛ, djɛ bɛdjekel bɛ. Nyɛy nɛ nɔɔ náá: «Yak ɛ́ nyel'am zekaaa kɔ ɛsu ɛ len ɛ, gheesesaka deenek étɛp bi neetetaala mɛ.» 20 Nyɛ eebaazɛdjɛ bɛ bɛɛlɛ tak wat bhis dek. Nyɛy nɛ nɔɔ náá: «Bɛɛlɛ yak ɛ bɛɛlɛ ɛbhɛŋ ɛ na bes nɛ Zɛɛb, ɛbhɛŋ ɛ kwyalel nɛ ghiya yam see kɔ ɛsu ɛ len ɛ. 21 Tin, guka náá, mot aaka mɛ ɛ wak, bis nɛ nɛ ɛ́ kɔ mesa yak! 22 Ye ɛ́ tsɛɛtsɛ náá, Sɛɛŋɛlɛ Mɔn Mot ɛ waagwyɛ, dáa Zɛɛb nazekoobalɛ ɛ. Tinaak, ha kpaa-ghoŋ nɛ mot aakɛka nyɛ ɔ!» 23 Tin, bɛdjekel moo tin é djinel pak'ɔɔ náá, nwyak mot pak'ɔɔ aakɛka Yezu.
Ye ɛ́ ɛzɛ di boo-mot?
24 Bɛdjekel ɛ Yezu moo tin é be mɛso pak'ɔɔ, etɛɛ náá, bɛ nadi kwyɛl ɛgu náá, ɛzɛ di dhil mot pak'ɔɔ. 25 Yezu eezɛbɔɔza nɛ nɔɔ náá: «Bɛmɛkoozi mɛ bɔs'ak di ààkwyɛl Zɛɛb ɔ djas ɛpekɛ tyee wakoko kɔ lɔɔ. Bot ɛ di nyal bɛ ɔ djóoaa ɛ́, bot ɛ enɛm esa. 26 Tin, yebɔ yɛ ààgoka nɛ ɛdi ɛ́ deenek. Etɛɛ náá, pɛ yibɔ, mot di boo-mot ɔ, goka nɛ di tɔ bɛsɔ ɛ́, dáa mɔɔ dhyeeb. Deenek, mot ɛ kwyɛl ɛdi dhil mot ɔ, goka ɛ́ nɛ di mot-mɛsa mɛ bɔɔ bɛsɔ. 27 Etɛɛ náá, ɛzɛ di boo-mot? Ye ɛ́ mot di kɔ mesa ɔ, ohoo mot di be bɛsɔ ɔ? Ye ɛ́ mot di kɔ mesa ɔ, etsal e? Beeka mam ɛ́ tɔ len tyee mot di sa bin mɛsa ɔ! 28 Bi ɛ́ bot ɛ nadi mɛlu djas e ngwoobam tɔ mbee mɛbhowal ɔ. 29 Tyɛ wat nɛ dáa Saag'am nadjɛ mɛ Ɛyoŋ ɛ lɛ ɛ, tyɛ tak wat mɛ ɛpedjɛ bin Ɛyoŋ ɛ tak. 30 Bi ɛ waadɛ edee nɛ mɛdii kɔ mesa yam, tɔ Ɛyoŋ ɛ lam. Bi ɛ waadi kɔ mɛbhóó mɛ mɛkoozi mam étɛp bi neepɛ́ɛ membyak kam nɛ ebá Yisalaɛl.»
