15
Ya panguman pangabyay Cristu
1 Amêsên na mapatêl, labay kun ipaganaka kamuyuy Mangêd da Balita ya in-aral ku kamuyu. Ati ya aral la tinanggap yu buy angga amêsên panampalatayanan yu. 2 Sa kapamilatan ati ya Mangêd da Balita, niligtas kawna nu papakatalanên yun mangêd da in-aral ku, liban ta nu alwan pêtêg ga panampalataya yu.
3 Tagawan impatanda kina kamuyuy pinakamaulagay aral la indin kangku. Paradi ya impatanda ku sabitun nuna. Nati si Cristu amên iligtas kitamu sa mani kasalanan tamu, ayun sa pansabin Kasulatan. 4 In-ilbêng ya buy nanguman nabyay sa ikatluy allu, ayun êt sa pansabin Kasulatan. 5 Nagpakit ya kan Pedro. Pamakayari, nagpakit ya êt sa mapu buy luway apostul na. 6 Pamakayari, nagpakit yan katamisan sa maigit liman dalan na mapatêl la mititipun. Malakê kallay nabyay pun angga amêsên, nuwa ya kaatag kalla, nati yana. 7 Nagpakit ya êt kan Santiago buy pamakayari, nagpakit ya sa kaganawan mani apostul.
8 Buy sikuy katatawliyan nan pinagpakitan, ya kaparisu kuy gisay kulaw ya in-anak un asê ustu sa buwan.* 9 Tagawan sa kaganawan mani apostul, sikuy pinakanayêpa buy a ku sêpat bêgên gisay apostul, gawan pinasakit kuy mani manampalataya kan Bapan Namalyari ya miaawyun.† 10 Nuwa gawan sa kangêdan nakêm Bapan Namalyari kangku, dinyag nakun apostul. Buy asê nasayang nga kangêdan nakêm Bapan Namalyari kangku, gawan nagpakapagal laku un igit kaysa sa kaganawan kaatag apostul. Nuwa alwan sa sarili kun kaagyuwan, nun a sa kangêdan nakêm Bapan Namalyari. 11 Kabay ayin pamikaatag nu sila o siku ya mangaral kamuyu. Ya maulaga, gigisay pan-iaral yan buy abitu êt ta panampalatayanan yu.
Ya panguman pangabyay mani nati
12 Amêsên, pan-iaral yan kamuyu ya si Cristu, nanguman yan nabyay. Uysiyan pansabin dakun umnu kamuyuy a ya pabyayên manguman Bapan Namalyari ya mani nati ta? 13 Nu pêtêg ayin panguman pangabyay, labay sabin, agyan si Cristu, asê êt nanguman nabyay. 14 Buy nu pêtêg asê nanguman nabyay si Cristu, ayin kapukatan na pangaral yan buy ayin êt pukat ta panampalataya yu. 15 Buy alwan kay abiin. Lumtaw kay êt malaram ma mamipapêtêg tungkul kan Bapan Namalyari, gawan impapêtêg yan na pinabyay manguman Bapan Namalyari si Cristu. Nu pêtêg asê mabyay ya nangamamati, mapalyarin asê pêtêg ga impapêtêg yan ya pinabyay nan manguman si Cristu. 16 Gawan nu ya mani nati, asê umanên pabyayên, asê êt nanguman pinabyay si Cristu. 17 Buy nu asê nanguman nabyay si Cristu, ayin pukat ta panampalataya yu buy a kaw pun napatawad sa mani kasalanan yu. 18 Buy labay sabin êt, ya mani nati yana ya nanampalataya kan Cristu, nilaku sila sa ayin katganan na parusa. 19 Nu ya kapilmiyan tamu kan Cristu, kay para sa biyay tamu baydi sa babun luta, kapapalunus kitamu sa kaganawan tawu.
