51
Babilɔni ta tɔɔrɔ bɛna juguya kosɛbɛ
1 Matigi Ala ko:
«A flɛ, ne bɛna cɛnrikɛfɔɲɔ dɔ lawuri
Babilɔni kama,
ani Lɛvu Kamayi* ta mɔgɔw kama.
2 Ne bɛna siya wɛrɛ mɔgɔ dɔw ci Babilɔnikaw kama,
ka na o fiyɛ i ko siman,
ka o ta jamana lakolon to.
Ni kojugu lon nana se a ma,
o mɔgɔw bɛna na a kama ka bɔ fan bɛɛ ra.»
3 Aw kana a to kalantigiw ye o ta kalanw samayɔrɔ sɔrɔ,
aw kana a to o ye o ta kɛrɛkɛderege donyɔrɔ sɔrɔ;
aw kana o ta kɛrɛkɛden kanbelenw to yi,
aw ye o ta kɛrɛkɛjama bɛɛ halaki pewu!
4 Aw ye o faga ka o suw benben Babilɔni jamana kɔnɔ,
ka o sɔgɔ ni muru ye ka o su benben Babilɔni dugukɔnɔsiraw kan.
5 Sabu Izirayɛli ni Zuda ta Ala ma taga ka o to,
ka o kelen to i ko muso cɛ sanin;
Fangatigi Ala ma taga ka o to,
hali ni a kɛra ko o ta jamana bɛɛ lajɛnnin ka hakɛkow kɛ
Izirayɛli ta Ala saninman ɲa kɔrɔ.
6 Aw ye bori ka bɔ Babilɔni,
bɛɛ ye bori k’a yɛrɛ kisi,
janko aw kana na sa o ta terenbariyaw kosɔn,
sabu nin ye Matigi Ala ta dimibɔlon le ye;
o ka kan ni min ye, a bɛna o sara ni o le ye.
7 Babilɔni tun bɛ Matigi Ala boro kɔnɔ i ko sanin jifiyɛ,
dunuɲa bɛɛ minna jifiyɛ min na fɔ ka ɲanamini;
siyaw k’a ta duvɛn min,
o kosɔn fatɔya blara o ra.
8 Nka Babilɔni barara ka ben fɔ ka mugumugu.
Aw ye maɲumankokanw fɔ a ma,
aw ye fla munta ɲini a ta joriw kosɔn;
a bɛ se ka kɛ ko a bɛna kɛnɛya tuun.
9 An kɔni tun b’a fɛ ka Babilɔni ta bana kɛnɛya,
nka a ma se ka kɛnɛya.
An y’a to yi,
an bɛɛ ye taga an ta jamana ra;
sabu a ta kiti bonya sera fɔ sankolo ma,
a sera fɔ sankabaw ma.
10 Matigi Ala ka an ta terenninya yira kɛnɛ kan;
aw ye na an ye Matigi Ala, an ta Ala
ta kobaw lakari Siyɔn dugu kɔnɔ.
11 Aw ye aw ta biɲɛw dabɔ,
aw ye aw ta biɲɛforogo fa!
Matigi Ala ka Mɛdikaw ta masacɛw kɔnɔnɔsu,
sabu a k’a latigɛ ko a bɛ Babilɔni halaki.
Matigi Ala bɛna a yɛrɛ dimibɔ,
k’a ta batoso fana dimibɔ.
12 Aw ye tagamasiyɛn dɔ kɔrɔta Babilɔni kogow kɔrɔ,
aw ye dɔ fara dugu kɔrɔsibagaw kan,
aw ye kɛrɛkɛdenw lɔlɔ ka dugu kɔrɔsi,
kɛrɛkɛden dɔw ye dogo ka o juguw kɔnɔ,
sabu Matigi Ala tun ka min fɔ Babilɔnikaw ta ko ra,
a ka min latigɛ, a bɛna o kɛ.
