20
Jesús ngaⁿ'a ntiiⁿnyúⁿ yā
(Mt. 21.23-27; Mr. 11.27-33)
1 'Áámá nguuvi taachí Jesús miiⁿ ngí'cueeⁿ yā chɛɛti yaācū templo ní ngi'cueeⁿ yā nduudu chí ngai yeⁿ'e Ndyuūs, ndaā nanááⁿ Jesús miiⁿ chiiduú n'gɛɛtɛ́ ndúúcū maestros yeⁿ'e ley, ndúúcū 'iiⁿ'yāⁿ ndiicúū chí ngaⁿ'a ntiiⁿnyuⁿ yeⁿ'e yaācū. 2 Ní ntiinguunéeⁿ yā Jesús: ¿Du'ú caⁿ'a ntiiⁿnyuⁿ chi ca'cueeⁿ nī déndu'ū chi 'tuucā? O ¿du'ú 'iiⁿntyéⁿ'ē tee yā orden chi diíⁿ ni 'tíícā?
3 Tuu'mi ní Jesús miiⁿ nan'guɛɛcútaⁿ'a yā: 'Úú ntúūⁿ ní ntiinguuneéⁿ 'áámá ndís'tiī. Nan'guɛɛcútaⁿ'a nī yeⁿ'é: 4 ¿Dú'u ca'a orden Juan chi chɛɛdínuūⁿniⁿ yā 'iiⁿ'yāⁿ? ¿'Áá yeⁿ'e Ndyuūs o saⁿ'a iⁿ'yeeⁿdí 'cūū?
5 'Iiⁿ'yāⁿ s'eeⁿ nduuvidaamá yā ní caⁿ'a yā nguaaⁿ maaⁿ yā: Ndúúti chi caaⁿ'maⁿ yú chí yeⁿ'e Ndyuūs, Jesús miiⁿ ní cuuvi yā s'uūúⁿ: ¿Dɛ'ɛ̄ cuuvi chi nguɛ́ɛ́ chi'téénu nī? 6 Nduuti chí caaⁿ'maⁿ yú chí yeⁿ'e saⁿ'ā íⁿ'yeeⁿdí 'cūū, nducyaaca 'iiⁿ'yāⁿ ní cuiituú yā s'uūuⁿ ti 'iiⁿ'yāⁿ s'eeⁿ nadicádíínuuⁿ yā chi cuaacu nííⁿnyúⁿ Juan miiⁿ ní 'áámá profeta chi Ndyuūs dicho'ó yā.
7 Tuu'mi ní 'iiⁿ'yāⁿ s'eeⁿ nan'guɛɛcútaⁿ'a yā yeⁿ'e Jesús chi nguɛ́ɛ́ déénu yā tií ndiicá yeⁿ'ē chí ngɛɛdínuūⁿnīⁿ Juan miiⁿ. 8 Tuu'mi ní Jesús caⁿ'a yā chii yā 'iiⁿ'yāⁿ s'eeⁿ: Ndíí nguɛ́ɛ́ ndúú 'úú ra cuuví ndís'tiī du'u 'iiⁿntyéⁿ'ē tee yā orden 'úú chí idiíⁿ chuū.
