\NormalFont\ShortTitle{Yakuba}

{\MT YAKUBA

\par }{\MTB ka lɛtɛrɛ min sɛbɛ

\par }{\IMT Kitabu faamucogo

\par }{\IP Yakuba min tun ye Yesu balemacɛ ye, ale le ka nin kitabu sɛbɛ. Ale le tun kɛra lanabagaw ɲamɔgɔ ye Zeruzalɛmu. Ka kaɲa ni a yɛrɛ ta kuma ye, nin kitabu sɛbɛra Yahudiya lanabagaw le ye: A ko: «Yahudiya lanabaga minw bɔra o ta jamana ra ka janjan dunuɲa fan bɛɛ ra, ne bɛ nin sɛbɛ cira olugu le ma» (1.1).

\par }{\IP Yakuba bɛ lanabagaw ladi, janko o ye kɛ mɔgɔ hakirimanw ye, ka o tagamacogo lɔn dunuɲa kɔnɔ, ka o yɛrɛ kɔrɔsi tɔɲɔri ni jurumun suguya bɛɛ ma. O ka kan ka yɛrɛbonya ni wasoya dabla, ani kɛrɛ ni nafigiya ni mɔgɔkɔrɔfɔ ni natabaya. O ka kan ka o yɛrɛ kɔrɔsi Setana ta nɛgɛri ra. O man kan ka mɔgɔw fisaya ni ɲɔgɔn ye; o ka kan ka lanaya sira tagama, ka saninya, ka o yɛrɛ majigi, ka Ala daari, ka muɲu, ka Ala ta hakiritigiya ɲini.

\par }{\IP Yakuba b’a fɔ fana k’a gbɛlɛya, ko lanabaga ta kɛwalew le bɛ a ta lanaya yira.

\par }{\IOT Kitabu kɔnɔkow

\par }{\IO Kitabu daminakumaw
{\IOR{(1.1)}}

\par }{\IO Lanaya ni hakiritigiya
{\IOR{(1.2-8)}}

\par }{\IO Fagantanya ni naforotigiya
{\IOR{(1.9-11)}}

\par }{\IO Fɛn minw bɛ mɔgɔ nɛgɛ k’a bla kojugu ra
{\IOR{(1.12-18)}}

\par }{\IO Ɲɔgɔnlamɛnni ni kɛwaleɲumanw
{\IOR{(1.19-27)}}

\par }{\IO Lanabagaw man kan ka mɔgɔ dɔw fisaya dɔw ye
{\IOR{(2.1-13)}}

\par }{\IO Lanaya ni kɛwaleɲumanw
{\IOR{(2.14-26)}}

\par }{\IO Lanabaga ka kan ka se a da kɔrɔ
{\IOR{(3)}}

\par }{\IO Lanabaga tagamacogo
{\IOR{(4.1–5.6)}}

\par }{\IO Muɲuri ni Aladaari
{\IOR{(5.7-20)}}

\par }{\IB \par }


\ChapOne{1}{\SH Yakuba ta fori
\par }
{\PP \VerseOne{1}Ne Yakuba, ne min ye Ala ni Matigi Yesu Kirisita ta baaraden ye, ne bɛ ni sɛbɛ ci Ala ta mɔgɔw ta gba tan ni fla ma, minw janjanna dunuɲa fan bɛɛ ra; ne bɛ aw fo.


\par }{\SH Lanaya ni hakiritigiya
\par }
{\PP \VS{2}Ayiwa, ne balemaw, ni tɔɔrɔ o tɔɔrɔ ka se aw ma, aw ye o mina ka o kɛ ɲagariko le ye.

\VS{3}Sabu ni Ala bɛ aw ta lanaya kɔrɔbɔ, o bɛ aw karan muɲuri ra.

\VS{4}Aw y’a to aw ta muɲuri ye bonya ka se a seyɔrɔ ra, o le bɛ aw kɛ mɔgɔ dafaninw ye, ani mɔgɔ mɔninw ye; foyi tɛna aw jɛn tuun.


\par }{\PP \VS{5}Ni hakiritigiya ka mɔgɔ min jɛn aw ra, o tigi ye a daari Ala fɛ, Ala bɛna a di a ma. Ala bɛ diri kɛ mɔgɔ bɛɛ ma ka kaari; a fana tɛ fɛn di mɔgɔ ma ka sɔrɔ ka i jaraki.

