17
A tamat na purpuruan ga hana tupas Pol ma ne Sailas tusu Tesalonaika.
1 Io, be dur ga hana sakit ter Ampipolis ma ne Apolonia dur ga hanawat Tesalonaika. Ma iga mon tike hala na lotu nudi ira Iudeia kaia. 2-3 Haruat ma no nuno tintalen, Pol ga hana utuma hono hala na lotu. Aitul a bung na Bung na Sinangeh iga hargor tikai ma ira matanabar uta ira nianga tane God ing di ga pakat. Ma iga hapalaine kike ra nianga ura hatutuno be no Mesaia na kahe ra ngunngutaan ma ina tut hut baling talur ra minat. Io, iga tange horek: “Ikin ra Jisas iou hininawase mu tana, aie no Mesaia.” 4 Ari ta di ta ira Iudeia di ga nurnur ta ira nianga tane Pol ma di ga lala harahut dur ma ne Sailas. A haleng hinagalam di ga gil bileng hobi tikai ma ra haleng na Grik ing di ga urur tane God.
5 Ma sene be ari Iudeia di ga bala ngungut ter tane Pol ma ne Sailas, kaie di gom lamus haruatne leh ari gotgotwana metuma tano katano na hinanawat harso. Ma di ga hasungsung leh tike tamat na matanabar kaie di gom hatut purpuruan tuma tano taman. Di ga hilor no hala tane Ieson ura silsilihe Pol ma ne Sailas waing di na lamus hasur ter dur ta ira matanabar. 6 Iesene, be di ga nanaas puo ter tane ningor, di ga rahi leh Ieson tikai ma ari mes na hatahinsaana naramon tane Krais utuma ra matmataan ta ira lilie tano taman. Ma di ga kakongane be, “Kakarek ra turadi dur te hatarahi ra haleng purpuruan ta ira katano bakut, kakarek dur te hanawat bileng ukira hono nudait taman. 7 +Ma ne Ieson te me bala halala leh dur tano ngasiana. Ma kakarek ra turadi bakut di laklake ira harkurai tano tamat na king sakit me Rom ma di tangtange be a mon tike mes na king kanaia, no hinsana ne Jisas.” 8 Ma kakarek ra nianga ga hapurpuruan ira tinga di ra haleng matanabar ma ira lilie tano taman. 9 Io, di ga hagut Ieson ma ira mes na ut na nurnur be di na gil tike kunubus be pata ta purpuruan baling hokike na hanawat. Io, di ga waak leise um di.
A haleng me Beria di ga manga sip be di na kap leh no nianga tane Pol.
10 Be igate kadado, ira hatahinsaana naramon tane Krais di ga tule leise ter Pol ma ne Sailas utusu Beria. Be dur ga hanawat kaia dur ga hana utuma tano hala na lotu gar na Iudeia. 11 Ira Beria di ga manga bilai ta ira Tesalonaika kinong ira nudi lilik ga manga tapapos. Ma iga palai be di ira mangana turadi hobi kinong di ga manga sip be di na kap leh no nianga. Ma ira kaba bungbung di ga nes murmur timaan ira nianga tane God di ga pakat. Ma di ga gil hobi ura nunure be Pol ga tangtange ra tutuno be pata. 12 Ma ra haleng ira Iudeia di ga nurnur ma ari hinagalam na Grik ma a haleng tunana na Grik bileng.
13 Io, be ira Iudeia rusu Tesalonaika di ga ser leh be Pol ga harpir ma no nianga tane God tua Beria, di ga hana bileng ukaia ura hasungsung ira matanabar ura purpuruan. 14 Io, kaie iat mon ira hatahinsaana naramon tane Krais di ga tule Pol utusu na tes iesene Sailas ma ne Timoti dur ga kis ter iat tuma Beria. 15 Ma ira tunana ing di ga saate ne Pol, di ga tule kapis ter ie tua Aten. Ma ne Pol ga pir di be di na hinawase Sailas ma ne Timoti be dur na hanawat haiah ukaia ho ie. Io, di gom tapukus um.
Pol ga harpir ter ta ira kaunsil tua Aten.