Yáⁿ'āa yeⁿ'e saⁿ'ā chí diiⁿ cuidado díí'yú uvas
(Mt. 21.33-44; Mr. 12.1-11)
9 Jesús tucá'a yā caⁿ'a yā chii yā 'iiⁿ'yāⁿ s'eeⁿ 'áámá ejemplo chi 'tɛ́ɛ́ nguɛ́ɛ́ dáámá: 'Áámá saⁿ'ā chiīnū sa díí'yú uvas ná yáⁿ'āa yeⁿ'ē sa. Dueño miiⁿ ca'a yā n'duuvi saⁿ'ā chi idiiⁿ sa ntiiⁿnyuⁿ ní nadíí'vɛ yā saⁿ'ā. Ní chiica yā yáāⁿ vaacú yā ni cueⁿ'e yā chí cuuvi 'náaⁿ yā. 10 Taachí ndaā tiempo yeⁿ'e cosecha yeⁿ'e uvas miiⁿ, dueño miiⁿ dichó'o yā 'aama mozo yeⁿ'é yā chi cueⁿ'e sa cuta'a sa parte yeⁿ'e cosecha chi tuneeⁿ dueño miiⁿ. 'Iiⁿ'yāⁿ chí idiiⁿ ntiiⁿnyuⁿ yeⁿ'e yáⁿ'āa ch'eⁿ'é yā mozo ní nadichó'o yā mozo miiⁿ. Ní nguɛ́ɛ́ dɛ'ɛ̄ vɛɛ ca'a yā mozo miiⁿ. 11 Dueño nguɛɛcunée yā dichó'o yā táámá mozo nanááⁿ saⁿ'ā chi idiiⁿ ntiiⁿnyuⁿ na yáⁿ'āa yeⁿ'e yā. 'Tiicá ntúūⁿ nguɛ́ɛ́ n'daacā diiⁿ sa ndúúcū mozo miiⁿ. Ch'éⁿ'é sa saⁿ'a ní nadicáánu sa saⁿ'ā miiⁿ. Ní nguɛ́ɛ́ dɛ'ɛ̄ vɛɛ ca'a sa saⁿ'ā mozo miiⁿ. 12 Dueño yeⁿ'e yáⁿ'āa miiⁿ nguɛɛcunéé ntúuⁿ yā dicho'ó yā táámá mozo nanááⁿ 'iiⁿ'yāⁿ chi idiiⁿ ntiiⁿnyuⁿ na yáⁿ'āa yeⁿ'e yā naati 'nuucá'a sa saⁿ'a ní nadicaanu sa saⁿ'ā.
13 Tuu'mī ní dueño yeⁿ'e yáⁿ'āa miiⁿ caⁿ'a yā: ¿Táácā diíⁿ? Dicho'ó saⁿ'ā daiyá chi neⁿ'e taaví. ¿'Áá nguɛ́ɛ́ taachí snaaⁿ sa saⁿ'ā diiⁿ sa honrar saⁿ'ā daiyá? 14 'Iiⁿ'yāⁿ chi idiiⁿ ntiiⁿnyuⁿ na yáⁿ'āa miiⁿ taachí n'diichi sa saⁿ'ā daiya dueño yeⁿ'e yáⁿ'āa miiⁿ nadicádiinuuⁿ sa ní caⁿ'a sa chii sa vi'ī: Sáⁿ'a 'cuu chi cuuví yeⁿ'ē sa yáⁿ'āa 'cūū. 'Caāⁿ'nuⁿ yú saⁿ'ā ni yáⁿ'āa ndúúcū chi vɛ́ɛ́ naaⁿ cuuvi yeⁿ'e yú. 15 Tuu'mí tun'dáa sa saⁿ'ā daiya dueño 'áámá lado yeⁿ'e chéeⁿ yeⁿ'e díí'yú uvas ní ch'iiⁿ'nuⁿ sa saⁿ'ā. Jesús caⁿ'a yā: Maaⁿ ní, ¿dɛ'ɛ̄ diíⁿ dueño yeⁿ'e yáⁿ'āa nduucú saⁿ'ā s'eeⁿ chi diiⁿ 'tíícā? 16 Dueño miiⁿ taachi ndaa yā ni divíi yā saⁿ'ā chi idiiⁿ ntiiⁿnyuⁿ na yáⁿ'āa yeⁿ'é yā ní 'caaⁿ'núⁿ yā saⁿ'ā s'eeⁿ. Ní ca'á yā yáⁿ'āa miiⁿ yeⁿ'e yā táámá 'iiⁿ'yāⁿ. Taachí 'iiⁿ'yāⁿ fariseos ch'iindiveéⁿ yā chuū, tuu'mi ní caⁿ'a yā: N'daacā chi Ndyuūs nguɛ́ɛ́ 'cuaaⁿ yā chi 'tíícā.
17 Jesús ch'iinú yā 'iiⁿ'yāⁿ s'eeⁿ, ní caⁿ'a yā: ¿Dɛ'ɛ̄ neⁿ'e caaⁿ'maⁿ nduudu chi canéé nguūⁿ na libro yeⁿ'é Ndyuūs chi 'tuucā?
