\NormalFont\ShortTitle{LINGE NA GALUVE}

{\MT NA LINGE NA GALUVE

\par }{\IMT Na Vuresi Makaliana Na Omea Ara Marea Tana Papi Iani

\par }{\IP I laona na papi iani
{\BD{Na Linge na Galuve}} ara maregira visana na linge na galuve kesa na mane e nauvania kesa na daki, ma na daki ia e tuguvisu vania na mane. Ma na papi iani ara soaginigotoa
{\BD{Nina Linge a Solomon,}} rongona visana ara padâ laka a Solomon nogo e maregira na linge girani.

\par }{\IP Ara danga tana papi i laona na Mamare Tabu ara gini gokolia laka na Israel nina daki God. Mi kalina igira na Tsiu ara tsokoa na papi iani, ara padâ e sauvulagia nina galuve loki God vanigira na Israel, ma niqira galuve loki na Israel vania God. Mi kalina igira na Kristiano ara tsokoa na papi iani, ara padâ e sauvulagia nina galuve loki a Iesu Kristo vania na saikolu na lotu, ma nina galuve loki na saikolu na lotu vania a Iesu Kristo.

\par }{\IOT Na Omea Ara Totu Tana Papi Iani

\par }{\IO Na kesanina linge
{\IOR{1:1–2:7}}

\par }{\IO Na rukanina linge
{\IOR{2:8–3:5}}

\par }{\IO Na tolunina linge
{\IOR{3:6–5:1}}

\par }{\IO Na vatinina linge
{\IOR{5:2–6:3}}

\par }{\IO Na tsegenina linge
{\IOR{6:4–8:4}}

\par }{\IO Na ononina linge
{\IOR{8:5-14}}



\par }\ChapOne{1}{\PP \VerseOne{1}Na linge dou liuliu bâ e marea a Solomon.


\par }{\SH Na Kesanina Linge
\par }
{\SP {\BD{Na Daki}}

\par }{\Q \VS{2}Ko laka kiki na kuti na domiaqu;

\par }{\Q rongona nimu galuve vaniau e dou liusia bâ na uaeni.


\par }{\Q \VS{3}E sigini dou sosongo na vurumu;

\par }{\Q ma na tatangina na soamu e dou sosongo vaniau vaga moa kalina ara qetua na ko sisigini.

\par }{\Q !Aia nogo na rongona ti ara ngao sosogoligo goto igira na daki tavosi!


\par }{\Q \VS{4}Ko adiau moa inau ma ka ka tsogoligi;

\par }{\Q ko adiau i laona nimu voki mo ko lia niqu taovia tsapakae.

\par }{\Q Mi kaita sauba ka gini magemage na totu sai.

\par }{\Q Igoe o galuve sosongoliau,

\par }{\Q mi kaita ka ka gini mage manana.

\par }{\Q Ka nida mage e dou liusia bâ na gini mage na inu uaeni.

\par }{\Q !Aia nogo na rongona ti igira sui na daki ara ngao sosongoligo igoe!


\par }{\Q \VS{5}Kamu rorongo mai igamu na daki ni Jerusalem.

\par }{\Q Inau e bora rago na kokoraqu, mau rereidou sosongo nomoa.

\par }{\Q Au bora vaga saikesa na valepolo tana kaomate ni Kedar,

\par }{\Q mau rereidou vaga saikesa nogo na polokatsi ara tsauraginia tana valena a Solomon.


\par }{\Q \VS{6}Kamu laka moa na reipeaaqu rongona e bora na kokoraqu,

\par }{\Q na aso moa e rangiau te e gini bora na kokoraqu.

\par }{\Q Igira na tasiqu ara kore sosongo vaniau

\par }{\Q mara turuau kau ba aqo i laona na uta na uaeni.

\par }{\Q Mau tau goto tamani sa tagu kau arago kikia na koniqu segeni.


\par }{\Q \VS{7}Migoe niqu udu, ko tsarivaniau,

\par }{\Q ?Iava tana sauba igoe ko adivanogira nimu sipi kara gania na buruburu?

\par }{\Q ?Miava tana sauba kara ba toturavi kalina ke papara na aso tana niaso vota?

\par }{\Q ?Me rongona gua te e kiligotoa kau ba lavego i laoqira niqira sipi igira na mane pitusipi tavosi?


\par }{\BB \par }
{\SP {\BD{Na Mane}}

\par }{\Q \VS{8}?Igoe niqu udu o rerei dou sosongo liusigira na daki sui, laka o tau vati donaginia moa na nauna ia?

\par }{\Q Ko bâ mo ko muria na maleaqira na sipi,

\par }{\Q mo ko ba mologira nimu dalena naniqoti kara mutsamutsa

\par }{\Q i ligisaqira niqira valepolo igira na mane pitusipi.


