18
2 Crônicas 29.1,2
1 Ha'e gui mboapy ma'etỹ re ma Elá ra'y Oséias Israel pygua huvixa oĩ jave py Acaz ra'y Ezequias oĩ Judá pygua ruvixarã.
2 Ha'e va'e oĩ ypy'i jave vinte e cinco ma'etỹ oguereko, ha'e vy vinte e nove ma'etỹ re opena Jerusalém py. Ixy ma Zacarias rajy Abi.
3 Ha'e va'e ma ha'evea ramigua ojapo oikovy Senhor renonde rupi, guamoĩ Davi ojapoague ha'e javi rami.
4 Ombojeroviaaty yvy'ã rupi ikuai va'ekue ombovaipa vy omopẽmba ita omopu'ã mbyre, oitypa guive ta'angaarã yvyra omopu'ã mbyre. Omboa'ypa mboi ra'angaa overa va'e guigua Moisés ojapo va'ekue, mba'eta ha'e va'e jave ha'e va'e pe Israel kuery oapy 'rã okuapy heakuã porã va'e, Neustã omboery vy.
5 Ezequias ma ojerovia oikovy Senhor Israel kuery ruete re. Ha'e oĩ rire nda'ipovei ha'ekue ramigua, Judá pygua huvixa kuery ma voi ndoikoi, neĩ ha'e oiko e'ỹ mbove voi.
6 Mba'eta Senhor pe ae ma voi oiko, ndojepe'ai ixupe oikoa gui, ha'e vy omoĩ porãmba Moisés rupi Senhor ojapo uka va'ekue.
7 Ha'e ramo hexeve Senhor oiko. Mamo rã rei ooa py tema ha'evea ramigua meme ojapo. Assíria pygua huvixa rovai re opu'ã, oipota va'e ndojapoxevei vy.
8 Ojukapa guive filisteu kuery Gaza ha'e ijyvýry tekoa ikuai va'e peve, harõa kuery oikuaa potaaty ha'e tetã ikorapa va'e py voi.
9 Ha'e gui ma irundy ma'etỹ re ma huvixa Ezequias oĩ jave, ha'e sete ma'etỹ re ma Elá ra'y Oséias Israel pygua huvixa oĩ jave py ou Assíria pygua huvixa Salmaneser kuery Samaria tetã re, ha'e vy ojokopa.
10 Ha'e gui mboapy ma'etỹa py ipo'aka. Ha'e va'e jave py mboapy meme ma'etỹ ma ojapo Ezequias oĩague, ha'e nove ma'etỹ ojapo Israel pygua huvixa Oséias oĩague.
11 Assíria pygua huvixa ma oyvy katy ae ogueraapa Israel kuery ha'e javi. Hala py ju omboekoa, Habor katy'i Gozã yakã yvýry, tetã Média pygua kuery rekoa ikuai va'e rupi guive.
12 Ha'e nunga oiko mba'eta Senhor nguuete ha'e kuery nonhe'ẽ rendui okuapy rire. Senhor guexeve guarã ojapo va'ekue rupi e'ỹ ikuai, hembiguai Moisés ojapo uka va'ekue rupi e'ỹ guive. Noendu potai, ha'e ndojapoi guive okuapy.
2 Crônicas 32.1-8; Isaías 36.1-3
13 Ha'e gui catorze ma'etỹa re ma huvixa Ezequias oĩ jave py ou Assíria pygua huvixa Senaqueribe. Ha'e va'e ma Judá regua tetã ikorapa va'e ha'e javi re opu'ã vy ipo'aka.
14 Ha'e ramo Judá pygua huvixa Ezequias ma Laquis tetã py omondouka guembiguai huvixa Assíria pygua oĩa katy. Ha'e vy aipoe'i uka:
— Ha'eve'ỹa rami aiko va'ekue. Ejepe'a ke xeyvy gui. Ha'e gui opa mba'e reme'ẽ uka va'e tema ame'ẽmba 'rã ndevy — he'i uka.
