8
The Feeding of the Four Thousand
1 Ἐν ἐκείναις ταῖς ἡμέραις, *παμπόλλου ὄχλου ὄντος καὶ μὴ ἐχόντων τί φάγωσι, προσκαλεσάμενος †ὁ Ἰησοῦς τοὺς μαθητὰς ‡αὐτοῦ λέγει αὐτοῖς, 2 Σπλαγχνίζομαι ἐπὶ τὸν ὄχλον ὅτι ἤδη §ἡμέραι τρεῖς προσμένουσί μοι καὶ οὐκ ἔχουσι τί φάγωσι· 3 καὶ ἐὰν ἀπολύσω αὐτοὺς *νήστεις εἰς οἶκον αὐτῶν, ἐκλυθήσονται ἐν τῇ ὁδῷ· †τινὲς γὰρ ‡αὐτῶν §μακρόθεν *ἥκουσι. 4 Καὶ ἀπεκρίθησαν αὐτῷ οἱ μαθηταὶ †αὐτοῦ, Πόθεν τούτους δυνήσεταί τις ὧδε χορτάσαι ἄρτων ἐπ᾽ ἐρημίας; 5 Καὶ ‡ἐπηρώτα αὐτούς, Πόσους ἔχετε ἄρτους; Οἱ δὲ §εἶπον, Ἑπτά. 6 Καὶ *παρήγγειλε τῷ ὄχλῳ ἀναπεσεῖν ἐπὶ τῆς γῆς· καὶ λαβὼν τοὺς ἑπτὰ ἄρτους, †εὐχαριστήσας ἔκλασε καὶ ἐδίδου τοῖς μαθηταῖς αὐτοῦ ἵνα ‡παραθῶσι· καὶ παρέθηκαν τῷ ὄχλῳ. 7 Καὶ §εἶχον ἰχθύδια ὀλίγα· καὶ *εὐλογήσας εἶπε †παραθεῖναι καὶ αὐτά. 8 ‡Ἔφαγον δὲ καὶ ἐχορτάσθησαν, καὶ ἦραν περισσεύματα κλασμάτων ἑπτὰ §σπυρίδας. 9 Ἦσαν δὲ *οἱ φαγόντες ὡς †τετρακισχίλιοι. Καὶ ἀπέλυσεν αὐτούς. 10 Καὶ ‡εὐθέως ἐμβὰς εἰς τὸ πλοῖον μετὰ τῶν μαθητῶν αὐτοῦ ἦλθεν εἰς τὰ μέρη Δαλμανουθά.
The Pharisees Ask For a Sign
11 Καὶ ἐξῆλθον οἱ Φαρισαῖοι καὶ ἤρξαντο §συζητεῖν αὐτῷ, ζητοῦντες παρ᾽ αὐτοῦ σημεῖον ἀπὸ τοῦ οὐρανοῦ, πειράζοντες αὐτόν. 12 Καὶ ἀναστενάξας τῷ πνεύματι αὐτοῦ λέγει, Τί ἡ γενεὰ αὕτη *σημεῖον ἐπιζητεῖ; Ἀμὴν λέγω †ὑμῖν, εἰ δοθήσεται τῇ γενεᾷ ταύτῃ σημεῖον. 13 Καὶ ἀφεὶς αὐτούς, ‡ἐμβὰς πάλιν §εἰς πλοῖον ἀπῆλθεν *εἰς τὸ πέραν.
