7
Zhezu wìla Ɔrɔmu tara
sorodasheele tojɛɛ
wa kulonaŋa sagala
(Mati 8.5-13)
1 Naa Zhezu wìla kaa ki sɛnrɛ ti ni fuun ti yo janwa wi kan ma saa ti kɔ, a wì si sɔngɔrɔ wa Kapɛrinawu. 2 Ɔrɔmu tara sorodasheele tojɛɛ wa tunmbyee la pye wa, wi kala làa gbɔgɔ wi yeri fɔ jɛŋgɛ. Wìla pye na yaa na jaa mbe ku. 3 Naa sorodasheele tojɛɛ wìla kaa Zhezu wi sɛnrɛ logo, a wì si Zhufuyelelɛɛlɛ pele tun wa wi yeri, ma yo pe saa yɛnri wi pan wuu tunmbyee wi sagala. 4 A pè si kari ma saa gbɔn wa Zhezu wi na, mɛɛ wi yɛnri jɛŋgɛ maa pye fɔ: «Ki naŋa ŋa ki daga wi ni maa saga. 5 We cɛnlɛ woolo pe yɛn maa ndanla. Wo wì we shɛrigo ki kan.»
6 Kì kaa pye ma, a Zhezu wì si pinlɛ pe ni ma kari. Naa paa ka saa na yɔngɔ sorodasheele tojɛɛ wi laga ki ni, a wì suu wɛnnɛ pele tun wa Zhezu wi yeri, ma yo pe saa pye fɔ: «We Fɔ, maga kaa ma yɛɛ tege, katugu mii daga ma ye laga na go. 7 Ko kì ti mìlan yɛɛ yan mì kologo, mi jate si kari wa ma yeri. Ki kala na, sɛnpyɔ nuŋgba yo pe, pa na tunmbyee wi yaa sagala. 8 Mì ko yo ma, katugu mi jate pele yɛn na go na. Mi fun sorodasheele yɛn na yeri. Mi ma wa pye: ‹Kari wamɛ!›, wi ma kari, ma wa pye: ‹Pan laga!›, wi ma pan. Mi mala tunmbyee wi pye fɔ: ‹Ŋga ki pye!› Wi maga pye†.»
9 Naa Zhezu wìla kaa ki sɛnrɛ ti logo, a sorodasheele tojɛɛ wi kala lì suu pari. A wì si kanŋga ma janwa ŋa wìla pye wi puŋgo na wi pye fɔ: «Mila ki yuun ye kan, mi fa ki tagawa pi si yan lere wa ni, ali laga Izirayɛli tara.» 10 A pitunmbolo pè si sɔngɔrɔ wa sorodasheele tojɛɛ wi go, mɛɛ saa wi tunmbyee wi ta wì sagala.
Zhezu wìla naŋgunjɔ wa pyɔ yɛn
maa yirige wa kunwɔ pi ni
11 Ki goto, a Zhezu wì si kari ca ka ni pege yinri Nayi. Wi fɔrɔgɔfɛnnɛ poro naa janwa gbɔlɔ là la pinlɛ wi ni na kee. 12 Naa pàa ka saa yɔngɔ ca ki yesaga ki ni, a pè si fili leele pele ni gboo ni paa kee wi ni wa gboolo lesaga. Ki gboo we, pinambyɔ wa lawi. Wìla pye wi nɔ wi yeri wi nuŋgba pe. Nɔfɔ wìla pye naŋgunjɔ. Ca woolo pe lɛgɛrɛ la pinlɛ wi ni. 13 Naa we Fɔ wìla kaa jɛlɛ wi yan, a wi yinriwɛ suu ta. A wì suu pye fɔ: «Maga kaa gbele!»
14 A wì si fulo wa pe tanla, mɛɛ jiri gboolo lɛyaraga ki na. A gboo lɛfɛnnɛ pè si yere. A Zhezu wì sho fɔ: «Lefɔnŋɔ, mila ki yuun ma kan, yiri!»
