\NormalFont\ShortTitle{1 TIMƆTI}

{\MT TIMƆTI TAKADA KAAKU



\par }\ChapOne{1}{\SH Yãdannɛrinↄ gbana laakarii
\par }
{\PP \VerseOne{1}Makũ Pↄlu, Kirisi Yesu zĩ̀rii lákũ Luda ó Surabari kũ Kirisi Yesu kũ ó wɛ́ dↄiio dìtɛmɛnɛ nà,

\VS{2}ma takada dí kɛ̃̀nnɛ Timↄti, ma nɛ́'ina Yesu zɛ́ gũn. De Luda kũ ó Dikiri Kirisi Yesuo gbɛ̃kɛ kɛnnɛ kũ sùruuo à n gba aafiaa.


\par }{\PP \VS{3}Lákũ ma nakaramma nà gↄrↄ kũ matɛn gɛ́ Masedonia bùsun, ǹ gↄ̃ Ɛfesu ǹ o gbɛ̃kenↄnɛ òsun yã kũ àdi kↄ̃ sɛ́ kũ Luda yãoro dańnɛ doro.

\VS{4}Òsun laakari dↄ gara kũ dizinↄ tↄ́ kↄ̃nↄwɛna kũ à lɛ́ vĩrooa doro. Abire dì su kũ lɛ́kpakↄ̃anaaoomɛ. Àdi tó Luda zĩ kũ àdi bo a náanikɛnaa gũn gɛ́ arɛro.

\VS{5}Ma yã pìi dìtɛ de ògↄ̃ yenyĩ vĩ yãimɛ, yenyĩ kũ àdi bo nɛ̀sɛpura kũ laasunlɛna dokↄ̃nↄo kũ ludanaanikɛna manafikisarioo gũn.

\VS{6}Gbɛ̃kenↄ pã̀ yã pìnↄnɛ ò gɛ̃̀ yã pãpã onan.

\VS{7}Ò ye ògↄ̃ de Musa doka yãdannɛrinↄ ũ, ama ò yã kũ òtɛn o gbázɛ dↄ̃ro ke yã kũ ò zɛ̀anↄ.


\par }{\PP \VS{8}Ó dↄ̃ kũ doka pì mana, tó gbɛ̃ tɛn zĩ kɛa a zɛ́a.

\VS{9}Ó dↄ̃ dↄ kũ Luda dí doka ditɛ gbɛ̃ mananↄ yãiro, séde dokadarisarinↄnɛ kũ sãgbãnadenↄ kũ ludawɛkɛrisarinↄ kũ durunnakɛrinↄ kũ ludadↄ̃risarinↄ kũ donyĩrisarinↄ kũ de kũ dao dɛ̀rinↄ kũ gbɛ̃dɛrinↄ

\VS{10}kũ zinakɛrinↄ kũ pãpãbɛ̃nɛkɛrinↄ kũ lágilaginↄ kũ ɛ́kɛdenↄ kũ yãdimmarinↄ kũ gbɛ̃ kũ òdi bo yãdannɛna zɛ́de kpɛnↄo ń pínki.

\VS{11}Yãzɛde pì kↄ̃ sì kũ baaru nna gakuride kũ Luda arubarikade a kpanaa nàmɛnɛ ma ↄĩo.


\par }{\SH Lákũ Luda gbɛ̃kɛ kɛ̀ Pↄlunɛ nà
\par }
{\PP \VS{12}Ma Kirisi Yesu ó Dikiri kũ à ma gba gbãna sáabu kɛ̀, zaakũ à ma náani kɛ̀ à ma sɛ mà zĩ kɛarɛ.

\VS{13}Ma a tↄ́ bɛ̃̀nɛɛ sì yã, ma wɛ́ tã̀ a gbɛ̃nↄa, ma gbãna mↄ̀ńnɛ. Bee kũ abireo à sùruu kɛ̀ kũmao, zaakũ ma kɛ̀ wɛ́sirakɛnaa gũmmɛ kũ a náanikɛnasario.

\VS{14}Akũ ó Dikiri gbɛ̃kɛ zↄ̃kↄ̃ↄ kɛ̀mɛnɛ, à tò ma a náani kɛ̀, akũ má yenyĩ kũ à de ó pↄ́ ũ kunna Kirisi Yesu gũn vĩ.

