\NormalFont\ShortTitle{Livítikọsu}

{\MT Livítikọsu



\par }\ChapOne{1}{\SH Ngwẹja-ukfuru
\par }
{\PP \VerseOne{1}Ojejoje eshi lẹ Ụlo-Ẹ́kwà Ndzuko kua Mósisu; sụ iya:

\VS{2}“Ọwaa iphe, ii-kfuru ụnwu Ízurẹlu ndọ-ọ: ‘O -nweru l'unu ha onye gude ngwẹja bya ọnu Ojejoje; t'onye ono kpụta eswi; m'ọ bụ atụru; m'ọ bụ eghu gude bya anị iya.


\par }{\PP \VS{3}“ ‘Ọ -bụru onye, bụ eswi b'o gude l'abyaru iya ogworu ngwẹja-ukfuru; t'onye ono kpụtakwa oke-eswi, ẹ ta adụdu ntụpo, nọ iya l'ẹhu; bya anụ l'ọnu Ụlo-Ẹ́kwà Ndzuko; k'ọphu Ojejoje a-natakwanu iya.

\VS{4}T'onye ono byibe anụ ono, ọ nụru t'ọ bụru ngwẹja-ukfuru ono ẹka l'ishi. Aa-nata iya t'ọ nọ-chia ẹnya onye ono; bụru iphe, ee-gude akfụ ụgwo iphe, dụ ẹji, onye ono meshiru.

\VS{5}T'onye ono nọdu Ojejoje l'ifu gbua oke-eswi ono. Ụnwu Érọnu, bụ ndu achịjeru Nchileke ẹja egude mee oke-eswi ono phephee mgburumgburu l'ẹnya-ngwẹja l'ifu Ụlo-Ẹ́kwà Ndzuko ono.

\VS{6}T'ọ swakwaa anụ ono akpọ; bushia anụ iya ibiribe ibiribe.

\VS{7}Ụnwu Érọnu, bụ onye achịjeru Nchileke ẹja abya akpọbe ọku l'ẹnya-ngwẹja ono; woru nkụ doo ya.

\VS{8}Ndu ono, achịjeru Nchileke ẹja ono, bụ iya bụ ụnwu Érọnu abya eworu anụ ono, e bushiru ebushi ono; mẹ ishi iya; mẹ ẹ̀bà iya doo lẹ nkụ ono, e doru l'eli l'ẹnya-ngwẹja ono.

\VS{9}Iphe-ẹpho iya; ọwaa ẹka iya; mẹ ọkpa iya bẹ onye ono e-gude mini saa asasa. Teke e metsuaru; t'onye achịjeru Nchileke ẹja tụko iya l'ọ ha kpọo ọku l'ẹnya-ngwẹja ono; t'ọ bụru ngwẹja-ukfuru; mbụ ngwẹja-ọku, mkpọ iya dụ Ojejoje mma.


\par }{\PP \VS{10}“ ‘Ọ -bụru l'ọo eghu; m'ọ bụ atụru bẹ onye ọbu gude abya ogwo ngwẹja-ukfuru; t'ọ bụkwaru iphe, oo-wota bụ okee ya, ẹ to nwedu ẹke, ntụpo nọ iya l'ẹhu.

\VS{11}T'onye ono kpụta iya je l'ụzo isheli ẹnya-ngwẹja ono gbua ya Ojejoje l'ifu. Ndu ono, achịjeru Nchileke ẹja ono eworu mee anụ ono phephee mgburumgburu l'ẹnya-ngwẹja ono.

\VS{12}T'onye ono bushia anụ ono ibiribe ibiribe. T'onye achịjeru Nchileke ẹja chịru yẹle ishi iya; mẹ ẹ̀bà iya doo l'eli nkụ ono, a kpọberu l'eli ẹnya-ngwẹja ono.

\VS{13}Iphe-ẹpho iya; ọwaa ẹka iya; mẹ ọkpa iya bẹ onye ono e-gude mini saa asasa. Onye achịjeru Nchileke ẹja atụko iya l'ọ ha kpọo ọku l'ẹnya-ngwẹja ono; t'ọ bụru ngwẹja-ukfuru; mbụ ngwẹja-ọku, mkpọ iya dụ Ojejoje mma.


\par }{\PP \VS{14}“ ‘Ọ -bụru l'ọo anụ-ẹ́bà bẹ onye ọbu gude bya ogworu Ojejoje ngwẹja-ukfuru ọbu; t'ọ bụkwaru ndo; m'ọ kwanu kparakobe bẹ oo-gude bya.

\VS{15}T'onye achịjeru Nchileke ẹja nwụta iya bya l'ẹnya-ngwẹja ono; bya aswị-bufu iya ishi; kpọo ya ọku l'ẹnya-ngwẹja ono. Yọ haa mee ya t'ọ lashị lẹ mgboro ẹnya-ngwẹja ono.

\VS{16}T'ọ chịfuta iya ọ̀kpá-nri; nmashịa ya ẹ́bà; woru iya wụshi l'ụzo ẹnyanwu-ahata ẹnya-ngwẹja ono; mbụ l'ẹke ono, aawụshije ntụ ono.

\VS{17}T'o shi l'ẹ́bà iya ono lajaa ya ẹbo t'o gheru ọnu. Ọle t'ẹ b'ọ lajashị iya ẹbo t'ọ nọdu iche iche. T'onye achịjeru Nchileke ẹja woru iya kpọo ọku l'ẹnya-ngwẹja; mbụ l'eli nkụ ono, e doberu l'eli iya ono; t'ọ bụru ngwẹja-ukfuru; mbụ ngwẹja-ọku, mkpọ iya dụ Ojejoje mma.




\par }\Chap{2}{\SH Ngwẹja-nri
\par }
{\PP \VerseOne{1}“ ‘Ọ -bụru ngwẹja-nri bẹ onye ọbu gude bya ogworu Ojejoje; t'ọ bụkwaru ntụ akpe; bẹ oo-gude bya. T'ọ gbashị iya manụ; yekwa iya phụ ínsẹnsu.

\VS{2}Teke o -metsuaru; t'o woru iya nụ ụnwu Érọnu, bụ ndu achịjeru Nchileke ẹja. T'onye achịjeru Nchileke ẹja hata ntụ akpe ọphu jiru ẹka; gbashị iya manụ; ye iya ínsẹnsu; kpọo ya ọku l'ẹnya-ngwẹja ono; t'ọ nọ-chia ẹnya-ngwẹja-nri; bụru ngwẹja-ọku, mkpọ iya dụ Ojejoje mma.

\VS{3}Ngwẹja-nri ono ọphu wuduru nụ a-bụwaru kẹ Érọnu yẹle ụnwu iya. Ọ dụ nsọ nshinu; kẹ l'o shi lẹ ngwẹja-ọku, e gworu nụ Ojejoje.


\par }{\PP \VS{4}“ ‘Teke ọ bụ ngwẹja-nri, e gheru lẹ ntụ-ọku b'i gude bya; t'ọ bụkwaru akara, e gude ntụ witu, ẹ te yedu iphe, ekoje buredi. T'e yekwa iya manụ. Ọdumeka; t'ọ bụru ẹcha-mbeke, ẹ te yedu iphe, ekoje buredi. T'e yekwa iya phụ manụ.

\VS{5}Teke ọ bụ lẹ ngwẹja ngu bụ ngwẹja-nri, e gheru lẹ mbeji; t'ọ bụkwaru ntụ akpe, a gwọkoberu manụ; mbụ ọphu ẹ te yedu iphe, ekoje buredi.

\VS{6}Ii-gwepyashi iya egwepyashi; gbashị iya manụ; kẹ l'ọ kwa ngwẹja-nri b'ọ bụ.

\VS{7}Ọ -bụru lẹ ngwẹja ngu bụ ngwẹja-nri, e shiru l'ite; t'ọ bụkwaru ntụ akpe, e yeru manụ bẹ ee-gude shia ya.

\VS{8}Ọ bụ ngwẹja-nri, dụgbaa ẹge ono bẹ unu e-gudeje wotaru Ojejoje. Teke e gwotaru iya bya anụ onye achịjeru Nchileke ẹja; yo gude iya bya l'ẹnya-ngwẹja ono.

\VS{9}Onye ono, achịjeru Nchileke ẹja ono eshi lẹ ngwẹja ono hata ọphu ọo-hata je akpọo ọku l'ẹnya-ngwẹja ono; t'ọ bụru ngwẹja-ọku, mkpọ iya dụ Ojejoje mma.

\VS{10}Ngwẹja-nri ono ọphu phọduru nụ bụwa kẹ Érọnu yẹle ụnwu iya. Ọ dụ nsọ nshinu; kẹ l'o shi lẹ ngwẹja-ọku, unu anụ Ojejoje.


\par }{\PP \VS{11}“ ‘T'ẹ b'ọ dụkwa ngwẹja-nri, unu gude bya ogworu Ojejoje ẹja, unu e-yeje iphe, ekoje buredi. Unu be eyejekwa iphe, ekoje buredi; m'ọ bụ manụ-ẹngu lẹ ngwẹja-ọku, unu anụ Ojejoje.

\VS{12}Unu e-shije l'iphe ọdungu, unu kpataru l'okfu unu bya egwooru Ojejoje ngwẹja akpụru-mbụ. Ọlobu; unu ba akpọkwa iya ọku l'ẹnya-ngwẹja t'ọ bụru ngwẹja, mkpọ iya dụ Ojejoje mma.

\VS{13}Unu yejekwa únú l'iphe bụ ngwẹja-nri, unu abya ọnu Ojejoje; kẹ l'únú dụ ụdudu ndzụ unu lẹ Nchileke gbaru. Unu yejekwa únú l'iphe, bụ ngwẹja, unu egwo egwogwo.


\par }{\PP \VS{14}“ ‘Ọ -bụru l'unu gude iphe ọdungu, unu kpataru l'okfu unu l'abya ogworu Ojejoje ngwẹja-nri; unu gbutakwa akpe, nọkwadu l'onyingu; hụa ahụhu; m'ọ kwanu tsua ya etsutsu gude gwoo ngwẹja-nri ọbu.

\VS{15}Unu gbashịjekwa iya manụ; unu eyekwa iya phụ ínsẹnsu; kẹ l'ọ kwa ngwẹja-nri.

\VS{16}T'onye achịjeru Nchileke ẹja wotakota ínsẹnsu ono; yọ hata akpe ono, e tsuru etsutsu ono; meta manụ gbashị iya; kpọo ya ọku l'ọzori ngwẹja ono. Ọ bụakwa ngwẹja-ọku, unu anụ Ojejoje.




\par }\Chap{3}{\SH Ngwẹja-ẹhu-agu
\par }
{\PP \VerseOne{1}“ ‘Ọ -bụru ngwẹja-ẹhu-agu bẹ madzụ abya egwogwo; ọ -bụru oke-eswi; m'ọ bụ nne-eswi b'o gude bya; t'onye ono gudekwa ọphu ẹ-te nwedu ntụpo.

\VS{2}T'onye ono byibe anụ ono ẹka l'ishi; gbua l'ọnu Ụlo-Ẹ́kwà Ndzuko ono. Teke e gbutsuaru iya; t'ụnwu Érọnu, bụ ndu achịjeru Nchileke ẹja gude mee anụ ono phephee l'ẹnya-ngwẹja ono mgburumgburu.

\VS{3}T'o shi l'anụ ono, e gude gwoo ngwẹja-ẹhu-agu ono bọta anụ, ngwẹja-ọku nụ Ojejoje. Iphe, ọo-bọta bụ ẹ̀bà, kwechiru iphe-ẹpho iya; waa ọphu nọkota l'iphe-ẹpho iya l'ọ ha.

\VS{4}T'ọ bọtakwaphu àkpụ̀rù-ose iya ẹphe ẹbo ye iya; mẹ ẹ̀bà ọphu nọ l'ụzo ose iya. T'o butakwaphu anyị iya yẹle àkpụ̀rù-ose iya.

\VS{5}T'ụnwu Érọnu woru iya kpọo ọku l'ẹnya-ngwẹja l'eli ngwẹja-ukfuru ono, nọ l'eli nkụ ono, e doru l'ọku ono; t'ọ bụru ngwẹja-ọku, mkpọ iya dụ Ojejoje mma.


\par }{\PP \VS{6}“ ‘Ọ -bụru l'ọo anụ-ufu: okee ya; m'ọ bụ nyee ya bẹ madzụ gude l'abya ogworu Ojejoje ngwẹja-ẹhu-agu; t'ọ nụkwa ọphu ẹ-te nwedu ntụpo.

\VS{7}Ọ -bụru nwatụru bẹ onye ọbu kpụ bya ọnu kẹ ngwẹja ọbu; t'ọ kpụkwaru iya bya Ojejoje l'ifu.

\VS{8}T'onye ono byibe atụru ono ẹka l'ishi; woru iya gbua l'ọnu Ụlo-Ẹ́kwà Ndzuko ono. Teke e metsuaru; t'ụnwu Érọnu gude mee anụ ono phephee l'ẹnya-ngwẹja ono mgburumgburu.

\VS{9}T'o shi lẹ ngwẹja ẹhu-agu ono buta anụ, ee-gude gwooru Ojejoje ngwẹja-ọku. Ẹ̀bà iya l'ọ ha bẹ ee-wotakota; bya eshi l'ọkpu ukfu iya gbujita ukfumọdzu iya l'ọ ha, bụ ẹke ẹ̀bà anọje. Ee-wotakota ẹ̀bà, kwechiru iphe-ẹpho iya; mẹ ọphu nọkota l'iphe-ẹpho iya.

\VS{10}T'ọ bọtakwaphu àkpụ̀rù-ose iya ẹphe ẹbo ye iya; mẹ ẹ̀bà, nọ l'ụzo ose iya. T'ọ tụko anyị iya yẹle àkpụ̀rù-ose iya bọfuta.

\VS{11}T'onye achịjeru Nchileke ẹja wota iya je akpọoru Ojejoje ọku l'ẹnya-ngwẹja l'ọ bụ nri; mbụ ngwẹja-ọku, unu anụ Ojejoje.


\par }{\PP \VS{12}“ ‘Ọ -bụru eghu bẹ onye ọphu kpụ bya; t'onye ono kpụtakwa iya phụ bya Ojejoje l'ifu.

\VS{13}T'onye ono byibe eghu ono ẹka l'ishi; woru iya gbua l'ọnu Ụlo-Ẹ́kwà Ndzuko ono. Teke e gbutsuaru iya; t'ụnwu Érọnu wota mee ya phephee l'ẹnya-ngwẹja ono mgburumgburu.

\VS{14}Iphe, oo-shi l'eghu ono wota gude gwooru Ojejoje ngwẹja-ọku bụ ẹ̀bà, kwechiru iphe-ẹpho iya; mẹ ọphu nọkota l'iphe-ẹpho iya.

\VS{15}Yọ bọtakwaphu àkpụ̀rù-ose iya ẹphe ẹbo ye iya; mẹ ẹ̀bà, nọ iya nụ, bụ ọphu nọ l'ụzo ose iya. T'ọ tụko anyị iya yẹle àkpụ̀rù-ose iya ono bọfuta.

\VS{16}T'onye achịjeru Nchileke ẹja wota iya je akpọo ọku l'ẹnya-ngwẹja; t'ọ bụru nri, e gworu ngwẹja-ọku, mkpọ iya dụ Ojejoje mma. Ẹ̀bà anụ l'ọ ha bụkota kẹ Ojejoje.

\VS{17}Ekemu-a bụ ekemu, a-dụru unu tsube l'ọgbo sweru ọgbo l'iphe bụ ẹke unu nọ; bụ iya bụ t'unu ba atajẹkwa ẹ̀bà iphe; unu te eri mee iphe.’ ”




\par }\Chap{4}{\SH Ngwẹja-iphe, dụ ẹji
\par }
{\PP \VerseOne{1}Tọ dụ iya bụ; Ojejoje asụ Mósisu:

\VS{2}“Ọwaa iphe, ii-kfuru ndu Ízurẹlu ndọ-ọ: ‘Teke o nweru onye meru ẹjo iphe l'amagama; daka-a ekemu Ojejoje tụru; ọwaa ẹge ọo-dụru iya:


\par }{\PP \VS{3}“ ‘Ọ -bụru l'ọo eze onye ishi ndu achịjeru Nchileke ẹja bẹ meru iphe dụ ẹji; b'o shiakwa ẹge ono mee tẹ ikpe nma ọha l'ophu. T'onye ono kpụtakwa oke-eswi, ẹ-te nwedu ntụpo wotaru Ojejoje t'ọ bụru ngwẹja ẹjo iphe ono, o meru ono.

\VS{4}T'onye ono kpụta oke-eswi ono gude bya Ojejoje l'ifu l'ọnu Ụlo-Ẹ́kwà Ndzuko ono. T'o byibe oke-eswi ono ẹka l'ishi; gbua Ojejoje l'ifu l'ẹke ono.

\VS{5}T'o meta mee oke-eswi ono gude bahụ l'ime Ụlo-Ẹ́kwà Ndzuko ono.

\VS{6}Teke o ruru; t'ọ tsẹe mkpụshi-ẹka lẹ mee ono phee ugbo ẹsaa l'ifu Ojejoje; mbụ l'ifu ẹkwa ono, dụ nsọ ono.

\VS{7}T'o metakwaphu mee anụ ono wụru ye lẹ mpo ẹnya-ngwẹja ínsẹnsu phụ; mbụ ẹnya-ngwẹja ono, nọ Ojejoje l'ifu lẹ Ụlo-Ẹ́kwà Ndzuko phụ. T'ọ pata mee ọphu wuduru nụ je awụru ye l'ukfu ẹnya-ngwẹja ẹke eegwoje ngwẹja-ukfuru, nọ l'ọnu Ụlo-Ẹ́kwà Ndzuko ono.

\VS{8}Ẹ̀bà oke-eswi ono, e gude egwo ngwẹja-iphe, dụ ẹji ono; mbụ ẹ̀bà, kwechiru iphe-ẹpho iya; mẹ ẹ̀bà, nọ iya l'ẹpho l'ọ ha bẹ oo-heshikota.

\VS{9}T'ọ bọfu iya àkpụ̀rù-ose iya ẹphe ẹbo; woshikota iya ẹ̀bà, nọ iya nụ; mbụ ọphu nọ l'ụzo ose iya. T'ọ tụko anyị iya yẹle àkpụ̀rù-ose iya ono bọfuta.

\VS{10}Ọ bụ ẹge ono, eeheshije ẹ̀bà l'oke-eswi, e gude egwo ngwẹja-ẹhu-agu ono bụ ẹge ee-heshikwaphu ọwaa. Teke e metsuaru; t'onye ono, achịjeru Nchileke ẹja ono wota iya je akpọo ọku l'ẹnya-ngwẹja-ukfuru.

\VS{11}Ọphu bụ akpọ oke-eswi ono; anụ iya l'ọ ha jeye l'ishi iya; ẹka iya; ọkpa iya; iphe-ẹpho iya; mẹ nshị iya;

\VS{12}mbụ anụ eswi ono l'ọ ha; bẹ oo-gude lụfu alụfu l'ọdu ndu Ízurẹlu ono. T'o gude iya je l'ẹke ẹ te merudu emeru; mbụ l'ẹke ono, aawụshije ntụ ono; je akpọo ya ọku l'eli ntụ ono.


\par }{\PP \VS{13}“ ‘Ọ -bụru l'ọo ndu Ízurẹlu mgburumgburu bẹ dakaru ekemu Ojejoje l'amagama; bẹ ikpe nmaakwaru ẹphe; e guderu l'ẹphe ta amadụ amama.

\VS{14}Ọ -bụru l'ọ byaru bya edoo ẹphe ẹnya mbụ iphe, ẹphe meru; t'ẹphe kpụtakwa nwa oke-eswi gude bya egwooru Nchileke ngwẹja-iphe, dụ ẹji ono l'ifu Ụlo-Ẹ́kwà Ndzuko.

\VS{15}Tẹ ndu bụ ọgurenya Ízurẹlu byibe oke-eswi ono ẹka l'ishi l'ifu Ojejoje; gbua ya l'ẹke ono.

\VS{16}Tẹ eze onye ishi ndu achịjeru Nchileke ẹja meta mee oke-eswi ono bahụ lẹ Ụlo-Ẹ́kwà Ndzuko ono.

\VS{17}Teke o ruru; t'ọ tsẹe mkpụshi-ẹka lẹ mee anụ ono; phee ya ugbo ẹsaa l'ifu Ojejoje; mbụ l'ifu ẹkwa ono.

\VS{18}T'o metakwaphu mee ono wụru ye lẹ mpo ẹnya-ngwẹja phụ; mbụ ẹnya-ngwẹja ono, nọ Ojejoje l'ifu lẹ Ụlo-Ẹ́kwà Ndzuko ono. T'ọ pata mee ono ọphu wuduru nụ; wụru ye l'ukfu ẹnya-ngwẹja-ukfuru, bụ ọphu nọ l'ọnu Ụlo-Ẹ́kwà Ndzuko ono.

\VS{19}T'onye ono, achịjeru Nchileke ẹja ono woshikota ẹ̀bà anụ ono l'ọ ha kpọo ọku l'ẹnya-ngwẹja ono.

\VS{20}Ọ bụlephu ẹge o meru oke-eswi ono, e gude gwoo ngwẹja-iphe, dụ ẹji ono bụ ẹge oo-me oke-eswi ọwaa. Ọ bụ ẹge ono bẹ onye ono, achịjeru Nchileke ẹja ono e-shi kfụaru ẹphe ụgwo ẹjo iphe ọbu, ẹphe meru ọbu; a gụkwanuaru ẹphe nvụ.

\VS{21}T'ọ pata anụ oke-eswi ono gude lụfu l'azụ ọdu ndu Ízurẹlu ono; je akpọo ya ọku ẹge a kpọru oke-eswi k'ivuzọ phụ. Ọ kwa ngwẹja iphe, dụ ẹji ọha; b'ọ bụ.


\par }{\PP \VS{22}“ ‘Ọ -bụru l'ọo onye ishi bẹ dakaru ekemu Ojejoje l'amagama; mee iphe Ojejoje, bụ Nchileke tụru l'ekemu t'ẹ b'e meshi bẹ ikpe nmaakwaru onye ọbu.

\VS{23}Ọ -bụru l'iphe, dụ ẹji ono, o meru ono b'e meru; yo doo ya ẹnya; iphe, oo-wota bụ mkpi, ẹ ta dụdu ẹke ntụpo nọ iya l'ẹhu t'ọ bụru ngwẹja iya.

\VS{24}T'o byibe mkpi ono ẹka l'ishi woru iya gbua l'ẹke eegbuje anụ, e gude egwo ngwẹja-ukfuru l'ifu Ojejoje. Ọ kwa ngwẹja-iphe, dụ ẹji b'ọ bụ.

\VS{25}T'onye achịjeru Nchileke ẹja tsẹe mkpụshi-ẹka lẹ mee anụ ono tee lẹ mpo ẹnya-ngwẹja-ukfuru ono. Yo woru mee ono, wuduru nụ ono ye l'ukfu ẹnya-ngwẹja ono.

\VS{26}Ẹbà anụ ono l'ọ ha bẹ oo-heshikota kpọo ọku l'ẹnya-ngwẹja; ẹge a kpọru kẹ ngwẹja-ẹhu-agu phụ. Onye achịjeru Nchileke ẹja eshi ẹge ono kfụa ụgwo iphe, dụ ẹji ọbu, onye ọphu meru ọbu; t'e shi ẹge ono gụkwanuaru onye ono nvụ l'iphe, dụ ẹji iya ọbu.


\par }{\PP \VS{27}“ ‘Ọ -bụru l'o nweru onye Ízurẹlu mmanu ọdo, meru iphe, dụ ẹji l'amagama; mbụ mee iphe, Ojejoje tụru ekemu t'e b'e meshi bẹ ikpe nmaakwaru onye ọbu.

\VS{28}Ọ -bụru l'iphe, dụ ẹji ono, o meru ono b'e meru; yo doo ya ẹnya; iphe, oo-wota bụ nyee eghu, ẹ ta dụdu ẹke ntụpo nọ iya l'ẹhu; t'ọ bụru ngwẹja k'iphe, dụ ẹji ono, o meru ono.

\VS{29}T'o byibe ẹka l'ishi anụ ono; woru iya gbua l'ẹke eegbuje anụ, e gude egwo ngwẹja-ukfuru.

\VS{30}T'onye achịjeru Nchileke ẹja tsẹe mkpụshi-ẹka lẹ mee anụ ono tee lẹ mpo ẹnya-ngwẹja-ukfuru ono. Yo woru mee ono ọphu wuduru nụ wụru ye l'ukfu ẹnya-ngwẹja ono.

\VS{31}T'o heshikota ẹ̀bà, nọ l'anụ ono; mbụ ẹge ono, eemeje kẹ ngwẹja-ẹhu-agu ono. Tẹ onye achịjeru Nchileke ẹja kpọo ya ọku l'ẹnya-ngwẹja; t'ọ bụru ngwẹja, mkpọ iya dụ Ojejoje maa; t'o shi ẹge ono kfụa ụgwo iphe, dụ ẹji, onye ọbu meru; k'ọphu aa-gụkwanuru iya nvụ.


\par }{\PP \VS{32}“ ‘Teke ọ bụ atụru bẹ onye ọbu gude bya anụnu kẹ ngwẹja-iphe, dụ ẹji ọbu; tẹ onye ono gudekwa ada atụru, ẹ ta dụdu ẹke ntụpo nọ iya l'ẹhu.

\VS{33}T'o byibe ẹka l'ishi anụ ono; woru iya gbua; t'ọ bụru ngwẹja-iphe, dụ ẹji. Ẹke ọo-nọdu gbua ya bụ ẹke eegbuje anụ, e gude egwo ngwẹja-ukfuru.

\VS{34}T'onye achịjeru Nchileke ẹja tsẹe mkpụshi-ẹka lẹ mee anụ ono tee lẹ mpo ẹnya-ngwẹja-ukfuru ono. T'ọ wụru mee ono, wuduru nụ ono ye l'ukfu ẹnya-ngwẹja ono.

\VS{35}Yo heshikota ẹ̀bà, nọ l'anụ ono ẹge ono, eemeje kẹ ngwẹja-ẹhu-agu ono. Onye achịjeru Nchileke ẹja akpọo ya ọku l'ẹnya-ngwẹja; t'ọ bụru ngwẹja-ọku, mkpọ iya dụ Ojejoje maa; t'o shi ẹge ono kfụa ụgwo iphe, dụ ẹji, onye ọbu meru; k'ọphu aa-gụkwanuru iya nvụ.




\par }\Chap{5}{\SH Iphe, bụ madzụ -mee ya; yo gwoo ngwẹja-iphe, dụ ẹji
\par }
{\PP \VerseOne{1}“ ‘Ọ -bụru lẹ madzụ phụru iphe, meru nụ; m'ọ bụ l'e meru t'ọ maru iphe, meru nụ; a raa ya arara t'onye phụru nụ bya agbaa ekebe; onye ọbu ta bya; bẹ iphe ọbu tukookwaru iya l'ishi.


\par }{\PP \VS{2}“ ‘Ọ -bụkwanuru l'o nweru onye denyiru ẹka l'iphe, aasọ nsọ; m'ọ bụ odzu anụ-ẹgu-ẹgbudu, aasọ nsọ; odzu iphe-edobe, aasọ nsọ; m'ọ kwanụ l'odzu iphe, awụ l'ẹpho, aasọ nsọ; l'amagama bẹ onye ọbu bụakwa onye aasọ nsọ; bụkwaruphu onye ikpe nmaru.


\par }{\PP \VS{3}“ ‘Teke bụ l'o denyiru ẹka l'iphe, aasọ nsọ, shi madzụ l'ẹhu l'amagama; m'o -ruhuru; iphe, aasọ nsọ ọbu dụ ịduagha bẹ ọo-bụakwa onye ikpe nmaru m'ọ malẹruphu.


\par }{\PP \VS{4}“ ‘Onye ẹ-ta rịdu iphe arịri; kfụ-buhulephu je eria angụ l'ọwaa iphe ya e-me; m'ọ bụ iphe, dụ mma; m'ọ bụ iphe, dụ ẹji; ẹ tọ dụkpodua m'o -ruhuru; ọ bụru egbe ngụnu bẹ onye ọbu riru angụ ememe; l'ẹ b'o vuoduru ụzo rịa ya arịri; bẹ ikpe nmaakwaru iya; m'ọ malẹruphu.


\par }{\PP \VS{5}“ ‘Iphe, bụ teke a nọnyaaru; madzụ abya amaru l'o nweru iphe ono, a gụshiru ono ọphu o meru; tẹ onye ono kfukwaa ya.

\VS{6}Teke o kfutsuaru iya; t'ọ kpụta ada eghu iya; m'ọ bụ ada atụru iya bya anụ Ojejoje t'ọ bụru ngwẹja-iphe, dụ ẹji. Onye achịjeru Nchileke ẹja eshi ẹge ono kfụa ụgwo iphe dụ ẹji ọbu, onye ọbu meru ọbu.


\par }{\PP \VS{7}“ ‘Ọ -bụru l'ẹka te rudu onye ọbu lẹ nwatụru; t'o wotaru Ojejoje ndo labụ; m'ọ bụ kparakobe ẹbo k'ẹjo iphe ono, o meru ono. Nanụ bụ kẹ ngwẹja-iphe, dụ ẹji; ọphu abụru kẹ ngwẹja-ukfuru.

\VS{8}T'onye ono chịru ụnwenu ono je achẹe onye achịjeru Nchileke ẹja. Onye ono, achịjeru Nchileke ẹja ono e-vuru ụzo gwoo ọphu bụ ngwẹja-iphe, dụ ẹji. T'ọ swị-kwoo ya olu; ọle t'ẹ b'o bufukwa iya ishi.

\VS{9}Yo meta mee ngwẹja-iphe, dụ ẹji ono phee l'iku ẹnya-ngwẹja ono. Mee ọphu wuduru nụ bẹ ọo-ha t'ọ lashị l'ukfu ẹnya-ngwẹja ono. Ọ kwa ngwẹja-iphe, dụ ẹji b'ọ bụ.

\VS{10}Yo wota nwẹnu k'ẹbo gwoo ngwẹja-ukfuru; mee ya ẹge eemeje iya; shi ẹge ono gude iya kfụa ụgwo iphe, dụ ẹji, onye ọbu meru; t'a gụaru iya nvụ.


\par }{\PP \VS{11}“ ‘Ọ -bụkwanuru l'onye ono ta adụdu ike gbata ndo labụ; m'ọ bụ kparakobe labụ; t'onye ono wota ntụ akpe, jiru ogbonga, e keru uzi iri; t'ọ bụru ngwẹja-iphe, dụ ẹji, kẹ iphe ono, o meru ono. T'ẹ b'o yekwa iya manụ; ọphu o yekwa iya ínsẹnsu; kẹ l'ọ kwa ngwẹja-iphe, dụ ẹji b'ọ bụ.

\VS{12}T'onye ono gude iya wojeru onye achịjeru Nchileke ẹja. T'onye ono, achịjeru Nchileke ẹja ono hata iya ọphu jiru iya ẹka t'ọ nọ-chia ẹnya-ngwẹja ono; yọ kpọo ya ọku l'eli ẹnya-ngwẹja; t'ọ bụru ngwẹja-ọku, unu anụ Ojejoje; kẹ l'ọ kwa ngwẹja iphe, dụ ẹji.

\VS{13}Ọ kwa ẹge ono bẹ onye achịjeru Nchileke ẹja e-shije kfụa ụgwo iphe, dụ ẹji, onye ono meshiru; a gụaru iya nvụ. Iphe phọduru nụ lẹ ngwẹja ono a-bụru kẹ onye ono, achịjeru Nchileke ẹja ono; ẹge ono, eemeje kẹ ngwẹja-nri ono.’ ”


\par }{\SH Ngwẹja-ụgwo
\par }
{\PP \VS{14}Ojejoje abya ekfuru nụ Mósisu; sụ; iya:

\VS{15}“Ọ -bụru l'o nweru onye ta nụdu Ojejoje iphe, gbaru iya nụ; shi ẹge ono mee iphe, dụ ẹji l'amagama; t'onye ono kpụta eghu iya; m'ọ bụ ebyila iya, ẹ ta dụdu ntụpo, nọ iya l'ẹhu; bya anụ Ojejoje t'ọ bụru ngwẹja-ụgwo. T'e gudekwa mkpọla-ọcha k'eze-ụlo Nchileke maru aswa ebyila ono. Ọ kwa ngwẹja-ụgwo b'ọ bụ.

\VS{16}T'onye ono mekwazi iphe ono, o mesweru ono; kẹ l'ẹ tọ nụdu Ojejoje iphe, gbaru iya nụ. Yo yekwakwa iya phụ oke lanụ l'ụzo ise l'iphe ono; tụko iya chịru nụ onye achịjeru Nchileke ẹja. Onye ono, achịjeru Nchileke ẹja ono egude ebyila phụ gwoo ngwẹja-ụgwo; shi ẹge ono kfụa ụgwo iphe, dụ ẹji, onye ono meru; a gụaru iya nvụ.


\par }{\PP \VS{17}“O -nweru onye meru iphe, dụ ẹji; mbụ l'o meru iphe, Ojejoje tụru ekemu t'ẹ b'e meshi; m'o -ruhuduru tọ ma amama; bẹ ikpe nmaakwaru iya; iphe, dụ ẹji ono atukokwaru iya phụ l'ishi.

