15
Jesús ã boo pʉd jʉ̃ʉ́wát
1 Bʉʉ wã ʉ́ʉdwã panihnitá, Jesúíh dooná yeebdíh ded pah wã naáwátjidih wã jwʉ́ʉb náhniabipna caá. Caán doonádih jwíih jepahnit, bʉʉbʉt jenah joinít ñi jʉmna caá. 2 Caán doonádih ñi jepahachah, yeéb iiguípna bejnit déejidih Dios ãt tʉ́i ʉbʉp taga. Caán naáwátdih joí cádahcan, ãjeéh jʉmat tʉ́ʉt niijná, Dios pebhboó ñi bejbipna caá. Obohjeéhtih, caandíh cádahna, ñi jwíih jepahatji dedé pínah nihcan niít.
3 Weemdíh jéihyani doonádih yeebdíh wã jwʉ́ʉb naáwáp jĩ. Oboh jʉmni naáwátjeh nihcan caá. Dios ã niijátji pah biíc yoobó Jesucristo jwĩ yéejat jíib ãt wʉn wʉ̃hʉp wʉt jĩ.* 4 Páant ã wʉnat tʉ́ttimah, ã́ih bácahdih ĩ yohochah, biíc peihcanni yeó jáap tʉ́ttimah, Dios ã niijátji pah, ãt jwʉ́ʉb boo pʉd jʉ̃ʉ́wʉ́p wʉt jĩ.* 5 Pánih boo pʉd jʉ̃óhniji, Pedrodih ãt jígohop wʉt jĩ.* Tʉ́ttimah, ã bohénitjidihbʉt ãt jígohop wʉt jĩ.* 6 Tʉ́ttimah, ã́ihwã quinientos chah ĩ míic wáac jʉyʉ́chah, queétdihbʉt ãt jwʉ́ʉb jígohop wʉt jĩ. Biquína queét ennitjiboó ĩ wʉnʉchah yʉhna, nihat bitaboó páantjeh ĩ báadh jwʉhna caá. 7 Tʉ́ttimah, ã ʉ́ʉd Santiagodih ãt jígohop wʉt jĩ. Pánih jígohnit, nihat ã naáwát tʉ́ʉtnitdihbʉt ãt jígohop wʉt jĩ.
8 Pánih jígohniji jeáboó ã pʉ́ʉh laab béjat tʉ́ttimah, yeejép wã chãj jwʉhʉchah, wã jepahat pínah jã́tih, weemdíhbʉt ã jígohop jĩ. Páant ã jígohochahjeh, ã boo pʉd jʉ̃ʉ́wátdih tʉ́i jenah joinít, caandíh wã jepahap jĩ.* 9 Jesúíhwãdih tʉbit yeejép wã chãjachah yʉhna, Jesús weemdíh jígohnit, ã́ih doonádih ã naóh jibat tʉ́ʉtʉp jĩ.* 10 Páant wã jʉmʉchah yʉhna, Dios weemdíh oinit, ãt jĩ́gah enep taga. Pánih jĩ́gah en tʉ́ʉt nʉʉmnít, Jesúíh tʉ́ini doonádih ã bohé jibat tʉ́ʉtʉp jĩ. Pánihna, weemdíh ã teo wáacatjidih bʉ́dí wẽinit, bita ã naáwát tʉ́ʉtnit chah wã teona caá. Obohjeéhtih, wã wẽpatjĩhjeh nihcan, Tʉ́ini Espíritu ã teo wáacachah, Diosdih wã tʉ́i teo wʉ̃hna caá. 11 Weém, queét bita ã naáwát tʉ́ʉtnitbʉt, jwiít nihat páant Jesúíh doonádih jwĩ bohénachah, yeébboó ñi jepahap jĩ.
