\NormalFont\ShortTitle{Nehemi}

{\MT NEHEMI

\par }{\MTB TA KITABU

\par }{\IMT Kitabu faamucogo

\par }{\IP Nehemi ta kitabu sɛbɛbaga ye Nehemi yɛrɛ ye. A sɛbɛra Ɛsidarasi ta kitabu kɔ fɛ.

\par }{\IP Yahudiya minw tun minana ka taga jamana wɛrɛ ra, olugu minw tun bɛ baara kɛra Pɛrɛsi masacɛba ta masaso kɔnɔ, Nehemi tun ye olugu dɔ ye. Nehemi tora o yɔrɔ ra ka Zeruzalɛmu dugu ko mɛn minkɛ, ko dugu kogow bɛɛ benbenna, a jusu kasira kosɛbɛ. O ra masacɛba k’a labla, ko a ye taga Zeruzalɛmu kogow lɔ kokura. Ale tagara se Zeruzalɛmu, san tan ni saba, Ɛsidarasi taganin kɔ. A tagara Ɛsidarasi ta baara tɔ laban, ka sekɔ ka na masacɛba kɔrɔ tuun. Nka a taganin kɔ, mɔgɔw ka Ala kan bla tuun. O kosɔn Nehemi tagara tuun Zeruzalɛmu, ka taga o karan.

\par }{\IP Nin kitabu bɛ Ala ta mɔgɔw ta jusukungbɛlɛya yira an na. A fana bɛ Ala ta ɲumanya yira an na, ani a ta makari, a ta mɔgɔw ta fan fɛ. Ni o ka nimisa tuma o tuma, Ala bɛ yafa o ma, ka sɔn o ma.

\par }{\IP Nehemi tun ye lanamɔgɔ ye; baarakɛbagaba tun lo fana. Gbɛlɛya ni tɔɔrɔ minw sera a ma, o m’a to a ye baara lalɔ.

\par }{\IOT Kitabu kɔnɔkow

\par }{\IO Nehemi nana Zeruzalɛmu dugu cogoya flɛ
{\IOR{(1–2)}}

\par }{\IO Dugu kogo lɔcogo
{\IOR{(3–7)}}

\par }{\IO Ɛsidarasi ka Ala ta sariya ta kumaw karan mɔgɔw ye
{\IOR{(8–10)}}

\par }{\IO Nehemi ka mɔgɔw karan ka o bla siraɲuman kan
{\IOR{(11–13)}}

\par }{\IB \par }


\ChapOne{1}{\SH Zeruzalɛmu dugu kibaroya fɔra Nehemi ye
\par }
{\PP \VerseOne{1}Hakaliya dencɛ Nehemi ta ko:

\par }{\PP Ayiwa, masacɛ Aritasɛrisɛsi ta masaya san mugannan na, Kisilevu karo\FTNT{*}{{\FR 1:1 }{\FR{1.1
}}{\FT{Kisilevu karo, o ye Yahudiyaw ta san karo kɔnɔntɔnnan ye.}}} ra, ka ne to masadugu kɔnɔ, min ye Suzi ye,

\VS{2}Hanani, min ye ne balema dɔ ye, ale ni mɔgɔ dama dama bɔra Zuda mara ra, ka na. Yahudiya tɔ minw tora yi, o mɔgɔ minanin minw tun sekɔra ka taga Zuda mara ra, ne ka o ɲininka olugu ko ra, ani Zeruzalɛmu dugu cogo ra.

\VS{3}O k’a fɔ ne ye ko mɔgɔ minanin minw ɲanaman tora, minw sekɔra ka taga sigi Zuda mara ra, ko o mɔgɔw kɔni bɛ ɲani ni maroyaba le cɛ ra yi; o ko wow bɛ Zeruzalɛmu laminikogo ra, ko tasuma k’a konw fana jɛni.


\par }{\SH Nehemi ka Ala daari
\par }
{\PP \VS{4}Ayiwa, ne ka o kumaw mɛn minkɛ, ne sigira ka kasi. Ne ɲanasisira fɔ tere dama; ne ka sun don, ka sankolo tigi Ala daari.

\VS{5}Ne ko: «E, Matigi Ala, sankolo tigi Ala, i ka bon, i ye siranyafɛnba le ye. Ele le bɛ to i ta jɛnɲɔgɔnya ra, ka koɲuman kɛ i kanubagaw, ani i ta kuma siratagamabagaw ye.

\VS{6}Sabari ka i toro malɔ, ka i janto ne ra, ka i ta jɔncɛ ta daariri lamɛn, sabu ne bɛ i daarira su ni tere i ta jɔnw ye, minw ye Izirayɛlimɔgɔw ye. Izirayɛlimɔgɔw ka jurumun minw kɛ, ani ne yɛrɛ ni ne ta somɔgɔw ka jurumun minw kɛ ka i hakɛ ta, ne lɔra o jurumunw bɛɛ ra.

\VS{7}An kɔni ka kojugu caman le kɛ ka i hakɛ ta. I ka kumaw, ani cifɔninw, ani i ta kolatigɛnin minw fɔ i ta baaraden Musa ye, an ma o sira tagama.

\VS{8}I tun ka kuma min fɔ i ta baaraden Musa ye, i hakiri to o kuma ra; i tun ko, ko: ‹Ni aw ka ne kan bla, ne bɛna aw gbɛn ka aw janjan siyaw cɛ ra.

\VS{9}Nka ni aw sekɔra ka na ne fɛ, ka ne ta kumaw lamɛn, k’a sira tagama, o tuma hali ni a kɛra ko aw ta mɔgɔw tagara fɔ dunuɲa dan le ra, ne bɛna o lana ka bɔ o yɔrɔ ra ka na ni o ye nin yɔrɔ ra, ne ka nin yɔrɔ min ɲanawoloma, k’a kɛ ne tɔgɔ sigiyɔrɔ ye.›

\VS{10}I ta jɔnw lo, i ta mɔgɔw lo; ele le ka o kunmabɔ i ta fangatigiya ni i ta sebagayaba baraka ra.

\VS{11}E, Matigi Ala, sabari ka i toro malɔ ka i ta jɔncɛ ta daariri lamɛn, ka i ta jɔnw bɛɛ ta daariri lamɛn, sabu i tɔgɔ ye bonya, o le ka di i ta jɔnw ye. Ne b’a fɛ ka ko min kɛ bi, a to o ye ɲa, janko ni ne tagara nin cɛ ɲa kɔrɔ, ne ko ye diya a ye.»

\par }{\PP Ayiwa, o wagati y’a sɔrɔ ne le tun ye masacɛ ta minnifɛndibaga ye.




\par }\Chap{2}{\SH Nehemi tagara Zeruzalɛmu
\par }
{\PP \VerseOne{1}Nisan karo\FTNT{*}{{\FR 2:1 }{\FR{2.1
}}{\FT{Nisan karo, walama Abibu karo, o ye Yahudiyaw ta san karo fɔlɔ ye.}}} ra, Aritasɛrisɛsi ta masaya san mugannan na, lon dɔ, ka ne to masacɛ ɲa kɔrɔ, ne ka duvɛn ta ko ne bɛ dɔ di a ma. Ne ɲa tun ma deri ka kumu ka ye masacɛ ɲa kɔrɔ ni o lon tɛ.

\VS{2}Masacɛ ka ne ɲininka ko: «Mun le ka i ɲa kumu tan k’a sɔrɔ bana tɛ i ra? I b’a sɔrɔ jusukasi le bɛ i ra.» Ne siranna kosɛbɛ,

\VS{3}nka ne ka masacɛ jaabi ko: «Ala ye si di masacɛ ma! Mun na ne ɲa tɛ kumu, k’a sɔrɔ ne bɛmaw suw donna dugu min na, o dugu bɛɛ benna, ani tasuma k’a donda konw jɛni k’a cɛn?»

\VS{4}Masacɛ ka ne ɲininka ko: «I b’a fɛ ne ye mun le kɛ i ye sa?» Ne ka sankolo tigi Ala daari,

\VS{5}ka sɔrɔ ka masacɛ jaabi. Ne ko: «Ni a bɛnna masacɛ ma, ni masacɛ bɛ sɔn a ta jɔncɛ ta kuma ma, o tuma masacɛ ye ne bla ka taga Zuda mara ra, janko ne bɛmaw suw donna dugu min na, ne ye taga o dugu lɔ kokura.»

\VS{6}Masacɛ ni a ta masamuso tun siginin bɛ ɲɔgɔn kɔrɔ. Masacɛ ka ne ɲininka ko: «O tagama bɛna kɛ tere jori tagama le ye? I bɛna sekɔ wagati juman?»

\par }{\PP Ne ka ne sekɔwagati yira a ra. O ra, masacɛ sɔnna ka ne bla ka taga.

\VS{7}Ne k’a fɔ masacɛ ye fana ko: «Ni a bɛnna masacɛ ma, o ye sɛbɛ dɔw di ne ma ka taga o di Efirati ba terebenyanfan mara jamanatigiw ma, janko o y’a to ne ye tɛmɛ ka taga se fɔ Zuda mara ra.

\VS{8}Sɛbɛ dɔ fana ye di ne ma ka taga di Asafu ma, min ye masacɛ ta yiriforo kɔrɔsibaga ye, janko ale ye yiriw di ne ma. Sankasojan min bɛ Alabatoso kɛrɛ fɛ, ne bɛna o dondaw lalaga ni o yiriw ye, ani dugu laminikogo, ani ne yɛrɛ ta sibon.» Masacɛ sɔnna ne ta kuma ma, sabu ne ta Ala ta boroɲuman tun bɛ ne kan.


\par }{\PP \VS{9}O kɔ, ne tagara Efirati ba terebenyanfan mara jamanatigiw fɛ, ka taga masacɛ ta sɛbɛw di o ma. Masacɛ tun ka kɛrɛkuntigiw, ani sotigi dɔw ci ka taga ne blasira.


\par }{\PP \VS{10}Ayiwa, Horonikacɛ Sanbala, ani Amɔnkacɛ Tobiya min tun ye ɲamɔgɔ dɔ ye, olugu ka ne nako mɛn minkɛ, o ma diya o ye, k’a ye ko mɔgɔ dɔ bɛ nana a janto Izirayɛlimɔgɔw ra, ka hɛra ɲini o ye.


\par }{\PP \VS{11}Ne sera Zeruzalɛmu minkɛ, ne ka tere saba kɛ yi.

\VS{12}O kɔ, ne ni mɔgɔ dama dama bɔra su fɛ. Nka ne ta Ala tun ka min don ne jusu ra, ko ne ye a kɛ Zeruzalɛmu dugu ye, ne tun ma o fɔ mɔgɔ si ye ban. Bɛgan wɛrɛ tun tɛ ne fɛ ni ne yɛrɛ ta fali tɛ, ne tun yɛlɛnna min kan.

\VS{13}Ne bɔra su fɛ Kurufurancɛ ta donda fɛ; ne tagara Jɛgɛ belebele ta bunun yɔrɔ ra, Sununkun ta donda fan na. Ne ka Zeruzalɛmu kogow flɛ. Ne k’a ye ko wow b’a fan bɛɛ ra, ani ko tasuma k’a konw jɛni ka o cɛn.

\VS{14}O kɔ, ne tagara Bunun ta donda fan na, masacɛ ta kɔ yɔrɔ ra. Nka ne tun yɛlɛnna fali min kan, o tɛmɛyɔrɔ ma sɔrɔ.

\VS{15}O su kelen na, ne yɛlɛnna ka bɔ kurufurancɛ ra; hali bi ne tun bɛ kogo kɔrɔsira. O kɔ, ne sekɔra ka taga don Kurufurancɛ ta donda fɛ ka taga so.


\par }{\PP \VS{16}Dugu ɲamɔgɔw tun m’a lɔn ne tagara yɔrɔ min na, ani ne tun tagara min kɛ, sabu hali bi ne tun ma foyi fɔ Yahudiyaw ye ban, walama sarakalasebagaw*, walama ɲamɔgɔw, walama kuntigiw. Ne tun ma foyi fɔ baara ɲamɔgɔw si ye fana.

\VS{17}Kɔ fɛ le, ne nana a fɔ o ye ko: «Bɔnɔ min bɛ an kan, aw yɛrɛ ɲa bɛ o ra. Zeruzalɛmu kogow cɛnna, tasuma k’a dondaw ta konw jɛni. Aw ye na, an ye Zeruzalɛmu kogow lɔ, janko maroya ye bɔ an kan.»

\VS{18}Ne ta Ala ta boroɲuman tun bɛ ne kan cogo min na, ani masacɛ tun ka kuma minw fɔ ne ye, ne ka o fɔ o ye. O ka ne jaabi ko: «An ye wuri ka lɔri damina!» O jijara ka o baaraɲuman damina.


\par }{\SH Sanbala ni Tobiya ka Yahudiyaw lɔgɔbɔ
\par }
{\PP \VS{19}Nka Horonikacɛ Sanbala ni Amɔnkacɛ Tobiya min tun ye ɲamɔgɔ dɔ ye, ani Arabucɛ Gesɛmu, olugu ka o ko mɛn minkɛ, o ka an lɔgɔbɔ, ka yɛrɛko an ma, k’a fɔ ko: «Aw bɛ mun le kɛra nin ye dɛ? O tuma aw b’a fɛ ka muruti masacɛ ma le kɛ?»

\VS{20}Ne ka o jaabi ko: «Sankolo tigi Ala bɛna a to an ta baara ye ɲa. Anw minw ye a ta jɔnw ye, an kɔni bɛna kogo lɔri damina; nka aw kɔni, aw ninyɔrɔ tɛ Zeruzalɛmu, aw ta fanga tɛ Zeruzalɛmu kan, aw tɔgɔ tɛna fɔ Zeruzalɛmu.»




\par }\Chap{3}{\SH Yahudiyaw ka Zeruzalɛmu laminikogo lɔri damina
\par }
{\PP \VerseOne{1}Sarakalasebagaw kuntigiba* Eliyasibu ni a sarakalasebaga ɲɔgɔnw ka baara damina. Olugu ka Sagaw ta donda lɔ, k’a saninya Ala ye, k’a konw don a ra. O ka lɔri kɛ ka taga se fɔ Meha ta sankasojan ma, ka o saninya Ala ye, ka lɔri kɛ tuun ka taga se fɔ Hananehɛli ta sankasojan ma.


\par }{\PP \VS{2}Zeriko dugumɔgɔw ka lɔri kɛ ka gban olugu ra.

\par }{\PP Imiri dencɛ Zakuri ka lɔri kɛ ka gban olugu ra.


\par }{\PP \VS{3}Sena ta durujaw ka Jɛgɛw ta donda lɔ. O k’a yiriw don, k’a konw don a ra, k’a sɔgɔnanw ni a berew don.


\par }{\PP \VS{4}Hakɔsi dencɛ Huri, o dencɛ Meremɔti fana ka yɔrɔ dɔw lalaga ka gban olugu ra.

\par }{\PP Mesezabɛli dencɛ Berekiya, o dencɛ Mesulamu fana ka yɔrɔ dɔw lalaga.

\par }{\PP Bana dencɛ Sadɔki fana ka yɔrɔ dɔw lalaga.


\par }{\PP \VS{5}Tekoha ta mɔgɔw fana ka yɔrɔ dɔw lalaga ka gban olugu ra. Nka olugu ta ɲamɔgɔw ma sɔn ka o yɛrɛ majigi baarakuntigiw ye ka baara kɛ.


\par }{\PP \VS{6}Paseha dencɛ Yehoyada ni Besodiya dencɛ Mesulamu, olugu ka Dondakɔrɔ lalaga. O k’a yiriw don, k’a konw don a ra, k’a sɔgɔnanw ni a berew don.


\par }{\PP \VS{7}Yɔrɔ min gbanna o ra, Gabahɔnkacɛ Melatiya ni Meronitikacɛ Yadɔn, olugu ka o yɔrɔ lalaga, olugu ni Gabahɔnkaw ni Misipakaw. Olugu tun bɛ Efirati ba terebenyanfan ta jamanatigi ta mara le kɔnɔ.