20 Nuwa ya kapêtêgan, si Cristuy nunan pinabyay bilang pagpapêtêg ya pabyayên manguman na nangamamati. 21 Gawan sa gisay tawu, ya si Adan, inlumatêng nga kamatyan sa kaganawan tawu. Kabay gawan êt sa gisay tawu, ya si Cristu, manguman mabyay ya nangamamati. 22 Gawan nu parasaantu ya kaganawan tawuy mangamati gawan sa pamikibêtêk la kan Adan, para êt taman baydu, sikitamun kaganawan, pabyayên manguman gawan sa pamikibêtêk tamu kan Cristu. 23 Nuwa dilag sarisarilin takdan panawun na panguman pangabyay. Nunan pinabyay si Cristu. Pamakayari, pag-udung Cristu baydi sa babun luta, pabyayên na êt ta mani manampalataya kana. 24 Buy pamakayarin ati, lumatêng nga katganan. Idin Jesus ya pag-ari sa Namalyari buy Bapa pamakayari nan sirên na kaganawan mag-ari, manungkulan buy dilag kapangyarian laban kan Bapan Namalyari. 25 Tagawan kaylangan mag-ari si Cristu angga sa lubus nan masambut ya kaganawan kapati na. 26 Buy ya tawlin kapati ya sambutun Jesus, sabay ya kamatyan mani tawu.‡ 27 Pansabin sa Kasulatan, “Ya kaganawan bagay, impasakup Bapan Namalyari kan Cristu.”§ Nuwa sa sabi ya “kaganawan bagay,” asê labay sabin baydi ya kaawyun si Bapan Namalyari tagawan sabay siyay nipasakup kaganawan bagay sa aypan kapangyarian Cristu. 28 Nu nipasakup pa kaganawan kan Cristu, magpasakup êt si Cristu kan Bapa ya sabay ya namipasakup kanan kaganawan amên manakup pana si Bapan Namalyari sa kaganawan.
29 Dilag mani tawuy nagpabawtismu para sa mani nati la. Amêsên, nu ayin panguman pangabyay mani nati, ayin ulagay pagpabawtismu la para sa mani nati.
30 A kay migaganaka agyan idi kay sa nadawak ka kabilyan sa inuras-uras, gawan tanda yan na pabyayên manguman na mani nati. 31 Mani mapatêl, nu parasaantun pêtêg ga pan-ipagmaragul kataw gawan sa pamikibêtêk yu kan Cristu Jesus ya Panginuun tamu, parabaydu êt ta pêtêg ga allu-allu wakun idi sa bunak kamatyan. 32 Nu kay para sa kabilyan mani tawu baydi sa babun lutay pamibabata ku sabitun inarap kuy mani manalungat kangku baydi sa Efeso ya paran mangatubag ga ayup, ayin awêd ulagay ati nu asê pabyayên manguman na mani nati. Mangêd pun na sunulun tamu tanay panabin na, “Kinabitan taminan mangan buy kinabitan taminan minêm unuwa kay mati kitamu.”*
33 Agana kaw pailitêp sa panabin na abiin, nun a ati ya paniwalan yu, “Ya nangadawak ka pagkaawyun sabay ya makasiran mangêd da ugali.” 34 Magpakasalaysay kaw buy itgên yuy panyag kasalanan gawan na dakun umnu kamuyu, a la pun kilala si Bapan Namalyari. Pansabin ku kamuyuy abiin amên madêng-êyan kaw sa sarili yu.
Ya lawini sa panguman pangabyay
35 Nuwa dilag mamatang, “Parasaantun pabyayên manguman na nangamamati? Sabêt ta kalasin lawini la?” 36 Ayin kan tanda. Alwa nayin bayu bumyay ya bini, ilbêng muya pun sa luta buy nu nailbêng mina, baydu yapun bumyay. 37 Buy agyan sabêt ta bini ya itanêm mu, kaparisun trigu o sabêt pun na bini, kaatag gay lawini na nu tumubuy na. 38 Nuwa idi kan Bapan Namalyari nu sabêt ta magin lawinin magmikakaatag ga bini.
39 Para êt bayduy lawinin mani bagay ya dilag biyay. Alwan kaganawan lawini pariparisu. Magmikakaatag ga lawinin tawu, lawinin ayup, lawinin uybun manuk buy kênan lanêm. 40 Dilag mani lawini ya pallangit buy dilag lawini ya palluta. Kaatag ya kangêdan lawinin palluta buy kaatag êt ya kangêdan lawinin pallangit. 41 Kaatag ga sawang allu sa sawang buwan buy kaatag êt ta sawang mani bêtêwên. Buy agyan na mani bêtêwên, dilag magmikakanayun na sawang.