15 A gboo wì si yɛn ma yiri, mɛɛ cɛn nɛɛ para. A Zhezu wì suu kan wi nɔ wi yeri. 16 A pe ni fuun pe nɛɛ fyɛ, nɛɛ Yɛnŋɛlɛ li sɔnni na yuun fɔ: «Yɛnŋɛlɛ yɔn sɛnrɛ yofɔ gbɔɔ wà yiri laga we sɔgɔwɔ!» ma yo naa fɔ: «Yɛnŋɛlɛ lì pan mbeli woolo pe saga!»
17 Ŋga Zhezu wìla pye, a ki tinmɛ pì si gbɔn wa Zhude tara ti lagapyew, konaa ti kanŋgara na cara ti ni.
Zhan Batisi wìla pitunmbolo tun
Zhezu wi yeri
(Mati 11.2-19)
18 Kona, a Zhan wi fɔrɔgɔfɛnnɛ pè si saa ki kagala ke ni fuun ke yɛgɛ yo maa kaan. A Zhan wì si shyɛn yeri pe ni, 19 mɛɛ pe tun wa Zhezu wi yeri, ma yo pe saa yewe pe yo fɔ: «Shɔfɔ ŋa wège jɛn ma yo wi yaa pan, wowi mboro lee, nakoma we daga mbaa wa yɛgɛ singi bere?» 20 Naa pàa ka saa gbɔn wa Zhezu wi na, a pè suu pye fɔ: «Zhan Batisi wì we tun ma yo we pan wɔɔn yewe fɔ: ‹Shɔfɔ† ŋa wège jɛn ma yo wi yaa pan, wowi mboro lee, nakoma we daga mbaa wa yɛgɛ singi bere?› »
21 Ma si yala, ki sanga nuŋgba wi ni, Zhezu wìla lelɛgɛrɛ sagala pe yama naa jɔlɔgɔ kagala ni, ma yinnɛ tipegele purɔ ma ke wɔ leele ni, ma fyɔɔnlɔ lɛgɛrɛ yɛngɛlɛ yɛngɛ. 22 A Zhezu wì si Zhan pitunmbolo pe pye fɔ: «Ŋga yaa yaan konaa ŋga yaa nuru, ye saga yɛgɛ yo ye Zhan wi kan. Yoo pye fɔ: ‹Fyɔɔnlɔ paa yaan. Jejɔgɔlɔ fɛnnɛ paa tanri cɛcɛcɛ. A Yayɛnwɛ fɛnnɛ pè sagala. A nuŋgbojiile paa nuru. A gboolo paa yɛnni na yinrigi wa kunwɔ pi ni. Yɛnŋɛlɛ li Sɛntanra ti yɛn na yari fyɔnwɔ fɛnnɛ pe kan!›† 23 Lere ŋa suu tagawa pi je mbe laga na na, fɛrɛwɛ yɛn ki fɔ wi woo!»
24 Naa Zhan wi pitunmbolo pàa kaa sɔngɔrɔ ma kari, a Zhezu wì si sɛnrɛ ti lɛ, nɛɛ para janwa wi ni Zhan wi kanŋgɔlɔ, na yuun fɔ: «Yiŋgi yàa kari sa wele wa gbinri wi ni? Gbagara kanŋgaga ŋga tifɛlɛgɛ maa gbɔɔn naga yɛgɛ ko kayi yàa kari sa wele wi le? Ayoo. 25 Kì pye ma, ambɔ yàa si kari sa wele? Lere wa, ŋa wùu yɛɛ pɔ paara tiyɔnrɔ ni le? Ayoo. Katugu mbele pe maa pe yɛɛ poo paara tiyɔnrɔ ti ni, na legbɔɔlɔ lige nii, pe ma pye wa wunlumbolo yinrɛ ti ni. 26 Ɛnhɛn, yiŋgi yaa si saa wele? Yɛnŋɛlɛ yɔn sɛnrɛ yofɔ lawi wi le? Ee, mì yo ma dɛ. Mi yɛn naga yuun ye kan fɔ wi mɛgɛ kì gbɔgɔ ma wɛ Yɛnŋɛlɛ yɔn sɛnrɛ yofɔ na. 27 Ko Zhan wo sɛnrɛ Yɛnŋɛlɛ làa yo wa li sɛnrɛ sɛwɛ wi ni, ma yo fɔ:
Wele mi yaa na pitunŋɔ wi torogo wa ma yɛgɛ,
wi sɔɔn kologo ki yɛngɛ ma kan!†
28 Mila ki yuun ye kan fɔ sɛnwee piile mbele fuun jɛɛlɛ pè se, wa kpɛ fa yiri wa pe ni, ŋa wi yɛn legbɔɔ ma wɛ Zhan wi na. Ɛɛn fɔ, wa Yɛnŋɛlɛ li wunluwɔ pi ni, ŋa wi yɛn pe ni fuun jɛɛ, wo yɛn legbɔɔ ma wɛ Zhan wi na.»