\par }{\PP \VS{8}Yɔrɔ min gbanna o ra, Haraya dencɛ Uziyɛli, min tun ye saninfagabaga ye, ale ka o yɔrɔ lalaga.

\par }{\PP Yɔrɔ min gbanna o ra, Hananiya min tun ye turu kasadiman lalagabaga dɔ ye, ale ka o yɔrɔ lalaga. O ka Zeruzalɛmu dugu labɛn o cogo ra fɔ ka taga se kogo bonyayɔrɔ ma.


\par }{\PP \VS{9}Yɔrɔ min gbanna o ra, Huri dencɛ Refaya, min tun ye Zeruzalɛmu mara tarancɛ ɲamɔgɔ ye, ale ka o yɔrɔ lalaga.


\par }{\PP \VS{10}Yɔrɔ min gbanna o ra, Harumafu dencɛ Yedaya ka o yɔrɔ lalaga; o yɔrɔ tun bɛ a ta so ɲa fɛ.

\par }{\PP Hasabiniya dencɛ Hatusi fana ka yɔrɔ dɔw lalaga ale kɛrɛ fɛ.


\par }{\PP \VS{11}Harimu dencɛ Malikiya ni Pahati Mohabu dencɛ Hasubu ka kogo fan dɔ wɛrɛ lalaga, ani Dibiw ta sankaso.


\par }{\PP \VS{12}Yɔrɔ min gbanna o ra, Halohɛsi dencɛ Salumu min tun ye Zeruzalɛmu mara tarancɛ tɔ kelen ɲamɔgɔ ye, ale ni a denmusow ka o yɔrɔ lalaga.


\par }{\PP \VS{13}Kurufurancɛ ta donda, Hanun ni Zanoha dugumɔgɔw le ka o yɔrɔ lalaga, k’a konw don a ra, k’a sɔgɔnanw ni a berew don. O ka kogo lalaga fana k’a janya se fɔ nɔngɔn\FTNT{*}{{\FR 3:13 }{\FR{3.13
}}{\FT{Nɔngɔn ɲa kelen bɛ se ka bɛn mɛtɛrɛ tarancɛ le ma.}}} ɲa waga kelen, ka taga se fɔ Sununkun ta donda ma.


\par }{\PP \VS{14}Rekabu dencɛ Malikiya min tun ye Bɛti Hakerɛmu dugu ɲamɔgɔ ye, ale ka Sununkun ta donda lalaga. A k’a lɔ, k’a konw don, ani a sɔgɔnanw ni a berew.


\par }{\PP \VS{15}Kɔli Hoze dencɛ Salumu min tun ye Misipa mara ɲamɔgɔ ye, ale ka Bunun ta donda lalaga. A k’a lɔ k’a datugu, k’a konw don a ra, k’a sɔgɔnanw ni a berew don. A ka Silohamu ta ji yɔrɔ ta kogo fana lɔ, min bɛ masacɛ ta yiriforo kɔrɔ, ka taga se fɔ sira min bɛ jigi ka bɔ Dawuda ta masabonba* ra.


\par }{\PP \VS{16}O kɔ, Azibuki dencɛ Nehemi, min tun ye Bɛti Suri mara tarancɛ ɲamɔgɔ ye, ale ka Dawuda ta sudonyɔrɔ ɲafɛyɔrɔ lalaga, ka taga se fɔ jidinga ma, ani ka taga se fɔ kɛrɛkɛcɛw ta so ma.


\par }{\PP \VS{17}O kɔ, Levi ta mɔgɔ dɔw fana ka yɔrɔ dɔw lalaga; olugu tun ye Bani dencɛ Rehumu ye, ani Hasabiya, min tun ye Keyila mara tarancɛ ɲamɔgɔ ye; ale ka baara kɛ ka gban Rehumu na.


\par }{\PP \VS{18}O kɔ, o balema minw tun bɛ ni Henadadi dencɛ Bavayi ye, min tun ye Keyila mara tarancɛ tɔ kelen ɲamɔgɔ ye, olugu fana ka yɔrɔ dɔw lalaga.


\par }{\PP \VS{19}Yosuwe dencɛ Ezɛri min tun ye Misipa ɲamɔgɔ ye, ale ka kogo fan dɔ wɛrɛ lalaga ka gban olugu ra; o fan ɲasinnin bɛ kɛrɛkɛminanw ta so yɛlɛnyɔrɔ ma; a bɛ kogo nɔngɔn na.


\par }{\PP \VS{20}O kɔ, Zabayi dencɛ Baruki jijara kosɛbɛ ka kogo fan dɔ wɛrɛ lalaga, k’a ta kogo nɔngɔn na ka taga a bla sarakalasebagaw kuntigiba Eliyasibu ta so donda ra.


\par }{\PP \VS{21}O kɔ, Hakɔsi dencɛ Huri, o dencɛ Meremɔti, ale ka kogo fan dɔ wɛrɛ lalaga, k’a ta Eliyasibu ta so donda ra, ka taga a bla fɔ a ta so dan na.


\par }{\PP \VS{22}O kɔ, sarakalasebaga minw tun bɛ o yɔrɔ mara ra, olugu fana ka yɔrɔ dɔw lalaga.


\par }{\PP \VS{23}O kɔ, Boniyaminu ni Hasubu fana ka o ta so ɲafɛyɔrɔ lalaga.

\par }{\PP O kɔ, Ananiya dencɛ Maseya, o dencɛ Azariya fana k’a yɛrɛ ta so ɲafɛyɔrɔ lalaga.


\par }{\PP \VS{24}O kɔ, Henadadi dencɛ Binuwi ka kogo fan dɔ wɛrɛ lalaga, k’a ta Azariya ta so yɔrɔ ra ka taga a bla fɔ kogo nɔngɔn na, logologo fan na.


\par }{\PP \VS{25}Uzayi dencɛ Palali ka yɔrɔ dɔw lalaga; o yɔrɔ tun ɲasinnin bɛ kogo nɔngɔn ni sankasojan ma, masacɛ ta so ɲa fɛ, kasobon lukɛnɛ kɛrɛ fɛ.

\par }{\PP O kɔ, Parehɔsi dencɛ Pedaya

\VS{26}ani Alabatoso baaraden minw siginin tun bɛ Ofɛli kongori kan, olugu ka yɔrɔ dɔw lalaga, ka taga se Ji ta Donda ma, terebɔyanfan na, ani sankasojan fan na.


\par }{\PP \VS{27}O kɔ, Tekohakaw fana ka kogo fan dɔ wɛrɛ lalaga, k’a ta sankasojan na, min janyara ka bɔ kogo kunna, ka taga se fɔ Ofɛli ta kogo ma.


\par }{\PP \VS{28}K’a damina Sow ta Donda ra, sarakalasebagaw bɛɛ kelen kelen ka yɔrɔ dɔ lalaga o ta so ɲafɛyɔrɔ ra.


\par }{\PP \VS{29}O kɔ, Imɛri dencɛ Sadɔki ka yɔrɔ dɔw lalaga a yɛrɛ ta so ɲa fɛ.

\par }{\PP O kɔ, Sekaniya dencɛ Semaya, min tun ye Terebɔyanfan ta Donda kɔrɔsibaga ye, ale fana ka yɔrɔ dɔw lalaga.


\par }{\PP \VS{30}O kɔ, Selemiya dencɛ Hananiya ni Salafu dencɛ wɔɔrɔnan min ye Hanun ye, olugu ka kogo fan dɔ wɛrɛ lalaga.

\par }{\PP O kɔ, Berekiya dencɛ Mesulamu ka yɔrɔ dɔw lalaga a yɛrɛ ta sow ɲa fɛ.


\par }{\PP \VS{31}O kɔ, Malikiya min tun ye saninfagabaga dɔ ye, ale ka yɔrɔ dɔw lalaga, ka taga se fɔ Alabatoso baaradenw ta so ma, ani jagokɛbagaw ta so; yɔrɔ min bɛ Yɔrɔkɔrɔsibagaw ta donda ɲa fɛ, ka taga se fɔ Dugukɔrɔsibagaw ta bon ma, min bɛ kogo nɔngɔn kɔrɔ.


\par }{\PP \VS{32}Ayiwa, yɔrɔ min tun bɛ kogo nɔngɔn ta sankaso ni Sagaw ta Donda cɛ, saninfagabagaw ni jagokɛbagaw le ka o yɔrɔ kogow lalaga.


\par }{\SH Sanbala ka Yahudiyaw mafiyɛnya
\par }
{\PP \VS{33}Ayiwa, Sanbala nana a mɛn minkɛ ko an bɛ dugu laminikogo lɔra, o ma diya a ye; a dimina kosɛbɛ. A ka kɛ an Yahudiyaw lɔgɔbɔ ye.

\VS{34}A k’a fɔ a ta dugumɔgɔw ni Samari kɛrɛkɛjama ɲa na ko: «Nin Yahudiya barakantanw bɛ mun le kɛra tan dɛ? Yala o b’a miiri ko o bɛna kogo lɔ kokura le wa, ka sarakaw bɔ, ka nin baara ban bi yɛrɛ le kɛ? O tuma tasuma ka nin kabakuru minw jɛni, ani bɔgɔ ka o datugu, yala olugu bɛ se ka nin kabakuruw labɔ ka o lɔ kokura tuun wa?»


\par }{\PP \VS{35}Amɔnkacɛ Tobiya min tun lɔnin bɛ Sanbala kɔrɔ, ale ko: «A to o ye a lɔ sa! Hali ni kongowurunin dɔ le ka yɛlɛn o ta kogo nin kan, a bɛna a kabakuruw bɛɛ benben!»


\par }{\SH Nehemi ka Ala daari
\par }
{\Q \VS{36}«E, an ta Ala, an lamɛn,

\par }{\Q sabu o bɛ an mafiyɛnyara.

\par }{\Q O bɛ dɔgɔyari min lasera an ma, a to o ye ben olugu yɛrɛ le kan yi!

\par }{\Q A to o juguw ye na o cɛ ka taga o kɛ jɔnw ye jamana wɛrɛ ra.


\par }{\Q \VS{37}I kana o ta hakɛw yafa,

\par }{\Q i kana o ta jurumunw jɔsi ka bɔ i ɲa kɔrɔ,

\par }{\Q sabu o ka kogo lɔbagaw mafiyɛnya.»


\par }{\PP \VS{38}O ra, an ka kogo lɔ k’a lamini k’a bɛn, k’a lɔ se fɔ a cɛmancɛ ra; sabu mɔgɔw bɛɛ tun ka baara ta ni o jusu bɛɛ le ye.




\par }\Chap{4}{\SH Sanbala ko a bɛ Yahudiyaw kɛrɛ
\par }
{\PP \VerseOne{1}Nka wagati min Sanbala ni Tobiya ni Arabuw ni Amɔnkaw ni Azidɔdikaw nana a mɛn ko Zeruzalɛmu dugu laminikogo lɔri bɛ tagara ɲa, ani ko a wow bɛ datugura, o dimina kosɛbɛ.

\VS{2}O ka janfa siri ko o bɛna Zeruzalɛmu dugu kɛrɛ, ka dugu ɲagami.

\VS{3}An fana ka o mɛn minkɛ, an ka an ta Ala daari; o kɔ, an ka mɔgɔ dɔw bla ka yɔrɔw kɔrɔsi su ni tere, janko o kana na ben an kan.

\VS{4}Nka Zuda mara mɔgɔw nana kɛ a fɔ ye ko: «Baarakɛbagaw baraka bɛ dɛsɛra, k’a sɔrɔ kabakurutonw belen ka ca. An kɔni tɛna se ka nin kogo lɔ le fiyewu!»

\VS{5}An juguw kɔni, olugu tun b’a fɔra ko: «Sani o ye na a lɔn ko an bɛ nana, walama sani o ye an ye, o y’a sɔrɔ an donna o cɛ ra ka ban, ka o faga, ka o ta baara lalɔ.»


\par }{\SH Nehemi ka kɛrɛkɛminanw di a ta mɔgɔw ma
\par }
{\PP \VS{6}Yahudiya minw tun siginin bɛ ni an juguw ye, olugu nana siɲaga caman ka na an lasɔmi; o tun bɛ to k’a fɔ an ye ko: «Ni aw ka munu fan o fan, o bɛna na ben an kan.»


\par }{\PP \VS{7}O ra, kogo ka surun fan minw na, ne ka mɔgɔ dɔw lɔlɔ kogo kɔ fɛ o yɔrɔw ra, ani yɔrɔ minw lablanin bɛ. Ne ka o lɔlɔ, gba bɛɛ ni a ta yɔrɔ, ni o ta kɛrɛkɛmuruw ni o ta tamanw ni o ta kalanw ye o boro.

\VS{8}Ne nana yɔrɔ bɛɛ flɛ ka ɲa tuma min na, ne gbarara ɲamɔgɔw ni kuntigiw ni mɔgɔ tɔw ra k’a fɔ o ye ko: «Aw kana siran o ɲa. Aw ye aw hakiri to Matigi ra, ale Ala min ka bon, ani siranyafɛnba lo fana; aw ye kɛrɛ kɛ aw balemaw ni aw dencɛw ni aw denmusow ni aw ta musow ni aw ta bonw kosɔn.»


\par }{\PP \VS{9}Ayiwa, an juguw nana a lɔn ko an bɔra o ta jɛn kɔrɔ ma, ani ko Ala ka o ta jɛn kɔrɔtigɛ minkɛ, an sekɔra ka taga kogo kɔrɔ, bɛɛ k’a ta baara ta.


\par }{\PP \VS{10}K’a ta o lon na, mɔgɔw tarancɛ dɔrɔn le tun bɛ baara kɛ; o tarancɛ tɔ kelen tun bɛ o ta nɛgɛderegew don, ka lɔ ni o ta tamanw ye, ani o ta nɛgɛbɛnnanw, ani o ta kalanw ye o boro. Kɛrɛkuntigiw tun lɔnin bɛ Zuda ta mɔgɔw bɛɛ kɔ fɛ.

\VS{11}Minw tun bɛ kogo lɔra, ani minw tun bɛ minanw tara, olugu tun bɛ o ta baaraw kɛra ni o boro kelen ye, ka kɛrɛkɛminan dɔ mina boro tɔ kelen na.

\VS{12}Lɔrikɛbaga bɛɛ kelen kelen ta kɛrɛkɛmuru tun sirinin bɛ a gɛrɛn kelen na, k’a to baara ra. Cɛ min tun ka kan ka buru fiyɛ, ale tun lɔnin bɛ ne kɔrɔ.

\VS{13}Ne k’a fɔ ɲamɔgɔw ni kuntigiw ni jama tɔ ye ko: «Baara ka ca, kogo ka jan, an cɛ ka jan ɲɔgɔn na fana.

\VS{14}O ra, ni aw nana burufiyɛkan mɛn ka bɔ fan min na, aw ye taga lajɛn o yɔrɔ ra. An ta Ala bɛna kɛrɛ kɛ an ye.»


\par }{\PP \VS{15}An tun bɛ an ta baara kɛ o cogo le ra lon o lon. Tamanw tun bɛ mɔgɔw taran kelen boro, k’a ta dugugbɛda ra fɔ ka taga lolo bɔ su fɛ.

\VS{16}O wagati ra, ne k’a fɔ mɔgɔw ye tuun ko: «Mɔgɔ bɛɛ kelen kelen ni a ta baarakɛɲɔgɔn ye to Zeruzalɛmu dugu kɔnɔ su fɛ. Ni o kɛra, an bɛna dugu kɔrɔsi su fɛ, ka baara kɛ tere fɛ.

