28
Pɔl pɛ kɔ ghola Malt
1 Dáa bis natsak ɛ, bis eezɛgwak náá, din ɛ ghola tak nabɛ ɛ Maltɛ. 2 Bot ɛ dhaad mbyak di kɔ ghola tak ɔ naabe bis ɛnyɔɛpe. Dáa bhi nadi é moo neeɛ, ɛgwyiyoo nadi sa. Bot ɛ dɛl ɛ tak naazɛtuub boo du bisɔ djas neesulal é ngwoob tak etɛɛ ɛgwyiyoo neetyaala. 3 Pɔl eetɔ́ kɛtek boo mbwoob egeta étɛp ɛ zɛwa tɔ du. Tin, wɔ gwaa ɛgel zɛwyis tɔ tak ekaab mɛgoo mɛ du, nyɛ eezɛkwaal Pɔl, naata nyɛ e mbɔ. 4 Dáa bot ɛ ghola nabee ɛgel tsela e mbɔ Pɔl ɛ, bɛ moo tin é ke pak'ɔɔ náá: «Ye ɛ́ tsɛɛtsɛ, mot'ak nɛ gó bot. Yɛ ko bɛ náá, ɛsyee eekat nyɛ tɔ boo dii mɛsɔn ɔ, enɛm nɛ embɛɛ e Zɛɛb ààpakwyɛl náá, mot'ak di nɛ tsik.» 5 Tin, Pɔl eezɛkut mbɔ, nyɔ tak eekwyit tɔ du, nyɛy ààgwak sonok. 6 Bot ɛ tak nadi bwood náá, bɛ bee nyel ɛ Pɔl é beal, nɛghu náá, ɛsyee bela nyɛ zaka. Tin, bhis bɛ nabwood ɛbuɛpe ɛ, bɛ eezɛbee náá, sonok nabɛ ààsa nyɛ. Bɛ eezɛswoola esiiza bɔɔ, bɛ moo ke pak'ɔɔ náá, nyɛ ɛ́ kɔkɔ mbi dhiiti zɛɛb.
7 E ngwoob di tak, ye nabɛɛ nɛ bɛɛdok ɛ kukuma ghola tak. Din ɛ lɛ nabɛɛ Pibilius. Kukuma tak naamyaal nɛ lyem wat náá, bis sulal pɛ daa lɛ. Tin, nyɛ naadjɛk bis tɔ ndjaŋ'ɛ é di mɛlu mɛlɛl. 8 Sɛɛg ɛ Pibilius nadi ɛ́ ndjaasi, nyɛ nadi ɛ́ nɛ mɛkosa nɛ mɛlaa. Pɔl eezɛtɔ́ kɛbee nyɛ, nyɛ boo djaala Zɛɛb kɔ ɛsu ɛ lɛ, bhii tak nyɛ eezɛkɛl nyɛ mɛmbɔ, wɔ gwaa nyɛ zɛtsik nyɛ. 9 Bhii tak, bɛdhiiti bot ɛ mɛbɛ nadi kɔ ghola ɔ zokabaazyɛ yɔbɔ, Zɛɛb zokazɛtsik bɛ. 10 Bɛ naazɛdjɛ bis boo duu. Tin, é ghɛŋ bis nadi bis moo ni tɔ mɛsuwa etɛp bis neetɔ́ ɛ, wɔ gwaa bɛ zɛdjɛ bis esesɛɛ djas nagoka náá bis di nɛ yɛ etɛp mɛdjoŋ mɛ bis nadi tɔ́ ɛ.