\VS{6}Nka a tigi ye a daari ni lanaya ye, a kana sigiya; sabu mɔgɔ min bɛ sigiya, o tigi bɛ i ko kɔgɔji jikuruw, fɔɲɔ bɛ minw lamaga ka o ɲɔniɲɔni ka taga fan bɛɛ fɛ.

\VS{7}O tigi kana a miiri fiyewu ko a bɛ se ka fɛn sɔrɔ Matigi fɛ.

\VS{8}Mɔgɔ jusuflatigi lo; a tɛ lɔ kan kelen kan a ta ko si ra.


\par }{\SH Fagantanya ni naforotigiya
\par }
{\PP \VS{9}Ayiwa, balema fagantan ye ɲagari, sabu Ala bɛna o kɔrɔta.

\VS{10}Nka balema naforotigi, ni Ala ka ale majigi, ale ye ɲagari o ra, sabu a bɛna tɛmɛ i ko binfiyeren.

\VS{11}Tere bɛ wuri ni a ta fundɛninba ye ka bin ja, a fiyeren bɛ bɔn, a dawula bɛ tunu. Naforotigi fana bɛna tunu o cogo ra ka bɔ a ta kokɛtaw cɛ ra.


\par }{\SH Fɛn minw bɛ mɔgɔ nɛgɛ k’a bla kojugu ra
\par }
{\PP \VS{12}Mɔgɔ min bɛ kɔrɔbɔri tɔɔrɔ sɔnmina, o tigi ta ɲana; sabu ni a tora lanaya ra, kɔrɔbɔri kɔ fɛ, a bɛna ɲanamanya masafugula sɔrɔ, Matigi ka min layiri ta a kanubagaw ye.

\VS{13}Nka ni mɔgɔ min nɛgɛra ka bla kojugu ra, o tigi kana a fɔ ko Ala le ka ale nɛgɛ dɛ! Sabu foyi tɛ se ka Ala nɛgɛ ka a bla kojugu ra, Ala fana tɛ mɔgɔ nɛgɛ k’a bla kojugu ra.

\VS{14}Nka mɔgɔ bɛɛ kelen yɛrɛ ta nege le bɛ a sama ka a nɛgɛ ka a bla kojugu ra.

\VS{15}Ni nege ka kɔnɔ ta, a bɛ jurumun woro; ni jurumun kɔgɔra, ale bɛ saya woro.


\par }{\PP \VS{16}Ayiwa, ne balema kanuninw, aw kana a to mɔgɔ si ye aw lafiri.

\VS{17}Fɛn o fɛn bɛ di mɔgɔ ma, ni a ka ɲi, ni a dafanin lo, o bɛɛ bɛ bɔ sankolo ra, Fa Ala le fɛ, min ye sankolo yeelenw danbaga ye. A tɛ yɛlɛma ka bɔ a cogo ra i ko suma bɛ yɛlɛmayɛlɛma cogo min na.

\VS{18}A k’a latigɛ ka ɲanamanyakura di an ma a ta cankuma baraka ra; a ka o kɛ, janko an ye kɛ danfɛnw bɛɛ ra fɔlɔw ye.


\par }{\SH Lamɛnni ani kɛwale
\par }
{\PP \VS{19}Ne balema kanuninw, aw ka kan ka nin kow lɔn! Mɔgɔ bɛɛ ka kan ka teliya lamɛnni ta fan fɛ, ka sumaya kuma ta fan fɛ, ka sumaya fana dimi ta fan fɛ.

\VS{20}Sabu mɔgɔ diminin tɛ se ka Ala ta terenninya sira tagama.

\VS{21}O kosɔn aw ye ko saninyabariw bɛɛ dabla, ani juguya suguya bɛɛ. Ala ta kuma min danna aw jusukun na, aw ye sɔn o ma ni yɛrɛmajigiya ye; o le bɛ se ka aw nin kisi.


\par }{\PP \VS{22}Ala ta Kuma bɛ min fɔ, aw ye o kɛ; aw kana dan a lamɛnni dɔrɔn ma, ka aw yɛrɛ lafiri.