Tuūu ch'ɛɛtɛ́ chí 'iiⁿ'yāⁿ chi din'dái yā va'āī miiⁿ ní sta'á yā ní ch'ɛɛ̄cú yā 'áámá lado, ní tuūu 'cúū chí tuūu ch'ɛɛtɛ miiⁿ dichíí'vɛ ca ní canéé tuūu ch'ɛɛtɛ́ yeⁿ'e esquina yeⁿ'e va'āī.
18 'Āā du'ú nūuⁿ 'iiⁿ'yāⁿ chí cun'daa nduú yā vmnaaⁿ na tuūu 'cúū ní caātū 'ííní yeⁿ'e yā. Naati 'āā du'ú nūuⁿ 'iiⁿ'yāⁿ chi cun'dáá nduūu tuūu 'cúū vmnaaⁿ yeⁿ'e yā, 'cuíínú ndúúví yuūni yā.
Yeⁿ'e tuumī chi ca'á yā emperador César
(Mt. 21.45-46; 22.15-22; Mr. 12.12-17)
19 'Iiⁿ'yāⁿ chiiduú n'gɛɛtɛ́ ndúúcū maestros yeⁿ'e ley neⁿ'é yā cuta'á yā Jesús ní diíⁿ yā chi preso yā naati di'va'a yā 'iiⁿ'yāⁿ yeⁿ'e yáāⁿ miiⁿ. Tuu'mí nūuⁿ tuumicádiinuuⁿ yā chi Jesús miiⁿ caⁿ'a yā ejemplo 'cūū chi 'tɛ́ɛ́ nguɛ́ɛ́ dáámá ní yeⁿ'e yā. 20 Tuu'mi ní dichó'o yā 'iiⁿ'yāⁿ chí 'cueenuúⁿ Jesús miiⁿ. 'Iiⁿ'yāⁿ s'eeⁿ ní ndaacá yā táácā chi cástaⁿ'a yā nduudu Jesús miiⁿ chi Jesús cuuví caaⁿ'máⁿ yā 'aama nduudu yaadi. 'Tíícā ní cuuvi dichó'o yā Jesús nanááⁿ gobernador. 21 Chiiⁿ chí 'iiⁿ'yāⁿ s'eeⁿ ní ntiinguunéeⁿ yā Jesús nduudú 'cūū: N'dií, maestro, déénu 'nū chí ngaⁿ'a nī ní ngi'cueeⁿ nī chiiⁿ chi n'daacā. Ní nguɛ́ɛ́ diíⁿ nī juzgar 'iiⁿ'yāⁿ tan'dúúcā chi n'gee nī chi n'daacā o nguɛ́ɛ́, naati ngi'cueeⁿ nī yúúní yeⁿ'e Ndyuūs ndúúcū nduudu cuaacu. 22 Maaⁿ ní cuuví nī chuū: ¿'Áá n'daacā chí nadíí'vɛ 'nū emperador César tuūmī yeⁿ'e yáⁿ'āa o nguɛ́ɛ́?
23 Jesús tuumicadíínuuⁿ yā chí 'iiⁿ'yāⁿ s'eeⁿ ní nguɛ́ɛ́ n'daacā chi diíⁿ yā ní caⁿ'a yā chii yā 'iiⁿ'yāⁿ s'eeⁿ: ¿Dɛ'ɛ̄ cúúví chí neⁿ'e nī castaⁿ'á nī nduudu yeⁿ'é? 24 'Cuuⁿ'miⁿ nī 'áámá tuumī. Jesús n'diichí yā tuūmī ní caⁿ'a yā: ¿Du'ū naaⁿ ndɛ́ɛ̄ tuūmī miiⁿ? ¿Du'ū chi nguuví canee ngúūⁿ naaⁿ? Tuu'mi ní saⁿ'a s'uuⁿ nan'guɛɛcútaⁿ'ā sa: Naaⁿ emperador César cānee.
25 Tuu'mi ní Jesús caⁿ'a yā chii yā 'iiⁿ'yāⁿ s'eeⁿ: Nca'a nī tuūmī emperador César miiⁿ chííⁿ chi yeⁿ'é yā ní ca'á nī Ndyuūs chííⁿ chi yeⁿ'é yā.
26 Nguɛ́ɛ́ cuuvi diíⁿ yā chistaⁿ'a mar 'áámá nduudu yeⁿ'e Jesús miiⁿ ní cheⁿ'e yiinú yā yeⁿ'ē chí nan'guɛɛcútaⁿ'ā Jesús. Ní 'āā ntɛ́ɛ́ caⁿ'a yā mar 'áámá.