13 Babilɔni, ele min siginin bɛ jiba† kɛrɛ fɛ,
naforobaw bɛ ele min fɛ,
i laban sera,
i ta tɔɲɔri minan fara!
14 Fangatigi Ala karira a yɛrɛ tɔgɔ ra:
«Can lo, ne bɛna i ta jamana fa mɔgɔw ra, ka o caya i ko tɔnw;
o ɲagaritɔ bɛna to ka kule ci i kunna.»
Danbaga Ala ta bonya
15 Matigi Ala ka dugukolo dan a ta sebagaya baraka ra,
ka dunuɲa ju sigi a ta hakiritigiya baraka ra,
ka sankolo dan a ta faamuri baraka ra.
16 Ni a k’a ta sankurukan bɔ, jibaw bɛ lajɛn sankolo kɔnɔ,
a bɛ sankabaw lana ka bɔ fɔ dunuɲa danw na;
a bɛ sanmanamanaw bɔ sanji cɛ ra,
a bɛ fɔɲɔ labɔ a marayɔrɔw ra.
17 «Adamaden bɛɛ ye naloman le ye, o si tɛ ko lɔn;
saninfagabaga bɛ jo min lalaga, o maroya bɛ ban ka ale yɛrɛ mina;
a bɛ o fɛnw lalaga ka mɔgɔw nɛgɛ le,
sabu nɛnɛkiri tɛ o fɛnw na.
18 Fɛngbansanw lo, baarakunntanw lo;
ni o ta kojugu saralon nana se, o bɛɛ bɛna halaki.
19 Nka Ala min bɛ Yakuba ta mɔgɔw fɛ, ale tɛ o cogo ra;
ale le ka fɛn bɛɛ dan.
Izirayɛli le ye a ta siya ye,
Fangatigi Ala, o ye a tɔgɔ ye.»
Babilɔni ta masaya labancogo
20 «Babilɔni, ele tun kɛra ne boro i ko nɛgɛkuru, i ko kɛrɛkɛminan;
ne ka ele kɛ ka siya tɔw bugɔ ka o ben,
ne ka ele kɛ ka jamana dɔw halaki.
21 Ne ka ele kɛ ka so ni sotigi bugɔ ka o ben,
ne ka ele kɛ ka sowotoro ni a boribaga bugɔ ka o ben,
22 ne ka ele kɛ ka cɛw ni musow bugɔ ka o ben,
ne ka ele kɛ ka mɔgɔkɔrɔbaw ni denmisɛnw bugɔ ka o ben,
ne ka ele kɛ ka kanbelenw ni sunguruw bugɔ ka o ben,
23 ne ka ele kɛ ka sagagbɛnbaga ni a ta sagakuru bugɔ ka o ben,
ne ka ele kɛ ka sɛnɛkɛbaga ni a ta misidaba bugɔ ka o ben,
ne ka ele kɛ ka jamanatigiw ni kuntigiw bugɔ ka o ben.
24 Nka Babilɔnikaw ka kojugu minw bɛɛ kɛ Siyɔn dugu ra,
ne bɛna o juru sara o ra,
ne bɛna o juru sara Babilɔni jamana mɔgɔw ra aw yɛrɛ ɲa na;
Matigi Ala ko ten.»
25 «A flɛ, ne ni ele bɛ ɲɔgɔn na, ele kuru cɛnrikɛbaga!
Matigi Ala ko ten.
Ele min tun bɛ dunuɲa bɛɛ halaki,
ne bɛna ne boro bɔ ele kama,
ka i kolonkolon ka bɔ fara kunna ka i ben,
ka i kɛ kuru jɛninin ye.
26 Kabakuru si tɛna bɔ ele ra ka o kɛ bon kabakuru fɔlɔ ye,
kabakuru tɛna bɔ ka o kɛ bon jusiginan kabakuru ye;
sabu ele bɛna kɛ yɔrɔ lakolonba le ye, ka to ten tuma bɛɛ.
Matigi Ala ko ten.»