\VS{18}T'onye ono shikwa l'ẹke eghu iya mẹ atụru iya nọ; kpụta ebyila, ẹ ta dụdu ntụpo, nọ iya l'ẹhu; t'ọ bụru ngwẹja-ụgwo. T'e gudekwa mkpọla-ọcha k'eze-ụlo Nchileke maru aswa ebyila ono. T'ọ nụ iya onye achịjeru Nchileke ẹja t'o gude iya kfụa ụgwo iphe ono, o meru l'amagama ono; t'a gụaru iya nvụ.

\VS{19}Ọ kwa ngwẹja onye ikpe-nmaru b'ọ bụ; kẹ l'ikpe nmaru onye ono l'ifu Ojejoje.”




\par }\Chap{6}{\PP \VerseOne{1}Tọ dụ iya bụ; Ojejoje abya ekfuru yeru Mósisu; sụ iya:

\VS{2}“Ọ -nweru onye meru iphe, dụ ẹji; shi ẹge ono meswee Ojejoje; mbụ l'ọ dzụru madzụ ibe iya ẹjo-ire l'iphe, a nụru iya t'o dobe; m'ọ bụ t'o leta ẹnya; ọdoo l'ọ naru madzụ ibe iya nfụ; m'ọ kwanụ l'o riru madzụ ibe iya uru;

\VS{3}m'ọ bụ l'ọ tụtutaru iphe, tufahuru etufahụ; to kwe lẹ ya phụru iya; ọdoo l'ọ kpapyabẹru iphe, o meru gụa ẹnwa; ọdoo l'o meru iphe, dụgbaa ẹge ono; shi ẹge ono mee iphe, dụ ẹji:

\VS{4}onye ono, meru iphe, dụ ẹji ono; shi ẹge ono meta iphe, ikpe nmaru iya; bụ iphe, oo-me bụ t'o wolata iphe, o nataru lẹ nfụ; m'ọ bụ ọphu o ritaru l'uru; m'ọ bụ ọphu a nụru iya t'o leta ẹnya; yo ria ya; m'ọ bụ iphe onye ọdo, tufahuru nụ; yọ tụtuta iya;

\VS{5}m'ọ bụ iphe, dụgbaa ẹge ono, o meru; kpapyabẹ iya gụa ẹnwa. T'onye ono kfụkwaa ụgwo iphe ono l'ọ ha. Yo wotafua ọphu ha ẹge ono ugbo ise; tukobe iya; woru nụ onye nwe iphe ono. Mbọku, ọo-kfụ ụgwo ono bụ mbọku ono, oo-gude ngwẹja-ụgwo bya anụnu ono.

\VS{6}Ngwẹja-ụgwo ono, oo-gworu Ojejoje ono bẹ oo-wotaru onye achịjeru Nchileke ẹja. T'o shi l'ẹke eghu iya mẹ atụru iya nọ kpụta ebyila, ẹ ta dụdu ẹke ntụpo nọ iya l'ẹhu. T'e gudekwa mkpọla-ọcha k'eze-ụlo Nchileke maru aswa ebyila ono.

\VS{7}Onye ono, achịjeru Nchileke ẹja ono abya anọdu Ojejoje l'ifu kfụa ụgwo iphe, dụ ẹji, onye ono meru; l'a gụkotaru iya nvụ l'iphemiphe ọbule ono, o meru, ikpe iya nmaru iya ono.”


\par }{\SH Ngwẹja-ukfuru
\par }
{\PP \VS{8}Ojejoje abya ekfuru nụ Mósisu; sụ iya:

\VS{9}“Ọwaa ekemu, ịi-tụru Érọnu yẹle ụnwu iya: Ekemu ọwaa bụ kẹ ngwẹja-ukfuru b'a tụ-doru iya: Tẹ ngwẹja-ukfuru nọdujekwa l'ọku l'ẹnya-ngwẹja ẹnyashi mgburumgburu jeye tẹ nchi bọhu. Ọku, nọ l'ẹnya-ngwẹja ono bẹ ee-me t'o nwu enwunwu tekenteke.

\VS{10}Teke o ruru l'ụtsu; t'onye ono, achịjeru Nchileke ẹja ono chịta uwe iya ono, e meru l'òwúú ọcha ono yẹle nwịba phụ yee. Yọ bya ekpota ntụ, shi lẹ ngwẹja-ukfuru ono, bụ ọphu ọku kepyashiru l'ẹnya-ngwẹja phụ; je asụbe l'iku ẹnya-ngwẹja ono.

\VS{11}Yọ bya eyefu uwe iya ono; chịta uwe ọdo yee; pata ntụ ono lụfu l'ọdu ndu Ízurẹlu ono; je asụbe l'ẹke ẹ te merudu emeru.

\VS{12}T'ọku ono, nọ l'ẹnya-ngwẹja ono nwulekwaphu ẹge oonwu l'eli iya; t'ẹ b'e menyikwa iya emenyi. T'onye achịjeru Nchileke ẹja yejekwa iya nkụ l'ụtsu mbọku-mbọku. Yọ bya eworu anụ ngwẹja-ukfuru doo giriri l'eli iya; l'ọ kpọkwaaphu ẹ̀bà, shi l'anụ ngwẹja ẹhu-agu ọku l'eli iya.

\VS{13}T'ọku ono nwujelephu l'eli ẹnya-ngwẹja ono mkpụrumkpuru; t'ẹ b'ọ nyịhujekwa anyịhu.


\par }{\SH Ngwẹja-nri
\par }
{\PP \VS{14}“Ọwaa ekemu l'ẹge ee-gudeje egwo ngwẹja-nri ndọ-ọ: Ọ bụ ụnwu Érọnu a-nọduje Ojejoje l'ifu gwoo ngwẹja ono; l'ifu ẹnya-ngwẹja ono.

\VS{15}T'onye achịjeru Nchileke ẹja hata ntụ akpe ono, a gwọkoberu manụ ono ọphu jiru mkpoji-ẹka; wotakwaphu iphe bụ ínsẹnsu, e yeru lẹ ngwẹja-nri ono; je akpọo ọku l'ẹnya-ngwẹja ono t'ọ nọ-chia ẹnya-ngwẹja ono; bụru ngwẹja, mkpọ iya dụ Ojejoje mma.

\VS{16}E -metsua; tẹ Érọnu yẹle ụnwu iya ria ọphu wuduru nụ. Ọle t'ẹphe be yekwa iya iphe, ekoje buredi; ẹke ẹphe a-nọdu ria ya abụkwaru ẹke dụ nsọ. T'ẹphe nọdukwa l'etezi Ụlo-Ẹ́kwà Ndzuko ria ya.

\VS{17}T'ẹ b'e yekobekwa iya iphe, ekoje buredi; ghee. Ono bẹ mu nụru ẹphe t'ọ bụru òkè iya nk'ẹphe lẹ ngwẹja-ọku ono. Ọ kakọta ọdu nsọ l'ọ bụ ngwẹja iphe, dụ ẹji; mẹ kẹ ngwẹja onye ikpe nmaru.

\VS{18}Iphe bụ onye, bụ nwoke l'eri Érọnu bẹ e-rije iya nụ. Ọ bụ ẹge ono bẹ ee-meje iphe, bụ ngwẹja-ọku, a nụ Ojejoje gbururu jeyewaru. Iphe bụ onye denyiru ẹka lẹ ngwẹja ono bẹ dụakwa nsọ.”


\par }{\PP \VS{19}Tọ dụ iya bụ; Ojejoje abya ekfuru nụ Mósisu ọdo; sụ iya:

\VS{20}“Ọwaa bụ ngwẹja, ndu eri Érọnu e-gudeje gwooru Ojejoje mbọku, a wụru ẹphe manụ l'ishi: Iphe, ẹphe e-gudeje bụ ntụ akpe, jiru nkere-iri ogbonga; t'ọ bụru ngwẹja-nri; ẹge eegwoje iya mbọku-mbọku. Nkere-ẹbo ya bẹ l'ee-gwo l'ụtsu; gwoo nkere-ẹbo ya ọphu l'urẹnyashi.

\VS{21}T'e ye iya lẹ mbeji; gwọkobe iya manụ ọhuma; woru iya ghee egheghe pabata. Nggu abya eworu iya gwepyashia egwepyashi; gude bya egwooru Ojejoje; t'ọ bụru ngwẹja-nri, mkpọ iya dụ Ojejoje mma.

\VS{22}Yọ bụru onye ono, bụ eri Érọnu ono, a wụru manụ t'ọ nọ-chia ẹnya iya bụru onye achịjeru Nchileke ẹja ono bẹ e-gwo ngwẹja ono l'onwiya. Iphe ono bụ iphe, a tọru ọkpa iya t'e tsoje jeye lẹ tutu yoyo. T'a kpọkotajekwa iya ọku l'ọ ha.

\VS{23}Mbụ l'iphe bụ ngwẹja-nri, onye achịjeru Nchileke ẹja gworu bẹ aa-kpọ ọku l'ophu; t'ẹ b'e rikwa iya eriri.”


\par }{\SH Ngwẹja-iphe, dụ ẹji
\par }
{\PP \VS{24}Tọ dụ iya bụ; Ojejoje abya ekfuru nụ Mósisu; sụ iya:

\VS{25}“Kfuru Érọnu yẹle ụnwu iya: L'ọwaa bụ ekemu kẹ ngwẹja-iphe, dụ ẹji. Ọ bụ l'ẹke ono, eegbuje anụ, e gude egwo ngwẹja-ukfuru ono bụkwaphu ẹke ee-gbuje anụ, e gude egwo ngwẹja-iphe, dụ ẹji; mbụ l'aa-nọduje Ojejoje l'ifu gbua anụ ọbu. Ọ kwa ngwẹja, kakọta ọdu nsọ b'ọ bụ.

\VS{26}T'onye achịjeru Nchileke ẹja, bụ iya gworu ngwẹja-iphe, dụ ẹji ono rikwaa ya. T'ọ bụru l'ẹke dụ nsọ bẹ ọo-nọdu ria ya. Ẹke ọo-nọdu ria ya bụ l'etezi Ụlo-Ẹ́kwà Ndzuko.

\VS{27}Iphe bụ onye denyiru ẹka l'anụ ono dụakwa nsọ. Ọ -bụru lẹ mee anụ ono daru l'uwe; t'a nọdukwa l'ẹke dụ nsọ saa uwe ọbu.

\VS{28}Ọ -bụru ite, a kpụru l'ụra b'e gude shia anụ ono; t'a tụkpokwaa ite ọbu. Teke ọ bụ ite-igwe; t'e fuchaodu iya efucha; tẹmanu e gude mini nmasaa ya anmasa.

\VS{29}Iphe bụ ndu k'unwoke lẹ ndibe onye achịjeru Nchileke ẹja l'ẹphe ha a-ta iya. Ọ kwa ngwẹja, kakọta ọdu nsọ b'ọ bụ.

\VS{30}Ọle; t'ẹ b'e erikwa anụ ngwẹja-iphe, dụ ẹji, e wobataru lẹ Ụlo-Ẹ́kwà Ndzuko gude kfụa ụgwo iphe, dụ ẹji lẹ Ẹke-dụ-Nsọ. T'a kpọkwaa ya ọku.




\par }\Chap{7}{\SH Ngwẹja-ụgwo
\par }
{\PP \VerseOne{1}“Ọwaa bụ ekemu kẹ ngwẹja-ụgwo. Ọ kwa ngwẹja, kakọta ọdu nsọ b'ọ bụ.

\VS{2}Ọ bụ l'ẹke, eegbuje anụ, e gude egwo ngwẹja-ukfuru ee-gbuje anụ, e gude egwo ngwẹja-ụgwo. E phephee mee ya l'ẹnya-ngwẹja ono mgburumgburu.

\VS{3}Ẹ̀bà anụ ono l'ọ ha bẹ ee-gude gwokotaru Nchileke; mbụ ẹ̀bà, shi l'ukfumọdzu iya; mẹ ọphu kwechiru iphe-ẹpho iya;

\VS{4}mẹ àkpụ̀rù-ose iya ẹphe ẹbo yẹle ẹ̀bà, nọ iya l'ụzo ose iya; waa anyị iya bẹ aa-tụko yẹle àkpụ̀rù-ose iya wota.

\VS{5}T'onye achịjeru Nchileke ẹja tụkokwa iya kpọo ọku l'ẹnya-ngwẹja; t'ọ bụru ngwẹja-ọku; nụ Ojejoje. Ọ kwa ngwẹja-ụgwo b'ọ bụ.

\VS{6}Iphe bụ nwoke lẹ ndu achịjeru Nchileke ẹja e-rije iya. Ọ bụ l'ẹke dụ nsọ bẹ aa-nọduje ria ya; kẹ l'ọ bụ ngwẹja, dụshi nsọ ike.


\par }{\PP \VS{7}“Ọ bụlekwaphu ẹge ono, a tụru ọnu t'e meje iphe ngwẹja iphe, dụ ẹji ono bụ ẹge ee-meje kẹ ngwẹja ikpe-anmanma. Yọ bụru onye achịjeru Nchileke ẹja, gude iya akfụ ụgwo iphe, dụ ẹji ono bẹ e-nweru iya nụ.

\VS{8}Ọ bụ onye achịjeru Nchileke ẹja, gworu madzụ ngwẹja-ukfuru e-nweru akpọ iya.

\VS{9}Iphe bụ ngwẹja-nri, e gheru lẹ ntụ-ọku; ọphu e shiru l'ite; m'ọ kwanụ ọphu e gheru lẹ mbeji bụkwa onye achịjeru Nchileke ẹja, gworu iya nụ nwe iya.

\VS{10}Iphe bụ ngwẹja-nri, a gwọkoberu manụ; mẹ k'ọkponku; tụkokwaruphu bụru k'ụnwu Érọnu l'ẹphe ha. T'ẹphe kejekwa iya ẹnya-nhamụnha.


\par }{\SH Ngwẹja-ẹhu-agu
\par }
{\PP \VS{11}“Ọwaa bụ ekemu kẹ ngwẹja-ẹhu-agu, madzụ gude bya ọnu Ojejoje.

\VS{12}Ọ -bụru l'onye ọbu anụ iya t'o gude kele Ojejoje ekele; bẹ iphe, onye ono e-gude tsoru iphe ngwẹja ono bụ akara, a gwọkoberu manụ. T'e ye iya iphe, ekoje buredi; ẹcha-mbeke, e meru manụ; ye iya iphe ekoje buredi; waa akara, e gude ntụ akpe, a gwọkoberu manụ ọhuma ọhuma.

\VS{13}Oo-gudekwaphu akara, e yekoberu iphe, ekoje buredi lẹ ngwẹja-ẹhu-agu ono, o gude kele Ojejoje ono.

\VS{14}T'o shije lẹ ngwẹja ono wota akara lanụ l'iphe ngwẹja ono l'iche l'iche woru gwoo t'ọ bụru ngwẹja, e gworu nụ Ojejoje. Ọ bụ onye ono, achịjeru Nchileke ẹja, pheru mee ngwẹja ẹhu-agu phụ e-ri iya.

\VS{15}Anụ ngwẹja-ẹhu-agu ono, o gude bya okele Ojejoje ekele ono bẹ aa-takọta lẹ mbọku, a nụru iya Ojejoje. T'ẹ b'ọ dụkwa ọphu aa-ha t'ọ nọdu jeye l'ụtsu.


\par }{\PP \VS{16}“Ọle; ọ -bụkwanuru lẹ ngwẹja onye ọbu bụ ngwẹja, o gude eme iphe, o riburu angụ ememe; m'ọ kwanụ ngwẹja, ọ tụru obu iya ama bya agwagwa; t'a taa anụ ono mbọku, a nụru iya. Ọ -bụru l'ẹ ta tagedu iya; t'a tafụfua ya nchi-ta-abọhu iya.

\VS{17}Teke ọ bụ l'ọ phọdukwaduru-a lẹ mbọku k'ẹto ya; t'a kpọo ya ọku.

\VS{18}Ọ -bụru l'o nweru anụ ngwẹja ẹhu-agu ono ọphu a taru lẹ mbọku k'ẹto bẹ aa-jịkakwa ngwẹja ọbu; ta gụ iya eyeru onye gworu iya nụ. Ọo-bụru ahụma b'o meru; yọ bụru onye riru iya nụ bẹ iphe, dụ ẹji, o meru a-tụ-koru l'ishi.


\par }{\PP \VS{19}“Anụ ono ọphu ruru l'iphe, aasọ nsọ; t'ẹ b'a atakwa iya atata; t'e wokwaru iya kpọo ọku. Ọle ọ -bụkwanuru l'ọo anụ ọdo; t'onye ẹ taa sọdu nsọ taa ya.

\VS{20}O -nweru onye aasọ nsọ, taru anụ ngwẹja-ẹhu-agu kẹ Ojejoje; t'e bufukwa iya lẹ ndu nk'iya.

\VS{21}O -nweru onye denyiru ẹka l'iphe, aasọ nsọ; mbụ iphe dụ l'ọ bụ iphe, aasọ nsọ, shi madzụ l'ẹhu; m'ọ kwanụ anụ, aasọ nsọ; m'ọ bụ iphe ọdo, bụgbaa iphe, aasọ nsọ; o -metsua bya ataa anụ ono, e gude gwooru Ojejoje ngwẹja-ẹhu-agu ono; t'e bufukwa onye ọbu lẹ ndu nk'iya.”


\par }{\PP \VS{22}Tọ dụ iya bụ; Ojejoje abya ekfuru yeru Mósisu; sụ iya:

\VS{23}“Kfuaru ndu Ízurẹlu sụ ẹphe-a: Unu ba atajẹkwa ẹ̀bà iphe; mbụ iphe, dụ l'ọ bụ ẹ̀bà eswi; m'ọ kwanụ ẹ̀bà atụru; m'ọ bụ ẹ̀bà eghu.

\VS{24}Ọ -bụru ẹ̀bà anụ, nwụhuru l'onwiya; m'ọ bụ ọphu anụ-ẹgu-ẹgbudu gburu; bẹ unu nwekwaru ike gude iya mee iphe ọdo; ọlobu; unu ba atsọkwa iya ọnu.

\VS{25}Iphe bụ onye taru ẹ̀bà anụ, e gude gwoo ngwẹja-ọku; nụ Ojejoje; t'e bufukwa iya lẹ ndu nk'iya.

\VS{26}Iphe bụ ẹke unu laru; ẹke unu laru; unu be erijekwa mee-iphe; mbụ mee ẹnu; m'ọ bụ mee anụ.

\VS{27}Onye riru mee-iphe; unu bufukwa onye ono lẹ ndu nk'iya.”


\par }{\PP \VS{28}Tọ dụ iya bụ; Ojejoje abya ekfuru yeru Mósisu; sụ iya:

\VS{29}“Kfuaru ndu Ízurẹlu sụ ẹphe-a: Onye gude ngwẹja-ẹhu-agu abya ogworu nụ Ojejoje; t'o wotakwa ẹka iya ọphu ruberu Ojejoje gwooru iya;

\VS{30}mbụ t'o gude ẹka iya wota ngwẹja-ọku nụ Ojejoje. Yo wota ẹ̀bà iya; waa ǹdụ́ iya nụ Ojejoje; woru ǹdụ́ iya ono màà àmàmà l'ifu Ojejoje t'ọ bụru ngwẹja-amama.

\VS{31}Onye achịjeru Nchileke ẹja ewota ẹ̀bà iya ono kpọo ọku l'ẹnya-ngwẹja. Ọbule ǹdụ́ iya bụ kẹ Érọnu yẹle ụnwu iya.

\VS{32}T'unu kwata ụtakfu ẹka-ụtara anụ ngwẹja-ẹhu-agu unu ono woru nụ onye ono, achịjeru Nchileke ẹja ono t'ọ bụru ụtu, a tụru iya.

\VS{33}Nwatibe Érọnu onye ọphu gude mee anụ ono yẹle ẹ̀bà iya je egwoo ngwẹja-ẹhu-agu ọbu bẹ aa-nụ ụtakfu ẹka-ụtara iya ono t'ọ bụru òkè iya nk'iya;

\VS{34}kẹle ya shiwa lẹ ngwẹja-ẹhu-agu ono, ndu Ízurẹlu egwojeru nụ iya ono wota ǹdụ́ iya ono, aamàjẹ àmàmà ono yẹle ụtakfu iya ono, a tụru l'ụtu ono; woru nụ Érọnu yẹle ụnwu iya; t'ọ bụru òkè-iphe, ẹphe e-ketaje l'ẹka ndu Ízurẹlu jeye lẹ tutu yoyo.

\VS{35}Ọwaa bụ òkè-iphe, shi lẹ ngwẹja-ọku, aanụ Ojejoje, bụ ọphu e doberu t'a nụje Érọnu yẹle ụnwu iya; keshinu mbọku, a fọfutaru ẹphe iche; t'ẹphe bụru ndu achịjeru Nchileke ẹja jejeru Ojejoje ozi.

\VS{36}Mbọku ono, a wụru ẹphe manụ l'ishi ono bẹ Ojejoje tụru ekemu sụ tẹ ndu Ízurẹlu nụje ẹphe ẹke ono t'ọ bụru òkè-iphe ẹphe; mẹ t'ọ bụkwaruphu ẹge ono bẹ aa-nụje iya ụnwu ẹphe shita l'ọgbo sweru ọgbo jeye lẹ tutu yoyo.”


\par }{\PP \VS{37}Ono bụ ekemu, ee-tsoje teke eegwo ngwẹja-ukfuru; ngwẹja-nri; ngwẹja-iphe, dụ ẹji; ngwẹja-ụgwo; ngwẹja, e gude eme madzụ t'ọ bụru onye achịjeru Nchileke ẹja; mẹ ngwẹja-ẹhu-agu;

\VS{38}bụ iya bụ ekemu ono, Ojejoje tụru nụ Mósisu lẹ Ugvu Sáyịnayi lẹ mbọku ono, ọ sụru tẹ ndu Ízurẹlu wotaru yẹbe Ojejoje ngwẹja l'echi-ẹgu Sáyịnayi ono.




\par }\Chap{8}{\SH Eedobe ndu achịjeru Nchileke ẹja nsọ
\par }
{\R (Awụ 29:1-37)

\par }{\PP \VerseOne{1}Tọ dụ iya bụ; Ojejoje abya ekfuru yeru Mósisu; sụ iya:

\VS{2}“Duta Érọnu yẹle ụnwu iya; nggu achịta uwe ndu achịjeru Nchileke ẹja; nggu ewota manụ ọwu l'ishi ono; nggu akpụta oke-eswi ono, ee-gude gwoo ngwẹja-iphe, dụ ẹji ono; waa ebyila labụ ono; nggu apata nkata buredi ono, ẹ te yedu iphe, ekoje buredi ono.

\VS{3}Nggu ekukoo ndu Ízurẹlu l'ẹphe ha t'ẹphe dzukobe l'ọnu Ụlo-Ẹ́kwà Ndzuko.”


\par }{\PP \VS{4}Mósisu abya emekota ẹge ono, Ojejoje ziru iya t'o mee ono. Ndu Ízurẹlu abya edzua l'ifu Ụlo-Ẹ́kwà Ndzuko ono.

\VS{5}Mósisu asụ ndu Ízurẹlu: “Ọwaa iphe, Ojejoje sụru t'e mee ndọ-ọ.”


\par }{\PP \VS{6}Yọ bya eduta Érọnu yẹle ụnwu iya lụfuta; bya egude mini ghụa ẹphe ẹhu.

\VS{7}Yo wota uwe ime-ẹhu ono yee Érọnu; bya egude gbịriri ẹkwa-ukfu ono kebuta iya. Yọ bya ewota uwe-nlọkpuru yepyabe iya; bya ewota uwe-ukuvu ono yechita l'uwe-nlọkpuru ono; gude wẹrere ẹkwa ono, ee-gude tụ-buta uwe-ukuvu ono l'ukfu ono; gude tụ-buta iya.

\VS{8}Yo wota uwe-ọkpoma ono yekwaa ya phu; bya ewota ido Urimu; mẹ Tumimu ye l'uwe-ọkpoma ono.

\VS{9}Yọ bya eworu okpu-ẹkwa ono kpube iya; bya eworu iphe ono, dụ l'ọ bụ ekwekwerekwe, e meru lẹ mkpọla-ododo ono; mbụ okpu ono, dụ nsọ ono; libe l'okpu-ẹkwa ono l'ụzo ifu, bụ iya bụ ẹge Ojejoje tụru Mósisu ekemu sụ t'o mee ya. 

\par }{\PP \VS{10}Ya ndono; Mósisu ewota manụ ọwu l'ishi ọbu; bya awụkota l'ụlo-ẹ́kwà ono; mẹ iphemiphe ọbule, nọkota iya nụ; shi ẹge ono mee ya; yọ dụkota nsọ.

\VS{11}Yo meta manụ ono phee ugbo ẹsaa l'ẹnya-ngwẹja ono; yeru ngwa iya l'ọ ha; mẹ eze efere ono yẹle ọkpa iya; shi ẹge ono mee ya; yọ dụkota nsọ.

\VS{12}Yọ bya ewota manụ ọwu l'ishi ono wụa Érọnu l'ishi gude mee ya; yọ dụ nsọ.

\VS{13}Ya ndono; Mósisu abyakwaphu bya eduta ụnwu Érọnu dufuta; bya eworu uwe-nlọkpuru yeshia ẹphe; bya egude gbịriri ẹkwa-ukfu webegbaa ẹphe; bya ewota ẹkwa-okpu kpubegbaa ẹphe l'ishi; bụ iya bụ ẹge Ojejoje tụru Mósisu ọnu t'e mee ya.


\par }{\PP \VS{14}Yọ bya akpụta oke-eswi ono, ee-gude gwoo ngwẹja-iphe, dụ ẹji ono bya; Érọnu yẹle ụnwu iya eworu ẹka byabẹ oke-eswi ono l'ishi.

\VS{15}Mósisu eworu oke-eswi ono gbua; bya emeta mee ya gude mkpụshi-ẹka iya tee ya lẹ mpo, nọgbaa l'ẹnya-ngwẹja ono; shi ẹge ono swafụ mmeru, nọ iya nụ. Yọ bya eworu ọphu phọduru nụ wụa l'ukfu ẹnya-ngwẹja ono; gude mee ya; yọ dụ nsọ; kfụa ụgwo iphe, dụ ẹji; shi ẹge ono swafụ mmeru, nọ iya nụ.

\VS{16}Mósisu abya eheshikota ẹ̀bà, nọ l'iphe-ẹpho iya l'ọ ha; bọtakwaphu anyị iya; mẹ àkpụ̀rù-ose iya ẹphe ẹbo; mẹ ẹ̀bà, nọkota iya nụ; woru kpọo ọku l'ẹnya-ngwẹja ono.

\VS{17}Yọ bụru anụ oke-eswi ono; waa akpọ iya yẹle nshị iya; b'o gude je akpọo ọku l'azụ ọdu ndu Ízurẹlu; bụ iya bụ ẹge Ojejoje kfuru Mósisu t'o mee ya.


\par }{\PP \VS{18}Yọ bya akpụta ebyila ono, ee-gude gwoo ngwẹja-ukfuru ono; Érọnu yẹle ụnwu iya abya eworu ẹka byabẹ ebyila ono l'ishi.

\VS{19}Mósisu egbua ebyila ono; nakọbe mee; pata mee ya ono phedzuru lẹ mgberemẹku ẹnya-ngwẹja ono mgburumgburu.

\VS{20}Yo gbubushia anụ ebyila ono ibiribe ibiribe; bya eworu ishi iya yẹle ibiribe ibiribe iya ono; mẹ ẹ̀bà iya kpọkota ọku.

\VS{21}Yo gude mini saa iphe-ẹpho iya; mẹ ẹka iya yẹle ọkpa iya asasa; bya achịko anụ ebyila ono kpọo ọku l'ẹnya-ngwẹja ono; yọ bụru ngwẹja-ukfuru, a nụru Ojejoje; mbụ ngwẹja-ọku, mkpọ iya dụ Ojejoje mma; bụ iya bụ ẹge Ojejoje tụru Mósisu ekemu t'o mee ya.


\par }{\PP \VS{22}Yọ bya akpụta ebyila ọdo. Ebyila onanu bụ ọphu ee-gude mee Érọnu yẹle ụnwu iya t'ẹphe bụru ndu achịjeru Nchileke ẹja. Érọnu yẹle ụnwu iya eje eworu ẹka byabe iya l'ishi.

\VS{23}Mósisu egbua ebyila ono; bya ewota mee ya gbashị Érọnu l'atakpa-nchị ẹka-ụtara; mkpụshi-ẹka ezeke-ẹka ẹka-ụtara; mẹ mkpụshi-ọkpa ezeke-ọkpa ẹka-ụtara.

\VS{24}Mósisu edufutakwaphu ụnwu Érọnu; bya etekwaaphu ẹphe mee ono l'atakpa-nchị ẹka-ụtara; mkpụshi-ẹka ezeke-ẹka ẹka-ụtara; mẹ mkpụshi-ọkpa ezeke-ọkpa ẹka-ụtara. Mósisu abya eworu mee ono phedzuru lẹ mgberemẹku ẹnya-ngwẹja ono mgburumgburu.

\VS{25}Yo wota ẹ̀bà iya; mbụ ẹ̀bà, shi l'ukfumọdzu iya; mẹ ọphu nọkota l'iphe-ẹpho iya l'ọ ha; bọtakwaphu anyị iya; waa àkpụ̀rù-ose iya ẹphe ẹbo yẹle ẹ̀bà, nọkota iya nụ; wota ụtakfu ẹka-ụtara iya tụkwase iya.

\VS{26}Yo je lẹ nkata ono, e yeru buredi, ẹ te gudedu iphe, ekoje buredi ghee, nọ Ojejoje l'ifu ono; bya ewota ishi buredi lanụ; wotakwaphu ishi akara lanụ l'akara ono, a gwọkoberu manụ ghee ono; waa ẹcha-mbeke lanụ. Yo wota iya yekobe l'ẹ̀bà iya phụ yẹle ụtakfu ẹka-ụtara iya phụ.

\VS{27}Yọ tụko iphemiphe ono l'ọ ha dẹe Érọnu yẹle ụnwu iya l'ẹka; ẹphe abya eworu iya maa amama l'ifu Ojejoje t'ọ bụru ngwẹja-amama.

\VS{28}Mósisu abya anata ẹphe iphemiphe ono; chịkota yẹle ngwẹja-ukfuru phụ kpọo ọku l'ẹnya-ngwẹja ono; yọ bụru ngwẹja, e gude mee madzụ t'ọ bụru onye achịjeru Nchileke ẹja; mbụ ngwẹja-ọku, mkpọ iya dụ Ojejoje mma.

\VS{29}Yo wotakwaphu ǹdụ́ iya, bụ iya bụ oke, a hẹru Mósisu l'ebyila ono, e gude mee Érọnu phẹ t'ẹphe bụru ndu achịjeru Nchileke ẹja ono; makwaaphu amama l'ifu Ojejoje; t'ọ bụru ngwẹja-amama; bụ iya bụ ẹge Ojejoje tụru Mósisu l'ekemu t'o mee ya.


\par }{\PP \VS{30}Ya ndono; Mósisu abya emeta manụ, ọwu l'ishi ono; bya emetakwaphu mee ono, nọ l'ẹnya-ngwẹja ono; bya eworu phee Érọnu yẹle ụnwu iya l'ẹhu; mẹ l'uwe ẹphe. Yo mee Érọnu yẹle uwe iya; mee ụnwu iya phẹ l'uwe ẹphe; ẹphe adụkota nsọ.


\par }{\PP \VS{31}Mósisu asụ Érọnu yẹle ụnwu iya: “Unu je eshia anụ ono l'ifu Ụlo-Ẹ́kwà Ndzuko. Unu anọdu l'ẹke ono taa ya yẹle buredi ono, nọ lẹ nkata ono, e yeru ngwẹja, e gude mee unu t'unu bụru ndu achịjeru Nchileke ẹja ono; bụ iya bụ ẹge ya tụru ekemu sụ tẹ Érọnu yẹle ụnwu iya rije iya.

\VS{32}Anụ ono yẹle buredi ono ọphu phọduru nụ; bẹ unu e-woru je akpọo ọku.

\VS{33}Unu be egbeshikwa l'ifu Ụlo-Ẹ́kwà Ndzuko ono jeye ujiku ẹsaa; teke ee-mege k'ome unu t'unu bụru ndu achịjeru Nchileke ẹja; kẹ l'ọ bụ ujiku ẹsaa; bẹ ee-gude megee ya.

\VS{34}Iphe, e meru ntanụ-a bụ iphe, Ojejoje tụru ekemu t'e mee; gude kfụa ụgwo iphe, dụ ẹji, unu meru.

\VS{35}Ọo ya meru iphe, unu a-nọ l'ọnu Ụlo-Ẹ́kwà Ndzuko: eswe l'ẹnyashi ujiku ẹsaa; shi ẹge ono mee iphe, Ojejoje sụru t'e meje; t'ọnwu be egbu unu; kẹ l'ọ kwa ẹge a tụru iya l'ekemu ndono.”


\par }{\PP \VS{36}Ya ndono; Érọnu yẹle ụnwu iya emekota iphe, Ojejoje shi l'ọnu Mósisu sụ t'ẹphe mee.




