31
Ix sna vin̈aj Jacob‘R’tas ol aj yel d'a vin̈aj Labán
1 Ayic ix yab'an vin̈aj Jacob to a eb' vin̈ yuninal vin̈aj Labán, vanxo yalanq'ue eb' vin̈ icha tic: B'eyumxo vin̈aj Jacob tic yuj jantac tas ix yiq'uec' d'a vin̈ co mam, xchi eb' vin̈. 2 Ix nachajel yuj vin̈aj Jacob chi' to man̈xo vach'oc snaan vin̈aj Labán chi' d'a spatic icha d'a yalan̈taxo. 3 Axo Jehová ix alan d'a vin̈ icha tic: Meltzajan̈ d'a slum a mam icham b'aj ayec' eb' a c'ab' oc, ol in b'atn̈ej ed'oc, xchi d'a vin̈.
4 Ix lajvi chi' ix yac'anb'at sti' vin̈ d'a eb' ix yetb'eyum, aton ix Raquel yed' ix Lea, yic vach' scot eb' ix, sja eb' ix b'aj stan̈vi calnel vin̈. 5 Ayic ix ja eb' ix, ix yalan vin̈ d'a eb' ix:
—Ex vetb'eyum, a ticnaic toxo ix vila' to a vin̈ e mam, chucxolaj in yilan vin̈, man̈ ichoc d'a yalan̈taxo, palta a sDiosal vin̈ in mam, ayn̈ej val och ved'oc. 6 A ex tic eyojtac val to ix in munlaj d'a vin̈ e mam d'a svach'ilal d'a smasanil in c'ool. 7 Axo vin̈ icha val to tzin yixtej vin̈, lajun̈elxo ix sq'uex in tojol vin̈, palta a Dios jun, max in xcha ixtajoc. 8 Ayic ix yalan vin̈ e mam chi': Ol ach in tup d'a noc' calnel, noc' tz'ib'iltac, xchi vin̈, axo yic ix alji yune' noc', nab'a tz'ib'iltac yune' noc' ix alji. Ayic ix yilan vin̈ to icha chi', ix yalanxi vin̈: A noc' jasquiltac stz'ib'ul ol vac' a tojoloc, xchi vin̈, axo ix alji yune' noc', nab'a jasquiltac stz'ib'ul noc' yune' tz'alji. 9 Icha chi' ix aj yic'jiec' noc' smolb'etzal noc' vin̈ e mam chi' yuj Dios, ix yac'an d'ayin.
10 A junel ay jun in vayich, a ix vilani to van stajni noc'. Ix vilani to a noc' mam chiva ix tajni yed' noc' nunab'il chi', nab'a tz'ib'iltac noc', ay pax noc' jasquiltac stz'ib'ul. 11 Axo d'a jun in vayich chi', ix in yavtej Jun yángel Dios, ix in tac'vi d'ay: Oy, ina vajec' tic, xin chi d'ay. 12 Ix yalan d'ayin icha tic: Scham val ilani to a noc' smam stajni yed' noc' snun, tz'ib'iltac noc', jasquiltac pax stz'ib'ul noc', yujto ix vil masanil tas ix ach utaj yuj vin̈aj Labán. 13 A in Dios in tic, ix in ch'ox in b'a d'ayach d'a Betel, b'aj ix a seccanq'ue aceite d'a yib'an̈ q'uen q'ueen ix ac'canq'ue lin̈an, aton b'aj ix ac'can a ti' d'ayin. A ticnaic, actejcan jun lugar tic, tzach pax d'a a luum b'aj aljinac ach, xchi Dios d'ayin, xchi vin̈aj Jacob chi' d'a eb' ix yetb'eyum chi'.
14 Ix tac'vi ix Raquel yed' ix Lea chi' d'a vin̈ icha tic:
—A on̈ tic, man̈xo jab'oc tas ol quic' d'a vin̈ co mam. 15 Yujto icha comon anima caj d'a vin̈. Ina ix on̈ schon̈el vin̈, ix slajanel co tojol chi' vin̈, aton ix ac' d'a vin̈ yic ix quic'lan co b'a ed'oc. 16 D'a val yel masanil b'eyumal ix yiq'uec' Dios d'a vin̈ co mam chi', quicxo yed' eb' cune'. Yuj chi' jun, masanil tas toxo ix yal Dios d'ayach, yic'ocab'i, xchi eb' ix.