\VS{15}Yã díkĩna bi yãpuramɛ, à kũ̀ ò sí ↄplapla. Kirisi Yesu sù andunia gũn durunnakɛrinↄ surabana yãi. Makũ, ma durunna mɛ́ à de dakenↄ pↄ́la,

\VS{16}akũ Luda ma wɛ̃nda gwà, de mɛna zↄ̃kↄ̃ kũ Kirisi Yesu kɛ̀ kũ makũ durunnakɛri kàsaraao bo gupuraa, de àgↄ̃ de sèeda ũ gbɛ̃ kũ oni a náani kɛ ò wɛ̃̀ndi kũ àdi lákaro lenↄnɛ.

\VS{17}Luda mɛ̀n do légelege, gↄrↄ sĩnda pínki Kína kũ àdi garo akũsↄ̃ òdi a e kũ wɛ́oro gↄ̃ bɛ̀ɛrɛ vĩ kũ gakurio gↄrↄ sĩnda pínki, aami.


\par }{\PP \VS{18}Ma nɛ́ Timↄti, lákũ ò gĩnakɛ ò annabikɛyã ò n yã musu nà, matɛn yã pì dannɛ, de ǹgↄ̃ kũna ǹ zĩ̀ mana káo

\VS{19}ludanaanikɛnaa gũn kũ laakariio kpátɛna. Gbɛ̃kenↄ yã pìnↄ kpà sãkoto, akũ ń ludanaanikɛnaa dì lɛ́ kútɛ.

\VS{20}Imɛnɛu kũ Alɛsandao kú ń tɛ́. Ma ń kpá Setanwa, de ògↄ̃ dↄ̃ kũ òdi dↄkɛ kũ Ludaoro.




\par }\Chap{2}{\SH Donyĩkɛnaa
\par }
{\PP \VerseOne{1}Káaku gĩa ma lɛ́ dàmma, à adua kɛ gbɛ̃ sĩnda pínkinɛ à zɛ́ gbɛkańnɛ, à kútɛ kɛ Ludanɛ ń yãi kũ sáabukpanaao.

\VS{2}À adua kɛ kínanↄnɛ kũ gbãnadenↄ ń pínki, de ò le ògↄ̃ kun aafia yãkete sari ludayãmarinↄ ũ, ó kunna gↄ̃ bɛ̀ɛrɛ vĩ.

\VS{3}Abirekũ mɛ́ à mana, àdi ká Luda ó Surabarin.

\VS{4}À ye gbɛ̃ sĩnda pínki surabana le ògↄ̃ yãpura dↄ̃.


\par }{\Q \VS{5}Zaakũ Luda mɛ̀n domɛ,

\par }{\Q akũsↄ̃ yãkɛkɛri kun mɛ̀n do

\par }{\Q Luda kũ bisãsirinↄ dagura,

\par }{\Q àkũmɛ bisãsiri Kirisi Yesu ũ.


\par }{\Q \VS{6}À a zĩda kpà à gbɛ̃ sĩnda pínki bò,

\par }{\Q akũ ò a sèedaa kɛ̀ a gↄrↄa.


\par }{\MM \VS{7}Abire yãi Luda ma ditɛ a kpàkpakɛri kũ a zĩ̀riio ũ, de mà a donyĩ zɛ́ yãpurade da buri pãndenↄnɛ. Yãpuran matɛn o, adi kɛ ɛ́kɛnlo.


\par }{\PP \VS{8}Má ye gↄ̃gbɛ̃nↄ adua kɛ gu sĩnda pínkia, ò ↄ sɛ́ musu gbãsĩ sari, pↄfɛ̃ kũ lɛ́kpakↄ̃anaao sari.

\VS{9}Má ye dↄ nↄgbɛ̃nↄ ń zĩda kɛkɛ a zɛ́a yↄ̃̀gↄ̃kɛnaa sari, zĩdamↄnnɛnaa baasi. Adi kɛ kũ mì yↄ̃̀gↄ̃de tãnaao ke wura kũ òso nↄmanablebↄnↄ ke biza ↄgↄdenↄonlo.

\VS{10}Ò ń zĩda kɛkɛ kũ yãmanakɛnaao lákũ à kũ̀ nↄgbɛ̃ donyĩrinↄ kɛ nà.

\VS{11}Nↄgbɛ̃nↄ yã dada yĩtɛna, ò mì natɛ yã sĩnda pínki gũn.