\VS{17}Ne ni ne balemaw, ani ne baarakɛɲɔgɔnw, ani yɔrɔkɔrɔsibagaw, an si ma an ta faniw bɔ an yɛrɛ ra. Bɛɛ ta kɛrɛkɛminan tun bɛ a boro, hali ni a tun bɛ taga ko le\FTNT{*}{{\FR 4:17 }{\FR{4.17
}}{\FT{Kitabu dɔw kɔnɔ a sɛbɛra ko: «An ta kɛrɛkɛminanw dɔrɔn le tun bɛ an boro, ani ji.»}}}.»




\par }\Chap{5}{\SH Nehemi ka Yahudiyaw ta terenbariyakow ɲanabɔ
\par }
{\PP \VerseOne{1}Ayiwa, wagati dɔ nana kɛ, Yahudiya dɔw ni o musow ka kuma caman fɔ, ka o balema Yahudiya tɔw jaraki kosɛbɛ.

\VS{2}Dɔw tun b’a fɔra ko: «Anw ni an dencɛw ni an denmusow ka ca; aw ka kan ka siman di an ma janko an ye domuni kɛ ka baro!»

\VS{3}Dɔw fana ko: «Ni kɔngɔ wagati ka se, anw ka kan ka an ta forow ni an ta rɛzɛnforow, ani an ta bonw le tɔnɔmasigi janko ka siman sɔrɔ k’a domu.»

\VS{4}Dɔw ko tuun ko: «Anw ka kan ka an ta forow ni an ta rɛzɛnforow tɔnɔmasigi ka o wari ta, janko ka ninsɔngɔ sara masacɛ ye;

\VS{5}k’a sɔrɔ anw ni an ta jamana mɔgɔw bɛɛ ye siya kelen le ye; olugu ta denw ni an ta denw bɛɛ ye kelen ye. O bɛɛ n’a ta, an ka kan ka an dencɛw ni an denmusow di ka o kɛ jɔnw ye. An denmuso dɔw kɛra jɔnw ye ka ban; se foyi tɛ an ye fana, sabu an ta forow ni an ta rɛzɛnforow kɛra mɔgɔ wɛrɛw ta ye.»


\par }{\PP \VS{6}Ayiwa, ne ka o tɔɔrɔkow ni o kumaw mɛn minkɛ, ne dimina kosɛbɛ.

\VS{7}Ne k’a latigɛ ko ne bɛna kumagbɛlɛn fɔ jama ɲamɔgɔw ni a kuntigiw ye. Ne ko o ma ko: «Mun kosɔn aw bɛ juru don aw balemaw ra, ka tɔnɔ ɲini a ra o fɛ?» Ne ka o wele ɲɔgɔnyeba dɔ ra, janko ka o ko ɲanabɔ ni o ye.

\VS{8}Ne k’a fɔ o ye ko: «An balema Yahudiya minw tun fiyeerera siya wɛrɛw ma ka o kɛ jɔnw ye, an jijara ka an seko kɛ, ka olugu kunmabɔ. Sisan aw yɛrɛ le bɛ sekɔra ka aw balemaw fiyeere tuun an yɛrɛ ta mɔgɔw ma!» O jera, o ma foyi sɔrɔ k’a fɔ.

\VS{9}Ne ko o ma tuun ko: «Aw bɛ min kɛra tan, o man ɲi. Aw tun ka kan ka siran Ala ɲa, janko an jugu minw ye siya wɛrɛ mɔgɔw ye, olugu kana na maroya bla an na.

\VS{10}Ne ni ne balemaw ni ne baarakɛɲɔgɔnw, anw fana ka wari ni siman di mɔgɔw ma juru ra. Sisan an ye o juruw to o ye.

\VS{11}Aw ye o ta forow, ani o ta rɛzɛnforow, ani o ta oliviyesunw, ani o ta bonw sekɔ o ma bi yɛrɛ. Aw tun b’a fɛ ka tɔnɔ min fana sɔrɔ o fɛ aw ta wari ni aw ta siman ni aw ta rɛzɛnji ni aw ta turu ra, ko fɛn o fɛn sigiyɔrɔma kɛmɛ, ko sigiyɔrɔma kelen ye fara o kan, aw ye kaari o bɛɛ kɔ.»


\par }{\PP \VS{12}O ka ne jaabi ko: «I ka min fɔ, an bɛna a kɛ ten. An bɛna o borofɛnw sekɔ o ma; an fana tɛna tɔnɔ foyi ɲini o fɛ tuun.» O ra, ne ka sarakalasebagaw wele; ne k’a fɔ ko o mɔgɔw ye kari sarakalasebagaw yɛrɛ ɲa na, ko o ka min fɔ, ko o bɛna a kɛ ten.

\VS{13}Ne ka ne ta deregeba foni k’a yuguyugu, k’a fɔ ko: «Ni mɔgɔ min ma nin layiri dafa, Ala ye o tigi fana yuguyugu nin cogo ra, k’a faran ka bɔ a ta somɔgɔw ni a ta borofɛnw cɛ ra. Ala ye a yuguyugu fɔ k’a lakolon to.» Jama bɛɛ k’a jaabi k’a fɔ ko «Amina!» O ka Matigi Ala tando. Min tun latigɛra, o k’a kɛ ten.


\par }{\SH Nehemi kɛra jamanatigiɲuman ye
\par }
{\PP \VS{14}Ka ne to Zuda mara jamanatigiya ra Aritasɛrisɛsi ta masaya wagati ra, k’a ta a ta masaya san mugannan na ka taga se a san bisaba ni flanan ma, o san tan ni fla bɛɛ kɔnɔ, ne ni ne ta gbamɔgɔ si ma masacɛ ta ninsɔngɔ mina mɔgɔw fɛ, ka o kɛ ka an yɛrɛ baro.

\VS{15}Jamanatigi fɔlɔ minw kɔnna ne ɲa, olugu tun ka mɔgɔw sɛgɛ kosɛbɛ. O tun bɛ mɔgɔw jagboya ko o ye warigbɛ binaani le di olugu ma lon o lon; domuni ni rɛzɛnji nin tɛ o ra. Hali o ta kuntigiw, olugu fana tun ka o ta fanga digi mɔgɔw kan kosɛbɛ. Nka ne kɔni ma o ɲɔgɔn kɛ, sabu Alaɲasiran tun bɛ ne ra.

\VS{16}Ne ka ne yɛrɛ bla nin kogo lɔri baara le ra. Ne baarakɛɲɔgɔnw fana lajɛnna ka baara kɛ. An fana ma dugukolo si san.

\VS{17}Ka fara o bɛɛ kan, Yahudiyaw kuntigi cɛ kɛmɛ ni bilooru le tun bɛ to ka domuni kɛ ne fɛ. Minw tun bɔra an lamini jamanaw ra ka na an fɛ, olugu nin tɛ o ra.

\VS{18}Lon o lon misitoran kelen le tun bɛ faga ne ta so, ani saga ɲanaman wɔɔrɔ, ani sisɛw. Ne le tun bɛ lɔ ni o musakaw bɛɛ ye. Tere tan o tere tan, o tun bɛ na ni rɛzɛnji suguya bɛɛ camanba ye. Nka o bɛɛ n’a ta, mɔgɔw tun ka kan ka siman minw di jamanatigi ma, ne ma sɔn ka o ɲini o fɛ, sabu baara doni tun gbiriyara mɔgɔw ma kojugu.


\par }{\PP \VS{19}E, ne ta Ala, ne ka koɲuman minw bɛɛ kɛ nin mɔgɔw ye, o kosɔn i hakiri to ne ra, ka ɲa ne ma.




\par }\Chap{6}{\SH Yahudiyaw juguw wurira o kama tuun
\par }
{\PP \VerseOne{1}Ayiwa, Sanbala ni Tobiya ni Arabucɛ Gesɛmu ni an jugu tɔw nana a mɛn ko an ka kogo lalaga, ko hali wo kelen ma to kogo ra tuun. O wagati ra ne tun ma konw don fɔlɔ.

\VS{2}Sanbala ni Gesɛmu ka cira dɔ ci o le ra, ka n’a fɔ ne ye ko: «Na, an ye ɲɔgɔn ye Kefirimu, Ono kɛnɛgbɛ ra.» K’a sɔrɔ o tun b’a fɛ ka ne janfa le.


\par }{\PP \VS{3}Ne ka ciraden dɔw ci ka taga fɔ o ye ko: «Baaraba le bɛ ne fɛ yan belen, o kosɔn ne tɛna se ka taga yi. Ni ne ka bɔ yan ka taga aw fɛ, baara bɛna lalɔ.»


\par }{\PP \VS{4}Nka o belen ka o cira kelen ci ka na, ka se fɔ siɲaga naani. O na o na, ne fana ka o jaabi ni nin kuma kelen le ye.

\VS{5}A siɲaga loorunan na, Sanbala k’a ta baaraden kanbelen ci ne fɛ ni o kuma kelen ye tuun. Sɛbɛ dɔ tun bɛ ale boro, o dayɛlɛnin bɛ.

\VS{6}A tun sɛbɛra o sɛbɛ kɔnɔ ko: «O b’a fɔra siya wɛrɛw cɛ ra ko ele ni i ta jamana mɔgɔw b’a fɛ ka muruti. Gesɛmu fana ka o kuma kelen fɔ; ko o le kosɔn ele ni Yahudiya tɔw bɛ kogo lalagara. O b’a fɔra fana ko ele le bɛna kɛ o ta masacɛ ye,

\VS{7}ko i yɛrɛ ka cira dɔw ɲanawoloma ka ban ko olugu y’a fɔ Zeruzalɛmu ko: ‹Masacɛ dɔ bɛ Zuda mara ra!› Ayiwa, nin ko kibaroya tɛna mɛɛn ka se masacɛ ma. O ra, na, an ye ɲɔgɔn ye.»


\par }{\PP \VS{8}Ne k’a jaabi ko: «Ele bɛ nin ko minw bɛɛ fɔra, o si tɛ can ye; ele yɛrɛ le bɛ nin bɛɛ miirira i yɛrɛ kɔnɔ k’a fɔ.»


\par }{\PP \VS{9}Can ra, o mɔgɔw bɛɛ tun b’a fɛ ka an lasiran le; o tun b’a miirira ko o kumaw bɛna kɛ sababu ye ka an fari faga, k’a to an ye baara dabla.

\par }{\PP E, Ala, baraka don ne ra sisan janko ne ye baara kɛ.


\par }{\SH Cira min tun b’a fɛ ka Nehemi janfa
\par }
{\PP \VS{10}Ayiwa, lon dɔ ne tagara Metabɛli dencɛ Delaya ta dencɛ Semaya ta so kɔnɔ. Ne tagara a sɔrɔ ko ale k’a yɛrɛ datugu a ta so yi. A ko ne ma ko: «Na, an ye taga ɲɔgɔn ye Ala ta batoso kɔnɔ, yɔrɔ saninman* kɔnɔnɔ. An bɛna don ka daw datugu an yɛrɛ da ra, sabu mɔgɔ dɔw bɛ nana, ko o bɛ na i faga. O b’a fɛ ka na i faga su fɛ.»

\VS{11}Ne k’a jaabi ko: «Ne bɔɲɔgɔnko bɛ se ka bori cogo di? Ne bɔɲɔgɔnko bɛ se ka taga don Ala ta yɔrɔ saninman kɔnɔ cogo di ni o ma ne faga? Ne kɔni tɛna taga yi!»

\VS{12}Ne tun k’a kɔrɔsi k’a ye ko Ala le tun m’a ci ne fɛ fiyewu; Sanbala ni Tobiya le tun ka wari di a ma. O kosɔn a tun nana o cirayakuma fɔ ne ye.

\VS{13}O tun ka o wari di a ma ko a ye nin kuma fɔ, janko ne ye siran ka tugu a ta kuma kɔ, ka kojugu dɔ kɛ, min bɛ kɛ sababu ye ka ne tɔgɔ cɛn, ka ne mafiyɛnya.


\par }{\PP \VS{14}E, ne ta Ala, i hakiri to Tobiya ni Sanbala ra, ka o sara ka kaɲa ni o ta kɛwalew ye. I hakiri to ciramuso Nohadiya fana ra, ani cira tɔ minw tun b’a fɛ ka ne lasiran.


\par }{\SH Nehemi juguw maroyara
\par }
{\PP \VS{15}Ayiwa, kogo baara bɛɛ banna ka bɛn Eluli karo\FTNT{*}{{\FR 6:15 }{\FR{6.15
}}{\FT{Eluli karo, o ye Yahudiyaw ta san karo wɔɔrɔnan ye.}}} tere mugan ni looru ma. A baara bɛɛ kɛra ka ban tere bilooru ni fla le kɔnɔ.

\VS{16}An juguw, ani siya minw bɛɛ ka an ta jamana lamini, olugu ka o mɛn minkɛ, o siranna; o maroyara kosɛbɛ, sabu o k’a faamu ko Ala le ka an dɛmɛ ka nin baara kɛ.


\par }{\PP \VS{17}O wagatiw bɛɛ ra, Zuda mara ɲamɔgɔ dɔw ni Tobiya tun ka kibaroya caman ci ɲɔgɔn ma.

\VS{18}O kɛra, sabu Zuda mara mɔgɔ caman tun karira ko olugu bɛ Tobiya ta jɛn le ra, sabu Tobiya tun ka Ara dencɛ Sekaniya denmuso furu. Tobiya dencɛ Yohanan fana tun ka Berekiya dencɛ Mesulamu ta denmuso furu.

\VS{19}O tun bɛ to ka na Tobiya ta koɲumanw lakari ne ɲa kɔrɔ; o tun bɛ taga ne ta kumaw fana fɔ a ye. O Tobiya tɔgɔ le tun bɛ sɛbɛw cira ne ma janko ka ne lasiran.




\par }\Chap{7}{\SH Zeruzalɛmu dugu kɔrɔsicogo
\par }
{\PP \VerseOne{1}Kogo nana lɔ ka ban minkɛ, ani ne nana a konw don tuma min na, an ka dakɔrɔsibagaw, ani dɔnkirilabagaw, ani Levi* ta mɔgɔw sigi o ta baaraw ra.

\VS{2}Ne ka Zeruzalɛmu dugu koɲaw karifa ne balemacɛ Hanani ma, ani Hananiya min tun ye Zeruzalɛmu kɛrɛkunbɛnbon kuntigi ye, sabu ale tun ye mɔgɔ terennin le ye; Alaɲasiranbaga tun lo fana ka tɛmɛ mɔgɔ caman kan.


\par }{\PP \VS{3}Ne k’a fɔ o ye ko: «Aw kana Zeruzalɛmu dugu dondaw dayɛlɛ, fɔ ni tere gbanna tuma min na. Wula fɛ fana aw ye a daw datugu ka o sɔgɔ sani dakɔrɔsibagaw ye taga. Aw ye Zeruzalɛmu dugumɔgɔw bla, o ye to ka yɔrɔw kɔrɔsi ka ɲɔgɔn sɔn. Dɔw ye lɔlɔ dugu kɔrɔsiyɔrɔ ra, dɔw ye lɔlɔ o yɛrɛ ta bonw kɛrɛ fɛ.»


\par }{\PP \VS{4}Zeruzalɛmu dugu tun ka bon, dugu kɛnɛ fana tun ka bon; nka a dugumɔgɔw tun man ca, a bonw fana tun ma lɔ kokura fɔlɔ.


\par }{\SH Mɔgɔw jateda
\par }
{\PP \VS{5}Ne ta Ala k’a don ne jusu ra ko ne ye ɲamɔgɔw ni kuntigiw ni mɔgɔ tɔw bɛɛ lajɛn janko ka o jate, o bɛɛ ni o ta somɔgɔw. Mɔgɔ minw tun kɔnna ka na, ne ka olugu ta burujusɛbɛ ye. Ne ka min sɔrɔ o sɛbɛ kɔnɔ o ye nin ye:


\par }{\PP \VS{6}Babilɔni masacɛ Nebukadinɛsari tun ka Zuda mara mɔgɔ minw mina ka taga ni o ye, o mɔgɔ minw sekɔra ka na Zeruzalɛmu, ani Zuda mara ra, ka na sigi o ta duguw ra, olugu flɛ nin ye:

\VS{7}O mɔgɔw le nana ni Zorobabɛli ye, ani Yosuwe, ni Nehemi, ni Azariya, ni Ramiya, ni Nahamani, ni Maridose, ni Bilisan, ni Misiperɛti, ni Bigivayi, ni Nehumu, ni Bana.