Pɔl eedus pɛ ghola Malt etɛp ɛtɔ́ pɛ ghaada Lɔm
11 Bhis bɛngɔn ɛlɛl, bis eezɛtɔ́, tɔ dhiiti mɛsuwa mɛ nadus pɛ ghaada Alɛkzandili ɛ. Pɛ lo mɛsuwa mɛ tak, ye nabɛɛ nɛ kpaka dhiiti ndem bɛzɛɛb di djóoaa «Mɛwas» ɛ. Ye nadi ɛ́ mɛsuwa mɛ nadhaa mbu kwol e ɛboŋ ɛ ghola Malt ɛ. 12 Bis eezɛsel e ɛboŋ ɛ ghaada Silakuz, bis eezɛdhaa mɛlu mɛlɛl tin. 13 Dusa bis nadus tin ɛ, bis eezɛdhaa mbaka-mbaka nɛ ghola tak étɛp ɛkɛtyaal dii, kɛtuula pɛ ghaada Liidjiyo. E yak mɛlem, pup di dus pɛ kyɛ bɔs ɛ eezɛkan ɛpupal. Mɛlu mɛmbá bhii tak, bis eezɛtuula pɛ ghaada Puzɔlɛs. 14 Pɛ kɔ ghaada tak, bis naazɛbela bɔn nyɛɛg bis. Bɛ nadi kwyɛl náá, bis nɛ bɛ nɔɔ dhaa yenga wat tin. Ye ɛ́ deenek ɛ bis nakɛkum pɛ Lɔm. 15 Bɔn nyɛɛg bis e ghaada Lɔm naagwak menduk mis. Wɔ gwaa bɛ zokazyɛ zɛboma nɛ nes. Kɛkum pɛ ndjando Apiyus nɛ pɛ di di djóoaa «Mendjaa mɛ Mɛdjoŋ». Dáa Pɔl nabee bɛ ɛ, nyɛ eezɛghaapɛɛ Zɛɛb, tin, nyɛ eezɛbela mɛghaaz. 16 Bis naazɛkum pɛ ghaada Lɔm. Tin bɛ naazɛdjɛ Pɔl ze ɛkɛdjaasi pɛ ndjaŋ'ɛ, bɛ nɛ sodja ngɔt nadi baal nyɛ ɔ.
Pɔl ɛpegoola Mbɛɛ Bhaadal pɛ daa eYuda nadidi pɛ Lɔm ɛ
17 Mɛlu mɛlɛl bhii tak, Pɔl eezɛdjóo ekukuma eYuda nadi kɔ ghaada Lɔm ɛ pɛ dáa lɛ. Dáa bɛ nakasɛɛga ɛ, nyɛ boozɛke nɛ nɔɔ náá: «Bɔn ɛ nyɛɛg, ye nakwyiizobɛ náá, mɛ ààpasa étɛp ɛbiyo nɛ bot ɛ mbyak ená, ààkobɛ pe dum nɛ etsi bɛbhaab benaka. Ye nabɛ ɛ mɛ eemɛtaa pɛ Yeluzalɛm, djɛaa e mɛmbɔ mɛ eLɔm. 18 Bhis ekukuma eLɔm nalɛɛ náá, mɛ taŋal ɛ, bɛ naagwak mɛ ɛnyɔɛpe. Tin, bɛ naakwyɛl ɛbet ɛ mɛ, etɛɛ náá, bɛ nabɛ ààbee lo mɛsɔ mɛ bɛ nawaadjɛ mɛ epɛ́ɛ ɛsyee kɔ ɛsu ɛ tak ɛ. 19 Tin, eYuda naabyen, mɛ ɛ boo zɛwaab nɛ bhel náá mɛ zɛtaŋal sok bhwoob ɛ Sezaad boo mɛkoozi mɛ dik eLɔm. Deenek, mɛ nabɛ ààbɛ nɛ ghwyil ɛ zyɛ wak zɛɛpit dhaad mbyak'am. 20 Etɛp tak ɛ, mɛ kwyɛl ɛ bee bin etɛp mɛ neelii nɛ nen. Yɛ tsɛɛtsɛ náá, mɛ kɔɔlaa nɛ eghwooz bak ɛ kɔ ɛsu ɛ mot ee bot ɛ Yisalaɛl di nɛ ɛbwaalel nɛ nɛ ɔ.»