\VS{23}Sabu mɔgɔ min bɛ Ala ta Kuma lamɛn, ni a tɛ a kɛ, o tigi bɛ i ko mɔgɔ min bɛ a yɛrɛ ɲada flɛ dugalen na.

\VS{24}Ni a ka a yɛrɛ flɛ ka ban, a bɛ taga; a ɲada tun bɛ cogo min na, a bɛ ɲina o kɔ o yɔrɔnin bɛɛ.

\VS{25}Nka sariya dafanin min bɛ an kisi ka an kɛ an yɛrɛ ta ye, ni mɔgɔ min ka se ka o karan ka ɲa, ka jija a kan, a ka min mɛn ni a ma ɲina o kɔ, nka ni a ka o sira tagama, o tigi ta kokɛtaw bɛna ɲa a boro.


\par }{\PP \VS{26}Ni a bɛ mɔgɔ dɔ kɔnɔ ko ale bɛ Alasira kan, k’a sɔrɔ a tɛ se a da kɔrɔ, o tigi bɛ a yɛrɛ lafirira le; a ta Alasira tagama ye gbansan le ye.

\VS{27}An Fa Ala bɛ Alasira min jate Alasira ɲanaman ye, ani Alasirasɔbɛ, o le ye nin ye: feritaw ni muso cɛ sanin minw bɛ sɛgɛ ra, ka an janto olugu ra, ani ka an yɛrɛ mabɔ dunuɲa ta ko saninyabariw ra.




\par }\Chap{2}{\SH Minw bɛ mɔgɔw fisaya ni ɲɔgɔn ye
\par }
{\PP \VerseOne{1}Ayiwa, ne balemaw, aw bɛ lanaya min na, an Matigi, nɔɔrɔtigi Yesu Kirisita ra, aw kana mɔgɔw fisaya ni ɲɔgɔn ye o sira kan.

\VS{2}Ayiwa, ni mɔgɔ dɔ nana don aw ta jɛnkuru cɛ ra, sanin bororanɛgɛ bɛ a boro ra, fani dawulaman dɔ b’a ra, k’a sɔrɔ fagantan dɔ fana nana don ni deregekolon dɔ ye;

\VS{3}ni aw ɲabɔra faniɲumantigi fɛ ka o bonya, k’a fɔ a ye ko: «Hakɛ to, i ye na sigi yan, nin yɔrɔ le ka ɲi», k’a fɔ fagantan ye ko: «Ele ye lɔ i kɔrɔ o yɔrɔ ra yi», walama ko: «I sigi dugu ma ne sen kɔrɔ yan»,

\VS{4}ayiwa, ni aw ka o kɛ o, aw ma dɔ le fisaya ni dɔ ye wa? Miiriyajuguw le m’a to aw ka o ko latigɛ wa?


\par }{\PP \VS{5}Ne balema kanuninw, ne ko: minw ye fagantanw ye dunuɲa ra yan, yala Ala le ma olugu fana ɲanawoloma, janko o ye kɛ fɛntigiw ye lanaya ra wa? Ala ma o ɲanawoloma fana, janko Masaya* min layiri tara Ala kanubagaw ye, olugu fana ye o sɔrɔ wa?

\VS{6}K’a sɔrɔ aw bɛ fagantanw dɔgɔyara! Naforotigiw le tɛ aw minako juguyara, ka aw mina jagboya ra ka taga ni aw ye kititigɛyɔrɔw ra wa?

\VS{7}Tɔgɔɲuman min lara aw ra, olugu le tɛ o tɔgɔ cɛnna wa?


\par }{\PP \VS{8}Ala ka sariyaba min latigɛ a ta Masaya* ra k’a sɛbɛ ko: «I ka kan ka i mɔgɔɲɔgɔn kanu i ko i yɛrɛ,» ni aw bɛ o sira tagama, o ye koɲuman le ye.

\VS{9}Nka ni aw bɛ mɔgɔ dɔw fisaya ni dɔw ye, aw bɛ jurumun le kɛra; sariya bɛ aw jaraki, sabu aw ye sariya cɛnbaga le ye.

\VS{10}Ni mɔgɔ min ka sariya bɛɛ tagama, nka ni a ka hali kelenpe cɛn, a kɛra i n’a fɔ o tigi k’a bɛɛ le cɛn.