27 «A ye tagamasiyɛn dɔ kɔrɔta jamana kɔnɔ,
aw ye buru fiyɛ siyaw cɛ ra,
aw ye siyaw wele ka bla a kama,
aw ye nin maraw mɔgɔw wele a kama:
Ararati, ani Mini, ani Asikenazi maraw.
Aw ye kɛrɛkuntigiw wele a kama,
aw ye bɔ a kama ni sow ye, camanba i ko tɔnw.
28 Aw ye siyaw wele a kama,
ani Mɛdikaw ta masacɛw,
o ta jamanatigiw, ani o ta ɲamɔgɔw bɛɛ,
ani jamana minw bɛɛ bɛ o ta mara kɔnɔ.
29 Dugukolo yuguyugura, a yɛrɛyɛrɛra,
sabu Matigi Ala tun ka min latigɛ Babilɔni kama, o bɛ kɛ:
a bɛna Babilɔni jamana kɛ yɔrɔ lakolon ye,
mɔgɔ tɛna sigi yɔrɔ min na tuun.
30 Babilɔni kɛrɛkɛdenw ka kɛrɛ dabla;
o tora kɛrɛkunbɛnbonw kɔnɔ.
O ta cɛfariya banna;
o kɛra musow le ye.
O juguw ka tasuma don o sigiyɔrɔw ra,
ka o ta dugu dondaw sɔgɔnanw karikari.
31 Ciraden dɔ tagatɔ bɛ ciraden dɔ natɔ kunbɛn,
kibaroyafɔbaga dɔ bɛ dɔ kunbɛn;
olugu bɛɛ bɛ tagara a fɔ Babilɔni masacɛ ye
ko a ta dugu bɛɛ lajɛnnin minana.
32 Tɛmɛsiraw bɛɛ minana,
tasuma donna kɔdarabinw na,
kɛrɛkɛcɛw jigi tigɛra.»
33 Fangatigi Ala, Izirayɛli ta Ala ko:
«Babilɔni dugu bɛ i ko simangbasikɛnɛ,
wagati min o b’a dondon;
a tora dɔɔnin, a ta simantigɛwagati bɛna se.»
Ala bɛna a ta mɔgɔw dimibɔ
34 «Babilɔni masacɛ Nebukadinɛsari ka an domu,
ka an ban pewu,
ka an kɛ i ko minan lakolon;
a ka an kunu i ko kɔgɔji danfɛn barakaman bɛ mɔgɔ kunu cogo min na.
A ka an ta fɛnw bɛɛ ra ɲumanmanw kɛ k’a kɔnɔbara fa,
ka sɔrɔ ka an gbɛn ka bɔ an ta jamana ra.
35 O ka minakojuguya min la an kan,
o hakɛ ye ben Babilɔnikaw kan.
Siyɔn dugumɔgɔw ko ten.
An fagari hakɛ ye ben Babilɔni jamana mɔgɔw kan.»
Zeruzalɛmu dugumɔgɔw ko ten.
36 O kosɔn Matigi Ala ko:
«A flɛ, ne bɛna lɔ ni aw kunko ye,
ne bɛna aw dimibɔ;
ne bɛna Babilɔni ta kɔba ji ja,
k’a bununji ja.
37 Babilɔni dugu bɛna kɛ kabakuruton le ye,
a bɛ kɛ kongowuruw dogoyɔrɔ ye;
o ta ko bɛna kɛ jatigɛkoba ye, o bɛ kɛ lɔgɔbɔrifɛn ye,
mɔgɔ si tɛna sigi Babilɔni tuun.
38 O bɛna kasi ɲɔgɔn fɛ i ko jarakanbelenw,
o bɛna mankan ci i ko jaradenw.
39 Ni o ta nege wurira o nɔ fɛ kosɛbɛ tuma min na,
o tuma, ne bɛna ɲanagbɛba labɛn o ye;
k’a to o ye min fɔ ka ɲanamini,
ka o jusu diya kosɛbɛ;
o kɔ, o bɛ sunɔgɔ banbari kɛ,
o tɛna wuri sunɔgɔ min na ka ye;
Matigi Ala ko ten.
