4
Su nan Jeju
(Mat 4.1-11; Mrk 1.12-13)
1 Go Ndil Luwə’tɨ kɨ rosɨ Jeju, Jeju təl ta ba Jurden’tɨ re. Təl re ningə, Ndil Luwə ɔr’ɔ aw si’ə diləlo’tɨ. 2 Su nan’a ndɔ dɔsɔ diləlo’tɨ. Ndɔ kɨ Jeju ra dɔsɔ kin, sɔ nya madɨ el, adɨ ɓo ra’a. 3 Non be, Su el’ə ene: «Re in Ngonn lə Luwə ə, adɨ mbal kin təl mapa adɨ m’oo.» 4 Ə Jeju təl el’ə ene: «Ndangi me makitu’tɨ lə Luwə eyina: De a isɨ kɨ dɔ’ne taa kɨ takul nyakusɔ par el*.»
5 Su aw kɨ Jeju dɔ lo’tɨ taa, ningə kɨ kum kɨ kində jipɨ, ɔj’ɔ konɓe’gɨ kɨ dɔnangɨ’tɨ ne pətɨ ad’a oo. 6 Lokɨ ɔj’ɔ ningə, təl el’ə ene: «M’a m’ad’i tɔgɨ dɔ konɓe’gɨ’tɨ kin kɨ nyakingə’gɨ kɨ me’tɨ pətɨ. Tadɔ in nya kɨ adi’m’in me ji’m’tɨ, ningə de kɨ me’m ndigɨ ə m’ad’a. 7 Re in, ɔsɨ məkəs’i nanga non’m’tɨ ə, m’a m’ad’i ba pətɨ to yan’i.» 8 Jeju təl el’ə ene: «Ndangi me makitu’tɨ lə Luwə eyina: “A ɔsikurə Burəɓe Luwə’tɨ lə’i, ningə in kɨ kar’ne ba par ə a re non’a’tɨ kadɨ gos’o†.”»
9 Go’tɨ gogɨ, Su aw kɨ Jeju Jerujalem’tɨ, aw si’ə jam dɔ Kəy’tɨ lə Luwə taa. Lokɨ aw si’ə taa, ningə el’ə ene: «Re in Ngonn lə Luwə ə, inyə ji’i taa osɨ adɨ m’oo, 10 tadɔ ndangi me makitu’tɨ lə Luwə eyina: “Luwə a adɨ ndu’ne malayka’gɨ lə’ne kadɨ to indəi kum’de go’i’tɨ.” 11 Ɓay taa, a lai’nu dala ji’de’tɨ, kadɨ nja’i tugə mbal el‡.» 12 Jeju təl el’ə ene: «Ndangi me makitu’tɨ lə Luwə eyina: A mbɔjɨ Burəɓe Luwə lə’i oo el§.» 13 Lokɨ Su tigə kɨ nyanan’gɨ kɨ kadɨ n’nan’n Jeju ningə, ɔr rɔ’ne gogɨ sanyi rɔ’a’tɨ. Ɔr rɔ’ne nginə’n dɔkagilo kɨ rangɨ.
De’gɨ kɨ Najaretɨ’tɨ mbeti tai nyando lə Jeju
(Mat 4.12-17; Mrk 1.14-15)
14 Lo kin’tɨ, Jeju təl re Galile. Re kɨ tɔgɨ kɨ in rɔ Ndil Luwə’tɨ. Tɔ Jeju ɓar kɨ dɔ lo’gɨ kɨ non pətɨ. 15 Ndo nya me kəykawnan’tɨ lə *Juwipɨ’gɨ. De’gɨ pətɨ uləi tɔjɨ dɔ’a’tɨ.
De’gɨ kɨ Najaretɨ’tɨ mbəti taai nyando lə Jeju
(Mat 13.54-58; Mrk 6.1-6)
16 Jeju aw Najaretɨ’tɨ, kɨ in ɓe kɨ tɔgɨ’tɨ. Tokɨ isɨ ra’n kete kete, lokɨ ndɔ kɔrkon asɨ ningə, Jeju aw kəykawnan’tɨ lə Juwipɨ’gɨ. Jeju ində taa kadɨ n’tudə makitu. 17 Lokɨ ində taa, adi’ə makitu lə njekeltakita Luwə’tɨ Ejay kɨ koi. Jeju rirə makitu kakin ningə, ingə ta kɨ ndangi eyina:
18 «Ndil Burəɓe in dɔ’m’tɨ,
Burəɓe mbətɨ’m kadɨ m’iləmbər Poyta kɨ majɨ njendo’gɨ.