\VS{12}Madì we nↄgbɛ̃nↄ yã dada gↄ̃gbɛ̃nↄnɛ ke ògↄ̃ iko vĩḿmaro, séde ògↄ̃ yĩtɛna kítikiti.

\VS{13}Zaakũ Adamun Luda kɛ̀ káaku, a gbɛra Awau.

\VS{14}Adi kɛ Adamun ò sã̀tɛro, nↄgbɛ̃n ò sã̀tɛ à gↄ̃̀ taaride ũ.

\VS{15}Ama tó nↄgbɛ̃nↄ mɛna fↄ̃̀ kũ ludanaanikɛnaao kũ yenyĩo kũ kúadonaao zĩdamↄnnɛnaa baasi, oni nɛ́ i aafia.




\par }\Chap{3}{\SH Sↄsi gbɛ̃ zↄ̃kↄ̃nↄ
\par }
{\PP \VerseOne{1}Yã díkĩna bi yãpuramɛ: Tó gbɛ̃ ye à kɛ gbɛ̃ zↄ̃kↄ̃ ũ, àtɛn zĩ mana ni dɛ.

\VS{2}Gbɛ̃ zↄ̃kↄ̃ gↄ̃ kun taari sari, nↄmɛndode ũ, laakaride ũ. Àgↄ̃ a zĩda kũna dↄ̃ gbɛ̃ fayade ũ, nibↄkũri ũ, gbɛ̃ kũ ani fↄ̃ à yã dańnɛ ũ.

\VS{3}Àsungↄ̃ de wɛ̃dɛri ke gbɛ̃ pãsĩ ũro. Àgↄ̃ de nɛ̀sɛdode yãketesaride ũ. Ɔgↄ sún donɛ arɛro.

\VS{4}Àgↄ̃ a ↄn kũna dↄ̃, a nɛ́nↄ gↄ̃ mì natɛnɛ ògↄ̃ a ↄdↄki gwa.

\VS{5}Zaakũ tó gbɛ̃ a ↄn kũna dↄ̃ro, ani kɛ dera à fↄ̃ à Luda sↄsi gbɛ̃nↄ gwaa?

\VS{6}Àsungↄ̃ de Yesude dufu ũro, de àsun ĩa dã à a zĩda da yãn lán Ibilisi bàro yãi.

\VS{7}Àgↄ̃ tↄ́ nna vĩ Yesusaridenↄ kĩnaa dↄ, de òsun a tↄ́ ĩni sí, à zu Ibilisi tankutɛnlo yãi.


\par }{\SH Sↄsi kpanyĩrinↄ
\par }
{\PP \VS{8}Lɛmɛ dↄ kpanyĩrinↄ gↄ̃ de gbɛ̃ bɛ̀ɛrɛdenↄ ũ. Òsungↄ̃ de lɛ́pladenↄ ũro. Wɛ̃ yã sún dońnɛ arɛro. Òsungↄ̃ de ↄgↄ vãni wɛtɛrinↄ ũro.

\VS{9}Ògↄ̃ Yesu yã asirinↄ kũna kũ nɛ̀sɛpurao.

\VS{10}Ò ń yã gwa gĩa, tó ódi yãke leḿmaro, gbasa ò ń ditɛ kpanyĩrinↄ ũ.

\VS{11}Lɛmɛ dↄ ń nↄnↄ gↄ̃ de nↄgbɛ̃ bɛ̀ɛrɛdenↄ ũ, laakaridenↄ ũ, ògↄ̃ náani vĩ yã sĩnda pínki gũn. Òsungↄ̃ de kↄrↄmↄtↄdenↄ ũro.

\VS{12}Kpanyĩri gↄ̃ de nↄmɛndode ũ, àgↄ̃ a ↄn kũ a nɛ́nↄ kũna dↄ̃.

\VS{13}Gbɛ̃ kũ ò ń zĩ kɛ̀ a zɛ́anↄ gwena nigↄ̃ mana, ń laakari nigↄ̃ kpatɛna ń Kirisi Yesu náanikɛnaa gũn manamana.


\par }{\SH Ó donyĩzɛ asiri zↄ̃kↄ̃
\par }
{\PP \VS{14}Bee kũ matɛn yã dínↄ onnɛ, ma dìtɛ mani su n gwa saa.

