13
Ya paalimbawa tungkul sa mamibulaglag bini
(Marcos 4:1-9; Lucas 8:4-8)
1 Sa allu êt abitu, nag-awas si Jesus sa bali buy niknu sa agid lawa. 2 Malakêy tawuy nititipun kana. Kabay nagsakay ya sa bangka buy niknu ya baydun nangaral. Ya mani tawuy naman, idi sila sa agid lawa. 3 Malakêy paalimbaway in-aral na kalla.
Sinabi na, “Dilag gisay manggitnay namibulaglag bini. 4 Sa pamibulaglag na, dilag bini ya nangananabu sa dan. Inlumatêng nga mani uybun manuk buy tinuktuk lay mani bini. 5 Dilag êt mani bini ya nangananabu sa mabatuy lugal la ayin mayngan luta. Tambêng tinumubuy bini gawan nalayab ba luta. 6 Nuwa sên naasnagan mamut ta ati, nawangêy sila, gawan ayin silan pukat pagyamutan. Kabay nangamamati sila. 7 Dilag êt mani bini ya nangananabu sa pantubwanan têmak ka madiwi. Sên inlumabung nga bini, inlumabung êt ta têmak ka madiwi buy kinêlkêlan nay mani bini ya tinumubu. 8 Ya kaatag, nangananabu sa mangêd da luta. Tinumubu buy dinumagul la mani abiin buy nanagêy. Ya kaatag, nanagêy tidinalan na lasi, ya kaatag, tianêmmapu buy ya kaatag êt, titlumpu. 9 Sikaw wa mani mallêngê, pakaisipin yuy nalêngê yu!”
Ya labay sabin paalimbawa
(Marcos 4:10-12; Lucas 8:9-10)
10 Pamakayari, nagdani kan Jesus ya mani tagasunul na buy namatang kana, “Awta manggamit kaw yan paalimbawa sa pangaral yu sa mani tawu ta?”
11 Nakitbay si Jesus, “Impaintindi kamuyuy nakaliim tungkul sa pag-arin Bapan Namalyari, nuwa asê impaintindi sa kaatag. 12 Tagawan ya tawuy manunul sa malêngê nay kapêtêgan, biyan yapun êt pangintindi. Nuwa ya tawuy asê manunul sa malêngê nay kapêtêgan, agyan pêrad nan pangintindi, itas pun êt kana. 13 Kabay pawa kun magsabi kallan paalimbawa, tagawan kapangêlêw-êlêw laman, a sila makakit buy kapallêngê-lêngê laman, a sila makalêngê buy makapukat. 14 Kabay natupad kallay sinabin propeta Isaias,
‘Kapallêngê-lêngê yu man, a kaw makapukat.
Buy kapangêlêw-êlêw yu man, a kaw makakit.
15 Tagawan nakdêy ya ulun mani tawun ati.
Tinêmpanan lay mani têk la buy impêdêng lay mani mata la.
Gawan dat makakit ta mani mata la buy makalêngêy mani têk la,
buy mapukatan lay pansabin ku
buy magdani sila kangku amên paiyulun ku sila.’ ”*
16 “Nuwa pinagpala kaw, tagawan mangakitan yuy pandaygên ku buy mangapukatan yuy pansabin ku. 17 Pansabin ku kamuyuy malakêy mani propeta buy mani matinêk ka tawu awlagi ya kalabay makakit sa nakit yu, nuwa a la nakit ta abitu. Labay la êt malêngêy nalêngê yu, nuwa a la nalêngê.”
Ya labay sabin paalimbawa tungkul sa mamibulaglag bini
(Marcos 4:13-20; Lucas 8:11-15)
18 “Pakalêng-ên yuy labay sabin paalimbawa tungkul sa mamibulaglag bini. 19 Ya bini sabay ya Sabin Bapan Namalyari. Ya dan na kinapinabwan bini, sabay ya mani tawuy nallêngê sa Sabin Bapan Namalyari tungkul sa pag-ari na, nuwa a la napukatan. Inlumatêng si Satanas buy intas na sa bêkê lay nalêngê la.”