Burəɓe ulə’m kadɨ m’el dangay’gɨ ta te’de kəy dangay’tɨ,
Kadɨ m’el njekumtɔ’gɨ tokɨ, kum’de a oo lo.
Kadɨ m’taa nje kɨ de’gɨ isɨ indəi kum’de ndoo m’ilə’de taa.
19 Kadɨ m’iləmbər ɓal memajɨ lə Burəɓe kin.»
20 Go’tɨ, Jeju ko makitu kakin, ningə təl’n adɨ njekulə, ə isɨ nanga kadɨ elta. De’gɨ pətɨ kɨ me kəykawnan’tɨ lə Juwipɨ’gɨ ɓuki kum’de kɨ dɔ’a’tɨ.
21 Lo kin’tɨ, Jeju el’de ene: «Ta kɨ oyi kin, tɔlta’ne dɔ’se’tɨ ɓone.» 22 De’gɨ pətɨ manyinajɨ lə Jeju, taa mbər memajɨ kɨ te ta’a’tɨ ətɨ’de ɓol kɨ dum tɔ adɨ elinan eyina: «M’a in ngonn lə Jisepɨ rɔ’je’tɨ ne el wa?» 23 Be ə Jeju el’de ene: «M’gər kadɨ a eli’m’in kujita kɨ ene: “In njera de’gɨ monyi, ajɨ rɔ’i inɓe,” kin. A eli’m’in eyina: “J’oo poy nya’gɨ pətɨ kɨ in ra Kapernayim’tɨ kin, ə in ra ɓe kojɨ’tɨ ne be tɔ adɨ j’oo.”» 24 Jeju təl el’de ɓay ene: «Tokɨ rɔta’tɨ adɨ m’el’se, njekeltakita Luwə’tɨ, kɨ ɓekoj’o uwə rɔ’ne’tɨ majɨ goto. 25 Kɨ rɔta’tɨ, dɔkagilo’tɨ lə njekeltakita Luwə’tɨ Eli, njengawkoy’gɨ in ngayn Isirayel’tɨ. Nan lokɨ ndi ədɨ dɔnangɨ’tɨ el ɓal mutə kɨ nanyi mehen, ə ɓo on kɨ dɔnangɨ pətɨ*, 26 de kare dann’de’tɨ kɨ Luwə ulə Eli rɔ’a’tɨ goto. In njengawkoy kɨ Sarepta’tɨ, dɔnangɨ kɨ Sidon’tɨ yo ə Luwə ulə Eli kɨ rɔ’a’tɨ†. 27 Njebanjɨ’gɨ kaa in ngayn Isirayel’tɨ dɔkagilo’tɨ lə Elije tɔ, nan in kɨ kare kɨ kadɨ Luwə ɔr banjɨ rɔ’a’tɨ ar njay goto. In Naman kɨ Siri’tɨ yo ə Luwə ɔr banjɨ rɔ’a’tɨ‡.» 28 Lokɨ de’gɨ kɨ sii me kəykawnan’tɨ lə Juwipɨ’gɨ oyi ta kin, wongɨ tɔl’de pətɨ. 29 Lo kin’tɨ, indəi taa tuwəi Jeju me ɓebo’tɨ kɔ, ningə ai si’ə jam dɔ mbal’tɨ kɨ indəi ɓebo’tɨ. Rai’tɨ si’ə kadɨ n’suri’ə n’iləi’ə n’tɔli’ə kɔ. 30 Nan Jeju ur dann’de’tɨ aw.