42 Para êt bayduy panguman pangabyay nangamamati. Ya lawini ya pan-ilbêng, mambumata ya. Nuwa nu manguman kitamun pabyayên, mibayuy nay lawini tamu, ayina bumata kanuman. 43 Ya lawini ya pan-ilbêng, nadawak buy mayna, nuwa sa panguman pangabyay, pakadyag yan mangêd buy napas-êy. 44 Ya lawini ya pan-ilbêng sabay ya palluta. Nuwa nu inuman pinabyay ya ati, pallangit tay ati. Gawan nu dilag lawini ya palluta, dilag êt taman lawini ya pallangit. 45 Pansabin sa Kasulatan Bapan Namalyari, “Ya nunan tawu ya si Adan, binyanan yan biyay.”† Nuwa ya tawlin Adan ya si Cristu, mam-i yan biyay ya ayin katganan. 46 Nuwa alwan lawini ya pallangit ya nuna, nun a ya lawini ya palluta. Buy pamakayari, baydu pun manunul la lawini ya pallangit. 47 Ya nunan tawu ya si Adan, ubat ya sa luta. Nuwa ya ikalway tawu ya si Cristu, ubat ya sa langit. 48 Ya lawinin mani tawu baydi sa babun luta, kaparisun lawinin Adan na diyag sa luta. Ya lawinin mani tawuy umanên pabyayên, kaparisun lawinin Cristu ya ubat sa langit. 49 Kabay nu parasaantuy lawini tamu amêsên kaparisun Adan ya naubat sa luta, lumatêng nga alluy mapagkaparisun lawini tamuy lawinin Cristu ya ubat sa langit.
50 Mani mapatêl ku, ati ya labay kun sabin. Ya lawini tamuy dilag laman buy daya, a ya malyarin miawyun sa kaarian Bapan Namalyari. Ta ya lawinin ati ya mambumata, a ya malyarin makapagmanan biyay ya ayin katganan.
51 Nuwa mallêngê kaw gawan dilag gakun sabin kamuyuy gisay nakaliim. Asê kaganawan kantamu mati, nuwa kaganawan tamu, biyan bayun lawini 52 sa gisay pakulimad, sa gisay kêdêm mata, kaagnan sênêg tawlin patutut. Tagawan sa pamasnêg patutut, umanên pabyayên na mani nati buy biyan lawini ya asê mambumata. Buy sikitamun nangabyay pun, biyan kitamu êt bayuy lawini. 53 Gawan ya lawini tamuy mambumata buy mangamati, sagilyan lawini ya asê mambumata buy asê mangamati. 54 Buy nu ya lawini ya mambumata buy mangamati, nasagilyan nan lawini ya asê mambumata buy asê mangamati, matupad day panabin sa Kasulatan Bapan Namalyari,
“Nasambut tay kamatyan. Ganap pay panambut!‡
55 Ayin nan kapangyarian na kamatyan.
Nasambut tay kamatyan.”§
56 Kay dilag kapangyarian na kamatyan kantamu gawan sa kasalanan. Buy dilag kapangyarian na kasalanan kantamu gawan sa Kautusan. 57 Nuwa salamat kan Bapan Namalyari, gawan binyanan na kitamun panambut laban sa kasalanan buy kamatyan sa kapamilatan Panginuun tamun Jesu Cristu.
58 Kabay mani kakaidwan kun mapatêl, magpakapas-êy kaw buy agana kaw mangayna sa panampalataya. Magpakasipêg kaw sa pandaygên na indin kamuyun Panginuun, gawan tanda yuy asê masayang nga pagpagal yu.
* 15:8 Mani Dyag 9:1-19; 22:6-16; 26:12-18. † 15:9 Mani Dyag 8:1; 8:3; 9:1-2; 22:4-5; 26:9-11; Galacia 1:13. ‡ 15:26 Sa Griego ati ya labay nan sabin “Si tawlin kapati ya sirên na kamatyan.” § 15:27 Mani Kanta 8:6. * 15:32 Isaias 22:13. † 15:45 Genesis 2:7. ‡ 15:54 Isaias 25:8. § 15:55 Hosea 13:14.