\par }{\PP Izirayɛlimɔgɔw bɛɛ lajɛnnin jateda flɛ nin ye:


\par }{\PP \VS{8}Parehɔsi ta durujaw: mɔgɔ waga fla ni kɛmɛ ni biwolonfla ni fla (2 172);


\par }{\PP \VS{9}Sefatiya ta durujaw: mɔgɔ kɛmɛ saba ni biwolonfla ni fla (372);


\par }{\PP \VS{10}Ara ta durujaw: mɔgɔ kɛmɛ wɔɔrɔ ni bilooru ni fla (652);


\par }{\PP \VS{11}Pahati Mohabu ta durujaw, minw bɔra Yosuwe ni Yohabu ta gba ra: mɔgɔ waga fla ni kɛmɛ seegi ni tan ni seegi (2 818);


\par }{\PP \VS{12}Elamu ta durujaw: mɔgɔ waga kelen ni kɛmɛ fla ni bilooru ni naani (1 254);


\par }{\PP \VS{13}Zatu ta durujaw: mɔgɔ kɛmɛ seegi ni binaani ni looru (845);


\par }{\PP \VS{14}Zakayi ta durujaw: mɔgɔ kɛmɛ wolonfla ni biwɔɔrɔ (760);


\par }{\PP \VS{15}Binuwi ta durujaw: mɔgɔ kɛmɛ wɔɔrɔ ni binaani ni seegi (648);


\par }{\PP \VS{16}Bebayi ta durujaw: mɔgɔ kɛmɛ wɔɔrɔ ni mugan ni seegi (628);


\par }{\PP \VS{17}Azigadi ta durujaw: mɔgɔ waga fla ni kɛmɛ saba ni mugan ni fla (2 322);


\par }{\PP \VS{18}Adonikamu ta durujaw: mɔgɔ kɛmɛ wɔɔrɔ ni biwɔɔrɔ ni wolonfla (667);


\par }{\PP \VS{19}Bigivayi ta durujaw: mɔgɔ waga fla ni biwɔɔrɔ ni wolonfla (2 067);


\par }{\PP \VS{20}Adini ta durujaw: mɔgɔ kɛmɛ wɔɔrɔ ni bilooru ni looru (655);


\par }{\PP \VS{21}Atɛri ta durujaw, minw bɔra Ezekiyasi ta gba ra: mɔgɔ bikɔnɔntɔn ni seegi (98);


\par }{\PP \VS{22}Hasumu ta durujaw: mɔgɔ kɛmɛ saba ni mugan ni seegi (328);


\par }{\PP \VS{23}Bɛtisayi ta durujaw: mɔgɔ kɛmɛ saba ni mugan naani (324);


\par }{\PP \VS{24}Harifu ta durujaw: mɔgɔ kɛmɛ ni tan ni fla (112);


\par }{\PP \VS{25}Gabahɔn dugumɔgɔw: mɔgɔ bikɔnɔntɔn ni looru (95);


\par }{\PP \VS{26}Bɛtilɛhɛmu dugumɔgɔw, ani Netofa dugumɔgɔw: mɔgɔ kɛmɛ ni biseegi ni seegi (188);


\par }{\PP \VS{27}Anatɔtikaw: mɔgɔ kɛmɛ ni mugan ni seegi (128);


\par }{\PP \VS{28}Bɛti Azimavɛti dugumɔgɔw: mɔgɔ binaani ni fla (42);


\par }{\PP \VS{29}Kiriyati Yeharimu, ani Kefira, ani Berɔti dugumɔgɔw: mɔgɔ kɛmɛ wolonfla ni binaani ni saba (743);


\par }{\PP \VS{30}Rama ni Geba dugumɔgɔw: mɔgɔ kɛmɛ wɔɔrɔ ni mɔgɔ mugan ni kelen (621);


\par }{\PP \VS{31}Mikimasikaw: mɔgɔ kɛmɛ ni mugan ni fla (122);


\par }{\PP \VS{32}Betɛlikaw, ani Ayikaw: mɔgɔ kɛmɛ ni mugan ni saba (123);


\par }{\PP \VS{33}Nebo dugu tɔ kelen ta mɔgɔw: mɔgɔ bilooru ni fla (52);


\par }{\PP \VS{34}Elamu wɛrɛ ta durujaw: mɔgɔ waga kelen ni kɛmɛ fla ni bilooru ni naani (1 254);


\par }{\PP \VS{35}Harimu ta durujaw: mɔgɔ kɛmɛ saba ni mugan (320);


\par }{\PP \VS{36}Zeriko dugumɔgɔw: mɔgɔ kɛmɛ saba ni binaani ni looru (345);


\par }{\PP \VS{37}Lodi, ani Hadidi ni Ono dugumɔgɔw: mɔgɔ kɛmɛ wolonfla ni mugan ni kelen (721);


\par }{\PP \VS{38}Sena dugumɔgɔw: mɔgɔ waga saba ni kɛmɛ kɔnɔntɔn ni bisaba (3 930);


\par }{\PP \VS{39}Sarakalasebagaw, minw tun ye Yedaya ta durujaw ye, minw bɔra Yosuwe ta gba ra: mɔgɔ kɛmɛ kɔnɔntɔn ni biwolonfla ni saba (973);


\par }{\PP \VS{40}Imɛri ta durujaw: mɔgɔ waga kelen ni bilooru ni fla (1 052);


\par }{\PP \VS{41}Pasuri ta durujaw: mɔgɔ waga kelen ni kɛmɛ fla ni binaani ni wolonfla (1 247);


\par }{\PP \VS{42}Harimu ta durujaw: mɔgɔ waga kelen ni tan ni wolonfla (1 017).


\par }{\PP \VS{43}Levi ta mɔgɔ minw tun ye Yosuwe ni Kadimiyɛli ta durujaw ye, minw tun bɔra Hodeva ta gba ra: mɔgɔ biwolonfla ni naani (74).


\par }{\PP \VS{44}Dɔnkirilabaga minw tun ye Asafu ta durujaw ye: mɔgɔ kɛmɛ ni binaani ni seegi (148).


\par }{\PP \VS{45}Alabatoso donda kɔrɔsibagaw tun ye Salumu ta durujaw ye, ani Atɛri ta durujaw, ani Talimɔn ta durujaw, ani Akubu ta durujaw, ani Hatita ta durujaw, ani Sobayi ta durujaw bɛɛ lajɛnnin: mɔgɔ kɛmɛ ni bisaba ni seegi (138).


\par }{\PP \VS{46}Alabatoso baaradenw tun ye Siha ta durujaw ye, ani Hasufa ta durujaw, ani Tabahoti ta durujaw,

\VS{47}ani Kerosi ta durujaw, ani Siha ta durujaw, ani Padɔn ta durujaw,

\VS{48}ani Lebana ta durujaw, ani Hagaba ta durujaw, ani Salimayi ta durujaw,

\VS{49}ani Hanan ta durujaw, ani Gidɛli ta durujaw, ani Gahari ta durujaw,

\VS{50}ani Rehaya ta durujaw, ani Resɛn ta durujaw, ani Nekoda ta durujaw,

\VS{51}ani Gazamu ta durujaw, ani Uza ta durujaw, ani Paseha ta durujaw,

\VS{52}ani Besayi ta durujaw, ani Mehunimu ta durujaw, ani Nefisimu ta durujaw,

\VS{53}ani Bakibuki ta durujaw, ani Hakufa ta durujaw, ani Harihuri ta durujaw,

\VS{54}ani Basuluti ta durujaw, ani Mehida ta durujaw, ani Harisa ta durujaw,

\VS{55}ani Barikɔsi ta durujaw, ani Sisera ta durujaw, ani Tama ta durujaw,

\VS{56}ani Nesiya ta durujaw, ani Hatifa ta durujaw.


\par }{\PP \VS{57}Sulemani ta baaradenw ta durujaw, olugu le tun ye Sotayi ta durujaw ye, ani Soferɛti ta durujaw, ani Perida ta durujaw,

\VS{58}ani Yahala ta durujaw, ani Darikon ta durujaw, ani Gidɛli ta durujaw,

\VS{59}ani Sefatiya ta durujaw, ani Hatili ta durujaw, ani Pokerɛti Hatisebayimu ta durujaw, ani Amɔn ta durujaw.


\par }{\PP \VS{60}Alabatoso baaradenw, ani Sulemani ta baaradenw ta durujaw, o bɛɛ lajɛnnin tun ye mɔgɔ kɛmɛ saba ni bikɔnɔntɔn ni fla (392).


\par }{\PP \VS{61}Ayiwa, minw tun bɔra Tɛli Mela, ani Tɛli Harisa, ani Kerubi Adɔn, ani Imɛri, olugu flɛ nin ye, nka o ma se ka o ta somɔgɔw ni o ta burujuw fɔ, k’a yira ko olugu ye Izirayɛlimɔgɔw ye:

\VS{62}Olugu le tun ye Delaya ta durujaw ye, ani Tobiya ta durujaw, ani Nekoda ta durujaw: mɔgɔ kɛmɛ wɔɔrɔ ni binaani ni fla (642).


\par }{\PP \VS{63}O mɔgɔw ra, minw tun ye sarakalasebagaw ta durujaw ye, o tun ye Hobaya ta durujaw ye, ani Hakɔsi ta durujaw, ani Barizilayi ta durujaw. Barizilayi le tun ka Galadikacɛ Barizilayi denmuso dɔ furu, o kosɔn olugu tɔgɔ lara ale ra.

\VS{64}O ka olugu ta burujusɛbɛw ɲini, nka o ma o ye. O kosɔn, o ka o bɔ sarakalasebagaya ra.

\VS{65}Jamanatigi k’a fɔ o ye ko o man kan ka fɛn saninman domu, fɔ sarakalasebaga dɔ ye Ala ɲininka ni Urimi ni Tumimi\FTNT{*}{{\FR 7:65 }{\FR{7.65
}}{\FT{Urimi ni Tumimi tun ye sarakalasebaga ta baarakɛminan dɔw ye. Ala tun bɛ tagamasiyɛn dɔw yira sarakalasebaga ra ni o fɛnw ye, ka Izirayɛlimɔgɔw ta kiti tigɛ. Aw ye
}}{\XT{Bɔri 28.30,}}{\FT{ ani
}}{\XT{Sarakalasebagaw 8.8}}{\FT{ flɛ.}}} ye fɔlɔ ka o ko ɲalɔn.


\par }{\PP \VS{66}Ayiwa, jama bɛɛ lajɛnnin tun ye mɔgɔ waga binaani ni fla ni mɔgɔ kɛmɛ saba ni biwɔɔrɔ (42 360).


\par }{\PP \VS{67}O ta jɔn cɛmanw ni a musomanw tun ma jate; olugu tun ye mɔgɔ waga wolonfla ni mɔgɔ kɛmɛ saba ni bisaba ni wolonfla (7 337). Dɔnkirilabaga cɛmanw, ani a musoman minw tun bɛ o ra, o tun ye mɔgɔ kɛmɛ fla ni binaani ni looru (245). So kɛmɛ wolonfla ni bisaba ni wɔɔrɔ (736), ani sofali kɛmɛ fla ni binaani ni looru (245),

\VS{68}ani ɲɔgɔmɛ kɛmɛ naani ni bisaba ni looru (435), ani fali waga wɔɔrɔ ni kɛmɛ wolonfla ni mugan (6 720), o le tun bɛ o fɛ.


\par }{\PP \VS{69}Gbatigi caman ka o borofɛnw di janko ka Ala ta batoso lɔ kokura. Jamanatigi yɛrɛ ka fɛn minw di baara kama o kɛra saninden waga kelen ye, ani jifiyɛ bilooru, ani sarakalasebagaw ta derege kɛmɛ looru ni bisaba.


\par }{\PP \VS{70}Gbatigiw ka fɛn minw di baara kama, o kɛra saninden waga mugan (20 000), ani warigbɛ kilo waga kelen ni kɛmɛ (1 100).


\par }{\PP \VS{71}Jama mɔgɔ tɔw ka saninden waga mugan di, ani warigbɛ kilo waga kelen, ani sarakalasebaga derege biwɔɔrɔ ni wolonfla.


\par }{\PP \VS{72}Sarakalasebagaw*, ani Levi* ta mɔgɔw, ani mɔgɔ tɔw, minw ye Alabatoso donda kɔrɔsibagaw ye, ani dɔnkirilabagaw, ani Alabatoso baaradenw, olugu ni Izirayɛlimɔgɔw bɛɛ tagara sigi o ta duguw ra.

\par }{\PP San karo wolonflanan sera k’a sɔrɔ Izirayɛlimɔgɔw bɛɛ tun sigira o ta duguw ra ka ban.




\par }\Chap{8}{\SH Ɛsidarasi ka sariya kitabu karan jama ye
\par }
{\PP \VerseOne{1}O kɔ, jama bɛɛ tagara lajɛn i ko mɔgɔ kelen Jiw ta donda yɔrɔ ra. O k’a fɔ sariya karamɔgɔ Ɛsidarasi ye ko a ye na ni Musa ta sariya kitabu ye, Matigi Ala tun ka o sariya min di Izirayɛlimɔgɔw ma.

\VS{2}Ayiwa, sarakalasebaga* Ɛsidarasi nana ni o sariya kitabu ye jama ɲa kɔrɔ. O jama tun ye cɛw, ani musow ye, ani min o min tun bɛ se ka karan faamu. O kɛra san karo wolonflanan tere fɔlɔ le ra.

\VS{3}A ka kitabu karan k’a ta sɔgɔma joona fɛ, fɔ ka taga tere se kuncɛ. A tun bɛ Ji ta Donda yɔrɔ ɲa fɛ; cɛw, ani musow, ani min o min tun bɛ se ka karan faamu, a tun lɔnin bɛ olugu bɛɛ ɲa kɔrɔ. Mɔgɔw bɛɛ tun ka o toro malɔ janko ka sariya kitabu karan lamɛn.

\VS{4}O tun ka lɔyɔrɔ dɔ lalaga ni yiri ye o lon kama; Ɛsidarasi yɛlɛnna ka lɔ o kan. Matitiya ni Sema ni Anaya ni Huri ni Hilikiya ni Maseya, olugu tun bɛ Ɛsidarasi kɔrɔ, a kininboroyanfan fɛ; Pedaya ni Misahɛli ni Malikiya ni Hasumu ni Hasibadana ni Jakariya ni Mesulamu, olugu tun bɛ a numanboroyanfan fɛ.

\VS{5}Ɛsidarasi ka kitabu dayɛlɛ; jama bɛɛ tun ɲa b’a ra, sabu ale tun lɔnin bɛ o bɛɛ san fɛ. A ka kitabu dayɛlɛ minkɛ, jama bɛɛ wurira ka lɔ.

\VS{6}Ɛsidarasi ka baraka la Matigi Ala ye, Alaba. Jama bɛɛ ka o boro lawuri san fɛ, k’a lamina k’a fɔ ko «Amina, amina!» O ka o kinbiri gban ka o ɲa biri dugu ma Matigi Ala ɲa kɔrɔ.


\par }{\PP \VS{7}O tuma, Yosuwe ni Bani ni Serebiya ni Yamini ni Akubu ni Sabetayi ni Hodiya ni Maseya ni Kelita ni Azariya ni Yozabadi ni Hanan ni Pelaya, ani Levi* ta mɔgɔ tɔw, olugu ka sariya ta kumaw ɲafɔ mɔgɔw ye, ka mɔgɔw lɔnin to.