\par }\Chap{9}{\SH Ndu achịjeru Nchileke ẹja awata ozi ẹphe
\par }
{\PP \VerseOne{1}Yo be lẹ mbọku k'ẹsato; Mósisu ekua Érọnu yẹle ụnwu iya; mẹ ndu bụ ọgurenya Ízurẹlu.

\VS{2}Yọ sụ Érọnu: “T'ọ kpụta nwa oke-eswi gude gwoo ngwẹja-iphe, dụ ẹji yẹle ebyila, ii-gude gwoo ngwẹja-ukfuru. Oke-eswi ono mẹ ebyila ono a-bụ ọphu ẹ-te nwedu ntụpo, nọ iya l'ẹhu; kpụru iya bya Ojejoje l'ifu.

\VS{3}Kfuaru ụnwu Ízurẹlu: T'ẹphe kpụta mkpi t'e gude gwoo ngwẹja-iphe, dụ ẹji; unu akpụta nweswi yẹle nwatụru. Ẹphe ẹbo a-bụgbaa ọphu nọwaru afa lanụ; mbụ ọphu ẹ-te nwedu ntụpo, nọ iya l'ẹhu; gude je t'e gwoo ngwẹja-ukfuru.

\VS{4}Unu akpụtakwaphu oke-eswi; waa ebyila, ee-gude gwoo ngwẹja-ẹhu-agu; t'e gude gwoo ngwẹja l'ifu Ojejoje; mẹkwaphu ngwẹja-nri, a gwọkoberu manụ; kẹle ntanụ ọwaa bẹ Ojejoje e-koshikwa unu onwiya.”


\par }{\PP \VS{5}Ẹphe egwota iphe ono, Mósisu gụshiru ono bya l'ifu Ụlo-Ẹ́kwà Ndzuko. Iphe bụ ndu Ízurẹlu l'ẹphe ha awụfuta bya akụru Ojejoje l'ifu.

\VS{6}Mósisu asụ: “Ọwaa iphe, Ojejoje sụru t'unu mee ndọ-ọ; tẹ ya koshikwanu unu ọdu-biribiri iya.”

\VS{7}Tọ dụ iya bụ; Mósisu asụ Érọnu: “Tụgbua je l'ẹnya-ngwẹja ono je egwoo ngwẹja-iphe, dụ ẹji ngu ọbu yẹle ngwẹja-ukfuru ngu ọbu; gude kfụaru onwongu ụgwo iphe, dụ ẹji yẹle ụgwo iphe, dụ ẹji ndu Ízurẹlu. Gwoo ngwẹja ono gude kfụa ụgwo iphe, dụ ẹji ẹphe; bụ iya bụ ẹge Ojejoje kfuru sụ t'e mee ya.”


\par }{\PP \VS{8}Ya ndono; Érọnu abya ejee l'ẹnya-ngwẹja ono; je egbua nwa oke-eswi ono, oo-gude gwoo ngwẹja-iphe, dụ ẹji nk'iya ono.

\VS{9}Ụnwu iya abya apataru iya mee nwa oke-eswi ono. Yo gude mkpụshi-ẹka meta mee ono tee lẹ mpo, e mobegbaaru l'ẹnya-ngwẹja ono; bya eworu mee ono ọphu wuduru nụ; wụru ye l'ukfu ẹnya-ngwẹja ono.

\VS{10}Yọ bya eworu ẹ̀bà anụ ono, o gude gwoo ngwẹja-iphe, dụ ẹji ono; ọwaa àkpụ̀rù-ose iya ẹphe ẹbo; mẹ anyị iya; kpọo ọku l'ẹnya-ngwẹja ono; bụ iya bụ ẹge Ojejoje tụru Mósisu ọnu t'e mee ya.

\VS{11}Anụ iya; mẹ akpọ iya; b'ọ kpọru ọku l'azụ ọdu ndu Ízurẹlu.


\par }{\PP \VS{12}Érọnu akpụta anụ ono, oo-gude gwoo ngwẹja-ukfuru ono gbua. Ụnwu iya abya apataru iya mee anụ ono; yọ bya ephephee ya l'ẹnya-ngwẹja ono mgburumgburu.

\VS{13}Ẹphe ahaa anụ ngwẹja-ukfuru ono nanụ nanụ chịtaru iya; jeye l'ishi iya. Yọ tụko iya l'ọ ha kpọo ọku l'ẹnya-ngwẹja ono.

\VS{14}Yo gude mini saa iphe-ẹpho iya asasa; mẹ ẹka iya; mẹ ọkpa iya; bya akpọkwaa ya phụ ọku l'eli ngwẹja-ukfuru ono, nọhawa l'ẹnya-ngwẹja ono.


\par }{\PP \VS{15}Érọnu egwofuta iphe ngwẹja ndu Ízurẹlu; kpụta eghu ono, oo-gude gwoo ngwẹja-iphe, dụ ẹji nk'ẹphe ono gbua; gude iya gwoo ngwẹja-iphe, dụ ẹji; ẹge ono, o gworu kẹ mbụ phụ.

\VS{16}Yọ bya akpụta anụ ono, oo-gude gwoo ngwẹja-ukfuru ono; gude iya gwoo ngwẹja ọbu ẹge a tụru ọnu t'e meje iya.

\VS{17}Yo wotakwaphu ngwẹja-nri ono; bya ahata iya ọphu jiru mkpoji-ẹka; kpọo ya ọku l'ẹnya-ngwẹja; a gụfukwaru ngwẹja-ukfuru, eegwoje l'ụtsu.

\VS{18}Yọ bya egbua oke-eswi phụ yẹle ebyila phụ; gude gwooru ndu Ízurẹlu ngwẹja-ẹhu-agu. Ụnwu iya apataru iya mee anụ ono; yọ nata iya ẹphe phephee l'ẹnya-ngwẹja ono mgburumgburu.

\VS{19}Ẹphe ewotakwaru iya phụ ẹ̀bà oke-eswi ono yẹle k'ebyila ono; mbụ ẹ̀bà, shi l'ukfumọdzu iya; mẹ ẹ̀bà, kwechiru iphe-ẹpho iya; mẹfua àkpụ̀rù-ose iya ẹphe ẹbo; mẹ anyị iya.

\VS{20}Ẹphe eworu ẹ̀bà anụ ono tukobe lẹ ǹdụ́ iya. Érọnu abya eworu ẹ̀bà ono kpọo ọku l'ẹnya-ngwẹja ono;

\VS{21}ọle ǹdụ́ iya ono; ọwaa ụtakfu ẹka-ụtara iya; b'o woru maa amama l'ifu Ojejoje t'ọ bụru ngwẹja-amama; bụ iya bụ ẹge Mósisu sụru t'e mee ya.


\par }{\PP \VS{22}Tọ dụ iya bụ; Érọnu achilia ẹka imeli l'ụzo ẹke ndu Ízurẹlu nọ; bya agọoru ẹphe ọnu; bya eshi l'ẹke o shi ogwo ngwẹja-iphe, dụ ẹji phụ yẹle ngwẹja-ukfuru phụ; mẹ ngwẹja-ẹhu-agu phụ; nyizita.

\VS{23}Mósisu yẹle Érọnu atụko bahụ l'ime Ụlo-Ẹ́kwà Ndzuko ono. Ẹphe alụfutalephu; bya agọoru ndu Ízurẹlu ọnu; Ojejoje ekoshi ndu ono l'ẹphe ha ọdu-biribiri iya.

\VS{24}Ọku eshi Ojejoje l'ẹka daa bya ekee ngwẹja-ukfuru ono yẹle ẹ̀bà ono, nọ l'eli ẹnya-ngwẹja ono. Ndu Ízurẹlu aphụa iphe, meru nụ; gude ẹhu-ọtso-ẹna tụa ụzu; dakọta kpurumu; kpubekota ifu l'alị.




\par }\Chap{10}{\SH Anwụhu Nadabu yẹle Abihu
\par }
{\PP \VerseOne{1}Ụnwu Érọnu, bụ Nadabu; mẹ Abihu ewotatsua mbeji, aagụje ọku ẹphe l'ẹhu l'ẹhu; bya amụru ọku ye iya; ye iya ínsẹnsu. Obenu l'ọku ono, ẹphe gude bya l'ifu Ojejoje ono bụ ọku, ẹ-ta dudu nsọ; bụ iphe Ojejoje sụru tẹ ẹphe bẹ emejeshi.

\VS{2}Ya ndono; ọku eshi Ojejoje l'ẹka bya eworu ẹphe tsua; ẹphe anọdu Ojejoje l'ifu l'ẹke ono nwụshihu.

\VS{3}Mósisu asụ Érọnu: “Ọ kwa iphe-a bẹ Ojejoje shi ekfu teke ono, ọ sụru: ‘Lẹ ndu abya iya ntse bẹ ya e-me t'ẹphe maru lẹ ya dụ nsọ. Ya e-me tẹ ndu Ízurẹlu l'ẹphe ha phụ ọdu-biribiri iya.’ ” Érọnu anọdulephu nwa nggujingguji.


\par }{\PP \VS{4}Mósisu ekua Mishẹlu; mẹ Ẹluzafanu, bụ ụnwu Uzẹlu; sụ ẹphe: “Unu pata odzu unwunne unu l'ụlo-ẹ́kwà Nchileke; pafụ l'ọdu ndu Ízurẹlu.” Uzẹlu ono bụ nwunne nna Érọnu.

\VS{5}Ya ndono; ẹphe abya egude ẹka l'uwe-nlọkpuru ndu ono; pata ẹphe pafụshia l'ọdu ndu Ízurẹlu; bụ iya bụ ẹge Mósisu kfuru t'ẹphe mee ya.


\par }{\PP \VS{6}Mósisu asụ Érọnu yẹle ụnwu iya; mbụ Eliyéza yẹle Itama: “Unu ba ahakwa ẹgbushi unu t'ọ yagashịhu ayagashịhu; ọphu unu alakakwa uwe unu alaka. Ọ dụdu bẹ unu a-nwụshihukwa; Ojejoje atụ-koshi ndu Ízurẹlu l'ẹphe ha oke ẹhu-eghughu iya. Ọ kwa ụnwunna unu; mbụ ndu Ízurẹlu l'ẹphe ha a-ra ẹkwa ndu ono, Ojejoje gude ọku kegbushia ono.

\VS{7}Unu ba alụfukwa alụfu l'ifu Ụlo-Ẹ́kwà Ndzuko; a -nọnyakwaa; unu anwụshihu; kẹle Ojejoje wụru unu manụ l'ishi.” Yọ bụleruphu ẹge ono, Mósisu kfuru ono; bẹ ẹphe meru.


\par }{\SH Ekemu kẹ ndu achịjeru Nchileke ẹja
\par }
{\PP \VS{8}Tọ dụ iya bụ; Ojejoje abya ekfuru nụ Érọnu; sụ iya:

\VS{9}“Nggụbedua l'onwongu; mẹ ụnwu ngu; unu ba angụjekwa mẹe; ọphu unu 'angụjekwa iphe, eme l'ẹnya; teke unu abahụ lẹ Ụlo-Ẹ́kwà Ndzuko. Ọdumeka bẹ unu a-nwụshihukwa. Ọ bụ ẹge ono bẹ ọo-dụ jeyewaru l'ọgbo ọphu etso unu.

\VS{10}Ọo ya bụ; t'unu dokahuje iphe, dụ nsọ; yẹle iphe, ẹ-ta adụdu nsọ. Unu edokahukwaphu iphe, aasọ nsọ yẹle iphe, ẹ ta asọdu nsọ.

\VS{11}Unu ezije ụnwu Ízurẹlu iphe, bụ ekemu ono l'ọ ha, bụ ọphu Ojejoje shi l'ẹka Mósisu tụaru ẹphe.”


\par }{\PP \VS{12}Mósisu abya ekfuru yeru Érọnu; mẹ ụnwu iya ndu ọphu phọduru nụ, bụ iya bụ Eliyéza yẹle Itama; sụ ẹphe: “Unu wota ngwẹja-nri ọphu phọduru nụ lẹ ngwẹja-ọku ono, a kpọru ọku nụ Ojejoje ono. Unu ria ya lẹ mgboro ẹnya-ngwẹja ono. Ọle t'unu be eyekwa iya iphe, ekoje buredi. Ishi iya abụru l'ọ bụ ngwẹja, dụ nsọ nshinu.

\VS{13}Unu nọdukwa l'ẹke dụ nsọ ria ya; kẹ l'ọo iphe, ruberu ngu nụ; bya abụru iphe, ruberu ụnwu ngu; mbụ ngwẹja-ọku, aanụ Ojejoje; kẹ l'ọo ẹge a tụru iya l'ekemu iya ndono.

\VS{14}Obenu l'ọ bụ nggụbedua; nggu l'ụnwu ngu: ndu k'unwoke; mẹ ndu k'ụnwanyi; a-tajẹ ǹdụ́ anụ ono, e gude gwoo ngwẹja-amama ono yẹle ụtakfu iya ono, a nụru ono. Unu nọdujekwa l'ẹke dụ nsọ taa ya; kẹ l'ọo iphe, ruberu ngu nụ; bya abụru iphe, ruberu ụnwu ngu l'iphe, ụnwu Ízurẹlu gude bya ogwo ngwẹja-ẹhu-agu.

\VS{15}Ụtakfu iya ono, a nụru ono; waa ǹdụ́ iya ono, a màru àmàmà ono bẹ ẹphe e-yekobeje ẹ̀bà anụ ngwẹja-ọku ono wota; t'a maa amama l'ifu Ojejoje t'ọ bụru ngwẹja-amama. Ono abụru nke ngu yẹle k'ụnwu ngu; bụru iphe, ruberu unu gbururu jeye lẹ gbururu, bụ iya bụ ẹge Ojejoje tụru ekemu sụ t'e meje iya.”


\par }{\PP \VS{16}Mósisu akpaa ishi ẹge e meru eghu phụ, e gude gwoo ngwẹja-iphe, dụ ẹji phụ; bya amaru l'a kpọru iya ọku; ẹhu eghulahaa ya eghughu l'iphe, ụnwu Érọnu ndu ọphu nọkwadu ndzụ meru; bụ iya bụ Eliyéza yẹle Itama. Yọ jị ẹphe:

\VS{17}“?Bụ ngụnu kparu iphe, unu ta nọdudu l'ime ụlo-ẹ́kwà Nchileke taa anụ ono, gude gwoo ngwẹja-iphe, dụ ẹji ono; keshinu ọ bụ iphe, dụ nsọ nshinu; bya abụru iphe, a nụru unu t'unu gude safu iphe, dụ ẹji, ndu ọha meru; shi iya kfụa ụgwo iphe, dụ ẹji ẹphe l'ifu Ojejoje?

\VS{18}Keshinu ẹ te gudedu mee anụ ono bahụ lẹ Ẹke-dụ-Nsọ bẹ unu ga anọdu l'ụlo-ẹ́kwà Nchileke taa ya, bụ iya bụ ẹge ya tụru l'ekemu.”


\par }{\PP \VS{19}Érọnu asụ Mósisu: “Ọ kwa ntanụ-a bẹ ẹphe nọdu Ojejoje l'ifu gwoo ngwẹja-iphe, dụ ẹji ẹphe yẹle ngwẹja-ukfuru ẹphe; yọ bya adakfuta iya ẹge-a! Ndẹge ya taru anụ ngwẹja-iphe, dụ ẹji ono ntanụ; Ojejoje; ?ọ ga anata iya-a?”

\VS{20}Mósisu anụtsulephu iphe ono, o kfuru ono; yo ji iya ẹpho.




\par }\Chap{11}{\SH Nri, aasọ nsọ; mẹ ọphu, \newline  ẹ taa sọdu nsọ
\par }
{\R (Dit 14:3-21)

\par }{\PP \VerseOne{1}Tọ dụ iya bụ; Ojejoje abya ekfuru yeru Mósisu yẹle Érọnu; sụ ẹphe:

\VS{2}“Unu kfuru ndu Ízurẹlu; sụ ẹphe: Ọwaa bụ egbe anụ, unu a-tajẹ l'iphe, bụ anụ, nọkota lẹ mgboko:

\VS{3}Unu tajẹ iphe, bụ anụ, nweru ụjaragvu-ọkpa; mbụ anụ, l'anwafụtaje nri taphu azụ l'iphe, bụ ụnwu anụ.

\VS{4}O nwekwaru ndu ọphu anwafụtaje nri taphu azụ; ọphu ẹphe 'enwedu ụjaragvu-ọkpa; nwekwanuru ndu ọphu nweru ụjaragvu-ọkpa; ọphu ẹphe 'anwafụtajedu nri taphu azụ. Unu ba atajẹkwa ndu onanu. Ịnya-kamẹlu bẹ anwafụtaje nri taphu azụ; obenu l'o to nwedu ụjaragvu-ọkpa. Ọo ya bụ l'ọ bụ anụ, aasọ nsọ l'ẹke unu nọ.

\VS{5}Unu ba atajẹkwa nchi-ọ̀gbà; kẹ l'ọonwafutaje nri taphu azụ; obenu l'ẹ to nwedu ụjaragvu-ọkpa. Ọ bụ anụ, aasọ nsọ l'ẹke unu nọ.

\VS{6}Nggamanchị bụkwaphu anụ, aasọ nsọ l'ẹke unu nọ; kẹ l'ọonwafutaje nri taphu azụ; obenu l'ẹ to nwedu ụjaragvu-ọkpa.

\VS{7}Ezi bụkwaphu anụ, aasọ nsọ l'ẹke unu nọ; kẹ l'o nweru ụjaragvu-ọkpa; obenu l'ẹ tọo nwafụtajedu nri taphu azụ.

\VS{8}Anụ ono l'ọ ha bụkota anụ, aasọ nsọ l'ẹke unu nọ; unu ba atajẹkwa anụ iya; ọphu unu 'edenyijekwa odzu iya ẹka.


\par }{\PP \VS{9}“Ndu ọwaa bụ anụ ndu ọphu unu a-tajẹ ndọ-ọ l'anụ ndu ọphu, bu lẹ mini; anụ nweru m̀kpọ́ yẹle ọphu nweru ẹkiri; buru l'eze ẹnyimu; mẹ nggele. Unu tajẹ ndu onanu.

\VS{10}Obenu lẹ ndu ọphu l'ẹphe ha; mbụ ndu ọphu bu l'eze ẹnyimu; mẹ nggele; to nwe m̀kpọ́; to nwe ẹkiri; mẹkpo iphemiphe ọbule, bụ iphe eje lẹ mini; mẹ iphe, bụ iphe, nọ ndzụ; buru lẹ mini l'ọ ha bụkotakwa akpamara l'ẹke unu nọ.

\VS{11}Keshinu ọ bụ unu akpamara; unu ba atajẹkwa anụ iya. T'odzu iya bụkwaruphu unu akpamara.

\VS{12}Mbụ l'iphe bụ iphe, bu lẹ mini, ẹ-te nwedu m̀kpọ́; to nwe ẹkiri a-bụkotakwaru unu akpamara.


\par }{\PP \VS{13}“Ọwaa ụnwenu ndu ọphu a-bụru unu akpamara: unu ba atajẹkwa ndu onanu; kẹ l'ọ bụ akpamara. Ndu onanu bụ ugo; udele; udele-ojingu;

\VS{14}mẹ egbe; ọwaa ivu l'ụdu iya l'ụdu iya;

\VS{15}mẹkpo ọphegu l'ụdu iya l'ụdu iya;

\VS{16-18}mẹ mgbashị-ujiku l'ụdu iya l'ụdu iya; mẹ ẹnu gọlu; mẹ egbe-nwọku l'ụdu iya l'ụdu iya; mẹ ọgu-ịkporo; mẹ ugo-mini;

\VS{19}eze ọku-eswi-ụda; mẹ apyara-nhọko l'ụdu iya l'ụdu iya; ovu; ọwaa ụtsu-nwankụta.


\par }{\PP \VS{20}“Iphe, bụ ogu, furu ẹ́bà; gude ọkpa ẹno eje ije a-bụkotaru unu akpamara.

\VS{21}Ọle o nwekwaru-a ogu, furu ẹ́bà, gude ọkpa ẹno l'eje ije, unu a-tajẹ. Ọphu unu a-tajẹ bụ ọphu nweru ọgbatingu, oogudeje akfụ nkfụ.

\VS{22}Ọphu unu a-tajẹ bụ igube l'ụdu iya l'ụdu iya; mẹ ịnyarinya l'ụdu iya l'ụdu iya; mẹ atsụ-ẹgu l'ụdu iya l'ụdu iya; waa mkpakparamatsụ l'ụdu iya l'ụdu iya.

\VS{23}Iphe bụ ogu ọdo, furu ẹ́bà; gude ọkpa ẹno eje a-bụkotaru unu akpamara.


\par }{\PP \VS{24}“Ụnwu iphe ono l'ọ ha e-me unu; unu abụru ndu aasọ nsọ. Onye denyiru odzu iya ẹka bẹ aa-nọdu asọ nsọ jeye l'urẹnyashi.

\VS{25}Iphe bụ onye pataru odzu iya a-sa uwe iya asasa. Onye ono a-bụru onye aasọ nsọ jeye nchi ejihu.

\VS{26}Iphe bụ anụ, nweru ụpyi-ọkpa; to nwe ụjaragvu-ọkpa; ọwaa ọphu ta anwafụtajedu nri taphu azụ; t'ọ bụkwaru unu anụ, aasọ nsọ. Iphe bụ onye denyiru odzu iya ẹka a-bụkwaruphu onye aasọ nsọ.

\VS{27}Iphe bụ anụ, nweru ọkpa ẹno, bụ ndu ọphu akọbeje nvọ eje ije a-bụkwaru unu anụ, aasọ nsọ. Onye denyiru odzu iya ẹka a-bụkwaru onye aasọ nsọ jeye nchi ejihu.

\VS{28}Onye pataru odzu iya a-sa uwe iya asasa; yọ bụru onye aasọ nsọ jeye nchi ejihu. Ụnwu anụmanu ono a-bụkotaru unu anụ, aasọ nsọ.


\par }{\PP \VS{29}“A -bya l'anụ, awụ l'ẹpho; ndu ọwaa bụ ndu ọphu unu a-nọdu asọ nsọ: ọphegu; okerekfu; ngwere l'ụdu iya l'ụdu iya;

\VS{30}agụ-ụlo; awala; aghụ; orinvụru waa ogube.

\VS{31}Ndu onanu bụkota anụ, unu a-nọduje asọ nsọ l'anụ, awụ l'ẹpho. Onye nweru ọphu o denyiru ẹka teke ọ nwụhuru anwụhu l'a-bụru onye aasọ nsọ jeye nchi ejihu.

\VS{32}Iphe bụ iphe ọphu nwụhuru anwụhu dapyabẹru bụakwa iphe, aasọ nsọ; m'ọ bụ iphe, e gude oshi pyịa; m'ọ bụ uwe; m'ọ bụ akpọ anụ; m'ọ bụ ẹda ukpo; mbụkpo iphe, bụ ngwo, e gude eme iphe; t'e dekwaa ya lẹ mini; yọ bụru iphe, aasọ nsọ jeye nchi ejihu; a tụrua ya.

\VS{33}Teke o nweru l'ẹphe ha ọphu daru l'ite-ụra; iphe bụ iphe, nọ l'ite ono bụkotaakwa iphe, aasọ nsọ; unu tụkpokwaa ite ọbu atụkpo.

\VS{34}Nri, mini shi l'ite ono denyiru bụakwa nri, aasọ nsọ. Iphe, bụ iphe, aangụ angụngu shi l'ite ono bụakwa iphe-angụngu, aasọ nsọ.

\VS{35}Iphe, odzu anụ ono, a gụshiru ono daru bụakwa iphe, aasọ nsọ. Ọ -bụru l'ọ daru l'ite-ọku; m'ọ bụ l'ekfu, eeshi ite t'a fọtakwa iya je atụkposhia. Ọ bụakwa iphe, aasọ nsọ. Unubẹdua a-nọdukwanu asọ iya nsọ.

\VS{36}Ẹnya ẹke mini eshije awụshi; m'ọ bụ nwogvu, mini ha nshinu ta bụkwa ẹke, aasọ nsọ. Ọle onye denyiru odzu, daburu iya nụ ẹka bẹ bụakwa onye aasọ nsọ.

\VS{37}O -nweru akpụru iphe, aakụ akụku, odzu anụ ono daru bẹ nebyi iphe ono ta bụkwa iphe aasọ nsọ.

\VS{38}Obenu; ọ -bụru l'e yewaru mini lẹ nebyi iphe ọbu; odzu anụ ono adalahu iya b'ọ bụakwa unu iphe, aasọ nsọ.


\par }{\PP \VS{39}“Ọ -bụru l'ọo anụ ọphu a haru t'unu tajẹ anụ iya bẹ nwụhuru nụ bẹ onye denyiru iya ẹka a-bụkwaru onye aasọ nsọ jeye nchi ejihu.

\VS{40}Onye takwanụru odzu iya l'a-sa uwe iya asasa; bụru onye aasọ nsọ jeye nchi ejihu. Onye patakwanụru odzu iya apata l'a-sakwaphụ uwe iya; bụru onye aasọ nsọ jeye nchi ejihu.


\par }{\PP \VS{41}“Iphe, bụ iphe, awụ l'ẹpho a-bụkotakwaru unu akpamara; t'ẹ b'ọ dụkwa onye e-ri iya eriri.

\VS{42}Unu ba atajẹkwa iphe, bụ iphe, awụ awụwu l'alị: ọphu gude ẹpho awụ; m'ọ bụ ọphu gude ọkpa ẹno l'eje; m'ọ kwanụ ọphu gude igweligwe ọkpa eje; kẹ l'ọ tụkoru bụru akpamara.

\VS{43}T'ẹ b'ọ dụkwa iphe, awụ l'ẹpho, unu e-gude merua onwunu. Ọphu unu 'egudekwa ẹphe mee onwunu ndu aasọ nsọ; t'unu be shi iya bụru ndu e meruru emeru;

\VS{44}kẹ l'ọ kwa yẹbedua bụ Ojejoje; bya abụru Nchileke unu. Ọo ya bụ; unu dobe onwunu iche; unu adụ nsọ; kẹle yẹbedua dụ nsọ. Unu be egudekwa iphe, awụ l'ẹpho; mbụ ọphu akpụ wuruwuru l'alị merua onwunu;

\VS{45}kẹ l'ọ kwa yẹbedua bụ Ojejoje, shi lẹ Íjiputu dufuta unu tẹ ya bụru Nchileke unu. Ọo ya bụ: ‘Unu dụkwa nsọ; kẹ lẹ yẹbedua dụkwa nsọ.’


\par }{\PP \VS{46}“Ono bụ ekemu, a tụru swibe anụ; waa ẹnu; mẹ iphe, bụ iphe, nọ ndzụ, bu lẹ mini; mẹkpo iphe ọdo, bụ iphe, awụ l'ẹpho; mbụ ọphu akpụ wuruwuru l'eliphe;

\VS{47}t'e gude dokahu iphe, aasọ nsọ yẹle iphe, ẹ taa sọdu nsọ; dokahu anụmanu, bụ ọphu ee-rije eriri; mẹ ọphu ẹ tee rijedu eriri.”




\par }\Chap{12}{\SH Ọsafu nwanyi, zedaru ẹku ntụru
\par }
{\PP \VerseOne{1}Ojejoje abya ekfuru yeru Mósisu; sụ iya:

\VS{2}“Kfuru yeru ụnwu Ízurẹlu ẹge-a: Lẹ nwanyi -tsụta ime bya amụa nwata nwoke; t'ọ nọkwaa abalị ẹsaa bụru onye aasọ nsọ; ẹge ono, ọonoje teke nsọ eme iya ono; kẹle ntụru nọ iya l'ẹhu.

\VS{3}O -rua lẹ mbọku k'ẹsato; e bua nwata ọbu útsù.

\VS{4}Teke ono; nwanyi ono abya anọo ụkporo abalị l'abalị iri l'ẹto t'e gude swafụ iya ntụru kẹ mee, laru iya nụ. T'ẹ b'ọ dụkwa iphe, e doberu nsọ, oo-denyi ẹka; ọphu t'ẹ b'ọ bahụkwa lẹ Ụlo-dụ-nsọ jeye mbọku, nsọ k'ọsafu ntụru iya a-gvụ.


\par }{\PP \VS{5}“Ọ -bụru l'ọo nwata nwanyi b'ọ mụru bẹ ọo-nọ ujiku iri l'ẹno bụru onye aasọ nsọ; bụ iya bụ ẹge aanọduje asọ iya nsọ teke nsọ eme iya. Iphe, ọo-nọ t'e gude safu iya mee, larụ iya nụ bụ ụkporo abalị ẹto l'abalị ishingu.


\par }{\PP \VS{6}“Eswe mbọku ọsafu ntụru iya ono gvụlephu; m'ọ bụ nwata nwoke b'ọ mụru; m'ọ bụ nwata nwanyi; tẹ nwanyi ono kpụta nwatụru, nọru afa lanụ t'e gude gwoo ngwẹja-ukfuru. Yọ nwẹkwaaphu nwa ndo; m'ọ bụ kparakobe; t'e gude gwoo ngwẹja-iphe, dụ ẹji. T'o gude iya bya l'ifu Ụlo-Ẹ́kwà Ndzuko bya anụ onye achịjeru Nchileke ẹja.

\VS{7}Onye ono, achịjeru Nchileke ẹja ono egude iphe ono gwoo ngwẹja nụ Ojejoje gude kfụa ụgwo iphe, dụ ẹji, nwanyi ono meru. Teke ono; yọ bya abụru onye a safụru ntụru lẹ mee, laru iya nụ. Ono bụ ekemu, nọru nwanyi, mụru nwata nwoke; m'ọ bụ nwata nwanyi.


\par }{\PP \VS{8}“Teke bụ l'onye ọbu ta adụdu ike ọgbata nwatụru; t'ọ nwụtaru iya kparakobe ẹbo; m'ọ bụ ndo labụ. T'a nwụta nanụ gude gwoo ngwẹja-ukfuru; gude ọphu gwoo ngwẹja-iphe, dụ ẹji. Onye achịjeru Nchileke ẹja egude iya kfụa ụgwo iphe, dụ ẹji iya; yọ bụru onye, a safụru ntụru.”




\par }\Chap{13}{\SH Onye ẹhu-labụ eme
\par }
{\PP \VerseOne{1}Tọ dụ iya bụ; Ojejoje abya ekfuru Mósisu yẹle Érọnu; sụ ẹphe:

\VS{2}“Ọ -bụru l'o nweru ọnya, nọ madzụ l'ẹhu; m'ọ bụ iphe, dụ l'ọ bụ ẹkpa; m'ọ bụ iphe tụkashiru iya poopoo l'ẹhu, bụ iphe nweru ẹge ọo-dụ; yọ ghọo ẹhu-labụ; nọdu onye ono l'akpọ-ẹhu; t'e dutakwa onye ọbu jekfu Érọnu, bụ onye achịjeru Nchileke ẹja; m'ọ bụ onye lanụ l'ụnwu iya, bụ onye achịjeru Nchileke ẹja.

\VS{3}T'onye ono, achịjeru Nchileke ẹja ono lee ẹnya l'ẹke iphe ọbu, nọ onye ono l'akpọ-ẹhu ọbu. Ọ -bụru l'ẹji, futaru l'ẹke ono ghọru aghọhu l'acha ụcha; tẹmanu ọ -bụru l'ẹke ono miru iya emimi; b'ọ bụkwa ẹhu-labụ; nọdu onye ono l'akpọ-ẹhu. T'onye ono, achịjeru Nchileke ẹja ono lee ya ẹnya; gụa onye ono onye aasọ nsọ.

\VS{4}Teke ọ bụ l'akpọ-ẹhu acha iya ụcha l'ẹke ọbu; e lee ya ẹnya t'o mi iya emimi; ọphu ẹji, nọ iya nụ 'aghọdu aghọhu l'acha ụcha; t'onye achịjeru Nchileke ẹja gụ-chia onye ono ụlo abalị ẹsaa.

\VS{5}O -be lẹ mbọku k'ẹsaa; t'onye achịjeru Nchileke ẹja je elefua onye ono ẹnya l'ẹhu. Teke ẹhu-labụ ono dụkwadua ẹge ọ dụ; t'ọ bakahụ iya abakahu l'akpọ-ẹhu; tẹ onye ono, achịjeru Nchileke ẹja ono gụ-chifua ya ụlo ujiku ẹsaa ọdo.

\VS{6}O -be lẹ mbọku k'ẹsaa; t'onye ono, achịjeru Nchileke ẹja ono jekwaphu je elefua onye ono ẹnya l'ẹhu. Ọ -bụru l'ẹke ono, iphe ono nọ iya ono ekpekputawa iya ekpekputa; tọ bakahụ iya abakahu; t'onye achịjeru ono, Nchileke ẹja ono gụa ya onye ẹ taa sọdu nsọ. Iphe, ọ bụ bụ iphe-ememe mmanu. T'onye ono saa uwe iya asasa; bụru onye ẹ taa sọdu nsọ.

\VS{7}Ọ -bụkwanuru l'iphe ono byaru bya abakahu abakahu; l'onye achịjeru Nchileke ẹja phụtsuaru iya sụ l'ẹ taa sọdu iya nsọ phụ; t'o lakwa azụ je ekoshifua onwiya onye ono, achịjeru Nchileke ẹja ono ọdo.