20 “Ya mabatuy lutay kinapinabwan bini sabay ya mani tawuy nallêngê sa Sabin Bapan Namalyari buy tambêng lan tinanggap dilag tula. 21 Nuwa asê napêng nga ati gawan asê nipakatêbêk sa bêkê lay Sabin Bapan Namalyari. Kabay sên inlumatêng nga kasakitan o pamasakit gawan sa Sabin Bapan Namalyari, tambêng lan tinalibatukan ya panampalataya la. 22 Ya lutay pantubwanan têmak ka madiwi nu saantu nanabuy kaatag bini, sabay ya mani tawuy nallêngên Sabin Bapan Namalyari. Nuwa gawan sa mani pangganakên baydi sa babun luta buy sa paglabay lan bumandi, nalitêpan lay Sabin Bapan Namalyari. Kabay asê nanagêy sa biyay la. 23 Nuwa ya mangêd da lutay kinapinabwan bini sabay ya mani tawuy nallêngê buy nakapukat sa Sabin Bapan Namalyari. Kabay dilag nanagêy tidinalan, tianêmmapu buy ya kaatag, titlumpu.”
Ya paalimbawa tungkul sa têmak ka idi sa trigu
24 Nangaral la êt si Jesus kallan gisay paalimbawa, “Ya pag-arin Bapan Namalyari, maiparisu sa dinyag gisay tawuy nibulaglag mangêd da bini sa panggitnan na. 25 Nuwa pamakayabi, kaban mamabêlêw wa mani tawu, inlumatêng nga kapati na buy nibulaglag binin têmak sa trigu buy namita. 26 Sên tinumubuy trigu buy nanagêy, inlumtaw êt ta têmak. 27 Kabay nakun namatang nga mani ipus sa magbandin panggitnan, ‘Alwa nayin kay mangêd da binin triguy imbulaglag mu sa panggitnan? Ipakun nabiyan binin têmak?’ ”
28 “Sinabin magbandi, ‘Gisay kapati ya nanyag abiin.’ ”
“Pinatang yan mani ipus, ‘Labay yu nayin lamunun yan na mani têmak?’ ”
29 “Nakitbay ya, ‘Agana yu pun, ta dat mapikilamun yuy mani trigu. 30 Pasawên yu pun angga sa pupulun. Nu lumatêng nga panawun abitu, sabin ku sa mani mamupul, “Unên yu pun lamunun na mani têmak buy piaawyunun yu amên sêlbên. Pamakayari, pupulun yuy trigu buy tipunun sa budega ku.” ’ ”
Ya paalimbawa sa but-un mustasa
(Marcos 4:30-32; Lucas 13:18-19)
31 Nangaral la êt si Jesus kalla sa paalimbawa, “Ya pag-arin Bapan Namalyari, maiparisu sa nabêlêng nga but-un mustasay intanêm gisay tawu sa panggitnan na.† 32 Nuwa nu dumagul la ati, maragul yapun sa kaatag panggulayên buy pakadyag yan paran puun kayu. Kabay ya mani sangan ati, mapanyagan salay mani uybun manuk.”
Ya paalimbawa tungkul sa pamalbag
(Lucas 13:20-21)
33 Nangaral la êt si Jesus kalla sa gisay paalimbawa, “Ya pag-arin Bapan Namalyari, maiparisu sa pêpêrad da pamalbag ga ginêmês gisay babayi sa malakêy arina. Kabay napalbag nay arinay ginêmês.”
Ya panggamit Jesus sa mani paalimbawa
(Marcos 4:33-34)
34 Sa pangaral Jesus tungkul sa pag-arin Bapan Namalyari, a ya nanuru sa mani tawun asê nanggamit paalimbawa. 35 Sa paradi ya paralan, natupad da sinabin Bapan Namalyari sa kapamilatan propeta na,
“Magsabi yaku kalla sa kapamilatan paalimbawa.
Sabin ku kallay mani bagay ya nakaliim ubat pun sabitun dinyag ga babun luta.”‡
Ya labay sabin paalimbawa tungkul sa têmak ka idi sa trigu
36 Pamakayari, inlakwanan Jesus ya mani tawu buy sinumun ya sa gisay bali. Nagdani ya mani tagasunul na buy sinabi kana, “Ipatanda mu kanyan na labay sabin paalimbawa tungkul sa têmak ka idi sa panggitnan.”