\VS{11}Sabu Ala min k’a fɔ ko: «I kana jɛnɛya kɛ», ale Ala kelen le ko fana ko: «I kana mɔgɔ faga.» O ra, hali ni ele ma jɛnɛya kɛ, ni i ka mɔgɔ faga, i ka sariya cɛn le\FTNT{*}{{\FR 2:11 }{\FR{2.11
}}{\FT{Nin kuma fɔra
}}{\XT{Bɔri 20.13,14;}}{\FT{ ani
}}{\XT{Sariya 5.17,18}}{\FT{.}}}.


\par }{\PP \VS{12}Sariya min ka aw kɛ aw yɛrɛ ta ye, kiti bɛna tigɛ aw kan ka kaɲa ni o le ye; o kosɔn aw ye aw kumacogo ni aw ta kɛwalew kɛ ka kaɲa ni o miiriya ye.

\VS{13}Ni mɔgɔ min ma hina tɔw ra, kiti lon na hina tɛna kɛ o tigi ra fana; nka Ala ta hina bɛ se ka mɔgɔ kisi kiti ma.


\par }{\SH Lanaya ni kɛwaleɲumanw
\par }
{\PP \VS{14}Ayiwa, ne balemaw, ni mɔgɔ dɔ ko lanaya bɛ ale fɛ, ni o tigi tɛ kɛwaleɲumanw kɛra, o lanaya bɛ mun le ɲa? O lanaya ɲɔgɔn bɛ se ka mɔgɔ kisi wa?

\VS{15}Ni a kɛra ko fani donta tɛ aw balemacɛ dɔ fɛ, walama aw balemamuso dɔ fɛ, ni domuni fana tɛ a boro lon bɛɛ,

\VS{16}ni aw dɔ k’a fɔ olugu ye ko: «Ala ye hɛra kɛ aw ye, ne balemaw; aw ye taga fani don ka nɛnɛ bɔ aw yɛrɛ ra, ka domuni kɛ ka fa.» K’a sɔrɔ o mako bɛ min na, aw ma o di o ma; o kuma bɛ mun le ɲa?

\VS{17}Lanaya fana bɛ ten; ni i tɛ kɛwaleɲumanw fara a kan, o tuma i ta lanaya sanin lo.


\par }{\PP \VS{18}Nka mɔgɔ dɔ bɛna a fɔ ko «ele ko lanaya le bɛ ele fɛ; nka ne kɔni bɛ kɛwaleɲumanw le kɛ. Ayiwa, ele min tɛ kɛwaleɲuman kɛra, ele ye i ta lanaya yira ne ra; ne fana bɛna ne ta lanaya yira i ra ne ta kɛwaleɲumanw sababu ra.»

\VS{19}Ele ko, ko i lara a ra ko Ala kelenpe le bɛ yi, o ka ɲi kɛ; nka hali jinaw lanin bɛ o ra; olugu yɛrɛ bɛ siran Ala ɲa fɔ o bɛ yɛrɛyɛrɛ.


\par }{\PP \VS{20}Ele mɔgɔ hakirintan, yala i b’a fɛ k’a faamu ko kɛwaleɲuman tɛ lanaya min na, ko o lanaya ye gbansan le ye wa?

\VS{21}Ala ma an bɛmacɛ Iburahima jate mɔgɔ terennin ye a ta kɛwalew le kosɔn wa? Sabu a sɔnna k’a dencɛ Isiyaka la sarakabɔnan kan, ko a b’a kɛ saraka ye.

\VS{22}Aw m’a ye, a ta lanaya yirara a ta kɛwalew fɛ; kɛwalew fana k’a ta lanaya dafa.

\VS{23}O cogo ra, Kitabu kuma kɛra can ye, ko: «Iburahima lara Ala kumakan na, Ala k’a jate mɔgɔ terennin ye a ta lanaya kosɔn\XREF{}{{\XO 2:23 }{\XO{2.23
}}{\XT{Nin kuma fɔra Damina 15.6.}}}», fɔ Ala ka a wele ko a teri.

\VS{24}Aw m’a ye, Ala bɛ mɔgɔ jate mɔgɔ terennin ye a ta kɛwaleɲumanw kosɔn; lanaya dama tɛ.