Ha'e ramo huvixa Assíria pygua ojapo Judá pygua huvixa Ezequias dez mil quilos prata ha'e mil quilos ouro ome'ẽ aguã rami.
15 Ha'e ramo ixupe Ezequias ome'ẽ prata Senhor ropy ojou va'ekue ha'e javi, ngoo py ae omoĩ porã va'ekue guive.
16 Ha'e rami vy Senhor pegua templo rokẽ ha'e ijyta oĩ va'e gui Ezequias omboipa ouro Judá pygua huvixa ae omonheovãague. Ha'e nunga ha'e javi ome'ẽ avi Assíria pygua huvixa pe.
17 Ha'e ramive ma Assíria pygua huvixa Laquis tetã py oĩa gui omondouka reta xondaro kuery Jerusalém py huvixa Ezequias oĩa katy, Tartã, Rabe-Saris ha'e Rabsaqué rupive. Ha'e va'e kuery ma Jerusalém tetã py oupa. Ovaẽmba ma vy ijatypa okuapy yy omboty pyre yvy'ã re oĩ va'e gui yy oxyry ouvyaty rovai katy, tape ao joiaty kuery yvy via yvýry.
18 Ha'e rami vy ha'e kuery oenoĩ uka huvixa Ezequias. Ha'e ramo ha'e kuery ijaty okuapya py huvixa ombou uka guembiguai kuery Hilquias ra'y Eliaquim huvixa ro re opena va'ety, kuaxia para re opena va'e Sebna, ha'e gui Asafe ra'y Joá mba'emo oiko va'ekue mboparaaty.
2 Crônicas 32.9-20; Isaías 36.4-22
19 Ha'e ramo ha'e kuery pe Rabsaqué aipoe'i:
— Aipopeje ke Ezequias pe: Po rami Assíria pygua huvixa yvateve va'e ijayvu: Mba'e nunga re tu rejerovia?
20 Ha'e ramo ndevy pe xeayvu: Ndee ore kuery re repu'ã aguã re renhembopy'aa ma ayvu rive'i. Marã ramigua kuery re tu rejerovia reikovy, xerovai repu'ã aguã?
21 Egito pygua kuery re rima rejerovia, ha'e rami teĩ ha'e kuery ma popoka takua ovopa va'e ramigua rive, mba'eta ha'e va'e re amongue ojeko rã ipo py oixu'upa 'rã. Ha'e ramigua ae 'rã oiko Egito pygua huvixa Faraó ha'e hexe ojerovia va'e kuery ha'e javi re.
22 Ha'e rã xapy'a rei xevy aipopeje 'rã: “Ore ma Senhor Oreruete re ae rojerovia va'e”, peje teĩ ha'e va'e peguare e'ỹ teve ombojeroviaaty yvy'ã rupi ikuai va'e ha'e altar Ezequias oitypa va'ekue? Mba'eta ha'e ma Judá ha'e Jerusalém pygua kuery pe aipoe'i va'ekue: “Kova'e altar Jerusalém py oĩ va'e katy anho 'rã pembojerovia pekuapy”, he'i va'ekue pendevy.
23 Ha'e nunga rupi ejerure na xeruvixa Assíria pygua pe, ha'e gui xee ma ame'ẽ 'rã ndevy dois mil kavaju, xapy'a rei avakue hi'áry guarã rejou ri ramo.
24 Mba'e re tu rejerovia reikovy Egito pygua karóxa ha'e kavaju árygua kuery re? Mba'eta xeruvixa rembiguai yvyĩgueve teĩ nderakykue monha 'rã.
25 Ha'e gui xapy'a rei xee nda'u Senhor reve'ỹ ri aju peneretã amomba aguã? Any, mba'eta Senhor ae xevy aipoe'i: “Tereo ke, epu'ã ha'e kuery yvy re, ha'e emomba”, he'i va'ekue xevy.
