\NormalFont\ShortTitle{Jieremaya}

{\MTB Ẹkwo

\par }{\MT Jieremaya

\par }{\MTB Onye Mpfuchiru Chileke



\par }\ChapOne{1}{\PP \VerseOne{1}Ọwaa bụ opfu Jieremaya nwa Hilikaya. O tso lẹ ndu-uke Chileke, shi lẹ mkpụkpu Anatọtu, nọ l'alị ndu Benjiaminu.

\VS{2}Ọ nụmaru opfu Chipfu l'apha k'iri l'ẹto, Jiosáya nwa Amọnu bụ eze ndu Jiuda;

\VS{3}bya anụmakwa iya phọ teke Jiehoyakimu nwa Jiosáya bụ eze ndu Jiuda; gbiriri jasụ l'ọnwa k'ise l'apha k'iri lẹ nanụ l'abụbu, Zedekaya nwa Jiosáya bụ eze ndu Jiuda, bụ teke a kpụru ndu Jierúsalẹmu lẹ ndzụ laa ẹka ọzo.


\par }{\SH Chileke eku Jieremaya
\par }
{\PP \VS{4}Opfu Chipfu rwuru mu nchị sụ:

\VS{5}“Mu byaru akpụ ngu ye l'ẹpho ne ngu; mu vuhawaru ụzo maru ngu. Mbụ l'a byaru anwụ ngu; mu vuhawaru ụzo họta ngu dobe iche; bya emee ngu onye epfuchiru Chileke l'ọhamoha.”


\par }{\PP \VS{6}Tọbudu iya bụ; mu sụ: “Aa! Gụbe Nnajịuphu, bụ Chipfu; mu ta amakwa g'eepfuje opfu; kẹle mu bụnukaru nwata!”


\par }{\PP \VS{7}Chipfu sụ mu: “Ta asụjeshi l'ị bụnukaru nwata. Iphe, bụkpoo onyemonye mu sụru g'i jepfu bẹ ii-jepfukọta je epfuaru iya iphe, mu karụ ngu sụ g'i pfua.

\VS{8}Ta tsụjekwa phẹ ebvu; kẹle mu nọkwa swiru ngu eswiru; tẹme mu je l'anafụtaje ngu l'ẹka phẹ. Nokwa iphe, mụbe Chipfu epfu bụ ono.”


\par }{\PP \VS{9}Tọbudu iya bụ; Chipfu bya amachịa ẹka iya bya edenyi mu l'ọnu bya asụ mu: “Nta bẹ mu yewaru opfu mu l'ọnu nkengu.

\VS{10}Lekwa lẹ-a; ntanụ-a bẹ mu họtaru ngu dongoo ọhamoha l'ophu; bya edobe ngu dongoo iphe, bụkpoo alị-eze l'ophu; g'i pheshia epheshi; lakashịa alakashị; g'i mebyishia emebyishi; kwatsua iphe, dụ k'akwatsu; l'ị kpụa iphe, dụ k'akpụkpu; bya adzaa iphe, dụ k'adzadza.”


\par }{\SH Iphe-ọhumalenya labọ
\par }
{\PP \VS{11}Noo ya bụ; opfu Chipfu bya erwua mu nchị sụ: “?Bụ gụnu bẹ ị hụmaru; Jieremaya?”

\par }{\PP Mu sụ: “Ọ kwa iphe, mu hụmaru bụ ẹkali-oshi alụmondu.”


\par }{\PP \VS{12}Chipfu sụ mu: “Ọ bụ-a iphe, ị hụmaru bẹ ọ bụ; kẹle mu nwụ ẹnya kwabẹru opfu mu; mu je l'e-me iya gẹ mu pfuru iya.”


\par }{\PP \VS{13}Opfu Chipfu rwukwaa mu lẹ nchị ọzo. Ọ sụ mu: “?Bụ gụnu bẹ ị hụmaru?”

\par }{\PP Mu sụ iya: “Mu hụmaru ite, phụhuru ụphu; o gberu egberu kpolia ike l'ụzo isheli.”


\par }{\PP \VS{14}Chipfu sụ mu: “Ọo l'ụzo isheli ono bẹ mkpurupyata e-shi dapfu iphe, bụkpoo ndu bu l'alị-a l'ophu.