\par }{\PP \VS{25}Ala ma jatɔmuso Rahabu fana jate mɔgɔ terennin ye a ta kɛwaleɲuman le kosɔn wa? Sabu a ka Izirayɛlimɔgɔw ta ciradenw minako ɲa, ka sɔrɔ ka o bla ka taga sira wɛrɛ fɛ.

\VS{26}Ni nin tɛ farikolo ra, a sanin lo cogo min na, ni kɛwaleɲuman tɛ lanaya min na, o lanaya fana sanin lo.




\par }\Chap{3}{\SH Adamaden nɛnkun bɛ cɛnri min kɛ
\par }
{\R (Matiyu 12.33-37)

\par }{\PP \VerseOne{1}Ayiwa, ne balemaw, aw caman kana teliya k’a fɔ ko aw bɛ kɛ karamɔgɔw ye; aw yɛrɛ k’a lɔn ko anw karamɔgɔw ta kiti bɛna gbɛlɛya ka tɛmɛ tɔw ta kan.

\VS{2}An bɛɛ bɛ firi cogo caman na. Ni a kɛra ko mɔgɔ min tɛ firi kumacogo ra fiyewu, o tigi kɔni ye mɔgɔ dafanin le ye; a bɛ se ka a yɛrɛ mina a ta kokɛtaw bɛɛ ra.

\VS{3}Ni an ka karafe don so da ra, ko a ye taga an ɲanayɔrɔ ra, o tuma so ta koɲa bɛɛ bɛ anw le boro.


\par }{\PP \VS{4}Aw ye jirakurunbaw fana flɛ; o ka bon, fɔɲɔba bɛ o ɲɔni ka taga, nka kurunborinan fitini dɔ le bɛ o ra; o le bɛ o lataga kurunboribaga ɲanayɔrɔ ra.

\VS{5}Adamaden nɛnkun fana ye a farikolo yɔrɔ fitini dɔrɔn le ye, nka a bɛ a yɛrɛ bonya, ka kumabaw le fɔ.

\par }{\PP Tasuma fitini, o le bɛ tuba jɛni.

\VS{6}Nɛnkun fana ye tasuma le ye; dunuɲa ta kojuguw bɛɛ sigiyɔrɔ lo. A bɛ an farikolo ra; a bɛ farikolo yɔrɔ tɔw bɛɛ lanɔgɔ. A bɛ i ko jahanama tasuma le b’a ra; a bɛ se ka mɔgɔ ta dunuɲalatigɛ bɛɛ cɛn.

\VS{7}Kongosogo suguya bɛɛ, ani kɔnɔw, ani fɛn fofotaw, ani jirafɛn suguya bɛɛ, o bɛɛ bɛ se ka nɛgɛ, ka o koro; adamaden sera ka o bɛɛ mina ka o koro.

\VS{8}Nka adamaden nɛnkun wa, mɔgɔ si tɛ se ka o koro! Fɛnjugu lo; a tɛ se ka mina k’a kɛ mɔgɔ sago ye. A fanin lo baga ra, baga min bɛ mɔgɔ faga.

\VS{9}An bɛ an Fa, Matigi Ala tando nin nɛnkun min ye, an bɛ mɔgɔw danga ni o nɛnkun kelen ye, k’a sɔrɔ o mɔgɔw danna ka kaɲa ni Ala yɛrɛ cogo ye.

\VS{10}Ala tandori bɛ bɔ da min fɛ, mɔgɔdangakan bɛ bɔ o da kelen fɛ! Ne balemaw, a man kan ka kɛ ten.

\VS{11}Ji diman ni ji kunaman bɛ se ka woyo ka bɔ bununda kelen fɛ wa?

\VS{12}Ne balemaw, torosun bɛ se ka oliviyeden kɛ wa? Walama rɛzɛnsun bɛ se ka toroden kɛ wa? Ayiwa, kɔgɔ bɛ bunun min ta ji ra, ji diman tɛ se ka bɔ o bunun kelen na.


\par }{\SH Hakiritigiya min bɔra sankolo ra
\par }
{\PP \VS{13}Ayiwa, jɔn le bɛ aw ra, ko a ye hakiritigi ye, ko a ka ko lɔn? O tigi ye o yira a kɛwalew fɛ: tagamacogoɲuman, ani sabari; o le ye hakiritigiya sira ye.

