2
Hay Ininop Nebukadnesar
1 Hidin mi'adwah tawon hi numpatulan Nebukadnesar ya wadaday ino'inopona. Ta minomnoman an adi umaliy inlo'na. 2 Ot ipa'ayagna nadan mumpumbuyun ya nadan mumpumbaki ya nadan mumpun'ayak ya nadan nanginnilah a'at di bittuwon ta ibagaday ibalinan nan ininopna. Ta immedah awadana 3 ot alyonan diday, Wada han ininop'u ta nunhiglan minomnomana' te pohdo' ahan an innilaon di ibalinana.
4 Ya timbal nadan nanginnilah a'at di bittuwon an inhapitdah nan hapit di Aramaik an alyonday, Hanat minaynayun di pun'ap'apuwam apu patul. Ibagam i da'mi an baalmu nan ininopmu ta ibagamiy ibalinana.
5 Ya alyon nan patul i diday, Hay ninomnom'u ya da'yuy ukod an mangibagah on nganneh diyen ininop'u ya hay ibalinana. Te adiyu'e ya mipapate ayu ta matanogtog di adolyu ya impapa"ih'uy babaleyu. 6 Mu ibagayu'e i ha"on nan ininop'u ya nan ibalinana ya dakol di idat'un da'yu hi gunggunayu ya atbohdin ongal di ipabaktuwanyu. Ot agayu nimpe ta ibagayu.
7 Mu inalida boy, Apu patul ibagam nimpe nan ininopmu ta ibagamiy ibalinana.
8 Ya inalin nan patul i diday, Umman nee ona' e ihaphapitan te innilayu an hituwen ninomnom'u ya ato'. 9 Adiyu'e ibaga nan ininop'u ya numpapaddung di pundusa' i da'yu. Ta hiya nan hinahapityu an ilaylayahhana' ta alina hi mahukkatan nan hinapit'un ma'at i da'yu. Ot ibagayu'e nimpe nan ininop'u ya innila' an mabalin an ibagayu bo nan ibalinana.
10 Ya alyon nadan nanginnilah a'at di bittuwon hinan patul di, Ma"id ha taguh tun luta hi abalinanan aton hinaen imbagam. Te ta'on mahan hi'on ngannen patul an nundongol ya ma"id ha nangipa'at hi athinah nadan mumbuyun onu mumbaki onu nadan nanginnilah a'at di bittuwon. 11 Hinaen ipa'atmu an patulmi ya na'alligat. Te undan nganney aton an manginnila hi'on adim ibaga. Abalinan nin nadan dios mu ma"iddahtu te adida mi'hituh tatagu.
12 Ya nangimbubbungot nan patul hi nangngolanan diye ot alyonay, Mipapate ayun namin an waday abalinanah tun ad Babilon an umat hinadan mumbuyun.
13 Ot iyuldina an mipapate dadiyen waday abalinanda. Ya ta'on on da Daniel hinadan ibbana ya ena impahama' ta pi'pateda dida. 14 Mu hidin immeh Aryok an ap'apun di guwalyan nan patul an e mamate i dadiyen waday abalinandah ad Babilon ya maphod ta iniphod Daniel an ni'hapit i hiya.
15 Ta inalinah nan ap'apun di guwalyan di patul di, Tanganu on e inyuldin nan patul ha atatakut hi uldin?
Ot ibagan Aryok i hiya nan na'na'at.
16 Ot umeh Daniel hinan patul ot ibagana i hiya ta idattana ni' hiya hi timpu ta ahi mabalin an ibagana nan ibalinan nan ininopna.