\par }{\Q \VS{9}Eo, igoe niqu udu o rerei dou laka

\par }{\Q ma gamu inilau ara rerei dou saikesa,

\par }{\Q vaga moa na inilau ara inilauginigira na ose ara raqâ nina terê na taovia tsapakae ni Ejipt.


\par }{\Q \VS{10}Ma na ngoramu e rereidou sosongo kolua gamu tsaukuli,

\par }{\Q ma na liomu kolua gamu liolio ara aqosiginia na vatu angaanga.


\par }{\Q \VS{11}Migami sauba kami aqosi vanigo gamu inilau qolumila

\par }{\Q ma kami baruginia na siliva.


\par }{\BB \par }
{\SP {\BD{Na Daki}}

\par }{\Q \VS{12}Niqu taovia tsapakae e tsaro i nigena,

\par }{\Q me siginia na vuruna niqu sede.


\par }{\Q \VS{13}Niqu udu e vaga moa na veveqona na papasa sisigini dou

\par }{\Q e tsaro tana aseasequ.


\par }{\Q \VS{14}Niqu udu e vaga saikesa moa na tsitsi sisigini dou

\par }{\Q ara viri taporatsa i laona na uta na uaeni i Engedi.


\par }{\BB \par }
{\SP {\BD{Na Mane}}

\par }{\Q \VS{15}!Na vanga rerei dou nomoa na rereimu igoe niqu udu;

\par }{\Q me mauri manana nomoa na matamu!


\par }{\BB \par }
{\SP {\BD{Na Daki}}

\par }{\Q \VS{16}!Na vanga uluvao laka nomoa na rereimu igoe niqu udu galugaluve;

\par }{\Q eo, igoe o rerei dou manana nomoa!

\par }{\Q Na buruburu marao dou sauba ke lia ka nigeda.


\par }{\Q \VS{17}Ma na gai na sida sauba ke lia na gogona ka valeda,

\par }{\Q ma na aru ke lia na gasona.




\par }\PoetryChap{2}{\Q \VerseOne{1}Inau kiki au vaga moa na tsitsi atsi ni Saron,

\par }{\Q vaga kesa na vulevule i laona na qouna.


\par }{\BB \par }
{\SP {\BD{Na Mane}}

\par }{\Q \VS{2}Vaga kesa na vulevule e dato i laoqira na itai kokonaga,

\par }{\Q aia saikesa nogo e vaga niqu udu inau i laoqira na daki sui.


\par }{\BB \par }
{\SP {\BD{Na Daki}}

\par }{\Q \VS{3}Vaga kesa na gai na gaviga i laoqira na gai sui tana goana,

\par }{\Q bâ, maia saikesa nogo niqu udu galugaluve i laoqira na mane vaolu sui.

\par }{\Q Mau gini mage sosongo na totu raviravi tana auauna na gai ia,

\par }{\Q ma na vuana e puisi sosongolia na lioqu.


\par }{\Q \VS{4}Maia e adisageau tana nina vale na kavomutsa

\par }{\Q me tsavu poponoginiau nina galuve.


\par }{\Q \VS{5}Niqu udu galugaluve au gini maluku sosongo na padangaoamu igoe.

\par }{\Q Ko palaginiau kiki na vuana uaeni makede

\par }{\Q ma na vuana na gaviga

\par }{\Q ma kau gini susuliga visutugua.


\par }{\Q \VS{6}Niqu udu e moloa na limana mauli i vavana na lovaqu,

\par }{\Q ma na madoana e kasoginiau.


\par }{\Q \VS{7}Igamu na daki ni Jerusalem kamu vatsa vaniau,

\par }{\Q tana asaqira na dia ma na omea tuavati atsi ara dona sosongo na ulo tsaku,

\par }{\Q laka sauba kamu tau goto adikaegokona na vainaugi

\par }{\Q poi kalina ke tsau segeni gana tagu.


\par }{\SH Na Rukanina Linge
\par }
{\SP {\BD{Na Daki}}

\par }{\Q \VS{8}Inau au rongomia na tatangina na liona niqu udu.

\par }{\Q Aia e ulo gaukuti mai tana vungavunga.


\par }{\Q \VS{9}Niqu udu e vaga kesa na dia vaolu e dona sosongo na ulo tsaku.

\par }{\Q E mai tutû nogo i buriti na valequ,

\par }{\Q me morosage tana ovaovana bisi.


\par }{\Q \VS{10}Me goko vaniau.

\par }{\BB \par }
{\SP {\BD{Na Mane}}

\par }{\Q Niqu udu galugaluve kiki ko tsunamai

\par }{\Q mo ko dulikoluau.