\VS{14}Nka ni ɲangboyajugu ni sangaɲɔgɔnmaya le bɛ aw jusu ra, o tuma aw kana aw yɛrɛ bonya, ka faninya tigɛ, ka ban can ma.

\VS{15}O hakiritigiya ma bɔ sankolo ra Ala fɛ dɛ, a sɔrɔra dugukolo kan yan le, adamadenw yɛrɛ ta hakiritigiya lo, a bɔra Setana le ra.

\VS{16}Sabu ɲangboya ni sangaɲɔgɔnmaya bɛ yɔrɔ o yɔrɔ, koɲagamininw le bɛ kɛ o yɔrɔ ra, ani kojugu suguya bɛɛ.

\VS{17}Nka hakiritigiya min bɔra sankolo ra Ala fɛ, a fɔlɔ, o saninyanin lo, o kɔ, hɛra b’a ra, sabari b’a ra, a bɛ bɛn le ɲini, hina caman b’a ra, ani koɲuman; a tɛ mɔgɔ bɔ mɔgɔ ra, flankafuya tɛ a ra.

\VS{18}Minw bɛ hɛra ɲini, olugu bɛ o ta baara kɛ hɛra le ra, ka o baara tɔnɔ kɛ terenninya ye.




\par }\Chap{4}{\SH Lanabaga jusuflatigi
\par }
{\R (Piyɛri fɔlɔ 5.5-9)

\par }{\PP \VerseOne{1}Ayiwa, kɛrɛw ni sɔsɔri minw bɛ aw cɛ ra yi, mun le bɛ na ni o ye? Negejugu minw ka aw jusu fa, o le tɛ aw blara o ra wa?

\VS{2}Aw bɛ ɲabɔ fɛn caman fɛ, nka aw t’a sɔrɔ. Mɔgɔfagajusu ni ɲangboya bɛ aw ra; nka aw bɛ min kɔ, aw tɛ o sɔrɔra. Kɛrɛ ni sɔsɔri bɛ aw ni ɲɔgɔn cɛ. Aw bɛ min fɛ, aw tɛ o sɔrɔ, sabu aw tɛ a daarira Ala fɛ.

\VS{3}Hali ni aw b’a daari fana, aw tɛ se k’a sɔrɔ, sabu aw t’a daari ni ŋaninyaɲuman ye; aw b’a daari aw yɛrɛ ta negejugu ta nafa le kosɔn.

\VS{4}Aw jɛnɛyakɛbaga\FTNT{*}{{\FR 4:4 }{\FR{4.4
}}{\FT{Jɛnɛya: Ni lanabaga bɛ dunuɲa kanu, o bɛ i n’a fɔ jɛnɛya, sabu a k’a kan di Ala min na, a bɛ bɔ o kɔ ka taga ala wɛrɛ le nɔ fɛ.}}}! Aw m’a lɔn ko ni mɔgɔ min bɛ dunuɲa ta kow kanu, o tigi ye Ala jugu le ye wa? O ra, ni mɔgɔ min ko a bɛ dunuɲa kɛ a teri ye, o tigi bɛ Ala jugu le ye.

\VS{5}Ala ta Kuma bɛ min fɔ, aw b’a miiri ko o fɔra gbansan le wa? A ko: «Ala Nin min bɛ aw kɔnɔ, o b’a fɛ ko aw ye bla danna ka kɛ Ala kelenpe le ta ye.»


\par }{\PP \VS{6}O bɛɛ n’a ta, Ala bɛ nɛɛmaba le di an ma. O kosɔn a sɛbɛra ko: «Ala bɛ wasobagaw kɛrɛ, nka a bɛ nɛɛma mɔgɔ sabarininw ye\XREF{}{{\XO 4:6 }{\XO{4.6
}}{\XT{Nin kuma fɔra Zanaw 3.34; Piyɛri fɔlɔ 5.5.}}}.»

\VS{7}O le kosɔn aw ye aw yɛrɛ majigi Ala ye. Aw ye Setana kɛrɛ; ni o kɛra, a bɛna bori ka a mabɔ aw ra!

\VS{8}Aw ye aw yɛrɛ madon Ala ra; ni o kɛra, Ala fana bɛna madon aw ra. Aw jurumunkɛbagaw, aw ye aw boro ko ka bɔ jurumun na! Aw jusuflatigiw, aw ye aw jusukun saninya.