\VS{8}O tun bɛ Ala ta sariya kitabu karanna k’a gbɛya, ka to k’a kɔrɔ fɔ, janko min bɛ karanna, mɔgɔw ye o faamu.


\par }{\PP \VS{9}Ayiwa, mɔgɔw ka sariya ta kumaw mɛn minkɛ, o kasira. O ra, Nehemi min tun ye jamanatigi ye, ani Ɛsidarasi min tun ye sarakalasebaga ani sariya karamɔgɔ ye, ani Levi ta mɔgɔ minw tun bɛ jama karanna, olugu k’a fɔ jama ye ko: «Bi lon blara danna Matigi Ala ye, aw ta Ala; aw kana aw ɲanasisi ka kasi!»

\VS{10}Ɛsidarasi k’a fɔ o ye tuun ko: «Aw ye taga, ka taga sogo tɔrɔninw domu, ka minnifɛn dimanw min; minw ma foyi sɔrɔ k’a tobi, aw ye dɔ ci olugu ma, sabu bi lon blara danna an Matigi le ye. Aw kana aw jusu kasi, sabu Matigi Ala bɛ ɲagari min di aw ma, o le bɛ aw ta baraka ye.»


\par }{\PP \VS{11}Levi ta mɔgɔw fana kumana jama fɛ ka o jusu suma; o ko: «Aw ye je, sabu bi ye lon saninman le ye; aw kana aw jusu kasi!»


\par }{\PP \VS{12}O fɔra minkɛ, jama bɛɛ tagara, ka taga domuni kɛ ka min, ka domuniw ci o sigiɲɔgɔnw ma. O ka ɲanagbɛw kɛ ka ɲagari kosɛbɛ, sabu kuma minw tun fɔra o ye, o tun ka o faamu kosɛbɛ.


\par }{\SH Izirayɛlimɔgɔw ka gbatakɔrɔsigi ɲanagbɛ kɛ
\par }
{\PP \VS{13}Ayiwa, o lon dugusagbɛ, gbatigiw, ani mɔgɔ tɔw bɛɛ, ani sarakalasebagaw*, ani Levi* ta mɔgɔw tagara lajɛn sariya karamɔgɔ Ɛsidarasi kɔrɔ; o ka sariya ta kumaw sɛgɛsɛgɛ kosɛbɛ.

\VS{14}O k’a ye ko Matigi Ala tun ka o sariya min fɔ Musa ye k’a lase mɔgɔw ma, ko a sɛbɛra o sariya ra ko Izirayɛlimɔgɔw tun ka kan ka ɲanagbɛ dɔ kɛ san karo wolonflanan na, ani ko o tun ka kan ka si gbataw le kɔrɔ o ɲanagbɛ wagati ra,

\VS{15}ani ko o tun ka kan ka nin kumaw fɔ, k’a lase o ta duguw bɛɛ ra, ani Zeruzalɛmu, k’a fɔ mɔgɔw ye ko: «Aw ye bɔ ka taga kuruyɔrɔw ra, ka taga forokɔnɔ oliviyew ta yiriborow, ani kongo oliviyew ta yiriborow tigɛ ka na, ani mirite yiriflaburuw, ani tamaro flaburuw, ani yiri tuninw flaburuw, ka na gbataw lalaga, i n’a fɔ a sɛbɛra cogo min na.»


\par }{\PP \VS{16}A kɛra ten minkɛ, mɔgɔw bɔra ka taga o yiriborow ɲini ka na. O nana gbataw lɔlɔ o ta sow sanfɛyɔrɔw ra, ani o ta luw kɔnɔ, ani Ala ta batoso luw kɔnɔ, ani Ji ta donda yɔrɔ ra, ani Efirayimu ta donda yɔrɔ ra.

\VS{17}Jama min bɛɛ tun nana ka bɔ Babilɔni, olugu bɛɛ ka gbataw lɔ; o sira o gbataw kɔrɔ.

\par }{\PP K’a ta Nuni dencɛ Yosuwe ta wagati ra fɔ ka na se o lon ma, Izirayɛlimɔgɔw tun ma nin ɲɔgɔn kɛ ka ye. O ɲagarira kosɛbɛ.


\par }{\PP \VS{18}Ɛsidarasi tun bɛ Ala ta sariya kitabu karan o ye lon bɛɛ, k’a ta ɲanagbɛ lon fɔlɔ ra, ka taga a bla a lon laban na. O ka o ɲanagbɛ kɛ fɔ tere wolonfla. A tere seeginan, o ka jamalajɛnba kɛ ka Ala bato, ka kaɲa ni sariya ye.




\par }\Chap{9}{\SH Izirayɛlimɔgɔw lɔra o ta jurumunw na
\par }
{\PP \VerseOne{1}Ayiwa, o karo kelen tere mugan ni naani na, Izirayɛlimɔgɔw ka ɲɔgɔn lajɛn; o ka sun don, ka bɔrɔfaniw don o yɛrɛ ra, ka bugurigbɛ mun o yɛrɛ ra.

\VS{2}Minw bɛɛ tun ye Izirayɛliden yɛrɛworow ye, olugu tun ka o yɛrɛ faran ka bɔ siya wɛrɛ mɔgɔ tɔw bɛɛ ra, ka lɔ o danna, ka o ta jurumunw ni o bɛmaw ta terenbariyakow fɔ Ala ye.

\VS{3}O lɔnin tora o lɔyɔrɔ ra ka Matigi Ala, o ta Ala ta sariya kitabu karan fɔ lɛri saba. O kɔ, o ka lɛri saba wɛrɛ kɛ ka to ka o ta jurumunw fɔ Ala ye, ani ka Matigi Ala bato, o ta Ala.


\par }{\PP \VS{4}Yosuwe ni Bani ni Kadimiyɛli ni Sebaniya ni Buni ni Serebiya ni Bani ni Kenani, olugu yɛlɛnna ka lɔ Levi* ta mɔgɔw ta lɔyɔrɔ ra, ka pɛrɛn ka Matigi Ala, o ta Ala daari ni kanba ye.

\VS{5}O kɔ, Levi ta mɔgɔ minw ye Yosuwe, ani Kadimiyɛli, ani Bani, ani Hasabiniya, ani Serebiya, ani Hodiya, ani Sebaniya ni Petaya ye, olugu ko: «Aw ye wuri ka baraka la Matigi Ala ye, min ye aw ta Ala ye wagati bɛɛ, ani tuma bɛɛ.»

\par }{\SH Levi ta mɔgɔw ta Aladaari
\par }
{\Q Matigi Ala, bɛɛ ye i tɔgɔba tando;

\par }{\Q mɔgɔw bɛ barakalariw ni tandori minw lase i ma,

\par }{\Q i tɔgɔ ka bon ka tɛmɛ o bɛɛ kan.


\par }{\Q \VS{6}Ele kelen le ye Matigi Ala ye.

\par }{\Q Ele le ka sankolo ni a bonya bɛɛ dan,

\par }{\Q ka sankolo lolow bɛɛ dan,

\par }{\Q ani dugukolo ni fɛn o fɛn bɛ a kan,

\par }{\Q ani kɔgɔji ni a kɔnɔfɛnw bɛɛ.

\par }{\Q Ele le bɛ ɲanamanya di o fɛnw bɛɛ ma;

\par }{\Q sankolo ni a kɔnɔfɛnw bɛɛ bɛ ele le bato.


\par }{\Q \VS{7}Ele le ye Masa Ala ye;

\par }{\Q ele le ka Iburama ɲanawoloma,

\par }{\Q k’a labɔ Uri, Kalidekaw ta jamana ra,

\par }{\Q k’a tɔgɔ la ko Iburahima.


\par }{\Q \VS{8}I k’a ye ko a jusukun terennin lo ni i ye minkɛ,

\par }{\Q o kosɔn i ka jɛnɲɔgɔnya don ni a ye,

\par }{\Q ko i bɛna Kanaanakaw,

\par }{\Q ani Hɛtikaw, ani Amɔrikaw,

\par }{\Q ani Perezikaw, ani Yebusikaw,

\par }{\Q ani Girigasikaw ta jamana di a ta durujaw ma.

\par }{\Q I tora i ta layiri kan, sabu i terennin lo.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{9}I ka an bɛmaw ta sɛgɛ ye Misiran,

\par }{\Q i ka o kasikan mɛn Kɔgɔjiwulen da ra.


\par }{\Q \VS{10}I ka kabakobaw, ani tagamasiyɛnw kɛ Farawona kama,

\par }{\Q ani a ta jamana ɲamɔgɔw kama,

\par }{\Q ani a ta jamana mɔgɔw bɛɛ kama,

\par }{\Q sabu yɛrɛbonya min tun bɛ Misirankaw ra an bɛmaw kama,

\par }{\Q i yɛrɛ tun ka o lɔn.

\par }{\Q I ka o kɛ janko ka i tɔgɔ bonya;

\par }{\Q i tɔgɔ bonyara o cogo le ra fɔ bi.


\par }{\Q \VS{11}I ka kɔgɔji cɛci fla ye o ɲa fɛ;

\par }{\Q o tɛmɛna dugukolo jalan kan kɔgɔji cɛ ma.

\par }{\Q Nka minw tun bɛ o nɔgbɛnna,

\par }{\Q i ka olugu lajigi ji jukɔrɔ,

\par }{\Q i ko kabakuru bɛ jigi jiba jukɔrɔ cogo min na.


\par }{\Q \VS{12}Tere fɛ i tun bɛ sankaba jamijan dɔ bla o ɲa ka sira yira o ra;

\par }{\Q su fɛ, i tun bɛ tasumamana jamijan dɔ bla o ɲa,

\par }{\Q ka yeelen bɔ o ye ka o ta sira yira o ra.


\par }{\Q \VS{13}I jigira ka na Sinayi kuru kan;

\par }{\Q i tora sankolo ra ka kuma o fɛ.

\par }{\Q I ta kolatigɛninw terennin lo,

\par }{\Q i ta sariyaw bɛ can le yira,

\par }{\Q i ta cifɔninw ni i ta kuma ka ɲi;

\par }{\Q i ka o le yira o ra.


\par }{\Q \VS{14}I ka o karan i ta Nɛnɛkirilon saninman ko ra;

\par }{\Q i ka i ta kumaw, ani i ta cifɔninw, ani i ta sariya yira o ra

\par }{\Q i ta baaraden Musa sababu ra.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{15}Tuma min na kɔngɔ nana o sɔrɔ,

\par }{\Q i ka domuni di o ma ka bɔ sankolo ra.

\par }{\Q Tuma min na jiminlɔgɔ ka o sɔrɔ,

\par }{\Q i ka ji bɔ farakuru ra k’a di o ma.

\par }{\Q I tun ka i boro kɔrɔta ka kari

\par }{\Q ko i bɛna jamana min di o ma,

\par }{\Q i k’a fɔ o ye ko o ye taga o jamana ta.


\par }{\Q \VS{16}Nka olugu minw tun ye an bɛmaw ye,

\par }{\Q olugu ka o yɛrɛ bonya, ka o torokun gbɛlɛya;

\par }{\Q o ma i ta kumaw lamɛn.


\par }{\Q \VS{17}O banna ka i lamɛn!

\par }{\Q I ka kabako minw kɛ o ye,

\par }{\Q o ma se ka o hakiri to o ra.

\par }{\Q O ka o torokun gbɛlɛya,

\par }{\Q ka muruti ko o bɛ kuntigi dɔ ɲini o yɛrɛ ye, ka sekɔ o ta jɔnya ra.

\par }{\Q Nka ele ye Ala ye, min bɛ yafa,

\par }{\Q i bɛ hina, i fana bɛ makari;

\par }{\Q i tɛ dimi joona, i ta ɲumanya ka bon.

\par }{\Q O kosɔn i belen ma ban o ra,


\par }{\Q \VS{18}hali wagati min na o ka sanin yeele,

\par }{\Q ka o kɛ misiden dɔ bisigiya ye, k’a fɔ ko:

\par }{\Q «I ta Ala min ka i labɔ Misiran, o le ye nin ye!»

\par }{\Q O ka kojugubaw kɛ ka i tɔgɔ cɛn.


\par }{\Q \VS{19}Nka i ta hinaba kosɔn,

\par }{\Q i ma bɔ o kɔ kongokolon kɔnɔ yi.

\par }{\Q Tere fɛ, sankaba jamijan tora o ɲa;

\par }{\Q a ka o ta sira yira o ra.

\par }{\Q Su fɛ, tasumamana jamijan fana tora o ɲa;

\par }{\Q a ka yeelen bɔ o ye ka o ta sira yira o ra.


\par }{\Q \VS{20}I ka i ta Ninɲuman don o jusukun na,

\par }{\Q janko o ye hakiri sɔrɔ.

\par }{\Q I ma ban ka i ta domuni di o ma, o ye a domu.

\par }{\Q I ka ji di o ma ka o ta minlɔgɔ ban.


\par }{\Q \VS{21}I ka i janto o ra kongokolon kɔnɔ, fɔ san binaani,

\par }{\Q k’a to foyi ma o dɛsɛ.

\par }{\Q O ta faniw ma kɔrɔ ka faran,

\par }{\Q o senw fana ma funu.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{22}I ka masacɛw ta maraw ni o ta jamanaw don o boro,

\par }{\Q ka olugu ta dugukolow bɛɛ di o ma,

\par }{\Q fɔ ka taga se o maraw ni o jamanaw dan ma.

\par }{\Q O ka Hɛsibɔn masacɛ Sihɔn,

\par }{\Q ani Basan masacɛ Ɔgi ta jamanaw mina.


\par }{\Q \VS{23}I ka o denw caya i ko sankolo lolow.

\par }{\Q I tun k’a fɔ o bɛmaw ye ko o ye taga don jamana min na k’a kɛ o ta ye,

\par }{\Q i nana ni o ye o jamana ra.


\par }{\Q \VS{24}O denw tagara don o jamana ra k’a kɛ o ta ye.

\par }{\Q Kanaanaka minw tun siginin bɛ jamana kɔnɔ,

\par }{\Q i ka o Kanaanakaw bla o ta fanga kɔrɔ.

\par }{\Q I ka Kanaanakaw don o boro,

\par }{\Q olugu ni o ta masacɛw ni o jamana mɔgɔw,

\par }{\Q janko ni cogo min ka o diya, o ye o mina ten.


\par }{\Q \VS{25}O ka o ta dugu barakamanw,

\par }{\Q ani o ta dugukoloɲumanw ta.

\par }{\Q Bon minw tun fanin bɛ fɛnɲuman suguya bɛɛ ra,

\par }{\Q o ka o bonw ta,

\par }{\Q ka kɔlɔn sogininw fana ta,

\par }{\Q ani rɛzɛnsunw, ani oliviyesunw,

\par }{\Q ani yiridenta camanba.

\par }{\Q I ta ɲumanyaba baraka ra,

\par }{\Q o ka domuni kɛ, ka fa, fɔ ka tɔrɔ,

\par }{\Q ka to ka fɛndimanw diyabɔ.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{26}Nka o ka i kan bla, ka muruti i ma;

\par }{\Q o ka o kɔ don i ta sariyaw ra.

\par }{\Q I ta cira minw tun bɛ o ladira ko o ye sekɔ i ma,

\par }{\Q o ka olugu faga;

\par }{\Q o ka kojuguba caman kɛ.


\par }{\Q \VS{27}O kosɔn i ka o don o juguw boro;

\par }{\Q olugu ka o minako juguya kosɛbɛ.

\par }{\Q Nka ka o to o sɛgɛ le ra,

\par }{\Q o kasira i nɔ fɛ;

\par }{\Q i tora sankolo ra ka o lamɛn.

\par }{\Q I ta makariba kosɔn, i ka bɔsibagaw di o ma;

\par }{\Q olugu ka o bɔsi ka bɔ o juguw boro.


\par }{\Q \VS{28}Nka o ka laganfiya sɔrɔ minkɛ dɔrɔn,

\par }{\Q ko minw man di i ye, o ka o le kɛ.