Ix el vin̈aj Jacob d'a Padán-aram
17-18 Ix yac'an lista sb'a vin̈aj Jacob yic spaxta vin̈ d'a Canaán b'aj ayec' cajan vin̈ smam vin̈, aton vin̈aj Isaac. Ix yac'anq'ue eb' yuninal vin̈ yed' eb' ix yetb'eyum vin̈ d'a yib'an̈ noc' camello. Ix yic'ancot masanil tastac vin̈, ix b'at vin̈ yed' masanil noc' noc' ix yic' d'a spatic smunlajel d'a Padán-aram chi'. 19 Yacb'an ayb'at vin̈aj Labán chi' d'a junxo lugar joxoj calnel, axo ix Raquel ix elc'ancot sdiosal vin̈ ayoch d'a yol spat. 20 An̈eja' d'a jun tiempoal chi' ix el vin̈aj Jacob d'a elc'altac, majxo yalcan quilcob'a vin̈ d'a vin̈aj Labán arameo chi'. 21 Icha chi' ix aj yic'ancot masanil tastac vin̈. D'a elan̈chamel ix ec'ta vin̈ b'aj ay a' nivan Éufrates, ix cotn̈ej vin̈ d'a yichan̈ masanto ix javi vin̈ d'a juntzan̈ tzalquixtac d'a yol yic Galaad.
Ix cot vin̈aj Labán d'a spatic vin̈aj Jacob
22 Schab'jialxo scot vin̈aj Jacob chi', ix yab'an vin̈aj Labán to ix cot vin̈. 23 Axo vin̈aj Labán chi' ix ic'ancot eb' sc'ab' yoc yed'oc, ix cot eb' syam vin̈. Yicxo svac'jial chi' ix javi eb' d'a spatic vin̈ d'a juntzan̈ tzalquixtac d'a yol yic Galaad. 24 A d'a jun ac'val chi', ix sch'ox sb'a Dios d'a vin̈aj Labán chi' d'a svayich. Ix yalan Dios d'a vin̈ icha tic: Scham val a naani tas ol al d'a vin̈aj Jacob chi'. Man̈ comonoc ol ach lolonoc, xchi d'a vin̈.
25 Axo d'a junxo c'u, ix yamchaj vin̈aj Jacob yuj vin̈aj Labán chi' d'a tzalquixtac d'a yol yic Galaad, d'a scampamento vin̈. Ata' ix sb'opax scampamento vin̈aj Labán chi' yed' eb' vin̈ yed'nac chi'. 26 Ix och ijan vin̈aj Labán chi' yalanoch d'a sat vin̈aj Jacob chi' icha tic:
—¿Tas ix a c'ulej? ¿Tas yuj ix in ac'can musansatil? Elelalxon̈ej ix utej ic'ancot eb' ix visil, ichato d'a scal oval ix yamchaj eb' ix uuj. 27 Majxo alcan jab'oc d'ayin. Man̈xo jab'oc ix vab'i, tato maay, ix am ex in taq'uejcot d'a tzalajc'olal, ix am och son yed' yunetac tan̈b'il yed' arpa ayic ex coti. 28 Maj in tz'ub'canelta sti' eb' ix visil yed' eb' vin̈ vi in chiquin. Ichato malaj jab'oc a pensar, yuj chi' icha chi' ix utej a b'a. 29 A in tic syal vac'an chucal d'ayex, tato syal in c'ool, palta a q'uiq'ui d'ac'val ix sch'ox sb'a sDiosal vin̈ a mam d'ayin, ix yalani: Scham val a naani tas ol al d'a vin̈aj Jacob chi'. Man̈ comonoc tzach loloni, xchi d'ayin. 30 Tato tza te naejb'at b'aj ay vin̈ a mam, yuj chi' icha chi' ix a c'ulej, palta ¿tas yuj ix elq'uejcot juntzan̈ in diosal? xchi vin̈aj Labán chi'.