\VS{9}Aw ye lɔ a ra ko aw ye barakantanw ye, ka kasi fɔ ka ɲaji bɔ. Aw ye aw ta yɛrɛko yɛlɛma k’a kɛ kasi ye, ka aw ta ɲagari kɛ jusukasi ye.

\VS{10}Aw ye aw yɛrɛ majigi Matigi ɲa kɔrɔ; ni o kɛra, a bɛna aw kɔrɔta.


\par }{\SH Lanabagaw man kan ka ɲɔgɔn jaraki
\par }
{\PP \VS{11}Ayiwa, ne balemaw, aw kana kumajugu fɔ ɲɔgɔn ma. Mɔgɔ min bɛ kumajugu fɔ a balema ma, walama min bɛ a balema jaraki, o tigi bɛ kumajugu fɔ sariya le ma, ka sariya* jaraki. K’a sɔrɔ ni i bɛ sariya jaraki, o tuma, i tɛ sariya sira tagamabaga ye, i kɛra a jarakibaga le ye.

\VS{12}Ala kelen le ye sariya sigibaga ye, ani kititigɛbaga; ale le bɛ se ka mɔgɔ kisi, walama ka mɔgɔ halaki. Nka ele mɔgɔ gbansan, ele ye jɔn ye, ko i bɛ i balema jaraki?


\par }{\SH Lanabaga man kan ka a yɛrɛ bonya
\par }
{\PP \VS{13}Ayiwa, sisan aw minw bɛ to k’a fɔ: «Bi, walama sini an bɛna taga dugu nin na, an bɛna san kelen kɛ yi, an bɛna jago kɛ ka tɔnɔba sɔrɔ.»

\VS{14}K’a sɔrɔ fɛn min bɛna kɛ aw ra sini, aw tɛ o lɔn. Aw ta dunuɲalatigɛ bɛ i ko bugun; ni bugun bɔra, ni a ka wagati fitini kɛ dɔrɔn, a bɛ tunu.

\VS{15}Aw tun ka kan k’a fɔ le ko: «Ni Matigi sɔnna, ka an to si ra, ayiwa, an bɛna nin ni nin kɛ.»

\VS{16}Nka sani aw ye o fɔ, aw ka kobaba minw latigɛ, aw bɛ aw yɛrɛ bonya o kosɔn. O yɛrɛbonya ɲɔgɔn man ɲi!

\VS{17}Ayiwa, ni mɔgɔ min ka koɲuman kɛcogo lɔn, ni a m’a kɛ, o tigi ka jurumun le kɛ.




\par }\Chap{5}{\SH Naforotigiw ta kɛwalejuguw
\par }
{\PP \VerseOne{1}Ayiwa, sisan, aw naforotigiw, aw ye mɛnni kɛ! Bɔnɔ minw bɛ aw ɲa, aw ye kasi, ka kule o kosɔn.

\VS{2}Aw ta naforow torira, bagabaga donna aw ta faniw na.

\VS{3}Son donna aw ta sanin ni aw ta warigbɛw ra; o son le bɛna kɛ seere ye ka aw jaraki, ka aw farisogo domu i ko tasuma. Aw ka naforow lajɛn k’a bla dunuɲa labanwagati le ra!

\VS{4}A flɛ, baaradenw ka aw ta forow siman tigɛ, nka aw ma sɔn ka o sara! O baaradenw kasira ni aw tɔgɔ ye minkɛ, o kasikan sera Fangatigi Ala ma.

\VS{5}Aw ka aw ta dunuɲalatigɛ kɛ kodimanw dama le ra, ka aw sagonankow bɛɛ kɛ. Fɛn o fɛn ko tun bɛ aw jusu ra, aw ka o bɛɛ diyabɔ, ka fa, ka aw fagalon le makɔnɔ.

\VS{6}Aw ka mɔgɔ jarakibari jaraki, ka a faga; a fana ma aw kɛrɛ.


\par }{\SH Muɲuri
\par }
{\PP \VS{7}O kosɔn, ne balemaw, aw kɔni ye muɲu fɔ ka taga Matigi nalon se. Aw m’a ye, sɛnɛkɛbaga bɛ muɲu k’a ta dugukolo siman makɔnɔ, nafa bɛ o siman min na; a bɛ muɲu kosɛbɛ fɔ ka taga a to sanji fɔlɔ ni sanji laban ye na.