\par }{\Q O ra, i ka o labla tuun o juguw boro;

\par }{\Q olugu ka o ta fanga digi o kan.

\par }{\Q O kasira i nɔ fɛ tuun.

\par }{\Q Ele tora sankolo ra ka o lamɛn tuun.

\par }{\Q I ta makariba kosɔn, i ka o bɔsi tuma bɛɛ.


\par }{\Q \VS{29}I k’a fɔ o ye k’a gbɛlɛya ko o ye sekɔ

\par }{\Q ka na i ta sariyaw sira tagama.

\par }{\Q Nka o ka o yɛrɛ bonya,

\par }{\Q ka ban ka i ta kumaw lamɛn.

\par }{\Q O ka i ta kolatigɛninw cɛn,

\par }{\Q k’a sɔrɔ mɔgɔ bɛ se ka o le sira tagama ka ɲanamanya.

\par }{\Q O murutira ka o kɔ di i ma,

\par }{\Q ka o torokun gbɛlɛya;

\par }{\Q o ma sɔn ka mɛnnikɛ.


\par }{\Q \VS{30}I muɲuna o kɔrɔ san caman.

\par }{\Q I ka i Nin don i ta ciraw kɔnɔ;

\par }{\Q olugu kumana o fɛ k’a gbɛlɛya;

\par }{\Q nka o bɛɛ n’a ta, o ma i lamɛn.

\par }{\Q A kɛra ten minkɛ,

\par }{\Q i ka o don jamana wɛrɛ mɔgɔw boro.


\par }{\Q \VS{31}Nka i ta makariba kosɔn,

\par }{\Q i ma o halaki ka ban, i ma bɔ o kɔ fana;

\par }{\Q sabu ele ye hina tigi ni makari tigi Ala le ye.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{32}Sisan, an ta Ala,

\par }{\Q Alaba, Setigi Ala, siranyafɛnba,

\par }{\Q ele min bɛ to i ta jɛnɲɔgɔnya kan tuma bɛɛ,

\par }{\Q ele min bɛ koɲuman kɛ tuma bɛɛ;

\par }{\Q tɔɔrɔ min sera an ma,

\par }{\Q anw ni an ta masacɛw,

\par }{\Q ani an ta fagamaw,

\par }{\Q ani an ta sarakalasebagaw,

\par }{\Q ani an ta ciraw,

\par }{\Q ani an bɛmaw, ani jamana mɔgɔw bɛɛ,

\par }{\Q kabini Asiri masacɛw ta wagati ra,

\par }{\Q fɔ ka na se bi ma,

\par }{\Q i kana o tɔɔrɔ jate ko fitini ye.


\par }{\Q \VS{33}I sɔnna k’a to ko o ko ye se an ma,

\par }{\Q jo tun bɛ i fɛ o bɛɛ ra;

\par }{\Q sabu ele kɔni kɛra kankelentigi le ye,

\par }{\Q nka anw ka kojugu kɛ.


\par }{\Q \VS{34}An ta masacɛw, ani an ta fagamaw

\par }{\Q ani an ta sarakalasebagaw, ani an bɛmaw,

\par }{\Q olugu ma i ta sariya sira tagama;

\par }{\Q o ma o janto i ta kumaw ra,

\par }{\Q ani i ka kankari minw la o ye, o ma o jate.


\par }{\Q \VS{35}Tuma min na o tun bɛ o ta jamana ra,

\par }{\Q i ka koɲumanba minw kɛ o ye,

\par }{\Q ka o to o koɲumanw cɛ ra,

\par }{\Q ani i ka dugukoloba diman min di o ma,

\par }{\Q ka o to o jamana ra,

\par }{\Q o ma i bato, o ma faran o ta kojuguw ra fana.


\par }{\Q \VS{36}Ayiwa, a flɛ, an kɛra jɔnw le ye bi!

\par }{\Q I tun ka jamana min di an bɛmaw ma,

\par }{\Q janko o ye a sɛnɛfɛnw domu,

\par }{\Q k’a fɛndimanw diyabɔ,

\par }{\Q an blara jɔnya ra o jamana le ra!


\par }{\Q \VS{37}I ka masa minw sigi an kunna

\par }{\Q jamana sɛnɛfɛnw ni a caya bɛɛ,

\par }{\Q o bɛɛ kɛra olugu ta le ye;

\par }{\Q o kɛra an ta jurumunw le kosɔn.

\par }{\Q O bɛ an farikolo, ani an ta bɛganw bɛɛ kɛ o sago ye.

\par }{\Q An kɔni bɛ sɛgɛba le ra!




\par }\Chap{10}{\SH Mɔgɔ minw ka o boronɔ la sɛbɛ kan
\par }
{\PP \VerseOne{1}Ayiwa, o kow bɛɛ le kosɔn, an bɛ nin layirigbɛlɛn ta, k’a kumaw sɛbɛ. An ta ɲamɔgɔw, ani Levi* ta mɔgɔw, ani an ta sarakalasebagaw bɛɛ ka o boronɔ la o sɛbɛ kan.

\VS{2}Mɔgɔ minw ka o boronɔ la o sɛbɛw kan, olugu flɛ nin ye: Hakaliya dencɛ Nehemi, min ye jamanatigi ye, ani Sedesiyasi,

\VS{3}ani Seraya, ani Azariya, ani Yeremi,

\VS{4}ani Pasuri, ani Amariya, ani Malikiya,

\VS{5}ani Hatusi, ani Sebaniya, ani Maluki,

\VS{6}ani Harimu, ani Meremɔti, ani Abidiyasi,

\VS{7}ani Daniyɛli, ani Ginetɔn, ani Baruki,

\VS{8}ani Mesulamu, ani Abiya, ani Miyaminu,

\VS{9}ani Maziya, ani Biligayi, ani Semaya; olugu tun ye sarakalasebagaw le ye.


\par }{\PP \VS{10}Minw tun ye Levi* ta mɔgɔw ye olugu flɛ nin ye: Azaniya dencɛ Yosuwe, ani Binuwi min tun ye Henadadi ta mɔgɔ dɔ ye, ani Kadimiyɛli,

\VS{11}ani o baarakɛɲɔgɔnw, minw ye Sebaniya ye, ani Hodiya, ani Kelita, ani Pelaya, ani Hanan,

\VS{12}ani Mika, ani Rehɔbu, ani Hasabiya,

\VS{13}ani Zakuri, ani Serebiya, ani Sebaniya,

\VS{14}ani Hodiya, ani Bani, ani Beninu.


\par }{\PP \VS{15}Jama ɲamɔgɔ minw ka o boronɔ la sɛbɛw kan olugu flɛ nin ye: Parehɔsi, ani Pahati Mohabu, ani Elamu, ani Zatu, ani Bani,

\VS{16}ani Buni, ani Azigadi, ani Bebayi,

\VS{17}ani Adoniya, ani Bigivayi, ani Adini,

\VS{18}ani Atɛri, ani Ezekiyasi, ani Azuri,

\VS{19}Hodiya, Hasumu, Bɛtisayi,

\VS{20}ani Harifu, ani Anatɔti, ani Nebayi,

\VS{21}ani Magipiyasi, ani Mesulamu, ani Heziri,

\VS{22}ani Mesezabɛli, ani Sadɔki, ani Yaduwa,

\VS{23}ani Pelatiya, ani Hanan, ani Asaya,

\VS{24}ani Hoze, ani Hananiya, ani Hasubu,

\VS{25}ani Halohɛsi, ani Pila, ani Sobɛki,

\VS{26}ani Rehumu, ani Hasabina, ani Maseya,

\VS{27}ani Ahiya, ani Hanan, ani Anan,

\VS{28}ani Maluki, ani Harimu, ani Bana.


\par }{\SH Izirayɛlimɔgɔw karira Ala ye
\par }
{\PP \VS{29}Izirayɛlimɔgɔ tɔw, ani sarakalasebaga dɔw, ani Levi ta mɔgɔ dɔw, ani dakɔrɔsibagaw, ani dɔnkirilabagaw, ani Alabatoso baaradenw, ani minw bɛɛ tun ka o yɛrɛ faran ka bɔ siya wɛrɛw ra Ala ta sariya sira tagama kosɔn, olugu ni o ta musow, ani o dencɛw ni o denmuso minw bɛɛ tun bɛ se ka faamuri kɛ,

\VS{30}o mɔgɔw bɛɛ farara o balema tɔw kan, mɔgɔw tun bɛ minw jatera kosɛbɛ. O ka layiri ta ka kari, ko o bɛna tagama ka kaɲa ni Ala ta sariya ye, Ala tun ka o sariya min di o ma a ta baaraden Musa sababu ra. O ko, ko olugu bɛna Matigi Ala, an Matigi ta kumaw bɛɛ lamɛn, k’a sira tagama, k’a ta kolatigɛninw ni a ta cifɔninw bɛɛ kɛ.


\par }{\PP \VS{31}O ko: «An bɛ layiri ta ko an tɛna an denmusow di furu ra siya wɛrɛ mɔgɔw ma, ko an fana tɛna o denmusow di an dencɛw ma.


\par }{\PP \VS{32}«Ni o mɔgɔw nana ni fiyeerefɛn dɔw ye, walama siman suguya o suguya, ko o bɛna o fiyeere an ma Nɛnɛkirilon* na, an tɛna sanni kɛ o fɛ Nɛnɛkirilon na, walama lon saninman dɔ wɛrɛ ra.

\par }{\PP «San wolonfla o san wolonfla, an bɛna dugukolo to a ye nɛnɛkiri; an bɛna an ta jurunantigiw bɛɛ ta juruw to o ye o san na.


\par }{\PP \VS{33}«An bɛna an yɛrɛ jagboya fana san o san ka warigbɛ garamu naani di an ta Ala ta batoso ta baara kosɔn,

\VS{34}janko ka sarakaburuw lalaga, buru minw ka kan ka bla Matigi Ala ɲa kɔrɔ, ani saraka min bɛ bɔ lon o lon, ani saraka jɛnita* min bɛ bɔ lon o lon, ani min bɛ bɔ Nɛnɛkirilonw na, ani karokura ɲanagbɛw ra, ani ɲanagbɛ tɔw ra, ani saraka saninmanw, ani Izirayɛlimɔgɔw ta jurumunyafa sarakaw*, ani an ta Ala ta batoso ta baaraw bɛɛ.


\par }{\PP \VS{35}«Anw sarakalasebagaw*, ani Levi ta mɔgɔw, ani mɔgɔ tɔw, an ka an ta gbaw bɛɛ kelen kelen tɔgɔw fɔ Ala ɲa kɔrɔ, janko k’a lɔn gba bɛɛ kelen kelen ka kan ka taga ni a ta saraka lɔgɔw ye wagati min na san kɔnɔ, ka o kɛ ka sarakaw jɛni Matigi Ala, an ta Ala ta sarakajɛnifɛn* kan, i n’a fɔ a sɛbɛra sariya ra cogo min na.


\par }{\PP \VS{36}«An ka layiri ta k’a latigɛ fana ko san o san, an bɛna taga ni an ta dugukolo siman fɔlɔw, ani yiridenw bɛɛ den fɔlɔw ye Matigi Ala ta batoso kɔnɔ.


\par }{\PP \VS{37}«An bɛna taga ni an ta den fɔlɔ cɛmanw fana ye Ala ta batoso kɔnɔ, ani an ta bɛganw den fɔlɔw cɛmanw, i n’a fɔ a sɛbɛra Matigi Ala ta sariya ra fana cogo min na; an bɛna taga ni an ta misiw den fɔlɔ cɛmanw ni sagaw ni baw den fɔlɔ cɛmanw ye sarakalasebagaw fɛ, sarakalasebaga minw bɛ sɔrɔ sarakalasebagaya ra an ta Ala ta batoso kɔnɔ.


\par }{\PP \VS{38}«An ta siman fɔlɔ mugu, ani an ta siman sarakaw*, ani yiriden suguya bɛɛ, ani rɛzɛnjikura, ani turu, an bɛna taga o di sarakalasebagaw ma an ta Ala ta batoso ta fɛnmarayɔrɔw ra.

\par }{\PP «An bɛna an ta forow ta simanw yaga fana di Levi ta mɔgɔw ma. An bɛ baara kɛ dugu o dugu ra, Levi ta mɔgɔw yɛrɛ le bɛna na o yagaw mina o duguw bɛɛ ra.

\VS{39}Ni Levi ta mɔgɔw bɛ na yagaw mina, sarakalasebaga minw ye Haruna ta durujaw ye, olugu dɔ ka kan ka kɛ ni o ye. Ni o ka yaga mina, o ka kan ka yaga ta yaga bɔ, ka taga ni o ye an ta Ala ta batoso bonw kɔnɔ, naforo marayɔrɔ ra.

\VS{40}Izirayɛlimɔgɔw, ani Levi ta mɔgɔw ka kan ka na ni o ta siman sarakaw, ani rɛzɛnji sarakaw*, ani turu sarakaw ye o bonw le kɔnɔ; yɔrɔ saninman* ta minanw bɛ bla o bonw le kɔnɔ fana. Sarakalasebaga minw bɛ sarakalasebagaya kɛ, ani dakɔrɔsibagaw, ani dɔnkirilabagaw, olugu fana bɛ sigi o bonw le kɔnɔ.

\par }{\PP «An tɛna an hakiri bɔ an ta Ala ta batoso kɔ tuun.»




\par }\Chap{11}{\SH Zeruzalɛmu dugumɔgɔw
\par }
{\PP \VerseOne{1}Jamana ɲamɔgɔw yɛrɛ le tun sigira Zeruzalɛmu dugu kɔnɔ. Min ye mɔgɔ tɔw ye, o ka olugu tɔgɔw jate kelen kelen, ko ni min tɔgɔ tagara bɛn mɔgɔ tannan ma, o tigi le bɛna taga sigi Zeruzalɛmu dugu saninman kɔnɔ. Mɔgɔ tɔ kɔnɔntɔn tɔw bɛ to dugu tɔw ra.


\par }{\PP \VS{2}Mɔgɔ minw sɔnna ka taga sigi Zeruzalɛmu o yɛrɛ ma, jama ka o mɔgɔw tando kosɛbɛ.


\par }{\PP \VS{3}Jamana ɲamɔgɔ minw tun sigira Zeruzalɛmu, olugu flɛ nin ye: Izirayɛlimɔgɔw, ani sarakalasebagaw*, ani Levi* ta mɔgɔw, ani Alabatoso baaradenw, ani Sulemani ta baaradenw ta durujaw, olugu tun bɛ Zuda ta duguw ra; o bɛɛ tun sigira o yɛrɛ ta yɔrɔw le ra, o yɛrɛ ta duguw ra.

\VS{4}Nka Zuda ta mɔgɔw, ani Boniyaminu ta mɔgɔ dɔw sigira Zeruzalɛmu. Zuda ta mɔgɔ minw sigira Zeruzalɛmu, olugu flɛ nin ye: Ataya facɛ tun ye Oziyasi ye, Oziyasi facɛ tun ye Jakariya ye, Jakariya facɛ tun ye Amariya ye, Amariya facɛ tun ye Sefatiya ye, Sefatiya facɛ tun ye Mahalalɛli ye; olugu tun ye Perɛsi ta durujaw ye;

\VS{5}ani Maseya min facɛ tun ye Baruki ye; Baruki facɛ tun ye Kɔli Hoze ye, Kɔli Hoze facɛ tun ye Hazaya ye, Hazaya facɛ tun ye Adaya ye, Adaya facɛ tun ye Yoyaribu ye, Yoyaribu facɛ tun ye Jakariya ye, Jakariya facɛ tun ye Siloni ye.


\par }{\PP \VS{6}Ayiwa, Perɛsi ta duruja minw nana sigi Zeruzalɛmu, olugu bɛɛ lajɛnnin tun ye cɛ barakaman kɛmɛ naani ni biwɔɔrɔ ni seegi (468).