The Leaven of the Pharisees and Herod
14 Καὶ †ἐπελάθοντο λαβεῖν ἄρτους, καὶ εἰ μὴ ἕνα ἄρτον οὐκ εἶχον μεθ᾽ ἑαυτῶν ἐν τῷ πλοίῳ. 15 Καὶ διεστέλλετο αὐτοῖς λέγων, Ὁρᾶτε, βλέπετε ἀπὸ τῆς ζύμης τῶν Φαρισαίων καὶ τῆς ζύμης Ἡρῴδου. 16 Καὶ διελογίζοντο πρὸς ἀλλήλους ‡λέγοντες ὅτι Ἄρτους οὐκ ἔχομεν. 17 Καὶ γνοὺς §ὁ Ἰησοῦς λέγει αὐτοῖς, Τί διαλογίζεσθε ὅτι ἄρτους οὐκ ἔχετε; Οὔπω νοεῖτε οὐδὲ συνίετε; *Ἔτι πεπωρωμένην ἔχετε τὴν καρδίαν ὑμῶν; 18 Ὀφθαλμοὺς ἔχοντες οὐ βλέπετε; Καὶ ὦτα ἔχοντες οὐκ ἀκούετε; Καὶ οὐ μνημονεύετε; 19 Ὅτε τοὺς πέντε ἄρτους ἔκλασα εἰς τοὺς †πεντακισχιλίους, ‡πόσους κοφίνους §πλήρεις κλασμάτων ἤρατε; Λέγουσιν αὐτῷ, Δώδεκα. 20 Ὅτε *δὲ τοὺς ἑπτὰ εἰς τοὺς †τετρακισχιλίους, πόσων ‡σπυρίδων πληρώματα κλασμάτων ἤρατε; §Οἱ δὲ εἶπον, Ἑπτά. 21 Καὶ *ἔλεγεν αὐτοῖς, †Πῶς οὐ συνίετε;
Jesus Heals a Blind Man at Bethsaida
22 Καὶ ‡ἔρχεται εἰς §Βηθσαϊδάν. Καὶ φέρουσιν αὐτῷ τυφλὸν καὶ παρακαλοῦσιν αὐτὸν ἵνα αὐτοῦ ἅψηται. 23 Καὶ ἐπιλαβόμενος τῆς χειρὸς τοῦ τυφλοῦ *ἐξήγαγεν αὐτὸν ἔξω τῆς κώμης, καὶ πτύσας εἰς τὰ ὄμματα αὐτοῦ, ἐπιθεὶς τὰς χεῖρας αὐτῷ ἐπηρώτα αὐτὸν εἴ τι †βλέπει. 24 Καὶ ἀναβλέψας ἔλεγε, Βλέπω τοὺς ἀνθρώπους, ‡ὅτι ὡς δένδρα ὁρῶ περιπατοῦντας. 25 Εἶτα πάλιν §ἐπέθηκε τὰς χεῖρας ἐπὶ τοὺς ὀφθαλμοὺς αὐτοῦ καὶ *ἐποίησεν αὐτὸν ἀναβλέψαι. Καὶ †ἀποκατεστάθη καὶ ‡ἀνέβλεψε τηλαυγῶς §ἅπαντας. 26 Καὶ ἀπέστειλεν αὐτὸν εἰς *τὸν οἶκον αὐτοῦ λέγων, Μηδὲ εἰς τὴν κώμην εἰσέλθῃς †μηδὲ εἴπῃς τινὶ ἐν τῇ κώμῃ.
Peter Declares That Jesus Is the Christ
27 Καὶ ἐξῆλθεν ὁ Ἰησοῦς καὶ οἱ μαθηταὶ αὐτοῦ εἰς τὰς κώμας ‡Καισαρείας τῆς Φιλίππου· καὶ ἐν τῇ ὁδῷ ἐπηρώτα τοὺς μαθητὰς αὐτοῦ λέγων αὐτοῖς, Τίνα με λέγουσιν οἱ ἄνθρωποι εἶναι; 28 Οἱ δὲ §ἀπεκρίθησαν, *Ἰωάννην τὸν βαπτιστήν· καὶ ἄλλοι †Ἠλίαν· ἄλλοι δὲ ‡ἕνα τῶν προφητῶν. 29 Καὶ αὐτὸς §λέγει αὐτοῖς, Ὑμεῖς δὲ τίνα με λέγετε εἶναι; Ἀποκριθεὶς *δὲ ὁ Πέτρος λέγει αὐτῷ, Σὺ εἶ ὁ Χριστός. 30 Καὶ ἐπετίμησεν αὐτοῖς ἵνα μηδενὶ λέγωσι περὶ αὐτοῦ.
Jesus Predicts His Death and Resurrection
31 Καὶ ἤρξατο διδάσκειν αὐτοὺς ὅτι δεῖ τὸν υἱὸν τοῦ ἀνθρώπου πολλὰ παθεῖν, καὶ ἀποδοκιμασθῆναι †ἀπὸ τῶν πρεσβυτέρων καὶ ‡τῶν ἀρχιερέων καὶ §τῶν γραμματέων, καὶ ἀποκτανθῆναι, καὶ μετὰ τρεῖς ἡμέρας ἀναστῆναι· 32 καὶ παρρησίᾳ τὸν λόγον ἐλάλει. Καὶ προσλαβόμενος *αὐτὸν ὁ Πέτρος ἤρξατο ἐπιτιμᾶν αὐτῷ. 33 Ὁ δὲ ἐπιστραφεὶς καὶ ἰδὼν τοὺς μαθητὰς αὐτοῦ ἐπετίμησε †τῷ Πέτρῳ ‡λέγων, Ὕπαγε ὀπίσω μου, Σατανᾶ· ὅτι οὐ φρονεῖς τὰ τοῦ Θεοῦ, ἀλλὰ τὰ τῶν ἀνθρώπων.