\par }{\Q \VS{11}E sui nogo na tagu na bisi, me tau nogo tumu na usa,


\par }{\Q \VS{12}mara taporatsa sui nogo na tsitsi.

\par }{\Q E tsau nogo na tagu na linge,

\par }{\Q mara viri tangi na kulukulu polia na verada.


\par }{\Q \VS{13}Na vuaqira na gai mutsamutsa ara tuturiga nogo na mada,

\par }{\Q mara latse nogo na itai na uaeni, ma na vuruqira e liuvi poponoa na kao.

\par }{\Q Niqu udu galugaluve kiki ko tsunamai

\par }{\Q mo ko dulikoluau.


\par }{\Q \VS{14}Igoe o vaga saikesa na kulukulu e taopoi

\par }{\Q tana tagerena na maragova.

\par }{\Q Kiki, ko rutsu mai mo ko tamivaniau kau reia na ngoramu uluvao laka,

\par }{\Q ma kau rongomia nina tangi laka na liomu.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{15}Tangoligira na pai atsi tetelo,

\par }{\Q e tau dou kara ba sekolia na uta na uaeni

\par }{\Q rongona ara latse nogo.


\par }{\BB \par }
{\SP {\BD{Na Daki}}

\par }{\Q \VS{16}Aia niqu mane nogo inau, minau nina daki nogo aia.

\par }{\Q Aia e palagira nina sipi i levugaqira na vulevule.


\par }{\Q \VS{17}Idavia ke votu na uniko

\par }{\Q me ke nanga lê na rodona na bongi,

\par }{\Q igoe niqu udu galugaluve ko visumai kiki,

\par }{\Q vaga moa na dia vaolu e ulo tsaku tana vungavunga ni Beter.


\par }{\BB \par }


\PoetryChap{3}{\Q \VerseOne{1}Pipi tana bongi kalina au maturu,

\par }{\Q au bolea moa aia au ngao sosongolia.

\par }{\Q Au lalave bamaia, mau tau goto ba tsodoa.


\par }{\Q \VS{2}Au liu bamai i laona na sautu loki

\par }{\Q ma na pakokana na verabau.

\par }{\Q Au lalave bamaia aia au ngao sosongolia.

\par }{\Q Au momoro bamai rago mau tau goto tsodoa.


\par }{\Q \VS{3}Migira na mane matali ara matalia na verabau ara morosiau.

\par }{\Q Minau au tû mau veisuagira, “?Laka amu tau reikikia niqu udu inau?”


\par }{\Q \VS{4}Mi kalina tsotsodo au mololegira igira mau ba tsodoa.

\par }{\Q Mau tangoli kakaia, mau tau goto tamivania ke vano,

\par }{\Q poi tsau kalina au adivanoa i valena tinaqu,

\par }{\Q i laona nogo nina voki aia e vasuau.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{5}Igamu na daki ni Jerusalem kamu vatsa vaniau

\par }{\Q tana asaqira na dia ma na omea tuavati atsi ara dona sosongo na ulo tsaku,

\par }{\Q laka sauba kamu tau goto adikae gokona na vainaugi

\par }{\Q poi tsau ke tsau segeni gana tagu.


\par }{\SH Na Tolunina Linge
\par }
{\BB \par }
{\SP {\BD{Na Daki}}

\par }{\Q \VS{6}?Nagua vaga ia e maimai talu tana kaomate

\par }{\Q vaga moa na kakoluna na pungu,

\par }{\Q me sigini dou vaga moa na bulunagai uruuru ma na mira,

\par }{\Q me pipi sui na vatana na sede ara dona na tsabiriana igira ara tsabiri omea levo?


\par }{\Q \VS{7}!Reia bâ! Kesa na sasana na totukae dou sosongo ara kalagaimaia,

\par }{\Q maia nogo a Solomon e totukae i kelana;

\par }{\Q mara ono sangavulu na mane vaumate ara dulikolumaia,

\par }{\Q igira na mane vaumate susuliga liuliu bâ tana Israel.


\par }{\Q \VS{8}Igira sui lakalaka ara dona sosongo na gini vailabu na isi,

\par }{\Q me danga nogo kalina ara sangâ tana vailabugi loki.

\par }{\Q Me pipi vidaqira e tango kesa nina isi,

\par }{\Q mara totu vangarau pitugira na gala kara tau maiginigira tana bongi.


\par }{\Q \VS{9}A Solomon na taovia tsapakae ara kalagaimaia tana nina sasana na totukae tamani valena

\par }{\Q ara aqosiginia na gai laka.


\par }{\Q \VS{10}Na tuguruna ara poroginia na siliva,

\par }{\Q ma na valena ara tsavuginia na polo ara tula mamaregasiginia na terete qolu.

