ƐKIZƆDI.
26.
«Mboro Moyisi, ma yaa kapyɔ jɛnfɛnnɛ pe pye pe paara titɔɔnrɔ kɛ ti lɛn jese ŋgbaan ni, naa ŋganra jese, naa kondoro jese konaa jese yɛɛn kpanyi ni, yeri tɛgɛ yanla cɛnsaga paraga go ki gbegele. Pe sherubɛnye yanlɛɛlɛ gbegele wa paara ti na; kapyɔ jɛnfɛnnɛ mbege tunŋgo ki pye. 
Paraga nuŋgba nuŋgba pyew, ki titɔnlɔwɔ pi yaa pye mɛtɛrɛ kɛ ma yiri tijɛrɛ, ki gbemɛ pi yaa pye mɛtɛrɛ shyɛn. Paara ti ni fuun ti daga mbe pye ma. 
Ye yaa paara ti kaŋgurugo yɔli mberi kan ti yɛɛ na, ti pye nuŋgba, mbe sannda ti yɔli mberi kan ti yɛɛ na ma fun. 
Paara kaŋgurugo nda ye yaa keli mbe yɔli mberi kan ti yɛɛ na, ye ŋganra jese maŋgala pɔpɔ paraga kaŋgurugo wogo ki yɔn na. Paara kaŋgurugo sannda nda ye yaa yɔli mberi kan ti yɛɛ na, ye ŋganra jese maŋgala kele pɔpɔ fun wa paraga kaŋgurugo wogo ki yɔn na. 
Maŋgala nafa shyɛn ma yiri kɛ ke yaa pye paara koŋgbannda ti kaŋgurugo wogo ki yɔn na, maŋgala nafa shyɛn ma yiri kɛ mbe pye paara sannda ti kaŋgurugo wogo ki yɔn na. Ti ni fuun shyɛn, ti maŋgala ke daga mbe pye yɛsinmɛ nuŋgba na, mbe yala ke yɛɛ ni. 
Kandɔɔlɔ yaŋgala ŋgele pe ma tɛgɛ na yaara yinri ke ni, ye kele gbegele tɛ ni, ke pye nafa shyɛn ma yiri kɛ. Koro ye yaa tɛgɛ mbe paara ti yɔnrɔ ti yigi mberi kan ti yɛɛ na, jaŋgo paraga go ki pye nuŋgba. 
«Ko puŋgo na, ye yaa paara titɔɔnrɔ kɛ ma yiri nuŋgba gbegele sikanɛɛlɛ sire ni, to mbe pye na cɛnsaga paraga go ki tɔnparaga. 
Ki paara ti ni fuun nuŋgba nuŋgba, ti titɔnlɔwɔ pi yaa pye mɛtɛrɛ kɛ ma yiri kaŋgurugo kaŋgurugo, ti gbemɛ pi yaa pye mɛtɛrɛ shyɛnzhyɛn. Ti ni fuun ti yaa pye mbe yala. 
Yeri kaŋgurugo yɔli yeri kan ti yɛɛ na, yeri kɔgɔlɔni sannda ti yɔli yeri kan ti yɛɛ na. Paara kɔgɔlɔni nda ye yaa yɔli mberi kan ti yɛɛ na, yeri kɔgɔlɔni wogo ki kaw shyɛn wa paraga go ki yɛgɛ sɔgɔwɔ. 
Paara kaŋgurugo nda yè keli ma yɔli ma kan yɛɛ na, ye yaa maŋgala nafa shyɛn ma yiri kɛ pɔpɔ ti kaŋgurugo wogo ki yɔn na. Paara kɔgɔlɔni sannda nda yè yɔli ma kan yɛɛ na fun, ye yaa maŋgala nafa shyɛn ma yiri kɛ pɔpɔ ti kɔgɔlɔni wogo ki yɔn na. 