34 Καὶ προσκαλεσάμενος τὸν ὄχλον σὺν τοῖς μαθηταῖς αὐτοῦ εἶπεν αὐτοῖς, §Ὅστις θέλει ὀπίσω μου *ἐλθεῖν ἀπαρνησάσθω ἑαυτὸν καὶ ἀράτω τὸν σταυρὸν αὐτοῦ καὶ ἀκολουθείτω μοι. 35 Ὃς γὰρ †ἂν θέλῃ τὴν ‡ψυχὴν αὐτοῦ σῶσαι ἀπολέσει αὐτήν· ὃς δ᾽ ἂν §ἀπολέσῃ τὴν *ἑαυτοῦ ψυχὴν ἕνεκεν ἐμοῦ καὶ τοῦ εὐαγγελίου, †οὗτος σώσει αὐτήν. 36 Τί γὰρ ‡ὠφελήσει §ἄνθρωπον *ἐὰν κερδήσῃ τὸν κόσμον ὅλον καὶ ζημιωθῇ τὴν ψυχὴν αὐτοῦ; 37 †Ἢ τί ‡δώσει ἄνθρωπος ἀντάλλαγμα τῆς ψυχῆς αὐτοῦ; 38 Ὃς γὰρ §ἐὰν ἐπαισχυνθῇ με καὶ τοὺς ἐμοὺς λόγους ἐν τῇ γενεᾷ ταύτῃ τῇ μοιχαλίδι καὶ ἁμαρτωλῷ, καὶ ὁ υἱὸς τοῦ ἀνθρώπου ἐπαισχυνθήσεται αὐτὸν ὅταν ἔλθῃ ἐν τῇ δόξῃ τοῦ πατρὸς αὐτοῦ μετὰ τῶν ἀγγέλων τῶν ἁγίων.
* 8:1 παμπολλου 𝔐17 (παμπολου 𝔐8) 95.5% ¦ παλιν πολλου ANT CT 3.4% {Note: Text und Textwert combines παμπολλου and παμπολου in its collation.} † 8:1 ο ιησους ¦ — CT ‡ 8:1 αυτου ECM† ¦ — CT § 8:2 ημεραι 𝔐17 ¦ ημερας 𝔐8 PCK TR * 8:3 νηστεις ¦ νηστις PCK † 8:3 τινες γαρ ¦ και τινες CT ‡ 8:3 αυτων 𝔐18 ¦ εξ αυτων 𝔐7 § 8:3 μακροθεν ¦ απο μακροθεν ANT CT * 8:3 ηκουσι ¦ ηκασι ANT NA SBL TH TR ¦ εισι WH † 8:4 αυτου ¦ αυτου οτι CT ‡ 8:5 επηρωτα ¦ ηρωτα CT § 8:5 ειπον ¦ ειπαν CT * 8:6 παρηγγειλε ¦ παραγγελλει CT † 8:6 ευχαριστησας ¦ και ευχαριστησας PCK ‡ 8:6 παραθωσι ¦ παρατιθωσι ANT CT § 8:7 ειχον ¦ ειχαν TH WH * 8:7 ευλογησας 79.6% ¦ ταυτα ευλογησας MSS 9.2% ¦ αυτα ευλογησας ANT 7.7% ¦ ευλογησας αυτα CT 2.2% † 8:7 παραθειναι και αυτα KX(81) ¦ παραθηναι και αυτα KX(83) ¦ παρατιθεναι και αυτα ANT ¦ και ταυτα παρατιθεναι CT ‡ 8:8 εφαγον δε ¦ και εφαγον CT § 8:8 σπυριδας ¦ σφυριδας WH * 8:9 οι φαγοντες ¦ — ANT CT † 8:9 τετρακισχιλιοι ¦ τετρακισχειλιοι TH ‡ 8:10 ευθεως εμβας ¦ εμβας ευθυς ANT ¦ ευθυς εμβας CT § 8:11 συζητειν ¦ συνζητειν TH WH * 8:12 σημειον επιζητει ¦ ζητει σημειον CT † 8:12 υμιν 99.5% ¦ — WH 0.3% ‡ 8:13 εμβας παλιν ¦ παλιν εμβας CT ¦ — ANT § 8:13 εις πλοιον 𝔐776 61.9% ¦ εις το πλοιον 𝔐505 ANT TH TR 37.4% ¦ — NA SBL WH 0.4% * 8:13 εις το περαν ¦ παλιν ANT † 8:14 επελαθοντο ¦ επελαθοντο οι μαθηται αυτου