\VS{8}Teke onye ono, achịjeru Nchileke ẹja ono leru iya ẹnya bya aphụa l'iphe ọbu aba iya ababa; t'onye ono, achịjeru Nchileke ẹja ono gụkwaa ya l'onye aasọ nsọ; ọ kwa ẹhu-labụ eme onye ono.


\par }{\PP \VS{9}“Ọ -bụru lẹ madzụ bẹ iphe eme iya l'akpọ-ẹhu, bụ iphe, eswe nswe; t'e dukwaru onye ọbu jekfu onye achịjeru Nchileke ẹja.

\VS{10}T'onye ono, achịjeru Nchileke ẹja ono lee ya ẹnya. Ọ -bụru l'o nweru ọnya, nọ onye ono l'ẹhu, kweru ịgbagba-ọcha; bya emewaa; ẹji, nọ iya nụ; yọ ghọshiwa aghọshi l'acha ụcha; ájị̀ anọdu iya;

\VS{11}b'ọ kwa 'alagala ẹhu-labụ, eswe nswe nọ onye ono l'akpọ-ẹhu. T'onye ono, achịjeru Nchileke ẹja ono gụkwaa ya l'onye aasọ nsọ. T'ẹ b'o jekwa iya ọtu-chi ụlo; kẹ l'ọ bụakwa onye aasọ nsọ.

\VS{12}Ọ -bụru l'ẹhu-labụ ono vọshiru madzụ l'akpọ-ẹhu; tụko iya ẹhu dzuru; mbụ shi iya l'ishi dzuru iya ẹhu lụfu l'ọkpa; iphe bụ ẹke onye ono, achịjeru Nchileke ẹja ono leru iya ẹnya abụkotaru iya;

\VS{13}t'onye ono, achịjeru Nchileke ẹja ono lerekwaa ya ẹnya elere. Ọ -bụru l'iphe-ememe ono mewaru iya; kpọhu; ẹke ono achawa iya ụcha; t'ọ gụkwaa onye ono onye ẹ taa sọdu nsọ; kẹ l'ọ bụwa ichii-iphe nọ iya l'ẹhu; ẹ tọ bụhedu ẹhu-labụ.

\VS{14}Ọ -bụkwanuru l'o nweru teke a nọnyaaru; ájị̀ alụfuta iya l'ẹhu; b'ọ bụakwa onye aasọ nsọ.

\VS{15}Onye ono, achịjeru Nchileke ẹja ono -phụlephu ájị̀ ono; t'ọ gụa onye ono onye aasọ nsọ; kẹ l'ájị̀ bụ iphe, aasọ nsọ. Ọ kwa ẹhu-labụ eme onye ono.

\VS{16}Ọ -bụru l'ájị̀ ono nọnyaaru gbanwee; chalahaa ụcha; tẹ onye ọbu jekfukwa onye ono, achịjeru Nchileke ẹja ono.

\VS{17}T'onye ono, achịjeru Nchileke ẹja ono lee ya ẹnya; ọ -bụru l'ẹjo-ẹhu ọbu kpọhuwaru; chalahaa ụcha; tẹ onye ono, achịjeru Nchileke ẹja ono kfukwaa l'onye ono b'ẹ taa sọhedu nsọ. Teke ono; onye ono abụru onye ẹ taa sọdu nsọ.


\par }{\PP \VS{18}“A bya l'onye bụ iphe-etsetse shi tsee ya; yọ kawaa mma;

\VS{19}a bya l'ẹke ono, iphe-etsetse shi tsee ya ono; yọ -bụru l'ọ byaru bya afulia wata ọcha ụcha; m'ọ bụ l'o nweru ẹke acha kpalakpala; l'ekekwaphu nwuswuswe; t'o jekwa je ekoshi iya onye achịjeru Nchileke ẹja.

\VS{20}T'onye ono, achịjeru Nchileke ẹja ono lekwaa ya ẹnya. Ọ -bụru l'ẹke ono miru iya emimi; ẹji, nọ iya nụ aghọo aghọgho l'acha ụcha; t'onye ono, achịjeru Nchileke ẹja ono gụa onye ono onye aasọ nsọ; kẹ l'ọ kwa ẹhu-labụ lụfutaru onye ono l'ẹke ono, iphe-etsetse shi tseta iya ono.

\VS{21}Ọle; ọ -bụru l'onye ono, achịjeru Nchileke ẹja ono leru ẹnya l'ẹke ọbu; ẹji, furu l'ẹke ono ta ghọ aghọgho; to mi iya emimi; yo kpekputa ekpekputa; tẹ onye achịjeru ono, Nchileke ẹja ono gụ-chia onye ono ụlo ujiku ẹsaa.

\VS{22}Ọ -bụru l'ẹke iphe ọphu nọ iya byaru bya abakahu iya abakahụ; tẹ onye ono, achịjeru Nchileke ẹja ono kfukwaa l'ọ bụ onye aasọ nsọ; kẹ l'ọ bụ ẹhu-labụ eme iya.

\VS{23}Ọ -bụru l'ẹke iphe ọphu nọ iya dụlephu ẹge ọ dụ; tọ bakahu abakahu; a maru l'ọo ichii iphe-etsetse phụ b'ọ bụ. Tẹ onye ono, achịjeru Nchileke ẹja ono gụa ya onye ẹ taa sọdu nsọ.


\par }{\PP \VS{24}“Teke bụ l'ọku hụru madzụ l'ẹhu; ẹke ono, ọku hụru iya ono achalahaa ya kpalakpala; l'ekekwa iya phu nwuswuswe; m'ọ kwanụ chalahaa ya ụcha;

\VS{25}t'onye achịjeru Nchileke ẹja lekwaa ya ẹnya. Ọ -bụru l'ẹji, nọ l'ẹke ono ghọru aghọgho chalahaa ụcha; bya emia emimi b'ọ bụkwa ẹhu-labụ laru onye ono l'ẹke ono, ọku hụru iya ono. T'onye ono, achịjeru Nchileke ẹja ono gụkwaa ya onye aasọ nsọ; kẹ l'ọ kwa ẹhu-labụ eme onye ono.

\VS{26}Obekwanu l'ọ -bụru l'onye ono, achịjeru Nchileke ẹja ono leru iya ẹnya; ẹji, nọ l'ẹke ono ta ghọ aghọgho l'acha ụcha; to mi iya emimi; yo gbe kpekputawa ekpekputa; tẹ onye ono, achịjeru Nchileke ẹja ono gụ-chia ya l'ụlo ujiku ẹsaa.

\VS{27}O -be lẹ mbọku k'ẹsaa tẹ onye ono, achịjeru Nchileke ẹja ono lebaa ya ẹnya l'ẹhu. Ọ -bụru l'ọoba iya ababa l'ẹhu; tẹ onye ono, achịjeru Nchileke ẹja ono gụkwaa ya onye aasọ nsọ. Ọ kwa ẹhu-labụ eme iya.

\VS{28}Ọle; ọ -bụkwanuru l'ẹke ono, iphe nọ iya ono dụlephu ẹge ọ dụ; ọphu ọ bakahụdu abakahu; yo gbechianu ekpekputawa ekpekputa; b'ọ bụkwa ọku ono, hụru iya nụ ono switaru iya eswita. T'onye ono, achịjeru Nchileke ẹja ono gụkwaa ya onye ẹ taa sọdu nsọ; kẹ l'ọo ichii ọku phụ b'ọ bụ.

\VS{29}Ọ -bụru lẹ nwoke; m'ọ bụ nwanyi bẹ ọnya nọ l'ishi; m'ọ bụ l'agba;

\VS{30}t'onye achịjeru Nchileke ẹja lekwaa ẹnya l'ọnya ọbu. Ọ -bụru l'o miru emimi; ẹji, nọ onye ono l'ẹke ono adụ manụ-manụ; bya adụtsua nwụlanwula; t'onye ono, achịjeru Nchileke ẹja ono gụkwaa ya onye aasọ nsọ; kẹ l'ọo ẹjo ẹkuluba; mbụ l'ọo ẹhu-labụ tụru onye ono l'ishi; m'ọ bụ l'agba.

\VS{31}Teke bụkwanu l'onye ono, achịjeru Nchileke ẹja ono letsuaru ẹnya l'ẹjo ẹkuluba ono; tọ dụ iya l'o miru emimi; ẹji, nọ iya nụ te eji uji; t'onye ono, achịjeru Nchileke ẹja ono gụ-chikwaa onye ono l'ụlo ujiku ẹsaa.

\VS{32}O -be lẹ mbọku k'ẹsaa t'onye ono, achịjeru Nchileke ẹja ono lebaa ya ẹnya. Ọ -bụru l'ẹjo ẹkuluba ono ta bakahụdu abakahu; ẹji, nọ iya nụ te ke manụ-manụ; tọ dụ iya l'o miru emimi;

\VS{33}t'a kpụshia onye ono ishi; kpụ-buru ẹke ẹkuluba ono nọ haa; t'onye ono, achịjeru Nchileke ẹja ono gụ-chifua ya l'ụlo t'ọ nọo ujiku ẹsaa ọdo.

\VS{34}Teke o ruru mbọku k'ẹsaa; t'onye ono, achịjeru Nchileke ẹja ono lee ẹnya l'ẹkuluba ono. Ọ -bụru l'ẹ tọ bakahụdu abakahu; e lee ya ẹnya; to mi iya emimi; t'onye ono, achịjeru Nchileke ẹja ono gụa ya onye ẹ taa sọdu nsọ. T'onye ono saa uwe iya; bụru onye ẹ taa sọdu nsọ.

\VS{35}Ọlobu; ọ -bụru l'ẹkuluba ono bakahụru iya abakahu l'ẹhu; l'a gụtsuaru iya l'onye ẹ taa sọdu nsọ-a;

\VS{36}t'onye ono, achịjeru Nchileke ẹja ono lebaa ya ẹnya ọdo. Ọ -bụru l'ẹkuluba ono bakahụru iya abakahu l'ẹhu l'oswiya; tẹ onye ono, achịjeru Nchileke ẹja ono be jehekwa ole ẹnya t'a maru m'ẹji iya; ?ooke manụ-manụ. Onye ono bụakwa onye aasọ nsọ.

\VS{37}Ọle; ọ -bụkwanuru l'ẹkuluba ọbu bẹ dụlephu ẹge ọ dụ l'ẹnya; ẹji ojingu erutawaa l'ẹke ono bẹ ẹkuluba ọbu kpọhuakwaru; ọ bụakwa onye ẹ taa sọdu nsọ. T'onye ono, achịjeru Nchileke ẹja ono gụa ya onye ẹ taa sọdu nsọ.


\par }{\PP \VS{38}“Ọ -bụru lẹ nwoke; m'ọ bụ nwanyi bẹ iphe-ọcha tụkashiru poopoo l'ẹhu; l'achagbaa ụcha;

\VS{39}tẹ onye achịjeru Nchileke ẹja lekwaa onye ọbu ẹnya l'ẹhu. Ọ -bụru l'ẹke ọbu ta chadu ọkpobe ụcha; a maru l'ọo ngwọ bẹ tụkashiru onye ọbu l'ẹhu; l'onye ọbu b'ẹ taa sọdu nsọ.


\par }{\PP \VS{40}“Ẹgbushi -rishihu onye nwoke l'ishi; bụkwa ishi-ọnma b'ọ bụ. Ẹ tọ bụkwa onye aasọ nsọ.

\VS{41}Ọ -bụru l'ọo l'ọnu-ifu bẹ ẹgbushi rishihuru iya; bẹ onye ọbu bụkwa ishi-ọnma ọnu-ifu. Obenu l'ẹ taa sọdu iya nsọ.

\VS{42}Ọle; ọ -bụru l'o nweru ọnya, acha kpalakpala; l'ekekwaphu nwuswuswe, nọ iya l'ishi-ọnma ọbu; m'ọ bụ ọnu-ifu ọbu; b'ọ bụakwa ẹhu-labụ bẹ tụru iya l'ishi-ọnma ọbu; m'ọ bụ l'ọnu-ifu.

\VS{43}T'onye ono, achịjeru Nchileke ẹja ono lee ya ẹnya. Ọ -bụru l'ọnya ono, nọ onye ono l'ishi; m'ọ bụ l'ọnu-ifu ono acha iya kpalakpala; l'ekekwaphu nwuswuswe; mbụ dụ l'ọ bụ ẹhu-labụ ono, eswe nswe, emeje madzụ l'akpọ-ẹhu ono;

\VS{44}ọo ya bụ l'onye ọbu bụ onye ẹhu-labụ; bụru onye aasọ nsọ. T'onye ono, achịjeru Nchileke ẹja ono gụa ya l'onye aasọ nsọ; kẹle ẹhu-labụ nk'iya tụru iya l'ishi.


\par }{\PP \VS{45}“T'onye ono lakakwaa uwe iya; haa ẹgbushi iya t'ọ yagashịhu ayagashịhu; woru ẹkwa gbochita ụgbo-ọnu; chia mkpu sụ lẹ ya bụkwa onye aasọ nsọ; ya bụkwa onye aasọ nsọ.

\VS{46}Ọ bụ ẹge iphe ono nọ-beru iya l'ẹhu bụ ẹge ọo-bụ-beru onye aasọ nsọ. Yo shi l'ọdu ndu Ízurẹlu lụfu; je eburu iche.


\par }{\SH Ekemu k'iphe, tsụru evu
\par }
{\PP \VS{47}“Ọ -bụru l'o nweru uwe, tsụru evu; m'ọ bụ uwe ẹji anụ; m'ọ bụ uwe ọcha;

\VS{48}m'ọ bụ ẹkwa, e kweru l'òwúú ọcha; m'ọ bụ ọphu e gude ẹji anụ kwee; m'ọ bụ l'akpọ; m'ọ bụ l'iphe, e meru l'akpọ;

\VS{49}teke ọ bụ l'ẹke ono, tsụru evu ono eke ẹwu-ẹwu; m'ọ bụ l'ooke uswuswe; b'ọ bụkwa ẹjo-ẹhu, eswe nswe. T'e jekwa je ekoshi iya onye achịjeru Nchileke ẹja.

\VS{50}T'onye ono, achịjeru Nchileke ẹja ono lekwaa ẹnya l'ẹke ono, tsụru evu ono; woru iphe ọbu, tsụru evu ọbu gụ-chia l'ụlo t'ọ nọo abalị ẹsaa.

\VS{51}O -be lẹ mbọku k'ẹsaa; tẹ onye ono, achịjeru Nchileke ẹja ono je elefua ya ẹnya ọdo. Ọ -bụru l'evu ọbu haru bakahụ l'uwe ọbu; t'a makwaru l'ọ bụ ẹhu-labụ. Iphe ono, tsụru evu ono bụakwa iphe, aasọ nsọ.

\VS{52}T'onye ono kpọkwaa uwe ono ọku; m'ọ bụ uwe ẹji anụ; m'ọ bụ uwe ọcha; m'ọ bụ ẹkwa, e kweru l'òwúú ọcha; m'ọ bụ ọphu e gude ẹji anụ kwee; m'ọ bụ iphe, e meru l'akpọ bụ ọphu evu ono nọ; t'a kpọkwaa ya ọku; kẹ l'ọ kwa ẹhu-labụ.


\par }{\PP \VS{53}“Ọle ọ -bụru l'onye achịjeru Nchileke ẹja leru iya ẹnya; evu ono ta bakahụdu l'iphe ono;

\VS{54}t'o zia t'a saa iphe ono, tsụru evu ono asasa. Yọ bya agụ-chia ya l'ụlo t'ọ nọo abalị ẹsaa ọdo.

\VS{55}T'onye ono, achịjeru Nchileke ẹja ono lee ẹnya l'iphe ono teke a satsụaru iya. Ọ -bụru l'iphe ọbu ta gbanwedu ẹge ooke; m'o -ruhuduru ọ bụru l'ẹ tọ bakahụdu abakahu; b'ọ bụkwa iphe, aasọ nsọ. T'a kpọkwaa ya ọku; mẹ evu ọbu; ?ọ nọ iya l'ifu; m'ọ nọ iya l'azụ.

\VS{56}Ọ -bụru l'onye ono, achịjeru Nchileke ẹja ono leru iya ẹnya; ẹke ono, tsụru evu ono ekpekputawa ekpekputa l'a satsụaru iya ono; t'ọ lakafụ ẹke ono, tsụru evu l'uwe ono; m'ọ bụ l'akpọ ono; m'ọ bụ l'ẹ́kwà ono, e kweru ekwekwe ono; m'ọ bụ l'ọphu a kparu akpakpa.

\VS{57}Ọle; ọ -bụru l'evu ono avụa ọdo l'uwe ono; m'ọ bụ l'iphe ono, e kweru ekwekwe ono; m'ọ bụ l'ọphu a kparu akpakpa; m'ọ bụ l'iphe ono, e meru l'akpọ anụ ono; a maru l'ọ bụ iphe, abakahu abakahu. T'a kpọkwaa iphe bụ iphe ono, tsụru evu ono ọku.

\VS{58}Iphe, bụ iphe, tsụru evu, a sawaru asasa; evu ono ta nọhe iya; t'a saa ya k'ugbo ẹbo t'ọ bụru iphe, ẹ taa sọdu nsọ.”


\par }{\PP \VS{59}Ono bụ ekemu, nọru iphe bụ evu, tsụru l'uwe ẹji anụ; m'ọ bụ l'uwe ọcha; m'ọ bụ l'ẹ́kwà, e kweru ekwekwe; m'ọ bụ l'ọphu a kparu akpakpa; m'ọ bụ l'ọphu e gude akpọ mee; k'ọphu a gụ iya l'iphe, aasọ nsọ; m'ọ bụ ọphu ẹ taa sọdu nsọ.




\par }\Chap{14}{\SH Okoshi l'onye iphe eme l'akpọ-ẹhu kọrohuwaru
\par }
{\PP \VerseOne{1}Tọ dụ iya bụ; Ojejoje abya ekfuru yeru Mósisu; sụ iya:

\VS{2}“Ọwaa bụ ekemu, ee-tsoje mbọku, eeme t'a sọ-buhu onye ẹhu-labụ shi eme nsọ: T'e duru onye ọbu dutaru onye achịjeru Nchileke ẹja.

\VS{3}T'onye ono, achịjeru Nchileke ẹja ono shikwa l'ọdu ndu Ízurẹlu lụfu; je elee ya ẹnya ọhuma. Ọ -bụru l'onye ono kọrohuwaru l'ẹjo-ẹhu ono, eswe nswe ono;

\VS{4}t'onye ono, achịjeru Nchileke ẹja ono zia t'e wotaru onye ọphu eeme t'a sọ-buhu nsọ ọbu ụnwenu labụ, nọ ndzụ, ẹ taa sọdu nsọ; waa oshi sida; mẹ ẹkwa uswe; mẹ ẹswa isopu.

\VS{5}T'o onye ono, achịjeru Nchileke ẹja ono sụ t'e gbua nwẹnu ono nanụ l'eli ite, a kpụru l'ụra, e yeru mini, doru rịsangu.

\VS{6}Nwẹnu ọphu nọ ndzụ phụ bẹ ọo-nwụta; wota oshi sida phụ; wota ẹkwa uswe phụ; mẹ ẹswa isopu phụ; tụko tsẹe lẹ mee nwẹnu onanu, e gburu l'eli mini ono, e kutaru k'ọphungu ono.

\VS{7}Yọ bya ephee ya onye ono, eeme t'ẹ b'a sọhe nsọ l'ẹhu-labụ, eme iya nụ ono ugbo ẹsaa. Yọ sụ l'onye ono bụwa onye, ẹ taa sọdu nsọ; haa nwẹnu onanu, nọ ndzụ ono t'o pheba l'ẹgu.

\VS{8}Onye ono, byaru t'e mee ya t'ẹ ba sọhe iya nsọ ono eje eworu uwe iya saa; kpụshikota ẹji, nọ iya l'ẹhu l'ọ ha; mẹ ẹgbushi iya; ghụa ẹhu; shi ẹge ono bụru onye ẹ taa sọdu nsọ. E -metsua ẹge ono; t'ọ batawaru l'ọdu ndu Ízurẹlu. Ọle t'ọ nọfukwa anọfu l'ọdu ndu Ízurẹlu ono abalị ẹsaa.

\VS{9}Ọ -nọ-gee abalị ẹsaa t'ọ kpụshikwaa ẹji, nọ iya l'ẹhu l'ọ ha ọdo; kpụshia ishi; kpụshia ẹji-agba; mẹ ẹjibu-ẹnya; mẹwaru ẹji ọdo, nọgbaa ya l'ẹhu. Yọ saa uwe iya; ghụa ẹhu; bya abụru onye ẹ taa sọdu nsọ.


\par }{\PP \VS{10}“Teke o ruru lẹ mbọku k'ẹsato; tẹ onye ọbu kpụta ụnwu ebyila labụ, ẹ-te nwedu ntụpo; waa ada atụru, gbaru afa, ẹ-te nwedu ntụpo. Yo gude nkere-ẹto ogbonga ntụ akpe, a gwọkoberu manụ; t'e gude iya gwoo ngwẹja-nri. Yo wotakwaphu manụ, jiru konggo ejiji tukobe iya.

\VS{11}Onye ono, achịjeru Nchileke ẹja ono eduta onye ono, eeme t'ẹ ba sọhe nsọ ono yẹle iphe ono, o gude bya ono; bya eworu dobe Ojejoje l'ifu l'ọnu Ụlo-Ẹ́kwà Ndzuko.

\VS{12}Yọ bya akpụta nwa ebyila ono nanụ yẹle konggo phụ, manụ jiru ejiji phụ; gude gwoo ngwẹja-ụgwo. Yọ maa ngwẹja ono l'ifu Ojejoje t'ọ bụru ngwẹja-amama.

\VS{13}Yọ bya eworu nwa ebyila ono gbua lẹ Ẹke-dụ-Nsọ; mbụ l'ẹke ono, eegbuje anụ, e gude egwo ngwẹja-iphe, dụ ẹji; mẹ kẹ ngwẹja-ukfuru ono. Ọ bụ ẹge ono, ngwẹja-iphe, dụ ẹji bụ k'onye achịjeru Nchileke ẹja ono bụ ẹge ngwẹja-ụgwo bụkwaphu nk'iya. Ọ bụ ngwẹja, dụshi nsọ ike.

\VS{14}Onye ono, achịjeru Nchileke ẹja ono emeta mee anụ ono, e gude gwoo ngwẹja-ụgwo ono; ye onye ono, eeme t'ẹ ba asọhe nsọ ono l'atakarama-nchị ẹka-ụtara; mkpụshi-ẹka ezeke-ẹka ẹka-ụtara mẹ mkpụshi-ọkpa ezeke-ọkpa ẹka-ụtara iya.

\VS{15}Onye ono, achịjeru Nchileke ẹja ono abya emeta konggo manụ ono; meru iya ye onwiya l'ọbechere-ẹka ẹka-ibyita;

\VS{16}woru mkpụshi-ẹka ẹka-ụtara tsẹe lẹ manụ ono; meta iya phee ugbo ẹsaa l'ifu Ojejoje.

\VS{17}Manụ ọphu ghuduru iya l'ọbechere-ẹka phụ bẹ ọo-tada onye ono, eeme t'ẹ ba sọhe nsọ ono l'atakarama-nchị ẹka-ụtara; mkpụshi-ẹka ezeke-ẹka ẹka-ụtara; mkpụshi-ọkpa ezeke-ọkpa ẹka-ụtara; mẹ l'eli mee anụ ono, e gude gwoo ngwẹja-ụgwo ono.

\VS{18}Manụ ọphu ghuduru nụ bẹ oo-fu onye ono, eeme t'ẹ ba sọhe nsọ ono l'ishi; gude kfụa ụgwo iphe, dụ ẹji onye ono l'ifu Ojejoje.


\par }{\PP \VS{19}“Onye ono, achịjeru Nchileke ẹja ono abya egwoo ngwẹja-iphe, dụ ẹji ono; gude kfụa ụgwo iphe, dụ ẹji, onye ono meru; mbụ onye ono, eeme t'ẹ ba sọhe nsọ ono. Teke e metsuaru; yo woru anụ ono, ee-gude gwoo ngwẹja-ukfuru ono gbua;

\VS{20}woru ngwẹja-ukfuru ono yẹle ngwẹja-nri, tso iya nụ l'ẹnya-ngwẹja gwoo gude kfụa ụgwo iphe, dụ ẹji iya. Onye ono abya abụru onye ẹ taa sọdu nsọ.


\par }{\PP \VS{21}“Ọle; ọ -bụru l'onye ọbu bụ onye ụkpa; tọ dụ ike ọnu iphe ono, a gụshiru ono; t'onye ọbu kpụta nwa ebyila lanụ nụ t'ọ bụru kẹ ngwẹja-ụgwo. E woru iya maa t'ọ bụru ngwẹja-amama, e gude akfụ ụgwo iphe, dụ ẹji. Yọ byakwaphu bya ewota nkere-iri ogbonga ntụ akpe, a gwọkoberu manụ; t'ọ bụru ngwẹja nri; waa manụ, jiru konggo;

\VS{22}mẹ ndo labụ; m'ọ bụ kparakobe ẹbo; ọphu rukpeleru iya phụ ẹka. Nanụ bẹ ee-gude gwoo ngwẹja-iphe, dụ ẹji. E gude ọphu gwoo ngwẹja-ukfuru.

\VS{23}O -be lẹ mbọku k'ẹsato; yọ chịru iphe bụ iphe ono byakfuta onye ono, achịjeru Nchileke ẹja ono t'e gude mee ya t'ẹ ba sọhe iya nsọ; gude iya bya l'ifu Ụlo-Ẹ́kwà Ndzuko l'ifu Ojejoje.

\VS{24}T'onye ono, achịjeru Nchileke ẹja ono kpụta nwatụru ono yẹle konggo ono, manụ jiru ejiji ono je amaa Ojejoje l'ifu t'ọ bụru ngwẹja-amama.

\VS{25}Yo woru nwatụru ono gbua; meta mee ya tada onye ọbu, eeme t'ẹ ba sọhe nsọ ọbu l'atakarama-nchị ẹka-ụtara; waa lẹ mkpụshi-ẹka ezeke-ẹka ẹka-ụtara; wafụa lẹ mkpụshi-ẹka ezeke-ọkpa ẹka-ụtara.

\VS{26}Onye ono, achịjeru Nchileke ẹja ono abya emeta manụ ono meru ye onwiya l'ọbechere-ẹka ẹka-ibyita;

\VS{27}gude mkpụshi-ẹka ẹka-ụtara iya phee manụ ono ugbo ẹsaa l'ifu Ojejoje.

\VS{28}Onye ono, achịjeru Nchileke ẹja ono emeta manụ ono, nọ iya l'ọbechere-ẹka ono tada l'ẹke ono, ọ tadaru mee anụ ono, e gude gwoo ngwẹja-ụgwo ono; bụ iya bụ l'atakarama-nchị ẹka-ụtara onye ono, eeme t'ẹ b'a sọhe nsọ ono; mkpụshi-ẹka ezeke-ẹka ẹka-ụtara iya; mẹ mkpụshi-ọkpa ezeke-ọkpa ẹka-ụtara iya.

\VS{29}Manụ ọphu ghuduru iya l'ọbechere-ẹka bẹ oo-fu onye ono, eeme t'ẹ b'a sọhe nsọ ono l'ishi; gude kfụa ụgwo iphe, dụ ẹji iya l'ifu Ojejoje.

\VS{30}Yọ nwụta ndo ono; m'ọ bụ kparakobe ono, onye ono dụru ike gbata ono; gude gwoo ngwẹja ọbu.

\VS{31}Nanụ bẹ oo-gude gwoo ngwẹja-iphe, dụ ẹji; gude ọphu gwoo ngwẹja-ukfuru yẹle ngwẹja-nri. Ọ bụ ẹge ono bụ ẹge onye achịjeru Nchileke ẹja e-shi kfụa ụgwo onye ono, eeme t'ẹ b'a sọhe nsọ ono l'ifu Ojejoje.

\VS{32}Ono bụ ekemu, nọru onye oome; mbụ ẹhu-labụ; tọ dụ ike gbata iphe, ee-gude mee t'ẹ b'a sọhe iya nsọ.”


\par }{\SH Igbo-ụlo, tsụru evu
\par }
{\PP \VS{33}Tọ dụ iya bụ; Ojejoje abya ekfuru yeru Mósisu yẹle Érọnu; sụ ẹphe:

\VS{34}“Unu -lalẹphu alị Kénanu, bụ ẹke ono, ya abya unu anụnu t'ọ bụru òkè-iphe unu ono; ọ -bụru l'o nweru ụlo, nọ l'alị ono, ya meru; yọ tsụa evu;

\VS{35}tẹ onye nwe ụlo ọbu jekwa akọoru onye achịjeru Nchileke ẹja l'ụlo iya dụkwa iya l'ọ tsụru evu.

\VS{36}Onye ono, achịjeru Nchileke ẹja ono a-sụ t'e gwoshikota iphe l'ụlo ono; tẹmanu yọ bahu je aphụ ẹke tsụru evu ọbu; k'ọphu t'ọ tụkodu ụlo ono yẹle iphe, nọ iya nụ gụa l'iphe, aasọ nsọ. E -gwoshitsua iphe l'ụlo ono; t'onye ono, achịjeru Nchileke ẹja ono bahụ l'ụlo ono je elee ya ẹnya.

\VS{37}T'o lee ẹnya l'igbo-ụlo ẹke tsụru evu ọbu. Ọ -bụru l'ooke ẹwu-ẹwu; m'ọ kwanụ uswuswe; ẹke ọbu emia emimi;

\VS{38}tẹ onye ono, achịjeru Nchileke ẹja ono lụfuta l'ụlo ono; woru iya gụ-chia t'ọ nọo ujiku ẹsaa.

\VS{39}O -rua lẹ mbọku k'ẹsaa; tẹ onye ono, achịjeru Nchileke ẹja ono laphu azụ je elee ẹnya l'ụlo ọbu ọdo. Ọ -bụru l'evu ọbu bakahụru l'igbo-ụlo ono;

\VS{40}t'ọ sụ t'e gvufu mkpuma ono, tsụru evu ono je etufaa l'ẹke aasọ nsọ l'azụ mkpụkpu.

\VS{41}T'e kwoshia ime ụlo ono ekwoshi l'igbo-ụlo iya mgburumgburu; kpota iphe, e kwoshiru iya je awụshia l'azụ mkpụkpu l'ẹke aasọ nsọ.

\VS{42}T'e wota mkpuma ọdo gude tụ-chishia ẹnya iya ọphu e gvukposhiru phụ; a kụtakwaphu ẹpoto ọdo gude techia ụlo ọbu ọdo.


\par }{\PP \VS{43}“Ọ -bụru l'evu ọbu chafụtaru l'ụlo ono ọdo l'e gvukpofutsuaru mkpuma phụ; e kwoshitsua ya; bya etechita iya azụ ọbu;

\VS{44}tẹ onye ono, achịjeru Nchileke ẹja ono laphu azụ jee elee ya ẹnya ọdo. Ọ -bụru l'evu ọbu bakahụru l'ụlo ọbu b'ọ bụkwa evu, abakahu abakahu nọ l'ụlo ono. Ọo ya bụ l'ụlo ọbu bụwa ụlo, aasọ nsọ.

\VS{45}T'e gbukaa ụlo ọbu; vuta mkpuma iya; mẹ oshi iya; waa ẹja, e gude techia ya je awụshia l'azụ mkpụkpu l'ẹke aasọ nsọ.

\VS{46}Onye bahụru l'ụlo ono teke ono, a gụ-chikwadụru iya agụ-chi ono; a-bụru onye aasọ nsọ jeye nchi ejihu.

\VS{47}Onye zẹru l'ụlo ono kua mgbẹnya; m'ọ kwanụ nọdu iya ria nri; tẹ onye ono sakwaa uwe iya asasa.


\par }{\PP \VS{48}“Teke bụ l'onye ono, achịjeru Nchileke ẹja ono byaru t'o lee ụlo ono ẹnya; bya aphụ l'evu ono te nwehedu ẹke ọ nọkwadu l'ụlo ono l'e techitsuaru iya ono; t'ọ gụa ụlo ono ụlo, ẹ taa sọdu nsọ; kẹ l'evu ọbu ta nọhedu iya.

\VS{49}Iphe, oo-gude mee ụlo ono t'ẹ b'a sọhe iya nsọ; bụkwa t'ọ nwụta ụnwenu labụ; wotakwaphu oshi sida; mẹ ẹkwa uswe; waa ẹswa isopu.

\VS{50}Yo woru nwẹnu lanụ gbua lẹ ite, a kpụru l'ụra, e yeru mini, dụ mma.

\VS{51}E wota oshi sida phụ; mẹ ẹswa isopu phụ; waa ẹkwa uswe phụ yẹle nwẹnu ọphu nọ ndzụ; tụko tsẹe lẹ mee nwẹnu ọphu e gburu egbugbu phụ yẹle mini phụ dụ mma phụ; woru iya phee l'ụlo ono ugbo ẹsaa.

\VS{52}Oo-gude mee nwẹnu phụ; mẹ mini phụ, dụ mma phụ; mẹ nwẹnu ọphu nọ ndzụ phụ; mẹ oshi sida phụ; mẹ ẹswa isopu phụ; waa ẹkwa uswe phụ; mee ụlo ono t'ẹ b'a sọhe iya nsọ.

