10
Yesu Nër Ġaġek Raḳ Sën Avëh Los Maluh Denevepul Sir
(Mt 19:1-12; Lk 16:18)
1 Yesu kedi vu saga beyah vaseḳ bël Yordan geya distrik Yudea, lob alam nġahiseḳë desupin sir medeya vu yi ggökin, loḳ netateḳin ġaġek vu sir ggökin nebë sën yö medo nevonġ yoh vu buk lo.
2 Lob Parisai* la deverup in bë deseggi yi, lom deloḳ tepëḳ vu yi bë, “Hil horek nër bë yoh vu bë mehöti nidëlin venë ma ma?” 3 Loḳ Yesu loḳ tepëḳ yah vu sir bë, “Moses vo horek vu ham nebë va?” 4 Lom denër bë, “Moses nër bë yoh vu bë mehöti kevu ḳapiya-vepulsën-yi ti nabë ‘Su sa venëġ honġ rë!’, log mëm juuk venë na.” 5 Loḳ Yesu nër vu sir bë, “Ham ayomin niwëëk, om sën Moses vo horek ti sën vu ham. 6 Gaḳ Anutu tunġ maluh gavëh vu nyëdahis sën netunġ dob los nġaa pin lo. 7 Om maluh rëḳ gevuu ama lu ata, log geḳo venë, lob luho denatu anon timu. 8 Yönon, luho denatu anon timu. Luho su rëḳ nabë luho luu gökin rë, gaḳ denatu anon timu. 9 Om nġaa sën Anutu duu ahon ggovek lo, og mehönon su debepul.”
10 Loḳ mëm deraḳ yah hir begganġ vavunë, lob yi hur maluh deloḳ tepëḳ yah vu yi in ġaġek sënë ggökin. 11 Lom mëm nër vu sir bë, “Bë maluh ti nidëlin venë gegeḳo avëh ngwë natu venë, og mehö sënë nevonġ baggëb bevonġ paya vu venë soġek. 12 Log bë avëh ti nidëlin regga megevuu na, log na mejaḳ vu maluh ngwë natu regga, og avëh sënë nevonġ baggëb.”
Yesu Jom Raḳ In Hurmahen
(Mt 19:13-15; Lk 18:15-17)
13 Lob mehö la deḳo hurmahen mahen medeyam vu yi in bë gebë nema jaḳ sir, loḳ yi hur maluh deruuk sir. 14 Loḳ Yesu lë bë denevonġ nebë sënë, lom ahë sengën genër vu sir bë, “Ham gwevonġ hurmahen denam vu sa, ham su gwërin sir! In alam sën ayoj neyam timu vu sa nebë hurmahen, og rëḳ demedo doḳ Anutu-yi-nyëġ. 15 Sa nanër vu ham yönon nabë: Bë mehöti sën su ayo na timu vu Anutu-yi-nyëġ nabë hurmahen rë lo, og su yoh vu bë doḳ na rë.” 16 Lom mëm neḳo hurmahen raḳ menetabuu sir, log bë nema raḳ sir gejom raḳ vu Anutu in sir bë semu sir.
Mehö Los Bengö-ggoreksën Ti
(Mt 19:16-30; Lk 18:18-30)
17 Yesu kedi in bë na jaḳ, loḳ mehöti seröġ meyam ggërin yi geyun lus vu yi, log loḳ tepëḳ in bë, “Tatovaha! Honġ mehö nim vesa anon! Sa ġevonġ nabë va in sa medo malaġ-tumsën degwata los degwata?” 18 Loḳ Yesu loḳ tepëḳ yah vu yi bë, “Ġënër sa bë sa niġ vesa in va? Yiḳ Anutu yö timu nivesa! 19 Ġeraḳ Anutu yi horek sënë ni nebë: Su ġengis mehönon medenadiiḳ! Su gwevonġ baggëb! Su ġeġodeḳ nġaa! Su ġenanër ġaġek kuungsën jaḳ mehö ngwë! Su gwekuung in mehönon geġebo hir nġaa vër! Ġeġurek amam lu atam babuj!” 20 Lob mehö sënë nër yah vu Yesu bë, “Tatovaha! Sënëḳ senġo nahën hurmahen log sa nesepa loḳ horek pin sënë, rot beverup gwëbeng sagi.” 21 Lob Yesu lë yi bahë ving yi, lob nër vu yi bë, “Genġaa ti nahën! Ġena gwevonġ honġ ḳupeḳ pin na bemehönon debaġo, lob gwevonġ monë sën gweḳo jaḳ lo na vu alam sën deneraḳ vu in nġaa lo. Gwevonġ nabë sënë, log mëm ġenam ġesepa sa, gemëm honġ ḳupeḳ nivesa rëḳ gëp vu yaġek.” 22 Mehö sënë nġo ġaġek sënë, lom mala seluh geyah meya los ayo maggin in yi ḳupeḳ nġahiseḳë rot.