\par }{\PP \VS{7}Boniyaminu ta mɔgɔw flɛ nin ye: Salu, o facɛ tun ye Mesulamu ye, Mesulamu facɛ tun ye Yohɛdi ye, Yohɛdi facɛ tun ye Pedaya ye, Pedaya facɛ tun ye Kolaya ye, Kolaya facɛ tun ye Maseya ye, Maseya facɛ tun ye Itiyɛli ye, Itiyɛli facɛ tun ye Ezayi ye;

\VS{8}o kɔ fɛ Gabayi ni Salayi; o bɛɛ lajɛnnin kɛra cɛ kɛmɛ kɔnɔntɔn ni cɛ mugan ni seegi (928).

\VS{9}Yowɛli min facɛ tun ye Zikiri ye, ale le tun ye o kuntigi ye. Zuda min facɛ tun ye Hasenuwa ye, ale tun ye dugu ɲamɔgɔ flanan ye.


\par }{\PP \VS{10}Sarakalasebaga minw sigira Zeruzalɛmu, olugu flɛ nin ye: Yedaya min facɛ tun ye Yoyaribu ye, ani Yakini,

\VS{11}ani Seraya min facɛ tun ye Hilikiya ye; Hilikiya facɛ tun ye Mesulamu ye, Mesulamu facɛ tun ye Sadɔki ye, Sadɔki facɛ tun ye Merayɔti ye, Merayɔti facɛ tun ye Ahitubu ye; ale le tun ye Ala ta batoso kuntigi ye,

\VS{12}ani o baarakɛɲɔgɔn minw tun bɛ Alabatoso baaraw kɛ. Olugu bɛɛ lajɛnnin tun ye cɛ kɛmɛ seegi ni cɛ mugan ni fla (822); ani Adaya min facɛ tun ye Yerohamu ye; Yerohamu facɛ tun ye Pelaliya ye, Pelaliya facɛ tun ye Amisi ye, Amisi facɛ tun ye Jakariya ye, Jakariya facɛ tun ye Pasuri ye, Pasuri facɛ tun ye Malikiya ye,

\VS{13}ani a baarakɛɲɔgɔnw, minw tun ye gbatigiw ye; o bɛɛ lajɛnnin tun ye cɛ kɛmɛ fla ni cɛ binaani ni fla (242), ani Amasisayi min facɛ tun ye Azarɛli ye; Azarɛli facɛ tun ye Azayi ye, Azayi facɛ tun ye Mesilemɔti ye, Mesilemɔti facɛ tun ye Imɛri ye,

\VS{14}ani o baarakɛɲɔgɔnw, minw tun ye kɛrɛkɛcɛfariw ye; o bɛɛ lajɛnnin tun ye cɛ kɛmɛ ni mugan ni seegi (128). O ta kuntigi tun ye Zabidiyɛli le ye, Hagedolimu dencɛ.


\par }{\PP \VS{15}Levi ta mɔgɔ minw sigira Zeruzalɛmu, olugu flɛ nin ye: Semaya min facɛ tun ye Hasubu ye, Hasubu facɛ tun ye Azirikamu ye, Azirikamu facɛ tun ye Hasabiya ye, Hasabiya facɛ tun ye Buni ye;

\VS{16}ani Sabetayi, ani Yozabadi; Levi ta mɔgɔw ra, Ala ta batoso kɛnɛmayɔrɔ ta baara kow tun karifara olugu le ma;

\VS{17}ani Mataniya min facɛ tun ye Mika ye, Mika facɛ tun ye Zabidi ye, Zabidi facɛ tun ye Asafu ye; ale le tun ye dɔnkirikow ɲamɔgɔ ye, ani Ala daari wagati ta kow; ani Bakibukiya, min tun ye a baarakɛɲɔgɔnw ta kuntigi flanan ye, ani Abida min facɛ tun ye Samuha ye, o min facɛ tun ye Galali ye, min facɛ tun ye Yedutun ye.

\VS{18}Levi ta mɔgɔ minw nana sigi dugu saninman kɔnɔ, o bɛɛ lajɛnnin tun ye cɛ kɛmɛ fla ni biseegi ni naani (284).


\par }{\PP \VS{19}Dakɔrɔsibaga minw nana sigi Zeruzalɛmu, olugu flɛ nin ye: Akubu, ani Talimɔn, ani o baarakɛɲɔgɔnw, minw tun bɛ daw kɔrɔsi. O bɛɛ lajɛnnin tun ye cɛ kɛmɛ ni biwolonfla ni fla (172).


\par }{\PP \VS{20}Izirayɛlimɔgɔ tɔw, ani sarakalasebaga tɔw, ani Levi ta mɔgɔ tɔw, olugu tun sigira Zuda mara dugu tɔw bɛɛ ra; o bɛɛ tun bɛ o yɛrɛ ta yɔrɔ le ra.

\VS{21}Alabatoso baaradenw tun sigira Ofɛli. Siha ni Gisipa le tun bɛ olugu kuntigiw ye.

\VS{22}Levi ta mɔgɔ minw tun bɛ Zeruzalɛmu, olugu ta kuntigi tun ye Uzi ye, Uzi facɛ tun ye Bani ye, Bani facɛ tun ye Hasabiya ye, Hasabiya facɛ tun ye Mataniya ye, Mataniya facɛ tun ye Mika ye. Uzi tun ye Asafu ta duruja dɔ le ye, Asafu min tun ye dɔnkirilabagaw ɲamɔgɔ ye Ala ta batoso ra.

\VS{23}Masacɛ le tun bɛ o dɔnkirilabagaw ta kow ɲanabɔ, ka o ta lon o lon baaraw yira o ra.


\par }{\PP \VS{24}Mesezabɛli dencɛ Petaya, min tun ye Zuda dencɛ Zera ta duruja dɔ ye, ale le tun ye masacɛ ta ciraden ye, min tun bɛ mɔgɔw ta kow ɲanabɔ.


\par }{\PP \VS{25}Mɔgɔ dɔw fana sigira dugudenninw ni o laminiw na: Zuda ta mɔgɔ dɔw sigira Kiriyati Araba, ani a lamini duguw ra, dɔw sigira Dibɔn ni a lamini duguw ra, dɔw sigira Yekabisɛli ni a lamini duguw ra,

\VS{26}dɔw sigira Yesuwa, ani Molada, ani Bɛti Palɛti,

\VS{27}ani Hasari Suwali, ani Bɛri Seba ni a lamini duguw;

\VS{28}dɔw sigira Sikilagi, ani Mekona ni a lamini duguw ra;

\VS{29}dɔw sigira Ɛni Rimɔn, ani Soreha, ani Yarimuti,

\VS{30}ani Zanoha, ani Adulamu ni a dugudenninw, ani Lakisi ni a ta forow, ani Azeka ni a laminiw. O sigira k’a ta Bɛri Seba, ka taga a bla fɔ Hinɔmu kurufurancɛ ra.


\par }{\PP \VS{31}Boniyaminu ta mɔgɔw fana sigira, k’a ta Geba, ka taga se fɔ Mikimasi, ani Aya, ani Betɛli ni a laminiw,

\VS{32}ani Anatɔti, ani Nɔbu, ani Hananiya,

\VS{33}ani Hazɔri, ani Rama, ani Gitayimu,

\VS{34}ani Hadidi, ani Seboyimu, ani Nebalati,

\VS{35}ani Lodi, ani Ono, ani yɔrɔ min bɛ wele ko borobaarakɛbagaw ta kurufurancɛ.


\par }{\PP \VS{36}Levi ta mɔgɔ minw tun bɛ Zuda mara ra, olugu ta jɛnkuru dɔw nana sigi Boniyaminu ta mara ra.




\par }\Chap{12}{\SH Sarakalasebagaw ni Levi ta mɔgɔw
\par }
{\PP \VerseOne{1}Ayiwa, sarakalasebagaw* ni Levi* ta mɔgɔ minw tun sekɔra ka na ni Sehalitiyɛli dencɛ Zorobabɛli ni Yosuwe ye, olugu flɛ nin ye: Seraya, ani Yeremi, ani Ɛsidarasi,

\VS{2}ani Amariya, ani Maluki, ani Hatusi,

\VS{3}ani Sekaniya, ani Rehumu, ani Meremɔti,

\VS{4}ani Ido, ani Ginetɔyi, ani Abiya,

\VS{5}ani Miyaminu, ani Maadiya, ani Biliga,

\VS{6}ani Semaya, ani Yoyaribu, ani Yedaya,

\VS{7}ani Salu, ani Amɔki, ani Hilikiya, ani Yedaya. Olugu le tun ye sarakalasebagaw kuntigiw ye Yosuwe ta wagati ra, o ni o sarakalasebagaɲɔgɔnw.


\par }{\PP \VS{8}Minw tun ye Levi ta mɔgɔw ye, olugu flɛ nin ye: Yosuwe, ani Binuwi, ani Kadimiyɛli, ani Serebiya, ani Zuda, ani Mataniya, min tun bɛ Ala tandori dɔnkiriw ko ɲa fɛ ni a tɔɲɔgɔnw ye.

\VS{9}Bakibukiya ani Uni, minw tun ye o jɛnɲɔgɔnw ye, olugu tun bɛ o ɲa fɛ ka to ka dɔnkiri lamina.


\par }{\PP \VS{10}Yosuwe ka Yehoyakimu woro, Yehoyakimu ka Eliyakibu woro, Eliyasibu ka Yehoyada woro,

\VS{11}Yehoyada ka Yonatan woro, Yonatan ka Yaduwa woro.


\par }{\PP \VS{12}Ayiwa, Yehoyakimu ta wagati ra, sarakalasebagaw ta gbaw ra minw tun ye gbatigiw ye, olugu flɛ nin ye:

\par }{\LI Seraya ta gba ra, Meraya le tun ye gbatigi ye;

\par }{\LI Yeremi ta gba ra, Hananiya le tun ye gbatigi ye;


\par }{\LI \VS{13}Ɛsidarasi ta gba ra, Mesulamu le tun ye gbatigi ye;

\par }{\LI Amariya ta gba ra, Yohanan le tun ye gbatigi ye;


\par }{\LI \VS{14}Meluku ta gba ra, Yonatan le tun ye gbatigi ye;

\par }{\LI Sebaniya ta gba ra, Yusufu le tun ye gbatigi ye;


\par }{\LI \VS{15}Harimu ta gba ra, Adina le tun ye gbatigi ye;

\par }{\LI Merayɔti ta gba ra, Helikayi le tun ye gbatigi ye;


\par }{\LI \VS{16}Ido ta gba ra, Jakariya le tun ye gbatigi ye;

\par }{\LI Ginetɔn ta gba ra, Mesulamu le tun ye gbatigi ye;


\par }{\LI \VS{17}Abiya ta gba ra, Zikiri le tun ye gbatigi ye;

\par }{\LI Miniyaminu\FTNT{*}{{\FR 12:17 }{\FR{12.17
}}{\FT{Ka kaɲa ni kitabu dɔw ye, tɔgɔ min tun ka kan ka kɛ Miniyaminu tɔgɔ kɔ fɛ, o tɔgɔ ma fɔ.}}} ni Mohadiya ta gba ra, Pilitayi le tun ye gbatigi ye;


\par }{\LI \VS{18}Biliga ta gba ra, Samuha le tun ye gbatigi ye;

\par }{\LI Semaya ta gba ra, Yonatan le tun ye gbatigi ye;


\par }{\LI \VS{19}Yoyaribu ta gba ra, Matinayi le tun ye gbatigi ye;

\par }{\LI Yedaya ta gba ra, Uzi le tun ye gbatigi ye;


\par }{\LI \VS{20}Salayi ta gba ra, Kalayi le tun ye gbatigi ye;

\par }{\LI Amoki ta gba ra, Ebɛri le tun ye gbatigi ye;


\par }{\LI \VS{21}Hilikiya ta gba ra, Hasabiya le tun ye gbatigi ye;

\par }{\LI Yedaya ta gba ra, Netanehɛli le tun ye gbatigi ye.


\par }{\PP \VS{22}Eliyasibu ni Yehoyada ni Yohanan ni Yaduwa ta wagati ra, o tun ka Levi ta mɔgɔw ta gbatigiw tɔgɔw sɛbɛ, ani sarakalasebagaw ta gbatigiw. O ka o kɛ ka taga se fɔ Pɛrɛsi masacɛ Dariyusi ta wagati ma.


\par }{\PP \VS{23}Levi ta mɔgɔw ta gbatigiw, ka taga a bla fɔ Eliyasibu dencɛ Yohanan ta wagati ra, olugu tɔgɔw tun sɛbɛra kibaroyaw kitabu dɔ kɔnɔ.

\VS{24}Levi ta mɔgɔw ta kuntigiw, minw tun ye Hasabiya ni Serebiya ni Kadimiyɛli dencɛ Yosuwe ye, ani o tɔɲɔgɔnw, olugu tun bɛ lɔ ka o ɲasin ɲɔgɔn ma ka Alatandodɔnkiriw, ani barakalaridɔnkiriw la, jɛnkuru dɔ bɛ dɔ lamina, i n’a fɔ Ala ta jɔncɛ Dawuda tun k’a fɔ ko a ye kɛ cogo min na.


\par }{\PP \VS{25}Mataniya, ani Bakibukiya, ani Abidiyasi, ani Mesulamu, ani Talimɔn, ani Akubu, olugu tun ye dakɔrɔsibagaw ye; o tun bɛ fɛnw kɔrɔsi fɛnmarayɔrɔw ra, Alabatoso dondaw ra.


\par }{\PP \VS{26}Ayiwa, o mɔgɔw le tun bɛ baara kɛ Ala ta batoso kɔnɔ, Yosadaki dencɛ Yosuwe, o dencɛ Yehoyakimu ta wagati ra, ani jamanatigi Nehemi, ani sarakalasebaga Ɛsidarasi ta wagati ra, min tun ye sariya karamɔgɔ ye fana.


\par }{\SH Zeruzalɛmu dugu laminikogo lɔri ta ɲanagbɛ
\par }
{\PP \VS{27}Ɲanagbɛ min tun bɛna kɛ Zeruzalɛmu dugu laminikogo lɔri laban na, o wagati sera minkɛ, Levi* ta mɔgɔw tun bɛ yɔrɔ o yɔrɔ, o ka o wele ka bɔ o yɔrɔw bɛɛ ra, ka o lana Zeruzalɛmu, janko o ye na o ɲanagbɛ kɛ ni ɲagari ye, ka dɔnkiriw la ka baraka la Ala ye, ni siranɛgɛ tɛgɛrɛw ye, ani gɔniw, ani koraw ye.

\VS{28}O ka dɔnkirilabagaw fana lajɛn; o bɔra Zeruzalɛmu lamini duguw ra ka na, ani Netofa mara ta duguw ra,

\VS{29}ani Bɛti Giligali, ani Geba ni Azimavɛti maraw ra; sabu dɔnkirilabaga dɔw tun ka o ta duguw lɔ Zeruzalɛmu lamini na.

\VS{30}Sarakalasebagaw, ani Levi ta mɔgɔw ka o yɛrɛ saninya, ka sɔrɔ ka mɔgɔ tɔw fana saninya, ka dondaw ni kogo fana saninya.


\par }{\PP \VS{31}O kɔ, ne ka Zuda mara ta kuntigiw layɛlɛn kogo kunna. Ne ka dɔnkirilajamaba fla labɛn fana. Dɔnkirilajama fɔlɔ tun bɛ tagamana ka taga kininboroyanfan fɛ kogo kunna, Sununkun ta donda fan na.

\VS{32}Hosaya ni Zuda ta mɔgɔw ta kuntigiw tarancɛ le tun bɛ tagamana olugu kɔ fɛ,

\VS{33}ani Azariya, ani Ɛsidarasi, ani Mesulamu,

\VS{34}ani Zuda, ani Boniyaminu, ani Semaya, ani Yeremi.

