\NormalFont\ShortTitle{Oze}

{\MT OZE

\par }{\MTB TA KITABU

\par }{\IMT Kitabu faamucogo

\par }{\IP Cira Oze, ani cira Amɔsi, ani cira Ezayi, ani cira Mise, olugu bɛɛ tun ye wagati kelen mɔgɔw ye.

\par }{\IP Cira Oze ka ciraya kɛ k’a yira Ala ta mɔgɔw ra ko Ala ye kankelentigi ye a ta mɔgɔw ta fan fɛ, ko nka a ta mɔgɔw ma kɛ kankelentigiw ye; o bɔra Ala kɔ ka taga ala wɛrɛw, ani batofɛn wɛrɛw bato. O kosɔn Ala k’a fɔ cira ye ko a ka kan ka jatɔmuso dɔ furu, k’a yira a ta mɔgɔw ra ko o bɛ Ala kan bla, i n’a fɔ jatɔmuso min tɛ se ka sigi cɛ kelen fɛ.

\par }{\IP Izirayɛli jamana ɲamɔgɔw banna Ala ra, ka taga o yɛrɛ karifa siya wɛrɛw ma, ani batofɛn wɛrɛw ma. O kosɔn Ala bɛna a ta mɔgɔw wele o kiti ra. Oze ka den minw sɔrɔ ni a muso jatɔyakɛbaga ye, o denw tɔgɔw kɛra tagamasiyɛnw ye, k’a yira ko Ala banna Izirayɛlimɔgɔw ra o ta kojuguw kosɔn.

\par }{\IP Nka cɛ bɛ yafa a furumuso ma cogo min na, Ala fana bɛna yafa a ta mɔgɔw ma o cogo ra. Ala ko o ma ko:

\par }{\ILI «Ne bɛna o kɛnɛya ka bɔ o ta lanabariya ra.

\par }{\ILI Ne bɛna o kanu ni ne jusukun bɛɛ ye;

\par }{\ILI sabu ne ta dimi mabɔra o ra» (14.5).

\par }{\IP O ra, an b’a ye ko nin kitabu kumaw bɛ Ala ni a ta mɔgɔ ta kanuya ko le yira. A bɛ damina ni Ala ta kanuya ko le ye (11.1-4). Ala bɛ to o kanuya kan wagati bɛɛ; a b’a fɛ a ta mɔgɔw ye o kanuya jate, ka sɔn a ma (5.15–6.6; 14.2-9). Cira b’a fɛ a lamɛnbagaw y’a faamu fana ko dan tɛ Ala ta kanuya ra.

\par }{\IOT Kitabu kɔnɔkow

\par }{\IO Oze ta furu ko
{\IOR{(1–3)}}

\par }{\IO Ala bɛ Izirayɛlimɔgɔw jaraki
{\IOR{(4–13)}}

\par }{\IO Ala bɛna yafa a ta mɔgɔw ma
{\IOR{(14)}}

\par }{\IB \par }


\ChapOne{1}{\SH Oze ta furu ko
\par }
{\PP \VerseOne{1}Matigi Ala ka nin kuma lase Bɛri dencɛ Oze ma. O kɛra Zuda mara masacɛ Oziyasi, ani Yotamu, ani Ahazi, ani Ezekiyasi ta wagatiw le ra, ani Izirayɛli masacɛ Yerobohamu, Yohasi dencɛ ta wagati ra.


\par }{\PP \VS{2}Matigi Ala ka kuma min fɔ Oze ye, ko a y’a lase mɔgɔw ma, o kuma damina ye nin ye. Matigi Ala k’a fɔ Oze ye ko:

\par }{\Q «Taga jatɔmuso dɔ furu,

\par }{\Q ka jatɔmusodenw sɔrɔ ni a ye;

\par }{\Q sabu jamana k’a yɛrɛ bla jatɔyajugu le ra;

\par }{\Q o ka o kɔ don Matigi Ala ra.»


\par }{\PP \VS{3}Oze tagara Dibilayimu denmuso Gomɛri ta. A nana kɔnɔ ta ka dencɛ woro a ye.


\par }{\PP \VS{4}Matigi Ala k’a fɔ Oze ye ko:

\par }{\Q «Den tɔgɔ la ko Zizirɛli\FTNT{*}{{\FR 1:4 }{\FR{1.4
}}{\FT{Zizirɛli tun ye dugu dɔ tɔgɔ ye, ani kɛnɛgbɛba dɔ tɔgɔ. Kɛrɛ caman tun kɛra o yɔrɔ ra. Masacɛ Akabu ni a ta somɔgɔw bɛɛ fagara o yɔrɔ ra (Masacɛw flanan 9–10).}}},

\par }{\Q sabu fagari min kɛra Zizirɛli, a tɔ ye dɔɔnin, ne bɛna o hakɛ bɔ Yehu ta durujaw ra;

\par }{\Q ne bɛna Izirayɛli mara ta masaya ban.


\par }{\Q \VS{5}O lon na, ne bɛna Izirayɛlimɔgɔw ta kalan kari

\par }{\Q Zizirɛli dingakɔnɔyɔrɔ ra.»


\par }{\BB \par }
{\PP \VS{6}Gomɛri nana kɔnɔ ta tuun, ka denmuso woro. Ala k’a fɔ Oze ye ko:

\par }{\Q «A tɔgɔ la ko Lo Ruhama\FTNT{†}{{\FR 1:6 }{\FR{1.6
}}{\FT{Lo Ruhama kɔrɔ ye ko: hina tɛ yi tuun.}}};

\par }{\Q sabu ne tɛna to ka hina Izirayɛlimɔgɔw ra tuun,

\par }{\Q ka to ka yafa o ma wagati bɛɛ.


\par }{\BB \par }
{\PP \VS{7}«Nka min ye Zuda ta mɔgɔw ye, ne bɛna hina olugu ra, ka o kisi ni Matigi Ala, o ta Ala ta baraka ye. Ne tɛna o kisi kalan baraka ra, walama kɛrɛkɛmuru baraka ra, walama kɛrɛ baraka ra, walama sow, walama sotigiw baraka ra.»


\par }{\PP \VS{8}Gomɛri nana Lo Ruhama dabɔ sin na minkɛ, a ka kɔnɔ wɛrɛ ta tuun ka dencɛ woro.

\VS{9}Ala ko Oze ma ko:

\par }{\Q «A tɔgɔ la ko Lo Ami\FTNT{‡}{{\FR 1:9 }{\FR{1.9
}}{\FT{Lo Ami kɔrɔ ye ko: ne ta mɔgɔw tɛ.}}};

\par }{\Q sabu aw tɛ ne ta mɔgɔw ye tuun,

\par }{\Q ne fana tɛ aw ta Ala ye tuun.»




\par }\Chap{2}{\SH Ala bɛna koɲuman minw kɛ a ta mɔgɔw ye
\par }
{\Q \VerseOne{1}«Nka lon dɔ Izirayɛlimɔgɔw bɛna caya

\par }{\Q ka kɛ i ko kɔgɔjida kɛnkɛn,

\par }{\Q mɔgɔ tɛ se ka min jate,

\par }{\Q walama k’a da lɔn.

\par }{\Q Yɔrɔ min na a tun fɔra o ma ko:

\par }{\Q ‹Aw tɛ ne ta mɔgɔ ye!›

\par }{\Q O yɔrɔ kelen le ra o bɛna a fɔ o ma ko:

\par }{\Q ‹Ala ɲanaman ta mɔgɔw!›


\par }{\Q \VS{2}Zuda mara mɔgɔw, ani Izirayɛlimɔgɔw bɛɛ bɛna lajɛn tuun.

\par }{\Q O bɛna kuntigi kelen sigi o yɛrɛ kunna;

\par }{\Q olugu le bɛna jamana mara,

\par }{\Q sabu Zizirɛli ta lon bɛna kɛ lonba le ye.


\par }{\Q \VS{3}Aw y’a fɔ aw balemacɛw ma ko: ‹Ne ta mɔgɔw!›

\par }{\Q Aw y’a fɔ aw balemamusow ma ko: ‹Hinasɔrɔbagaw!› »


\par }{\SH Izirayɛli ka Ala kan bla
\par }
{\Q \VS{4}«Aw ye aw bamuso jaraki!

\par }{\Q Aw y’a jaraki dɛ!

\par }{\Q Sabu a tɛ ne muso ye tuun,

\par }{\Q ne fana tɛ a cɛ ye tuun.

\par }{\Q A ye a ta jatɔya tagamasiyɛnw bɔ a ɲada ra,

\par }{\Q k’a ta jɛnɛya tagamasiyɛnw bɔ a sinw kan.


\par }{\Q \VS{5}Ni o tɛ, ne bɛna a ta faniw bɔ a ra k’a fari lakolon to,

\par }{\Q k’a kɛ i ko a worora cogo min na.

\par }{\Q Ne bɛna a kɛ i ko kongokolon,

\par }{\Q k’a kɛ i ko jamana jintan,

\par }{\Q k’a to minlɔgɔ y’a faga.


\par }{\Q \VS{6}A ta denw kɔni, ne tɛna hina olugu ra tuun,

\par }{\Q sabu jatɔmusodenw lo.


\par }{\Q \VS{7}O bamuso k’a yɛrɛ bla jatɔya ra;

\par }{\Q o bamuso min ka o kɔnɔ ta, ale ka maroyako le kɛ,

\par }{\Q sabu a ko: ‹Ne bɛna gban ne ta ɲamɔgɔcɛw le kɔ;

\par }{\Q minw bɛ ne ta domuni ni ne ta minji dira ne ma,

\par }{\Q minw bɛ ne ta sagasifaniw, ani ne ta lɛnfaniw dira ne ma,

\par }{\Q minw bɛ ne ta turu ni ne ta rɛzɛnji dira ne ma.›


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{8}«Ayiwa, a flɛ, ne bɛna ŋaniw bla a ɲa,

\par }{\Q k’a ta sira datugu;

\par }{\Q ne bɛna kogo lɔ k’a lamini,

\par }{\Q a tɛna tɛmɛsira sɔrɔ tuun.


\par }{\Q \VS{9}A bɛna gban a ɲamɔgɔcɛw kɔ,

\par }{\Q nka a tɛna se ka kun o ra.