\VS{15}Tó ma suna sù à gìi kɛ̀, má ye ǹgↄ̃ dↄ̃ lákũ à kũ̀ ògↄ̃ kun Luda ↄndenↄ ũ nà. Ɔnde pìnↄmɛ Luda Wɛ̃̀ndide sↄsi ũ, yãpura pɛ́tɛki ũ kũ a gbãnalekio.

\VS{16}Ó donyĩzɛ asiri kũ à bò gupuraa zↄ̃kↄ̃ yãpuramɛ:

\par }{\Q À bò à sù bisãsiri ũ,

\par }{\Q Luda Nini yãpura kpàa,

\par }{\Q malaikanↄ a è.

\par }{\Q Ò a yã waazi kɛ̀ burinↄ tɛ́,

\par }{\Q ò a náani kɛ̀ andunia gũn,

\par }{\Q Luda a sɛ̀ à tà kãao gakuri gũn.




\par }\Chap{4}{\SH Tɛ̃̀ yãnↄ
\par }
{\PP \VerseOne{1}Luda Nini ò swáswa kũ gↄrↄ kpɛde gbɛ̃kenↄ ni pã kpá Yesu zɛ́i, ò tɛ́ yã kũ tãnanↄ dì ɛ́kɛdenↄ da a onanyĩ ò ń sãtɛ.

\VS{2}Manafikide pìnↄ a mana dↄ̃kↄ̃nɛ kũ a vãnioro, ń nɛ̀sɛ gana lákũ ò pi gɛ̃ wãnan ò kɛ̃̀o bà.

\VS{3}Òdi gbɛ̃nↄ dãdã nↄsɛnaai kũ zãkɛnaao, akũsↄ̃ òdi pↄ́ble tɛ̃̀bona ditɛ gbɛ̃nↄnɛ, pↄ́ble kũ Luda kɛ̀ a náanikɛri kũ ò yãpura dↄ̃nↄ yãi, kũ à de ò ble kũ sáabukpanaao.

\VS{4}Pↄ́ kũ Luda kɛ̀ sĩnda pínki manamɛ. Òsun a ke tɛ̃̀ boro, ò ble kũ sáabukpanaao,

\VS{5}zaakũ Luda yã kũ ó aduakɛnaao gbãsĩ bòn.


\par }{\SH Kirisi Yesu zĩkɛri mana
\par }
{\PP \VS{6}Tó n yã pìnↄ dà n gbɛ̃nↄnɛ, ĩnigↄ̃ de Kirisi Yesu zĩkɛri mana ũ kũ ò gwà kũ ó donyĩzɛ yãnↄ kũ yãdannɛ mana kũ ń tɛ́iio.

\VS{7}Ǹ mì kɛ̃ futɛokaragara kũ àdi kↄ̃ sí kũ Luda yãoroa. Ǹ n zĩda tùtu kɛ de ǹgↄ̃ de ludayãmari ũ.

\VS{8}Mɛ̀tutukɛnaa àre vĩ fíti, ama dena ludayãmari ũ àre vĩ yã sĩnda pínki gũn, zaakũ abire dì su kũ wɛ̃̀ndiio gbãra kũ ziao.

\VS{9}Yã díkĩna bi yãpuramɛ, à kà ò sí ↄplapla.

\VS{10}Òdi zĩ kɛ òdi ↄsi ká a musu, zaakũ ó wɛ́ dↄ Luda Wɛ̃̀ndidei. Àkũmɛ gbɛ̃ sĩnda pínki Surabari ũ, atɛ̃nsa a náanikɛrinↄ.


\par }{\PP \VS{11}Ǹ yã pìnↄ ditɛńnɛ ǹ dadańnɛ.

\VS{12}Ǹsun tó ò n kɛfɛnnakɛna gya boro. Ǹ tó n kunna zɛ́ mↄ Yesu náanikɛrinↄnɛ yã'onaa gũn kũ yãkɛnaao kũ yenyĩo kũ ludanaanikɛnaao kũ kunna gbãsĩ sario.

\VS{13}Ari màgↄ̃ su ǹ wɛ́ tã ǹ Luda yã kyó kɛ gbɛ̃nↄnɛ, ǹ dańnɛ ǹ lɛ́ daoḿma.

\VS{14}Gba kũ Luda dànnɛ gↄrↄ kũ ò annabikɛyã ò n yã musu, akũsↄ̃ gbɛ̃ zↄ̃kↄ̃nↄ ↄ nànamma, ǹsun pã kpáiro.