37 Nakitbay si Jesus, “Ya nibulaglag mangêd da bini, sabay sikuy ubat sa langit ta in-Anak Tawu. 38 Ya panggitnan sabay ya babun luta. Buy ya mangêd da bini, sabay ya mani tawuy pag-arian Bapan Namalyari. Ya mani têmak, sabay ya mani tawuy pansakupun Satanas. 39 Ya kapatin manggitna ya namibulaglag binin têmak, sabay si Satanas. Ya pamupul, sabay ya katganan babun luta. Buy ya mamupul, sabay ya mani ang-el. 40 Nu parasaantun tipunun na mani têmak buy pan-ulamên, para êt bayduy malyari sa mani pag-arian Satanas sa katganan babun luta. 41 Sikuy ubat sa langit ta in-Anak Tawuy mamiutus mani ang-el, buy itas la sa pag-arian kuy kaganawan pangubatan kasalanan kaatag buy manyag kadawakan. 42 Isamwag sila sa manggilud da apuy. Manangis sila baydun mingêngêt ta bêbêy. 43 Nuwa ya mani matinêk, mansumawang silan nanuwad mamut sa pag-arian Bapa lan Namalyari. Sikaw wa mani mallêngê, pakaisipin yuy nalêngê yu!”
Ya paalimbawa sa nakakali ya pibandiyan buy perlas
44 Sinabi pun êt Jesus, “Ya pag-arin Bapan Namalyari, maiparisu sa pibandiyan na nakakali sa gisay panggitnan. Sên nakalin gisay tawu, ingkali nan manguman. Buy sa tula na, nuli ya buy insaliw nay kaganawan pibandiyan na amên masaliw nay abituy panggitnan.”
45 “Ya pag-arin Bapan Namalyari, maiparisu sa dinyag gisay mangalakal ya mangkap mangangêd da perlas. 46 Sên nakakit yan gisay makamal la perlas, insaliw nay kaganawan pibandiyan na buy sinaliw nay abituy perlas.”
Ya paalimbawa sa pukut
47 “Ya pag-arin Bapan Namalyari, maiparisu sa gisay pukut ya pinanalap mani tawu sa lawa buy nakadakêp silan magmikakalasi ya kênan lanêm. 48 Sên napnuy nay pukut, ginuluy lay ati sa agid lawa. Pamakayari, niknu sila buy impapawa lay kênan lanêm ma makna buy insamwag lay asê makna. 49 Para êt bayduy malyari sa katganan babun luta. Lumatêng nga mani ang-el buy ipapaway mani matinêk sa nangadadawak. 50 Isamwag ga mani nangadadawak sa manggilud da apuy. Manangis sila baydun mingêngêt ta bêbêy.”
51 Pamakayari, pinatang silan Jesus, “Napukatan yu nayi ya kaganawan paalimbaway sinabi ku?”
Nakitbay sila, “Awu. Napukatan yan nana.”
52 Buy sinabin Jesus kalla, “Kabay awêd, ya balang manurun Kautusan ya naturwanan nana tungkul sa pag-arin Bapan Namalyari, maiparisu sa gisay magbandin bali ya dilag malakêy pibandiyan sa budega. Pan-isalwang nay mana buy bayun gamit sa budega na.”
Asê tinanggap si Jesus sa Nazaret
(Marcos 6:1-16; Lucas 4:16-30)
53 Pamakayarin in-aral Jesus ya mani paalimbawan abiin, namitayna. 54 Naku ya sa Nazaret sa balayan na kinaragulan na buy nangaral ya baydu sa balin pagtipunan mani Judio. Nakaupapas ya mani kabaryu na sa kabiyasnan na. Sinabi la, “Saantu nay naman nakway kabiyasnan na buy kapangyarian manyag mamakaupapas? 55 Pakan kay anak yan gisay kalpinteru ta buy ya indu na, si Maria? Buy alwa nayin mapatêl nay lawyaki silan Santiago, Jose, Simon, buy si Judas? 56 Buy alwa nayin kay kabaryu tamu êt ta mapatêl nay babayi? Saantu na nakway parabaysên na kapangyarian?” 57 Kinasêman laya.
Kabay sinabin Jesus kalla, “Ya gisay propeta, panggalangên ya agyan dakun saantuy lugal, liban tana sa sarili nan balayan buy pamilya.” 58 Asê nanyag baydun malakêy mamakaupapas si Jesus, gawan a sila manampalataya kana.
* 13:15 Isaias 6:9-10. † 13:31 Sa bansan Israel, mantumag-ay ya mustasa la kaparisun kayu, nuwa sa Pilipinas, kay gulay ya mustasa. ‡ 13:35 Mani Kanta 78:2.