\par }{\Q Ma na mani totukae ara tsavuginia na polo tsitsibora,

\par }{\Q ara vosi valakasidoua igira na daki ni Jerusalem.


\par }{\Q \VS{11}Igamu na daki ni Sion, kamu mai ma kamu reia a Solomon na taovia tsapakae.

\par }{\Q Aia e sagelia gana kepi taovia aia na tinana e molovaninogoa i lovana

\par }{\Q tana nina dani na mutsasai na tauga,

\par }{\Q aia nogo na dani na mage loki vania.


\par }{\BB \par }


\Chap{4}{\SP {\BD{Na Mane}}

\par }{\Q \VerseOne{1}Na vanga rerei dou nomoa na rereimu igoe niqu udu;

\par }{\Q me mamauriga manana nomoa na matamu i murina na polo o tsavuginia na ngoramu.

\par }{\Q Ma na ivumu ara gavai vaga moa na alaala na naniqoti

\par }{\Q ara tsipu lekaleka tsuna tana tetena ni Gilead.


\par }{\Q \VS{2}Migira na livomu ara sere maka vaga moa na sipi

\par }{\Q ara vasini moa putsia na ivuqira mara tsagi malegira.

\par }{\Q Me tau goto nanga sa vidaqira;

\par }{\Q ara totu dou sui saikesa.


\par }{\Q \VS{3}Ma na tutubena mangamu ara ka tsitsi dou vaga moa na polo tsitsi marara;

\par }{\Q mara ka rerei dou rago kalina igoe o goko.

\par }{\Q Ma na ngoramu e maka dou saikesa i murina na polo o tsavuginia na matamu.


\par }{\Q \VS{4}Ma na liomu e rereidou vaga moa nina kusudato a David,

\par }{\Q kolua gamu liolio vaga moa ti kesa na toga gaqira tako na mane vaumate ara tsauragini polia na liomu.


\par }{\Q \VS{5}Ma na tsutsumu kaira ara ka vaga moa ruka na dia batso

\par }{\Q ara ka mutsamutsa i laoqira na vulevule.


\par }{\Q \VS{6}Igoe o vaga kesa na vungavunga i tana ara totu danga na bulunagai sisigini dou.

\par }{\Q Mi tana inau sauba kau ba totu poi tsau kalina ke votumai na unikô

\par }{\Q me ke nanga lê na rodona na bongi.


\par }{\Q \VS{7}!Na vanga rerei dou nomoa na rereimu igoe niqu udu;

\par }{\Q me tagara goto sa tuputupu bau tana kokoramu!


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{8}Igoe niqu aneane galugaluve ko dulikoluau,

\par }{\Q mi kaita ka tsuna tania na Vungavunga Lebanon.

\par }{\Q Ko tsuna mai tû i kelana na Vungavunga Amana,

\par }{\Q ma na Vungavunga Senir ma na Vungavunga Hermon,

\par }{\Q i tana ara totu igira na laeone ma na kusi atsi.


\par }{\Q \VS{9}Niqu udu galugaluve o resea na kosuqu.

\par }{\Q Mi kalina au reia na matamu

\par }{\Q ma na liolio o sagelia

\par }{\Q me sekolia na papadaqu.


\par }{\Q \VS{10}Nimu galuve e naua mau gini mage loki sosongo,

\par }{\Q igoe na kosuqu popono ma na tauqu.

\par }{\Q Ma nimu galuve e dou liusia bâ na uaeni;

\par }{\Q ma nimu sede e sigini dou liusigira bâ pipi na papasa sisigini dou.


\par }{\Q \VS{11}Niqu udu galugaluve,

\par }{\Q nimu goko e rorongo dou sosongo vaniau,

\par }{\Q vaga moa na puina na bulumitsua

\par }{\Q ma na tsetserena na miliki tana mangaqu;

\par }{\Q ma na polomu ara sigini dou vaga moa na siginina na gai ni Lebanon.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{12}Igoe na kosuqu popono ma niqu aneane,

\par }{\Q igoe o vaga kesa na uta ara barapoliginia na vatu me totu totongo,

\par }{\Q me kesa na vuravura tabu e totu i laona.


\par }{\Q \VS{13-14}Mi tana ara dato magobu dou na gai tsukatsuka sui.

\par }{\Q Visana na gai e gani dou na vuaqira,

\par }{\Q mara visana ara sigini dou.

\par }{\Q Visana ara aqosiginia na sede sisigini dou,

\par }{\Q mara visana ara tsonia tana mutsa me gini pui dou.

\par }{\Q Visana ara aqosiginia na inilau mamarega levolevo,

\par }{\Q mara visana ara aqosiginia na bulunagai uruuru,

\par }{\Q me danga goto na vatana na ko sisigini dou.