21 Bɛ eezɛbɔɔza nɛ nɛ náá: «Bis ààpabela mɛkana mɛ dus pɛ Yude dum nɛ tɛpɔ ɛ. Ye tok nɛ dhiiti mɔn nyɛɛg'es dus penek etɛp nyɛ neezɛbaŋa bis dhiiti tɛp. Nɛghu ɛlɛɛ bis embee etɛp dum nɛ nɔ. 22 Tin, bis ɛpekwyɛl náá, wɔ pookolɛɛ bis wɔy wɔ ɛmet yɔ esiiza. Etɛɛ náá, bis nɛ gu náá, pɛ kɔ e di djas, bot ààkwyɛl bot ɛ di du sama bot ɛ wɔ di du yenek.»
23 Bɛ eezɛgwakel nɛ Pɔl, etɛp bɛ neebaaboma e dhiiti dwoo. Dáa dwoo tak nakakum ɛ, bɛ eezɛzyɛ bɔɔ ɛbuɛpe, bɛ eezɛbela nyɛ pɛ nyɛ nasulal ɛ. Pɔl eezɛni é lii, kana mɛlem kɛkum bikoko. Nyɛ nadi lyo bɛ ɛ́ dum nɛ Ɛyoŋ ɛ Zɛɛb. Nyɛ nadi sa zii tɔ ɛlɛɛ bɛ náá, Yezu ɛ Mɛsia etɛp bɛ needum koŋ nɛ Zɛɛb. Nyɛ nanenɔɔ etɛp e tak ɛ, tɔ mɛkana mɛ etsi ɛ Moiiz nɛ tɔ bɛmɛkana mɛ bɛngoolel ɛ mɛkpa mɛ Zɛɛb. 24 Bɛdhiiti bot naamyaal étɛp ee nyɛ nadi lɛɛ bɛ ɛ. Tin, bɛdhiiti naabyen ɛmyaal yɔbɔ. 25 Dáa, bɛ nabɛka bɔɔ ààgwakel pak'ɔɔ ɛ, Pɔl ɛ booke nɛ nɔɔ náá: «Sisim na Dɛɛ nadi ɛ́ nɛ gham, é ghɛŋ nyɛ nadi lii nɛ bɛbhaab bin tɔ nuub ɛ ngoolel-mɛkpa ɛ Zɛɛb Ezayi ɛ! 26 Nyɛ nadi eke ɛ náá:
“Tɔ́a kɛlɛɛ nɛ bot ɛ mbyak'ak náá:
Bi ɛpegwak ɛnyɔɛpe, tin, bi ààmɛt mɛsuk mɛ tak;
Bi ɛpegwyák ɛnyɔɛpe, tin, bi ààbee.
27 Etɛɛ náá, bot bak nɛ ka dyeebalyel elyem dhaa tyɛ.
Bɛ eezediyal mɛlɔ mɔɔ.
Bɛ eezediyal mis mɔɔ.
Bɛ sa deenek ɛ, e kaab náá, mis mɔɔ ɛ zɛɛgɛ bee,
mɛlɔ mɔɔ nàgwak,
ɛtselal ɛ lɔɔ nàtiibal.
Tin, e di'enek, Zɛɛb ke ɛ náá,
bɛ aanàkwaabula pɛ daa lam etɛp mɛ neetsik bɛ*.”»
28 Pɔl eebaazɛbil náá: «Guka náá, Zɛɛb eedhis bhaadal tsik pɛ dáa bot ɛ di ààdi bot ɛ mbyak eYuda ɔ. Bɔɔ, bɛ waagwak yɛ.»
[ 29 †]
30 Pɔl eezɛdi membu membá tin tɔ ndjaa bɛ nanɛɛg nyɛ tɔ tak ɛ. Nyɛy é mɔ nɛ bot djas nadi zyɛ zɛbee nyɛ ɔ. 31 Nyɛ nadi lɛɛ bot náá, Zɛɛb ɛ waakɔk kɔ Ɛyoŋ ɛ lɛ nɛ ɛlyo ɛ bot dum nɛ Yezu Klisto nɛ boo ɛbwaalel, nyɛy ààluaa.
* 28:27 Eza 6.9-10 † 28:29 Dáa Pɔl nake deenek ɛ, eYuda binɔk eezɛtɔ́, bɛ moo tin é suu mɛso pak'ɔɔ.