PCK ¦ επελαθοντο οι μαθηται SCR ‡ 8:16 λεγοντες οτι αρτους ουκ εχομεν ¦ οτι αρτους ουκ εχουσι CT § 8:17 ο ιησους ECM† 98.2% ¦ — CT 0.4% * 8:17 ετι ¦ — CT † 8:19 πεντακισχιλιους ¦ πεντακισχειλιους TH ‡ 8:19 ποσους ¦ και ποσους ANT § 8:19 πληρεις κλασματων ¦ κλασματων πληρεις ANT CT * 8:20 δε 95.7% ¦ και ECM† SBL 0.4% ¦ — NA WH 1.3% † 8:20 τετρακισχιλιους ¦ τετρακισχειλιους TH ‡ 8:20 σπυριδων ¦ σφυριδων WH § 8:20 οι δε ειπον (ειπαν TH) ECM† 98.2% ¦ και λεγουσιν αυτω NA SBL WH 1.1% * 8:21 ελεγεν 𝔐16 ¦ λεγει 𝔐9 PCK † 8:21 πως ου ¦ πως ουπω PCK TH ¦ ουπω ANT NA SBL WH ‡ 8:22 ερχεται ¦ ερχονται CT § 8:22 βηθσαιδαν 𝔐918 72.9% ¦ βηθσαιδα 𝔐345 ANT SCR 25.3% * 8:23 εξηγαγεν 98.1% ¦ εξηνεγκεν CT 1% † 8:23 βλεπει 98.2% ¦ βλεπεις CT 0.7% ‡ 8:24 οτι ως δενδρα ορω ¦ ως δενδρα ANT SCR § 8:25 επεθηκε 98.6% ¦ εθηκε WH 0.4% * 8:25 εποιησεν αυτον αναβλεψαι ¦ διεβλεψε CT † 8:25 αποκατεσταθη 𝔐17 ¦ απεκατεσταθη 𝔐8 ¦ απεκατεστη CT ‡ 8:25 ανεβλεψε 𝔐26 ¦ ενεβλεψε 𝔐14 ANT PCK RP TR ¦ ενεβλεπε CT § 8:25 απαντας ¦ απαντα CT * 8:26 τον KX(96) ¦ — KX(69) CT † 8:26 μηδε ειπης τινι εν τη κωμη 93.6% ¦ — NA SBL WH 0.6% ‡ 8:27 καισαρειας ¦ καισαριας WH § 8:28 απεκριθησαν ¦ ειπαν αυτω λεγοντες οτι NA SBL WH ¦ ειπαν αυτω λεγοντες ECM† TH * 8:28 ιωαννην ¦ ιωανην WH † 8:28 ηλιαν ¦ ηλειαν WH ‡ 8:28 ενα ¦ οτι εις CT § 8:29 λεγει αυτοις ECM† ¦ επηρωτα αυτους CT * 8:29 δε ¦ — CT † 8:31 απο ¦ υπο CT ‡ 8:31 των 𝔐17 ¦ — 𝔐8 TR § 8:31 των ¦ — TR * 8:32 αυτον ο πετρος ¦ ο πετρος αυτον NA SBL WH † 8:33 τω ¦ — CT ‡ 8:33 λεγων ¦ και λεγει CT § 8:34 οστις ECM† ¦ ει τις CT * 8:34 ελθειν 𝔐34 ¦ ακολουθειν 𝔐21 ANT NA HF PCK RP † 8:35 αν ¦ εαν CT ‡ 8:35 ψυχην αυτου 99.6% ¦ εαυτου ψυχην WH 0.3% § 8:35 απολεση ¦ απολεσει SBL TH WH * 8:35 εαυτου ψυχην ¦ ψυχην αυτου CT PCK TR † 8:35 ουτος ¦ — CT ‡ 8:36 ωφελησει ECM† ¦ ωφελει CT § 8:36 ανθρωπον ¦ τον ανθρωπον TH * 8:36 εαν κερδηση τον κοσμον ολον και ζημιωθη ¦ κερδησαι τον κοσμον ολον και ζημιωθηναι CT † 8:37 η τι ¦ τι γαρ CT ‡ 8:37 δωσει ¦ δοι CT § 8:38 εαν 𝔐28 ¦ αν 𝔐16 TR