\par }{\Q \VS{15}Igoe o vaga na vuravura na kô e lesoviginia na uta,

\par }{\Q ma na okookona na ko tatave,

\par }{\Q ma na masarina na kô e tsuna bâ tana Vungavunga ni Lebanon.


\par }{\BB \par }
{\SP {\BD{Na Daki}}

\par }{\Q \VS{16}Ko mamata igoe na Guguri ni Vava.

\par }{\Q Migoe na Guguri ni Ata ko liuvia niqu uta;

\par }{\Q me ke gini tavosa bamai na vuruna dou niqu uta.

\par }{\Q Tamivania niqu udu ke mai tana nina uta

\par }{\Q me ke gania gana vuana gai puipui dou bâ.


\par }{\BB \par }


\Chap{5}{\SP {\BD{Na Mane}}

\par }{\Q \VerseOne{1}Igoe na kosuqu popono ma niqu aneane,

\par }{\Q inau au sage bâ nogo i laona niqu uta.

\par }{\Q Au angunikolugira nogo niqu omea sisingini dou;

\par }{\Q mau gania gaqu bulumitsua,

\par }{\Q mau inuvia gaqu uaeni ma gaqu miliki.

\par }{\BB \par }
{\SP {\BD{Na Alaala na Daki}}

\par }{\Q Eo, kagamu gamu udu kamu ka mutsa ma kamu ka inu,

\par }{\Q poi tsau kalina kamu ka masu dou.


\par }{\SH Na Vatinina Linge
\par }
{\BB \par }
{\SP {\BD{Na Daki}}

\par }{\Q \VS{2}Mi kalina au maturu, ma na kosuqu e mamata moa.

\par }{\Q Mau bolea laka niqu udu e mai kidikidi i matsapa.

\par }{\BB \par }
{\SP {\BD{Na Mane}}

\par }{\Q Niqu udu, igoe na kosuqu popono, ma niqu kulukulu,

\par }{\Q ko sangavi vaniau na matsapa ma kau sage bâ.

\par }{\Q Na lovaqu e porisinogoa na kolobu,

\par }{\Q ma na lavo e tsavu poponoa na ivuqu.


\par }{\BB \par }
{\SP {\BD{Na Daki}}

\par }{\Q \VS{3}Inau au tsoraliginogoa na poloqu,

\par }{\Q ?Ma na rongona gua kau sagelitugua?

\par }{\Q Inau au vulimalenogoa na tuaqu.

\par }{\Q ?Ma na rongona gua ti kau bausitugua?


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{4}Niqu udu e tatangomai tana matsapa,

\par }{\Q me gini pidi na kosuqu rongona aia e mai varangi nogo.


\par }{\Q \VS{5}Mau tû laka kau ba sangavi vania na matsapa me ke sagemai.

\par }{\Q Ma na sede tana limaqu e porisia na tatangolina na matsapa.


\par }{\Q \VS{6}Mau sangavia na matsapa vania niqu udu,

\par }{\Q maia e vano kiki nogo.

\par }{\Q Mau padavisua moa nina goko, me gini seko na tobaqu.

\par }{\Q Mau lave bamaia, mau tau goto ba tsodoa;

\par }{\Q mau soâ, maia e tau goto kiki gokovisu vaniau.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{7}Migira na mane matali baravatu ara tsodoau kalina ara liu polia na verabau;

\par }{\Q mara tangoliau mara labu bokaliau;

\par }{\Q mara tsoraligia na poloqu tsavugotu.


\par }{\Q \VS{8}Igamu na daki ni Jerusalem, kamu veke vaniau

\par }{\Q laka ti vaga kamu tsodoa niqu udu

\par }{\Q me sauba kamu tsarivania laka au gini maluku sosongo na padangaoana.


\par }{\BB \par }
{\SP {\BD{Na Alaala na Daki}}

\par }{\Q \VS{9}Igoe o uluvao laka liusigira na daki sui.

\par }{\Q ?Ko tsarivanigami laka nagua e tavosi i konina nimu udu tanigira na mane sui tavosi?

\par }{\Q ?Ma nagua e gini tavosi i konina aia te o ngaoa igami kami veke vanigo vaga ia?


\par }{\BB \par }
{\SP {\BD{Na Daki}}

\par }{\Q \VS{10}E uluvao laka na rereina niqu udu me susuliga;

\par }{\Q aia e dou liuliu bâ i laoqira na sangavulu na toga.


\par }{\Q \VS{11}Ma na ngorana e madao dou me angaanga vaga moa na qolumila;

\par }{\Q me sasala dou mate na ivuna,

\par }{\Q me bau vaga moa na ivuna na kaokao.