23 Lom Yesu mala ḳo loḳ sir, log nër vu yi hur maluh bë, “Alam sën hir ḳupeḳ nġahiseḳë lo bë dedoḳ na Anutu-yi-nyëġ, og rëḳ debimengin.” 24 Lob yi hur maluh delëk mederanġa nemaj in yi ġaġek sënë, loḳ Yesu nër yah ggökin vu sir bë, “Naluġ lo! Alam bë dedoḳ na Anutu-yi-nyëġ, og rëḳ huk böp vu sir. 25 Nabë kamer ti gurek na rureḳ len, og yiḳ huk böpata rot, rëḳ mu nabë mehö-los-bengö-ggoreksën ti gevonġin nabë doḳ na Anutu-yi-nyëġ, og sagaḳ huk böpata rot kesuu.” 26 Lob yi hur maluh ḳenuj ya in, geyö deloḳ tepëḳ vu sir bë, “Om maḳ re yoh vu bë rëḳ na medo mala-tumsën-a?” 27 Lob Yesu gët sir genër bë, “Mehönon su deyoh vu bë degevonġ beyö demedo malaj-tumsën rë, gaḳ Anutu yö yoh vu bë gevonġ. In Anutu yoh vu bë gevonġ nġaa pin.”
28 Loḳ Pita nër yah vu yi bë, “Gwelë! He hevuu he nġaa pin ya gehë yam medo nesepa honġ!” 29 Lob Yesu nër bë, “Sa nanër vu ham yönon nabë mehöti sën gevuu ben gari losho avëhnö lo, gata losho ama genalu lo geyi dob, in sa los sa Bengö Nivesa sënë lo, 30 og vu buk sënë rëḳ geḳo mehödahis jaḳ gëp alam nemadvahi doḳ nah yi begganġ gari lo avëhnö lo, ata lo nalu lo, geyi dob. Log rëḳ geḳo vanë geving, gevu Buk-tamusën rëḳ medo mala-tumsën degwata los degwata. 31 Rëḳ mu alam nġahijseḳë vu muġinsën, rëḳ nom denatu alam tamusën, galam nġahijseḳë vu tamusën rëḳ nah denatu muġinsën.”
Yesu Nër Netu Beron Löö Bë Rëḳ Nadiiḳ Nabë Sënë
(Mt 20:17-19; Lk 18:31-34)
32 Lob detetuu aggata beya deverup in bë dena Yerusalem. Yesu muġin meya, lob yi hur maluh newaj neraḳ, galam sën denesepa yi lo deneggöneng in sir. Loḳ Yesu supin sir nemadluho-bevidek-luu lo ggök yahin benër nġaa sën rëḳ natöḳ vu yi lo ranġah vu sir. 33 Bë, “Ham nġo! Gwëbeng hil naraḳ menaya Yerusalem, lom mëm rëḳ degetunġ Mehönon Nalu doḳ na alam-deneḳo-seriveng hir ggev lo los alam-horek-yi lo nemaj, lom rëḳ degevonġ ġaġek vu yi bedenanër nabë nadiiḳ, log degevonġ doḳ na alam-yu-ngwë nemaj 34 in depelë yi gedepesuv nyëj ḳos jaḳ yi gedebeek yi jaḳ aggis, log mëm dengis yi menadiiḳ. Gebuk natu löö loḳ kedi jaḳ nah gökin.”
Yakobus Luho Jon Hir Tepëḳ
(Mt 20:20-28)
35 Lob Sebedi nalu Yakobus luho Jon verup deya vu Yesu medeloḳ tepëḳ vu bë, “Tatovaha! Alu bë ḳetaġ ġaġek ti vu honġ in gwevonġ vu aluu.” 36 Loḳ Yesu loḳ tepëḳ yah vu luho bë, “Melu kwamin nevo bë sa ġevonġ nabë va vu meluu-a?”