16 Io, be Pol ga kiskis kahe dur tua Aten, iga manga mismisien no tingana be iga nes no taman ma iga hung ma ira palimpuo. 17 +Io kaie, tuma naramon tano hala na lotu nudi ira Iudeia iga hargor ma ira Iudeia ma ira Grik ing di ga urur tane God. Ma ta ira kaba bungbung iga gilgil bileng hobi tuma naramon tano tamat na katano na hinanawat haruat ma dong ing di ga hananawat ukaia. 18 Ma ari ta ira iruo ton minaneswana turadi ing di ga kilam di be Epikurian ma Satoik di ga me hargor bileng ma ie. Ma ari di ga tiri be, “Ikin ra gotgotwana i ura tangtange ra so?” Ma ari di ga tangtange, “I nanaas be i harpir uta ira tador mekatika ra mes na katano.” Di ga tange hokarek kinong Pol ga harpir utane Jisas ma utano tuntunut hut sukun ra minat. 19 Io, di ga lamus halala ie tano kis hulungai ta ira kaunsil di kilam ie be Ariopagas. Ma di ga tange tana be, “Mem sip be mem na palai ta ikin ra sigar harausur u iangianga utana. 20 Mem tange hobi kinong ari linge ing mem hadade tam, di manga mes ta mem. Io kaie, mem sip be mem na nunure ira pipilaina.” 21 (Io, ira turadi me Aten ma ira mes ing di ga kiskis kaia, pa di gitle gilgil ta linge. Iesene di git balbalaan ura woworane ma ura hadade ira mangana sigar harausur.)
22 Io, Pol ga tur tuma naramon tano kis hulungai tano Ariopagas, igom tange, “Turadi me Aten! Iou nes be ta ira numu kaba tintalen mu la manga urur ta ira haleng na tador. 23 Iou tange hobi kinong ing iou hanana kira tano numu taman ma iou nes ira linge mu la lolotu tupas, io, iou nes leh bileng tike hator na tun hartabar tupas ira tador. Ma tike pakpakat kanaia tana i horek: ‘Utuma hono god nong dait paile nunure ie.’ Io, no linge nong mu la lolotu tupas ie ma pa mu le nunure ie, kakarek um iou ni hinawase mu tana.
24 +“No God nong ga gil no ula hanuo ma ira kaba mangana linge tana, aie no Watong tano mawe ma no pu bileng. Ma pai lale kiskis ta ira hala na lotu ing a turadi mon i gil. 25 +Paile supi ter tike linge kaie a turadi nage tabar ie me kinong aie iat nong i tabar ira turadi bakut ma no lon, ma no manmanasung, ma ira kaba linge bakut. 26 Ma iga hatawat ira kaba huntunana bakut mekatika tike tunana be di na lon tano kudulena ula hanuo. Iga kubus ira pana bung ing di ira huntunana di na lon ine. Ma iga paang bileng ira katano tus ing di na kis kaia. 27 +God ga gil hobi waing ira matanabar di nage silihe ie ma di nage nes tupas leh dak ie be di paaparasum hanana utana. Iesene paile tapa ta dait tiketike. 28 I tale be ni tange hobi kinong dait lon tana, dait hanana tana, ma a turadi dait tana. I haruat mon bileng ma ing ra numu ari ut na pit nianga di tange, ‘Dait bileng, a natine God dait.’ 29 +Io kaie, be ing a natine God dait, pa dait nale lik be God aie hoke ra palimpuo na siliwa, gol, be a hot ing a turadi i gil ma ra nudi minanes. 30 Nalalie God pai gale lik be na gil ta linge ing iga nes karek ra tintalen na ba. Iesene kakarek um i tangtange hadades ta ira matanabar bakut ta ira matahu katano be di na lilik pukus. 31 +I tangtange hobi kinong ite kubus ter tike bung be na gil tike takados na harkurai tano ula hanuo. Ma ina ter ikin ra pinapalim tano lumana no tunana nong ite tibe ter ie be na gil ie. Ma ne God te hatutuno ter ikin ta ira turadi bakut horek. Iga hatut ikino tunana sukun ra minat.”
32 Ma be di ga hadade ira nianga utano tuntunut hut sukun ra minat, ari di ga pitingus. Iesene ari ta di, di ga tange, “Mem sip be mem na hadade habaling ira num nianga uta ikin ra linge.” 33 Io, Pol ga hana leh mekaia nalamin ta di. 34 Iesene a bar turadi di ga kap usurane ira nianga tane Pol ma di ga nurnur. Tikenong ta di ne Daionisias, aie tikenong ta ikino Ariopagas. Ma naramon bileng ta di, iga mon tike haine a hinsana ne Damaris ma ari mes bileng.
+ 17:7 Luk 23:2; Jon 19:12 + 17:17 Apostolo 18:19 + 17:24 1Kng 8:27; Apostolo 7:48 + 17:25 Sam 50:12 + 17:27 Sam 145:18; Jer 23:23 + 17:29 Ais 40:18-20; 44:10-17; Apostolo 19:26 + 17:31 Sam 96:13