31 Ix tac'vi vin̈aj Jacob chi' icha tic:
—Ix in el d'ayach d'a elc'altac yujto ix in xivi. A ix aj in naani, talaj tzac' pural ic'ancanec' eb' ix isil tic d'ayin. 32 Tato a junoc eb' ayec' d'a tic b'aj ayec' a diosal chi', syaln̈ej schami. A eb' ayec' qued'oc tic syal yac'an testigoal eb'. Say ila', tato ay jab'oc a tastac ix vic'coti, syal ic'anpaxoc, xchi vin̈aj Jacob chi'.
Palta man̈ yojtacoc vin̈aj Jacob chi' tato a ix Raquel ix elc'ancot sdiosal vin̈ smam chi'.
33 Ix ochb'at vin̈aj Labán d'a yol smantiado vin̈aj Jacob chi', ix ochpax vin̈ d'a smantiado ix Lea yed' d'a yic eb' ix chavan̈ criada, palta malaj tas ix ilchaj yuj vin̈. Ix lajvi yelta vin̈ d'a yol smantiado ix Lea chi', ix ochxi vin̈ d'a yic ix Raquel. 34 Axo ix ix c'ub'an el juntzan̈ yechel chi' d'a yalan̈ stz'um noc' camello, ix emcan c'ojan ix d'a yib'an̈. Ix ec'chaj vin̈aj Labán say d'a masanil mantiado, palta maj ilchajlaj sdiosal vin̈ chi' yuuj.
35 Ix yalan ix Raquel d'a vin̈ icha tic:
—Mamin, mocab' cot oval d'ayin, yujto max yal-laj in q'ue van d'a ichan̈, yujto a ticnaic ya'ay in yuj sb'isul uj, xchi ix, ton̈ej ix tz'ac yal ix.
Axo vin̈aj Labán jun, ix ec'chaj vin̈ say sdiosal chi', palta maj ilchajlaj. 36 Yuj chi' ix cot yoval vin̈aj Jacob, ix yalan vin̈:
—¿Tas val in mul ix och d'ayach? ¿B'ajtil ay in mul chi' yuj chi' tzac' val och d'a a c'ool in a sayaneq'ui? 37 Masanil in c'ael tza say ila', ¿tas junoc ic ix ilchaj uj ticnaic? Ch'ox d'a yichan̈ eb' vin̈ ed'nac tic yed' d'a yichan̈ pax eb' vin̈ ved'nac tic, yic vach' a eb' vin̈ syal yalani mach on̈ yel scala'. 38 A d'a 20 ab'il ix in munlaj ed'oc, malaj val junoc noc' a calnel, malaj val junoc noc' smam a chiva ix in chib'ati, malaj val noc' snun ton̈ej ix ec' sti'. 39 Malaj b'aj ix vic'cot jilipoc noc' a calnel ix chiji yuj noc' oques d'ayach, yujto a noc' satb'ati tzin tupoch noc' d'ayach. Vach'chom c'ualil ma d'ac'valil ix b'at noc' yuj elc'um, ina to ix a c'an stojol noc' d'ayin. 40 A d'a c'ualil, tzin te tz'a yuj c'ac', axo d'ac'valil, tzin potzel yuj siic, max ochlaj in vayan̈ tz'ec' ac'val. 41 20 ab'il ix in ec' ed'oc, palta ix vac'n̈ej techajoc. 14 ab'il ix in caj eb' ix isil tic, axo vaquexo ab'il jun, ix in munlaj yuj noc' a molb'etz, aton noc' ix ac' in tojoloc. Cotac scal ix in a q'uexan̈ tiej yuj in tojol. 42 Ta val man̈ ayoc och Dios ved'oc, aton sDiosal vin̈ in mam icham aj Abraham, aton Dios b'aj slesalvipax vin̈ in mam aj Isaac, val yel, malaj am jab'oc tas d'a yol in c'ab' tzin paxta. Palta a Dios ix ilan in yaelal yed' tas ix aj yelc'och in munlajel, yuj chi' aton ix ach cachanoch vaan q'uiq'ui d'ac'val chi'.