Yezu eelɛɛ Pyɛɛd náá, nyɛ waaswonal nyɛ
31 Yezu eezɛke náá: «Simɔŋ, Simɔŋ, gwaka! Satan bɛ ɛ́, nyɛ eebela ze étɛp ɛsyaal ɛ wɔ dáa bhum di syaalaa tɔ zyaagal étɛp ɛdis ezeeza ɛ. 32 Tin, ye bɛ ɛ́, mɛ eedjaala étɛp'ɔ, e kaab náá, ɛdum ɛ wɔ di dum koŋ nɛ Zɛɛb ɛzɛkɛwyii. Tin, bula wɔ aabula daa lam ɛ, djɛaa bɔn nyoog ghwyil.» 33 Pyɛɛd eezɛke nɛ Yezu náá: «Ghɛŋ, e di mɛ di'ak, mɛ eezemyaal ɛtɔ́ membok, nɛghu ɛsyee menabɛl.» 34 Wɔ gwaa Yezu zɛbɔɔza nɛ nɛ náá: «Beta mɛ lɛɛ wɔ, Pyɛɛd, sa di tsɛɛtsɛ ɛ: E pum'ak mos, ɛsok nɛ bɛkuu nɛ kɔk esok ebá, yɛ aabela wóó zeswonal mɛ esok elɛl.»
Ngwyɛ epata, kpa, nɛ pɛl
35 Bhii tak Yezu eezɛke nɛ nɔɔ náá: «Esok mɛ nalwom bin bi kɛ ɛsa mɛsa, toto ààbɛ nɛ ekpa, àànɔɔ ngwyɛ epata, àànɔɔ ekoko, ye nabɛ ɛ́ sa wat nasu bin e?» Bɔɔ náá: «Ààbɛ. Bis nabɛ ɛ́ ààsu sa wat.» 36 Deenek nyɛ eezɛke nɛ nɔɔ náá: «Nenak e tokapɛ deenek, ye moo ɛ́ náá, ye goka ɛ́ náá, mot di nɛ ngwyɛ epata bɛ ɔ, nɔɔ yɛ. Tyɛ wat nɛ mot di nɛ kpa ɔ, nɔɔ kpaɛ, dɔɔ nɛ mot di ààbɛ nɛ pɛl ɔ, goka ɛ́ nɛ ɛbɔmsa ndjookuwa yɛ étɛp ɛkɛbɔm pɛl. 37 Etɛɛ náá, nɛ tsɛɛtsɛ betka mɛ lɛɛ bin náá, ye goka ɛ́ náá, etɛp ee ekwyala nalɛɛ kɔ ɛsu ɛ lam náá: “Nyɛ nalaŋaa tɔ lɔɔg bot ɛ na mbee mɛsa.” Nɛ tsɛɛtsɛ etɛp ee naliiel kɔ ɛsu ɛ lam ɛ, goka ɛ́ yɛ sɛɛ.» 38 Bhii tak bɛdjekel eezɛke nɛ nɛ náá: «Ghɛŋ, beea! Bis ɛ́ nɛ epɛl ebá.» Yezu eezɛke nɛ nɔɔ náá: «Yenek, eedjala.»
Yezu ɛpedjaala pɛ kɔ ɛtsok ɛ pyeeb ele e Oliv
39 Yezu eezɛwyis. Nyɛ eezɛtɔ́ pɛ kɔ Ɛtsok ɛ pyeeb oliv, dáa nyɛ nabela nɛ ɛsesa sok ɛ. Bɛdjekel bɛ zokadu nyɛ. 40 Bhis bɛ nakum e di tak ɛ, Yezu ɛ boo ke nɛ bɛdjekel bɛ náá: «Djaalaka Zɛɛb étɛp bi ɛzɛkɛkwyɛ e mɛbhowal.» 41 Bhii tak nyɛ eezɛtiila ba zii tyee wusa pwak, nyɛ eezɛkwyit mɛboŋ si, nyɛ moo djaala. 42 Nyɛ nadi é keke tɔ mendjaala mɛ náá: «Saag'am, wɔ kwyɛl ɔ, wɔ ɛ́ nɛ ghwyil ɛdis bɛɛlɛ mezuk mak sok bhwoob'am. Ye nàkoo zo di, ye goka ɛ́ náá, ɛkwosak ɛ lɔ sael, ààkabɛ yam.» [ 43 Tin, wɔ gwaa fofop ngɔt zokadus tɔ gwoo, zɛdjɛ nyɛ mɛghaaz mɛ ɛmaad. 44 Yezu tɔ bɛbebwol nɛ bwoo, nyɛ eebaazɛnenal nyel tɔ mendjaala. Ediidyok moo tin é pak nyɛ e nyel, é see e bɔs dáa mɛtɔ mɛ ghiya.]