\VS{15}Mu abyakwa ekukọbe ndu alị-eze ndu isheli l'ophu. Nokwa iphe, mụbe Chipfu epfu bụ ono. Ndu eze phẹ a-bya bya eworu aba-eze phẹ sụbe l'ọnu-abata mkpụkpu Jierúsalẹmu. Ẹphe a-dapfu igbulọ iya gbaa mgburugburu; bya adapfu iphe, bụkpoo mkpụkpu, nọ l'alị ndu Jiuda.

\VS{16}Mu e-kpe phẹ ikpe; opfu l'ẹphe meru ẹjo-iphe; l'ẹphe jịkaru mu je awata akpọru agwa ọzo ụ̀nwù-isẹnsu ọku. Tẹme ẹphe wata abarụ iphe, ẹphe gude ẹka phẹ mee ẹja.

\VS{17}Ọo ya bụ lẹ-a; gụbedua l'onwongu; rịkobe onwongu. Gbalihu je epfuaru phẹ iphemiphe, bụ iphe, mu sụru g'i pfuaru phẹ. G'ẹphe be yekwa ngu ebvu; ọdumeka bẹ mu e-yekwa ngu ebvu l'iphu phẹ.

\VS{18}Ntanụ-a bẹ mu mewaru ngu; ị bụru mkpụkpu, a kpụshiru ike; bya abụru itso, a wụru l'ígwè; bya abụru igbulọ, a kpụru l'onyirubvu. Mu mewaru ngu g'ị pfụru pfụshia ike l'iphu ndu alị-a l'ophu; mbụ l'iphu ndu eze ndu Jiuda l'ophu; mẹ ndu-ishi phẹ; mẹ ndu-uke phẹ; mẹ ndu alị-a l'ophu.

\VS{19}Ẹphe e-tso ngu ọgu; ọle ẹphe taa lwụ-kpedu ngu; kẹle mu nọ swiru ngu eswiru; tẹme mu je l'a-nọdu adzọ ngu l'ẹka phẹ. Nokwa iphe, mụbe Chipfu epfu bụ ono.”




\par }\Chap{2}{\SH Ndu Ízurẹlu atụnwa Chileke
\par }
{\PP \VerseOne{1}Mu byakwa anụma olu Chipfu, sụru mu:

\VS{2}“Je je araa ya arara gẹ ndu Jierúsalẹmu nụma-dzuru; sụ phẹ-a:

\par }{\Q “Mu nyatakwarụ g'o shi

\par }{\QB evubeje ngu evuvu

\par }{\QB eme iphe,

\par }{\QB dụ mu ree teke ị bụkwadu

\par }{\QB okorọbya.

\par }{\Q I shi yee mu obu gẹ nwanyị,

\par }{\QB a lụru k'ọ̀phúú.

\par }{\Q I shi etsojeru mu je aghakọta

\par }{\QB echiẹgu;

\par }{\QB mbụ je aghaa alị ono,

\par }{\QB adụdu iphe,

\par }{\QB aakọje iya ono.


\par }{\Q \VS{3}Ndu Ízurẹlu shi dụru Chipfu

\par }{\QB nsọ.

\par }{\Q Ọ bụru phẹ bụ akpụru mbụ,

\par }{\QB mu vuru ụzo kpata l'iphe,

\par }{\QB mu kọru l'opfu mu.

\par }{\Q Iphe, bụkpoo ndu mekparu

\par }{\QB phẹ ẹhu bẹ ọ nmarụ

\par }{\QB ikpe.

\par }{\Q Tẹme ẹjo mmekpa-ẹhu

\par }{\QB dapfukwa phẹ phọ.

\par }{\Q Noo iphe, Chipfu epfu bụ ono.”


\par }{\PP \VS{4}Unu nụmakwa opfu Chipfu;

\par }{\QB unubẹ ọnu-ụlo Jiékọpu;

\par }{\QB unubẹ ipfu l'ipfu ọnu-ụlo

\par }{\QB Ízurẹlu!