\par }{\Q A bɛna o yɔrɔɲini,

\par }{\Q nka a tɛna o ye.

\par }{\Q Ni o kɛra, a bɛna a fɔ ko:

\par }{\Q ‹Ne bɛna sekɔ ka taga ne cɛkɔrɔ fɛ;

\par }{\Q sabu ale ta wagati tun ka di ne ra,

\par }{\Q ka tɛmɛ sisan ta wagati kan.›


\par }{\Q \VS{10}A tun m’a lɔn

\par }{\Q ko ne le tun bɛ domuni ni rɛzɛnji ni turu dira a ma;

\par }{\Q ko o tun bɛ wari ni sanin min kɛra ka Baali* ta jo sɔn,

\par }{\Q ko ne le tun bɛ o wari ni o sanin caman bɛɛ dira a ma.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{11}«Ayiwa, ne bɛna na ne ta simanw mina a ra simankanwagati ra,

\par }{\Q ka ne ta rɛzɛnji mina a ra rɛzɛntigɛwagati ra.

\par }{\Q A tun bɛ ne ta sagasifaniw ani ne ta lɛnfani minw donna,

\par }{\Q ne bɛna o fana bɔ a ra.


\par }{\Q \VS{12}Sisan ne bɛna a fari lakolonba le bɔ kɛnɛ kan a ɲamɔgɔcɛw bɛɛ ɲa na.

\par }{\Q Mɔgɔ si tɛna se k’a bɔsi ka bɔ ne boro.


\par }{\Q \VS{13}Ne bɛna a ta ɲanagbɛw bɛɛ lalɔ:

\par }{\Q a ta Alabato ɲanagbɛw,

\par }{\Q ani a ta karokura ɲanagbɛw,

\par }{\Q ani a ta Nɛnɛkirilon ɲanagbɛw, ani

\par }{\Q ɲanagbɛ tɔw bɛɛ.


\par }{\Q \VS{14}Ne bɛna a ta rɛzɛnsunw, ani a ta torosunw cɛn,

\par }{\Q a tun b’a fɔra ko a ɲamɔgɔcɛw ka minw di a ma a ta sara ye.

\par }{\Q Ne bɛna o forow kɛ ŋanituw le ye,

\par }{\Q k’a to kongosogow ye na a yiridenw domu.


\par }{\Q \VS{15}A ka wagati min bɛɛ kɛ Baali ta josɔn na

\par }{\Q ka wusunan sarakaw* bɔ Baali ta jo ye,

\par }{\Q ani wagati min a tun b’a yɛrɛ pari

\par }{\Q ni a ta nunnanɛgɛw ni a ta kannakɔnɔnw ye,

\par }{\Q ka gban a ta ɲamɔgɔcɛw kɔ, ka ɲina ne kɔ,

\par }{\Q ne bɛna o bɛɛ hakɛ bɔ a ra.

\par }{\Q Matigi Ala ko ten.»


\par }{\SH Ala ni a ta mɔgɔw bɛna bɛn kelen ma
\par }
{\Q \VS{16}«Ayiwa, a flɛ, ne yɛrɛ bɛna a nɛgɛ tuun ka taga ni a ye kongokolon kɔnɔ,

\par }{\Q ka taga kuma a fɛ ni kanuya ye.


\par }{\Q \VS{17}Ne bɛna a ta rɛzɛnforow sekɔ a ma o yɔrɔ le ra,

\par }{\Q ka Akɔri dingakɔnɔyɔrɔ\FTNT{*}{{\FR 2:17 }{\FR{2.17
}}{\FT{Akɔri dingakɔnɔyɔrɔ tun bɛ Zeriko dugu kɛrɛ fɛ; a yɔrɔ tun kɛra tɔɔrɔyɔrɔ le ye (}}{\XT{Yosuwe 7.24-26; 15.7}}{\FT{).}}} kɛ a jigisɔrɔyɔrɔ ye.

\par }{\Q A bɛna dɔnkiriw la o yɔrɔ ra i n’a fɔ a sunguruman,

\par }{\Q i n’a fɔ lon min na a bɔra Misiran jamana ra.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{18}«Ayiwa, o lon na kɔni,

\par }{\Q Matigi Ala ko ten,

\par }{\Q i bɛna ne wele le ko: ‹Ne furucɛ!›

\par }{\Q I tɛna ne wele tuun ko: ‹Ne matigicɛ Baali!›


\par }{\Q \VS{19}Ne bɛna Baali ta jow tɔgɔw bɔ a da ra;

\par }{\Q mɔgɔ si hakiri tɛna to o tɔgɔw ra tuun.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{20}«O lon na, ne bɛna jɛnɲɔgɔnya* dɔ don

\par }{\Q o ni kongosogow cɛ,

\par }{\Q o ni kɔnɔw cɛ,

\par }{\Q o ni dugukolo fɛnɲanaman tɔw bɛɛ cɛ.

\par }{\Q Ne bɛna bonnikɛkalanw, ani kɛrɛkɛmuruw, ani kɛrɛkow ban jamana kɔnɔ,

\par }{\Q k’a to bɛɛ ye la ka sunɔgɔ hɛra ni laganfiya ra.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{21}«Ne bɛna i mamina ka i kɛ ne ta muso ye wagati bɛɛ;

\par }{\Q ne bɛna i mamina ka i kɛ ne ta muso ye,

\par }{\Q ka kaɲa ni terenninya ni can ye

\par }{\Q ani ɲumanya ni hina.


\par }{\Q \VS{22}Ne bɛna i mamina ka i kɛ ne ta muso ye ni kankelentigiya ye;

\par }{\Q ni o kɛra, i bɛna Matigi Ala lɔn.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{23}«O lonw na kɔni, ne bɛna aw jaabi,

\par }{\Q Matigi Ala ko ten.


\par }{\Q \VS{24}Ne bɛna sankolo jaabi,

\par }{\Q sankolo bɛna dugukolo jaabi,

\par }{\Q dugukolo bɛna siman ni rɛzɛnjikura ni turu jaabi,

\par }{\Q olugu bɛna Zizirɛli mara mɔgɔw jaabi.


\par }{\Q \VS{25}Ne bɛna o dan, ka o caya jamana kɔnɔ i ko siman, ka o kɛ ne ta ye.

\par }{\Q Ne bɛna hina Lo Ruhama ra;

\par }{\Q ne bɛna a fɔ Lo Ami ma, ko: ‹Ne ta mɔgɔw!›

\par }{\Q O fana bɛna a fɔ ne ma ko: ‹An ta Ala!› »




\par }\Chap{3}{\SH Oze k’a muso kanu tuun
\par }
{\PP \VerseOne{1}Matigi Ala k’a fɔ ne ye tuun ko: «Taga i muso kɔ, i y’a kanu tuun, hali ni cɛ wɛrɛ b’a kanuna, hali ni a bɛ jɛnɛya ra ni cɛ wɛrɛ ye. A kanu i ko Matigi Ala bɛ Izirayɛlimɔgɔw kanu cogo min na, hali k’a sɔrɔ olugu tugura batofɛn wɛrɛw kɔ; o batofɛnw ta rɛzɛnburuw\FTNT{*}{{\FR 3:1 }{\FR{3.1
}}{\FT{O tun bɛ o rɛzɛnburuw kɛ ka batofɛn dɔw sɔn (}}{\XT{Ezayi 16.7; Yeremi 7.18; 44.19}}{\FT{).}}} le ka di o ye kosɛbɛ.»


\par }{\PP \VS{2}O ra, ne ka warigbɛ tan ni looru, ani simankisɛ kilo kɛmɛ naani ni kilo bilooru sara, ka o muso ta kokura.

\VS{3}Ne ko a ma ko: «To ne fɛ ka mɛɛn, i kana i yɛrɛ bla jatɔya ra, i kana sɔn cɛ wɛrɛ ra; ne fana bɛna to ni i ye o cogo kelen le ra.»


\par }{\PP \VS{4}Ayiwa, Izirayɛlimɔgɔw bɛna wagatijan kɛ, masacɛ tɛna kɛ o fɛ, kuntigi tɛna kɛ o fɛ, o tɛna saraka bɔ, kabakurujan tɛna kɛ o fɛ, o bɛ min sɔn, saninderege\FTNT{†}{{\FR 3:4 }{\FR{3.4
}}{\FT{Saninderege tun ye sarakalasebaga ta fani dɔ ye, a tun bɛ se ka lagbɛri kɛ ni min ye.}}} tɛna kɛ o fɛ, batofɛn tɛna kɛ o fɛ.


\par }{\PP \VS{5}Nka o kɔ fɛ, Izirayɛlimɔgɔw bɛna sekɔ ka na; o bɛna Matigi Ala ta jɛnɲɔgɔnya ɲini, o ta Ala, ka o ta masacɛ Dawuda ta duruja fana yɔrɔɲini. Wagati nataw ra, Alaɲasiran bɛna don o ra; o yɛrɛyɛrɛtɔ bɛna na Matigi Ala fɛ, janko ka na nɛɛma sɔrɔ a fɛ.




\par }\Chap{4}{\SH Ala k’a ta mɔgɔw jaraki
\par }
{\Q \VerseOne{1}«E, Izirayɛlimɔgɔw, aw ye Matigi Ala ta kuma lamɛn,

\par }{\Q sabu kiti dɔ bɛ Matigi Ala ni a ta jamana mɔgɔw cɛ,

\par }{\Q sabu kankelentigiya banna, ɲumanya banna,

\par }{\Q Ala lɔnniya banna jamana kɔnɔ.


\par }{\Q \VS{2}Danga kumaw, ani nanbara, ani mɔgɔfaga,

\par }{\Q ani sonyari, ani jɛnɛya, o le bɛ yɔrɔ bɛɛ ra;

\par }{\Q adamadenw jori bɛ yɔrɔ bɛɛ.


\par }{\Q \VS{3}O kosɔn sukasi bɛna kɛ jamana kɔnɔ;

\par }{\Q jamana mɔgɔw bɛɛ baraka bɛna ban,

\par }{\Q ani fɛnɲanaman minw bɛ kongo kɔnɔ, ani kɔnɔw bɛɛ;

\par }{\Q hali kɔgɔjirajɛgɛw, o bɛɛ bɛna faga ka ban.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{4}«Nka mɔgɔ si kana sɔsɔri kɛ ni a mɔgɔɲɔgɔn ye,

\par }{\Q mɔgɔ si kana si jaraki;

\par }{\Q ne bɛ kiti ra ni aw sarakalasebagaw le ye.


