27
Paalɛ ahǐdté âkɛ á Roma
1 Áde bémáá atíi bán sésɔ̂l á stíma âkɛ á aloŋ á Italia, bêmbɛ̌ Paalɛ ne bad bé mbwɔg bémpēe á mekáá wɛ́ɛ mod a mbáá a sə́nze awě béchə́géʼáá bán Juliɔsɛ. Juliɔsɛ akamlánnáá echoŋ é sə́nze éche béchə́géʼáá bán “Echoŋ é sə́nze é Kaisɛɛ.” 2 Sênsɔ́l stíma á dyad á Adramitium. Ene stíma emmǎd aboŋsɛn âkɛ á nkin mé edíb é nkwɛ̌ á mbwɔ́g e Esia. Dɔ́ɔ sébwɔ́gké ekɛ. Sêdé akɛ sênwálé Aristakusɛ. Aristakusɛ abédɛ́ɛ mod a mbwɔ́g a Masɛdonia, awě ambíd á dyad á Tɛsalonika. 3 Nɛ́ɛ bǐn éʼsáŋgé, sêmpɛ̌ á dyad á Sidɔn. Juliɔsɛ amboón Paalɛ nlém. Antɛdé aá ákɛ ányîn baáb, bébɛ mɔ́ kéchéé éche átógnɛ́né. 4 Sênhidé hɛ̂, sêbwɔ́gé ekɛ. Boŋ ngáne édíí bán epub é ngíne échómméʼáá sé áʼsō-te, sêmbamé epub, sébwɛ̄ bɛnbɛn ne mbwɔ́g e Saiprus pɛd eche epub énkêmbáá ngíne. Saiprus abédɛ́ɛ mbwɔ́g echě mendíb mênləŋnédté. 5 Hɛ́ɛ sétɛ́dté nkin á pɛd e mbwɔ́g e Silisia ne mbwɔ́g e Pamfilia boŋ sêsɛ́l á edíb é nkwɛ̌-te sépǎg á dyad á Mira á mbwɔ́g e Lisia. 6 Áwed mod ambáá a sə́nze annyín stíma eche ebídé á Alɛsandria etimeʼ á Italia dɔ́ɔ áhédé sé áwēd-te. 7 Bootya hɛ̂, stíma ekɛɛ́né sé mwǎləŋləŋ eʼpun híin bɔ́-ʼɛ éʼtómeʼ sêdɛ̂hɔ́b bán sêpag á dyad á Sinidus. Ngáne édíí bán epub échómméʼáá sé áʼsō-te, sênkênhɛnlé akɛ áʼsō ene pɛd. Né-ɔɔ́ sêmbamé sépōŋ á pɛd e mbəŋ wɛ́ɛ epub éebudeʼaá atóm. Sêntóm á Kep Salmɔn sépɛ̄ á mbwɔ́g e Krɛt echě mendíb mélə́ŋnédé. 8 Sêmbamé nkəg mé edíb měn ne měn, sêdɛ̂hɔ́b bán sêpag á hǒm áde béchəgɛɛ́ bán Sef Habɔs. Ádɛ̂ hǒm déechabnedɛɛ́ dyad á Lasi áyə̄l.
9 Sêndyɛɛ́ áwed bwâmbwam kə́ə́ŋ ényínnéd nɛ́n bán nzé sêkií áʼsō né dyam dé mbéb áhɛle ábɛnléd sé, áyə̄le ene póndé mwɛ̌ mêmmǎd apɛ á asóg, Epun é ngande e abɛ dé mendɛ mé Alagsɛn dé mbéb chɔ́-ʼɛ emmad atóm. Né-ɔɔ́, Paalɛ ambɛ bɔ́ elébé aá, 10 “Amúɛ̄, nnyíne nɛ́n mɛɛ́ bootya hɛ́n bɔɔb éhɛle ébɛ̄ɛ̄n syánē ebébtéd âkɛɛn échɛ́n ekɛ áʼsō. Nted mɛ́bēb bwâmbwam, stíma ebéb, nló ḿ bad-tɛ ńhɛle ńtóm.” 11 Boŋ ane mod a mbáá a sə́nze andúbé dásɔ̄ chǒm éche mod ambáá a stíma ne mod awě awóó stíma bénhɔ̄bpē, enkêndúbɛ́ɛ́ chǒm eche Paalɛ ánhɔ̄bpē. 12 Ádê abwɔ́g á hǒm áde stíma émbɛ̄ɛ̄ áhed, dénkêmbáá hǒm áde mod áhɛle ádyɛ̄ɛ̄ á póndé echě ekukud étómɛɛ́. Né-ɔɔ́, bad ábe bêndəŋ nɛ́n bán békag áʼsō béwanɛn bépɛ á dyad á Fonis bɔ́ɔ bêmbuú áte. Fonis abédɛ́ɛ hǒm áde bébannɛɛ́ stíma á mbwɔ́g e Krɛt áde ánɔneʼ á akuu ne á mbəŋ. Áhed-taá béhɛ́léʼáá-sɛ bédyɛ̄ á póndé e ahéb á ngíne.