\VS{8}Aw fana ye muɲu o cogo le ra; aw ye aw ja gbɛlɛya, sabu Matigi nawagati surunyara.


\par }{\PP \VS{9}Ne balemaw, aw kana dimi ɲɔgɔn kɔrɔ, janko kiti kana na ben aw kan; sabu kititigɛbaga lɔnin bɛ da ra ka ban.

\VS{10}Ne balemaw, cira minw tun ka Matigi ta kuma waajuri kɛ, olugu tɔɔrɔra cogo min na, ka o tɔɔrɔw bɛɛ muɲu, aw ye o cogo flɛ, ka o muɲu ɲɔgɔn ladegi tɔɔrɔ wagati ra.

\VS{11}Can lo, mɔgɔ minw ka tɔɔrɔ muɲu ka to lanaya ra, an ko olugu ma ko o ta ɲana. Ayuba ka tɔɔrɔ sɔnmina cogo min na, aw ka o ko mɛn; Matigi ka min kɛ a ye fana a laban na, aw ka o lɔn; sabu Matigi ta hina ni a ta ɲumanya ka ca.


\par }{\PP \VS{12}Ayiwa, ne balemaw, ne bɛ min gbɛlɛya aw ma, o ye ko aw kana kari ni sankolo, walama ni dugukolo ye, walama ka kari ni fɛn wɛrɛ tɔgɔ ye. Kuma min jaabi ye «ɔnhɔn» ye, aw y’a fɔ «ɔnhɔn»; min jaabi ye «ɔn-ɔn» ye, aw y’a fɔ «ɔn-ɔn»\FTNT{*}{{\FR 5:12 }{\FR{5.12
}}{\FT{Yesu tun ka nin kumaw fɔ (}}{\XT{Matiyu 5.34-37}}{\FT{).}}}, janko kiti kana ben aw kan.


\par }{\SH Baraka bɛ Aladaari ra
\par }
{\PP \VS{13}Ayiwa, yala mɔgɔ dɔ bɛ aw cɛ ra, tɔɔrɔ bɛ min kan wa? O tigi ye Ala daari. Yala dɔ ka ɲagariko sɔrɔ? O tigi ye Ala tandodɔnkiriw la.

\VS{14}Yala dɔ bɛ aw ra min man kɛnɛ wa? O tigi ye lanabagaw ta jɛnkuru cɛkɔrɔbaw wele; cɛkɔrɔbaw bɛna Ala daari a ye ka turu mun a ra Matigi tɔgɔ ra.

\VS{15}O daariri min kɛra ni lanaya ye, o bɛna banabagatɔ kɛnɛya, Matigi bɛna a lawuri; ni a kɛra ko a ka jurumun dɔw kɛ fana, Matigi bɛna o yafa a ma.


\par }{\PP \VS{16}Ayiwa, o ra, aw ye lɔ aw ta jurumunw na ka o fɔ ɲɔgɔn ye, ka Ala daari ɲɔgɔn ye, janko aw ye kɛnɛya. Mɔgɔ terennin ta Aladaari barakaman, o fana ka bon kosɛbɛ.


\par }{\PP \VS{17}Cira Iliya\FTNT{†}{{\FR 5:17 }{\FR{5.17
}}{\FT{Iliya: Dɔw b’a fɔ a ma ko Eli.}}} tun ye adamaden le ye i ko anw: nka a ka Ala daari k’a gbɛlɛya ko sanji kana ben minkɛ, sanji ma ben fɔ san saba ni karo wɔɔrɔ.

\VS{18}O kɔ, a ka Ala daari tuun ko sanji ye ben; sanji benna. Dugukolo yiriw ni a simanw denna tuun.


\par }{\PP \VS{19}Ne balemaw, aw ra ni dɔ firira ka can sira bla, ni mɔgɔ wɛrɛ kɛra sababu ye ka o tigi kɔsegi can sira kan,

\VS{20}o tuma, aw ka kan k’a lɔn ko ni mɔgɔ min ka jurumunkɛbaga labɔ a ta firiri sira kan, o tigi ka a nin le kisi saya ma; o fana bɛ kɛ sababu ye ka jurumun camanba datugu.

\par }