\par }{\Q \VS{5}Aw bɛna talon ka ben teregban fɛ,

\par }{\Q aw ni ciraw bɛɛ bɛna talon ka ben su fɛ;

\par }{\Q ne bɛna aw bamuso\FTNT{*}{{\FR 4:5 }{\FR{4.5
}}{\FT{Aw bamuso, o kɔrɔ ye Izirayɛli ta jamana.}}} halaki.


\par }{\Q \VS{6}Ne ta mɔgɔw bɛ halakira o ta kolɔnbariya kosɔn;

\par }{\Q i n’a fɔ aw banna lɔnniya ra,

\par }{\Q o ra ne bɛna aw bɔ ne ta sarakalasebagaya ra.

\par }{\Q I n’a fɔ aw ɲinana aw ta Ala ta sariya kɔ,

\par }{\Q o ra ne fana bɛna ɲina aw ta denw kɔ.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{7}«O bɛ cayara ka taga cogo min na,

\par }{\Q o ta jurumun fana bɛ cayara ka taga ten le.

\par }{\Q Ne bɛna o ta yɛrɛbonya yɛlɛma

\par }{\Q k’a kɛ maroya ye.


\par }{\Q \VS{8}Ne ta mɔgɔw bɛ jurumun minw kɛ,

\par }{\Q sarakalasebagaw bɛ baro o sarakaw le ra.

\par }{\Q Ni ne ta mɔgɔw bɛ kojugu kɛ,

\par }{\Q o le ka di o ye kosɛbɛ.


\par }{\Q \VS{9}Min bɛna kɛ mɔgɔ tɔw ra,

\par }{\Q o kelen le bɛna kɛ sarakalasebagaw ra.

\par }{\Q Ne bɛna o ta kojuguw hakɛ bɔ o ra;

\par }{\Q ne bɛna o sara ka kaɲa ni o ta kɛwalew ye.


\par }{\Q \VS{10}O bɛna domuni kɛ, nka o tɛna fa.

\par }{\Q O bɛ jatɔya kɛ, nka o tɛna den sɔrɔ;

\par }{\Q sabu o bɔra Matigi Ala kɔ


\par }{\Q \VS{11}ka o yɛrɛ bla jatɔya ra,

\par }{\Q ka duvɛnkɔrɔ ni duvɛnkura min.

\par }{\Q O le ka faamuri bɔ ne ta mɔgɔw hakiri ra.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{12}«Ne ta mɔgɔw bɛ o ta yirimɔgɔninw le ɲininka;

\par }{\Q o ta lagbɛrikɛbere le bɛ kuma o fɛ.

\par }{\Q Jatɔya jusu min bɛ o ra, o le ka o lafiri;

\par }{\Q o bɛ to jatɔya ra, ka o yɛrɛ mabɔ o ta Ala ra.


\par }{\Q \VS{13}O bɛ sarakaw bɔ kuruw kunna;

\par }{\Q o bɛ wusunan sarakaw* bɔ kongoriw kan,

\par }{\Q ani yirisunbaw, ani pepiliyesunw, ani terebɛntisunw jukɔrɔ,

\par }{\Q ko sabu o yiriw suma ka di.

\par }{\Q O le kosɔn aw denmusow bɛ jatɔya kɛ,

\par }{\Q aw dencɛw ta musow bɛ jɛnɛya kɛ.


\par }{\Q \VS{14}Ne tɛna aw denmusow ta jatɔya hakɛ bɔ o ra,

\par }{\Q walama ka aw dencɛw ta musow ta jɛnɛya hakɛ bɔ o ra,

\par }{\Q sabu o ta cɛw yɛrɛ bɛ jɛnna ni jatɔmusow ye,

\par }{\Q ka jɛn ka sarakaw bɔ ni jatɔyakɛbagaw ye o ta sɔnnikɛyɔrɔw ra.

\par }{\Q Hakiri tɛ jamana min ta mɔgɔw fɛ, o mɔgɔw bɛ halaki le.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{15}«E, Izirayɛli, hali ni ele ka i yɛrɛ bla jatɔya ra,

\par }{\Q Zuda fana kana na jaraki ben a yɛrɛ kan;

\par }{\Q aw kana taga Giligali\FTNT{†}{{\FR 4:15 }{\FR{4.15
}}{\FT{Giligali tun ye sɔnnikɛyɔrɔ dɔ ye, Zeriko dugu kɛrɛ fɛ, min kɛra sababu ye ka Izirayɛlimɔgɔw kunnacɛn ka o bla josɔn na (}}{\XT{Oze 9.15; 12.12; Samawilu fɔlɔ 11.13-15}}{\FT{).}}},

\par }{\Q aw kana taga Bɛti Avɛni\FTNT{‡}{{\FR 4:15 }{\FR{4.15
}}{\FT{Bɛti Avɛni kɔrɔ ye ko: kojuguso; o tɔgɔ lara Betɛli ra, sabu Yerobohamu tun ka saninmisiden dɔ lalaga ka o bla Betɛli ka o kɛ batofɛn dɔ ye.}}},

\par }{\Q ka taga kari k’a fɔ ko:

\par }{\Q ‹Ne bɛna kari Matigi Ala ɲanaman tɔgɔ ra!›


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{16}«Misimuso bɛ muruti cogo min na,

\par }{\Q Izirayɛli fana bɛ muruti o cogo le ra.

\par }{\Q Yala o cogo ra Matigi Ala bɛ se ka domuni di o ma

\par }{\Q i ko sagaden min ɲasumanin bɛ yɔrɔ laganfiyanin na wa?


\par }{\Q \VS{17}Efirayimu\FTNT{§}{{\FR 4:17 }{\FR{4.17
}}{\FT{Efirayimu tun ye Izirayɛli mara bɛɛ ra belebeleba ye, o kosɔn tuma dɔw ra a bɛ bla Izirayɛli mara bɛɛ nɔ ra.}}} jɛnna ni josɔnbagaw le ye;

\par }{\Q aw y’a to yi!


\par }{\Q \VS{18}Ni duvɛn ka o bla dɔrɔn, o bɛ o yɛrɛ bla jatɔya ra;

\par }{\Q maroyakow le ka di o ta kuntigiw ye kosɛbɛ.


\par }{\Q \VS{19}Fɔɲɔ bɛna o ta ka taga ni o ye;

\par }{\Q ni o kɛra, o ka saraka minw bɔ, o maroya bɛna o mina.»




\par }\Chap{5}{\SH Izirayɛli ni Zuda ta kiti
\par }
{\Q \VerseOne{1}«Aw sarakalasebagaw, aw ye nin lamɛn!

\par }{\Q Aw Izirayɛlimɔgɔw, aw ye aw janto nin kuma ra!

\par }{\Q Masacɛ ta somɔgɔw, aw ye aw toro malɔ!

\par }{\Q Nin kiti dabɔra aw le kama,

\par }{\Q sabu aw kɛra jan le ye mɔgɔw ɲa Misipa\FTNT{*}{{\FR 5:1 }{\FR{5.1
}}{\FT{Misipa tun ye jo musoman Asera ta sɔnnikɛyɔrɔ dɔ ye Oze ta wagati ra.}}},

\par }{\Q aw kɛra jɔ sirinin le ye mɔgɔw ɲa Tabɔri kuru\FTNT{†}{{\FR 5:1 }{\FR{5.1
}}{\FT{Tabɔri kuru tun ye Kanaanakaw ta sɔnnikɛyɔrɔ dɔ ye.}}} kan.


\par }{\Q \VS{2}Aw ka dingaba le sogi mɔgɔw ɲa Sitimu,

\par }{\Q nka ne bɛna aw ta kojuguw bɛɛ hakɛ bɔ aw ra.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{3}«Ne kɔni ka Efirayimu lɔn,

\par }{\Q Izirayɛli ma dogo ne ma.

\par }{\Q Sisan, Efirayimu, ele ka jatɔya kɛ,

\par }{\Q Izirayɛli k’a yɛrɛ lanɔgɔ.


\par }{\Q \VS{4}O ta kɛwalew bɛ o bari

\par }{\Q k’a to o tɛ se ka sekɔ ka na ne Ala fɛ tuun;

\par }{\Q sabu jatɔya jusu le bɛ o ra,

\par }{\Q o fana tɛ Matigi Ala lɔn.


\par }{\Q \VS{5}Izirayɛli ta yɛrɛbonya le k’a jaraki.

\par }{\Q Izirayɛli ni Efirayimu ta kojuguw bɛna o laben.

\par }{\Q Zuda fana bɛna ben ni o ye.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{6}«O bɛna taga ni o ta bɛgan sarakaw ye,

\par }{\Q ko o bɛ taga Matigi Ala bato;

\par }{\Q nka o tɛna Matigi Ala ye,

\par }{\Q sabu Matigi Ala bɔra o cɛ ra.


\par }{\Q \VS{7}O ka Matigi Ala janfa,

\par }{\Q sabu o ka sokɔfɛdenw woro.

\par }{\Q Sisan, karokura bɔlon na,

\par }{\Q o ni o borofɛnw bɛɛ bɛna halaki.»


\par }{\SH Efirayimu ni Zuda ta kɛrɛ
\par }
{\Q \VS{8}«Aw ye buru fiyɛ Gibeha!

\par }{\Q Aw ye siranɛgɛburu fiyɛ Rama!

\par }{\Q Aw ye kule ka Bɛti Avɛnikaw lasɔmi!

\par }{\Q Boniyaminukaw, aw ye aw kɔfɛyɔrɔ kɔrɔsi dɛ!


\par }{\Q \VS{9}Efirayimu bɛna kɛ yɔrɔ lakolon ye

\par }{\Q Ala ta kiti lon na.

\par }{\Q Ne bɛ o kuma min lase Izirayɛli ta gbaw ma,

\par }{\Q sigiya si tɛ o kuma ra.