\par }{\Q \VS{5}Wakwa iphe, Chipfu epfu

\par }{\QB baa:

\par }{\Q “?Bụ gụnu bẹ ndiche unu phẹ

\par }{\QB sụkporu lẹ mu mejeru

\par }{\QB phẹ, meru g'o gude

\par }{\QB ẹphe haa mu jemihu?

\par }{\Q Ẹphe je awata etso ntẹkpe,

\par }{\QB adụdu urwu, ọ barụ

\par }{\QB phẹ shi nno bụru ndu

\par }{\QB adụdu iphe,

\par }{\QB ẹphe barụ urwu iya

\par }{\QB l'onwophẹ;


\par }{\QB \VS{6}ọphu ẹphe ajịduru sụ:

\par }{\QB ‘?Bụ awe bẹ ọ nọ;

\par }{\QB mbụ Chipfu,

\par }{\QB bụ iya dufutaru anyi

\par }{\QB l'alị Ijiputu;

\par }{\QB bya edua anyi dughaa

\par }{\QB echiẹgu, adụdu iphe,

\par }{\QB dabyiru iya nụ;

\par }{\QB mbụ dughaa alị ono,

\par }{\QB bụ evevee dụ iya;

\par }{\QB yẹe iduma iduma;

\par }{\QB alị, dụ chakịri chakịri

\par }{\QB bya agbahụkota tsụkiribaa;

\par }{\QB alị, adụdu onye eshije iya

\par }{\QB eshishi;

\par }{\QB ọphu ọ dụdu onye bu iya

\par }{\QB ebubu?’


\par }{\Q \VS{7}Sụ-a; mu duru unu dubata

\par }{\QB l'alị emehu iphe,

\par }{\QB e meberu iya g'unu rije

\par }{\QB akpụru-iphe, amị iya nụ;

\par }{\QB yẹe ẹku, kụru iya nụ.

\par }{\Q Obenu l'unu bataru iya bya

\par }{\QB atụrwua alị mu;

\par }{\QB bya emee okiphe mu ono;

\par }{\QB ọ kpọo ìdzù.


\par }{\Q \VS{8}Ọphu ndu-uke mu ajịduru sụ:

\par }{\Q ‘?Bụ awe bẹ ọ nọ; mbụ Chipfu?’

\par }{\Q Ndu eme k'ekemu ta amadụ

\par }{\QB onye mu bụ;

\par }{\QB ndu-ishi kwefuru mu ike;

\par }{\QB ndu mpfuchiru bụru Balụ

\par }{\QB bẹ ẹphe epfuje iphe,

\par }{\QB o pfuru; bụru iphe,

\par }{\QB ẹphe etso bụ ntẹkpe,

\par }{\QB adụdu urwu, ọ barụ.”


\par }{\Q \VS{9}Wakwa iphe, Chipfu epfu

\par }{\QB baa:

\par }{\Q “Ọo ya bụ lẹ mu e-pfunupho

\par }{\QB iphe, unu meru mu

\par }{\QB ọzo.

\par }{\Q Mu a-nọdu epfunupho ọzo

\par }{\QB iphe, ụnwu nwanwa

\par }{\QB unu meru mu.


\par }{\Q \VS{10}Mbụ-a; unu ghabunaa

\par }{\QB eze-ẹnyimu bahụ l'alị

\par }{\QB ndu Sayịpurosu je

\par }{\QB elekpọdapho ẹnya!

\par }{\Q Unu yenu nemadzụ g'e

\par }{\QB jerwua alị ndu Keda

\par }{\QB je egbua ya igo

\par }{\QB rengurengu!

\par }{\Q Maẹshikwaru ?O nweru

\par }{\QB ẹka ẹgube iphe ono

\par }{\QB mejeru?


\par }{\Q \VS{11}Mbụ-a; ?Ọ dụru ọha,

\par }{\QB gbajẹru agwa phẹ inwe;

\par }{\QB l'ẹbe abụ l'iphe ọbu,

\par }{\QB ẹphe agwa ọbu bụ Chi?

\par }{\Q Obenu lẹ ndibe mu gbanweru

\par }{\QB mụbe onye dụ

\par }{\QB akpabiri je anata iphe,

\par }{\QB adụdu urwu, ọ barụ.