\VS{15}Ǹ laakari dↄ yã pìnↄa ǹ mɛ̀ kpáa, de gbɛ̃ sĩnda pínki n gɛna arɛ e.

\VS{16}Ǹ n zĩda yã kũ n yãdannɛnaaoo tàasi ká. Ǹgↄ̃ gɛ́ arɛ kũ yã pìnↄ. Tó n kɛ̀ lɛ, ĩni n zĩda sura ba kũ gbɛ̃ kũ òtɛn sã kpá n yãinↄomɛ.




\par }\Chap{5}{\SH Gyaanↄnↄ kũ don'arɛdenↄ yã
\par }
{\PP \VerseOne{1}Ǹsun kpãkɛ̃ mare zↄ̃kↄ̃ↄiro. Ǹ lɛ́ daa lán n de bà. Ǹ lɛ́ da kɛfɛnnanↄa lán n vĩ̀ni kũ n dakũnanↄ bà.

\VS{2}Ǹ lɛ́ da nↄgbɛ̃ zↄ̃kↄ̃ↄa lán n da bà, ǹ lɛ́ da nↄ gbãnaa lán n dãre bà kũ nɛ̀sɛpurao.


\par }{\PP \VS{3}Ǹ kpá gyaanↄ kũ ò gbɛ̃ke vĩronↄi.

\VS{4}Tó gyaanↄ nɛ́nↄ vĩ ke daikorenↄ, ò ń danɛnↄ gwanaa dada gĩa ń donyĩkɛnaa gũn, ò fĩna bo ń denↄnɛ kũ ń danↄ, zaakũ abirekũ dì ká Ludagu.

\VS{5}Gyaanↄ kũ à gbɛ̃ke vĩro wɛ́ dↄ Ludai, àgↄ̃ adua kɛ àgↄ̃ kpányĩ gbɛkaa gwãani kũ fãnantɛ̃o.

\VS{6}Gyaanↄ kũ a zĩda pↄyeinaa dì donɛ arɛ bi gɛ̀ɛmɛ, bee tó à bɛ̃nɛ.

\VS{7}Ǹ yã pìnↄ dańnɛ de gbɛ̃ke sún ń taari ero.

\VS{8}Tó gbɛ̃ tɛni a danɛnↄ gwaro, atɛ̃nsa a ↄndenↄ, à bò Luda yã kpɛmɛ, Yesusaride deala.

\VS{9}Nↄgbɛ̃ kũ à de ò da gyaanↄnↄ tɛ́n di: Nↄgbɛ̃ kũ à kà wɛ̃̀ baaakↄ̃, akũsↄ̃ à zã kɛ̀ gɛ̃̀n do,

\VS{10}ò a dↄ̃ yãmanakɛri ũ, nɛ́gwari mana ũ, nibↄkũri Luda gbɛ̃nↄ gbá pìpiri ũ, takaside kpanyĩri ũ, nↄgbɛ̃ kũ à mɛ̀ɛ kpà yãmanakɛna pínkia ũ.

\VS{11}Ǹsun gyaanↄ nↄ gbãnanↄ danlo, zaakũ tó ń gↄ̃ nidɛnaa fùtɛ, ń nana Kirisia ni busamɛ, onigↄ̃ ye ò zã kɛ,

\VS{12}ò ń zĩda da yãn, kũ ò lɛ́ kũ ò sɛ̀nɛ yã gbòro yãi.

\VS{13}Abire gbɛra òdi ma'ã dada, òdigↄ̃ gɛ̃gɛ̃ ↄn kũ ↄnnwo. Adi kɛ ma'ãdenↄmɛ ń ũ adoro, òdi gↄ̃ gbɛ̃piri gudɛrinↄ ũmɛ dↄ, òdi yã kũ à de ò oro o.

\VS{14}Abire yãi má ye gyaanↄ nↄ gbãnanↄ zã kɛ, ò nɛ́ i ò laakari dↄ bɛa, de òsun ó ibɛrɛnↄ gba zɛ́ ò ó tↄ́ vãni síro yãi.

\VS{15}Ń gbɛ̃kenↄ bò ò tɛ̀ Setanyĩ kↄ̀.

