2
Yawe Yɛnŋɛlɛ làa pye
na Izirayɛli woolo pe kala yɔngɔ
1 Kona, a Yawe Yɛnŋɛlɛ lì si para na ni, ma yo fɔ: 2 «Yiri ma saga yari ŋgbanga Zheruzalɛmu ca woolo pe kan fɔ: ‹Pa Yawe Yɛnŋɛlɛ lì yo yɛɛn fɔ:
Yàa pye ma mara na na ye punwɛ sanga wi ni yɛgɛ ŋga na, na jatere wi yɛn ki na,
sanga ŋa ni mìla pye ma ye ndanla, paa yɛgɛ ŋga na pijɔ fɔnŋɔ wi pɔlɔ wi maa ndanla we,
sanga ŋa ni yàa taga na puŋgo na wa gbinri wi ni,
wa tara nda yaraga se ya lugu wa.
3 Ko sanga wo ni, Izirayɛli woolo yàa pye ma tɛgɛ ye yɛ mi ŋa Yawe Yɛnŋɛlɛ na kan,
paa yɛgɛ ŋga na pe ma yarilire fɔnndɔ koŋgbannda tɛgɛ ti yɛ na kan we.
Lere o lere ka ta ka, wi ma pye kajɔɔgɔ pyefɔ;
jɔlɔgɔ ma to wi na.› »
Yawe Yɛnŋɛlɛ lo lì yo ma.
Izirayɛli woolo pe tɛlɛye
pàa kapere nda pye
4 «Yoro Zhakɔbu setirige piile, ye Yawe Yɛnŋɛlɛ li sɛnrɛ ti logo, konaa yoro mbele fuun ye yɛn Izirayɛli seye woolo ye ni fuun. 5 Pa Yawe Yɛnŋɛlɛ lì yo yɛɛn fɔ:
‹Naga yɛn ma, yiŋgi kambasinŋge ye tɛlɛye pe yan na na,
ŋga kìgi kan, a pè si laga na na,
ma saa taga go fu yaara na,
fɔ a poro jate pè kanŋga ma pye go fu yaara?›
6 «Pe sila yewe mbe yo fɔ: ‹Yawe Yɛnŋɛlɛ li yɛn se yeri?
Lo na làa we yirige wa Ezhipiti tara ti ni,
lo na làa keli we yɛgɛ wa gbinri wi ni,
wa tara nda ti yɛn ma waga naa titɛrɛ lara ti ni,
wa ki lawaga tara ti ni, ki tara tipere ti ni,
wa tara nda lere kpɛ na toro wa ti ni,
wa laga ŋga sɛnwee pyɔ kpɛ woro ma cɛn wa.›
7 Ma si yala, mì pan ye ni laga tara nda tì tanla ti ni,
jaŋgo yaa ti yarilire ti kaa, yaa yɔgɔri ti yarijɛndɛ ti kala na.
Ɛɛn fɔ naa yè pan ma ye wa, yànla tara ti tɛgɛ fyɔngɔ ni,
mala kɔrɔgɔ tara ti pye yaritijaanga.
8 Saraga wɔfɛnnɛ pe sila yewe mbe yo fɔ: ‹Yawe Yɛnŋɛlɛ li yɛn se yeri,
lasiri sɛwɛ jɛnfɛnnɛ pe sila na jɛn.
Kundigile pàa yiri ma je na na, Yɛnŋɛlɛ yɔn sɛnrɛ yofɛnnɛ pàa pye na para yarisunŋgo Baali ko mɛgɛ na,
yaara nda ti se ya mbe pe kala yɔn, to pè taga ti puŋgo na.› »
Yawe Yɛnŋɛlɛ li yɛn
na Izirayɛli woolo pe jɛrɛgi
9 «Ki kala na, mi yɛn na ye jɛrɛgi naa,
Yawe Yɛnŋɛlɛ lo lì yo ma.
Mi yɛn na ye piile pe piile pe jɛrɛgi.
10 Ye kɔgɔje wi kɔn ye kari fɔ wa lege, wa yɔnlɔ yirisaga kɛɛ yeri, wa lɔgɔ fugo ŋga pe yinri Kitimu ki na ye sa wele wa,
ye leele torogo pe sa yewe jɛŋgɛ wa yɔnlɔ tosaga kɛɛ yeri, wa Kedari tara ti ni,
na kaa pye ŋga ye yɛn na piin laga ko nuŋgba ko pe yɛn na piin wa.