\VS{53}Yo gude nwẹnu ọphu nọ ndzụ phụ lụfu azụ mkpụkpu je ahaa ya t'o pheba l'ẹgu. Ọ kwa ẹge ono bẹ oo-shi kfụa ụgwo iphe, dụ ẹji; shi ẹge ono safu mmeru, nọ l'ụlo ono; ụlo ono abụru ụlo, ẹ taa sọdu nsọ.”


\par }{\PP \VS{54}Ono bụ ekemu, ee-gudeje etso ẹhu-labụ l'ụdu iya ụdu iya; jeye l'ẹjo ẹkuluba;

\VS{55}mẹ k'evu, tsụru l'uwe yẹle ọphu tsụru l'ụlo;

\VS{56}mẹ k'onye ọnya nọ l'ẹhu; m'ọ bụ iphe, dụ l'ọ bụ ẹkpa; m'ọ bụ onye iphe tụkashiru poopoo l'ẹhu;

\VS{57}t'e shi ẹge ono koshi teke iphe bụ iphe, aasọ nsọ; m'ọo teke ọ bụ iphe, ẹ taa sọdu nsọ. Ono bụ ekemu ẹge ee-meje kẹ ẹhu-labụ; mẹ k'iphe, tsụru evu.




\par }\Chap{15}{\SH Onye iphe alashị l'ẹhu
\par }
{\PP \VerseOne{1}Tọ dụ iya bụ; Ojejoje abya ekfuru yeru Mósisu yẹle Érọnu; sụ ẹphe:

\VS{2}“Unu kfuru yeru ndu Ízurẹlu; sụ ẹphe-a: Ọ -nweru onye nweru iphe, atsọshi iya atsọshi l'ẹhu; bẹ iphe ono, atsọshi iya l'ẹhu ono bụkwa iphe, aasọ nsọ.

\VS{3}Iphe ono meekwaru onye ọbu; yọ bụru onye aasọ nsọ; mẹ iphe ọbu atsọshikwadu iya-a ẹge ọotsoshi; m'ọ kwanụ l'o nweru iphe, e gude gbobuta iya b'ọ bụlekwaa iphe, aasọ nsọ.

\VS{4}Iphe bụ oshi-azẹe, onye ono zẹru bụakwa iphe, aasọ nsọ. Iphe, bụ iphe, ọ nọduru anọdu a-bụkwaruphu iphe, aasọ nsọ.

\VS{5}T'onye denyiru ẹka l'oshi-azẹe onye ọbu; sakwaa uwe iya asasa; ghụa ẹhu. Onye ono abụru onye aasọ nsọ jeye tẹ nchi jihu.

\VS{6}Onye nọduru anọdu l'iphe, onye iphe shi l'ẹhu alashị nọduru; t'onye ono sakwaa uwe iya; ghụa ẹhu. Yọ bụru onye aasọ nsọ jeye tẹ nchi jihu.

\VS{7}T'onye denyiru onye iphe shi l'ẹhu l'atsọshi ẹka sakwaa uwe iya asasa; ghụa ẹhu. Yọ bụru onye aasọ nsọ jeye tẹ nchi jihu.

\VS{8}Onye ono, iphe atsọshi atsọshi l'ẹhu ono -gbụshi onye ẹ taa sọdu nsọ ọnu-mini; t'onye ọbu sakwaa uwe iya; ghụa ẹhu. Yọ bụru onye aasọ nsọ jeye tẹ nchi jihu.

\VS{9}Iphe, bụ iphe aagba agbagba, onye ono nọduru l'eli iya gbaa bụakwa iphe, aasọ nsọ.

\VS{10}Iphe bụ onye ẹhu iya ruru l'iphe onye ọbu shi nọdu a-bụru onye aasọ nsọ jeye l'urẹnyashi. Onye wotaru iphe ọbu a-sakwa uwe iya asasa; ghụa ẹhu. Yọ bụru onye aasọ nsọ jeye tẹ nchi jihu.

\VS{11}Onye o denyiru ẹka; mbụ onye iphe shi l'ẹhu atsọshi; l'ẹ b'ọ kwọ ẹka; t'onye ono sakwaa uwe iya asasa; ghụa ẹhu. Ọo-bụru onye aasọ nsọ jeye tẹ nchi jihu.

\VS{12}Ọ -bụru ite-ụra; bẹ onye ọbu denyiru ẹka; t'a tụkpokwaa ya. Teke ọ bụ iphe, e gude oshi mee; t'e gudekwa mini saa iphe ọbu asasa.


\par }{\PP \VS{13}“Onye ono, iphe alashị l'ẹhu ono -kalẹphu mma; t'ọ gụtaru onwiya ujiku ẹsaa nọo t'e gude mee ya t'ẹ ba sọhe iya nsọ. Yọ saa uwe iya; gude mini, e kutaru k'ọphungu ghụa ẹhu. Yọ bụru onye ẹ taa sọdu nsọ.

\VS{14}O -be lẹ mbọku k'ẹsato; yọ nwụta kparakobe labụ; m'ọ bụ ndo labụ gude bya Ojejoje l'ifu l'ọnu Ụlo-Ẹ́kwà Ndzuko; bya anụ iya onye achịjeru Nchileke ẹja.

\VS{15}Onye ono, achịjeru Nchileke ẹja ono anwụta iya gude gwoo ngwẹja. Nanụ bẹ oo-gude gwoo ngwẹja-iphe, dụ ẹji. Yo gude ọphu gwoo ngwẹja-ukfuru. Ọ bụ ẹge ono bẹ ee-shi; yọ kfụa ụgwo iphe, dụ ẹji onye ono, iphe atsọshi l'ẹhu ono l'ifu Ojejoje.


\par }{\PP \VS{16}“Teke nwoke nyịru iphe; t'ọ ghụkwaa ẹhu ọhuma; bụru onye aasọ nsọ jeye tẹ nchi jihu.

\VS{17}Ẹkwa; m'ọ bụ akpọ, a nyịru iphe kpua bẹ ee-gude mini saa asasa. Ẹkwa ono; m'ọ bụ akpọ ono a-bụru iphe aasọ nsọ jeye tẹ nchi jihu.

\VS{18}Teke nwoke yẹle nwanyi zẹru; nyịa iphe; t'ẹphe ẹbo jekwa je aghụa ẹhu. Ẹphe ẹbo a-bụru ndu aasọ nsọ jeye tẹ nchi jihu.


\par }{\SH Nwanyi, nsọ eme
\par }
{\PP \VS{19}“Ọ -bụru lẹ nwanyi bẹ nsọ eme bẹ ọo-bụru onye mmeru nọ l'ẹhu abalị ẹsaa. Onye denyiru iya ẹka a-bụkwaruphu onye aasọ nsọ jeye tẹ nchi jihu.

\VS{20}Iphe bụ iphe, ọ zẹkpooru azẹe teke ono, nsọ eme iya ono; m'ọ bụ iphe, ọ nọduru anọdu tụkookwaru bụru iphe, aasọ nsọ.

\VS{21}Onye denyiru oshi-azẹe ya ẹka; a-sa uwe iya asasa; ghụa ẹhu. Onye ono abụru onye aasọ nsọ jeye tẹ nchi jihu.

\VS{22}Onye denyiru iphe, ọ nọduru anọdu ẹka; a-sa uwe iya asasa; ghụa ẹhu. Onye ono abụru onye aasọ nsọ jeye tẹ nchi jihu.

\VS{23}Onye denyiru ẹka l'oshi-azẹe ya; m'ọ bụ l'oshi, ọonodu anọdu bẹ bụakwa onye aasọ nsọ jeye tẹ nchi jihu.

\VS{24}Ọ -bụru lẹ nwoke jekfuru nwanyi, nsọ eme; mee ono, ala nwanyi ono erua ya l'ẹhu; t'a sọkwaa nwoke ono nsọ abalị ẹsaa. Iphe bụ oshi, nwoke ono zẹru azẹe l'ọ ha a-bụkota iphe, aasọ nsọ.


\par }{\PP \VS{25}“Ọ -bụru lẹ nwanyi bẹ mee laru ujiku olemole lẹ teke nsọ te emedu iya; m'ọ bụ lẹ mee ọbu laghataru iya ujiku ole, ọonoje lẹ nsọ iya; t'a sọkwaa onye ọbu nsọ ẹge aasọje iya teke nsọ eme iya.

\VS{26}Iphe bụ oshi, ọ zẹru azẹe teke mee ono ala iya; bẹ aa-sọkwaphu nsọ ẹge a sọru oshi-azẹe, ọozeje teke nsọ eme iya. Iphe bụ iphe, ọ nọduru anọdu; t'a sọkwaa ya phụ nsọ ẹge ono, aasọje iya teke nsọ eme iya ono.

\VS{27}Iphe bụ onye denyiru ẹka l'iphe ono bụakwa onye aasọ nsọ. T'onye ono sakwaa uwe iya; ghụa ẹhu. Onye ono abụru onye aasọ nsọ jeye tẹ nchi jihu.

\VS{28}Obenu l'agha; mee ọbu -labuhule iya phụ; t'ọ gụtaru onwiya ujiku ẹsaa nọo. Teke e metsuaru; yọ bụru onye ẹ taa sọdu nsọ.

\VS{29}O -be lẹ mbọku k'ẹsato t'onye ọbu nwụta kparakobe labụ; m'ọ bụ ndo labụ; nwụtaru onye achịjeru Nchileke ẹja l'ifu Ụlo-Ẹ́kwà Ndzuko.

\VS{30}T'onye ono, achịjeru Nchileke ẹja ono nwụta nwẹnu lanụ gude gwoo ngwẹja-iphe, dụ ẹji. Yo gude ọphu gwoo ngwẹja-ukfuru. Onye ono, achịjeru Nchileke ẹja ono e-shi ẹge ono kfụa ụgwo iphe, dụ ẹji nwanyi ono l'ifu Ojejoje lẹ kẹ mee ono, laru iya nụ ono; yọ bụru onye aasọ nsọ ono.


\par }{\PP \VS{31}“Ono bụ ẹge unu e-shije dokahu ụnwu Ízurẹlu l'iphe, e-me t'ẹphe bụru ndu aasọ nsọ; t'ẹphe be evuta mmeru vubata l'ụlo-ẹ́kwà ono, nọ l'ẹke ono, ẹphe nọ ono; shi ẹge ono bụru ndu aasọ nsọ nwụshihu.”


\par }{\PP \VS{32}Ono bụ ekemu, a tụru doberu nwoke, iphe atsọshi l'ẹhu yẹle nwoke, nyịru iphe; shi ẹge ono bụru onye aasọ nsọ;

\VS{33}bya abụkwaruphu kẹ nwanyi, nsọ eme; bụru kẹ nwoke; m'ọ bụ nwanyi iphe alashị l'ẹhu; m'ọ bụ nwoke, jekfuru nwanyi, aasọ nsọ.




\par }\Chap{16}{\SH Mbọku ọkfu-ụgwo-iphe, dụ ẹji
\par }
{\R (Liv 23:26-32; Ọ́gú 29:7-11)

\par }{\PP \VerseOne{1}Ojejoje abya ekfuru nụ Mósisu l'ụnwu Érọnu ẹphe ẹbo nwụshihutsuaru teke ono, ẹphe jeru Ojejoje l'ifu ono;

\VS{2}sụ ẹphe: “Kfuru nwunne ngu Érọnu; t'ẹ b'ọ bụjelekwaphu teke dụ iya mma; yọ bahụ lẹ Ẹke-Kakọta-ọdu-Nsọ; mbụ l'ẹke ono, e gude ẹkwa kebuta l'ifu ẹke ono, aakfụje ụgwo iphe, dụ ẹji, nọ l'eli Okpoko Ọgba-ndzụ ono. Ọdumeka bẹ ọo-nwụhukwa. Ishi iya abụru lẹ ya anọduje l'urukpu bya l'eli ẹke ono, aakfụje ụgwo iphe, dụ ẹji ono.

\VS{3}Ọwaa bụ ẹge Érọnu e-gudeje bahụ lẹ Ẹke-Kakọta-ọdu-Nsọ: Oo-gude nwa oke-eswi, oo-gude gwoo ngwẹja-iphe, dụ ẹji; bya egude ebyila, oo-gude gwoo ngwẹja-ukfuru.


\par }{\PP \VS{4}“Yọ chịta uwe-ime-ẹhu ọcha phụ, e doberu nsọ phụ yee; bya eyekwaaphu nwịba ọcha, eeyeje l'ime ukfu. Yo wota ẹkwa ọcha, gbịriri ẹkwa-ukfu tubuta onwiya; bya ewota okpu-ẹkwa kee. Uwe ono l'ọ ha bẹ dụkota nsọ. Oo-gudejeodu mini ghụa ẹhu; tẹmanu yo yede iya.


\par }{\PP \VS{5}“Tẹ ndu Ízurẹlu kpẹe Érọnu mkpi labụ t'o gude gwoo ngwẹja-iphe, dụ ẹji; waa ebyila lanụ, oo-gude gwoo ngwẹja-ukfuru.

\VS{6}Tẹ Érọnu kpụta oke-eswi phụ gude gwoo ngwẹja-iphe, dụ ẹji kẹ nk'iya; shi ẹge ono kfụa ụgwo iphe, dụ ẹji, o meru yẹle kẹ ndibe iya l'ifu Ojejoje.

\VS{7}Yọ bya akpụta mkpi labụ phụ bya l'ifu Ojejoje l'ọnu Ụlo-Ẹ́kwà Ndzuko.

\VS{8}Tẹ Érọnu wota ẹnwa tụa lẹ mkpi labụ ono. Ido lanụ a-bụru kẹ Ojejoje. Ido ọphu abụru kẹ Azazẹlu.\FTNT{*}{{\FR 16:8 }{\FR{16:8
}}{\FT{Iphe aarị lẹ Azazẹlu bụ bụ ẹjo ọgvu, bu l'echi-ẹgu.}}}

\VS{9}Mkpi ọphu ẹnwa iya laru Ojejoje; bẹ Érọnu e-gude gwoo ngwẹja-iphe, dụ ẹji.

\VS{10}Ọphu ẹnwa iya laru Azazẹlu; bẹ aa-kpụta lẹ ndzụ bya Ojejoje l'ifu t'e gude iya kfụa ụgwo iphe, dụ ẹji; tẹmanu a kpụtawa iya rụ je ahaa l'echi-ẹgu t'ọ bụru ẹja-enwenwe\FTNT{†}{{\FR 16:10 }{\FR{16:10
}}{\FT{Ẹja enwenwe bụ ẹja, eegude elu, nọ ndzụ nwee madzụ; ụnwunna; ikfu; m'ọ bụ mkpụkpu; akpụta iya lẹ ndzụ; kpụfu lẹ mkpọkahu-ụzo; m'ọ bụ l'ẹgbudu t'o vuta iphe, dụ ẹji ndu ọphu meru; m'ọ bụ iphe-ememe, nọ ẹphe l'ẹhu vufu. Ọ bụ ẹja, eegude akfụ ụgwo iphe dụ ẹji; m'ọ kwanu ụgwo iphe-ememe.}}} lakfu Azazẹlu.


\par }{\PP \VS{11}“Érọnu a-kpụta oke-eswi phụ, oo-gude gwoo ngwẹja-iphe, dụ ẹji phụ; gude kfụa ụgwo iphe, dụ ẹji k'onwiya mẹ kẹ ndibe iya. Yo woru oke-eswi ono gbua t'ọ bụru ngwẹja-iphe, dụ ẹji nk'iya.

\VS{12}Yo wota mbeji, aagụje ọku; vọta icheku-ọku l'ẹnya-ngwẹja l'ifu Ojejoje; vọ-jia ya avọ-ji; bya ahata ínsẹnsu, e gwemaru egwema; yo ji mkpoji ẹka labụ; gude bahụ l'ẹke ono, e gebutaru ẹkwa ono.

\VS{13}T'o woru ínsẹnsu ono tukobe l'eli ọku ono, nọ Ojejoje l'ifu ono; k'ọphu ẹnwuru-ọku ínsẹnsu ono a-kpụ tụu rachia ẹke ono, aanọduje akfụ ụgwo iphe, dụ ẹji l'eli Okpoko Ekemu ono; k'ọphu ẹ tọ nwụhudu.

\VS{14}T'o meta mee oke-eswi ono; gude mkpụshi-ẹka phee ya l'eli ẹke ono, aakfụje ụgwo iphe, dụ ẹji ono. Yo gudekwaphu mkpụshi-ẹka phee mee-iphe ono ugbo ẹsaa l'ifu ẹke ono, aakfụje ụgwo iphe, dụ ẹji ono.


\par }{\PP \VS{15}“T'o woru mkpi phụ, o gude gwoo ngwẹja-iphe, dụ ẹji ndu Ízurẹlu phụ; gbua; gude mee ya bahụ l'ẹke ono, e gebutaru ẹkwa ono; woru mee ya ono mee ẹge o meru mee oke-eswi phụ: mbụ phee ya l'eli ẹke ono, aakfụje ụgwo iphe, dụ ẹji ono; phekwaa ya phụ l'ifu iya.

\VS{16}Yọ bụru ẹge ono bẹ oo-shi kfụa ụgwo iphe, dụ ẹji kẹ Ẹke-Kakọta-ọdu-Nsọ; kẹle ndu Ízurẹlu bụwa ndu aasọ nsọ; bụru ndu kwefuru íkè l'iphe, dụ ẹji, ẹphe mekotaru l'ọ ha. Yọ bụkwaruphu ẹge ono bụ ẹge oo-me iya lẹ kẹ Ụlo-Ẹ́kwà Ndzuko, bụ ọphu nọ ẹphe l'echi teke ono, ẹphe bụ ndu aasọ nsọ ono.

\VS{17}T'ẹ b'ọ dụkwa onye a-nọdu l'ime Ụlo-Ẹ́kwà Ndzuko ono; mẹ Érọnu bahụlephu lẹ Ẹke-Kakọta-ọdu-Nsọ je ọkfu ụgwo iphe, dụ ẹji; jeye yọ kfu-gee ụgwo iphe, dụ ẹji k'onwiya yẹle kẹ ndibe iya mẹ kẹ ndu Ízurẹlu l'ẹpha ha; lụfuta.

\VS{18}Teke e metsuaru; yo jeshia l'ẹnya-ngwẹja ono, nọ Ojejoje l'ifu ono; je akfụa ụgwo iphe, dụ ẹji k'ẹke ono. Yo meta mee oke-eswi phụ yẹle mee mkpi phụ; wụru ye lẹ mpo, e mobegbaaru l'ẹnya-ngwẹja ono.

\VS{19}Yo meta mee ono gude mkpụshi-ẹka iya phee ya l'ẹnya-ngwẹja ono ugbo ẹsaa; shi ẹge ono safu iya ntụru kẹ ndu Ízurẹlu; dobe iya nsọ ọdo.


\par }{\SH Mkpi, vu iphe, dụ ẹji, ndu Ízurẹlu meru
\par }
{\PP \VS{20}“Érọnu -kfụ-gelephu ụgwo iphe, dụ ẹji, e meru lẹ Ẹke-Kakọta-ọdu-Nsọ yẹle kẹ Ụlo-Ẹ́kwà Ndzuko ono; mẹ k'ẹnya-ngwẹja ono; yọ bya akpụfuta mkpi phụ, nọ ndzụ phụ;

\VS{21}woru ẹka labụ byabẹ mkpi onanu, nọ ndzụ ono l'ishi; bya atụko ẹjo iphe, ndu Ízurẹlu meru kfushikota kpua ya yẹle íkè, ẹphe kwefuru Nchileke; mẹkpo iphe, dụ ẹji, ẹphe mekotaru l'ọ ha. Yọ tụko iya byabẹ mkpi ono l'ishi; kpụru iya kpẹe onye a tụru ẹka t'o je ahaa ya l'echi-ẹgu.

\VS{22}Yọ bụru mkpi ono e-vutakota iphe, dụ ẹji ẹphe l'ọ ha laa lẹ mgbẹgu ẹke ẹ te budu ebubu; je anọdu. Ẹke oo-je ahaa mkpi ono bụ l'echi-ẹgu.


\par }{\PP \VS{23}“Teke ono; Érọnu abahụ lẹ Ụlo-Ẹ́kwà Ndzuko ono je eyefu uwe ọcha ono, o yeru b'ọ bahụderu lẹ Ẹke-Kakọta-ọdu-Nsọ. O -yefutsua ya; yọ haa ya l'ẹke ono.

\VS{24}Yọ nọdu l'ẹke dụ nsọ ghụa ẹhu; woru uwe iya yee; lụfuta bya egwoo ngwẹja-ukfuru kẹ nk'iya yẹle kẹ ndu Ízurẹlu; shi ẹge ono kfụa ụgwo iphe, dụ ẹji k'onwiya yẹle kẹ ndu Ízurẹlu.

\VS{25}Yo woru ẹ́bà anụ, e gude gwoo ngwẹja-iphe, dụ ẹji phụ kpọo ọku l'ẹnya-ngwẹja ono.

\VS{26}Onye phụ, jeru je enwuhaa mkpi phụ t'ọ bụru eghu-enwenwe phụ; a-sakwaphụ uwe iya; ghụa ẹhu; tẹmanu yọ batadẹ l'ọdu ndu Ízurẹlu ọdo.

\VS{27}Oke-eswi phụ yẹle mkpi phụ, e gude gwoo ngwẹja iphe, dụ ẹji phụ; mbụ ọphu e wobataru; mee ya lẹ Ẹke-Kakọta-ọdu-Nsọ t'e gude kfụa ụgwo iphe, dụ ẹji phụ; bẹ aa-paru pafụ l'ọdu ndu Ízurẹlu; woru akpọ iya; mẹ anụ iya; mẹ nshị iya kpọo ọku.

\VS{28}T'onye ono, jeru je akpọo ya ọku ono sakwaa uwe iya asasa; ghụa ẹhu; tẹmanu yọ batadẹ l'ọdu ndu Ízurẹlu.


\par }{\SH Ekemu mbọku ọkfu-ụgwo iphe, dụ ẹji
\par }
{\PP \VS{29}“Ọo ya bụ t'iphe-a bụkwaru iphe, Nchileke tọru ọkpa iya sụ t'unu meje gbururu jeyewaru. O -rujee l'abalị k'iri l'ọnwa k'ẹsaa; unu aswịa aswịswi. T'ẹ b'ọ dụkwa unu onye e-jeje ozi mbọku ono; tsube lẹ ndu ọphu a mụru lẹ Ízurẹlu; je akpaa lẹ ndu laru alala, unu l'ẹphe bu;

\VS{30}kẹ l'ọo mbọku ono bẹ aa-kfụ ụgwo iphe, dụ ẹji, unu meru; t'e gude sachafu unu iphe, dụ ẹji, unu meru l'ọ ha; unu abụru ndu ẹ taa sọdu nsọ l'ifu Ojejoje.

\VS{31}Mbọku ono a-bụru unu eswe Sábatu; mbọku ọtu-ume, unu a-swịje aswịswi. Iphe ono bụ iphe, Nchileke tọru ọkpa iya; sụ t'unu meje iya gbururu jeyewaru.

\VS{32}Onye a-kfụ ụgwo iphe, dụ ẹji ono bụ onye achịjeru Nchileke ẹja, a wụru manụ l'ishi; dobe iya nsọ t'ọ bụru eze onye achịjeru Nchileke ẹja l'ọzori nna iya bụ iya. Oo-yeje uwe ọcha ono, dụ nsọ ono.

\VS{33}Ọo-kfụ ụgwo iphe, dụ ẹji kẹ Ẹke-Kakọta-ọdu-Nsọ; mẹ kẹ Ụlo-Ẹ́kwà Ndzuko; mẹ k'ẹnya-ngwẹja; yọ bya akfụa ụgwo iphe, dụ ẹji, ndu achịjeru Nchileke ẹja; mẹ kẹ ndu Ízurẹlu l'ẹphe ha.

\VS{34}Ono a-bụwaruru iphe, Nchileke tọru ọkpa iya sụ t'e tsoje, unu a-nọdu emewaru gbururu jeye; mbụ l'aa-kfụje ụgwo iphe, dụ ẹji, ụnwu Ízurẹlu l'ẹpha ha. Yọ bụru ugbo lanụ l'afa bẹ ee-meje iya.”

\par }{\PP Yọ bụleruphu ẹge Ojejoje kfuru iya bẹ Mósisu meru iya.




\par }\Chap{17}{\SH Ekemu t'ẹ b'e erijeshi mee-iphe
\par }
{\PP \VerseOne{1}Tọ dụ iya bụ; Ojejoje abya ekfuru yeru Mósisu; sụ iya:

\VS{2}“Ọwaa iphe, ii-kfuru Érọnu yẹle ụnwu iya; mẹ l'ụnwu Ízurẹlu l'ẹphe ha: Kfuru ẹphe l'ọ kwa iphe, Ojejoje tụru ekemu iya ndọ-ọ:

\VS{3}Ọ -nweru onye Ízurẹlu gburu eswi; m'ọ bụ nwatụru; m'ọ bụ eghu l'ọdu ndu Ízurẹlu; m'ọ bụ l'ọ pafụru iya apafụ; gbua;

\VS{4}onye ono te gude iya bya l'ifu Ụlo-Ẹ́kwà Ndzuko; t'e gude gwoo ngwẹja; nụ Ojejoje l'ifu ụlo-ẹ́kwà Ojejoje ono; onye ono bẹ ikpe ọchi nmaakwaru. Ọ bụakwa ọchi b'o gburu. T'e bufukwa iya lẹ ndu nk'iya.

\VS{5}Iphe, meru iphe, a tụru ekemu-a bụ t'o mee tẹ ndu Ízurẹlu wotaje ngwẹja ono, ẹphe anọduje egwo l'ẹgu ono bya egwooru Ojejoje; mbụ t'ẹphe woru iya nụ onye achịjeru Nchileke ẹja l'ifu Ụlo-Ẹ́kwà Ndzuko; t'o gbua ya t'ọ bụru ngwẹja-ẹhu-agu, e gworu nụ Ojejoje.

\VS{6}Onye ono, achịjeru Nchileke ẹja ono ephee mee anụ ono l'ẹnya-ngwẹja l'ifu Ụlo-Ẹ́kwà Ndzuko; bya akpọo ẹba iya ọku t'ọ bụru ngwẹja, mkpọ iya dụ Ojejoje mma.

\VS{7}Tẹ ndu Ízurẹlu haa ogwo ngwẹja l'anụ agwa, a kpụru; yọ dụgbaa l'ọ bụ eghu; mbụ agwa ono, ẹphe gbadoru Nchileke wata ọbaru ẹja ono. Ono bụ iphe, Ojejoje tọru ọkpa iya sụ t'e tsoje; kfube l'ọgbo rua l'ọgbo.


\par }{\PP \VS{8}“Kfuru ẹphe: L'onye bụ onye Ízurẹlu; m'ọ bụ onye laru alala, ẹphe l'ẹphe bu, bụ onye gworu ngwẹja-ukfuru; m'ọ bụ l'o nweru ngwẹja ọdo, ọ nụru;

\VS{9}ọphu o gudedu iya bya l'ifu Ụlo-Ẹ́kwà Ndzuko bya egwooru Ojejoje; t'e bufukwa onye ọbu ebufu lẹ ndu nk'iya.


\par }{\PP \VS{10}“Iphe bụ onye bụ onye Ízurẹlu; m'ọ bụ onye laru alala l'alị ẹphe, riru mee-iphe; onye ono bẹ ya e-bufu iya lẹ ndu nk'iya.

\VS{11}Ishi iya abụru l'ẹke ndzụ iphe, bụ iphe, e keru ekeke nọ bụ lẹ mee. Ya anụakwanu unu mee ono t'unu gudeje bya akfụa ụgwo iphe, dụ ẹji unu l'ẹnya-ngwẹja. Yọ bụru mee bẹ eegudeje akfụ ụgwo ndzụ madzụ.

\VS{12}Ọo ya kparụ iphe, ya sụru unubẹ ndu Ízurẹlu: T'ẹ b'ọ dụkwa l'unu ha onye e-rije mee-iphe. Ọphu ọ dụkwa onye laru alala, unu l'ẹphe bu, e-rije mee-iphe.


\par }{\PP \VS{13}“Onye Ízurẹlu; m'ọ bụ onye laru alala, unu l'iya bu, akpa l'ẹgbudu; -gbua anụ; m'ọ bụ nwẹnu, ẹ taa sọdu nsọ; t'onye ono wụshikwaa mee ya l'alị kpochia ya ẹja.

\VS{14}Ishi iya abụru l'ẹke ndzụ iphe, bụ iphe, e keru ekeke nọ bụ lẹ mee. Yọ bụru iya kparụ, iphe, ya sụru ndu Ízurẹlu: T'ẹ b'ọ dụkwa mee iphe, unu e-rije; kẹ l'ẹke ndzụ iphe, bụ iphe, e keru ekeke nọ bụ lẹ mee; l'iphe, bụ onye, riru iya nụ bẹ ee-bufukwa ebufu.


\par }{\PP \VS{15}“Onyemonye kpọ; m'ọ bụ onye a mụru lẹ Ízurẹlu; m'ọ bụ onye laru alala, bụ onye taru iphe, bụ iphe, nwụhuru anwụhu; m'ọ bụ iphe, anụ dzugburu adzugbu a-sakwa uwe iya asasa; ghụa ẹhu; bụru onye aasọ nsọ jeye nchi ejihu. Teke ono; yọ bụru onye ẹ taa sọdu nsọ.

\VS{16}Ọle ọ -bụru l'onye ọbu ta sadụ uwe iya; tọ ghụ ẹhu bẹ iphe, dụ ẹji ọbu, o meru ọbu tukokwaru iya l'ishi.”




\par }\Chap{18}{\SH Azẹe nwoke lẹ nwanyi ọphu bụ akpamara
\par }
{\PP \VerseOne{1}Tọ dụ iya bụ; Ojejoje abya ekfuru yeru Mósisu; sụ iya:

\VS{2}“Ọwaa iphe, ii-kfuru ụnwu Ízurẹlu ndọ-ọ. Sụ ẹphe: L'ọ kwa yẹbedua bụ Ojejoje; bya abụru Nchileke unu.

\VS{3}Unu be emekwa ẹge eemeje lẹ Íjiputu l'ẹke ono, unu shi buru ono. Ọphu unu 'emekwa ẹge eemeje l'alị Kénanu, bụ ẹke ono, ya edu unu ala ono. Unu be etsokwa ẹka ẹphe.

\VS{4}Unu mejekwa iphe, ya tụru l'ekemu; mẹ iphe, ya tọru ọkpa iya sụ tẹ eetsoje; kẹ l'ọ kwa yẹbedua bụ Ojejoje; bya abụru Nchileke unu.

\VS{5}Unu tsojekwa iphe, ya tọru ọkpa iya sụ t'e tsoje; l'emekwaphu iphe, ya tụru l'ekemu, bụ: onye meru iya nụ; ndzụ abụru nk'iya. Ọ kwa yẹbedua bụ Ojejoje.


\par }{\PP \VS{6}“T'ẹ b'ọ dụkwa onye e-jekfu onye yẹle ya bụ abụbu azẹe; kẹ l'ọ kwa yẹbedua bụ Ojejoje.

\VS{7}Ba arakwa nne ngu; shi ẹge ono mee nna ngu iphe-iphere; kẹ l'onye ono bụ nne ngu. Tẹ nggu lẹ nne ngu ba azẹkwa azẹe nwoke yẹle nwanyi.

\VS{8}Ba arakwa nyee nna ngu; kẹ l'ọ kwa ome nna ngu iphe-iphere.

\VS{9}Ba arakwa nwunne ngu; m'ọ bụ nwanna ngu; m'a mụru unu l'ufu lanụ; m'a mụru unu iche iche.

\VS{10}Ba arakwa nwanwa ngu; m'ọ bụ nwa ngu kẹ nwoke; m'ọ bụ nwa ngu kẹ nwanyi mụru iya; kẹ l'ono bụkwa ome onwongu iphe-iphere.

\VS{11}Ba arakwa nwada nyee nna ngu; mbụ onye bụ nna lanụ mụru nggu l'iya; kẹ l'ọ bụ nwanna ngu kẹ nwanyi.

\VS{12}Ba arakwa nwunne nna ngu kẹ nwanyi; kẹle yẹle nna ngu bụ mee lanụ.

\VS{13}Ba arakwa nwunne nne ngu; kẹle yẹle nne ngu bụ mee lanụ.

\VS{14}Ba arakwa nyee nwunne nna ngu; shi ẹge ono mee nwunne nna ngu ono iphe-iphere; kẹ l'ọo nyee nwunne nna ngu.

\VS{15}Ba arakwa nyee nwa ngu; kẹ l'ọo nyee nwa ngu b'ọ bụ. Ba arakwa iya.

\VS{16}Ba arakwa nyee nwunne ngu; kẹ l'ọ kwa ome nwunne ngu iphe-iphere.

\VS{17}Ba arakwa nwanyi; bya arakwaaphu nwatibe iya. Ọphu ị rakwa nwanwa nwanyi ono; m'ọ bụ onye ọphu nwa iya kẹ nwoke mụru; m'ọ bụ onye ọphu nwa iya kẹ nwanyi mụru; kẹ l'ẹphe l'iya bụ mee lanụ. Onye eme ẹge ono bụkwa ahụma bẹ oome.