Ye yaa kandɔɔlɔ yaŋgala gbegele tuguyɛnrɛ ni, ke pye nafa shyɛn ma yiri kɛ. Ye yaa ke lele wa maŋgala ke ni, mbe paara kaŋgurugo nda yè yɔli ma kan yɛɛ na konaa kɔgɔlɔni nda yè yɔli ma kan yɛɛ na ti yɔnrɔ shyɛn ti pɔ yɛɛ na, jaŋgo paraga go ki pye nuŋgba. 
Paraga kɔgɔlɔni wogo ki yaa tɔnlɔ mbe toro cɛnsaga paraga go ki titɔnlɔwɔ pi na. Ki walaga nuŋgba yaa to wa cɛnsaga paraga go ki puŋgo na mbege tɔn. 
Mɛtɛrɛ kɔngɔ nuŋgba nuŋgba yaa koro paraga titɔnlɔgɔ ki yinrɛ shyɛn ti ni fuun nuŋgba nuŋgba ti na, mbe tigitigi mbe cɛnsaga paraga go ki kɛyɛn shyɛn yi ni fuun yi tɔn. 
Simbapɛnɛ sɛɛrɛ nda pè le kondoro, ye ta lɛ yeri tɛgɛ ye paraga go ki tɔn ti ni. Ye sɛlɛgɛ lirige ka pye paritɔnŋgɔ, yege wa ti ni fuun ti go na yeri tɔn. 
«Ye akasiya tire tɛ go tire papara papara, yeri kan yanla cɛnsaga paraga go ki yerege ti ni. 
Ki tire papara papara ti ni fuun nuŋgba nuŋgba, ti titɔnlɔwɔ pi yaa pye mɛtɛrɛ kaŋgurugo kaŋgurugo, ti gbemɛ pi pye mɛtɛrɛ kɔngɔ naa mɛtɛrɛ kɔngɔ ki kɔngɔ. 
Ye yaa jegele shyɛnzhyɛn wɔwɔ tire papara papara ti ni fuun nuŋgba nuŋgba ti na, ke sinzin ke yɛɛ ni. 
Ye yaa ki tire papara papara ti nafa gbegele na cɛnsaga paraga go ki yɔnlɔparawa kalige kɛɛ ki kanwa wogo ki na. 
Ye yaa tire papara papara ti nɔgɔna cɛnyaara ti nafa shyɛn gbegele warifuwe ni, mberi tɛgɛ shyɛnzhyɛn tire papara papara ti ni fuun nuŋgba nuŋgba ti nɔgɔ, mberi jegele ke lele wa ti ni. 
Ye yaa tire papara papara ti nafa gbegele na cɛnsaga paraga go ki yɔnlɔparawa kamɛŋgɛ kɛɛ ki kanwa wogo ki na, 
konaa ti nɔgɔna cɛnyaara ti nafa shyɛn ni, yeri gbegele warifuwe ni. Yeri lele shyɛnzhyɛn wa tire papara papara ti ni fuun nuŋgba nuŋgba ti nɔgɔ. 
Ye yaa tire papara papara kɔgɔlɔni gbegele na cɛnsaga paraga go ki puŋgo kɛɛ ki kanwa wogo ki na, wa yɔnlɔ tosaga yeri. 
Ye yaa tire papara papara shyɛn gbegele na paraga go ki yɛngɛlɛ puŋgo wogolo ke kanwa wogo ki na. 
Ki tire papara papara shyɛn ti yaa lɛ wa nɔgɔna mbe laga ti yɛɛ na, mbe kari naayeri. Ye yaa ti yinrɛ ti kan ti yɛɛ na, mberi pɔ ŋgerege nuŋgba ni. Ti ni fuun ti yaa pye ki pyelɔmɔ nuŋgba pi na ma; ti yaa pye go yɛngɛlɛ shyɛn ke ni fuun ke na. 