\par }{\Q \VS{12}Mi kaira na matana ara ka maka dou vaga moa na ivuna na kulukulu e leso sui me tutû tana liligina ko tatave.


\par }{\Q \VS{13}Ma na ngolana e vaga moa na uta i tana ara totu danga na omea sisigini dou.

\par }{\Q Ma na mangana e vaga moa na vulevule,

\par }{\Q ma na mamagona e sigini dou vaga moa na sede.


\par }{\Q \VS{14}Mi kaira na limana ara ka patsotso dou,

\par }{\Q me moloa tana kakauna na ringi e totu na vatu angaanga i laona,

\par }{\Q ma na konina e madao dou vaga moa na livona na elepani

\par }{\Q ara baruginia na vatu bora angaanga loki matena.


\par }{\Q \VS{15}Mi kaira na kakabana ara vaga moa ruka na tuguru ara aqosiginia na vatu sere,

\par }{\Q mara ka tukae bâ tana tuguta qolumila.

\par }{\Q Me rerei dou sosongo vaga moa na Vungavunga ni Lebanon,

\par }{\Q kolugira nina gai na sida katsi.


\par }{\Q \VS{16}Me tangi dou rago nomoa nina goko

\par }{\Q me pipi na omea i konina au reingao sosongolia inau.

\par }{\Q Maia saikesa nogo na rereina niqu udu galugaluve,

\par }{\Q igamu na daki ni Jerusalem.




\par }\Chap{6}{\SP {\BD{Igira na Alaala na Daki}}

\par }{\Q \VerseOne{1}Igoe o uluvao laka liusigira na daki sui.

\par }{\Q ?Laka iava vaga e vano nimu udu?

\par }{\Q Ko tsarivanigami iava tana e liu bâ nimu udu,

\par }{\Q migami kami sangago na laveana.


\par }{\BB \par }
{\SP {\BD{Na Daki}}

\par }{\Q \VS{2}Niqu udu e vano nogo tana nina uta,

\par }{\Q i tana ara dato na gai sisigini dou.

\par }{\Q Mi laona nogo nina uta aia e ba palagira nina sipi,

\par }{\Q me angunikolugira na vulevule.


\par }{\Q \VS{3}Aia niqu mane nogo inau, minau nina daki nogo aia.

\par }{\Q I levugaqira na vulevule aia e palagira nina sipi.


\par }{\SH Na Tsegenina Linge
\par }
{\SP {\BD{Na Mane}}

\par }{\Q \VS{4}Niqu udu igoe o rereidou sosongo vaga moa na verabau ni Tirsa,

\par }{\Q mo uluvao laka vaga moa na Jerusalem,

\par }{\Q mi kalina au morosigo igoe e datokesa na mamagoqu

\par }{\Q vaga moa ti kalina au morosia kesa na omea rereidou sosongo liuliu bâ.


\par }{\Q \VS{5}Ko moroligi taniau igoe

\par }{\Q rongona na matamu ara bulesiau.

\par }{\Q Na ivumu ara gavai vaga moa na alaala na naniqoti

\par }{\Q ara tsipu lekaleka tsuna tana tetena ni Gilead.


\par }{\Q \VS{6}Migira na livomu ara sere maka vaga moa na alaala na sipi

\par }{\Q ara vasini moa tsagi malegira.

\par }{\Q me tau goto nanga sa vidaqira;

\par }{\Q mara totu dou sui saikesa.


\par }{\Q \VS{7}Ma na ngoramu e maka dou rago i murina na polo o tsavuginia na matamu.


\par }{\Q \VS{8}E dou moa ti vaga na taovia tsapakae ke tamanigira kara ono sangavulu na savana daki taovia,

\par }{\Q ma kara alu sangavulu na savana lê,

\par }{\Q me ke utu na tsokoraeaqira nina daki vaolu.


\par }{\Q \VS{9}Minau, e kesa lelê moa na daki au galuve sosongolia,

\par }{\Q maia e uluvao laka vaga moa na kulukulu.

\par }{\Q Maia segeni lelê moa ngiti dalena daki na tinana

\par }{\Q maia e padaloki sosongolia bâ liusigira na dalena mane.

\par }{\Q Migira sui na daki vaolu ara morosia mara tsonikaea;

\par }{\Q migira goto na daki taovia ma na savana lê na taovia tsapakae ara tsonikaea.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{10}?Asei vaga aia e maka vaga na marara tana matsaraka?

\par }{\Q Aia e uluvao laka me maka dou sosongo na matana,

\par }{\Q me toratora vaga moa na aso se na vula,

\par }{\Q me gini datokesa na mamagoqu kalina au reia.


\par }{\Q \VS{11}Minau au liu tsunamai i laoqira nogo na gai na gatsoga

\par }{\Q na reiaqira na omea tsukatsuka vaolu i laona na poi,

\par }{\Q ma na morosiana na rauqira vaolu na itai na uaeni,

\par }{\Q ma na latseqira na gai mutsamutsa.