\VS{18}Ba alụkwa nwunne nyee ngu tẹ yẹle nwunne iya bya anọdu l'akpa ẹnya; yọ laru ngu l'ụlo l'ẹke nyee ngu ono nọkwadu ndzụ.


\par }{\PP \VS{19}“Be arakwa nwanyi teke nsọ eme iya; mbụ teke aasọkwadu iya nsọ kẹ nsọ ono, eme iya nụ ono.

\VS{20}Ba arakwa nyee onye obutobu ngu; shi ẹge ono merua onwongu.

\VS{21}Ba adụkwa ụnwu ngu ọphu ii-kwe t'a kpọo ọku gude gwaa Mólẹ̀ku; shi ẹge ono merua ẹpha Nchileke ngu. Ọ kwa yẹbedua bụ Ojejoje.

\VS{22}Ba arakwa nwoke ibe ngu; kẹ l'ono kwa akpamara.

\VS{23}Be arakwa anụ; shi ẹge ono merua onwongu. T'ẹ b'ọ dụkwa nwanyi, e-jekfu anụ tẹ yẹle iya zẹe; kẹ l'ono bụkwa ẹjo ahụma b'ọ bụ.


\par }{\PP \VS{24}“T'ẹ b'ọ dụkwa iphe ono m'ọo nanụ, unu e-gude merua onwunu. Ishi iya abụru l'ọo iphe-a l'ọ ha bẹ iphe bụ mbakeshi-a, ya abya achịfu l'ifu unu-a gude merushia onwẹphe.

\VS{25}Ọ kwa iphe ono bẹ ẹphe meru; shi ẹge ono merushia alị ono. Ya egude k'iphe, dụ ẹji ono, ẹphe meru ono gwaa alị ono ọchi. Alị ono agbọkwanua ẹphe l'ọ bụ onye gbọru ẹgbo.

\VS{26}Ọlobu; unubẹdua; unu tsojekwa iphe, ya tọru ọkpa iya t'e tsoje; mẹ iphe, ya tụru l'ekemu. Ọphu ọ dụkwa onye e-je ome iphe ono, bụ ahụma ono m'ọo nanụ; m'ọ bụ onye a mụru lẹ Ízurẹlu; m'ọ bụ onye laru alala, unu l'iya bu;

\VS{27}kẹ l'ọo ahụma ahụma ono l'ọ ha bẹ ndu alị-a meru; merushia alị-a; mbụ ndu ono, vuru unu ụzo bua l'ẹke-a ono.

\VS{28}Unu -merua alị ono emeru bẹ ọo-gbọkwa unu l'ọ bụ onye gbọru ẹgbo ẹge ono, ọ gbọshiru mba ono, vuru unu ụzo bua l'ẹke ono.

\VS{29}Kẹ l'o -nweru onye meru iphe ono, bụ ahụma ono m'ọo nanụ; bẹ ee-bufukwa onye ọbu lẹ ndu nk'iya.


\par }{\PP \VS{30}“Ọo ya meru iphe, unu e-meje iphe, ya sụru t'e meje; t'ẹ b'ọ dụ ẹjo ome-l'alị ono ọphu unu e-meje, bụ ọphu e shi emeje bẹ unu latadẹru. Ọphu unu 'egudekwa iya merushia onwunu; kẹ l'ọ kwa yẹbedua bụ Ojejoje; bya abụru Nchileke unu.”




\par }\Chap{19}{\SH Ekemu k'ụnwu ibiribe iphe ọdo
\par }
{\PP \VerseOne{1}Tọ dụ iya bụ; Ojejoje abya ekfuru yeru Mósisu; sụ iya:

\VS{2}Ọwaa iphe, ii-kfuru ụnwu Ízurẹlu l'ẹphe ha: Unu bụkwaru ndu dụ nsọ; kẹle yẹbe Ojejoje, bụ Nchileke unu dụkwa nsọ.

\VS{3}T'onyenọnu l'unu ha kwabẹjekwa nne iya lẹ nna iya ugvu. Unu edobeje ekemu mbọku ọtu-ume iya; kẹ l'ọ kwa yẹbedua bụ Ojejoje; bya abụru Nchileke unu.


\par }{\PP \VS{4}“Unu ba aghachijekwa jelahaa lẹ nte; ọphu unu akpụjekwa ọgvu doberu onwunu. Ọ kwa yẹbedua bụ Ojejoje; bya abụru Nchileke unu.


\par }{\PP \VS{5}“Teke unu egworu Ojejoje ngwẹja-ẹhu-agu; unu gwojekwa iya l'ụzo, ọo-nata iya unu l'ẹka.

\VS{6}Unu rijekwa iphe ngwẹja ọbu lẹ mbọku, unu gworu iya; m'ọ kwanụ lẹ nchi-ta-abọhu iya. Ọ -bụru l'o nweru ọphu phọduru nụ jeye lẹ mbọku k'ẹto ya; t'a kpọkwaa ya ọku.

\VS{7}O -nweru ọphu e riru lẹ mbọku k'ẹto ya b'ọ bụakwa ahụma b'e meru; ẹ taa natahẹkwa iya.

\VS{8}Ọo ya bụ l'iphe bụ onye riru iya nụ bẹ iphe, dụ ẹji, o meru a-tukokwaru l'ishi; kẹ l'o meruru iphe, dụru Ojejoje nsọ. Onye ono bẹ ee-bufukwa lẹ ndu nk'iya.


\par }{\PP \VS{9}“Teke unu akpata iphe, unu meberu l'alị; unu ba akpajẹkwa iya jịa ẹka l'alị. Ọphu unu atụtujekwa ọphu nashịhuru ndu akparu iya unu daa l'alị.

\VS{10}Unu be ejejekwa mkpakwa akpụru vayịnu lẹ mgbo vayịnu unu. Ọphu unu 'atụtutajekwa ọphu dashịru l'alị. Unu hajẹru ndu onanu haaru ndu ụkpa; mẹ ndu laru alala; kẹ l'ọ kwa yẹbedua bụ Ojejoje; bya abụru Nchileke unu.


\par }{\PP \VS{11}“Unu be ezijekwa iphura; unu ta adzụje ẹjo-ire. Ọphu unu 'aghọjekwaru madzụ ibe unu ụgho.

\VS{12}Unu ba akpapyabẹjekwa iphe, unu meru; gude ẹpha iya gụa ẹnwa; shi ẹge ono merua ẹpha Nchileke unu. Ọ kwa yẹbedua bụ Ojejoje.


\par }{\PP \VS{13}“Be erijekwa madzụ ibe ngu uru; ọphu ị najẹkwa iya nfụ. Tẹ aswa-ozi onye i buru ozi ba anọkwa ngu l'ẹka jeye l'ụtsu echile iya.

\VS{14}Ba akọjekwa onye ada nkịchi ọnu; ọphu iigudejekwa iphe dochia onye ìshì ụzo. Tsụje Nchileke ngu egvu; kẹ l'ọ kwa yẹbedua bụ Ojejoje.


\par }{\PP \VS{15}“Unu be ekpejekwa ẹjo ikpe. Unu be elejekwa madzụ ẹnya l'ifu; kpee ikpe; shi iya nma onye ụkpa ikpe; kẹ l'ọ bụ onye ụkpa; bya ekperu yeru eze madzụ; kẹ l'ọ bụ eze madzụ. Tẹ ikpe unu bụjekwaru ikpe, dụ mma.

\VS{16}Ba abụkwa onye ntụmatu l'ẹke madzụ ibe ngu nọ; ọphu ịinokwa l'idzu t'e wota madzụ ibe ngu tsebe l'ifu ọgu. Ọ kwa yẹbedua bụ Ojejoje.


\par }{\PP \VS{17}“Be evukwaru nwunne ngu okfu l'ọkpoma. Jekfuje onye ọ daru nggu l'iya; t'unu kpeshia; t'ẹ b'i shi l'ẹhu iya je eye ẹka l'iphe, dụ ẹji.

\VS{18}Be emelatajekwa ndibe unu iphe, ẹphe meru ngu; ọphu ọ dụkwa onye ọphu ii-vujeru iphe l'obu. Yejechiaru madzụ ibe ngu obu ẹge i yeru onwongu. Ọ kwa yẹbedua bụ Ojejoje.


\par }{\PP \VS{19}“Unu mejekwa iphe, ya tọru ọkpa iya t'e tsoje. Unu ba ahajẹkwa tẹ elu chia ọphu yẹ l'iya ẹ-ta abụdu ụdu lanụ. Ba akụjekwa uzi iphe labụ l'okfu ngu; ọphu iiyejekwa uwe, ẹ-ta abụdu ụdu ẹkwa lanụ b'e gude kwaa ya.


\par }{\PP \VS{20}“Ọ -bụru lẹ madzụ raru nwamgbọko, a gbaru ohu; bya edobewaru iya nwoke ọdo; t'ọ bụ l'a gbafụtawaru iya t'o nweru onwiya; t'e kpekwaa ya ekpekpe; hụ̀a ẹphe àhụ̀hù ẹge gbaru nụ. Ọle t'ẹ b'e egbukwa ẹphe egbugbu. Ishi iya abụru lẹ nwamgbọko ono bụkwadu ohu.

\VS{21}T'onye kẹ nwoke kpụtakwa ebyila bya anụ l'ifu Ụlo-Ẹ́kwà Ndzuko; t'e gude gwooru iya ngwẹja ọkfu-ụgwo-iphe, dụ ẹji l'ifu Ojejoje.

\VS{22}Onye achịjeru Nchileke ẹja egude ebyila ono, e gude gwoo ngwẹja ọkfu-ụgwo-iphe, dụ ẹji ono kfụa ụgwo iphe, dụ ẹji onye ono l'ifu Ojejoje; a gụaru iya nvụ l'iphe, dụ ẹji ono, o meru ono.


\par }{\PP \VS{23}“Unu -bahụlephu l'alị ono; dzashia ya oshi-ọmi, dụgbaa iche l'iche; unu sọjekwa nebyi iya nsọ. Afa ẹto bẹ unu a-sọ iya nsọ; ha ya eriri.

\VS{24}O -be l'afa k'ẹno t'e doo akpụru, oshi ono mịtaru nsọ; gude gwooru Ojejoje ngwẹja-ekele.

\VS{25}O -be l'afa k'ise; unu awatawaru ori akpụru oshi ọbu; k'ọphu oshi ono a-nọdu eyeru unu nebyi kẹ yọkfu-yọkfu. Ọ kwa yẹbedua bụ Ojejoje; bya abụru Nchileke unu.


\par }{\PP \VS{26}“Unu ba atajẹkwa anụ, mee nọkwadu. Unu ba agwọjekwa ọgwu; ọphu unu emejekwa mgbashị.

\VS{27}Unu ba akpụfubebejekwa ẹgbushi, nọ unu lẹ mgboro ishi; ọphu unu akpụshijekwa iku ẹji-agba unu.

\VS{28}Unu be egbubatajekwa onwunu ọnya l'ẹhu; okfu lẹ madzụ nwụhuru; ọphu unu edejekwa onwunu mbo. Ọ kwa yẹbedua bụ Ojejoje.


\par }{\PP \VS{29}“Be emekwa nwa ngu nwanyi t'ọ bụru nwanyi ọkpara; shi ẹge ono merua nwa ngu ọbu; a nọnyakwaa; ndu ọkpara abya eji alị unu; ụru-alị abya eji iya.

\VS{30}Unu dobeje ekemu mbọku ọtu-ume iya; unu akwabẹje ụlo iya ono, dụ nsọ ono ugvu. Ọ kwa yẹbedua bụ Ojejoje.


\par }{\PP \VS{31}“Unu be ejejekwa ọkpata ishi l'ẹka ndu aphụ àphụ̀; mẹ ndu njibya; kẹ l'ẹphe e-merukwa unu. Ọ kwa yẹbedua bụ Ojejoje, bụ Nchileke unu.


\par }{\PP \VS{32}“Gbeshijekwaru ndu bụ ọgurenya l'oshi. Kwabẹjeru ndu bụ ọgurenya ugvu; nggu atsuje Nchileke egvu. Ọ kwa yẹbedua bụ Ojejoje.


\par }{\PP \VS{33}“Teke o nweru onye laru alala l'alị unu; unu ba akpakwa iya ẹhu.

\VS{34}T'e emejekwa onye laru alala, bu l'alị unu ẹge eemeje onye a mụru lẹ Ízurẹlu. Unu yekwaru onye ono obu ẹge unu yeru onwunu. Ishi iya abụru l'unubẹdua shikwaphu bụru ndu larụ alala l'alị Íjiputu. Ọ kwa yẹbedua bụ Ojejoje; bya abụru Nchileke unu.


\par }{\PP \VS{35}“Teke unu atụ ẹge iphe hatabe ogologo; m'ọ bụ ẹge ẹra iya habe; m'ọ bụ ẹge iphe hatabe l'igwe; unu be emejekwa iya l'ụzo aghụgho.

\VS{36}Unu gudejekwa iphe, bụ ọkpobe iya tụa ya; mẹ ọkpobe nkwo-ẹka; mẹ ọkpobe ekpemu. Ọ kwa yẹbedua bụ Ojejoje; bya abụru Nchileke unu; onye dufutaru unu l'alị Íjiputu. 
\VS{37}Ọo ya bụ t'unu tsokotaje iphe, bụ iphe, ya tọru ọkpa iya sụ t'e tsoje; mẹ iphe, ya tụru l'ekemu l'ọ ha. Unu meje iya ẹge ono; kẹ l'ọo yẹbedua bụ Ojejoje.”




\par }\Chap{20}{\SH Àhụ̀hù, aa-hụ̀je onye meru ẹjo iphe
\par }
{\PP \VerseOne{1}Tọ dụ iya bụ; Ojejoje abya ekfuru yeru Mósisu; sụ iya:

\VS{2}“Ọwaa iphe, ii-kfuru ụnwu Ízurẹlu ndọ-ọ: Iphe bụ onye Ízurẹlu; m'ọ bụ onye laru alala lẹ Ízurẹlu, kpụtaru nwa iya je anụ Mólẹ̀ku; t'e gbukwaa onye ono egbugbu. Tẹ ndu mkpụkpu ono wụfutakwa je atụ-gbua ya lẹ mkpuma.

\VS{3}Yẹbe Nchileke l'onwiya a-tachi ifu l'eke onye ọbu nọ; bufu iya lẹ ndu nk'iya; kẹ l'o gude nwa iya gwaa Mólẹ̀ku; shi ẹge ono merua ụlo iya ono, dụ nsọ ono; bya arụtoshia ẹpha iya ono, dụ nsọ ono.

\VS{4}Ọ -bụru lẹ ndu mkpụkpu ono phụru onye kpụtaru nwa iya je anụ Mólẹ̀ku; bya anyịa nchị manụ; ẹphe te gbu onye ọbu;

\VS{5}bẹ ya a-gbanwụkwaru onye ọbu ifu yẹle ndibe iya; bufu ẹphe lẹ ndu nk'ẹphe; mẹkpo iphe, bụ ndu ono yẹle iya eshiswe ụzo ono; mbụ ndu ono, jeru je egwolahaaru Mólẹ̀ku ẹja ono.


\par }{\PP \VS{6}“ ‘Iphe, bụ onye jelahaaru ọkpata ishi l'ẹka ndu aphụ àphụ̀; mẹ l'ẹka ndu njibya; shi ẹge ono gwolahaa ẹja bẹ ya a-tachi ifu; bufu iya lẹ ndu nk'iya.


\par }{\PP \VS{7}“ ‘Unu dobekwa onwunu iche; unu adụ nsọ; kẹ l'ọ kwa yẹbedua bụ Ojejoje; bya abụru Nchileke unu.

\VS{8}Unu dobe iphe, ya tọru ọkpa iya t'e tsoje; meje iya ememe; kẹ l'ọo yẹbedua bụ Ojejoje, emeje unu t'unu dụ nsọ.


\par }{\PP \VS{9}“ ‘Onye phuru nna iya; m'ọ bụ nne iya iphu; t'e gbukwaa onye ọbu egbugbu. Yo vuru ọchi onwiya; keshinu o phuru nna iya; m'ọ bụ nne iya iphu.


\par }{\PP \VS{10}“ ‘Ọ -bụru lẹ nwoke raru nyee nwoke ibe iya; ẹphe eshi ẹge ono ria ogori; t'e gbukwaa nwoke ọbu yẹle nwanyi ọbu egbugbu.


\par }{\PP \VS{11}“ ‘Onye raru nyee nna iya bụkwa nna iya b'o meru iphe-iphere. T'e gbukwaa ẹphe ẹbo egbugbu; ẹphe evuru ọchi onwẹphe.


\par }{\PP \VS{12}“ ‘Onye raru nyee nwa iya; t'e gbukwaa ẹphe ẹbo. Ọchi onwẹphe atụ-koru ẹphe l'ishi; kẹ l'iphe ẹphe meru bụ akpamara.


\par }{\PP \VS{13}“ ‘Ọ -bụru lẹ nwoke jekfuru nwoke ibe iya; ẹphe azẹe azẹe nwoke yẹle nwanyi bẹ ẹphe ẹbo meekwaru akpamara. T'e gbukwaa ẹphe egbugbu. Ọchi onwẹphe atụ-koru ẹphe l'ishi.


\par }{\PP \VS{14}“ ‘Onye lụru nwanyi; bya alụfua nne nyee ya ono bụkwa ahụma b'ọ bụ. T'a kpọkwaa nwoke ono yẹle ụnwanyi ono ọku ẹphe ẹbo; k'ọphu ẹ ta hadu ahụma t'ọ tọo ọkpa l'ẹke unu nọ.


\par }{\PP \VS{15}“ ‘Teke ọ bụ lẹ nwoke jekfuru anụ; t'e gbukwaa ya egbugbu. E gbukwaaphu anụ ọbu.


\par }{\PP \VS{16}“ ‘Ọ -bụru lẹ nwanyi jekfuru anụ; t'e gbukwaa nwanyi ọbu; gbua anụ ọbu. Teke e gbutsuaru ẹphe; ọchi onwẹphe atụ-koru ẹphe l'ishi.


\par }{\PP \VS{17}“ ‘Ọ -bụru lẹ nwoke lụru nwunne iya; m'ọ bụ nwanna iya yẹle iya azẹe; b'ọ bụkwa iphe-iphere. T'a nọdukwa l'edzudzu ọha bufu ẹphe. Ọ kwa nwunne iya b'o meru iphe-iphere. Tẹ iphe, o meru tụ-kokwaru iya l'ishi.


\par }{\PP \VS{18}“ ‘Onye jekfuru nwanyi teke nsọ eme iya bẹ gvuakwaru ẹnu-mee nwanyi ono; mbụ lẹ nwanyi ọbu kpuhawaru ẹnu-mee ya ghebe ọnu. Ọo ya bụ; t'e bufukwa ẹphe ẹbo lẹ ndu nk'ẹphe.


\par }{\PP \VS{19}“ ‘Ba arakwa nwunne nne ngu; m'ọ bụ nwunne nna ngu; kẹ l'ọ kwa iphe-iphere l'ẹke ọkpobe abụbu ngu. Iphe, unu meru kwa unu b'ọ tụ-koru l'ishi.


\par }{\PP \VS{20}“ ‘Onye raru nyee nwunne nna iya; m'ọ bụ nyee nwunne nne iya; bẹ bụkwa nwunne nna iya ono; m'ọ bụ nwunne nne iya ono b'o meru iphe-iphere. Iphe, ẹphe meru kwa ẹphe b'ọ tụkoru l'ishi. Ẹphe ta atọgbokwa akọ lẹ mgboko.


\par }{\PP \VS{21}“ ‘Onye lụru nyee nwunne iya bẹ mekwaru iphe, aasọ nsọ; bya emee nwunne iya ọbu iphe-iphere. Ẹphe ta atọgbokwa akọ lẹ mgboko.


\par }{\PP \VS{22}“ ‘Ọo ya bụ; unu dobekota iphe, ya tọru ọkpa iya; mẹ iphe, ya tụru l'ekemu; k'ọphu alị ono, ya edu unu ala ono ta agbọdu unu l'ọ bụ onye gbọru ẹgbo.

\VS{23}Unu be emejekwa l'ọ bụ ndu mba ono, ya abya achịfu l'ifu unu ono; kẹ l'ọ kwa iphe ono l'ọ ha bẹ meru nụ; ẹphe adụ iya oyi.

\VS{24}Ya kfuhawaru unu: “L'unu e-nweru alị ẹphe; ya anụ iya unu t'ọ bụru òkè-iphe unu; mbụ ẹgiri alị ono.” Ọ kwa yẹbedua bụ Ojejoje; bya abụru Nchileke unu, bụ onye shi l'iphe, bụ mba fọta unu dobe iche.


\par }{\PP \VS{25}“ ‘Ọo ya bụ; unu mejekwa iya t'o doo ẹnya; mbụ iphe, dụ iche l'anụ, aasọ nsọ; l'ọphu ẹ taa sọdu nsọ; mẹ iphe, dụ iche lẹ nwẹnu, aasọ nsọ; l'ọphu ẹ taa sọdu nsọ. Unu be egudekwa anụ; m'ọ bụ nwẹnu; m'ọ kwanu iphe, awụ l'ẹpho merua onwunu; mbụ ụnwu iphe ono, mu gụshiru unu sụ t'unu sọje nsọ ono.

\VS{26}Unu dobekwaru iya onwunu nsọ; kẹle yẹbe Ojejoje dụkwa nsọ. Ya shiwa l'iphe, bụ mba fọfuta unu dobe iche t'unu bụru nk'iya.


\par }{\PP \VS{27}“ ‘Nwoke; m'ọ bụ nwanyi, aphụ àphụ̀; m'ọ bụ l'ọ bụ nwanjibya l'unu; t'e gbukwaa ya egbugbu. T'e gudekwa mkpuma tụ-gbushia ẹphe; ọchi ẹphe atụ-koru ẹphe l'ishi.’ ”




\par }\Chap{21}{\SH Ekemu, a tụru ndu achịjeru Nchileke ẹja
\par }
{\PP \VerseOne{1}Tọ dụ iya bụ; Ojejoje abya ekfuru yeru Mósisu; sụ iya: “Ọwaa iphe, ii-kfuru ndu achịjeru Nchileke ẹja; mbụ ụnwu Érọnu: T'ẹ b'ọ dụkwa onye e-gudeje onye nk'iya, nwụhuru anwụhu mee onwiya onye aasọ nsọ;

\VS{2}gbahalẹkwaphu l'onye ọbu bụ ọkpobe abụbu iya: ọ dụ g'ọo nna iya; m'ọ bụ nne iya; m'ọ bụ nwa iya kẹ nwoke; nwa iya kẹ nwanyi; nwunne iya nwoke;

\VS{3}m'ọ kwanụ nwunne iya kẹ nwanyi, ẹ-ta alụdua nji; yọ bụru iya b'ọ nọ l'ẹka; kẹ l'ẹ tọ lụdua nji. Odzu egbe onye ono nwekwaru ike; yo gude iya mee onwiya onye aasọ nsọ.

\VS{4}T'ẹ b'o mekwa onwiya onye aasọ nsọ l'odzu onye ọgo iya; shi ẹge ono merua onwiya.


\par }{\PP \VS{5}“T'ẹphe ba akpụshijekwa ishi; ọphu ẹphe akpụ-shijekwa ẹji-agba ẹphe; ọphu ẹphe ebujekwa mbo l'ẹhu ẹphe.

\VS{6}T'ẹphe dụkwaru Nchileke ẹphe nsọ; k'ọphu ẹphe te emerudu ẹpha iya. Ishi iya abụru l'ọo ẹphe egwoje ngwẹja-ọku nụ Ojejoje; mbụ nri ono, ẹphe anụje Nchileke ẹphe ono. Ọo ya bụ; t'ẹphe bụkwaru ndu dụ nsọ.

\VS{7}T'onye achịjeru Nchileke ẹja ba alụkwa nwanyi, shiwa l'ọgba ọkpara merushiwa onwiya. Ọphu ọ lụkwa nwanyi, nji iya chịfuru achịfu; kẹ l'onye achịjeru Nchileke ẹja dụkwaru Nchileke iya lẹ nsọ.

\VS{8}Unu wotakwa onye achịjeru Nchileke ẹja l'ọ bụ onye dụ nsọ; kẹ l'ọo yẹbedua agwaru unu Nchileke. T'ọ bụkwaru onye dụru unu nsọ; kẹle yẹbedua, bụ Ojejoje, bụ onye doru unu nsọ bụkwa onye dụ nsọ.


\par }{\PP \VS{9}“Ọ -bụru lẹ nwatibe onye achịjeru Nchileke ẹja wataru ọgba ọkpara; shi ẹge ono merua onwiya bụakwa nna iya b'o meruru. T'a kpọkwaa nwata nwanyi ọbu ọku.


\par }{\PP \VS{10}“T'onye bụ onye ishi ndu achịjeru Nchileke ẹja l'unwunne iya; mbụ onye a wụru manụ l'ishi; bụru onye e meru t'o yeje uwe ndu achịjeru Nchileke ẹja; tẹ onye ono ba ahajẹkwa ẹgbushi iya t'ọ yagashịhu ayagashịhu; ọphu ọ lajajẹkwa uwe iya alaja.

\VS{11}T'onye ono ba abahụjekwa l'ẹke odzu zẹ. T'ẹ b'ọ dụkwa m'o -ruhuru; ọ bụru nna iya; m'ọ bụ nne iya nwụhuru; ọo-bahụ l'ẹke ono je ome onwiya onye aasọ nsọ.

\VS{12}T'ẹ b'ọ lụfujekwa alụfu l'ụlo, dụ nsọ kẹ Nchileke; ọphu o merukwa ụlo ọbu emeru; kẹ l'ọo manụ Nchileke iya b'a wụru iya l'ishi. Ọ kwa yẹbedua bụ Ojejoje.


\par }{\PP \VS{13}“Tẹ nwanyi, ọo-lụ bụkwaru nwanyi yẹle nwoke ta zẹbua.

\VS{14}T'ẹ b'ọ lụkwa nwanyi, nji iya ta nọhedu; ọphu ọolukwa nwanyi, a chịfuru achịfu; m'ọ kwanụ nwanyi, shi l'ọgba ọkpara merua onwiya. Tẹ nwanyi, ọo-lụ bụkwaru nwanyi yẹle nwoke ta zẹbua; nwanyi, shi l'ikfu nk'iya;

\VS{15}k'ọphu ụnwegirima iya ta bụdu ndu aasọ nsọ. Yo shi ẹge ono merua ikfu iya. Ọ kwa yẹbedua, bụ Ojejoje bụ onye meru iya; yọ dụ nsọ.”


\par }{\PP \VS{16}Ojejoje abya ekfuru yeru Mósisu; sụ iya:

\VS{17}“Ọwaa iphe, ii-kfuru Érọnu ndọ-ọ: Iphe bụ onye bụ eri ngu tsube l'ọgbo rua l'ọgbo, bụ onye nweru ẹke iphe mebyiru iya; t'ẹ b'ọ byakwa t'ọ nụ Nchileke iya nri.

\VS{18}T'iphe bụ onye nweru ẹke iphe mebyiru iya ba byakwa ntse; mbụ onye ìshì; onye ngvụru; m'ọ bụ onye, nweru ẹke ẹhu ẹ-te dzudu iya oke;

\VS{19}onye iphe lọnwuru ọkpa lanụ; m'ọ bụ ẹka lanụ;

\VS{20}onye ekwebe; onye, gbaru l'ọ bụ ọha-ikirima; onye iphe eme l'ẹnya; onye iphe eme l'akpọ ẹhu; m'ọ bụ onye a haru aháhá.

\VS{21}T'ẹ b'ọ dụkwa onye eri Érọnu, bụ onye achịjeru Nchileke ẹja, nweru ẹke iphe mebyiru iya, a-byajẹ ntse bya ogworu Ojejoje ngwẹja-ọku. Keshinu o nweru ẹke iphe mebyiru iya t'ẹ b'ọ kpịritakwa ntse k'ogworu Nchileke iya ngwẹja-nri.

\VS{22}Ọle t'o rijekwaru nri, a nụru Nchileke iya; mbụ nri ọphu dụ nsọ; mẹ ọphu kakọta ọdu nsọ.

\VS{23}Ọle keshinu o nweru ẹke iphe mebyiru iya; t'ẹ b'o jenyabejekwa mgboro ẹkwa, e gude kpụ-buta Ẹke-Kakọta-ọdu-Nsọ; ọphu oojenyabejekwa ẹnya-ngwẹja; t'ẹ b'o shi ẹge ono merua ụlo iya ono, dụ nsọ ono; kẹ l'ọ kwa yẹbedua bụ Ojejoje, bụ onye emeje ẹphe; t'ẹphe adụ nsọ.”


\par }{\PP \VS{24}Tọ dụ iya bụ; Mósisu abya eworu iphe ono l'ọ ha kfuaru Érọnu yẹle ụnwu iya; mẹ ndu Ízurẹlu l'ẹphe ha.




\par }\Chap{22}{\SH Ndu achịjeru Nchileke ẹja yẹle iphe, dụ nsọ kẹ Nchileke
\par }
{\PP \VerseOne{1}Tọ dụ iya bụ; Ojejoje abya ekfuru yeru Mósisu; sụ iya:

\VS{2}“Kfuaru Érọnu yẹle ụnwu iya t'ẹphe kwabẹjekwaru iphe ono, ndu Ízurẹlu doberu iya nsọ ono ẹnya; t'ẹphe be gude iya merua ẹpha iya ono, dụ nsọ ono; kẹ l'ọ kwa yẹbedua bụ Ojejoje.”

\VS{3}Sụ ẹphe: “L'iphe bụ onye bụ eri unu; tsube l'ọgbo sweru ọgbo, bụ onye aasọ nsọ, byanyabẹru iphe, ndu Ízurẹlu doberu yẹbe Ojejoje nsọ; t'e bufukwa onye ono ebufu l'ifu iya. Ọ kwa yẹbedua bụ Ojejoje.


\par }{\PP \VS{4}“Ọ -bụru l'o nweru onye, shi l'eri Érọnu, iphe, eswe nswe eme l'akpọ-ẹhu; m'ọ kwanụ l'iphe alashị iya l'ẹhu; t'onye ono be erikwa iphe, dụ nsọ jeye teke ọo-kọrohu; bụru onye ẹ ta asọhedu nsọ. Onye denyiru ẹka l'iphe, aasọ nsọ; dụ l'ọ bụ odzu; m'ọ kwanu l'ẹhu iya ruru l'iphe-anyịnyi;

\VS{5}m'ọ bụ l'o denyiru iphe, awụ l'ẹpho ẹka, bụ iphe, ee-me iya t'ọ bụru onye aasọ nsọ; m'ọ bụ l'o denyiru onye aasọ nsọ ẹka; m'ọ bụ l'o nweru iphe ọdo, meru iya; yọ bụru onye aasọ nsọ; b'ọ bụakwa onye aasọ nsọ.

\VS{6}Onye denyiru iphe, dụ ẹge ono ẹka a-bụru onye aasọ nsọ jeye tẹ nchi jihu. T'ẹ b'ọ dụkwa iphe, e doberu nsọ, oo-ri; gbahaa l'o gude mini ghụa ẹhu.

\VS{7}Ẹnyanwu -nyịhulephu; b'ẹ ta asọhekwa onye ọbu nsọ. Ọ bụ teke ono bẹ onye ọbu a-watawaru ori iphe, e doberu nsọ; kẹ l'ọo ono bụ nri iya.

\VS{8}T'ẹ b'o rijekwa iphe, nwụhuru anwụhu; m'ọ bụ iphe, anụ-ẹgu-ẹgbudu dzugburu adzugbu; t'ẹ b'o shi ẹge ono merua onwiya. Ọ kwa yẹbedua bụ Ojejoje.


\par }{\PP \VS{9}“Tẹ ndu achịjeru Nchileke ẹja mejekwa iphe, ya sụru t'ẹphe meje. Ọ -bụru l'ẹphe te emedu iya bẹ ẹphe e-metakwa iphe, dụ ẹji kpua onwẹphe; yo gbushia ẹphe. Ọ kwa yẹbedua bụ Ojejoje, bụ onye meru ẹphe; ẹphe adụ nsọ.


\par }{\PP \VS{10}“T'ẹ b'ọ dụkwa onye ẹ-ta abụdu onye eri ndu achịjeru Nchileke ẹja, e-ri iphe, e doberu nsọ. T'onye byaru ẹbyee lẹ k'onye achịjeru Nchileke ẹja; m'ọ bụ onye byaru iya ozi be erikwa iya.

\VS{11}Ọle; ọ -bụru l'onye achịjeru Nchileke ẹja gude okpoga iya gbata ohu; m'ọ bụ l'a mụru ohu l'ufu iya; tẹ ndu onanu rijekwa iya.

\VS{12}Ọ -bụru lẹ nwa nwanyi onye achịjeru Nchileke ẹja lụru onye ẹ-ta abụdu onye achịjeru Nchileke ẹja; tẹ nwanyi ọbu be erijekwa iphe ono, dụ nsọ ono, aanụje ndu achịjeru Nchileke ẹja ono.

\VS{13}Ọle; ọ -bụkwanuru lẹ nwa nwanyi onye ono, achịjeru Nchileke ẹja ono ta mụtadu nwa; nji iya anwụhuwa; m'ọ kwanụ l'a chịfuru iya achịfu; yọ laa kẹ nna iya; t'o rijekwa nri ono ẹge o shi erije iya teke ọ bụ nwata. Ọle; tẹ onye ẹ ta abụdu onye eri ndu achịjeru Nchileke ẹja be erikwa iya.