\par }{\Q \VS{10}Zuda kuntigiw bɛ i ko mɔgɔ minw bɛ yɔrɔw danw yɛlɛma ka dɔ fara o ta yɔrɔ kan.

\par }{\Q O kosɔn ne bɛna ne ta jusugban bɔn o kan i ko jiba.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{11}«O ka Efirayimu minako juguya, ka kiti ben a kan;

\par }{\Q sabu a k’a latigɛ ko a bɛ tugu fɛngbansanw le nɔ fɛ.


\par }{\Q \VS{12}O le kosɔn ne kɔni bɛna Efirayimu cɛn

\par }{\Q i ko cɛnrifɛn bɛ fɛn cɛn cogo min na.

\par }{\Q Ne bɛna Zuda fana cɛn,

\par }{\Q i ko fɛn bɛ tori ka cɛn cogo min na.


\par }{\Q \VS{13}Efirayimu k’a ta bana ye tuma min na,

\par }{\Q Zuda k’a ta joriw ye tuma min na,

\par }{\Q Efirayimu tagara Asirikaw fɛ;

\par }{\Q a ka cira bla ka taga o ta masacɛba fɛ.

\par }{\Q Nka ale tɛna se ka aw kɛnɛya,

\par }{\Q a tɛna se ka aw ta joriw flakɛ.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{14}«Ne le bɛna wuri Efirayimu kama i ko jara,

\par }{\Q ka wuri Zuda ta somɔgɔw kama i ko jarakanbelen.

\par }{\Q Ne, ne bɛna o sogo tigɛtigɛ, ka taga;

\par }{\Q ne bɛna o mina ka taga ni o ye, mɔgɔ si tɛna se ka o bɔsi ne boro.


\par }{\Q \VS{15}O kɔ, ne bɛ sekɔ ka taga ne bɔyɔrɔ ra,

\par }{\Q fɔ o yɛrɛ ye na a lɔn ko olugu jarakira.

\par }{\Q O tuma le ra, o bɛna jija ka ne ta nɛɛma ɲini;

\par }{\Q o deguninba bɛna jija ka ne ta jɛnɲɔgɔnya ɲini.»




\par }\Chap{6}{\SH Ala ta mɔgɔw ta nimisarikumaw
\par }
{\Q \VerseOne{1}«Ayiwa, aw ye na,

\par }{\Q an ye sekɔ Matigi Ala fɛ.

\par }{\Q Ale le benna an kan i ko wara,

\par }{\Q nka a bɛna an bɔsi.

\par }{\Q A ka tɔɔrɔ ben an kan,

\par }{\Q nka a bɛna an ta tɔɔrɔw ban.


\par }{\Q \VS{2}Sani tere fla cɛ, a bɛna a to an ye ɲanamanya tuun;

\par }{\Q a tere sabanan, a bɛna an lawuri,

\par }{\Q janko an ye ɲanamanya a ɲa kɔrɔ.


\par }{\Q \VS{3}An y’a lɔn ko Matigi Ala le ye Ala ye;

\par }{\Q an ye jija k’a lɔn.

\par }{\Q I n’a fɔ sigiya t’a ra, ko dugugbɛda bɛna se,

\par }{\Q sigiya t’a ra, fana ko a bɛna na an dɛmɛ.

\par }{\Q A bɛna na an fɛ i ko sanji,

\par }{\Q i ko sanji laban min bɛ sumaya don dugukolo ra.»


\par }{\SH Ala k’a ta mɔgɔw jaraki
\par }
{\Q \VS{4}«E, Efirayimu, ne bɛna mun le kɛ ele ra sa?

\par }{\Q E, Zuda, ne bɛna mun le kɛ ele ra?

\par }{\Q Aw ta kanuya bɛ tɛmɛ i ko sɔgɔmada bugun,

\par }{\Q a bɛ tɛmɛ i ko gɔmiji min bɛ ja yɔrɔnin kelen na.


\par }{\Q \VS{5}O le kosɔn, ne ka ne ta ciraw ci aw kama;

\par }{\Q ne ka aw halaki ni ne darakumaw le ye.

\par }{\Q Ne ta kiti bɛna ben aw kan i ko tere yeelen.


\par }{\Q \VS{6}Sabu ne bɛ kanuya le fɛ,

\par }{\Q ne tɛ saraka fɛ;

\par }{\Q ne bɛ Ala lɔnniya le fɛ

\par }{\Q ka tɛmɛ saraka jɛnitaw* kan\FTNT{*}{{\FR 6:6 }{\FR{6.6
}}{\FT{Yesu Kirisita ka nin kuma fɔ (}}{\XT{Matiyu 9.13; 12.7}}{\FT{).}}}.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{7}«Aw ka ne ta jɛnɲɔgɔnya* cɛn, i ko Adama k’a cɛn cogo min na;

\par }{\Q aw ka ne janfa o yɔrɔ le ra.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{8}«Galadi\FTNT{†}{{\FR 6:8 }{\FR{6.8
}}{\FT{Galadi tun ye Zuridɛn ba kɔfɛyɔrɔ dugu dɔ ye. Masacɛ Pekaya fagara o yɔrɔ ra (}}{\XT{Masacɛw flanan 15.25}}{\FT{).}}} ye kojugukɛbagaw ta dugu le ye;

\par }{\Q mɔgɔ faganinw joriw nɔw bɛ yi.


\par }{\Q \VS{9}Benkannikɛbaga bɛ dogo ka mɔgɔw kɔnɔ cogo min na,

\par }{\Q sarakalasebagaw b’a kɛ ten le.

\par }{\Q O bɛ dogo ka mɔgɔw faga Sikɛmu dugu sira ra;

\par }{\Q o bɛ o kojugubaw le kɛra.


\par }{\Q \VS{10}Ne ka kojugubaw ye Izirayɛlimɔgɔw cɛ ra;

\par }{\Q Efirayimu bɛ jatɔya kɛra,

\par }{\Q Izirayɛli b’a yɛrɛ lanɔgɔra.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{11}«E, Zuda, simantigɛ\FTNT{‡}{{\FR 6:11 }{\FR{6.11
}}{\FT{Simantigɛ, o kɔrɔ ye ko Ala bɛna o ta kojuguw sara di o ma.}}} dɔ labɛnna ele fana kama!»




\par }\Chap{7}{\SH Ala k’a ta mɔgɔw jaraki tuun
\par }
{\Q \VerseOne{1}«Tuma min ne tun b’a fɛ ka ne ta mɔgɔw ta bonya lasekɔ o ma,

\par }{\Q tuma min ne tun b’a fɛ ka Izirayɛli kisi,

\par }{\Q Efirayimu ta jurumunw, ani Samari\FTNT{*}{{\FR 7:1 }{\FR{7.1
}}{\FT{O wagati ra Samari le tun ye Izirayɛli mara ta duguba ye.}}} ta kɛwalejuguw bɔra kɛnɛ kan;

\par }{\Q sabu o ka janfakow kɛ.

\par }{\Q Sonw bɛ don fɔ bonw kɔnɔ,

\par }{\Q benkannikɛbagaw bɛ ben mɔgɔw kan kɛnɛ ma.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{2}«O tun t’a miirira o jusu ra

\par }{\Q ko ne hakiri bɛ o ta kojuguw bɛɛ ra.

\par }{\Q Sisan kɔni o ta kɛwalejuguw ka o lamini fan bɛɛ ra;

\par }{\Q ne ɲa bɛ o ta kɛwalew bɛɛ ra.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{3}«O bɛ kojuguw kɛ ka masacɛ ninsɔndiya,

\par }{\Q ka nanbarakow kɛ ka kuntigiw ninsɔndiya.


\par }{\Q \VS{4}O bɛɛ ye jɛnɛyakɛbagaw le ye!

\par }{\Q O bɛ i ko burujɛnigba gbanninmanba;

\par }{\Q ni burujɛnibaga ka mugu nɔɔni ka ban, hali a tɛ tasuma kundon tuun,

\par }{\Q fɔ ka taga burumugu bɛɛ funu.


\par }{\Q \VS{5}An ta masacɛ ta ɲanagbɛ\FTNT{†}{{\FR 7:5 }{\FR{7.5
}}{\FT{Ni masacɛ tun bɛ sigi masaya ra, o tun bɛ ɲanagbɛba dɔ kɛ a ye; mɔgɔ dɔw tun bɛ se ka janfa siri, janko ka masacɛ faga o ɲanagbɛ wagati ra (}}{\XT{Masacɛw flanan 15.8-31}}{\FT{).}}} lon na,

\par }{\Q kuntigiw bɛ fa duvɛn na fɔ ka bana bla o yɛrɛ ra;

\par }{\Q masacɛ fana b’a boro lɔ o mɔgɔlɔgɔbɔbagaw ye.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{6}«O bɛ gbara masacɛ ra,

\par }{\Q k’a sɔrɔ o jusu gbannin lo i ko burujɛnigba;

\par }{\Q o kɔrɔtɔninba lo ka o ta janfa siri.

\par }{\Q Su bɛɛ, o ta dimi tun malara,

\par }{\Q nka sɔgɔma o ta dimi bɛ wuri i ko tasumamana.


\par }{\Q \VS{7}O bɛɛ jusu gbannin lo i ko burujɛnigba;

\par }{\Q o bɛ o ta kuntigiw halaki.

\par }{\Q O ta masacɛw bɛɛ bɛ benben,

\par }{\Q nka o si tɛ ne tɔgɔ wele.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{8}«Efirayimu k’a yɛrɛ ɲagami siya tɔw ra;

\par }{\Q Efirayimu kɛra i ko ŋɔmi min ma yɛlɛma.


\par }{\Q \VS{9}Siya wɛrɛ mɔgɔw k’a baraka ban,

\par }{\Q nka ale yɛrɛ ma o lɔn.

\par }{\Q A bɛ kɔrɔra fɔ k’a kunsigi gbɛ,

\par }{\Q nka ale yɛrɛ ma o lɔn.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{10}«Izirayɛli ta yɛrɛbonya le k’a jaraki.

\par }{\Q Nka o bɛɛ n’a ta, o tɛ sekɔ ka na Matigi Ala fɛ, o ta Ala;

\par }{\Q o tɛ Matigi Ala ta jɛnɲɔgɔnya ɲini.