40 Ne bɛna o mina ka jigi ni o ye fagariyɔrɔ ra,
i ko o bɛ taga ni sagaden ye a fagayɔrɔ ra cogo min na,
i ko o bɛ taga ni sagajigiw ni bakɔrɔninw ye cogo min na.»
Babilɔnikaw ta maɲumanko
41 E, Sesaki‡ minana wa?
Dunuɲa bɛɛ lajɛnnin tun bɛ min tando, o le tagara wa?
E, Babilɔni ta ko kɛra jatigɛkoba ye siyaw cɛ ra dɛ!
42 Kɔgɔji wurira ka ben Babilɔni kan,
a jiwoyobaw ni a mankan k’a datugu pewu!
43 A ta duguw kɛra yɔrɔ lakolonw ye,
jamana kɛra yɔrɔjalan ye, ani kongokolon;
mɔgɔ tɛna sigi o ta jamana ra tuun,
adamaden si tɛna tɛmɛ yi tuun.
44 Ne bɛna wuri Bɛli§ kama Babilɔni;
a ka fɛn minw kunu, ne bɛna o sama ka bɔ a da ra.
Siya tɔw tɛna to ka bori ka na a fɛ tuun;
Babilɔni dugu kogow fana bɛna ben.
45 «Ne ta mɔgɔw, aw ye bɔ Babilɔni dugu kɔnɔ,
aw ye bori ka aw yɛrɛ kisi,
ka bɔ Matigi Ala ta dimiba kɔrɔ.
46 Aw bɛna kibaroya minw mɛn jamana kɔnɔ,
aw kana a to o ye aw fari faga, walama ka aw lasiran;
san dɔ ra o bɛ kibaroya dɔ fɔ,
san wɛrɛ o bɛ dɔ wɛrɛ fɔ.
Tɔɲɔri bɛna caya jamana kɔnɔ,
kuntigi dɔ bɛna wuri dɔ kama.
47 O kosɔn, lon dɔ bɛna se,
o lon na ne bɛna wuri Babilɔni ta jow kama;
o ta jamana bɛɛ lajɛnnin bɛna maroya,
o ta mɔgɔ faganinw suw bɛɛ lalanin bɛna to jamana kɔnɔ yi.
48 Sankolo ni dugukolo ni o kɔnɔfɛnw bɛɛ
bɛna ɲagarikanbaw bɔ Babilɔni kosɔn;
sabu cɛnrikɛbagaw bɛna na ka bɔ sahiliyanfan na ka na ben o kan;
Matigi Ala ko ten.»
49 Babilɔni fana ka kan ka ben Izirayɛli ta mɔgɔ faganinw kosɔn,
i n’a fɔ dunuɲa fan bɛɛ mɔgɔ fagara, ka benben Babilɔni sababu ra cogo min na.
50 Aw minw bɔsira kɛrɛkɛmuru boro,
aw ye taga, aw kana lɔ!
Ka aw to yɔrɔjan, aw ye aw hakiri to Matigi Ala ra,
Zeruzalɛmu ko ye to aw jusu ra.
51 An tun maroyara, sabu o tun ka an mafiyɛnya.
An kun tun suurura,
sabu jamana wɛrɛ mɔgɔ dɔw nana
ka na don Matigi Ala ta bon yɔrɔ saninmanw kɔnɔ.
52 «O kosɔn, lon dɔ bɛna se,
Matigi Ala ko ten,
ne bɛna wuri o ta jow kama;
mɔgɔ mandiminin minw bɛ ɲini ka sa, olugu bɛna ŋuna jamana yɔrɔ bɛɛ ra.
53 Hali ni Babilɔni ka yɛlɛn ka se fɔ sankolo ma,
k’a ta bon barakamanw lɔ ka yɛlɛn fɔ san fɛ,
o bɛɛ n’a ta, ne bɛna cɛnrikɛbagaw lana a kama;
Matigi Ala ko ten.»