45 Bhis nyɛ nazedjaala ɛ, nyɛ eezɛwyɛl, sik pɛ kyee bɛdjekel bɛ nadi ɛ́. Nyɛ ka kɛbela bɛ bɔɔ djas mendjaa mɛ si é egɔ́ nɛ kwyɛsa ghoŋ nazekwyɛsa bɛ tɔ elyem ɛ. 46 Nyɛ eezɛke nɛ nɔɔ náá: «Étɛp yé bi di edja gɔ́? Wyɛlka, da bi ɛ́ djaala étɛp ɛkaab náá, bi ɛzɛkɛkwyee e mɛbhowal.»
Yezu eemɛtaa
47 Ye nabelaa ɛ́ Yezu dinaa elii, tin, Yudas, ngɔt tɔ bɛdjekel bɛ, eezɛtuula nɛ ɛdhuu ɛ bot. Bhii tak, Yudas eezɛtiila pɛ dáa Yezu étɛp nyɛ neebeedal nyɛ. 48 Tinaak Yezu zokaaake nɛ nɛ náá: «Yudas, ye ɛ́ nɛ mɛbeedela menek ɛ wɔ dika Sɛɛŋɛlɛ Mɔn Mot e?» 49 Dáa bot ɛ nadi gyee nɛ Yezu ɔ nabee sa nadi kwyɛl ɛsael é di'enek ɛ, bɛ ɛ́ boozɛdji nyɛ náá: «Ghɛŋ, wɔ ɛpekwyɛl náá, bis lum bɛ nɛ epɛl e?» 50 Ngɔt pak'ɔɔ zokakwyal mot-mɛsa mɛ boo ghaa-Zɛɛb, zɛtsaal nyɛ ɛlɔ pɛ kyee mbɔ e ghɛŋ. 51 Tin, Yezu ɛ́ booke nɛ nɔɔ náá: «Betka, eedjala.» Bhii tak Yezu eezɛmɛt ɛlɔ mot tak, pyoŋ tak eezɛgel. 52 Bhii tak, Yezu eezɛke nɛ eboo bɛghaa-Zɛɛb, nɛ bɛbaalel ɛ kok Ndjaa-ebuwa zɛnɔɔ bɛpaa ɛ eYuda zyɛ, zɛmɛt nyɛ ɔ. Nyɛ náá: «Bi zyɛ nɛ epɛl nɛ eghwyɛs ɛ́, e kɛ ɛ́ náá, bi zɛmɛt ɛ́ mot djii? 53 Bi ɛ bee ɔ, mɛlu djas, mɛ nadi ɛ́, nɛ nen tɔ kok Ndjaa-ebuwa. Bi nabɛ ɛ́ ààsaa náá, bi mɛt mɛ. Ghuna yak ɛwala ɛ́ yibɔ, yii ghwyil ɛ ɛgwyitok.»