\par }{\Q \VS{11}Efirayimu kɛra i ko tugani naloman,

\par }{\Q hakiri tɛ min fɛ.

\par }{\Q O bɛ Misirankaw le wele ko o ye na o dɛmɛ,

\par }{\Q o bɛ taga Asirikaw le fɛ ko olugu ye o dɛmɛ.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{12}«Nka ka o tagatɔ to,

\par }{\Q ne bɛ ne ta jɔ firi o kan ka o mina,

\par }{\Q ka o sama ka o ben,

\par }{\Q i ko kɔnɔw bɛ ben cogo min na.

\par }{\Q Ni ne nana a mɛn tuma o tuma ko o bɛ lajɛnna,

\par }{\Q ne bɛna o ta kojuguw hakɛ bɔ o ra.


\par }{\Q \VS{13}Bɔnɔ le bɛna o sɔrɔ,

\par }{\Q sabu o borira ka o yɛrɛ mabɔ ne ra.

\par }{\Q Kojuguba le bɛna ben o kan,

\par }{\Q sabu o murutira ne ma.

\par }{\Q Ne kɔni tun b’a fɛ ka o bɔsi,

\par }{\Q nka olugu bɛ faninyaw le fɔra ne ta ko ra.


\par }{\Q \VS{14}O bɛ to ka maɲumankokanw fɔ o ta layɔrɔw ra,

\par }{\Q nka o tɛ kule ni o jusukun bɛɛ ye ka ne wele.

\par }{\Q O bɛ o yɛrɛ fari tigɛtigɛ\FTNT{‡}{{\FR 7:14 }{\FR{7.14
}}{\FT{O tun bɛ o fari tigɛtigɛ ka o ta batofɛnw le daari, janko o batofɛnw ye o ta sɛnɛfɛnw ɲa (}}{\XT{Masacɛw fɔlɔ 18.28}}{\FT{).}}} janko ka siman ni rɛzɛn sɔrɔ,

\par }{\Q nka o bɛ o kɔ don ne ra.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{15}«Ne le tun bɛ o karan, ka baraka don o ra;

\par }{\Q nka olugu ka kojugu le miiri ne kama.


\par }{\Q \VS{16}Hali ni o sekɔra ka bɔ o ta sirajugu kan,

\par }{\Q o tɛ teren ka na ne Ala fɛ.

\par }{\Q O bɛ i ko kalan min terennin tɛ.

\par }{\Q O juguw bɛna o ta kuntigiw faga ni kɛrɛkɛmuru ye,

\par }{\Q o ta kumajuguw kosɔn.

\par }{\Q Mɔgɔw bɛna yɛrɛko o ma Misiran jamana ra.»




\par }\Chap{8}{\SH Ala ta mɔgɔw ka Ala kan bla
\par }
{\Q \VerseOne{1}«Buru la i da ra, k’a fiyɛ!

\par }{\Q Kojugu bɛ nana Matigi Ala ta so kama i ko bɔn!

\par }{\Q Sabu o ka ne ta jɛnɲɔgɔnya* cɛn;

\par }{\Q o ma sɔn ne ta sariyaw ma.


\par }{\Q \VS{2}O kulera ka ne wele ko:

\par }{\Q ‹An ta Ala, anw Izirayɛlimɔgɔw, anw ka i lɔn!›


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{3}«Izirayɛli banna koɲuman ma;

\par }{\Q o kosɔn o juguw bɛna o nɔgbɛn.


\par }{\Q \VS{4}O yɛrɛ ka masacɛw sigi o yɛrɛ kunna,

\par }{\Q k’a sɔrɔ ne le ma o ci.

\par }{\Q O ka kuntigiw sigi o yɛrɛ kunna,

\par }{\Q k’a sɔrɔ ne ma bɔ a kala ma.

\par }{\Q O ka o ta warigbɛw ni o ta saninw gbasi ka o kɛ batofɛnw ye,

\par }{\Q ka o kɛ sababu ye ka o yɛrɛ halaki.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{5}«E, Samari, mɔgɔ si tɛ aw ta saninmisiden\FTNT{*}{{\FR 8:5 }{\FR{8.5
}}{\FT{Yerobohamu le tun ka o saninmisiden lalaga ka o bla Betɛli (}}{\XT{Masacɛw fɔlɔ 12.28-29}}{\FT{).}}} fɛ;

\par }{\Q ne dimina aw kɔrɔ kosɛbɛ.

\par }{\Q Aw bɛna se ka bɔ aw ta saninyabariya ra tuma juman le?


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{6}«Aw ta saninmisiden tɛ Ala ye!

\par }{\Q A bɔra Izirayɛlimɔgɔw yɛrɛ le ra;

\par }{\Q baarakɛbaga dɔ le k’a lalaga.

\par }{\Q O kosɔn o bɛna Samari ta saninmisiden cici fɔ k’a mugumugu.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{7}«O ka fɔɲɔ le dan siman nɔ ra;

\par }{\Q o fana bɛna sanfɔɲɔ le tigɛ siman nɔ ra.

\par }{\Q O ta simanw si tɛna falen;

\par }{\Q ni min ka falen, kisɛ tɛna kɛ o ra.

\par }{\Q Ni kisɛ fana kɛra min na,

\par }{\Q mɔgɔ wɛrɛw le bɛna o bɛɛ domu o fɛ.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{8}«Siya wɛrɛw ka Izirayɛli kunu.

\par }{\Q Sisan o bɛ siya tɔw cɛ ra i ko mina ɲacintan;


\par }{\Q \VS{9}sabu o tagara Asiri.

\par }{\Q Efirayimu bɛ i ko kongofali min bɛ a kelen na;


\par }{\Q \VS{10}Efirayimu k’a ɲamɔgɔcɛw san ni bonyafɛnw le ye.

\par }{\Q Nka hali ni o ka bonyaw di siya wɛrɛw ma, ne bɛna o lajɛn;

\par }{\Q kuntigiw ta masacɛba bɛna o minako juguya, fɔ ka o halaki.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{11}«Efirayimu ka sarakabɔnan caman lɔ

\par }{\Q ko a bɛ jurumunyafa sarakaw* bɔ;

\par }{\Q nka o sarakabɔnanw yɛlɛmana

\par }{\Q ka kɛ jurumunkɛyɔrɔw le ye.


\par }{\Q \VS{12}Hali ni ne ka ne ta sariya ta kumaw sɛbɛ caman k’a di o ma,

\par }{\Q a bɛna kɛ o fɛ i ko o toro ma kuma min mɛn ka ye fiyewu.


\par }{\Q \VS{13}O bɛ sarakaw faga ne ye, ka o sogo domu;

\par }{\Q nka o sarakaw man di ne Matigi Ala ye.

\par }{\Q Sisan Matigi Ala bɛna a hakiri to o ta jurumunw na,

\par }{\Q a bɛna o ta terenbariyaw hakɛ bɔ o ra.

\par }{\Q O bɛna sekɔ ka taga Misiran\FTNT{†}{{\FR 8:13 }{\FR{8.13
}}{\FT{Ka sekɔ ka taga Misiran, o kɔrɔ ye ko Izirayɛli bɛna tɔɔrɔ tuun, i n’a fɔ wagati min na o tun bɛ jɔnya ra Misiran.}}}!


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{14}«Izirayɛli ɲinana a danbaga kɔ;

\par }{\Q o ka masabonbaw le lɔ.

\par }{\Q Zuda ka dugu barakaman caman lɔ,

\par }{\Q nka ne bɛna tasuma lajigi o ta duguw kan,

\par }{\Q ka o ta masabonbaw jɛni.»




\par }\Chap{9}{\SH Bɔnɔ min bɛna Izirayɛli sɔrɔ
\par }
{\Q \VerseOne{1}«Ele kana ninsɔndiya dɛ, Izirayɛli!

\par }{\Q Ele kana ɲagari i ko jamana tɔw;

\par }{\Q sabu ele ka jatɔya kɛ,

\par }{\Q ka i yɛrɛ mabɔ i ta Ala ra.

\par }{\Q I bɛ i ta jatɔya sara min sɔrɔ simangbasikɛnɛw\FTNT{*}{{\FR 9:1 }{\FR{9.1
}}{\FT{O simangbasikɛnɛw fana tun ye sɔnnikɛyɔrɔ dɔw ye.}}} bɛɛ kan,

\par }{\Q o le diyara i ye.


\par }{\Q \VS{2}Nka simangbasikɛnɛ ta siman,

\par }{\Q ani rɛzɛnforogiyɔrɔ ta rɛzɛn tɛna se ka mɔgɔw baro,

\par }{\Q rɛzɛnji tɛna o labɔ.


\par }{\Q \VS{3}O tɛna to Matigi Ala ta jamana ra.

\par }{\Q Efirayimu bɛna sekɔ ka taga Misiran;

\par }{\Q o bɛna taga domuni saninyabariw domu Asiri jamana ra.


\par }{\Q \VS{4}O tɛna rɛzɛnji sarakaw* bɔ Matigi Ala ye tuun;

\par }{\Q o ta saraka faganinw tɛna diya Ala ye.

\par }{\Q O ta saraka domuniw bɛna kɛ o fɛ i ko sanga domuni;

\par }{\Q ni mɔgɔ min k’a domu, o tigi b’a yɛrɛ lanɔgɔ.

\par }{\Q O ta sarakaw bɛna kɛ o yɛrɛ ta le ye;

\par }{\Q a tɛna don Matigi Ala ta so kɔnɔ.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{5}«Aw bɛna mun le kɛ ɲanagbɛlonba ra?

\par }{\Q Aw bɛna mun le kɛ Matigi Ala ta ɲanagbɛlon na?


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{6}«Ayiwa, o tagatɔ flɛ,

\par }{\Q sabu o ta jamana bɛɛ cɛnna.

\par }{\Q Misiran jamana le bɛna aw ladon;

\par }{\Q Mɛnfisi\FTNT{†}{{\FR 9:6 }{\FR{9.6
}}{\FT{Mɛnfisi tun ye Misiran ta duguba ye. Masacɛw ta kaburuw tun bɛ yi. Oze bɛ nin fɔ ka Izirayɛlimɔgɔw lɔgɔbɔ.}}} dugu le bɛna kɛ aw ta kaburu ye.