\par }{\PP \VS{14}“Onye riru iphe, e doberu nsọ l'amagama; tẹ onye ono kfụkwaa onye achịjeru Nchileke ẹja ụgwo iya; kfụru nkere-ise tukobe iya.

\VS{15}Tẹ ndu achịjeru Nchileke ẹja be emerukwa ngwẹja, dụ nsọ, shi l'ẹka ndu Ízurẹlu, bụ ọphu ẹphe nụru Ojejoje;

\VS{16}shi ẹge ono haa tẹ ndu, ẹ ta gbadụ nụ ria iphe ono, dụ nsọ ono; shi iya rita iphe, dụ ẹji tukobe onwẹphe; bụru ndu ikpe nmaru. Ọ kwa yẹbedua bụ Ojejoje, bụ onye meru ẹphe; ẹphe adụ nsọ.”


\par }{\PP \VS{17}Ojejoje abya ekfuru yeru Mósisu; sụ iya:

\VS{18}“Ọwaa iphe, ii-kfuru Érọnu yẹle ụnwu iya; mẹ ndu Ízurẹlu l'ẹphe ha: Ọ -bụru l'onye Ízurẹlu; m'ọ bụ onye laru alala, bu lẹ Ízurẹlu gude iphe bya t'e gwooru Ojejoje ngwẹja-ukfuru k'iphe, o kweru ụkwa iya; m'ọ kwanụ iphe, ọ tụru obu iya ama kẹ anụnu;

\VS{19}t'onye ono kpụtakwa anụ, bụ okee ya, ẹ-ta adụdu ẹke iphe mebyiru iya emebyi bya. Iphe, oo-gude bya bụ oke-eswi; m'ọ bụ ebyila; m'ọ bụ mkpi; k'ọphu aa-natakwa nụ iya unu l'ẹka.

\VS{20}Unu be ewotakwa iphe, nweru ntụpo gude bya ogwo ngwẹja ọbu; kẹ l'ẹ taa natakwa iya unu l'ẹka.

\VS{21}Onye kpụtaru eswi; m'ọ bụ atụru; m'ọ bụ eghu gude bya ogworu Ojejoje ngwẹja-ẹhu-agu; t'o shi ẹge ono medzua iphe, o kweru ụkwa iya; m'ọ bụ iphe, ọ tụru obu iya ama; t'ọ bụkwaru ọphu ẹ te nwedu ntụpo; k'ọphu aa-nata iya ẹya l'ẹka.

\VS{22}Unu ba anụjekwa Ojejoje anụ, atsụ ìshì; m'ọ bụ ọphu e mekaru iphe; m'ọ bụ ọphu iphe mebyiru ibe-ẹhu iya nanụ embeyi; m'ọ bụ ọphu iphe alashị l'ẹhu; m'ọ bụ ọphu iphe eme l'akpọ-ẹhu iya. Unu be egudekwa anụ, dụ ẹge ono bya ogworu Ojejoje ngwẹja-ọku l'eli ẹnya-ngwẹja.

\VS{23}Ọ -bụru ngwẹja, madzụ tụru obu iya ama l'anụ; bẹ onye ọbu nwekwaru ike nụ eswi; m'ọ bụ atụru, nweru ntụpo. Ọle; teke bụ l'ọ -bụ ọphu onye ono gude emedzu iphe, o kweru ụkwa iya b'ẹ taa natakwa iya ẹya.

\VS{24}Unu ba anụjekwa Ojejoje anụ, e mekaru iphe l'akpụru-akụ; m'ọ bụ ọphu e tsupyaru nk'iya etsupya; m'ọ bụ ọphu iphe lajaru nk'iya alaja; m'ọ bụ ọphu e bufuru nk'iya ebufu. Unu be emejekwa iphe, dụ ẹge ono l'alị unu-wa.

\VS{25}Unu ba anụjekwa anụ, shi l'ẹka onye ọhodo; t'ọ bụru nri, unu anụ Nchileke unu. Lẹ keshinu egbe anụ ono dụ l'ọ bụ anụ, nweru ntụpo b'ẹ ta anatakwa iya unu l'ẹka.”


\par }{\PP \VS{26}Tọ dụ iya bụ; Ojejoje abya ekfuru yeru Mósisu; sụ iya:

\VS{27}“A -mụa nwa eswi k'ọphungu; m'ọ bụ nwa atụru; ọdo nweghu; t'a hajẹkwaa ya tẹ yẹle nne iya nọo abalị ẹsaa. Tsube lẹ mbọku k'ẹsato tụgburu b'e nweru ike kpụta iya je anụ t'e gude gwooru Ojejoje ngwẹja-ọku. Teke ono bẹ aa-natakwa iya-a.

\VS{28}Unu ba atụkojekwa nne eswi yẹle nwa iya; m'ọ bụ atụru yẹle nwa iya gbua ujiku lanụ.


\par }{\PP \VS{29}“Teke unu egworu Ojejoje ngwẹja-ekele; unu mejekwa iya l'ụzo, dụ mma; k'ọphu aa-nata iya unu l'ẹka.

\VS{30}Unu tụkokwa anụ, e gude gwoo ngwẹja ọbu takọta mbọku ono. T'ẹ b'ọ dụkwa ọphu aa-ha t'ọ nọo lụfuta l'ụtsu. Ọ kwa yẹbedua bụ Ojejoje.


\par }{\PP \VS{31}“Unu dobekwa ekemu iya; unu emeje iya ememe. Ọ kwa yẹbedua bụ Ojejoje.

\VS{32}Unu be emerukwa ẹpha iya ono, dụ nsọ ono emeru. Tẹ ndu Ízurẹlu dobe ẹpha iya nsọ; kẹ l'ọ kwa yẹbedua bụ Ojejoje, bụ onye meru unu; unu adụ nsọ;

\VS{33}bya abụru onye dufutaru unu lẹ Íjiputu tẹ ya bụru Nchileke unu. Ọ kwa yẹbedua bụ Ojejoje.”




\par }\Chap{23}{\SH Ajị, dụgbaa iche iche
\par }
{\PP \VerseOne{1}Tọ dụ iya bụ; Ojejoje abya ekfuru yeru Mósisu; sụ iya:

\VS{2}“Ọwaa iphe, ii-kfuru ndu Ízurẹlu ndọ-ọ: Sụ ẹphe: ‘L'ọwaa bụ ajị, yẹbe Ojejoje dobetsuaru ndọ-ọ; mbụ ajị, unu a-ra arara l'ọo ya a-bụ ndzuko, dụ nsọ.

\VS{3}Ujiku ishingu bẹ unu e-jeje ozi; mbọku k'ẹsaa abụru eswe Sábatu, bụ mbọku ọtu-ume. Mbọku ono a-bụru eswe ndzuko ọphu dụ nsọ. Unu be ejejekwa ozi mbọku ono; kẹ l'ọ bụ mbọku ọtu-ume kẹ Ojejoje l'iphe bụ ẹke unu nọ.

\VS{4}Ọwaa bụ ajị, Ojejoje doberu; mbụ ndzuko, dụ nsọ, unu e-dzukobeje m'o rua teke e doberu iya.


\par }{\SH Ajị Esweta
\par }
{\R (Ọ́gú 28:16-25)

\par }{\PP \VS{5}“ ‘Ajị Esweta Ojejoje bụ mbọku, aa-watajẹ iya bụ l'urẹnyashi mbọku ọnwa mbụ gbaru l'abalị iri l'ẹno.

\VS{6}O -be lẹ mbọku k'iri l'ise l'ọnwa ono kwaphụ; unu agbajẹeru Ojejoje Ajị Buredi, ẹ te kodu ekoko. Ujiku ẹsaa bẹ unu a-ta buredi, ẹ te yedu iphe, ekoje buredi.

\VS{7}Mbọku mbụ l'oge ajị ono bẹ unu e-nweru ndzuko, dụ nsọ. T'ẹ b'ọ dụkwa ozi, unu e-jeje mbọku ono.

\VS{8}Ujiku ẹsaa bẹ unu a-nọdulephu egworu Ojejoje ngwẹja-ọku. O -be lẹ mbọku k'ẹsaa; unu enwee ndzuko, dụ nsọ. T'ẹ b'ọ dụkwa ozi, unu e-je mbọku ono.


\par }{\PP \VS{9}“ ‘Tọ dụ iya bụ; Ojejoje abya ekfuru yeru Mósisu; sụ iya:

\VS{10}Ọwaa iphe, ii-kfuru ndu Ízurẹlu ndọ-ọ: L'ẹphe -bahụlephu l'alị ono, ya abya ẹphe anụnu ono; teke ẹphe kpataru iphe, e meberu l'alị ono; ẹphe ewota ukfu lanụ l'iphe ọdungu, ẹphe kpataru je anụ onye achịjeru Nchileke ẹja.

\VS{11}T'onye ono, achịjeru Nchileke ẹja ono wota ukfu iphe ono maa Ojejoje l'ifu; k'ọphu Nchileke a-nata iya unu l'ẹka. Ọ bụ lẹ nchi-ta-abọhu mbọku ọtu-ume ono b'ọo-ma iya ọbu.

\VS{12}Mbọku ono, unu a-ma ukfu iphe ono l'ifu Ojejoje ono bẹ unu e-gudekwaphu nwa ebyila, nọru afa lanụ, ẹ-te nwedu ntụpo bya egwoo ngwẹja-ukfuru nụ Ojejoje.

\VS{13}Ngwẹja nri, a-yị nụ a-bụru ntụ akpe, a gwọkoberu manụ; yo ji nkwọ-ẹka, e keru ụzo iri wota uzi labụ, ee-gude gwooru Ojejoje ngwẹja-ọku, mkpọ iya dụ mma. E yekobekwa iya phụ mẹe, jiru konggo labụ t'ọ bụru ngwẹja-mẹe.

\VS{14}T'ẹ b'ọ dụkwa buredi, unu a-ta; ọphu unu atakwa akpe, a hụru ahụhu; ọphu unu erikwa ọphu nọ l'onyingu; gbururu jeye mbọku ono, unu e-wotaru Nchileke unu ngwẹja ono. Ono a-bụru iphe, ya tọru ọkpa iya t'e tsoje tsube l'ọgbo sweru ọgbo l'iphe bụ ẹke unu bụ.


\par }{\SH Ajị Ídzù
\par }
{\R (Ọ́gú 28:26-31)

\par }{\PP \VS{15}“ ‘Idzu ẹsaa -swelephu; tsube lẹ nchi-ta-abọhu mbọku ọtu-ume ono, unu gworu ngwẹja-amama ono;

\VS{16}teke a nọ-dzuleruphu ụkporo abalị labụ l'abalị iri; o -rua lẹ nchi-ta-abọhu mbọku ọtu-ume k'ẹsaa; unu byakwa bya egwooru Ojejoje ngwẹja-nri, unu e-gude akpe ọphungu gwoo.

\VS{17}Unu shi l'ẹke unu bu wota ishi buredi ẹbo, e gheru lẹ ntụ akpe, jiru nkwo-ẹka, e keru ụzo iri; wota uzi labụ, e yeru iphe, ekoje buredi; bya anụ t'e gude gwoo ngwẹja-amama t'ọ bụru akpụru iphe mbụ, a nụru Ojejoje.

\VS{18}Iphe, unu e-yekobefua l'ishi buredi ono bụ ụnwu ebyila ẹsaa, nọtsuaru afa ophu; bụkwaruphu ọphu ẹ-ta dụdu ẹke ntụpo nọ iya; waa nwa oke-eswi lanụ; mẹ ebyila labụ. T'e gude anụ ono l'ọ ha; gude ngwẹja-nri; mẹ ngwẹja-mẹe gwoo ngwẹja-ukfuru nụ Ojejoje; mbụ ngwẹja-ọku, mkpọ iya dụ Ojejoje mma.

\VS{19}Unu akpụta mkpi lanụ gude gwoo ngwẹja-iphe, dụ ẹji; kpụtakwaphu ụnwu ebyila labụ, gbagbaaru afa gude gwoo ngwẹja-ẹhu-agu.

\VS{20}T'onye ono, achịjeru Nchileke ẹja ono woru ụnwu ebyila labụ ono; waa buredi ono, e meru l'akpụru iphe mbụ, a kpataru l'okfu ono maa Ojejoje l'ifu t'ọ bụru ngwẹja-amama. Iphe ngwẹja ono bụ bụ ngwẹja, dụ nsọ kẹ Ojejoje. T'ọ bụru onye achịjeru Nchileke ẹja bụ onye e-ri iya nụ.

\VS{21}Mbọku ono kwaphụ bẹ unu e-nweru ndzuko, dụ nsọ. T'ẹ b'ọ dụkwa ozi, unu e-je mbọku ono l'ọ ha. Ono a-bụru iphe, a tọru ọkpa iya t'e tsoje tsube l'ọgbo sweru ọgbo; unu emeje iya l'iphe bụ ẹke unu bu.


\par }{\PP \VS{22}“ ‘Teke unu akpata iphe, unu meberu l'alị; unu ba akpajẹkwa iya jịa ẹka l'alị. Ọphu unu atụtujekwa ọphu nashịhuru ndu akparu iya unu daa l'alị. Unu hajẹeru ndu ụkpa yẹle ndu laru alala ọphu darụ l'alị. Ọ kwa yẹbedua bụ Ojejoje; bya abụru Nchileke unu.’ ”


\par }{\SH Ajị Afa Ọphungu
\par }
{\R (Ọ́gú 29:1-9)

\par }{\PP \VS{23}Tọ dụ iya bụ; Ojejoje abya ekfuru yeru Mósisu; sụ iya:

\VS{24}“Ọwaa iphe, ii-kfuru ụnwu Ízurẹlu ndọ-ọ: Sụ ẹphe: ‘L'iphe bụ mbọku mbụ l'ọnwa k'ẹsaa bụkwa ẹphe mbọku ọtu-ume; mbụ mbọku, ẹphe e-nweru ndzuko, dụ nsọ. O -be mbọku ono t'e gbua ụpyoku gude karu onyemonye.

\VS{25}T'ẹ b'ọ dụkwa ozi, unu e-jeje mbọku ono l'ọ ha. Iphe, unu e-mejechia bụ l'unu e-gwojeru Ojejoje ngwẹja-ọku.’ ”


\par }{\SH Eswe ọkfu ụgwo iphe, dụ ẹji
\par }
{\R (Liv 16:1-34; Ọ́gú 29:7-11)

\par }{\PP \VS{26}Tọ dụ iya bụ; Ojejoje bya ekfuru yeru Mósisu; sụ iya:

\VS{27}“Mbọku, ọnwa ẹsaa ono dụ l'abalị iri a-bụjeru unu Eswe Ọkfu Ụgwo Ẹjo iphe. Mbọku ono bẹ unu e-nwe ndzuko, dụ nsọ; swịa aswịswi; gwoo ngwẹja-ọku; nụ Ojejoje.

\VS{28}T'ẹ b'ọ dụkwa ozi, unu e-jeje mbọku ono; kẹ lẹ mbọku ono bụ Eswe Ọkfu Ụgwo; mbụ mbọku, unu a-nọdu l'ifu Ojejoje kfụa ụgwo iphe, dụ ẹji, unu meru.

\VS{29}Kẹ l'iphe bụ onye ẹ-ta aswịdu aswịswi mbọku ono bẹ ee-bufukwa ebufu lẹ ndibe ẹphe.

\VS{30}Onye jeru ozi mbọku ono bẹ ya e-kwofukwa l'ẹke ndibe ẹphe nọ.

\VS{31}T'ẹ b'ọ dụkwa ozi, unu e-je lẹ phuu. Ono a-bụru iphe, a tọru ọkpa iya t'e tsoje tsube l'ọgbo sweru ọgbo. Unu a-nọdu eme iya iphe bụ l'ẹke unu bu.

\VS{32}Mbọku ono a-bụru unu mbọku ọtu-ume. Unu swịjee aswịswi mbọku ono. Unu e-shije l'urẹnyashi mbọku, ọnwa dụ l'abalị tete tụa ume jeye l'urẹnyashi kẹ mbọku, ọnwa a-gba abalị iri.”


\par }{\SH Ajị M̀kpù
\par }
{\R (Ọ́gú 29:12-40; Dit 16:13-17)

\par }{\PP \VS{33}Tọ dụ iya bụ; Ojejoje abya ekfuru yeru Mósisu; sụ iya:

\VS{34}“Ọwaa iphe, ii-kfuru ụnwu Ízurẹlu ndọ-ọ: Sụ ẹphe: ‘L'ọnwa ẹsaa ono -gbalẹphu abalị iri l'ise; t'a gbaa Ajị M̀kpù kẹ Ojejoje. Iphe, aa-gbaru iya Ojejoje bụ ujiku ẹsaa.

\VS{35}Mbọku mbụ; bẹ unu e-nwe ndzuko, dụ nsọ. T'ẹ b'ọ dụkwa ozi, unu e-je mbọku ono l'ọ ha.

\VS{36}Ujiku ẹsaa ono; bẹ unu e-gwojeru Ojejoje ngwẹja-ọku. O -be lẹ mbọku k'ẹsato; unu enwee ndzuko, dụ nsọ; gwokwaaruphu Ojejoje ngwẹja-ọku. Ndzuko ono bụkwa ndzuko, dụ nsọ. Ọo ya bụ t'ẹ b'ọ dụkwa ozi, unu e-jeje mbọku ono l'ọ ha.


\par }{\PP \VS{37}“ ‘Ono bụ ajị, Ojejoje doberu; mbụ ọphu unu a-ra arara t'ọ bụru ndzuko, dụ nsọ. T'e gwooru Ojejoje ngwẹja-ọku; bụ iya bụ ngwẹja-ukfuru; ngwẹja-nri; ngwẹja-mẹe; mẹwaru ngwẹja ọdo. Ngwẹja ono l'ọ ha bẹ aa-nọduje egwo lẹ mbọku, gbaru iya nụ.

\VS{38}Iphe ono l'ọ ha b'a gụfukpokwaaru ngwẹja kẹ mbọku ọtu-ume; bya agụfu iphe, unu anụje Ojejoje anụnu; gụfu lẹ madzụ akfụ ụgwo iphe, o kweru ụkwa iya; gụfu iphe unu chịru obu unu l'unu a-nụ Ojejoje.


\par }{\PP \VS{39}“ ‘L'abalị ise l'ọnwa ẹsaa teke unu kpatatsụaru iphe, unu meberu l'alị; unu agbaaru Ojejoje ajị ono ujiku-ẹsaa. Mbọku abahụ iya; mẹ mbọku k'ẹsato iya bẹ unu a-tụtakota ume ozi.

\VS{40}Mbọku mbụ l'ajị ono bẹ unu a-hata akpụru oshi, katsụa mma l'akpụru oshi, unu wọtaru; gbuta igu; mẹ ẹkali-oshi, ẹkwo dụ nshinu; waa ẹkali-oshi wilo. Unu gwota iphe ono gude je anọdu Ojejoje, bụ Nchileke unu l'ifu tee ẹswa ujiku ẹsaa.

\VS{41}Unu gbajẹkwaru Ojejoje ajị ono ujiku ẹsaa afa l'afa. Ono bụ iphe, a tọru ọkpa iya t'e tsoje tsube l'ọgbo sweru l'ọgbo. Ọnwa, aa-gbajẹ iya bụ l'ọnwa k'ẹsaa.

\VS{42}Yọ bụru lẹ m̀kpù bẹ unu a-nọduje abalị ẹsaa ono; mbụ l'iphe bụ ndu a mụru lẹ Ízurẹlu a-nọdukotaje lẹ m̀kpù teke ono;

\VS{43}k'ọphu iphe bụ ọgbo l'ụfutaru nụ a-maru lẹ ya meru tẹ ụnwu Ízurẹlu bua lẹ m̀kpù teke ono, ya shi lẹ Íjiputu dufuta ẹphe ono. Ọ kwa yẹbedua bụ Ojejoje; bya abụru Nchileke unu.’ ”


\par }{\PP \VS{44}Tọ dụ iya bụ; Mósisu abya atụko ajị, Ojejoje doberu kfukotaru ndu Ízurẹlu.




\par }\Chap{24}{\SH Oleta Urọku ono ẹnya
\par }
{\R (Awụ 27:20-21)

\par }{\PP \VerseOne{1}Tọ dụ iya bụ; Ojejoje abya ekfuru yeru Mósisu; sụ iya:

\VS{2}“Kfuru ndu Ízurẹlu t'ẹphe wotaru ngu ọkpobe manụ olivu, a tsụru l'ikwe, ee-yeje l'urọku ono; k'ọphu ọo-nọduje enwu mkpụrumkpuru.

\VS{3}Tẹ Érọnu yẹle ụnwu iya yeje ọku l'urọku ono l'ifu Ojejoje l'ime Ụlo-Ẹ́kwà Ndzuko ono; mbụ l'azụ ẹkwa phụ, e gude gebuta Okpoko Ekemu phụ. T'ẹphe mejekwa urọku ono t'o nwu mkpụrumkpuru; shita l'urẹnyashi jeye l'ụtsu. Tẹ ndu Ízurẹlu dobekwa ekemu-a tsube l'ọgbo sweru ọgbo.

\VS{4}Tẹ Érọnu dozije ọku l'urọku ono l'eli iphe, eegvubeje urọku ono, e meru lẹ mkpọla-ododo ono; t'o nwuje Ojejoje l'ifu mkpụrumkpuru.


\par }{\SH Buredi, e doberu Nchileke nsọ
\par }
{\PP \VS{5}“Gudeje ntụ akpe gheta ishi buredi iri l'ẹbo. L'ishi buredi lanụ bẹ ii-yeje ntụ akpe, jiru nkwo-ẹka, e keru ụzo iri wota uzi labụ.

\VS{6}Nggu eworu buredi ọbu doo ọkpa labụ l'eli teburu ono, e gude ọkpobe mkpọla-ododo mee ono dobe Ojejoje l'ifu. Ishi buredi ishingu l'ẹkalanu; ishi buredi ishingu ọphu l'ẹka iya ọphu.

\VS{7}Nggu abya eworu ọkpobe ínsẹnsu doo l'ọkpa l'ọkpa; t'ọ bụru iphe, nọ-chiru ẹnya buredi ono; t'e gude iya gwooru Ojejoje ngwẹja-ọku.

\VS{8}Iphe bụ mbọku ọtu-ume, sweru esweswe bẹ Érọnu e-dozije iya l'ifu Ojejoje. Yọ bụru ndu Ízurẹlu bẹ ọo-nọdu emeru iya; t'ọ bụru ọgba-ndzụ, a-nọ gbururu jeyewaru.


\par }{\PP \VS{9}“Buredi ono bụ Érọnu yẹle ụnwu iya nwe iya. T'ẹphe nọdujekwa l'ẹke dụ nsọ taa ya; kẹ l'ọ dụ nsọ nshinu; bụru òkè iya nk'ẹphe lẹ ngwẹja, aakpọ ọku anụ Ojejoje jeye lẹ tutu yoyo.”


\par }{\SH Onye kfubyiru ẹpha Ojejoje
\par }
{\PP \VS{10}Yo nweru nwoke, nne iya bụ onye Ízurẹlu; nna iya abụru onye Íjiputu, ẹphe lẹ ndu Ízurẹlu yị. A nọnyaa; ọgu adaru yẹle onye Ízurẹlu ono l'ọdu ndu Ízurẹlu ono.

\VS{11}Onye ono, nne iya bụ onye Ízurẹlu ono ekfubyishilahaa ẹpha Ojejoje. A kpụta iya kpụ-jeru Mósisu. Ẹpha nne nwata ono bụ Shelomitu, bụ nwatibe Dibiri l'ikfu Dánu.

\VS{12}A kpụta iya je atụ-chia; kwabẹru Ojejoje t'ọ karu ẹphe iphe, bụ uche iya.


\par }{\PP \VS{13}Tọ dụ iya bụ; Ojejoje abya ekfuru yeru Mósisu; sụ iya:

\VS{14}“Kpụta onye ono, kfubyiru ẹpha yẹbe Ojejoje ono kpụfu l'ọdu ndu Ízurẹlu. Tẹ iphe bụ ndu nụru teke ookfubyi ẹpha iya ono; byabẹ iya ẹka l'ishi; tẹ ọha wụ-lihu; tụ-gbua ya lẹ mkpuma.

\VS{15}Kfuru ndu Ízurẹlu: L'iphe bụ onye kfubyiru ẹpha Nchileke bụkwa onye ono e-vuru iphe, tso iya nụ.

\VS{16}Iphe, bụ onye kfubyiru ẹpha Ojejoje bẹ ee-gbukwa egbugbu. Tẹ ọha zefutakwa tụ-gbua onye ọbu lẹ mkpuma. Onye ọbu -bụru onye laru alala; m'ọ bụ onye a mụru lẹ Ízurẹlu; o -kfubyia ẹpha yẹbe Ojejoje; t'e gbukwaa ya egbugbu.


\par }{\PP \VS{17}“Iphe, bụ onye gburu madzụ; t'e gbukwaa yẹbedua.

\VS{18}Iphe, bụ onye gburu anụmanu onye ọdo t'ọ kfụkwaa ụgwo iya. T'ọ bụkwaru ọphu nọ ndzụ bẹ oo-gude dochia ẹnya ọphu nwụhuru nụ.


\par }{\PP \VS{19}“Madzụ -yee ibe iya ọru l'ẹhu; t'e yekwaa ya phụ ọru l'ẹke o yeru onye ọphu.

\VS{20}Madzụ -gbajia madzụ ibe iya ọkpu; t'a gbajilatakwa iya phụ. Teke ọ bụ ẹnya b'o meru; yọ pyahu onye ọbu; t'e mekwaaphu tẹ nk'iya pyahụlata iya. Ọ -bụru eze b'o chikworu onye ono; t'e chikwolatakwa iya phụ. Ọ bụ ẹge o mekaberu onye ọdo iphe bụ ee-mekatabekwa iya phụ.

\VS{21}Onye gburu anụ madzụ ibe iya; t'ọ kfụkwaa ụgwo iya. Ọ -bụru l'ọo madzụ b'o gburu t'e gbukwaaphụ yẹbedua.

\VS{22}Ekemu-a bẹ nọdu swiru ndu a mụru amụmu lẹ Ízurẹlu yẹle ndu laru iya alala. Ọ kwa yẹbedua bụ Ojejoje; bya abụru Nchileke unu.”


\par }{\PP \VS{23}Mósisu ekfutsuaru iya ndu Ízurẹlu; ẹphe akpụta onye ono, kfubyiru ẹpha Nchileke ono; kpụfu l'ọdu ndu Ízurẹlu; je eworu iya tụ-gbua lẹ mkpuma. Ndu Ízurẹlu eshi ẹge ono mee iphe, Ojejoje tụru Mósisu ekemu t'ẹphe mee.




\par }\Chap{25}{\SH Afa ọtuta-ume
\par }
{\R (Dit 15:1-11)

\par }{\PP \VerseOne{1}Tọ dụ iya bụ; Ojejoje abya ekfuru yeru Mósisu l'eli Ugvu Sáyịnayi; sụ iya:

\VS{2}“Kfuru ụnwu Ízurẹlu; sụ ẹphe: Teke unu bahụleruphu l'alị ono, ya abya unu anụnu ono; unu hajẹkwa-a alị ono t'ọ nọoru Ojejoje afa ọtuta-ume.

\VS{3}Unu mebeje iphe l'alị unu afa ishingu; unu akọchajee mgbo vayịnu unu akọcha afa ishingu; wọo akpụru iya.

\VS{4}O -be l'afa k'ẹsaa; a haa alị ono t'ọ tụta ume. Ono bụ afa ọtuta-ume kẹ Ojejoje. Unu be emebekwa iphe l'alị unu afa ono; ọphu unu akọchakwa mgbo vayịnu unu.

\VS{5}Unu be ejejekwa ọkpata iphe, daru ẹda. Teke oshi vayịnu, ẹ te mekwadu emekwa mịru amịmi; unu ba awọtakwa iya. Ishi iya bụ l'afa ono bẹ alị ono atụta ume.

\VS{6}Iphe, alị mịtaru l'afa onanu, alị atụta ume ono a-bụru unu nri; bụru kẹ ndu ohu unu; mẹ kẹ ndu ozi, unu butaru ebuta; mẹ ndu laru alala, unu l'ẹphe bu.

\VS{7}Ọ kwaphụ iphe shi l'alị ono a-bụru nri ụnwu elu unu; mẹ k'ụnwu anụ ẹgu, bu l'alị unu.”


\par }{\SH Afa eswe-ajị
\par }
{\PP \VS{8}“Unu gụa afa ọtuta-ume gụta afa ẹsaa; mbụ afa ẹsaa ẹsaa ugbo ẹsaa. Afa ọtuta-ume ẹsaa ono bụ iphe, ọo-dụ bụ ụkporo afa labụ l'afa tetee.

\VS{9}Ọnwa k'ẹsaa -dụlephu l'abalị iri, bụ iya bụ Eswe Ọkfu Ụgwo Ẹjo iphe; nggu ezia t'e gbua ụpyoku gude jedzuru l'alị unu.

\VS{10}Unu edoo afa k'ụkporo ẹbo l'iri nsọ; unu araa ya arara t'onyenọnu nweru onwiya l'alị ono gbaa mgburumgburu. Afa ono a-bụru unu afa eswe-ajị; teke iphe bụ onyenọnu e-nweru alị iya; lakfu ndibe iya.

\VS{11}Tẹ afa k'ụkporo ẹbo l'iri ono bụkwaru unu afa eswe-ajị. Unu be emebekwa iphe l'alị; ọphu unu 'ejejekwa ọkpata ọphu daru ẹda l'afa ono; m'ọ bụ ọphu mịtaru lẹ vayịnu, ẹ ta kọchadu akọcha.

\VS{12}Keshinu afa ono a-bụru unu afa eswe-ajị; unu dobekwa iya nsọ. Ọ bụ iphe, daru ẹda l'alị ono bẹ unu e-ri l'afa ono.


\par }{\PP \VS{13}“O -rua l'afa eswe-ajị ono; t'onyenọnu je enweru alị iyare.


\par }{\PP \VS{14}“Ọ -bụru l'o nweru iphe, i reru madzụ ibe ngu; m'ọ kwanụ l'o nweru iphe, madzụ ibe ngu zụtaru ngu l'ẹka; unu mekwaa ya t'ẹ b'ọ dụ onye e-ri ibe iya uru.

\VS{15}Onye azụ onye ọdo alị a-nọdu azụ iya l'ele ẹnya l'afa ole, alị ọbu nọwaru k'ọphu a gbaru afa eswe-ajị. Onye ọphu ere erere elekwaaphu ẹnya l'afa ole, aa-nọfua tẹmanu yọ laphu iya azụ l'ẹka.

\VS{16}Teke bụ l'oo-te ẹnya tẹmanu yo rua afa ẹhu-ọtso-ẹna; aswa alị ọbu aha nshinu. Teke bụ l'ẹ too tedu ẹnya tẹmanu yo rua afa ẹhu-ọtso-ẹna ọdo; nggu egbuzita aswa iya; kẹ l'iphe, ọ kwata azụta ngu bụ iphe, ọo-kọta l'ẹke ono l'oge, phọduru nụ.

\VS{17}T'ẹ b'ọ dụkwa onye ọphu e-rita ibe iya uru. Iphe, unu e-mejechia bụ t'unu tsụje Nchileke unu egvu. Ọ kwa yẹbedua bụ Ojejoje; bya abụru Nchileke unu.


\par }{\SH Iphe, ọtsu l'ẹhu l'afa k'ẹsaa ono
\par }
{\PP \VS{18}“Ọo ya bụ t'unu mejekwa iphe, ya tọru ọkpa iya sụ t'e tsoje. Unu emeje iphe, ya tụru l'ekemu; k'ọphu unu e-buru l'alị ono; t'ẹ b'ọ dụ iphe, e-me unu.

\VS{19}Ọo ya bụ; alị emehulahaa iphe, e meberu iya; unu erijilahaa ẹpho; buru iya lẹ domangu-rimangu.


\par }{\PP \VS{20}“Unu a-jịkwaru: ‘?Bụ ngụnu bẹ unu e-ri l'afa k'ẹsaa ọbu; m'o -nwedu iphe, unu meberu l'alị; to nwe iphe, unu a-kpata akpata?’

\VS{21}L'afa k'ishingu ono bẹ ya a-gọru ọnu-ọma iya nụ unu; k'ọphu alị ono e-mehu iphe, e-dzuru unu afa ẹto.

\VS{22}Teke o beru l'afa k'ẹsato; unu awata ọkobe iphe l'alị. Yọ bụru iphe, unu kọtahawaru bẹ unu a-nọdu eri jeye l'afa kẹ tete teke unu a-kpata iphe, unu meberu.”


\par }{\SH Ẹge ee-shije gbafụta iphe, e reru erere
\par }
{\PP \VS{23}“T'ẹ b'ọ dụkwa onye e-reje alị iya nre-lanụ; kẹ l'alị bụkwa yẹbedua nwe iya. Unubẹdua bụ abyabya bẹ unu byaru. Yọ bụru anụnu bẹ ya nụru iya unu t'unu buru.