Ekukud étáné Paalɛ bɔ́ á edíb é nkwɛ̌-te
13 Mwǎ epub awě abídé á mbəŋ ambootéd atóm. Dɔ́ɔ ábê bad békámtɛ́né bán béhɛle békɛ̄ɛ̄n ḿmab ntíi áʼsō. Né-ɔɔ́, bénhūd ekii éche bébwɔgnɛɛ́ stíma, boŋ bébamméʼ nkin mé edíb ḿ mbwɔ́g e Krɛt. 14 Boŋ béepedɛɛ́ ké akɛ boŋ epub é ngíne éche béchəgɛɛ́ bán “Epub é pɛd e akuu” ébídɛ́n ekukud á Krɛt ébootéd atóm ne ngíne. 15 Échê epub éntīnēd stíma. Nzii enkêmbáá âkɛ áʼsō wɛ́ɛ epub ébídɛɛ́. Né-ɔɔ́, sênsóg yə̌l awaned áte akɛɛn stíma áʼsō, sétɛ̄dē nɛ́n bán epub chə́chə́ ékɛɛneʼ chɔ́ pɛd eche édə́ə́ chɔ́ akɛɛn. 16 Áde sépóó á pɛd e mbəŋ e mwǎ dyad awě adé á mendíb-te awě béchəgɛɛ́ bán Kauda, sênkǔd mwǎ etə́l wɛ́ɛ epub éebudeʼaá atóm. Áhed dɔ́ɔ séwánné kə́ə́ŋ boŋ sénabpé bɔ̌lɛ ábe sédóléʼáá ámbīd eʼdii, âbɛl boŋ béesanlé áte. Sêdé amǎd abɛl nɛ̂ chǒm émāā sé á yə̌l. 17 Bêndǒl bɔ̌lɛ, bésɔ́léd bɔ́ á stíma-tê, bébīd-tɛ nkɔɔd á stíma sêwéd bɔ́ atád. Bébááʼáá nɛ́n bán béhɛle bétómɛ́n nló, béhún á nsíí-te á nkin mé edíb á aloŋ á Libia, né-ɔɔ́, bênsudéd abad* ásē áde ábɛle boŋ stíma ékag mehélé, bétɛ̄dē bán epub chɔ́ ne chɔ́ ékɛɛn stíma. 18 Ekukud émbɛ̄ étōmnēʼ ngíne. Bǐn éʼsáŋgé-ʼaá boŋ bébootéd doŋge dé nted ahúd bébwēmēʼ á mendíb-te. 19 Nɛ́ɛ bǐn éʼsáŋgé ámpē, bébootéd doŋge á bwěm atéd ábe bébɛ́nléʼáá âdol stíma, bébwémé á edíb-te. Běn bênkǒŋ abɛl nɛ̂. 20 Eʼpun híin béntōm ésebán sênyíneʼ enyɛn kéʼɛ betintinɛ, epub-pɛ émbɛ̄ étōmeʼ ne ngíne esyəə́l. Kə́ə́ŋ ne á asóg, sênhúd yə̌l nlém bán sêmǎdné.