\par }{\Q Binjuguw bɛna o ta naforo bɛɛ cɛn;

\par }{\Q ŋaniyiriw bɛna wuri o ta bonw kɔnɔ.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{7}«Ayiwa, hakɛbɔlon bɛ nana!

\par }{\Q Kojugu saralon bɛ nana!

\par }{\Q Izirayɛli ka kan ka o lɔn.

\par }{\Q Ala ta cira kɛra fatɔ le ye,

\par }{\Q Ala Nin bɛ min kɔnɔ, o kɛra hakirintan ye!

\par }{\Q Aw ta terenbariya cayakojugu le nana ni o ye,

\par }{\Q ani aw ta juguya cayakojugu.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{8}«Ala ta cira le ye Efirayimu kɔrɔsibaga ye

\par }{\Q Ala yɛrɛ tɔgɔ ra.

\par }{\Q Nka o bɛ jan la a ɲa a tɛmɛsiraw bɛɛ ra,

\par }{\Q ka kojugu suguya bɛɛ kɛ a ra, hali a ta Ala ta so kɔnɔ.


\par }{\Q \VS{9}O ka o yɛrɛ bla kojugukɛ ra fɔ ka tɛmɛ a dan kan,

\par }{\Q i n’a fɔ o tun k’a kɛ Gibeha cogo min na.

\par }{\Q Ala bɛna a hakiri to o ta jurumunw na;

\par }{\Q a bɛna o sara ka kaɲa ni o ta terenbariyakow ye.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{10}«Ne tun ka Izirayɛli sɔrɔ minkɛ,

\par }{\Q a tun kɛra i ko mɔgɔ ka rɛzɛnmɔ sɔrɔ kongokolon kɔnɔ.

\par }{\Q Ne ka aw bɛmaw ye minkɛ,

\par }{\Q o tun kɛra i ko mɔgɔ ka torosun den fɔlɔ mɔninw sɔrɔ.

\par }{\Q Nka o nana se Baali Pehɔri\FTNT{‡}{{\FR 9:10 }{\FR{9.10
}}{\FT{Baali Pehɔri ta ko: Aw ye
}}{\XT{Jateri 25; 31.16}}{\FT{ flɛ.}}} minkɛ,

\par }{\Q o ka o yɛrɛ bla o marobariyakow ra;

\par }{\Q a laban olugu yɛrɛ kɛra fɛn haramunin ye

\par }{\Q i n’a fɔ o tun ka o batofɛn min kanu.


\par }{\Q \VS{11}Efirayimu ta nɔɔrɔ bɛna taga

\par }{\Q i ko kɔnɔ bɛ wuri a kaman na ka taga cogo min na.

\par }{\Q Muso tɛna kɔnɔ ta tuun,

\par }{\Q musokɔnɔman tɛna ye tuun, janko ka na fɔ ko a bɛ jigi.


\par }{\Q \VS{12}Hali ni o ka den sɔrɔ, k’a lamɔ,

\par }{\Q sani o denw ye kɔrɔya, ne bɛna o bɔsi o boro\FTNT{§}{{\FR 9:12 }{\FR{9.12
}}{\FT{Kitabu dɔw kɔnɔ a sɛbɛra ko: janko mɔgɔ si kana to o kɔ.}}}.

\par }{\Q Ni ne ka na ne yɛrɛ mabɔ o ra tuma min na,

\par }{\Q o tuma ra bɔnɔ le bɛna o sɔrɔ.


\par }{\Q \VS{13}Ne tun bɛ Efirayimu yera i n’a fɔ Tiri dugu,

\par }{\Q min tun siginin bɛ yɔrɔɲuman na.

\par }{\Q Nka Efirayimu bɛna a denw cɛ ka taga ni o ye o fagabaga fɛ.


\par }{\Q \VS{14}E, Matigi Ala, a di o ma!

\par }{\Q I bɛna mun le di o ma sa?

\par }{\Q Kɔnɔcɛnbana bla o ta musow ra,

\par }{\Q ka o sinw ja.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{15}«O ka o ta kojugu bɛɛ kɛ Giligali,

\par }{\Q o kosɔn ne ka o kɔninya o yɔrɔ ra.

\par }{\Q Ne bɛna o gbɛn ka bɔ ne ta so kɔnɔ

\par }{\Q o ta kɛwalejuguw kosɔn.

\par }{\Q Ne tɛna to ka o kanu tuun;

\par }{\Q o ta kuntigiw bɛɛ ye mɔgɔ murutininw le ye.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{16}«Efirayimu benna,

\par }{\Q a lilinw bɛɛ jara.

\par }{\Q A tɛna den kɛ tuun.

\par }{\Q Hali ni o ka den sɔrɔ,

\par }{\Q ne bɛna o denw faga,

\par }{\Q o den minw ko ka gbɛlɛn o ma.


\par }{\Q \VS{17}Ne ta Ala bɛna ban o ra,

\par }{\Q sabu o ma sɔn k’a lamɛn.

\par }{\Q O bɛna to ka yaala o kun fɛ le

\par }{\Q siya tɔw cɛ ra yi.»




\par }\Chap{10}{\SH Izirayɛli ta jurumunw cayara
\par }
{\Q \VerseOne{1}«Izirayɛli tun ye rɛzɛnsunɲuman le ye,

\par }{\Q min tun bɛ den kosɛbɛ.

\par }{\Q Nka a denw nana caya minkɛ,

\par }{\Q a k’a ta sɔnnikɛyɔrɔw fana caya.

\par }{\Q A ta jamana nana cɛɲa minkɛ,

\par }{\Q a bɛ kabakurujan minw sɔn a ka olugu fana cɛɲa.


\par }{\Q \VS{2}O jusu terennin tɛ;

\par }{\Q nka sisan o bɛna o ta kojugu sara sɔrɔ.

\par }{\Q Ala yɛrɛ bɛna o ta sɔnnikɛyɔrɔw benben,

\par }{\Q ka o ta kabakurujanw cɛn.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{3}«O bɛna a fɔ ko: ‹Masacɛ tɛ an fɛ,

\par }{\Q sabu an ma siran Matigi Ala ɲa k’a bonya;

\par }{\Q nka hali ni masacɛ tun bɛ an fɛ,

\par }{\Q a tun bɛna se ka mun le kɛ an ye?›


\par }{\Q \VS{4}O bɛ kuma gbansanw fɔ;

\par }{\Q o bɛ kari ɲɔgɔn ye, ka layiriw ta ni kumalakolonw ye.

\par }{\Q O kosɔn kitiw bɛ wuri yɔrɔ bɛɛ,

\par }{\Q i ko bagasun bɛ falen foro kɔnɔ walanw cɛ ra cogo min na.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{5}«Samarikaw bɛ siranna Bɛti Avɛni ta misiden ta ko ra,

\par }{\Q sabu o jo ni a ta bonya bɛɛ tagara.

\par }{\Q O ta mɔgɔw bɛna sukasi kɛ a kunna,

\par }{\Q o ni o ta sɔnnikɛbaga minw tun bɛ ɲagarira o jo bonya kosɔn fɔlɔfɔlɔ.


\par }{\Q \VS{6}O bɛna taga o jo di Asirikaw ma,

\par }{\Q k’a kɛ o ta masacɛba ta bonya ye.

\par }{\Q Maroya bɛna Efirayimu mina,

\par }{\Q Izirayɛli kun bɛna suuru a ta kɛwalew kosɔn.


\par }{\Q \VS{7}Samari halakira ka ban pewu!

\par }{\Q O ta masacɛ kɛra i ko jiwoyo ka yirikunkurun min ta.


\par }{\Q \VS{8}Avɛni sɔnnikɛyɔrɔ minw bɛ kongoriw kan,

\par }{\Q Izirayɛli tun bɛ jurumun kɛra o yɔrɔ minw na,

\par }{\Q o yɔrɔw bɛna halaki;

\par }{\Q binjuguw ni ŋanisunw bɛna falen yi.

\par }{\Q O wagati ra, o bɛna a fɔ kuruw ye ko:

\par }{\Q ‹Aw ye an datugu!›

\par }{\Q O b’a fɔ kongoriw ye ko:

\par }{\Q ‹Aw ye ben an kan\FTNT{*}{{\FR 10:8 }{\FR{10.8
}}{\FT{Nin kumaw b’a yira ko Izirayɛlimɔgɔw jigi tigɛra. Nin kumaw fɔra ka dunuɲa laban ta kiti ko yira (}}{\XT{Luka 23.30,}}{\XT{Yirari 6.16}}{\FT{).}}}!›


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{9}«Kabini Gibeha ta ko wagati ra, Izirayɛli, ele ka terenbariyakow kɛ;

\par }{\Q i fana tora o ko kelenw le ra.

\par }{\Q Yala kɛrɛ ma mɔgɔ terenbariw halaki Gibeha wa?


\par }{\Q \VS{10}Ni wagati min ka ne diya, ne bɛna o ta kojuguw hakɛ bɔ o ra.

\par }{\Q Siya wɛrɛw bɛna lajɛn o kama;

\par }{\Q o ka jurumun fla min kɛ,

\par }{\Q o bɛna nɛgɛjɔrɔkɔw don o ra o jurumunw kosɔn.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{11}«Efirayimu ye misigberen le ye, min korora ka ɲa;

\par }{\Q ka siman dɔndɔn k’a kisɛ bɔ, o le ka di a ye.

\par }{\Q Nka ne bɛna zu la a kan cɛɲuman kan;

\par }{\Q ne bɛna misidaba siri Efirayimu na,

\par }{\Q Zuda bɛna sɛnɛ kɛ,

\par }{\Q Yakuba\FTNT{†}{{\FR 10:11 }{\FR{10.11
}}{\FT{Yakuba, o kɔrɔ ye Izirayɛli.}}} bɛna misidaba sama.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{12}«Aw ye terenninya le dan

\par }{\Q ka ɲumanya sɔrɔ a siman ye.

\par }{\Q Aw ye forokura labɛn;

\par }{\Q sabu Matigi Ala ta nɛɛma ɲiniwagati sera,

\par }{\Q sani a ye na terenninya jigi aw kan, i ko sanji.