17 Ot umanamut hi Daniel ot ipa'innilanah nadan ibbana an da Hananiah i Misael ya hi Asariah. 18 Ot ibaganan dida ta mumpahpahmo'dan mumpaboddang i Apu Dios hi ad abunyan ta ipa'innilana nan ininop nan patul ta adida middum an mipapate hinadan waday abalinanahdih ad Babilon an umat hinadan mumbuyun. 19 Ya i diyen hilong ya nipa'innila i Daniel nan ininop nan patul ya nan ibalinana. Ot dayawonah Apu Dios 20 an alyonay, Madayaw'a Apu Dios hi ingga'inggana te he"a ya abuh di alpuwan di la'ing ya abalinan. 21 Ya he"ay ukod hi an namin an ma'ma'at hitun luta. Ya he"ay mamto' hinadan mumpatul ya mamogpog boh pun'ap'apuwanda. Ya he"ay mangdat hi la'ing nadan nun'anomnoman. 22 Ya ipa'innilam nadan na'alligat an ma'awatan ya ta'on on nadan agge na'innilaan. Ya innilam nadan nipa"eh nan munhihillong te ma"id ha nipa"e i he"a. 23 Ot madayaw'a an Dios an dayawon di a'ammodmi te indattana' hi la'ing ya abalinan. Ta nan imbagamin he"a an ininop nan patul ya impa'innilam i da'mi.
Hay Nangibagaan Daniel Hinan Ininop Nan Patul Ya Nan Ibalinana
24 Ot umeh Daniel i Aryok an napilin mamate i dadiyen waday abalinandah ad Babilon an umat hinadan mumbuyun ot alyonan hiyay, Adim patayon dida ta ipanguluwa"otya hi awadan nan patul ta ibaga' i hiya nan ibalinan nan ininopna.
25 Ot pa'ibagon Aryok an iyeh Daniel hi awadan nan patul ot alyonan hiyay, Wahtu han ohah nadan niyalihtu an i Judah an mabalin anu an ibagana nan ibalinan nan ininopmu.
26 Ya alyon nan patul i Daniel an hay ohah ngadana ya hi Beltesasar di, Undan udot abalinam an mangibagah nan ininop'u ya nan ibalinana?
27 Ya alyon Daniel di, Ma"id ha ohah nadan nun'alala'ing ya nadan mumpumbaki ya nadan mumpumbuyun onu nadan mumpama"o hi waday abalinana an mangipa'innila i he"a apu patul hinan naligat an ma'innilaan. 28 Mu hi Apu Dios hi ad abunyan ya mabalin an ipa'innilana nan naligat an ma'innilaan. Ot hay impa'innilana i he"a ya nadan ahi ma'at hi udum hi algo. Te datuwe nan tinigom hinan ininopmu. 29 Hidin malmallo"a ya nipa'innila nimpe i he"a nadan ma'ma'at hi udum hi algo. 30 Ot ha"on e tee ya nipa'innilah tuwen ha"on mu bokon gapu ta nala'la'inga' mu nadan udum. Mu manu'e ya ta mabalin an ipa'innila' i he"a nan pohdon nan ininopmu an ipa'innila ta ma'awatam. 31 Te inoy an nan ininopmu apu patul an ongnga'ongngal an tinagtaggun humili ya atatakut di tigona. 32 Te hay uluna ya namahmah an balitu' di niyamma. Ya nan palagpagna ya ta'lena ya silber. Ya mihipun hi putuna ta ingganah ulpuna ya gombang. 33 Ya hay hukina ya gumo'. Mu hay dapana ya nun'uddum di gumo' ya pito' an kimmulhi. 34 Ya hidin tigtiggom ya nagah han batun napukal hinan doplah mu bokon taguy namukal ot miknah hukin diyen tinagtaggu. Ta nun'agudu nan gumo' an nadduman hi kimmulhin pito'. 35 Ot ma'ibaga bon magudun namin hidiyen tinagtaggu ta nitapu"ul hinan luta nadan gumo' ya pito' ya gombang ya silber ya balitu'. Ta numbalindah ay dugi hinan way pun'ilikan hinan tiyalgo. Ot iye"en di dibdib an ma"id ha nabati. Mu nan batu an nunggudu i diyen tinagtaggu ya numbalin hi ongal an billid ta hiyay nun'onan hitun luta.