37 Loḳ luho denër yah bë, “Ġenanër vu aluu in tamusën sën rëḳ ġemedo los nim wëëk böpata gevuneḳ vuneḳ yaġek yi lo, og mëm alu natu honġ ġadu bemedo kwebem vahi vahi. Aluu ngwë medo nemam vesa, gengwë medo nemam ḳëj.” 38 Rëḳ Yesu nër yah vu luho bë, “Meluu duġin ġaġek sën melu nekwetaġ in vu sa-ë degwa! Ma melu yoh vu bë melu rëḳ nanum doḳ kap* sën sëḳ nanum doḳ lo? Ma melu yöh vu bë rëḳ jipek bël* nabë sën sëḳ jipek doḳ lo?”
39 Loḳ luho deyoġekin bë, “Alu ayoh vu!”
Lob mëm Yesu nër vu luho bë, “Melu nër yönon! Kap* sën sëḳ nanum doḳ lo, og melu rëḳ nanum doḳ, gemelu rëḳ jipek bël nabë sën sëḳ jipek lo. 40 Rëḳ mu mehö sën rëḳ medo gëp sa nemaġ vesa, gemehö sën rëḳ medo sa nemaġ ḳëj lo, og su neggëp vu sa rë. Gaḳ alam sën Amaġ yö ggooin sir raḳ lo, sën rëḳ demedo doḳ.”
41 Lob sir nemadluho denġo luho hir ġaġek sënë, lob ahëj sengën vu Yakobus luho ari Jon. 42 Rëḳ Yesu supin sir genër vu sir bë, “Ham raḳ alam dahis nij bë hir alam sën deneġin sir lo, og deneḳo sir raḳ vu hir alam, gehir alam böp denedeġinengin hir alam raḳ horek nġahi. 43 Rëḳ mu ham, og ham su gwevonġ nabë sënë. Gaḳ bë ham ti gevonġin nabë natu ham mehö böp ti, og gevonġ nġaa nabë sën tu ham hur in doḳ vu ham, 44 log bë ham ti gevonġin nabë natu ham mehö muġinsën ti, og gevonġ nġaa nabë sën yi mehö meris lo, begevonġ huk nyëmasën vu ham pin. 45 In Mehönon Nalu yiḳ nebë sënë. Su yam in bë mehönon pin degevonġ huk mededoḳ vu yi rë, gaḳ yam in bë gevonġ huk vu mehönon pin los nadiiḳ doḳ nah alam nġahiseḳë bej in geḳo sir nah vu Anutu.
Mehö Mala Ḳenod Bartimaius Mala Nivesa Raḳ
(Mt 20:29-34; Lk 18:35-43)
46 Yesu losho yi hur maluh ya detöḳ ya Yeriko gedekesuu medeneya. Geyi hur maluh losho alam nġahiseḳë deneya ving yi. Loḳ ya verup detöḳ vu Timaius nalu Bartimaius mala ḳenod menedo loḳ aggata nenga, bemedo neketaġ monë lu nġaa vu alam bë dedoḳ vu yi. 47 Lob nġo Yesu Nasaret bengö nebë verup, lob tahi ya niwëëk bë, “Yesu! Davit*-yi-mewis honġ! Kwam gevonġin sa!” 48 Loḳ alam pin saga depetupek raḳ yi medenër bë aye nama. Rëḳ ma gepasanġ netahi niwëëk rot bë, “Davit*-yi-mewis! Kwam gevonġin sa!” 49 Lob Yesu nare benër vu sir bë, “Nabë nam!” Lob detahi yam bedenër vu bë, “Ayom sepëp jaḳ! Tahi honġ, om kwedi jaḳ meġena vu!” 50 Lob selevekin yi röpröp sën bom yi loḳ lo ya, gekedi pesönġ meya vu Yesu. 51 Loḳ Yesu loḳ tepëḳ vu yi bë, “Ġevonġin bë sa ġevonġ va vu honġ-a?” Loḳ mehö sën mala ḳenod lo nër yah vu bë, “Mehöböp! Sa bë gwevonġ sa malaġ natum in sa ġalë nyëġ gökin!” 52 Lom mëm Yesu nër vu yi bë, “Om ġena! Ayom yam timu vu sa, om vonġ bemalam nivesa raḳ!” Lob pevis menelë nyëġ, loḳ mëm tetuu aggata metamuin Yesu.
* 10:38 Yesu nër maggin sën vonġin natöḳ vu yi, rëḳ peggirin ġaġek raḳ ripeksën bël.