54 Kulekan dɔ bɛ bɔra Babilɔni,
cɛnriba dɔ mankan bɛ bɔra Babilɔnikaw ta jamana ra.
55 Sabu Matigi Ala bɛna Babilɔni halaki,
a bɛna o ta mankanba bɛɛ mala.
O juguw bɛ i ko jikurubaw,
o mankan bɛ i ko jibaw mankan,
o kan bɛ bɔra ni barakaba ye.
56 Sabu cɛnrikɛbagaw bɛ nana o kama,
o bɛ nana Babilɔni kama.
Babilɔnikaw ta cɛfariw minana,
o ta kalanw karira;
sabu Matigi Ala ye mɔgɔ sarabaga Ala le ye,
a bɛ bɛɛ sara ka kaɲa ni a ta kɛta ye!
57 «Ne bɛna o ta kuntigiw ni o ta hakiritigiw lamin fɔ ka o ɲanamini,
ani o ta jamanatigiw, ni o ta ɲamɔgɔw, ni o ta cɛfariw.
O bɛna sunɔgɔ banbari le kɛ,
o tɛna wuri sunɔgɔ min na ka ye.
Masacɛ le ko ten, masacɛ min tɔgɔ ye ko Fangatigi Ala.
58 Fangatigi Ala ko:
Babilɔni dugu laminikogojanbaw
bɛɛ bɛna waraga ka benben.
Tasuma bɛna dugu donda kon jamijanw jɛni.
Mɔgɔw bɛ baara kɛ gbansan le,
siyaw bɛ o yɛrɛ sɛgɛ ka na o ta sɛgɛ tɔnɔ laban tasuma le ra.»
Kitabu min firira Efirati baji ra
59 Ayiwa, cira Yeremi tun ka nin cira di Seraya ma, Maseya dencɛ Neriya dencɛ, wagati min Seraya tun bɛ tagara Babilɔni ni Zuda masacɛ Sedesiyasi ye; o tun kɛra Sedesiyasi ta masaya san naaninan na. O y’a sɔrɔ Seraya tun ye Zuda masaso ɲamɔgɔ fɔlɔ ye. 60 Kojugu minw bɛɛ tun bɛna se Babilɔni ma, nin ko minw bɛɛ tun sɛbɛra Babilɔni ta ko ra, Yeremi tun ka o bɛɛ sɛbɛ gbolokitabu dɔ kan. 61 Yeremi k’a fɔ Seraya ye ko: «Ni i ka se Babilɔni, i ye jija ka nin kow bɛɛ karan ni kanba ye; 62 i y’a fɔ ko: ‹Matigi Ala, ele yɛrɛ le k’a fɔ ko i bɛna nin yɔrɔ halaki, janko adamaden kana sigi a ra tuun, walama bɛgan; a ye kɛ yɔrɔ lakolon ye tuma bɛɛ ka to ten.› 63 Ni i ka nin kitabu karan ka ban tuma min na, i ye kabakuru dɔ siri a ra, k’a firi Efirati baji ra. 64 O kɔ, i y’a fɔ ko: ‹Babilɔni bɛna tunu nin cogo le ra; ne bɛna kojuguba minw ben Babilɔni kan, a tɛna se ka wuri ka bɔ o ra tuun fiyewu. O bɛna halaki ka ban.› »
Nin ye Yeremi ta kumaw laban ye.
* 51:1 Lɛvu Kamayi, o ye Babilɔnikaw tɔgɔ fɔcogo dɔ ye. † 51:13 Jiba, o ye Efirati ba ye (Yirari 17.1). ‡ 51:41 Sesaki, o ye Babilɔni ye (Yeremi 25.26). § 51:44 Bɛli ye Babilɔnikaw ta ala dɔ tɔgɔ ye (Ezayi 46.1,Yeremi 50.2).