11 Naga yɛn ma, cɛnlɛ liliin li yɛn wa li mbe yɛnlɛ mbeli yarisunndo ti suru yarisunndo ta yɛgɛ na,
ali na kaa pye li yarisunndo ti woro yarisunndo jɛndɛ?
Ma sigi ta, mi ŋa Yɛnŋɛlɛ na li yɛn na woolo pe gbɔgɔwɔ, pànla suru yaraga ŋga ki yɛn tɔnli fu ka na.
12 Yoro naayeri yaara, ye ti ki to ye yɔn na,
ye wire ti fanla ye na yaa seri fyɛrɛ ti kala na fɔ jɛŋgɛ!
Yawe Yɛnŋɛlɛ lo lì yo ma.
13 Kapere shyɛn na woolo pè pye:
Pè je na na, mi ŋa mi yɛn paa yinwege pulugo tɔnmɔ yɛn we,
ma saa tɔnmɔ were wɔ pe yɛɛ kan, nda tì jɛɛnri jɛɛnri,
nda tɔnmɔ se ya yere wa ti ni.»
Na ma ka je Yɛnŋɛlɛ li na
ki yɛn ma tisaw
14 «Naga yɛn ma, Izirayɛli woolo pe yɛn kulolo mbele pè lɔ poro pele lee,
nakoma mbele pè se wa kulowo pi ni go ka ni poro pele?
Ɛɛn fɔ (na kaa pye pe woro kulolo) yiŋgi na, a pe juguye pe nɛɛ pe kɛɛ yaara ti koli pe yeri?
15 Pe yɛn na kuunru pe na paa jara yirifɔnmbɔlɔ yɛn,
na gbele pe na ŋgbanga,
pè pe tara ti jɔgɔ mari yaga waga,
pè pe cara ti sogo, lere woro ma cɛn wa ti ni.
16 Ali yɛrɛ Mɛfisi ca woolo konaa Tapanɛsi ca woolo pe ni,
pe yaa ka pan mbe ye yinrɛ ti kulu ye na†.
17 Ko kagala koro yɛn na piin ye na ma,
katugu yè je Yawe Yɛnŋɛlɛ, ye Yɛnŋɛlɛ li na,
sanga ŋa ni làa pye na ye yɛgɛ sinni wa konɔ jɛnɛ li ni we.
18 Koni, ki yaa yiŋgi kan ye yeri, na yaga kari wa Ezhipiti tara,
mbe saa Nili gbaan tɔnmɔ pi woo?
Yiŋgi tɔnli ye yaa ta, na yaga kari wa Asiri tara,
mbe saa Efirati gbaan tɔnmɔ pi woo we?
19 Ye tipewe pi sara wi yaa kan ye yeri,
ye mbasinmɛ pi sara wi yaa jɔlɔgɔ wa ye na.
Kona ye yaa ki yan mbege jɛn fɔ ki yɛn nandangawa kala, ma pye ma tisaw,
na yaga je mi ŋa Yawe Yɛnŋɛlɛ, ye Yɛnŋɛlɛ na na,
na ye woro na fyɛ na yɛgɛ we.
We Fɔ, Yawe Yɛnŋɛlɛ na yawa pi ni fuun fɔ lo lì yo ma.»
Izirayɛli woolo pàa je
mbe Yɛnŋɛlɛ li gbɔgɔ
20 We Fɔ wì yo fɔ: «Izirayɛli woolo, maga lɛ wa wagati titɔnlɔwɔ ni, yè yiri ma je na na,
ma we sɔgɔwɔ pi jɔgɔ.
Ye yɛn na yuun fɔ: ‹We woro na jaa mbe pye lere wa kulo naa.›
Ki kala na, ye yɛn na sinlɛlɛ paa nanjaala yɛn na nanjara piin wa tinndiye mbele pè yagara pe go na,
konaa wa tigbɔrɔ nda fuun ti yɛn wɛtipiire ni ti nɔgɔ†.
21 Ma si yala, mìla ye sanri paa ɛrɛzɛn tirige jɛŋgɛ yɛn,
ŋga ki yɛn ɛrɛzɛn tirige tiyɔngɔ jɛŋgɛ ko ka.