29 Leele pe ni fuun naa nizara shɔfɛnnɛ pe ni, pàa logo Zhan wi yeri, maga jɛn ma yo Yɛnŋɛlɛ li yɛn ma sin. A pè pe yɛɛ kan wì pe batize. 30 Ɛɛn fɔ, Fariziye poro naa lasiri sɛwɛ jɛnfɛnnɛ pe ni, pàa je ŋga Yɛnŋɛlɛ làa pye na jaa pe kan ki na. Pe sila yɛnlɛ Zhan mbe pe batize.
31 A Zhezu wì sho naa fɔ: «Mbe ya mbe nala pilige woolo pe taanla ambɔ ni? Pe yɛn ma ambɔ lɛ? 32 Pe yɛn paa piile yɛn. Pe yɛn ma cɛn wa katogo, nɛɛ jɔrɔgi naga yuun pe nimbiile pe kan fɔ: ‹Wàa wegele win ye ta ye yɔ, yee yɔ. A wè kunwɔ yuuro kɔ, yee gbele.› 33 Ko ki naga ma yo Zhan Batisi na wìla pan, wi sila pye na yaakara kpayi kaa, wi sila si pye na duvɛn woo†. A yè yo fɔ yinnɛ tipele lì ye wi ni. 34 Lere wi Pinambyɔ wo kaa pan na nii na woo, a yè sɔngɔrɔ naa ma yo fɔ: ‹Ye wele! Ŋa wo pan ma koro na nii, na woo win, ma pye nizara shɔfɛnnɛ poro naa kapere pyefɛnnɛ pe wɔnlɔ.› 35 Ɛɛn fɔ, Yɛnŋɛlɛ li tijinliwɛ we, mbele fuun pè yɛnlɛ pi na, pe maga jɛn ma yo pì sin.»
Zhezu wìla jɛlɛ kapere pyefɔ
wa kapere kala yaga wi na
36 Pilige ka, Fariziye naŋa wà la Zhezu wi yeri ma yo wi sa li wi ni. A Zhezu wì si kari wa ki naŋa wi go, mɛɛ saa cɛn na nii. 37 Jɛlɛ wà la pye wa ki ca ki ni, kapere pyefɔ lawi. Naa wìla kaa ki jɛn ma yo Zhezu wi wa Fariziye naŋa wi go na nii, a wì si kari wa latikɔrɔ nuwɔ taan kugbolo ni, pàa li gbegele sinndɛɛrɛ nda pe yinri alibatiri to ta ni. 38 A wì si saa yere wa Zhezu wi puŋgo na wa wi tɔɔrɔ ti tanla, nɛɛ gbele naa yɛntunwɔ pi yari pila wuun Zhezu wi tɔɔrɔ ti na. A wi nɛɛ pi tunrugu wi yinzire ti ni, nɛɛ wi tɔɔrɔ ti yinri naa gbogo, mɛɛ latikɔrɔ† wi gbɔn ti na. 39 Fariziye naŋa ŋa wìla Zhezu wi yeri suro ti na, naa wìla kaa ki yan ma, a wì sigi yo wa wi nawa ma yo fɔ: «Ndɛɛ ki pye ki naŋa ŋa Yɛnŋɛlɛ yɔn sɛnrɛ yofɔ wi, jɛlɛ ŋa wì jiri wi na yɛɛn, wi jɛn naga yɛgɛ jɛn mbe yo kapere pyefɔ wi». 40 Kona, a Zhezu wì si sɛnrɛ ti lɛ, mɛɛ wi pye fɔ: «Simɔ, sɛnrɛ yɛn na yeri mbe yo ma kan.» A Simɔ wì suu pye fɔ: «We Nagafɔ, ti yo!»