Wʉnnit ĩ jwʉ́ʉb boo pʉd jʉ̃ʉ́wát
12 Jesúíh doonádih bohéna, ã jwʉ́ʉb boo pʉd jʉ̃ʉ́wátdihbʉt jwĩpĩ́ bohéna caá. Obohjeéhtih, páant jwĩ bohénachah joinít, nihat yeéb Jesúsdih jepahnit yʉhna, ¿Dépanihna “Jwĩ boo pʉd jʉ̃óhcan niít”, biquína ñi niíj jenah joí? 13 Obohjeéhtih, boo pʉd jʉ̃ʉ́wát ã wihcah nihna, Jesúsboó ãta boo pʉd jʉ̃óhcan tagaá. 14 Jesús ã boo pʉd jʉ̃óhcah nihna, ã́ih doonádih jwĩ bohéát, caandíh ñi jepahatbʉt dedé pínah ãta nihcan tagaá. 15 Páant ã boo pʉd jʉ̃óhcah nihna, Dioíh doonádih yee naóhnitjeh jwĩta jʉm taga. “Dios Jesucristodih ãt booanap taga”, jwĩpĩ́ niíj bohéna caá. Obohjeéhtih, boo pʉd jʉ̃ʉ́wát ã wihcah nihna, Jesúsdih Dios ãta booacan tagaá. Caandíh ã booacah nihna, yee naóhnit jwĩta jʉm tagaá. 16 Boo pʉd jʉ̃ʉ́wát ã wihcah nihna, Jesús ãta boo pʉd jʉ̃óhcan tagaá. 17 Ã boo pʉd jʉ̃óhcah nihna, caandíh ñi jepahachah yʉhna, dedé pínah ãta nihcan tagaá. Yéejat jíib páantjeh yeebdíh ãta jʉm tagaá. 18 Páant ã boo pʉd jʉ̃óhcah nihna, Jesúíhwã wʉnnit, iiguípna míicjeh ĩta bej tagaá. 19 Pánihna, nin baácboó jʉm jwʉhnit, Jesúsdih jwĩ jepahachah, ã teo wáacachah yʉhna, jwĩ wʉnat tʉ́ttimah páantjeh bʉʉdná, jwiítboó chah moh yéejnit jwĩta jʉm taga.
20 Obohjeéhtih, Jesucristo yoobópdih ãt boo pʉd jʉ̃ʉ́wʉ́p tajĩ. Caán caá jwíih boo pʉd jʉ̃óhni. Caán boo pʉd jʉ̃óh waóhni ã jʉmʉchah, jwiít ã́ihwãbʉt jwĩ boo pʉd jʉ̃óhbipna caá. 21 Adán yéej chãj waóhna, ãt wʉn waáwáp tajĩ. Obohjeéhtih, Jesucristoboó yéej chãjcanni jʉmna, wʉnniji ãt boo pʉd jʉ̃óh waáwáp tajĩ. 22 Adán yéej chãj waóhni, ã wʉnʉchah, jwiít nihatbʉt yéej chãjnit, jwĩpĩ́ wʉnna caá. Obohjeéhtih, Jesúsboó ã boo pʉd jʉ̃óh waáwáchah, jwiít ã́ihwãbʉt jwĩ boo pʉd jʉ̃óhbipna caá.* 23 Nin pah ã jʉmna caá: Jesucristo ãt jwíih boo pʉd jʉ̃ʉ́wʉ́p tajĩ. Tʉ́ttimah, caán ã jwʉ́ʉb dei jʉ̃ʉ́wʉ́chah, jwiít ã́ihwãbʉt jwĩ boo pʉd jʉ̃óhbipna caá. 24 Tʉ́ttimah, nihat baácdih moón maáta ĩ wẽpatdih, nihat nemépwã ĩ wẽpatdihbʉt yap yoh beedánit, nin pah Jesús Diosdih ã niíj naóhbipna caá: “Dáa bʉca, Paá, weemdíh ma chãjat tʉ́ʉtatdih bʉʉ wã péana caá. Bʉʉ meemjéh caá wʉtni”, ã niijbípna caá. 25 Páant ã niiját pínah jã́tih, Jesús páantjeh maáh ã jʉm jwʉhat caá náahap, nihat Diosdih en jʉ̃ihnitdih ã míic mao yap yohat pínah niijná.* 26 Páant ã yap yohochah, jwĩ jwʉ́ʉb wʉncan niít. 27 Dios naáwátdih naóh yapani David nin pah ãt niíj daacáp tajĩ: “Dios nin pah ã niijná caá: ‘Wã wʉ̃ʉ́h Jesucristo nihatdih yap yohnit, maáh ã jʉmʉchah, nihat caandíh ĩ jepahbipna caá. Obohjeéhtih, weémboó chah maáh jʉmna, wã wʉ̃ʉ́hdih wã jepahcan niít’, Dios ã niijná caá”, David ãt niíj daacáp tajĩ.*
28 Jesucristo nihatdih yap yoh péanit, ã íipdih “Dáa, bʉʉ nihat meemdíh ĩ jepahna caá. Weembʉ́t meemdíh jepahni caá”, Diosdih ã niijbípna caá. Pánihna, Dios chah maáh ã jʉmbipna caá.