\VS{16}Tó Yesude nↄgbɛ̃ ke gyaanↄnↄ vĩ a bɛa, àgↄ̃ kpáńyĩ. Àsun tó ò gↄ̃ sↄsinɛ aso ũro, de ò le ò kpá gyaanↄ kũ ò gbɛ̃ke vĩronↄi yãi.


\par }{\PP \VS{17}Gbɛ̃ zↄ̃kↄ̃ kũ àdi dońnɛ arɛ a zɛ́aa kà ò fĩna bonɛ lɛu pla, atɛ̃nsa gbɛ̃ kũ à waazikɛna kũ yãdannɛnaao kokari vĩ.

\VS{18}Luda yã pì: Àsun lɛ́sↄ da zù kũ àtɛn pↄ́ gbɛ̃nɛro. À pì dↄ: Zĩkɛrii kà à a làada le.

\VS{19}Ǹsun gbɛ̃ kũ à sù kũ gbɛ̃ zↄ̃kↄ̃ káarao yã síro, séto sèedadenↄ kà gbɛ̃nↄn pla ke aakↄ̃ baasiro.

\VS{20}Ǹ kpãkɛ̃ gbɛ̃ kũ ò durunna kɛ̀nↄi gbɛ̃ sĩnda pínki wára, de vĩna le à gbɛ̃ kparanↄ kũ.

\VS{21}Ma nannɛ Luda kũ Kirisi Yesuooi kũ malaika kũ à ń sɛ́nↄ, ǹgↄ̃ yã pìnↄ kũna, ǹsun gbɛ̃ke tɛ̃̀ boro. Ǹsun yãke kɛ gbɛ̃kenɛ úblembɛ yãiro.

\VS{22}Ǹsun wã ǹ ↄ na gbɛ̃a ǹ a da Luda zĩnlo. Ǹsun tó n ↄ gↄ̃ kú gbɛ̃ke durunna gũnlo. Ǹgↄ̃ n zĩda kũna gbãsĩ sari.

\VS{23}Ǹsun í pã mi atɛ̃nɛro. Ǹgↄ̃ sèwɛ̃ gá fíti n nɛ̀sɛ yãi kũ n gyãkɛna gɛ̃̀n baaakↄ̃o.


\par }{\PP \VS{24}Gbɛ̃kenↄ durunna dì bo gupuraa ari ògↄ̃ gɛ́ a yã gↄ̃gↄ̃ kũńwo, gbɛ̃kenↄ sↄ̃ ń pↄ́ dì bo likalikaro.

\VS{25}Lɛmɛ dↄ yãmanakɛnaa dì bo gupuraa, bee a kũ odi ero ni le à gↄ̃ utɛnaro.




\par }\Chap{6}{\PP \VerseOne{1}Gbɛ̃ kũ ò de zↄ̀ ũnↄ ń dikirinↄ ditɛ gbɛ̃ bɛ̀ɛrɛdenↄ ũ ò mì natɛńnɛ a sĩnda pínki gũn, de òsun Luda tↄ́ kũ yã kũ odì dańnɛo vãni boro yãi.

\VS{2}Gbɛ̃ kũ ń dikirinↄ de Yesu náanikɛri ũnↄ sún dↄkɛ kũńwo kũ ò de kↄ̃ gbɛ̃nↄ ũ yãiro. Ò zↄ̀ bleńnɛ manamana, zaakũ gbɛ̃ kũ òtɛni ń zĩ àre blenↄ bi Yesu náanikɛrinↄmɛ, ń gbɛ̃ yenyĩdenↄmɛ. Ǹ yã pìnↄ dańnɛ, ǹ lɛ́ daoḿma.


\par }{\SH Yena ↄgↄi
\par }
{\PP \VS{3}Tó gbɛ̃ke tɛn yã pãnde dańnɛ, akũsↄ̃ adi zɛ kũ ó Dikiri Yesu Kirisi yãzɛdeo kũ ó zɛ́ yãdannɛnaaoro,

\VS{4}ĩadãriimɛ, à yãke dↄ̃ro, lɛ́kpakↄ̃ana kori kũ yãgwana lakanasario a kũ̀ gyã ũ. Yã birenↄ dì tó gbɛ̃nↄ nɛ̀sɛgↄ̃ba kpá, ò fìti kɛ, ò kↄ̃ sↄ̃sↄ̃, ò laasun vãni lɛ́ kũ kↄ̃o,

\VS{5}ògↄ̃ ĩni kũ kↄ̃o. Gbɛ̃ pìnↄ laasun kotina, yãpura ń kɛ̃, òdigↄ̃ da donyĩkɛna bi ↄgↄwɛtɛzɛmɛ.