\par }{\Q \VS{13}Nka aw ka juguya le sɛnɛ,

\par }{\Q aw fana ka kojugu le sɔrɔ o siman ye;

\par }{\Q aw ka aw ta nanbara tɔnɔ le domu,

\par }{\Q sabu aw ka aw jigi la aw yɛrɛ ta lɔnniya le kan,

\par }{\Q aw ka aw jigi la aw ta kɛrɛkɛden camanw le kan.


\par }{\Q \VS{14}O kosɔn kɛrɛ mankan bɛna wuri aw ta mɔgɔw cɛ ra.

\par }{\Q Aw ta kɛrɛbonbaw bɛɛ bɛna benben,

\par }{\Q i n’a fɔ Saliman ka Bɛti Aribɛli halaki cogo min na kɛrɛkɛlon na,

\par }{\Q lon min na o ka bamusow ni o denw bɛɛ dɔndɔn ka o terege ɲɔgɔn kan.


\par }{\Q \VS{15}Betɛli ta ko bɛna min lase aw ma, o le ye nin ye;

\par }{\Q sabu aw ta kojugu dama tɛmɛna.

\par }{\Q Ni dugu gbɛra dɔrɔn,

\par }{\Q o bɛna a sɔrɔ ko Izirayɛli masacɛ ta banna pewu.»




\par }\Chap{11}{\SH Izirayɛli ma Ala ta makari lɔn
\par }
{\Q \VerseOne{1}«Wagati min Izirayɛli tun ye denmisɛn ye, ne tun k’a kanu.

\par }{\Q Ne ka ne dencɛ wele ka bɔ Misiran\XREF{}{{\XO 11:1 }{\XO{11.1
}}{\XT{Nin kuma fɔra Matiyu 2.5.}}}.


\par }{\Q \VS{2}Nka sisan mɔgɔ wɛrɛw ka o wele,

\par }{\Q o fana tagara olugu le kɔ;

\par }{\Q o ka Baali* ta jo sɔn,

\par }{\Q ka wusunan sarakaw* bɔ batofɛn wɛrɛw ye.


\par }{\Q \VS{3}K’a sɔrɔ ne le ka Efirayimu fitinitɔ mina a boro ma k’a degi tagama ra;

\par }{\Q nka o m’a lɔn ko ne le tun bɛ olugu kisira.


\par }{\Q \VS{4}Ne ka o mina ni mɔgɔya ye,

\par }{\Q ka nɔrɔ o ra ni kanuya ye.

\par }{\Q Ne ka doni ta ka bɔ o kan na,

\par }{\Q ka suuru ka domuni di o ma.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{5}«O tɛna sekɔ ka taga Misiran tuun,

\par }{\Q nka Asirikaw ta masacɛ bɛna sigi o kunna,

\par }{\Q sabu o ma sɔn ka sekɔ ka na ne fɛ.


\par }{\Q \VS{6}Kɛrɛkɛmuru bɛna to ka yɛlɛma, ka cɛnri kɛ o ta duguw kɔnɔ;

\par }{\Q o juguw bɛna o ta duguw dondaw ta sɔgɔnanw karikari,

\par }{\Q ka o bɛɛ faga ka ban,

\par }{\Q o ta ŋaninyajuguw kosɔn.


\par }{\Q \VS{7}Ne ta mɔgɔw kɛra lanabariw le ye;

\par }{\Q ne b’a fɔ o ye ko o ye o ɲa kɔrɔta ka ne flɛ,

\par }{\Q nka o tɛ sɔn ka o ɲa kɔrɔta.»


\par }{\SH Ala bɛ makari a ta mɔgɔw ra
\par }
{\Q \VS{8}«E, Efirayimu, ne bɛ se ka ban aw ra cogo di?

\par }{\Q Izirayɛli, ne bɛ se ka aw labla aw juguw ye cogo di?

\par }{\Q Yala ne bɛ se ka aw mina i ko ne ka Adima\FTNT{*}{{\FR 11:8 }{\FR{11.8
}}{\FT{Adima ni Seboyimu: o dugu fla halakira ni Sodɔmu ni Gomɔri duguw ye (}}{\XT{Damina 10.9; 14.2,8}}{\FT{).}}} dugu mina cogo min na wa?

\par }{\Q E, yala ne bɛ se ka aw kɛ i ko ne ka Seboyimu dugu kɛ cogo min na wa?

\par }{\Q Aw hina bonyara ne jusu ra,

\par }{\Q fɔ ka ne ta miiriyaw bɛɛ yɛlɛma.


\par }{\Q \VS{9}Ne tɛna aw mina ka kaɲa ni ne ta dimiba ye,

\par }{\Q ne tɛna Efirayimu halaki tuun;

\par }{\Q sabu ne tɛ adamaden ye,

\par }{\Q ne ye Ala le ye.

\par }{\Q Ne le ye Ala saninman ye aw cɛ ra;

\par }{\Q ne diminin tɛna na aw kama.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{10}«O bɛna tugu Matigi Ala kɔ,

\par }{\Q Matigi Ala min kan bɛ i ko jara kulekan.

\par }{\Q Ni Matigi Ala kan bɔra,

\par }{\Q a denw yɛrɛyɛrɛtɔ bɛ bori ka na ka bɔ terebenyanfan na.


\par }{\Q \VS{11}O yɛrɛyɛrɛtɔ bɛna bori ka na ka bɔ Misiran i ko kɔnɔninw;

\par }{\Q o bɛna na ka bɔ Asiri jamana ra i ko jɛnɛtuganiw.

\par }{\Q Ne bɛna o ladon o ta sow kɔnɔ tuun.

\par }{\Q Matigi Ala ko ten.»




\par }\Chap{12}{\SH Ala ka Yakuba ta mɔgɔw jaraki
\par }
{\Q \VerseOne{1}«Efirayimu ka ne lamini ni faninya le ye,

\par }{\Q Izirayɛli ka ne lamini ni janfa le ye.

\par }{\Q Hali bi Zuda murutira Ala ma;

\par }{\Q o murutira Ala saninman cantigi ma.


\par }{\Q \VS{2}Efirayimu b’a yɛrɛ barora ni fɔɲɔ le ye;

\par }{\Q a bɛ bori terebɔyanfan ta fɔɲɔ le kɔ.

\par }{\Q Lon o lon a bɛ dɔ fara a ta nanbara kan,

\par }{\Q ka dɔ fara a ta kojuguw kan.

\par }{\Q A ka jɛnɲɔgɔnya don ni Asiri jamana ye;

\par }{\Q a bɛ oliviye turu bla ka taga Misiran.


\par }{\Q \VS{3}Matigi Ala bɛ kiti le ra ni Zuda ye;

\par }{\Q a bɛna Yakuba ta mɔgɔw sara ka kaɲa ni o tagamacogo ye,

\par }{\Q ka o ta kɛwalejuguw sara di o ma.


\par }{\Q \VS{4}Ka Yakuba\FTNT{*}{{\FR 12:4 }{\FR{12.4
}}{\FT{Yakuba ta ko:
}}{\XT{Damina 25.19-26; 32.23-32}}{\FT{.}}} to a bamuso kɔnɔbara ra, a k’a flaninɲɔgɔn sen mina;

\par }{\Q a kɔrɔyara minkɛ, a ka siyɛn ta ni Ala ye.


\par }{\Q \VS{5}A ka siyɛn ta ni mɛlɛkɛ ye ka se sɔrɔ.

\par }{\Q A kasira ka Ala daari ko Ala ye baraka don ale ra.

\par }{\Q A ka Ala ye Betɛli;

\par }{\Q Ala kumana ni a ye o yɔrɔ ra.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{6}«Matigi Ala, Fangatigi!

\par }{\Q Matigi Ala, o le ye a tɔgɔ ye.


\par }{\Q \VS{7}O kosɔn ele kɔni ka kan ka sekɔ ka na i ta Ala fɛ,

\par }{\Q ka ɲumanya ni terenninya sira tagama,

\par }{\Q ka i jigi la i ta Ala kan tuma bɛɛ!


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{8}«Nin mɔgɔw bɛ o ta sumanikɛnanw yɛlɛma i ko Kanaanakaw,

\par }{\Q sabu tɔɲɔri le ka di o ye.


\par }{\Q \VS{9}Efirayimu ko: ‹Ne ka fɛn caman sɔrɔ,

\par }{\Q ne ka naforoba sɔrɔ!

\par }{\Q Nka mɔgɔ tɛna foyi sɔrɔ ne ta kokɛtaw ra

\par }{\Q min ye jurumun ye!›


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{10}«Kabini aw bɔra Misiran jamana ra,

\par }{\Q ne le ye Matigi Ala ye, aw ta Ala.

\par }{\Q Ne bɛna fanibonw le kɛ aw siyɔrɔw ye tuun,

\par }{\Q i n’a fɔ aw b’a kɛ cogo min na aw ta gbatakɔrɔsigi ɲanagbɛ\FTNT{†}{{\FR 12:10 }{\FR{12.10
}}{\FT{O ɲanagbɛ ra Izirayɛlimɔgɔw tun bɛ si gbataw kɔrɔ ka o hakiri jigi o ta kongokolon tagama wagati ra.}}} lonw na.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{11}«Ne kumana ciraw fɛ;

\par }{\Q ne yɛrɛ ka fɛn caman yira o ra.

\par }{\Q Ne ka kuma kɔrɔmanw don ciraw da ra

\par }{\Q ko o y’a fɔ mɔgɔw ye.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{12}«Kojugu bɛ Galadi,

\par }{\Q o kosɔn olugu tɛna kɛ foyi ye.