29 Biquína yeéb Jesúsdih jepah jwʉhcan, ñi oinit Jesúíhwã ĩ jʉmat peéh, ĩ mawachah ennit, nin pah ñi niíj jenah joyóp be: “Jesúíhwã jʉmna, boo pʉd jʉ̃óhnit, Dios pebhboó ĩ bejbipna caá”, niíj jenah joinít, queétdih jwʉ́ʉb eníhna, tʉ́ʉt nʉʉmnít, ñit daabáát tʉ́ʉtʉp wʉt be. Obohjeéhtih, boo pʉd jʉ̃ʉ́wát ã wihcah, páant ñita chãjcan tagaá. 30 Jesúíh doonádih jwĩ naáwát peéh, jwiítdihbʉt ĩ mawat dée tobohna caá. Pánihna, “Wã boo pʉd jʉ̃óhcan niít”, niíj jenah joiná nihna, wãta naóh cádah tagaá. 31 Wã jéihna caá, yeó jáap jʉmat pah weemdíh ĩ mao yohat dée tobohna caá. Obohjeéhtih, wã naáwáchah joinít, yeéb ñi tʉ́ʉt nʉʉmátdih ennit, bʉ́dí wã wẽina caá. Pánih wẽinit, ã tobohochah yʉhna, wã naóh cádahcan niít. 32 Nin Éfeso tʉ́tchidih dawá jiowã́ pah íijnit, Jesúíh doonádih wã naáwát jíib, weemdíh ĩ mawíhip yʉh jĩ. Pánihna, boo pʉd jʉ̃ʉ́wát ã wihcah, dedé pínah ãta nihcan tagaá. Jwĩ boo pʉd jʉ̃óhcan, “Waícanjeh jwĩ wʉnat pínah jã́tih, jwiítdih wẽi babh jeémátjeh caá náahap”,* ĩpĩ́ niiját pah yoobópdih ãta jʉm taga. Obohjeéhtih jwĩ boo pʉd jʉ̃óhbipna caá.
33 Yee naóhnitdih ñi joyáh bojoó. “Yeejépwãdih pej jʉmnit, biíc yoobó yeejép ñi jʉmbipna caá”, bita ĩ niijátdih ñi tʉ́i náhninaá. 34 Yeebdíh jwʉ́ʉb tʉ́i jenah joinít, yéej chãj cádahat caá náahap. Biquína ñijeéh jʉmnit Diosdih tʉ́i jéihcan, jwiítdih ã boo pʉd jʉ̃ʉ́wát tʉ́ʉtat pínahdihbʉt jenah joicán, ĩ yéej chãjna caá. Páant ĩ chãjatdih yeebdíh tíicat caá náahap.
Ded pah tʉ́ttimah jwĩ́ih bácah ã jʉmat
35 Biquína yeéb “Jwĩ jwʉ́ʉb boo pʉd jʉ̃óhbipna caá”, jwĩ niijátdih páantjeh beh joicán, nin pah ñi niíj ʉʉ́bh joimí nacaá. ¿Ded pah wʉnnit ĩ jwʉ́ʉb boo pʉd jʉ̃óhbi? ¿Ded pah ĩ́ih bácah ã jʉmbi? ñi niíj ʉʉ́bh joimí nacaá. 36 Pánih ʉʉ́bh joiná, ñi tʉ́i jenah joicán caá. Momnidih ñi jenah joyoó. Jwĩ momochah, ã́ih jih bóo chóo ã wʉnʉchahjeh, diítmant bóo ãpĩ́ chíih jʉ̃óhna caá. Ã wʉncah, ãta chíih jʉ̃óhcan taga. 37 Chíih jʉ̃óhniboó jwĩ momnidih biíc yoobó nihcan caá. Pánihat dée jwĩ jwʉ́ʉb boo pʉd jʉ̃ʉ́wʉ́chah, jwĩ́ih bácahbʉt mácah ã jʉmbipna caá. 38 Nihat jwĩ momni chíih jʉ̃óhnit ded pah ã jʉmat pínahdih Diosboó ãt chãjap taga. Biíhnajĩh jwĩ wid momochah, biíc pah jígohni míic ã chíih jʉ̃óhcan niít.