Kì pye mɛlɛ, a yè si wa ma kanŋga ma pye paa ɛrɛzɛn tirige tijaanga yɛn?
22 Ali na ye ka woli gbanŋga tɔnmɔ ni,
mbe ye yɛɛ jogo tafilan lɛgɛrɛ ni,
ye kajɔgɔrɔ ti yaa koro ye na paa tuuro yɛn na yɛgɛ sɔgɔwɔ.»
We Fɔ, Yawe Yɛnŋɛlɛ lo lì yo ma.
23 «Ye mbe ya mbege yo mɛlɛ mbe yo fɔ ye woro fyɔngɔ ni,
fɔ yee taga yarisunŋgo Baali ki na mbaa ki gbogo?
Ye sa ye yɔngɔlɔ ke wele wa gbunlundɛgɛ† ki ni yɛgɛ ŋga na yège pye we!
Ŋga yè pye, yege jɛn ye wali ki na.
Ye yɛn paa yɔngɔmɛ nɔ yɛn,
ŋa wi yɛn na fee na jiire lagapyew.
24 Ye yɛn paa yan sofile yɛn, ŋa wi yɛn ma tara wa gbinri wi ni.
Na wi lugusanga wi ka gbɔn, wi maa sofile pɛnɛ pe nuwɔ pi lee tifɛlɛgɛ na.
Nambala kala li maa ta, ambɔ wi mbe ya mbeli wogo ki sa wi yeri?
Nambala mbele pe maa wi jaa mbe lugu wi na, paa la pe yɛɛ tege yɛrɛ,
katugu pe maa ta yɛɛn fyaw, wi lugusanga wi ni.»
25 We Fɔ wì yo fɔ: «Izirayɛli woolo, ye ye yɛɛ yingiwɛ jɛn!
Yaga ka ti ye tɔɔrɔ ti koro waga sawira fu mbe ye yɛɛ wɛlɛgɛ.
Tɔnmɔ wɔgɔ kiga ka ye yagbolo li waga ye na, ye yarisunndo gbɔgɔwɔ pi kala ni!
Ɛɛn fɔ, a yè sho fɔ: ‹Yɛnŋɛlɛ, ma kaa ma yɛɛ tege.
Yarisunndo nambannda to ti yɛn ma we ndanla,
to waa jaa mbe taga ti na.› »
Izirayɛli woolo pe daga jɔlɔgɔ
mbe to pe na
26 «Pe ka yoo yigi, fɛrɛ ti maa yigi yɛgɛ ŋga na,
pa fɛrɛ ti yaa Izirayɛli woolo pe yigi ma,
poro naa pe wunlumbolo pe ni, naa pe tara teele pe ni,
naa pe saraga wɔfɛnnɛ konaa pe Yɛnŋɛlɛ yɔn sɛnrɛ yofɛnnɛ pe ni.
27 Poro mbele pe maga yo tikɔngɔ ki kan fɔ: ‹Mboro ma yɛn na to we!›
Mbege yo sinndɛlɛgɛ ki kan fɔ: ‹Mboro ma yɛn na nɔ ŋa wìlan se!›
Katugu pè puŋgo le na ni,
pee yɛgɛ wa na yeri.
Ɛɛn fɔ na jɔlɔgɔ ka to pe na sanga ŋa ni,
pe mɛɛ na yeri mbe yo fɔ: ‹Yiri ma pan ma we shɔ!›
28 Naga yɛn ma, ye yarisunndo nda yè gbegele ye yɛɛ kan, to kari se yeri?
Na kaa pye ti mbe ya, ti yiri ti ye shɔ ye jɔlɔgɔ sanga wi ni!
Katugu yoro Zhuda tara woolo, ye cara tì lɛgɛ yɛgɛ ŋga na,
pa ye yarisunndo tì lɛgɛ ma fun.
29 «Yiŋgi na ye nɛɛ na jɛrɛgi,
ma si yala, ye ni fuun ye yiri ma je na na?
Yawe Yɛnŋɛlɛ lo lì yo ma.
30 Mì ye piile pe gbɔn ma saa te, kii yaraga ka yɔn.
Pee yɛnlɛ na yɛrɛwɛ sɛnrɛ ti na.