Kiga pye ma, pa tire papara papara ti yaa pye kɔlɔtaanri, ti nɔgɔna cɛnyaara nda ti yaa gbegele warifuwe ni, ti yaa pye kɛ ma yiri kɔgɔlɔni. Ti shyɛnzhyɛn yaa pye tire papara papara ti ni fuun nuŋgba nuŋgba ti nɔgɔ, wa na cɛnsaga paraga go ki puŋgo kɛɛ yeri. 
«Ye akasiya tire tɛ yeri pye tipaara. Kaŋgurugo yaa tɛgɛ mbe paraga go ki tire papara papara ti kanŋgɔlɔ nuŋgba yigi. 
Kaŋgurugo yaa tɛgɛ mbe kanŋgɔlɔ sanŋga ki woro ti yigi, kaŋgurugo yaa tɛgɛ mbege puŋgo woro ti yigi, wa yɔnlɔ tosaga yeri. 
Nandogomɔ tiyaparaga ki yaa taga wa tire papara papara ti nandogomɔ, mbe lɛ wa go ŋga na sa yiri wa go sanŋga ki na. 
Ye yaa tɛ wo tire papara papara to naa tipaara ti na mberi tɔn. Ye yaa tɛ ŋgereye gbɔn, pa tipaara ti yaa ka ye wa ti ni. 
Mboro Moyisi, cɛnlɔmɔ mba pìla naga ma na wa yanwiga ki na, ma ti pege kan pe yala po ni. 
«Ye yaa paraga ka ti lɛn jese ŋgbaan ni, naa ŋganra jese, naa kondoro jese konaa jese yɛɛn kpanyi ni, ŋga ki yaa pɔ mbanla cɛnsaga paraga go ki kɔn shyɛn. Kapyɔ jɛnfɛnnɛ pege ti pe sherubɛnye yanlɛɛlɛ gbegele wa ki na. 
Ye yaa tɛ kandɔɔlɔ yaŋgala tɛgɛ mbege kan akasiya tige tiyagala tijɛrɛ na, kila yɔlɔ, ŋgele pè tɛ wo ke na ma ke tɔn. Ye tiyagala ke lele wa ke nɔgɔna cɛnyaara nda pè gbegele warifuwe ni ti ni. 
Ye yaa ki paraga ki pɔ wa tɛ kandɔɔlɔ yaŋgala ke nɔgɔ na. «Ye yaa Yɔn finliwɛsɛnrɛ kɛsu wi tɛgɛ wa paraga ki puŋgo na. Ki paraga ko ki yaa tɛgɛ mbe laga kpoyi konaa laga jɛŋgɛ kpoyi ti kɔn shyɛn ti yɛɛ na. 
Ko puŋgo na, kapere ti kasulugo pyesaga ŋga ki yɛn kɛsu wi yaritɔnŋgɔ, yege tɛgɛ ye yɔn finliwɛ sɛnrɛ kɛsu wi yɔn ki tɔn ki ni, wa laga jɛŋgɛ kpoyi ki ni. 
Paraga ŋga kì pɔ mala cɛnsaga paraga go ki kɔn shyɛn, ye yaa tabali wi tɛgɛ wa ki yɛgɛ, wa yɔnlɔparawa kamɛŋgɛ kɛɛ yeri; ye fitanladaga wi tɛgɛ wa tabali wi yɛsinmɛ na, wa yɔnlɔparawa kalige kɛɛ yeri. 
«Mbele pe maa paara ti tiin nari sɔgɔ, pe yaa paraga ka yɛgɛ ti mbege sɔgɔ lɛn jese ŋgbaan ni, naa ŋganra jese naa kondoro jese konaa jese yɛɛn kpanyi ni mbaa yeyɔngɔ ki tɔnni ki ni. 
Ye akasiya tige tiyagala kaŋgurugo tɛ ye tɛ wo ke na ye ke tɔn. Ye tɛ kandɔɔlɔ yaŋgala tɛgɛ yege paraga ki kan wa tiyagala ke na, yeyɔngɔ ki na. Ye tuguyɛnrɛ yan ye tiyagala ke nɔgɔna cɛnyaara ti gbegele. 