21 Sêmadé eʼpun híin ésebán mod ahɛle ké ndyééd adyɛ́. Hɛ̂ dɔ́ɔ Paalɛ átyéémé ámīn átîntê e bad bésyə̄ə̄l boŋ áhɔ̄bē aá, “A-baányaŋ, nyêmbɛ́ nyêwóglan mɛ áde ńhɔ́bé mɛɛ́ deéhidté á Krɛt. Nzé nyênwógɛ́n mɛ, né deékudɛɛ́ ḿmɛ́n metake ne enɛ́n mbɔ́lɔ́n echě dékúdé nɛ́n bɔɔb. 22 Bɔɔb-pɔɔ́, ncháa nyé nɛ́n mɛɛ́ nyéwêd nlém á abum, nló ḿ mod méetómmé, stíma chěmpɛn chɔ́ɔ̄ ěbēb. 23 Nhɔ́be nɛ̂ áyə̄le nɛ́n nkuu ḿme ńtómé nɛ́n ángɛl e Dyǒb áde áwóó mɛ áde ḿbɛnle-ʼáa empií mɛ, eláá mɛ aá, 24 ‘Á-Paal, weewógéʼ mbwɔ́g, etə́ŋgɛ́né atyéem áʼsō wɛ́ɛ Kaisɛɛ. Nlém ḿ bwâm ḿme Dyǒb áwóŋné-ʼaá wɛ, ḿbɛ́lé asoó aloŋgé á bad bésyə̄ə̄l ábe nyáābɔ̄ɔ nyêdé.’ 25 Né-ɔɔ́, a-baányaŋ, nyéwêd nlém á abum, áyə̄le nɛ́n ndúbpé mɛɛ́ mekan mésyə̄ə̄l mɛ́bɛnléd ngáne bélāŋgē mɛ. 26 Epub étə́ŋgɛ́né nɛ́ɛ étínté syánē á nkin.”
27 Ámbīd e eʼpun dyôm ne éʼniin nkuu, áde sédíi sédíí á edíb é nkwɛ̌ é Adria, dɔ́ɔ dyam melúde mé nkuu, bad ábe bédole stíma békámtɛ́né bán kapɔ́g syáābɔ̄ɔ sêkwogé abíd á nkin. 28 Hɛ́ɛ bétédé nkɔɔd ḿme bétádé chǒm eche édélé áyə̄l boŋ bébwēmē á edíb-te ânyín ngáne edíb épédé achab ásē. Dɔ́ɔ bédíbté bán eʼchɛ bé edíb ásē éʼdé móom mé méta méniin. Mwǎmpīn ḿ póndé ámbīd e nɛ̂, bémbwēm ámpē, bényín bán eʼchɛ bé edíb áse édé móom mé mɛ́ta méláán. 29 Béwógéʼáá mbwɔ́g nɛ́n bán stíma ěkɛ ebúl á meláa-tê, né-ɔɔ́, béntēd eʼkii ábe bébwɔgnadté stíma éʼniin, béhūnēd bɔ́ ámbīd boŋ bébootéd akáne nɛ́n bán bǐn éʼsáa mehélé. 30 Hɛ́ɛ bad ábe bédoleʼ stíma, bébóótédé nzii ahɛd âsob. Bênsudéd bɔ̌lɛ á mendíb-te, bébāmtān bán békag ekii eche bébwɔgnadté stíma asuded áʼsō éʼ stíma. 31 Dɔ́ɔ Paalɛ álâŋgɛɛ́ mod ambáá á sə́nze ne sə́nze éche élyə́gé ásē aá, “Nzé ábɛ́n bad ábe bédole stíma béesɛ̌ á stíma-tê hɛ́n, nyéelyə́gé nlém nɛ́n bán nyɛ́ɛ̄bɛ̄ á aloŋgé.” 32 Né-ɔɔ́, échê sə́nze énsɛ̄l ḿmê nkɔɔd ḿme ménchə̄ə̄ bɔ̌lɛ bétēdē bɔ́ éʼhóoʼ.