\VS{24}L'iphe, bụ alị unu l'ọ ha; unu hajẹkwaa alị, e reru erere t'onye ọdungu shi nweru iya nụ gbata iya.


\par }{\PP \VS{25}“Ọ -bụru lẹ nwunne ngu bẹ ụkpa guderu; k'ọphu o butaru alị iya ree; t'onye a-bya ọgbata alị ono bụkwaru onye yẹle iya bụ ọkpobe abụbu.

\VS{26}Ọ -bụru l'onye ọbu te nwedu onye e-je ọgbata alị ono; yẹbedua emekochaa bya enweru iphe oo-gude gbata iya;

\VS{27}t'ọ gbakọkwaa afa ole, swewaru nụ keshinu teke o reru iya; kfụa onye o reru alị ono ụgwo afa ọphu ẹ t'ọ kọdua ya; laphu azụ l'alị iya.

\VS{28}Ọ -bụru l'onye ọbu ta madu ụzo, oo-shi gbafụta iya; tẹ alị ono, o reru ono nọdukwa l'ẹka onye zụru iya nụ jeye l'afa eswe-ajị. O -rua l'afa eswe-ajị; tẹ onye zụru iya nụ haa ya; tẹ onye ono, nwe iya nụ ono laphu azụ l'alị iya.


\par }{\PP \VS{29}“O -nweru onye reru ụlo ebubu lẹ mkpụkpu, e gude ụpho-mkpuma; kpụ-phee mgburumgburu; b'o nwekwaru ike gbata iya l'afa ono, o reru iya ono. Ọ bụ l'afa ono bẹ ọo-gbata iya.

\VS{30}Teke bụ l'ẹ tọ gbatadu iya jeye afa agvụ; ọo ya bụ l'ụlo ono, nọ lẹ mkpụkpu, a kpụ-pheru mgburumgburu ono a-bụwaruru k'onye zụru iya nụ gbururu jeye. Ẹ ta natakwa iya ẹya l'afa eswe-ajị.

\VS{31}Obenu l'ụlo ndu ọphu nọgbaa lẹ mkpụkpu ndu ẹ te gudedu ụpho-mkpuma; kpụ-phee mgburumgburu bụ ẹge eemeje ọma ẹgu bẹ ee-meje iya. Yẹbedua bẹ aa-gbatajẹ agbata. O -rua l'afa eswe-ajị; onye zụru iya nụ akụfu iya ẹka.


\par }{\PP \VS{32}“A -bya lẹ mkpụkpu kẹ ndu Lívayi; tẹ ndu Lívayi gbatajẹkwa ụlo, nọ iya nụ teke dụ ẹphe mma.

\VS{33}Ọ -bụru l'onye Lívayi ta adụdu ike gbata ụlo, o reru lẹ mkpụkpu ndu Lívayi l'ẹka onye zụru iya nụ; o -rua l'afa eswe-ajị tẹ ụlo ono laphukwa iya azụ l'ẹka. Ishi iya abụru l'iphe bụ ụlo, nọ lẹ mkpụkpu ndu Lívayi bụkwa iphe ẹphe l'ẹke ndu Ízurẹlu nọ.

\VS{34}T'ẹ b'ọ dụkwa iphe, e-me t'ẹphe ree alị ẹke ẹphe echeje atụru ẹphe; mbụ ọphu nọ lẹ mkpụkpu ẹphe; kẹ l'ono bụ òkè-iphe ẹphe gbururu jeye lẹ gbururu.”


\par }{\SH Ụgwo, eeje ndu ụkpa
\par }
{\PP \VS{35}“Ọ -bụru l'onye Ízurẹlu ibe ngu bẹ ụkpa byaru; tọ dụhe ike ọnu onwiya nri; yejeru iya ẹka ẹge ono, eeyejeru onye laru alala; m'ọ bụ onye byaru abyabya ono; k'ọphu ọo-dụ ike buru l'obutobu unu ẹge o bu iya.

\VS{36}Ba anatajẹkwa iya ọ-mụru-nwa. Tsụje-chia Nchileke ngu egvu; k'ọphu nwanna ngu ono a-dụ ike bunyabe ngu.

\VS{37}Be ejekwa iya ụgwo okpoga; sụ t'ọ tụkwaseru ngu iya iphe; ọphu i lekwa ẹnya uru lẹ nri, i reru iya.

\VS{38}Ọ kwa yẹbedua bụ Ojejoje; bya abụru Nchileke unu, bụ onye dufutaru unu l'alị Íjiputu tẹ ya nụ unu alị Kénanu; bụru Nchileke unu.


\par }{\SH Ohu onweru onwiya
\par }
{\PP \VS{39}“Ọ-bụru l'onye Ízurẹlu ibe ngu, nggu l'iya bu obutobu bẹ ụkpa guderu; k'ọphu o woru onwiya ree ngu; be emekwa iya t'o jejeru ngu ozi l'ọ bụ ohu.

\VS{40}Dobechia ya l'ọ bụ onye i buru ozi; m'ọ bụ onye byaru abyabya; t'o jeeru ngu ozi ẹge ono jeye l'afa eswe-ajị.

\VS{41}O -rua teke ono; nggu ahaa ya; haa jeye l'ụnwu iya; t'ọ lakfu ndibe ẹphe; lakfu òkè-iphe nna iya.

\VS{42}Lẹ keshinu ndu Ízurẹlu bụ ohu nk'iya, ya shi l'alị Íjiputu dufuta b'e te erekwe ẹphe t'ẹphe bụru ohu.

\VS{43}Ba adụkwaru onye Ízurẹlu ibe ngu ẹhuka; nggu atsụjekwa Nchileke ngu egvu.


\par }{\PP \VS{44}“Ndu unu a-gbajẹ ohu; unwoke l'ụnwanyi; bụkwaru ndu ọhodo-a, nọ-pheru unu mgburumgburu-a. Ono kwa ndu unu a-gbajẹ ohu ndono.

\VS{45}Ndu ọdo, unu a-gbajẹfua ohu bụ ndu byaru abyabya, unu l'ẹphe tụko buru; m'ọ kwanụ ụnwu, ẹphe nọ l'alị unu mụshia. Unu -gbaa ẹphe ohu; unu enwewaruru ẹphe.

\VS{46}Ndu onanu bẹ unu e-me t'ẹphe bụru òkè-iphe, unu ketaru ụnwu unu; t'ẹphe bụru ohu ẹphe gbururu jeyewaru. A -bya lẹ ndu nk'unu, bụ ụnwu Ízurẹlu; unu ba adụkwaru ẹphe ẹhuka.


\par }{\PP \VS{47}“Ọ -bụru l'onye laru alala; m'ọ bụ onye byaru abyabya, unu l'iya tụko buru nọnyaaru bya enweru iphe; onye Ízurẹlu ibe ngu yẹle iya bunyabe adaa ụkpa bya eworu onwiya ree onye ono, laru alala ono; m'ọ kwanụ l'o woru onwiya ree abụbu onye ono, laru alala ono;

\VS{48}b'e nwelekwaru-a ike gbafụta iya. Onye abụbu iya nanụ nwekwaru ike gbafụta iya.

\VS{49}Tẹ nwunne nna onye ọbu; m'ọ bụ nwa nwunne nna iya; m'ọ bụ onye ọdo, ẹphe l'iya bụ abụbu jekwa je agbafụta iya. Ọ -bụru l'onye ọbu nọnyaaru bya enweru iphe k'ọphu ọo-dụ ike gbafụta onwiya; tẹ onye ọbu gbafụtakwa onwiya.

\VS{50}Tẹ yẹle onye gbaru iya ohu gbakọkwaa afa ole ọ dụ tsube l'afa, a gbaru iya ohu jeye l'afa eswe-ajị. T'e tsube l'iphe, onye o-gburu-mịta ejetaje l'ụboku; gbakọo okpoga afa, wuduru nụ; karu iya iphe, ọo-kfụ; gude gbata onwiya.

\VS{51}Ọ -bụru l'afa, ghuduru nụ hakwadu nshinu; t'onye ono keta okpoga ono, o shi gude ree onwiya ono ọphu kwata ka nshinu kfụa gude gbata onwiya.

\VS{52}Teke ọ -bụkwanu l'afa, ghuduru nụ habewa t'o rua l'afa eswe-ajị; t'ẹphe l'iya gbakọo ya; t'ọ kfụa kẹ afa ole, ghuduru nụ; gbata onwiya.

\VS{53}T'e mejekwa onye ono ẹge eemeje nwozi, e butaru ebuta afa l'afa. T'e letakwa ẹnya tẹ onye ono, ọ nọ l'ẹka ono ba dụkwaru iya ẹhuka.


\par }{\PP \VS{54}“Ọ -bụru l'ẹ te eshidu ẹge ono gbafụta iya; t'a hakwaa yẹle ụnwegirima iya m'o rulephu l'afa eswe-ajị.

\VS{55}Ishi iya abụru lẹ ndu Ízurẹlu bụ ohu iya. Ẹphe bụ ohu iya, ya dufutaru lẹ Íjiputu. Ọ kwa yẹbedua bụ Ojejoje; bya abụru Nchileke unu.”




\par }\Chap{26}{\SH Nggo, ee-bu onye, anụru Nchileke okfu
\par }
{\R (Dit 7:12-24; 28:1-14)

\par }{\PP \VerseOne{1}T'ẹ b'ọ dụkwa agwa; m'ọ bụ ntẹkpe, a pyịru apyịpyi; m'ọ bụ mkpuma, a kpọberu l'ọ bụ itso, unu e-dobe l'alị unu. T'ẹ b'ọ dụkwa mkpuma, a pyịru apyịpyi, unu ee-dobe l'alị unu; wata iya ọbaru ẹja. Ọ kwa yẹbedua bụ Ojejoje; bya abụru Nchileke unu.


\par }{\PP \VS{2}“Unu dobeje mbọku ọtu-ume iya iche; unu akwabẹje ụlo iya, dụ nsọ ugvu. Ọ kwa yẹbedua bụ Ojejoje.


\par }{\PP \VS{3}“Ọ -bụru l'unu eme iphe, ya tụru ọkpa iya; bya edobe ekemu iya; l'eme iya ememe;

\VS{4}bẹ ya a-nọdu achịru unu mini l'oruberu iya. Iphe, e meberu l'alị e-mehu emehu; oshi, nọ l'ẹgu amịshi nebyi l'oruberu iya.

\VS{5}Iphe a-nọdu emehuru unu nshinu; k'ọphu bụ l'unu a-nọdu etsu balị jeye; ògè ọwo akpụru vayịnu erua. Unu egude ọwo akpụru vayịnu jeye; ògè omebe iphe l'alị erua ọdo. Unu a-nọdu eri nri; l'eriji ẹpho; buru l'alị ono lẹ domangu-rimangu.


\par }{\PP \VS{6}“Ya e-me t'unu buru l'ẹhu-agu l'alị ono; k'ọphu bụ l'unu a-zẹ azẹe; tọ dụ onye eye unu egvu. Ya e-me t'ẹjo anụ ẹgu chịhu l'alị ono; ọphu ọgu ta byadụ bya ada l'alị ono.

\VS{7}Unu a-chị ndu ọhogu unu; gbushia ẹphe.

\VS{8}Unu -dụ ise; unu achịa ụkporo madzụ ise. Teke unu dụ ụkporo ise; unu achịa ụnu ụkporo madzụ l'ise. Unu e-gude nkogo gbushigee ndu ọhogu unu.


\par }{\PP \VS{9}“Ya a-nọdu eleta unu ẹnya; mee unu t'unu zụ̀a azụ̀zù kabaa l'igwe. Ndzụ, unu l'iya gbaru bẹ ya e-me t'ọ ngụru angụru.

\VS{10}Unu a-nọduje eri iphe, unu kpataru jeye unu akpata k'ọphungu; k'ọphu bụ; a -nọnyaa; unu achịshilahaa akahụ iya; k'ọphu unu e-wobata k'ọphungu.

\VS{11}Ya a-bya; unu l'iya eburu eburu; ọphu unu 'adụhedu iya oyi.

\VS{12}Ya a-nọdu ejephe ejephe l'ẹke, unu nọ; bụru Nchileke unu; unu abụru ndibe iya.

\VS{13}Ọ kwa yẹbedua bụ Ojejoje; bya abụru Nchileke unu, bụ onye dufutaru unu l'alị Íjiputu; t'unu ba bụheru ohu ndu Íjiputu. Ya mebyiwaru ike ono, ẹphe shi gude mee t'unu bụru ohu ẹphe ono; shi ẹge ono mee unu t'unu phafụta ishi.”


\par }{\SH Aphụ, aa-nụ onye kwefuru íkè
\par }
{\R (Dit 28:15-68)

\par }{\PP \VS{14}“Ọ -bụru l'unu ta ngabẹduru iya nchị; unu te eme iphe, ya sụru tẹ unu meje l'ọ ha;

\VS{15}mbụ; ọ -bụru l'unu ta gụbedu iphe, ya tọru ọkpa iya iphe; k'ọphu unu woru iphe, ya tụru l'ekemu mee; yọ bụru iphe-mmanu; unu te emeje iphe, ya sụru t'unu meje l'ọ ha; shi ẹge ono woru ndzụ, unu l'iya gbaru mebyia;

\VS{16}bụkwa iphe, ya e-me unu ndọ-ọ: Ya e-me t'unu wata ọtsu egvu; ụkwaranta alọlahaa unu yẹle ẹjo ẹhu-ọku, e-woru unu ẹnya mebyishia; ndzụ unu alaa kẹ mmanu. Unu -kọbe iphe l'alị; yọ bụru iphe-mmanu; kẹ l'ọo ndu ọhogu unu e-ri iya.

\VS{17}Ya a-swịnwuru unu ifu; ndu ọhogu unu emekputa unu l'ọgu. Ndu unu dụ ashị achịlahaa unu; unu agbalahaa ọso teke ẹ tọ dụdu onye achị unu.


\par }{\PP \VS{18}“Ọ -bụru lẹ ya metsuaru unu ono; unu ta angaru iya nchị; bẹ ya e-me unu iphe, ha l'ọ bụ ono ugbo ẹsaa gude nụa unu aphụ k'iphe, dụ ẹji unu.

\VS{19}Ya e-me t'unu kubuhu onwunu ekuku; mbụ mee akpamigwe, unu vu l'ishi t'ọ dụ l'ọ bụ ígwè; bya emee alị unu t'ọ dụ l'ọ bụ ope.

\VS{20}Ike, unu gude kọo alị a-bụru unu kẹ mmanu; kẹ l'alị te nwedu iphe, oo-meta; tẹmanu bẹ oshi-ọmi, gvuru l'alị ono a-mị-buhu mebyi.


\par }{\PP \VS{21}“Ọ -bụru l'unu emekwaphu iphe, ya sụru t'unu be emejeshi; jịka l'unu ta angadụru iya nchị bẹ ya e-gude iphe-ẹhuka, ka iphe, dụ ẹji, unu meru ugbo ẹsaa nụa unu aphụ.

\VS{22}Ya a-chịru anụ-ẹgu-ẹgbudu ye t'ọ bya eripyabe unu; t'ọ gbabẹ unu ẹka ụnwegirima unu; tụko elu unu tagbushia; mee; unu ta abahẹdu ishi; esu-ụzo unu adaburu ophorokpo.


\par }{\PP \VS{23}“E -meebe unu iphe ono l'ọ ha; unu ta agbanwe; l'emekwaphu iphe, ya sụru t'unu be meshi;

\VS{24}bẹ ya e-me unu iphe, ya ta g'emedu; mbụ gude iphe-ẹhuka, ka iphe, dụ ẹji, unu meru ugbo ẹsaa nụa unu aphụ.

\VS{25}Ya a-ha tẹ ọgu dakfu unu; gude iya gwata unu ụgwo ọgba-ndzụ ono, unu mebyiru ono. Unu -dzukobelephu lẹ mkpụkpu unu; ya emee t'ẹjo iphe-ememe dakfu unu; shi ẹge ono woru unu yee ndu ọhogu unu l'ẹka.

\VS{26}Ya a-nọchi unu ụzo nri; k'ọphu bụ l'ụnwanyi iri e-gudeje ite lanụ shia iphe. Ẹphe egude iphe, eegudeje atụ ẹra iphe keeru iya unu; unu -rigee ya; ẹpho te ji unu.


\par }{\PP \VS{27}“Ọ -bụru lẹ mu metsuaru unu iphemiphe ọbule ono; unu emekwaphu iphe, ya sụru t'unu be eme;

\VS{28}bẹ ya e-gude ẹhu-eghughu mee unu iphe, ya ta g'emedu unu; mbụ gude iphe-ẹhuka, ka iphe, dụ ẹji, unu meru ugbo ẹsaa nụa unu aphụ.

\VS{29}Ono teke unu a-wata ori anụ ụnwu unu unwoke; mẹ anụ ụnwu unu ụnwanyi.

\VS{30}Ya e-mebyishi ẹke unu agwajẹ nte; nwutsushia ẹnya-ngwẹja ẹke unu aakpọje ínsẹnsu ọku. Ya a-tụkwashi odzu unu l'eli nte unu, bụhukwaphu odzu l'onwiya. Unubẹdua adụ iya oyi.

\VS{31}Ya e-me mkpụkpu unu t'ọ dabugbaaru ophorokpo. Ya emee ụlo unu, dụ nsọ t'ọ bụru okorobo ụlo. Teke ono bẹ mkpọ ngwẹja, unu gworu ta byadụ l'adụ iya mma.

\VS{32}Alị ono bẹ ya e-me t'ọ daburu ophorokpo; k'ọphu bụ lẹ ndu ọhogu unu, bụ ndu e-buchi iya nụ bẹ ọo-dụ biribiri.

\VS{33}Ya a-tụka unu nanụ nanụ l'iphe bụ mbakeshi. Yọ bụru nkogo bẹ ya a-mịta gude tsoru unu. Alị unu bẹ ẹgbara a-kfụ. Iphe, bụ mkpụkpu unu l'ọ ha adaburu ochobo.

\VS{34}Teke ono bẹ ẹhu a-wata ọtso alị ono ẹna lẹ ya atụta ume; mbụ teke ono, ọ daburu ochobo ono. Unubẹdua anọdu l'alị ndu ọhogu unu ono. Teke ono bẹ alị ono a-nọdu ete ẹswa lẹ ya atụta ume.

\VS{35}Teke ono, alị ono daburu ochobo ono bụ ume bẹ ọotuta; kẹ l'ẹ to shidu atụtajekwadu ume l'afa ọtuta-ume unu teke unu shi buru iya.


\par }{\PP \VS{36}“A bya lẹ ndu ọphu wuduru nụ l'unu; ndu onanu bẹ ya e-me tẹ meji tọfu ẹphe l'alị ndu ọhogu ẹphe; k'ọphu bụ lẹ mkpẹkwo -mee ụkporo; ẹphe eye ọkpa l'ọso l'ọ bụ ndu e gude nkogo l'achị. Ẹphe a-nọdu ada l'ẹ ba dụ onye achị ẹphe ọso.

\VS{37}Ẹphe e-vukotaje ibe ẹphe daa l'ọ bụ ndu e gude nkogo l'achị; l'ẹ b'ọ dụ onye achị ẹphe. T'ọ bụhe l'unu a-dụkwadu ike ovudo ndu ọhogu unu l'ifu.

\VS{38}Unu a-nwụshihu l'alị ndu ọhodo. Yọ bụru alị ndu ọhogu unu e-ri unu ishi.

\VS{39}Nwa ndu ọphu phọduru nụ l'unu a-nọdu eyifu eyifu l'alị ndu ọhogu unu. Yọ bụru iphe, dụ ẹji, ẹphe meshiru; mẹ ọphu nna ẹphe oche phẹ meshiru bẹ ẹphe e-gude yifu ono.


\par }{\PP \VS{40}“Ọ -bụru l'ẹphe kọshiru iphe, dụ ẹji, ẹphe meshiru yẹle iphe, dụ ẹji, nna phẹ oche meshiru; mẹ emeswe, ẹphe mesweshiru iya yẹle ememe, ẹphe emeje iphe, ya sụru t'ẹphe be meshi,

\VS{41}bụ iphe, meru; ya emee ẹphe iphe, ya t'e g'emedu ẹphe; chịru ẹphe je eye l'alị ndu ọhogu ẹphe. Ọ -bụru l'ẹjo ọkpoma ẹphe ono bẹ ẹphe e-wozita alị; bya akfụa ụgwo iphe, dụ ẹji, ẹphe meshiru;

\VS{42}bẹ ya a-nyatakwa-a ndzụ yẹle Jékọpu gbaru; nyata ndzụ yẹle Áyizaku gbaru; nyata ndzụ yẹle Ébirihamu gbaru; nyatakwaphụ alị ono.

\VS{43}Obenu l'alị ono bẹ ẹphe a-ha t'ọ daburu ochobo; gude ẹhu-ọtso-ẹna tụta ume. Ono teke ẹphe a-kfụ ụgwo iphe, dụ ẹji, ẹphe meru; kẹ l'ẹ tọ dụdu iphe, ẹphe gụberu iphe, ya tụru l'ekemu; wafụa l'ẹphe woru iphe, ya tọru ọkpa iya sụ t'e tsoje mee; yọ dụkota oyi.

\VS{44}Ọle ẹge ọ dụ; ẹge ọ dụ bẹ teke ono, ẹphe a-nọdu l'alị ndu ọhogu ẹphe ono bẹ ya ta ajịkakwa ẹphe; ọphu ya edobekwa ẹphe l'ọ bụ ndu dụ oyi; kẹ tẹ ya mebyishikota ẹphe l'ẹphe ha; mebyia ndzụ, ẹphe l'iya gbaru; kẹ l'ọ kwa yẹbedua bụ Ojejoje; bya abụru Nchileke ẹphe.

\VS{45}Ọle ya e-gude okfu ẹhu ẹphe nyata ndzụ yẹle ndu ndiche ẹphe gbaru; mbụ ndu ono, ya shi l'alị Íjiputu dufuta; iphe bụ mbakeshi egude ẹnya ẹphe phụ iya ono; k'ọphu ya a-bụru Nchileke ẹphe. Ọ kwa yẹbedua bụ Ojejoje.”


\par }{\PP \VS{46}Ono kwa iphe, Ojejoje tọru ọkpa iya ndono; mẹ iphe, ọ tụru l'ekemu; waa ekemu, o shi l'ẹka Mósisu tụaru ndu Ízurẹlu l'eli Ugvu Sáyịnayi.




\par }\Chap{27}{\SH Okweta Ojejoje ụkwa iphe
\par }
{\PP \VerseOne{1}Tọ dụ iya bụ; Ojejoje abya ekfuru yeru Mósisu; sụ iya:

\VS{2}Kfuaru ụnwu Ízurẹlu; sụ ẹphe: “Ọ -bụru lẹ madzụ riru angụ lẹ ya e-woru madzụ nụ Ojejoje; t'ọ kfụkwaa ụgwo l'ishi onye ọbu.


\par }{\PP \VS{3}“Ọ -bụru nwoke, nọwaru tsube l'ụkporo afa rua ụkporo afa ẹto; bụ ụkporo mkpọla-ọcha ẹbo lẹ mkpọla-ọcha iri bẹ aa-kfụ l'ishi iya. T'ọ bụkwaru iphe eegudeje átụ̀ ẹra iphe l'eze-ụlo Nchileke b'ee-gude tụ̀a ya.


\par }{\PP \VS{4}“Ọ -bụru nwanyi; bụ ụkporo mkpọla-ọcha lẹ mkpọla-ọcha iri bẹ aa-kfụ l'ishi iya.


\par }{\PP \VS{5}“Ọ -bụru nwokoro, nọru tsube l'afa ise jeye l'ụkporo afa; bụ ụkporo mkpọla-ọcha bẹ aa-kfụ l'ishi iya. Ọ -bụru nwanyi; bụ mkpọla-ọcha iri.


\par }{\PP \VS{6}“Ọ -bụru nwata nwoke, nọru tsube l'ọnwa lanụ jeye l'afa ise; bu mkpọla-ọcha ise bẹ aa-kfụ l'ishi iya. Ọ -bụru nwata nwanyi; bụ mkpọla-ọcha ẹto.


\par }{\PP \VS{7}“Nwoke, kariwaru ụkporo afa ẹto bụ mkpọla-ọcha iri l'ise bẹ aa-kfụ l'ishi iya. Teke ọ bụ nwanyi; bụ mkpọla-ọcha iri.


\par }{\PP \VS{8}“Ọ -bụru l'onye ono, riburu angụ ono akpa nri; k'ọphu bụ l'ẹ tọ dụdu ike ọkfu iphe, a sụru t'ọ kfụa; t'o duru onye ọbu, o riru angụ iya ọbu; dujeru onye achịjeru Nchileke ẹja. Onye ono, achịjeru Nchileke ẹja ono elee ya ẹnya; kọoru iya iphe, ọo-kfụ. T'ọ bụru ẹge ike onye ono, riburu angụ ono ha b'ee-gburu iya t'ọ kfụa.


\par }{\PP \VS{9}“Ọ -bụru l'ọo anụ bẹ madzụ riburu nte lẹ ya a-nụ Ojejoje; mbụ anụ, gbaru iya nụ; iphe, bụ anụ, a nụru Ojejoje ẹge ono dụkotaakwa nsọ.

\VS{10}T'ẹ b'o wotakwa anụ ọdo dochia ẹnya iya. T'ẹ b'o wotakwa anụ ọdo ka ẹji; m'ọ bụ ọphu ka mma gude gbanweta anụ onanu, o riburu angụ lẹ ya a-nụ ono. Ọ -bụru l'o gude anụ ọdo gbanweta iya bẹ anụ ọphu o gude gbanweta yẹle anụ, o jeru agbanweta tụkookwa bụru anụ, dụ nsọ.

\VS{11}Obenu; ọ -bụru l'iphe, o riburu angụ lẹ ya a-nụ bụ anụ, aasọ nsọ; mbụ anụ ọphu e tee gudejedu egworu Ojejoje ẹja; t'a kpụtakwa anụ ọbu kpụ-jeru onye achịjeru Nchileke ẹja.

\VS{12}T'onye ono, achịjeru Nchileke ẹja ono lee ya ẹnya; maru m'ọ dụ mma; t'ẹ tọ dụdu. Ọ bụ iphe onye ono, achịjeru Nchileke ẹja ono sụkpeleruphu t'ọ kfụa bẹ ọo-kfụ.

\VS{13}Ọ -bụru l'onye nwe iya nụ b'ọ dụ t'ọ gbata iya; tẹ onye ono kee aswa iya ụzo ise; wota òkè lanụ tụkwase l'aswa iya kfụa; gude gbata iya.


\par }{\PP \VS{14}“Ọ -bụru lẹ madzụ woru ụlo iya nụ t'ọ dụru Ojejoje nsọ; bụkwa onye achịjeru Nchileke ẹja e-kfu mẹ ụlo ono: ?ọ dụ mma; t'ẹ tọ dụdu. Ọ bụ iphe, onye achịjeru Nchileke ẹja sụru l'ọo aswa iya; bụ aswa iya.

\VS{15}Ọ -bụru l'onye ono, doberu Ojejoje ụlo ono nsọ ono b'ọ dụ t'ọ gbata iya; tẹ onye ọbu kee aswa iya ụzo ise; yekobe l'aswa iya kfụa; ụlo ọbu abụru nk'iya.


\par }{\PP \VS{16}“Ọ -bụru lẹ madzụ butaru alị iya nụ t'ọ bụru kẹ Ojejoje; ẹge e-gude maru iphe, bụ aswa iya bụ ẹge iphe, aa-kọbe l'alị ono habe nshinu. Alị, aa-kọ balị, jiru nkwo-ẹka iri bẹ aswa iya bụ ụkporo mkpọla-ọcha ẹbo lẹ mkpọla-ọcha iri.

\VS{17}Ọ -bụru l'ọo afa eswe-ajị b'ọ nụru alị iya t'ọ bụru kẹ Ojejoje ọbu; bụlephu iphe, a sụru t'a kfụa bẹ aa-kfụ.

\VS{18}Ọle; ọ -bụru l'afa eswe-ajị swewaru; b'o ribuderu angụ lẹ ya e-woru alị ono doberu Nchileke nsọ; tẹ onye achịjeru Nchileke ẹja gụa afa ole, phọduru nụ; tẹmanu yo rua l'afa eswe-ajị ọdo; shi ẹge ono karu onye ono iphe, aswa iya bụ. Ọo ya bụ l'ee-gbubota iphe l'iphe, a sụru t'ọ kfụa.

\VS{19}Ọ -bụru l'onye woru alị ono doberu Nchileke nsọ b'ọ dụ t'ọ gbata iya; t'o kekwaa aswa iya ụzo ise; woru òkè lanụ yekobe l'aswa iya; kfụa gude gbata iya. O metsua ya ẹge ono; alị ono abụwaruru nk'iya ẹge o shi bụru iya.

\VS{20}Ọle; ọ -bụru l'onye ono ta gbatadu alị ono; woru iya ree onye ọdo; bẹ alị ọbu kwaakwaru. Ẹ ta gbatahẹkwa iya ọdo.

\VS{21}O -rulephu l'afa eswe-ajị; bẹ alị ono a-dụru Ojejoje nsọ. Yọ bụru ndu achịjeru Nchileke ẹja b'ọo-nọdu l'ẹka; keshinu ọ bụ alị, e dobehawaru Ojejoje nsọ.


\par }{\PP \VS{22}“Ọ -nweru onye riburu angụ ọnu Ojejoje alị, ọ zụru azụzu, ẹ-ta bụdu alị, shi l'ẹnya ikfu ẹphe;

\VS{23}tẹ onye achịjeru Nchileke ẹja gụa afa ole, phọduru nụ; tẹmanu yo rua l'afa eswe-ajị; shi ẹge ono karu onye ono iphe, aswa iya bụ. Ọ bụ mbọku ono bẹ onye ono a-kfụ aswa iya t'ọ bụru iphe, dụru Ojejoje nsọ.

\VS{24}O -rua l'afa eswe-ajị; tẹ alị ono laphu azụ l'ẹka onye reru iya nụ; mbụ onye alị ono bụ nk'iya gẹdegede.


\par }{\PP \VS{25}“T'iphe bụ aswa, aakfụ akfụkfu bụkwaru ọphu ha l'ọ bụ k'eze-ụlo Nchileke. Mkpọla-ọcha ono b'e -jeshia ya ebubu; e buta iya ụkporo.


\par }{\PP \VS{26}“T'ẹ b'ọ dụkwa onye a-kpụtaje anụ, vuru ụzo waa nne iya ọswa; bya anụ t'e doberu Nchileke nsọ; kẹ l'anụ, vuru ụzo waa nne iya ọswa bụhaakwa kẹ Ojejoje; m'ọ bụ eswi; m'ọ bụ atụru. L'ẹphe ha tụko bụru kẹ Ojejoje.

\VS{27}Ọ -bụru anụ, aasọ nsọ; tẹ onye ono kfụa iphe, a sụru t'ọ kfụa gude gbata iya. Yo kekwaaphu aswa iya ụzo ise; wota òkè lanụ yekobe l'aswa iya ono kfụa. Teke ọ bụ l'ẹ tọo dụdu ike agbata iya; t'e ree ya onye ọdo iphe, a sụru l'ọ bụ aswa iya.


\par }{\PP \VS{28}“Ọle; t'ẹ b'ọ dụkwa iphe, madzụ gọru nụ Ojejoje, ee-re erere; m'ọ kwanụ gbata iya agbata. Mbụ iphe, shi l'iphe, madzụ nweru enweru; m'ọ bụ madzụ; m'ọ bụ anụ; m'ọ bụ alị, bụ iya nwe iya. Iphemiphe, a gọru nụ Ojejoje dụkwaru Ojejoje nsọ nshinu.

\VS{29}T'ẹ b'ọ dụkwa onye a gọru nụ Ojejoje, aa-gbata agbata. T'e gbukwaa onye ọbu egbugbu.


\par }{\PP \VS{30}“Okè lanụ l'ụzo iri l'iphe, e metaru l'alị; m'o -ruhuru; ọ bụru nebyi iphe, a kpataru l'iphe, a kọru l'alị; m'ọ bụ akpụru, oshi mịtaru; bụkotakwa kẹ Ojejoje. Ọ dụru Ojejoje nsọ.

\VS{31}O -nweru onye eme tẹ ya gbata òkè lanụ l'ụzo iri nk'iya; tẹ onye ono kekwaa iphe, bụ aswa iya ụzo ise; wota òkè lanụ yekobe l'aswa iya ono gude gbata iya.

\VS{32}Ụzo lanụ l'ụzo iri, shi l'eswi; mẹ l'eghu; mẹ l'atụru; mẹkpo anụ k'iri l'iphe, bụ anụ, onye eche elu gude mgbọro iya gụta a-dụkotakwaru Ojejoje nsọ.

\VS{33}T'ẹ b'o jejekwa iya enyocha kẹ woo: ?a maru; ọ dụa mma; t'ẹ tọ dụdu. Ọphu ọ gbakwa iya inwe. A -gbakwanua ya inwe agbagba; bẹ onanu yẹle ọphu e gude angbanweta iya tụkookwa bụru iphe, dụ nsọ. Ọphu a byadụ bya agbata iya agbata.”


\par }{\PP \VS{34}Ono bụ ekemu, Ojejoje tụshiru nụ Mósisu lẹ Ugvu Sáyịnayi t'o je anụ ndu Ízurẹlu.

\par }