Pyɛɛd eeswonal Yezu
54 Dáa bɛ namɛt Yezu ɛ, bɛ eezɛtɔ́ nɛ nɛ pɛ ndjaŋ ɛ boo ghaa-Zɛɛb. Kaa bela tin, Pyɛɛd é du bɛ pɛ bhis koŋ, ba ɛtsetaɛpe nɛ nɔɔ. 55 Ye nabɛ ɛ́ bɛ naapaada du kuku ɛbɛsɛɛ peeb. Tin, Pyɛɛd zokazɛdisi é gɔɔl du bɛ nɛ bot ɛ nadi tin ɔ. 56 Dhiiti moma nadi é sa mɛsa tɔ ndjaa boo ghaa-Zɛɛb ɔ zokazɛbee nyɛ ndiindil egɔɔl du. Moma tak zɛgwyák nyɛ «kpɛɛɛ», nyɛy nɛ nɛ náá: «Mot tak pe nadi ɛ́, bɛ nɛ Yezu!» 57 Wɔ gwaa; Pyɛɛd zɛswonal, nyɛ náá: «Mam ààgu nyɛ.» 58 Ba mɔɔ ɛwala bhii tak, dhiiti mot-mɛsa eebaazɛgwyak nyɛ. Mot tak nɛ Pyɛɛd náá: «Dɔɔ nɛ wɔy pe, wɔ ɛ́ mot'ɔɔ.» Tin, Pyɛɛd eezɛbɔɔza nɛ mot tak náá: «Ààbɛ. Ye tok mam.» 59 Tyee ba ɛwala wat bhii tak, dhiiti baazɛke nɛ ghwyil djas náá: «Ye ɛ́ tsɛɛtsɛ náá, mot tak nadi ɛ́, bɛ nɛ nɛ, etɛɛ náá, nyɛ ɛ́ mot kyee dik Ghalile.» 60 Tin, Pyɛɛd eezɛbaabɔɔza náá: «Mɛ ààgu sa wɔ di kwyɛl ɛlii enek.» É di'enek, Pyɛɛd dinaa é lii deenek, kuu eezɛkɔk. 61 Ghɛŋ zokaliig mis, gwyák Pyɛɛd bhii tak mis mɔɔ eezɛboma. É di'enek, Pyɛɛd eezɛtaala sa Ghɛŋ nalɛɛ nyɛ ɛ́: «Ɛsok nɛ kuu nɛ kɔk mos, yɛ aabela ɛ wɔ eezeswonal mɛ esok elɛl.» 62 Tin, Pyɛɛd eezɛwyis, tɔ́, nyɛ moo tin é djii ɛbuɛpe.
Yezu eeleeaa nɛ ɛbiaa
63 Bot ɛ nadi baal Yezu ɔ moo tin é duk nyɛ. Bhii tak bɛ eezɛnyuu nyɛ nɛ eghwyɛs. 64 Bɛ eezɛbutalɛ kaad kɔ mis. Bhii tak, bɛ moo dji nyɛ náá: «Naŋa! Ɛzɛ nyuu wɔ?» 65 Tin, bɛ naalee nyɛ ɛbuɛpe.
Yezu sok bhwoob boo zɛɛga ekukuma eYuda
66 Tɔ mɛlem kɛɛŋ, bɛpaa ɛ eYuda, bɛ nɛ eboo bɛghaa-Zɛɛb, zɛnɔɔ bɛghaŋ ɛ mɛkana mɛ etsi eezɛsɛɛga. Bɛ eezɛtel Yezu kuku boo kwan ekukuma eYuda, e di etɛp dii pɛ́ɛaa wɔ. 67 Tin, bɛ eezɛdji nyɛ náá: «Yɛ bɛ náá, wɔ ɛ́ Mɛsia ɔ, lɛɛa bis!» Yezu eezɛbɔɔza nɛ nɔɔ náá: «Mɛ lɛɛ bin náá, mɛ ɛ́ Mɛsia ɔ, bi aanàkwaamyaal mɛ. 68 Mɛ ko dji bin kiya ɔ, bi aanàkwaabɔɔza mɛ. Bi nakoodi ààmyaal, mɛ ɛpelɛɛ bin náá, 69 kan e dwoo ɛlak mos, Sɛɛŋɛlɛ Mɔn Mot aadi ɛ́ ndiindil, tɔ di dék ɛ Zɛɛb na ghaa Ghwyil.» 70 E tyɛ enek, bɔɔ djas zɛdji Yezu náá: «Wɔ ɛ́ Mɔn Zɛɛb e?» Yezu zɛbɔɔza nɛ nɔɔ náá: «Ye ɛ́ dáa bi zo ke enek. Ye ɛ́ mam.» 71 Bɛ kaa tsim ɛ náá: «Mena tokapɛ nɛ gwyes nɛ mot aapit nyɛ ɔ. Nɛ tsɛɛtsɛ menabɛl bɛ ɛmet eegwak mɛkpa mɛ nuubɛ.»