'Iiⁿ'yāⁿ itiinguuneeⁿ yā Jesús yeⁿ'ē chi nduuchi tináⁿ'ā
(Mt. 22.23-33; Mr. 12.18-27)
27 Cuayiivi ní n'duuvi 'iiⁿ'yāⁿ saduceos ndaa yā nanááⁿ Jesús. Saduceos nguɛ́ɛ́ s'téénu yā chí nduuchi tináⁿ'ā. Ní caⁿ'a yā chii yā Jesús: 28 N'dií, Maestro, Moisés dingúuⁿ yā na ley 'tíícā: Ndúúti chi 'áámá saⁿ'ā 'cuuvi sa ní cu'neeⁿ sa n'daataá yeⁿ'ē sa ní nguɛ́ɛ́ daiya tá, tuu'mi ní 'díínu sa cuuvi 'caandavaacu sa ndúúcū n'daataá miiⁿ ní 'cuundi daiya sa lado yeⁿ'e 'díinū tináⁿ'ā. 29 Maaⁿ ní vɛ́ɛ́ ndɛɛ̄chɛ̄ 'díínu yā. Saⁿ'ā vmnaaⁿ mííⁿ canee sa ndúúcū n'daataá yeⁿ'ē sa ní ch'īi sa. Nguɛ́ɛ́ ch'ɛɛtinéé daiya sa. 30 Saⁿ'ā 'díínu sa ndiichi ndii 'úúví canee sá ndúúcū n'daataá yeⁿ'ē tináⁿ'ā. 'Diinu sa miiⁿ ch'iī ntúūⁿ saⁿ'ā miiⁿ. Nguɛ́ɛ́ ch'ɛɛtinée ntuūⁿ daiya sa. 31 Saⁿ'ā 'diīnū sa ndiichi ndii 'íínú canéé ntúuⁿ sa ndúúcū n'daataá mííⁿ. 'Tiicá ntúūⁿ ch'īi sa ní nguɛ́ɛ́ ch'ɛɛtinée ntúūⁿ daiya sa. Nduu ndɛɛ̄chɛ yā ch'ɛɛtinée yā ndúúcū n'daataá mííⁿ ní ca'áámá ca'áámá yā ch'īi yā ní nguɛ́ɛ́ ch'ɛɛtinéé mar 'áámá daiya yā. 32 Cuayiivi miiⁿ ní ch'iī n'daataá mííⁿ. 33 Taachí ndaā nguuvi chi nduuchi 'iiⁿ'yāⁿ chi n'díí, ¿chɛɛ́ saⁿ'ā s'eeⁿ n'daataá yeⁿ'ē sa táⁿ'ā? Tí nduu ndɛɛ̄chɛ yā ch'ɛɛtinée yā ndúúcū n'daataá mííⁿ.
34 Tuu'mi ní Jesús miiⁿ nan'guɛ́ɛ́cútaⁿ'a yā yeⁿ'e 'iiⁿ'yāⁿ s'eeⁿ ní caⁿ'a yā: 'Iiⁿ'yāⁿ chi snée yā iⁿ'yeeⁿdí 'cūū n'giindivaacu yā ní 'iiⁿ'yāⁿ yeⁿ'e yā nga'a yā chi n'gíindivaacu yā. 35 'Iiⁿ'yāⁿ chi túneeⁿ chi ndaá yā na táámá iⁿ'yeēⁿdī, taachi nduuchí yā yeⁿ'ē nguaaⁿ tináⁿ'ā, na yáⁿ'āa miiⁿya ní nguɛɛ 'caandavaacu yā, ndíí nguɛ́ɛ́ ndúú chi ca'a 'iiⁿ'yāⁿ yeⁿ'e yā chi 'caandavaacu yā. 36 Yáⁿ'āa miiⁿya 'āā ntɛ́ɛ́ 'cuūvi yā ti daama yā ndúúcū ángeles. 'Iiⁿ'yāⁿ s'eeⁿ chi daiya Ndyuūs tí induuchi yā yeⁿ'ē nguaaⁿ tináⁿ'ā. 37 Ndíí cuaaⁿ vmnaaⁿ ndíí taachi maaⁿ Moisés miiⁿ dingúuⁿ yā yeⁿ'ē yáⁿ'á 'lííⁿ chí ngiichi iteé cadíínuuⁿ yú caati tináⁿ'ā ninduuchi yā. Ní Moisés miiⁿ ngaⁿ'á yā chi Señor Ndyuūs miiⁿ ní Ndyuūs yeⁿ'e Abraham, ndúúcū Isaac, ndúúcū Jacob. 38 Ti Ndyuūs ní nguɛ́ɛ́ Ndyuūs yeⁿ'e tináⁿ'ā ti yeⁿ'e 'iiⁿ'yāⁿ chí snduuchí yā. Caati nanááⁿ Ndyuūs miiⁿ nducyaaca 'iiⁿ'yāⁿ ní snduuchí yā cueⁿ'e daāⁿmaⁿ.