Strato vin̈aj Jacob yed' vin̈aj Labán
43 Ix yalan vin̈aj Labán d'a vin̈aj Jacob chi' icha tic:
—Visil eb' ix tic, vi in chiquin pax eb' tic yed' noc' calnel tic, vic noc' smasanil. Masanil tas ayec' tic, vico'. Palta jun, ¿tasto val svutej eb' ix visil yed' yune' eb' ix? 44 Yuj chi', cotan̈ co b'o junoc co trato ticnaic yic ch'oxnab'il tz'ajcan d'a co cal co chavan̈il, xchi vin̈aj Labán chi'.
45 Ix yic'ancot jun q'uen q'ueen vin̈aj Jacob chi', ix yac'anq'ue lin̈an q'uen vin̈ yic ch'oxnab'il tz'aj q'ueen. 46 Ix yalan vin̈ d'a masanil eb' schecab' icha tic:
—Molb'ejec q'uen q'ueen, xchi vin̈.
Masanil eb' ix molb'an q'ueen. Jun val juyan̈ ix yutej q'uen eb', ix va eb' d'a stz'ey q'ueen. 47 Ix yac'anoch vin̈aj Labán chi' sb'iej jun juyan̈ q'uen chi' d'a sti' eb' syala': Jegar Sahaduta31.47 Axo pax vin̈aj Jacob chi' jun, Galaad ix yac' vin̈ scuch jun q'uen chi' d'a sti'.
48 Ix lajvi chi' ix yalan vin̈aj Labán chi' icha tic:
—A ticnaic, a jun juyan̈ q'ueen tic testigo tz'ajcan cuj co chavan̈il, xchi vin̈. Yuj chi' Galaad sb'i jun lugar chi'. 49 Mizpa31.49 ix sb'iejpaxi yujto ix yal vin̈aj Labán chi' icha tic:
—A Jehová tzon̈ ilan co chavan̈il yic man̈xo ol yal quil-lan co b'a junjun on̈. 50 Tato ol ixtej eb' ix visil tic, mato ol a say juntzan̈ocxo eb' ix ol och etb'eyumoc, vach'chom malaj mach tz'ac'an testigoal, palta a Dios testigo, xchi vin̈.
51 Ix yalanpax vin̈ d'a vin̈aj Jacob chi':
—Ina q'uen b'ul q'uen tic yed' q'uen ix q'uecan lin̈an, aton val q'uen ix vac'can d'a co cal co nan̈al co chavan̈il. 52 A val q'uen tic tz'ac'an testigoal d'ayon̈ to man̈xo ol yal co c'axpitan jun mojon tic yic scac'an chucal d'ayon̈ junjun on̈. 53 Aocab' sDiosal vin̈aj Abraham a mam icham yed' pax sdiosal vin̈aj Nacor in mam icham, aocab' tzon̈ ilan co chavan̈il, xchi vin̈aj Labán chi'.
Ix lajvi chi' ix yac'an sti' vin̈aj Jacob chi' d'a sb'i Dios, aton Dios b'aj syaq'uem sb'a vin̈aj Isaac, vin̈ smam vin̈. 54 Ix yac'an juntzan̈ silab' vin̈ d'a Dios d'a schon jun tzalan chi', ix yavtancot eb' ajun yed'oc chi' vael. Masanil eb' ix va'i, a d'a chon tzalan chi' ix ec' ac'val yuj eb'.
55 Axo yic ix sacb'i d'a junxo c'u, ix q'ue vaan vin̈aj Labán chi', ix tz'ub'ancan sti' eb' yixchiquin vin̈ yed' eb' ix yisil vin̈, ix yalancan vach' lolonel vin̈ d'a yib'an̈ eb', ix meltzaj vin̈ d'a spat yed' eb' ajun yed'oc.
31.47 31:47 A jun lolonel Jegar Sahaduta, a d'a arameo ay, axo pax d'a hebreo Galaad. A chab' lolonel tic lajan syalec'ochi. A syalelc'ochi “jun juyan̈ yic ch'oxnab'il”. 31.49 31:49 A jun lolonel Mizpa, a d'a hebreo syalelc'ochi “ilvajum”.