\par }{\Q \VS{12}Ma na padaana niqu udu e dato susuliga i tobaqu inau

\par }{\Q me naua mau gini pada laka au loki liuliu bâ i laoqira niqu tinoni.


\par }{\BB \par }
{\SP {\BD{Na Alaala na Daki}}

\par }{\Q \VS{13}Baka daki ni Sulam ko visumai, ko visumai,

\par }{\Q ma kami morosigo.

\par }{\BB \par }
{\SP {\BD{Na Daki}}

\par }{\Q ?Na rongona gua ti amu ngaoa laka kamu morosiau inau

\par }{\Q vaga moa ti au gavai i mataqira na tinoni?




\par }\Chap{7}{\SP {\BD{Na Mane}}

\par }{\Q \VerseOne{1}!Niqu udu igoe, e uluvao laka rago na rereimu!

\par }{\Q Na tuamu ara ka rereidou rago i laona gamu porotua.

\par }{\Q Ma na kakabamu ara ka paquru mara ka rereidou

\par }{\Q vaga saikesa nogo na titinoni e katsua kesa na mane e dona sosongo na katsu taoni omea levo tana vatu.


\par }{\Q \VS{2}Ma na tsuruna na pepemu e vaga moa kesa na bilo

\par }{\Q e vô ke kora na uaeni i laona.

\par }{\Q Ma na tobamu e vaga moa kesa na ivogo na uiti

\par }{\Q ara inilau polipoliginia na vulevule.


\par }{\Q \VS{3}Mi kaira na tsutsumu ara ka vaga moa ruka na dia batso.


\par }{\Q \VS{4}Ma na liomu e vaga moa na kusudato sere maka dou.

\par }{\Q Ma na matamu ara ka rerei vaga moa na maomao

\par }{\Q ligisana na matsapakapuna na verabau ni Hesbon.

\par }{\Q Ma na isumu e rerei dou vaga moa na kusudato ni Lebanon

\par }{\Q aia e arokalea bâ i Damaskus.


\par }{\Q \VS{5}Ma na lovamu e totu paladato vaga moa na Vungavunga Karmel.

\par }{\Q Ma na ivumu e sasala me bau angaanga,

\par }{\Q ma na rereina e raqâ na matana tinoni atsa moa ti na taovia tsapakae.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{6}Igoe niqu udu o uluvao laka mo rerei dou sosongo;

\par }{\Q minau au galuve sosongoligo.


\par }{\Q \VS{7}Igoe o dato goto dou vaga moa na gai na niu

\par }{\Q ma na tsutsumu ara ka vaga moa na vuana.


\par }{\Q \VS{8}Minau sauba kau datovia na niu ia,

\par }{\Q ma kau pitsua na vuana.

\par }{\Q Ma na tsutsumu ara ka vaga moa na vunguna na vuana uaeni,

\par }{\Q ma na mamagomu e sigini dou vaga moa na vuruna na gaviga,


\par }{\Q \VS{9}ma na mangamu e pui dou vaga moa na uaeni dou laka

\par }{\Q e taqetu tsavua na tutubena mangaqu ma na livoqu.


\par }{\BB \par }
{\SP {\BD{Na Daki}}

\par }{\Q \VS{10}Inau nina daki nogo aia, maia e padangao sosongoliau inau,


\par }{\Q \VS{11}Kiki niqu udu, ko mai ma ka ka vano

\par }{\Q ma ka totu sa tana vera tetelo ma ka ka maturu i tana.


\par }{\Q \VS{12}Ma ka mamata bongibongi ma ka ba morosigira

\par }{\Q ti kara tuturiga na dato igira na itai na uaeni,

\par }{\Q ma kara taporatsa nogo na latseqira,

\par }{\Q me ti kara latse goto igira na gai mutsamutsa.

\par }{\Q Mi tana nogo ti inau sauba kau sauvanigo niqu galuve.


\par }{\Q \VS{13}Igoe niqu udu galugaluve, au tsakosaigira nogo danga na vuana gai mutsamutsa,

\par }{\Q mau mologira tana savuna matsapana ka valeda,

\par }{\Q gana igoe ko gania.

\par }{\Q Visana au pitsu idagira nogo, mara visana au vasini moa pitsugira.

\par }{\Q Mi kaita ka ka siginia na vuruna na “mandrake,”

\par }{\Q aia e naua ka ka gini vaireingaogi.


\par }{\BB \par }


\PoetryChap{8}{\Q \VerseOne{1}Kiki, ke dou sosongo ti vaga igoe na tasiqu manana,

\par }{\Q ma na tinaqu goto moa inau e tsutsugo.