Dingəm kɨ ndil kɨ majel ra’a
(Mat 7.28-29; Mrk 1.21-28)
31 Jeju aw Kapernayim’tɨ, kɨ in ɓebo kɨ dɔnangɨ Galile’tɨ. Jeju ndo nya de’gɨ ndɔ kɔrkon’tɨ. 32 Nyando li’ə ətɨ de’gɨ ɓol kɨ dum. Ətɨ’de ɓol kɨ dum tadɔ elta kɨ tɔgɨ kɨ in rɔ Luwə’tɨ. 33 Ningə, de madɨ kare kɨ ndil kɨ majel ra’a, isɨ me kəykawnan’tɨ lə Juwipɨ’gɨ non, non kɨ ndu’ne kibo ene: 34 «Jeju kɨ Najaretɨ, ri ə ge rɔ’je’tɨ wa? Re kadɨ tujɨ’je wa? M’gər’i majɨ: in kɨ Kar njay lə Luwə.» 35 Jeju ndangɨ ndil kɨ majel kɨ tɔgɨ’ne ene: «Utɨ ta’i, ə te kɔ rɔ dingəm’tɨ kin.» Lo kin’tɨ, ndil kɨ majel bi dingəm ilə dann’de’tɨ, ningə te rɔ’a’tɨ um ad’a kon madɨ kare el. 36 Nya kin ətɨ de’gɨ pətɨ ɓol, adɨ dəji nan ta dann’de’tɨ eyina: «Ta kin in ta kɨ bann ə ətɨ ɓol be wa? De kam aw kɨ tɔgɨ konɓe dɔ ndil’gɨ’tɨ kɨ majel, ndangɨ’de kɨ tɔgɨ kɨ in rɔ Luwə’tɨ adɨ tei kɔ!» 37 In be ə, tɔjɨ lə Jeju sanan kɨ dɔnangɨ kɨ non pətɨ.
Jeju adɨ lapiya njemonyi’gɨ ngayn
(Mat 8.14-17; Mrk 1.29-34)
38 Lokɨ Jeju in kəykawnan’tɨ lə Juwipɨ’gɨ, aw me kəy’tɨ lə Simon. Məm Simon kɨ dene, rɔ’a tingə ngayn. Be ə, dəji Jeju kadɨ ra nya madɨ tadɔ li’ə. 39 Jeju rugɨ rɔ’ne dɔ’a’tɨ, ndangɨ rɔ kɨ tingə ngayn kakin adɨ yokiro. Kalangɨ ba go’tɨ, məm Simon ində taa ra nyakusɔ adɨ’de.
40 Lo sɔl’ɔ, go kurkadɨ’tɨ, de’gɨ pətɨ kɨ awi kɨ de’gɨ kɨ monyi’gɨ kɨ dangɨ dangɨ rai’de, rei se’de rɔ Jeju’tɨ. Jeju ində ji’ne dɔ’de’tɨ kare kare pətɨ adɨ ingəi lapiya. 41 Ndil’gɨ kɨ majel kaa tei rɔ de’gɨ’tɨ ngayn kɨ non ta’de’tɨ eyina: «In Ngonn lə Luwə!» Nan Jeju ndangɨ’de kɨ tɔgɨ kɨ ngan ngayn, adɨ’de tarow kadɨ eli ta’a el, tadɔ gəri’ə ɓətɨ kadɨ in Kirisitɨ, De kɨ Luwə mbət’ə.
Jeju iləmbər Poyta kɨ majɨ me kəykawnan’gɨ’tɨ
(Mrk 1.35-39)
42 Lokɨ lo ti, Jeju te me ɓebo’tɨ aw diləlo’tɨ. Bulə de’gɨ ngayn sangi’ə, awi ingəi’ə. Lokɨ ingəi’ə, ndigɨ kadɨ n’uwəi’ə nanga rɔ’de’tɨ kadɨ to aw lo el. 43 Nan Jeju el’de ene: «Majɨ kadɨ m’iləmbər Poyta kɨ majɨ kɨ ɔjidɔ Konɓe lə Luwə ndəgɨ ɓebo’gɨ’tɨ tɔ, tadɔ in ta kin ə Luwə ulə’m.» 44 In be ə, Jeju ndo ta me kəykawnan’gɨ’tɨ lə Juwipɨ’gɨ dɔnangɨ Galile’tɨ.
* 4:4 Ndukun kɨ nja joo 8.3 † 4:8 Ndu 6.13 ‡ 4:11 Pag 91.11-12 § 4:12 Ndu 6.16 * 4:25 1 Ngar’gɨ 17.1 † 4:26 1 Ngar’gɨ 17.8-16 ‡ 4:27 2 Ngar’gɨ 5.1-14