\VS{6}Donyĩkɛnaa àre zↄ̃kↄ̃ yãpura, tó gbɛ̃ zɛ̀ kũ pↄ́ kũ à vĩo.

\VS{7}Zaakũ ódi su kũ pↄ́keo andunia gũn laro, óni tá kũ pↄ́keo sↄ̃ro.

\VS{8}Tó ó pↄ́ble kũ pↄ́kasanↄo vĩ, abirekũ mↄ̀ lɛ.

\VS{9}Gbɛ̃ kũ ò ye ò gↄ̃ aruzɛkɛde ũnↄ dì ń zĩda da yↄ̃ogwana tankutɛn. Pↄ́nidɛna mìsari karii dì gɛ̃ńgu à ń kpá kisira kũ kakatɛnaaooi.

\VS{10}Yena ↄgↄi mɛ́ à de yã vãni sĩnda pínki zĩni ũ. Gbɛ̃kenↄ a kↄ̃dɛ kɛ̀ ari ò kɛ̃̀ ó donyĩzɛa ò wãwã zↄ̃kↄ̃ↄ kpà ń zĩdai.


\par }{\SH Ǹ ↄsi mana ká
\par }
{\PP \VS{11}Zaakũ Luda gbɛ̃mɛ n ũ, ǹ bàa sí yã pìnↄnɛ, ǹ tó yã mana gↄ̃ donnɛ arɛ kũ yãkɛna a zɛ́aao kũ ludanaanikɛnaao kũ yenyĩo kũ mɛnao kũ busɛkɛnaao.

\VS{12}Ǹ ó donyĩzɛ ↄsi mana ká, ǹ wɛ̃̀ndi kũ àdi lákaro sí, zaakũ abirekũn Luda n sisia gↄrↄ kũ n lɛ́ mana sɛ̀nɛ pari wára.

\VS{13}Ma nannɛ Luda kũ àdi wɛ̃̀ndi kpá pↄ́ sĩnda pínkiaai kũ Kirisi Yesu kũ à yã mana ò Pↄntiu Pilatinɛɛo,

\VS{14}ǹgↄ̃ yã kũ ò dìtɛnnɛ kũna gbãsĩ sari taari sari ari ó Dikiri Yesu Kirisi sugↄrↄ zĩ.

\VS{15}Gbãnade mɛ̀n do Arubarikade, kínanↄ Kína, dikirinↄ Dikiri mɛ́ ani Kirisi pì bo gupuraa a gↄrↄa.

\VS{16}Àkũ mɛ́ àdi garo ado, àdigↄ̃ kú gupura kũ òdi fↄ̃ ò nairo gũn. Gbɛ̃ke dí wɛ́ sialɛro, oni fↄ̃ sero. Àkũ mɛ́ à gakuri kũ gbãnao vĩ gↄrↄ sĩnda pínki, aami.


\par }{\PP \VS{17}Ǹ o andunia tera díkĩna aruzɛkɛdenↄnɛ, òsun ĩa dãro. Òsun gbãna le ↄgↄda náanisariaro, ò gbãna le Luda kũ àdi pↄ́ sĩnda pínki kpáwá zↄ̃kↄ̃ ò pↄnna kɛooa.

\VS{18}Ǹ ońnɛ ò a mana kɛ, ò nna kɛńnɛ, ò ↄ porońnɛ, ògↄ̃ gbɛ̃kɛ vĩ.

\VS{19}Lán abirekũ bà oni zàna mana di ń zĩdanɛ aruzenna pↄ́ ũ, oni wɛ̃̀ndi kũ à de wɛ̃̀ndi ũ yãpura le.


\par }{\PP \VS{20}Timↄti, ǹ yã kũ Luda nànnɛ n ↄĩ kũ gbãna. Ǹ mì kɛ̃ ludayãdanasari yã pãpã onaaa kũ yãlɛkpɛrɛ'ona kũ òdi pi dↄ̃naao.

\VS{21}Gbɛ̃kenↄ zɛ̀o, akũ ò pã̀ ó donyĩzɛnɛ.

\par }{\PP Luda gbɛ̃kɛ kɛárɛ.


\par }