41 A Zhezu wì suu pye fɔ: «Naŋa wà la leele shyɛn jin penjara ni. Wìla nuŋgba kan warifuwe pyɔ cɛnmɛ kaŋgurugo (500), mɛɛ sanŋa wo kan warifuwe pyɔ nafa shyɛn ma yiri kɛ ni. 42 Paa yawa sila pye wa kpɛ ni pe ni mboo penjara ti sɔngɔrɔ wi na, a wì siri kala yaga pe ni fuun shyɛn pe na. Mboro wo nawa, naŋa wi yaa pye mbe wiwiin ndanla pe ni mbe wɛ?»
43 A Simɔ wì suu pye fɔ: «Mi na jatere wo ni, ŋa wi fɔgɔ kìla gbɔgɔ, a wìgi kala yaga wi na, wi yaa pye mbe wo ndanla mbe wɛ.» A Zhezu wì suu pye fɔ: «Kaselege koyi ŋga mà yo we.»
44 Ko puŋgo na, a Zhezu wì si kanŋga ma yɛgɛ wa wa jɛlɛ wi yeri, mɛɛ Simɔ wi pye fɔ: «Ki jɛlɛ ŋa maa wi yaan! Na mì ye laga ma go, mɛɛ tɔnmɔ kan na yeri mbanla tɔɔrɔ ti jogo†. Ɛɛn fɔ, wo na, wìlan tɔɔrɔ ti yinŋgi wi yɛntunwɔ pi ni, mari turugo wi yinzire ti ni. 45 Mɛɛ si kɛyɛn wa na yɔlɔgɔ mbanla yaara wɔ. Ɛɛn fɔ, malɛ mì ye laga go, wo na, wi yɛn nala tɔɔrɔ ti yinri nala gbogo. 46 Mɛɛ si sinmɛ fa na go ki na. Ɛɛn fɔ, wo latikɔrɔ nuwɔ taan sɔnŋgbanga woo gbɔn na tɔɔrɔ ti na. 47 Ki kala na, mila ki yuun ma kan fɔ ndanlawa gbembe mba pi yɛn wi ni na kala na, pìgi naga ma yo Yɛnŋɛlɛ lùu kapere lɛgɛrɛ ti kala yaga wi na. Ɛɛn fɔ, lere ŋa kapere jɛnri kala yaga wi na, ko fɔ wo ndanlawa po ma kologo.»
48 Kona, a wì si jɛlɛ wi pye fɔ: «Ma kapere† ti kala yaga ma na.»
49 A wi suro lifɛnnɛ yɛɛnlɛ pe nɛɛ ki yuun wa pe nawa fɔ: «Ki naŋa ŋa wi yɛn ambɔ ma, nɛɛ kapere ti kala yari yɛrɛ?» 50 A Zhezu wì si jɛlɛ wi pye fɔ: «Ma tagawa pɔ̀ɔn shɔ. Ta kee yɛyinŋge na.»
† 7:8 Ko ki naga ma yo sorodasheele tojɛɛ wìla ki jɛn ma yo Zhezu wi yɛn lere pyew wi go na, wi mbe ya kala pyew li pye. † 7:20 Wège jɛn ma yo ŋa wi yaa pan. † 7:22 Eza 61.1-3 † 7:27 Mala 3.1 † 7:33 Maki 1.6; Luki 1.15 † 7:38 Zhan 12.3 † 7:44 Zhenɛ 18.4; Zhan 13.5; 1 Timo 5.10 † 7:48 Luki 5.21 wi wele!