\par }{\Q Me ti ke vaga ia, mi kalina kau ba tsodogo i sautu loki

\par }{\Q me tau utu inau kau domigo, me ke tagara goto ke kesa ke pada sa rongona.


\par }{\Q \VS{2}Ma kau adivanogo i valena tinaqu,

\par }{\Q i tana igoe ko sasaniginiau na galuve.

\par }{\Q Me sauba kau sauvanigo na uaeni

\par }{\Q au lalokoluginia na papasa puipui,

\par }{\Q gana ko inuvia.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{3}Igoe o moloa na limamu mauli i vavana na lovaqu,

\par }{\Q ma na madoamu o kasoginiau.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{4}Igamu na daki ni Jerusalem kamu vatsa vaniau inau

\par }{\Q laka sauba kamu tau goto adikae gokona na vainaugi

\par }{\Q poi kalina ke tsau segeni nina tagu.


\par }{\SH Na Ononina Linge
\par }
{\SP {\BD{Na Alaala na Daki}}

\par }{\Q \VS{5}?Asei daki vaga ia e maimai talu tana kaomate,

\par }{\Q me kulakula kolunogoa nina udu?

\par }{\BB \par }
{\SP {\BD{Na Daki}}

\par }{\Q Inau nogo au ba galisigo i vavana na gai na gaviga,

\par }{\Q i tana nauna nogo igoe o botsa.


\par }{\Q \VS{6}Ko laka goto na ngaoana sa daki segeni, minau segeni moa;

\par }{\Q mo ko laka goto na kasoana sa daki segeni, inau segeni moa.

\par }{\Q Na galuve e susuliga vaga saikesa moa na mate;

\par }{\Q ma na vaikiligi e susuliga vaga goto na mate.

\par }{\Q Maia e botsadato vaga moa na lapina lake

\par }{\Q me iru vaga moa na lake loki e vô mate.


\par }{\Q \VS{7}Me tau goto tangomana na kô ke tsi matesia;

\par }{\Q me tagara goto sa obo ke tangomana na munuana.

\par }{\Q Me ti vaga kesa ke tovoa na voliginiana na galuve nina omea tatamani,

\par }{\Q maia e utu saikesa ke tangomana, me sauba moa kara peâ.


\par }{\BB \par }
{\SP {\BD{Na Tasina na Daki}}

\par }{\Q \VS{8}I tugita tu tamanina kesa tasida vaolu,

\par }{\Q ma na tsutuna ara ka tau vati tû moa.

\par }{\Q ?Ma nagua vaga sauba ka tu nauvania

\par }{\Q kalina ke ngaoa sa mane na taugaana?


\par }{\Q \VS{9}Ti vaga aia na tasida ke vaga na baravatu,

\par }{\Q migita sauba ka logovania kesa na kusudato ma ka inilauginia na siliva.

\par }{\Q Me ti aia ke vaga na matsapakapu,

\par }{\Q migita sauba ka dilaginia na pava ara aqosiginia na gai na sida.


\par }{\BB \par }
{\SP {\BD{Na Daki}}

\par }{\Q \VS{10}Inau na baravatu,

\par }{\Q ma na tsutsuqu ara ka vaga ruka na kusudato.

\par }{\Q Ma niqu udu e donagininogoa laka kalina inau au totu kolua aia

\par }{\Q me rago dou na tobaqu.


\par }{\BB \par }
{\SP {\BD{Na Mane}}

\par }{\Q \VS{11}Aia Solomon e tamanina kesa nina uta na uaeni

\par }{\Q tana nauna ara soaginia i Baal Hamon.

\par }{\Q Migira ara ngaoa na aqo i laona nina uta na uaeni ia

\par }{\Q e kilia kara tusuvania kesa toga na tavina siliva.


\par }{\Q \VS{12}E dou moa ti a Solomon ke aditamanina nina toga na tavina siliva,

\par }{\Q migira na mane aqouta kara aditamaniqira ruka sangatu vaga na vovolina niqira aqo.

\par }{\Q !Minau au tamanina kesa niqu uta na uaeni segeni!


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{13}Igoe niqu udu o totu nogo i laona na uta,

\par }{\Q minau au ngaoa kau rongomia na tatangina na liomu,

\par }{\Q migira goto gaqu duli ara pitugotoa kara rongomia kalina ko goko.


\par }{\BB \par }
{\SP {\BD{Na Daki}}

\par }{\BB \par }
{\Q \VS{14}Kiki niqu udu, ko visumai tsaku,

\par }{\Q vaga moa na dia vaolu e ulo gaukuti mai tana kelaqira na vungavunga

\par }{\Q i tana ara dato na gai sisigini dou.

\par }