\par }{\Q O bɛ misitoranw kɛ saraka ye Giligali,

\par }{\Q o kosɔn o ta sarakabɔnanw bɛna benben ka kɛ kabakurutonw ye forow kɔnɔ, walanw cɛ ra.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{13}«Yakuba tun borira

\par }{\Q ka taga Aramu mara kongoyɔrɔw ra,

\par }{\Q Izirayɛli ka baara kɛ ka muso dɔ mamina;

\par }{\Q a ka saga gbɛn janko ka muso sɔrɔ k’a furu.\FTNT{‡}{{\FR 12:13 }{\FR{12.13
}}{\FT{O kuma bɛ sɔrɔ
}}{\XT{Damina 18.1-5; 29.1-30}}{\FT{.}}}


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{14}«Matigi Ala ka Izirayɛli labɔ Misiran cira dɔ le sababu ra;

\par }{\Q a k’a janto o ra, cira\FTNT{§}{{\FR 12:14 }{\FR{12.14
}}{\FT{O cira ye cira Musa le ye (}}{\XT{Jateri 12.6-8; Sariya 18.15-18}}{\FT{).}}} dɔ le sababu ra.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{15}«Efirayimu ka Ala jusu bɔ kosɛbɛ;

\par }{\Q o kosɔn a Matigi bɛna a ta kojugu ben a yɛrɛ kun na,

\par }{\Q k’a ta mafiyɛnyariw sekɔ k’a ben a yɛrɛ kan.»




\par }\Chap{13}{\SH Izirayɛli ta kiti
\par }
{\Q \VerseOne{1}«Ni Efirayimu tun kumana, mɔgɔw tun bɛ yɛrɛyɛrɛ;

\par }{\Q ale le tun kɔrɔtara ka tɛmɛ bɛɛ kan Izirayɛli jamana ra.

\par }{\Q Nka a ka Baali* ta jo sɔn, k’a yɛrɛ jaraki;

\par }{\Q o kosɔn a sara.


\par }{\Q \VS{2}Nka hali sisan o belen bɛ dɔ farara o ta jurumunw kan.

\par }{\Q O bɛ o ta warigbɛ yeele ka o kɛ batofɛnw ye.

\par }{\Q O bɛ o fɛnw lalaga ka kaɲa ni o yɛrɛ ta hakiri le ye;

\par }{\Q mɔgɔ boro nɔ lo.

\par }{\Q O b’a fɔ mɔgɔw ye ko: ‹Aw ye sarakaw faga nin jow ye!›

\par }{\Q Mɔgɔw bɛ sɔn ka nin misiden warigbɛramanw kanu fɔ ka o da sɔnsɔn cogo di?


\par }{\Q \VS{3}O kosɔn o bɛna tɛmɛ i ko sɔgɔmada bugun;

\par }{\Q o bɛna kɛ i ko gɔmiji min tɛ mɛɛn ka ja.

\par }{\Q O bɛna kɛ i ko fɔɲɔ bɛ simanɲaga min ta simangbasikɛnɛ kan ka taga ni a ye;

\par }{\Q o bɛna kɛ i ko sisi min bɛ bɔ gbabugu wo fɛ ka tunu.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{4}«K’a sɔrɔ ne le ye Matigi Ala ye, aw ta Ala,

\par }{\Q kabini aw bɔtɔ Misiran jamana ra.

\par }{\Q Aw ma Ala wɛrɛ lɔn ni ne tɛ,

\par }{\Q kisibaga wɛrɛ fana tɛ yi ni ne tɛ.


\par }{\Q \VS{5}Ne le ka ne janto aw ra kongokolon kɔnɔ,

\par }{\Q tuma min na aw tun bɛ o dugukolo jintan na.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{6}«Nka o nana domuni sɔrɔ ka fa!

\par }{\Q O fara minkɛ, o ka o yɛrɛ bonya;

\par }{\Q o kosɔn o ɲinana ne kɔ.


\par }{\Q \VS{7}O kosɔn ne fana bɛna ben o kan i ko jara;

\par }{\Q ne bɛna dogo ka dɛn sira ra ka o kɔnɔ i ko waraninkala.


\par }{\Q \VS{8}Ne bɛna fariya o ma i ko wara min denw tara ka bɔ a kɔrɔ;

\par }{\Q ne bɛna o disiw kari ka o dayɛlɛ,

\par }{\Q ka o domu i ko jaramuso.

\par }{\Q Kongowaraw bɛna o sogo tɔ tigɛtigɛ.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{9}«Izirayɛli, ele halakira,

\par }{\Q sabu ne min ye aw dɛmɛbaga ye,

\par }{\Q aw wurira ne kama!


\par }{\Q \VS{10}Aw ta masacɛ min tun ka kan ka aw kisi

\par }{\Q ale bɛ min?

\par }{\Q Aw ta duguw kititigɛbagaw bɛ min,

\par }{\Q aw tun b’a fɔra minw kosɔn ko: ‹Masacɛ ni kuntigiw di an ma\FTNT{*}{{\FR 13:10 }{\FR{13.10
}}{\FT{O kow bɛ sɔrɔ
}}{\XT{Samawilu fɔlɔ 6.1-10}}{\FT{.}}}!›


\par }{\Q \VS{11}Ne diminin le tun ka masacɛ di aw ma;

\par }{\Q o ra ne jusu bɔnin le fana nana o masacɛ ta ka bɔ yi!


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{12}«Efirayimu ta jurumun bɛɛ sɛbɛnin lo k’a bla,

\par }{\Q o ta terenbariyaw maranin lo.


\par }{\Q \VS{13}Dimi bɛna ben o kan i ko muso jigibagatɔ ta dimi;

\par }{\Q nka dɛn dɔ lo, hakiri tɛ min fɛ;

\par }{\Q a worotuma sera,

\par }{\Q nka a tɛ sɔnna ka bɔ.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{14}«Ayiwa, yala ne bɛ sɔn ka nin mɔgɔw kisi saya dibi ma tuun wa?

\par }{\Q Ne bɛ sɔn ka o bɔsi saya ma tuun wa?

\par }{\Q E, saya, i ta sebagaya yira o ra dɛ!

\par }{\Q Saya dibi, i ta fagaribiɲɛ bɔ o kama dɛ\FTNT{†}{{\FR 13:14 }{\FR{13.14
}}{\FT{Pɔli ka nin kumaw fɔ k’a yira ko saya ma se ka foyi kɛ Yesu Kirisita ra (}}{\XT{Korɛntikaw fɔlɔ 15.55}}{\FT{).}}}!

\par }{\Q Ne tɛna o flɛ ni hina ye tuun.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{15}«Hali ni Efirayimu ta sɔrɔta cayara k’a siginin to a balemaw cɛ ra,

\par }{\Q terebɔyanfan ta fɔɲɔ gbanninman bɛna na;

\par }{\Q Matigi Ala bɛna o fiyɛ ka bɔ kongokolon fan na,

\par }{\Q ka o ta bununw ja,

\par }{\Q ka o ta kɔlɔnw ja.

\par }{\Q O juguw bɛna o ta naforoblayɔrɔ fɛn nafamanw bɛɛ cɛ ka taga ni a ye.»




\par }\PoetryChap{14}{\Q \VerseOne{1}«Jaraki bɛna ben Samarikaw kan,

\par }{\Q sabu o murutira o ta Ala ma.

\par }{\Q O juguw bɛna o faga ni kɛrɛkɛmuru ye;

\par }{\Q o bɛna o ta denfitiniw terege dugu ma,

\par }{\Q ka o ta musokɔnɔmanw kɔnɔ faran.»


\par }{\SH Ala ko a ta mɔgɔw ye nimisa o ta jurumun na
\par }
{\Q \VS{2}«E, Izirayɛli, aw ye sekɔ ka na Matigi Ala fɛ, aw ta Ala;

\par }{\Q sabu aw ta jurumunw le ka aw laben.


\par }{\Q \VS{3}Aw ye sekɔ ka na Matigi Ala fɛ;

\par }{\Q aw ye na kuma, k’a fɔ a ye ko:

\par }{\Q An ta jurumunw bɛɛ yafa an ma,

\par }{\Q ka an minako ɲa.

\par }{\Q An bɛ an darakan le di i ma saraka ye ka i bonya ni o ye,

\par }{\Q misitoranw nɔ ra.


\par }{\Q \VS{4}Asirikaw tɛna se ka an kisi,

\par }{\Q an tɛna yɛlɛn sow kan ka taga kɛrɛ ra.

\par }{\Q An yɛrɛ boro ka fɛn min lalaga, an tɛna a fɔ o ma tuun ko: ‹An ta Ala!›

\par }{\Q Sabu ele le bɛ hina ferita ra!»


\par }{\SH Ala bɛna koɲuman kɛ a ta mɔgɔw ye
\par }
{\Q \VS{5}«Ne bɛna o kɛnɛya ka bɔ o ta lanabariya ra.

\par }{\Q Ne bɛna o kanu ni ne jusukun bɛɛ ye;

\par }{\Q sabu ne ta dimi mabɔra o ra.


\par }{\Q \VS{6}Ne bɛna ne ta baraka lajigi Izirayɛli kan i ko gɔmiji;

\par }{\Q o bɛna fiyeren i ko kongobinw,

\par }{\Q ka o lilin don dugukolo ra i ko Liban jamana ta sɛdiriyiribaw.


\par }{\Q \VS{7}O yiriborow bɛna janya;

\par }{\Q o ta cɛɲa bɛna kɛ i ko oliviyesun ta cɛɲa,

\par }{\Q ka o kasa diya i ko Liban yiritu kasa.


\par }{\Q \VS{8}Mɔgɔw bɛna sigi o suma ra tuun.

\par }{\Q O bɛna falen i ko simankisɛ, ka wuri,

\par }{\Q ka fiyeren ka ɲa i ko rɛzɛn.

\par }{\Q O bɛna tɔgɔ sɔrɔ i ko Liban jamana ta rɛzɛnji.


\par }{\Q \VS{9}E, Efirayimu, ne ni batofɛn juman le bɛ kelen ye?

\par }{\Q Ne le bɛ aw ta daariri jaabi,

\par }{\Q ne le bɛ ne janto aw ra.

\par }{\Q Ne le bɛ i ko sipɛrɛsisun min nugunin lo tuma bɛɛ;

\par }{\Q aw bɛ den sɔrɔ ne le sababu ra.»


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{10}Ni mɔgɔ min ye hakiritigi ye,

\par }{\Q o tigi ye hakiri sɔrɔ nin kow ra.

\par }{\Q Ni mɔgɔ min ye faamurikɛbaga ye,

\par }{\Q o tigi ye nin kow faamu.

\par }{\Q Sabu Matigi Ala ta siraw terennin lo.

\par }{\Q Mɔgɔ terenninw bɛ o siraw le tagama;

\par }{\Q nka Ala kanblabagaw bɛ talon ka ben o sira kan.

\par }