26 Ha'e rami rã Rabsaqué pe Hilquias ra'y Eliaquim, Sebna ha'e Joá ombovai vy aipoe'i okuapy:
— Rojerure ndevy: Ore nerembiguai kuery pe ndeayvu ke aramaico ayvu py anho, roendu kuaa rã. Ndeayvuve eme judeu kuery ayvu py, heta va'e kuery tetã kora áry rupi ikuai va'e oendu kuaa e'ỹ aguã — he'i.
27 Ha'e rami teĩ Rabsaqué ombovai:
— Ha'e gui pẽvy ha'e penderuvixa remiendurã anho teve xeruvixa xembou xeayvu aguã? Avakue tetã kora áry rupi ikuai va'e pe guive e'ỹ teve xeayvu, mba'eta peẽ kuery rami avi ha'e kuery voi ikuai guepoxi ho'u ha'e otyrai ae oy'u okuapy aguã rami — he'i.*
28 Ha'e rami vy Rabsaqué opu'ã vy ijayvu atãve ho'amy judeu kuery ayvu py. Ha'e vy aipoe'i:
— Pejapyxaka ke Assíria pygua huvixa yvateve va'e ayvu re.
29 Po rami xeruvixa ijayvu: “Penhembotavy uka eme Ezequias pe, mba'eta ha'e ma napendereraa jepei 'rã xepo gui.
30 Ezequias tapendeapo eme Senhor re pejerovia aguã rami, mba'eta aipoe'i: ‘Senhor nhandereraa jepe 'rãe, ha'e vy kova'e tetã nomboaxai 'rã Assíria pygua huvixa po py’, he'i 'rã.”
31 Pejapyxaka eme Ezequias ayvu re. Mba'eta po rami Assíria pygua huvixa ijayvu: “Pejapo ke xereve peteĩ rami nhandekuai aguã, ha'e vy peju xea katy. Ha'e rami vy peteĩ-teĩ pekaru 'rã penemba'e vinho ha'e figo'a re, ha'e penemba'e ygua gui ae 'rã pey'u pekuapy,
32 xee pendeyvy re xee aju peve. Ha'e gui ma xee rogueraa 'rã peteĩ yvy pendeyvy rami ae itui va'e katy. Ha'e va'e yvy ma mba'emo aju ha'e uva rykue oikoa, mbojape ha'e uva, oliveira ty ha'e ei oata e'ỹa, peiko puku aguã pemanomba e'ỹ re. Ha'e nunga rupi pejapyxa eme Ezequias ayvu re. Mba'eta penembotavya rupi rive ‘Senhor nhandereraa jepe 'rã’, he'i pẽvy.
33 Mba'eta yvy regua kuery ruete ra'angaa ikuai va'e nda'u ogueraa jepe ri yvy Assíria pygua huvixa po gui?
34 Mba'eta mamo tu ikuai Hamate ha'e Arpade pygua kuery ruete ra'angaa? Mamo tu ikuai Sefarvaim, Hena ha'e Iva pygua kuery ruete ra'angaa? Ha'e kuery nda'u ogueraa jepe raka'e Samaria tetã xepo gui?
35 Mba'eta ha'e va'e yvy re ikuai va'e ruete ra'angaa regua mava'e rei ogueraa jepe oyvy xepo gui. Mba'exa 'rã tu ha'vy Senhor ogueraa jepe Jerusalém xepo gui?” he'i.
36 Ha'e rami heta va'e kuery oendu teĩ okyrirĩmba okuapy, peteĩve ma voi nombovai, huvixa “Pembovai eme” he'i rire.
37 Ha'e ramo Hilquias ra'y Eliaquim mba'emo re opena va'ety, kuaxia re opena va'ety Sebna ha'e Asafe ra'y Joá mba'emo oiko va'ekue ombopara va'ety jogueru ju Ezequias oĩa py. Oao omondoropa va'ekue reve ou vy ixupe omombe'u okuapy Rabsaqué ijayvuague ha'e javi.
* 18:27 Ha'e rami ijayvu, mba'eta tetã ojokopa ha'e pygua kuery ho'u va'erã ha'e yy oy'u aguã ojou e'ỹ aguã, tetã re ipo'akaxe vy.