39 Páant ã jʉmat dée nihat bácahnabʉt biíc yoobó nihcan caá. Cã́acwã, nʉñʉ́pwã, jwébehwã, queejwã́ nihat ĩ́ih bácah mácah ã jʉmna caá. 40 Nihat jeáboó jʉmni, baácboó jʉmnibʉt biíc yoobó nihcan caá. Jeáboó jʉmni ã tʉ́yat mácah, baácboó jʉmni ã tʉ́yatbʉt mácah ã jʉmna caá. 41 Nihat jeáboó jʉmnibʉt biíc yoobó ã yeh iigcán caá. Yeóboó mácah, widhboó mácah, cʉ́iwãbʉt mácah ã yeh iigná caá. Cʉ́iwã míicjehbʉt mácah ã yeh iigná caá.
42 Pánihna, momni mácah ã chíih jʉ̃ʉ́wát pah, jwĩ wʉnʉchah, ĩ yohni bácah jwʉ́ʉb boo pʉd jʉ̃óhna, mácah ã jʉmbipna caá. Jwĩ wʉnʉchah, jwĩ́ih bácah ã moópbipna caá. Obohjeéhtih, jwĩ boo pʉd jʉ̃ʉ́wát tʉ́ttimah, jwĩ́ih jáap bácah ã jwʉ́ʉb moópcan niít. 43 Jwĩ wʉnʉchah, jwĩ́ih bácah ã tʉ́i jígohcan caá. Obohjeéhtih, jwĩ boo pʉd jʉ̃ʉ́wʉ́chah, tʉ́ini ã jʉmbipna caá. Jwĩ wʉnʉchah, jwĩ́ih bácah wẽpcanni caá. Obohjeéhtih, jwĩ boo pʉd jʉ̃ʉ́wʉ́chah, tʉ́i wẽpni ã jʉmbipna caá. 44 Nin baácboó jwĩ jʉm jwʉhni bácah ã wʉnbipna caá. Obohjeéhtih, Dios pebhboó jʉmni pínah bácah ã jwʉ́ʉb boo pʉd jʉ̃óhbipna caá. Nin baácboó jwĩ jʉmat pínah bácahdih Dios ãt wʉ̃hʉp wʉt jĩ. Pánih wʉ̃hna, biíh bácah ãjeéh jʉmat pínahdihbʉt ã wʉ̃hbipna caá.
45 Dios naáwátdih daácni nin pah ãt niíj daacáp tajĩ: “Ã jwíih chãjni newédih Dios ã́ih bácahdih caolih jéyanachah, ãt caolih wáyap wʉt jĩ. Caán newé Adán ãt wʉ̃t jʉmʉp wʉt jĩ”, ãt niíj daacáp tajĩ.* Obohjeéhtih Jesucristo, Péeni Adán wʉ̃t jʉmnidih booanit, ã́ih bácahdih Dios mácah ãt chãjap wʉt jĩ. Pánih caandíh booanit, jwiítdihbʉt ã booabipna caá, ã pebhboó ãjeéh jwĩ jʉmat pínah niijná. 46 Nin baácboó jwĩ jʉmat pínah bácahdih Dios ãt jwíih chãjap tajĩ. Tʉ́ttimah, jeáboó ãjeéh jwĩ jʉmat pínah jáap bácahdihbʉt ã chãj wʉ̃hbipna caá. 47 Dios Adándih baácjĩh ãt chãjap wʉt jĩ. Obohjeéhtih, Jesucristoboodíh jeámant ãt wah deyanap wʉt jĩ. 48 Jwiít nihat Adán jʉimená jʉmna, ã́ih bácah déedih jwĩ bíbohna caá. Jesucristoíhwã jʉmna, ã́ih jáap bácah déedih jwiítbʉt jwĩ bíbohbipna caá. 49 Bʉʉ nin baácboó jʉm jwʉhna, baácjĩh chãjni Adán pah jígohnit jwĩ jʉmna caá. Tʉ́ttimah, jeáboó jʉmna, Jesús pah jígohnit jwĩ jʉmbipna caá. 50 Wã ʉ́ʉdwã panihnitá, páant wã naáwátdih jenah joinít, nindih ñi tʉ́i náhninaá: Nin baácboó jwĩ jʉm jwʉhni bácah, yéejni jʉmna, Dios pebhboó yéejat wihcapna ã jéih jʉmcan niít. Moópni pínah jʉmna, Dios pebhboó moopát wihcapnabʉt ã jéih jʉmcan niít.