36 Ot alyon Daniel hinan patul di, Hinae nan ininopmu ot aga ta ibaga' mohpey ibalinana. 37 He"a apu patul di na'abbaktu hi apatupatul. Te hi Apu Dios hi ad abunyan di nangidat hi pun'ap'apuwam ya nan ongal an abalinam ta nundongol'a. 38 Ya inyukodnan he"a di atagutagu ya nadan animal hitun luta an ta'on on nadan muntayyapan an umat hi hamuti. Ta he"ay numbalinonah ap'apuda an ta'on on idanay awadanda. Ta he"ay ni'aligan nan balitu' an ulu.
39 Mu magibbuh'ey pun'ap'apuwam ya mihukkat di ohan manghan di abalinana. Ya ahi mitnud han mi'atlun umat hi gombang di pun'ap'apuwana ta mun'ap'apuh tun luta. 40 Ya ahi wada mohpe nan mi'apat an mun'ap'apu an mi'alig hi gumo' te hay gumo' ya guduwona ya ditditonay kumpulna. Ot atbohdiy aton tuwen mun'ap'apu te dadagona nadan namangulun nun'ap'apu. 41 Ya nan tinigom an niyammah nan dapan an nun'uddum di gumo' ya pito' ya hay ipa'innilana ya lo'tat ya magodwah tuwen pun'ap'apuwan. Mu gapuh nan gumo' an niddum ya waday bikah tuwen pun'ap'apuwan. 42 Mu umat hinan tinigom an dapan an nun'uddum di gumo' ya pito' ya atbohdiy ma'at ituwen pun'ap'apuwan an waday kittang an bikahna mu hi kittang bo on napa"ih. 43 Ta hidiyen mi'apat an pun'ap'apuwan an nun'uddum di pito' ya gumo' di ni'aligan nadan tatagu an adi mabalin hi mun'u'unnudanda. Ta umatdah nan gumo' an adi ahan mabalin hi middum hinan pito'. 44 Mu i diye an pun'ap'apuwan dadiyen patul ya wadaon Apu Dios an wah ad abunyan han pun'ap'apuwan an adi mapa"ih. Ta abakonan namin nadan udum an pun'ap'apuwan ta mapogpogda. Ya hidiyen pun'ap'apuwan ya munnananong hi inggana. 45 Ot hiyah naey ibalinan nan nipatigon he"a an batun napukal hinan doplah an bokon taguy namukal ta niknah nan tinagtaggu ta ginuduna nan gumo' ya nan gombang ya nan pito' ya ta'on on nadan balitu' ya silber.
Ot inayun Daniel an alyon di, Nan ongal di abalinanan Dios ya impatigona i he"a an patul nadan ma'at hi udum hi algo. Te hinaen ininopmu ya nan imbaga' an ibalinana ya immannung an ma'at.
46 Ot munlu'bub hi Nebukadnesar hi hinangngab Daniel ta pangipatigonah punlispituna i hiya. Ot ibagana ta mangidawatda i hiya ya nunggohobdah insenso ta munhanadah nan inat Daniel. 47 Ot alyonan Daniel di, Immannung an nan Dios an un'unudom ya hiyay na'abbaktu hi an namin an dios di tatagu. Ya hiyay ap'apun di apatupatul. Ya ipa'innilana nadan naligat an ma'awatan di tagu te impa'innilanan he"a nan ibalinan tun ininop'u. 48 Ot ipabaktunay sa'ad Daniel ta hiyay gobelnador hi an namin nadan boble hi ad Babilon ya inyukodna bon hiya nadan waday abalinanda i diyen boble an umat hinadan mumbuyun. Ya dakol di indatna i hiya. 49 Ya atbohdin inyabulutna nan dinawat Daniel ta inyukodna i da Sadrak ya hi Mesak ya hi Abednego nadan udum an boble hi ad Babilon ta diday ukod an mumpapto'. Mu hi Daniel ya nunnanong hinan palasyu.