\VS{35}Sarakalasebaga dɔw fana tun bɛ o kɔ ni burufiyɛtaw ye, ani Jakariya, min facɛ tun ye Yonatan ye, Yonatan facɛ tun ye Semaya ye, Semaya facɛ tun ye Mataniya ye, Mataniya facɛ tun ye Mikaya ye, Mikaya facɛ tun ye Zakuri ye, Zakuri facɛ tun ye Asafu ye;

\VS{36}ani Jakariya baarakɛɲɔgɔnw, minw tun ye Semaya ye, ani Azarɛli, ani Milalayi, ani Gilalayi, ani Mahayi, ani Netanehɛli, ani Zuda ni Hanani. Ala ta jɔncɛ Dawuda ta fɔrifɛnw tun bɛ o boro. Sariya karamɔgɔ Ɛsidarasi le tun blara o ɲa.

\VS{37}O tagara se Bunun ta donda ma; sira min bɛ yɛlɛn ka taga Dawuda ta masabonba ra, o tagara se o ma. O yɛlɛnna o yɛlɛnyɔrɔw fɛ kogo kunna, ka taga se Dawuda ta masabonba kunna. O kɔ, o tagara se fɔ Ji ta donda ma, dugu terebɔyanfan na.


\par }{\PP \VS{38}Dɔnkirilajama flanan tagara numanboroyanfan fɛ. Ne gbanna o kɔ ni jama taran kelen ye kogo kunna. An tagara tɛmɛ Dibiw ta sankaso kɔrɔ, ka taga se kogo bonyayɔrɔ ma.

\VS{39}An tagara tɛmɛ Efirayimu ta donda kunna, ka tɛmɛ Dondakɔrɔ kunna, ani Jɛgɛw ta donda kunna; an tagara tɛmɛ Hananehɛli ta sankasojan na, ani Meha ta sankasojan, ka tɛmɛ Sagaw ta donda ra, ka taga lɔ kasobon kɔrɔsibagaw ta donda ra.


\par }{\PP \VS{40}O kɔ, o dɔnkirilajama fla tagara don Ala ta batoso kɔnɔ; ne fana donna, ani ɲamɔgɔw tarancɛ,

\VS{41}ani sarakalasebaga dɔw, minw tun ye Eliyakimu, ni Maseya, ni Miniyaminu, ni Mikaya, ni Eliyonayi, ni Jakariya, ni Hananiya ye; burufiyɛtaw tun bɛ olugu le boro.

\VS{42}Maseya fana tun bɛ ni o ye, ani Semaya, ni Elehazari, ni Uzi, ni Yohanan, ni Malikiya, ni Elamu ni Ezɛri. Iziraya le tun ye dɔnkirilabagaw ɲamɔgɔ ye.


\par }{\PP \VS{43}O lon na, o ka saraka camanba faga, ka ɲagari, sabu Ala tun ka ɲagariba don o jusu ra. Musow ni denmisɛnw fana tun bɛ ɲagarira. Ɲagarikan minw tun bɛ Zeruzalɛmu, mɔgɔw tun bɛ to fɔ yɔrɔjan ka o mankan mɛn.


\par }{\SH Yagabɔcogo ni sarakabɔcogo
\par }
{\PP \VS{44}O wagati ra, o ka mɔgɔ dɔw ɲanawoloma, ko siman fɔlɔ sarakaw, ani yagaw bɛ bla bon minw kɔnɔ, ko olugu ye o bonw kɔrɔsi. Ninyɔrɔ minw tun ka kan ka di sarakalasebagaw ni Levi* ta mɔgɔw ma ka kaɲa ni sariya ye, ni mɔgɔw tun nana ni o ninyɔrɔw ye ka bɔ dugu kɛrɛfɛforow ra, o tun ka kan ka o fɛnw mina k’a bla o bonw le kɔnɔ.

\par }{\PP Zuda mara mɔgɔw kɔni jusu tun diyara kosɛbɛ k’a ye ko sarakalasebagaw ni Levi ta mɔgɔw tun bɛ Alabatoso ta baara kɛra.

\VS{45}O tun bɛ o ta Ala ta baaraw kɛ, ka fɛnw saninya. Dɔnkirilabagaw ni dakɔrɔsibagaw fana tun bɛ o ta baara kɛ, i n’a fɔ Dawuda ni Sulemani tun k’a fɔ cogo min na.

\VS{46}Fɔlɔfɔlɔ, Dawuda ni Asafu ta wagati ra, dɔnkirikuntigiw tun bɛ yi; o tun bɛ dɔnkiriw la ka Ala tando, ani ka baraka la a ye.

\VS{47}O kosɔn Zorobabɛli ni Nehemi ta wagati ra, ninyɔrɔ min tun ka kan ka di dɔnkirilabagaw ni dakɔrɔsibagaw ma lon o lon, Izirayɛlimɔgɔw bɛɛ tun bɛ o dira o ma. O tun bɛ Levi ta mɔgɔw fana ninyɔrɔ di o ma. Levi ta mɔgɔw tun bɛ Haruna ta durujaw fana ninyɔrɔ di o ma.




\par }\Chap{13}{\SH Izirayɛlimɔgɔw ka o yɛrɛ mabɔ siya wɛrɛ mɔgɔw ra
\par }
{\PP \VerseOne{1}O wagati ra, o tun bɛ Musa ta sariya kitabu karanna jama ye minkɛ, o k’a ye ko a tun sɛbɛra, ko Amɔnka ni Mohabuka man kan ka kɛ Ala ta mɔgɔw cɛ ra fiyewu;

\VS{2}ko sabu olugu tun ma sɔn ka na Izirayɛlimɔgɔw kunbɛn ni domuni ni ji ye, ani ko o tun ka wari di Balamu ma janko a ye Izirayɛlimɔgɔw danga; nka an ta Ala ka o danga yɛlɛma k’a kɛ dugawu ye\FTNT{*}{{\FR 13:2 }{\FR{13.2
}}{\FT{Nin kumaw fɔra yɔrɔ minw na:
}}{\XT{Jateri 22.1-6; Sariya 23.3-5}}{\FT{.}}}.


\par }{\PP \VS{3}Mɔgɔw ka o sariya ta kumaw mɛn minkɛ, mɔgɔ o mɔgɔ tun ye siya wɛrɛ mɔgɔ ye, o ka olugu bɛɛ faran ka bɔ Izirayɛlimɔgɔw ra.


\par }{\SH Nehemi ka Tobiya labɔ Alabatoso bon kɔnɔ
\par }
{\PP \VS{4}Ayiwa, sani o kow tun ye kɛ, sarakalasebaga* Eliyasibu le tun blara an ta Ala ta batoso ta fɛnmarayɔrɔw kunna ka o kɔrɔsi; k’a sɔrɔ Tobiya tun ye Eliyasibu balema dɔ le ye.

\VS{5}O kosɔn a ka Alabatoso ta bonba dɔ di Tobiya ma. O tun bɛ deri ka siman sarakaw* le bla o bon kɔnɔ, ani wusunanw, ani Alabatoso ta minanw, ani simanw ta yagaw, ani rɛzɛnjikura, ani turu; o fɛnw tun ka kan ka di Levi* ta mɔgɔw ani dɔnkirilabagaw ni dakɔrɔsibagaw le ma, ani sarakalasebagaw ma.


\par }{\PP \VS{6}Nka o kow bɛɛ bɛ kɛ tuma min na, o y’a sɔrɔ ne tun tɛ Zeruzalɛmu, sabu Babilɔni masacɛ Aritasɛrisɛsi ta masaya san bisaba ni flanan na, ne tun sekɔra ka taga to masacɛ kɔrɔ. Wagati dɔ nana se minkɛ, ne ka sira daari masacɛ fɛ,

\VS{7}ka sekɔ ka na Zeruzalɛmu. O tuma le ra Eliyasibu tun ka kojugu min kɛ, ka bon dɔ di Tobiya ma Ala ta batoso lu kɔnɔ, ne sɔrɔra ka bɔ o ko kala ma.

\VS{8}O ko digira ne ra kosɛbɛ. Ne ka Tobiya ta minanw bɛɛ firi kɛnɛ ma.

\VS{9}O kɔ, ne ko o ye bonw saninya; ne ka Ala ta batoso ta minanw ni siman sarakaw, ani wusunan bla bonw kɔnɔ tuun.


\par }{\SH Alabatoso baaradenw ta domuniko
\par }
{\PP \VS{10}Ne nana a mɛn fana ko Levi ta mɔgɔw ta siman ninyɔrɔ tun ma di o ma; ko o kosɔn Levi ta mɔgɔw, ani dɔnkirilabaga minw tun bɛ baara kɛ Alabatoso kɔnɔ, olugu bɛɛ sekɔra ka taga o ta forow ra.

\VS{11}Ne ka ɲamɔgɔw jaraki o ko ra; ne k’a fɔ o ye ko: «Mun kosɔn aw ka Ala ta batoso ta kow to kɔ fɛ?» O kɔ, ne ka Levi ta mɔgɔw ni dɔnkirilabagaw lajɛn ka o bla o ta baara ra tuun.

\VS{12}A kɛra ten minkɛ, Zuda mara mɔgɔw bɛɛ nana ni o ta simanw yagaw ye, ani rɛzɛnjikura, ani turu, ka na o bla fɛnmarayɔrɔw ra.

\VS{13}Ne ka o fɛnmarayɔrɔw karifa sarakalasebaga Selemiya ma, ani sariya karamɔgɔ Sadɔki, ani Pedaya, min tun ye Levi ta mɔgɔ dɔ ye; ne ka Mataniya dencɛ Zakuri ta dencɛ Hanan fana bla ni o ye, sabu o tun bɛ o mɔgɔw jatera lanamɔgɔw ye. Olugu le tun ka kan ka siman nin o balemaw ra.


\par }{\PP \VS{14}E, ne ta Ala, i hakiri to ne ra nin ko kosɔn! Ne ka kɛwaleɲuman minw kɛ ne ta Ala ta batoso ko ra, ani a ta baara ko ra, i kana ɲina o kɔ.


\par }{\SH Nehemi ka Yahudiyaw jaraki Nɛnɛkirilon ko ra
\par }
{\PP \VS{15}O wagati ra, Zuda mara ra, ne ka mɔgɔ dɔw ye o bɛ rɛzɛnji bɔra Nɛnɛkirilon* na, dɔw tun bɛ o ta simanw cɛra, ka o la faliw kɔ ra, ani o ta rɛzɛnjiw, ani rɛzɛnmɔw, ani toromɔw, ani doni suguya bɛɛ, ka taga ni o ye Zeruzalɛmu, Nɛnɛkirilon na. Lon min na o tun bɛ o ta fɛnw fiyeerera, ne ka o jaraki o lon na.

\VS{16}Tirika minw tun siginin bɛ Zeruzalɛmu, olugu fana tun bɛ na ni jɛgɛ ni fiyeerefɛn suguya bɛɛ ye, ka na o fiyeere Zeruzalɛmu, Nɛnɛkirilon na Zuda mara mɔgɔw ma.

\VS{17}Ne ka Zuda mara ɲamɔgɔw fana jaraki o ra. Ne ko: «Mun kosɔn aw bɛ nin kojugu ɲɔgɔn kɛ, ka Nɛnɛkirilon kɛ lon gbansan ye?

\VS{18}Yala o tuma aw bɛmaw ma nin ko kelen le kɛ k’a to an ta Ala ka nin kojuguw lase anw ni an ta dugu ma wa? Sisan aw bɛ Nɛnɛkirilon kɛra lon gbansan ye, ka dɔ wɛrɛ fara Ala ta dimi kan Izirayɛli kama.»


\par }{\PP \VS{19}O ra, su nana kɛ ko ye, ka dibi don Zeruzalɛmu dugu donda kan minkɛ dɔrɔn, sani Nɛnɛkirilon ye damina, ne k’a fɔ o ye ko o ye daw datugu, o kana o dayɛlɛ fɔ ni Nɛnɛkirilon ka ban. Ne ka ne yɛrɛ ta baaraden dɔw lɔ dugu donda ra, k’a kɔrɔsi janko doni si kana don dugu kɔnɔ Nɛnɛkirilon na.

\VS{20}A kɛra ten minkɛ, fɛn suguya bɛɛ fiyeerebagaw, ani sannikɛbagaw ka su kelen walama su fla si Zeruzalɛmu dugu kɔ fɛ.

\VS{21}Nka ne ka kankari la o ye, k’a fɔ o ye ko: «Mun kosɔn aw bɛ si kogo kɛrɛ fɛ? Ni aw ka o dɔ wɛrɛ kɛ tuun, ne boro bɛna se aw ma.» K’a ta o lon na, o ma na tuun Nɛnɛkirilon na.


\par }{\PP \VS{22}Ne k’a fɔ Levi ta mɔgɔw ye ko o ye o yɛrɛ saninya, ka taga dugu donda* kɔrɔsi, janko ka Nɛnɛkirilon kɛ lon saninman ye.

\par }{\PP E, ne ta Ala, i hakiri to ne ra nin fana kosɔn; makari ne ra i ta ɲumanyaba kosɔn.


\par }{\SH Yahudiyaw ta siya wɛrɛ musow ta ko
\par }
{\PP \VS{23}O wagati ra fana, ne k’a ye ko Yahudiya dɔw tun ka Azidɔdikamusow, ani Amɔnkamusow, ani Mohabukamuso dɔw furu.

\VS{24}O ta denw tarancɛ tun bɛ Azidɔdikan le fɔra, walama o siyaw dɔ ta kan; o tun tɛ se ka Yahudiyakan fɔ.

\VS{25}Ne ka o jaraki, fɔ ka o danga. Ne ka o cɛ dɔw bugɔ, ka o kunsigi sama k’a bɔn. Ne ko o ye kari Ala ra, k’a fɔ ko: «Aw kana aw denmusow di o dencɛw ma furu ra, aw fana kana o denmusow ta furu ra aw dencɛw ye, walama aw yɛrɛ ye.»

\VS{26}Ne ko o ma ko: «Yala Izirayɛli masacɛ Sulemani ma jurumun kɛ o furu ɲɔgɔn le kosɔn wa? Siyaw bɛɛ ra, a ɲɔgɔn masacɛ tun tɛ yi. A ta Ala tun b’a kanu; Ala k’a kɛ Izirayɛli jamana bɛɛ lajɛnnin ta masacɛ ye, nka o bɛɛ n’a ta, siya wɛrɛ musow ka ale fana bla jurumun na.

\VS{27}Mun kosɔn an bɛna a mɛn aw ta ko ra, ko aw bɛ o kojuguba ɲɔgɔn le kɛra tuun, ka an ta Ala kan bla, ka siya wɛrɛ musow ta?»


\par }{\PP \VS{28}Sarakalasebagaw kuntigi Eliyasibu dencɛ Yehoyada, o dencɛ dɔ tun ka Horonikacɛ Sanbala ta denmuso dɔ furu; o le kosɔn ne ka ale gbɛn k’a mabɔ ne ra.


\par }{\PP \VS{29}E, ne ta Ala, i hakiri to o ra, sabu o ka sarakalasebagaya baara lanɔgɔ; i tun ka jɛnɲɔgɔnya min don i ni sarakalasebagaw ni Levi ta mɔgɔw cɛ, o ka o jɛnɲɔgɔnya cɛn.


\par }{\PP \VS{30}O kosɔn ne ka sarakalasebagaw ni Levi ta mɔgɔw saninya, ka o bɔ siya wɛrɛ mɔgɔw ta kow bɛɛ ra pewu; sarakalasebagaw ni Levi ta mɔgɔw bɛɛ kelen kelen ka kan ka sariya minw tagama ka o ta baaraw kɛ, ne ka o yira o ra.

\VS{31}Lɔgɔ min bɛ di saraka ye, ne ka o fana sariya sigi, k’a diwagati yira, ani siman kun fɔlɔ ta sarakaw.

\par }{\PP E, ne ta Ala, i hakiri to ne ra, ka ɲa ne ma.

\par }