51 Jã́tih Dios ã jéihya jwʉhca naáhdih bʉʉ yeebdíh wã naóhna caá. Nin wã naáwátdih ñi tʉ́i jenah joyoó: Jesucristo ã jwʉ́ʉb dei jʉ̃ʉ́wát pínah jã́tih, nihat jwiít ã́ihwã jwĩ wʉncan niít. Obohjeéhtih, jwĩ wʉnat tʉ́ttimah, jwĩ wʉn jwʉhcah, biíc yoobó jwiít nihatdih ã tʉ́ʉt nʉʉmbípna caá. 52 Biíc láa quíib pínah bojat pah jwĩ tʉ́ʉt nʉʉmát ã jʉmbipna caá. Péeni póojat nah ã yáanachah, jwiít nihat ã́ihwãdih Dios ã tʉ́ʉt nʉʉmbípna caá. Ã yáanachahjeh, nihat ã́ihwã wʉnnitji jáap bácah jʉmnit ĩ jwʉ́ʉb boo pʉd jʉ̃óhbipna caá. Ã́ihwã báadhnitdihbʉt ã tʉ́ʉt nʉʉmbípna caá.* 53 Bʉʉ jʉmni bácah wʉnna, ã moópbipna caá. Obohjeéhtih, jwiítdih ã tʉ́ʉt nʉʉmát tʉ́ttimah, jwĩ́ih jáap bácah jwʉ́ʉb wʉncan, ã moópcan niít. 54 Páant ã yapachah, Dios naáwátdih naóh yapani Isaías nin pah ã niíj daacátji biíc yoobó ã yapbipna caá: “Dios nihatdih ãt yap yohop tagaá. Páant ã yap yohochah, ã́ihwã ĩ jwʉ́ʉb wʉncan niít”, ãt niíj daacáp tajĩ.* 55 Dios naáwátdih naóh yapani Oseas nin pah ã niíj daacátjidihbʉt biíc yoobó ã yapbipna caá: “¡Wʉnat ã jwʉ́ʉb wihcan niít! Pánihna, bʉʉ jwĩ yéejat peéh wʉnatdih jwĩ ʉ́ʉmcan caá”,* ã niíj daacátji pah jwiít ã́ihwã wẽinit, jwĩ niijbípna caá. 56 Moisésji ã wʉtatdih jéihna yʉhna, jwiít nihat jwĩpĩ́ tʉ́i jepahcan caá. Pánih jepahcan, “Weém yéejni caá”, jwĩ niíj jéihna caá. Páant jwĩ jʉmatdih jéihnit, jwĩ wʉnat tʉ́ttimah, dedé yéejat peéh chãjatdih ʉ́ʉmna, wʉnatdihbʉt jwĩpĩ́ ʉ́ʉmna caá. 57 Obohjeéhtih, Jesucristo wʉn wʉ̃hnit, ã jwʉ́ʉb boo pʉd jʉ̃ʉ́wʉ́chah, jwiít ã́ihwã iiguípna bejnit déeji jwʉ́ʉb boo pʉd jʉ̃óhnit, Diosjeéh jʉmat tʉ́ʉt niijná, ã pebhboó jwĩ bejbipna caá. Páant jwĩ jʉmat pínahdih jéihna, Diosdih bʉ́dí wẽinit, “Tʉ́ina caá”, jwĩpĩ́ niijná caá.
58 Wã ʉ́ʉdwã panihnitá, yeebdíh bʉ́dí oinit, nin pah wã naóhna caá: Jesúsdih ñi jepah cádahca bojoó. Bitaboó yeebdíh yeenit, mácah ĩ bohénachah yʉhna, joyáh bojnit, yoobópdih Jesúíh doonádih ñi tʉ́i jenah joyoó. Pánih jenah joinít, “Diosdih jwĩ teo wʉ̃hat bʉʉdní pínah nihcan caá”, niíj jéihnit, ded pah ã chãjat tʉ́ʉtatdih tʉ́i wẽinit, ñi chãjaá.
* 15:3 Is 53.5-12 * 15:4 Sal 16.8-10; Mt 12.40; Hch 2.24-32 * 15:5 Lc 24.34 * 15:5 Mt 28.16-17; Mr 16.14; Lc 24.36; Jn 20.19 * 15:8 Hch 9.3-6 * 15:9 Hch 8.3 * 15:22 Ro 5.12-18 * 15:25 Sal 110.1 * 15:27 Sal 8.6 * 15:32 Is 22.13 * 15:45 Gn 2.7 * 15:52 1Ts 4.15-17 * 15:54 Is 25.8 * 15:55 Os 13.14