33 Áde bǐn éʼkwógé asáa, Paalɛ ancháŋ bɔ́ moosyəə́l aá bédyɛ̂ mwǎ ndyééd. Anláá bɔ́ aá, “Nyêkédyɛ̌ bɔɔb, dyôm dé eʼpun ne éʼniin, ene póndé esyəə́l-lɛ nyéēdyēdɛ̄ɛ̄ chǒmchǒm. 34 Ncháa-ɔɔ́ nyé nɛ́n mɛɛ́ nyédyɛ̂ ndyééd. Moonyoŋ atə́ŋgɛ́né ndyééd adyɛ́ âbɛ́ ámīn. Ké mbum e esid pɔ́g éebɔ́ɔ́ʼɛ́.” 35 Áde Paalɛ ámáá ahɔ́b nɛ́n, antéd ewɛle áʼsō wɛ́ɛ bɔ́ moosyəə́l, aságnɛ́n Dyǒb, ásāl áte boŋ ábootéd adyɛ́. 36 Nɛ́n dénwēd bɔ́ nlém á abum, bɔ́ mod-tɛ́ɛ́ adyɛ́-ʼɛ mwǎ ndyééd. 37 Mesoŋgé mé bad bésyə̄ə̄l ábe sêbédé á stíma-tê, ḿbédé mbwɔ́kɛl ébɛ móom saámbé ne ntóób.† 38 Áde moosyəə́l ámáá akód, bênsyɔ̌g ngun éche ébédé á stíma-tê á edíb-te âbɛl boŋ stíma éhɛ́le áte.
Stíma epáŋgé áte
39 Áde bǐn éʼkɛ́nlé, bad ábe bédoleʼ stíma bénkênchemmé nkəg mé edíb wɛ́ɛ bébédé. Boŋ bénnyīn nkin wɛ́ɛ stíma éhɛle etyéem. Dɔ́ɔ bétíídé nɛ́n bán nzé stíma ehɛle ápɛ̄ áhed, né bɛ́bɛ̌l ákɛ ásoŋ yə̌l áhed. 40 Bénsɛ̄l nkɔɔd ḿme ménchə̄ə̄ eʼkii ábe bébwɔgnɛɛ́ stíma, béhúnéd bɔ́ á mendíb-te, béhūnē-ʼɛ besáŋkalaa bé eʼpɛd bé mebámbé ábe éʼhyɔ̂mte stíma. Hɛ́ɛ bépódté abad áte á pɛ́d eʼsó e stíma âbɛl boŋ epub étînte stíma áʼsō. Hɛ́ɛ sébóótédé akɛ á nkin. 41 Boŋ áde sékagké nɛ̂, dɔ́ɔ stíma ébɔ́mé yə̌l á akúd dé nsíí á mendíb sé. Atyə́g áde pɛd eʼsó e stíma étyə́gé-ʼaá nɛ̂, stíma enkênhɛnlé akɛ ámpē, boŋ pɛd e mbíd embootéd apâŋted áte áyə̄le mendíb méhuɛ́néʼáá ngíne mébɔmé yə̌l áhed. 42 Sə́nze êmbɛl ntíi bán bɛ́wūū bad bé mbwɔg bésyə̄ə̄l, âbɛl nɛ́n bɔ́ modmod béenyaléʼ á nkin se bésob. 43 Boŋ mod a mbáá a sə́nze ahɛdéʼáá aá mɔ́soŋ Paalɛ aloŋgé, né-ɔɔ́, anláá sə́nze aá éebɛlé nɛ̂. Antǐm aláá moosyəə́l aá bad ábe béhɛle anyal bɔ́bɔ́ bésébe behéb á edíb-te bényal békag á nkin. 44 Aá ábe bɔ́-ʼɛ bélyə́gé ásē, béchə̂ŋned eʼpɛd éʼ stíma béhíde bɔ́ ámbīd. Né-ʼaá, sébɛ́lé boŋ sé moosyəə́l sépɛ̄ á nkin ésebán dyamdyam ábɛle sé modmod.
* 27:17 Doŋge á kálag déʼsó áwóó, ekii éche ébwogke stíma á mendíb-te. † 27:37 Doŋge á kálag déʼsó áwóó mbwɔ́kɛl ébɛ móom saámbé ne ntóób, doŋge-ʼɛ móom saámbé ne ntóób doŋge-ʼɛ áwóó mbwɔ́kɛl ébɛ móom saámbé ne ńtáan.