Yàa ye Yɛnŋɛlɛ yɔn sɛnrɛ yofɛnnɛ pe gbo tokobi ni,
paa jara yɛn, ŋa wi maa jɔgɔwɔ piin.
31 Yoro nala pilige woolo, Yawe Yɛnŋɛlɛ li yɛn na ŋga yuun,
yege logo.
Naga yɛn ma, mì pye paa gbinri yɛn,
nakoma paa diwi tara yɛn Izirayɛli woolo pe yeri wi le?
Yiŋgi na, a na woolo pè sho fɔ: ‹Wè koro we yɛɛ woolo,
we se sɔngɔrɔ li kɔrɔgɔ naa?›
32 Naga yɛn ma, sumborombyɔ wi mbe fɛgɛ wi fereyaara ti na le?
Nakoma pijɔ wi mbe ya fɛgɛ wi pijɔ paraga ki na le?
Ma sigi ta, na woolo poro na, pè fɛgɛ na na,
maga lɛ wa wagati titɔnlɔwɔ ni.
33 «Haan! Ye ma ye yɛɛ gbegele tiyɔngɔ na ye ndanlafɛnnɛ pe lagajaa dɛ!
Wa ye tangalɔmɔ pi ni, ye mbe ya yɛrɛ mbaa jɛlɛ ŋa wì pe ma wɛ jɛɛlɛ pe ni fuun na wi nari.
34 Fyɔnwɔ fɛnnɛ mbele jɛrɛgisaga fu, yè baga pe na ma pe gbo go fu,
pe kasanwa pi yɛn bere wa ye yaripɔrɔ ti yɔnrɔ ti na,
ma si yala, ye sila pe yigi pe yɛn na ye kɔrɔ ki kaari mbe yu.
35 Konaa ki ni fuun, ye ma yo fɔ: ‹We yɛn jɛrɛgisaga fu!
Yɛnŋɛlɛ li yaa li naŋgbanwa pi laga lali we ni.›
Ki kala na, mi yaa kiti kɔn ye na,
katugu yè yo fɔ yee kapege pye.
36 Yiŋgi na, a ye nɛɛ fogolo na ye konɔ li kanŋgi?
Ye yaa ka sa fɛrɛ shɔ wa Ezhipiti tara,
paa yɛgɛ ŋga na yàa fɛrɛ shɔ wa Asiri tara we.
37 Ye yaa ka kɛyɛn taga wa ye yinrɛ ti na fɛrɛ ti kala na,
mbe yiri wa ki laga ki ni;
katugu poro mbele yè ye jigi wi taga pe na, Yawe Yɛnŋɛlɛ lì je pe na;
ye kala la kpɛ se yɔn wa pe yeri.»
† 2:16 Mɛfisi naa Tapanɛsi cara tìla pye Ezhipiti tara cara to ta. Kìla pye paga leele mbele yigi wa malaga kasopiile, pe ma pe yinrɛ ti kulu; Eza 7.20. † 2:20 Ki vɛrise ŋa wi yɛn naga nari ma yo Izirayɛli woolo pàa yiri ma je Yɛnŋɛlɛ li na, na yarisunndo ta yɛgɛ gbogo. Ko yɛn paa nanjara yɛn Yɛnŋɛlɛ li yɛgɛ na; Oze 4.12-14. Ki yarisunndo tìla pye Kana tara fɛnnɛ poro woro. Ki yarisunndo ti gbɔgɔsara pa tìla pye wa tinndiye naa yanwira ti na, konaa tigbɔrɔ nda fuun ti yɛn wɛtipiire ni ti nɔgɔ. † 2:23 Gbunlundɛgɛ ŋga ki sɛnrɛ tì yo, ki yaa pye Hinɔmu gbunlundɛgɛ ko layi; pa kìla pye wa Zheruzalɛmu ca ki yɔnlɔparawa kalige kɛɛ yeri. Leele pàa pye na pe piile pe woo wa saraga na pe sori kasɔn ni, konaa na katijangara ta yɛgɛ piin. To ti ni fuun nda to la pye Yɛnŋɛlɛ li kambɛngɛ, Zhere 7.31-32; 19.2-6; 32.35; 2 Wunlu 23.10.