39 Tuu'mi ní n'duuvi maestros chi ngi'cueeⁿ ley caⁿ'a yā chii yā Jesús miiⁿ: N'dií, Maestro, n'daacā ngaⁿ'a nī.
40 'Iiⁿ'yāⁿ s'eeⁿ 'āā ntɛ́ɛ́ neⁿ'e yā ntiinguuneeⁿ ca yā.
¿Du'ū 'iiⁿ'yāⁿ chi Cristo?
(Mt. 22.41-46; Mr. 12.35-37)
41 Jesús caⁿ'a yā chii yā 'iiⁿ'yāⁿ s'eeⁿ: Ndís'tiī, ¿táácā chí ngaⁿ'a nī chi Cristo miiⁿ ní daiya David? 42 Maāⁿ David miiⁿ ní ngaⁿ'a yā na libro yeⁿ'é Ndyuūs chi Salmos 'túúcā:
Caⁿ'a Señor Ndyuūs chiī yā Señor yeⁿ'é: 'Cuundi di lado tá cuaācū yeⁿ'é chi lado yeⁿ'e honor,
43 ndíí taachi 'úú cu'neéⁿ 'iiⁿ'yāⁿ chi enemigos chi contra yeⁿ'ē di cuaaⁿ ndii yā ca'a di tan'dúúcā chi 'aama banco 'lííⁿ.
44 Ndúúti chi David miiⁿ caⁿ'a yā chi Cristo miiⁿ ní Señor yeⁿ'e yā, ¿táácā cuuvi chiī chi Cristo miiⁿ ní daiya David?
Jesús ngíícá nuuⁿndi yeⁿ'e maestros chi ngí'cueeⁿ ley
(Mt. 23.1-36; Mr. 12.38-40; Lc. 11.37-54)
45 Nducyáácá 'iiⁿ'yāⁿ n'giindiveéⁿ yā taachi Jesús caⁿ'a yā ndúúcū discípulos yeⁿ'e yā ní tuca'á yā caⁿ'a yā chuū: 46 Diíⁿ nī cuidado, ndís'tiī, yeⁿ'é maestros chi ngi'cueeⁿ ley. 'Iiⁿ'yāⁿ s'eeⁿ ní neⁿ'e yā 'cuɛɛti núuⁿ yā catecai n'geēnúú yā, ní neⁿ'e yā chi ndís'tiī ní diíⁿ nī saludar 'iiⁿ'yāⁿ s'eeⁿ taachi snée yā nii'vɛɛ ní neⁿ'é yā chi diíⁿ nī respetar 'iiⁿ'yāⁿ s'eeⁿ. Ní neⁿ'e yā 'cuɛɛtɛ́ yā na sillas vmnááⁿ vmnaaⁿ yeⁿ'ē honor ná yaacū sinagogas ní sillas yeⁿ'e honor yeⁿ'e 'viicu naachi ché'e yā. 47 'Iiⁿ'yāⁿ s'eeⁿ ní ndivíi yā va'ai yeⁿ'e n'daataá nguá'āa. Ní nééné n'deēe ngaⁿ'angua'á yā ní neⁿ'e yā chi snaaⁿ tanáⁿ'ā 'iiⁿ'yāⁿ chi diiⁿ yā 'tíícā. 'Iiⁿ'yāⁿ s'eeⁿ ní neene ch'ɛɛtɛ ca castigo yeⁿ'e yā nguuvi yeⁿ'e juicio.