\par }{\Q \VS{12}Gụbe igwe; g'iphe-a nyịkwaa

\par }{\QB ngu ishi ẹdzu!

\par }{\Q G'ị kpọ-yiaru iya ukuvu!

\par }{\Q Nokwa iphe, Chipfu eepfu.


\par }{\Q \VS{13}Ndibe mu mewaru uzi iphe-ẹji

\par }{\QB labọ.

\par }{\Q Ẹphe gbadowaru mu;

\par }{\QB mbụ mụbe ọ̀gbà mini,

\par }{\QB doru rịsaa;

\par }{\QB asọ gborogboro;

\par }{\QB bya ebvuaru onwophẹ

\par }{\QB iduma-nnakọbe-mini;

\par }{\QB tẹme ọ bụru

\par }{\QB iduma-nnakọbe-mini,

\par }{\QB gbawashịhuru agbawashịhu;

\par }{\QB ọphu mini adọjeduru iya.”


\par }{\Q \VS{14}“Ízurẹlu ?ọ bụ ohu tọo?

\par }{\Q ?Ọ bụ onye a byaru anwụ;

\par }{\QB ọ bụwaru ohu tọo?

\par }{\Q ?Dẹnukwanu g'o gude a

\par }{\QB kwaahaa ya ọkwata?


\par }{\Q \VS{15}Oduma, dụ igwerigwe

\par }{\QB sụakwaru ekiri;

\par }{\QB bya abawaru iya

\par }{\QB hanyịhanyi.

\par }{\Q Ẹphe tụkowaru iphe,

\par }{\QB dụ l'alị iya mebyishichaa.

\par }{\Q Mkpụkpu, dụgbaa ya nụ bẹ

\par }{\QB a tụakwaru ọku;

\par }{\QB ọku tsufukọta iya;

\par }{\QB ọphu ọ dụedu onye bu iya

\par }{\QB nụ.


\par }{\Q \VS{16}Ọzo bụ lẹ ndu mkpụkpu

\par }{\QB Mẹmufisu;

\par }{\QB yẹe ndu mkpụkpu

\par }{\QB Tahụpanahesu kpụwaru

\par }{\QB ngu ishi.


\par }{\Q \VS{17}?Tọbudu ngu meru iya

\par }{\QB onwongu;

\par }{\QB eshinu ị jịkaru Chipfu,

\par }{\QB bụ Chileke ngu teke o

\par }{\QB du ngu eje lẹ gbororo?


\par }{\Q \VS{18}Nta-a; ?bụ gụnu kparụ iphe,

\par }{\QB iije alị Ijiputu eje angụ mini,

\par }{\QB shi l'ẹnyimu Shihọ?

\par }{\Q Ọzokwanu; ?bụ gụnu bụ k'eje

\par }{\QB alị Asiriya je angụ mini,

\par }{\QB shi l'ẹnyimu Yufurétisu?


\par }{\Q \VS{19}Ẹjo-iphe, iime bụkwa

\par }{\QB iya e-mechaa hụ̀a ngu

\par }{\QB ahụ̀hù.

\par }{\Q Ọ bụru azụ ono, ịila ono

\par }{\QB a-gbọru ngu ụja.

\par }{\Q Rịnaa ya arịri maru g'ọ

\par }{\QB dụ-beru ngu ẹji waa

\par }{\QB g'ọotsu-beru ngu l'ẹhu

\par }{\QB g'ị jịkaru Chipfu,

\par }{\QB bụ Chileke ngu;

\par }{\QB ọphu ịitsudu iya ebvu

\par }{\QB ililekpọo.

\par }{\Q Nokwa iphe, Nnajịuphu epfu

\par }{\QB bụ ono;

\par }{\QB mbụ Nnajịuphu,

\par }{\QB bụ Ọkalibe-Kakọta-Ike.”


\par }{\Q \VS{20}Ọ bụro teke dụhawaa ẹnya

\par }{\QB bẹ ị nyakafụru ishi iphe,

\par }{\QB shi segbabẹ mu lẹ ngu;

\par }{\QB mbụ l'ị nyakafụru ẹgbirigba,

\par }{\QB e shi gude tụgbabe mu lẹ ngu;

\par }{\QB bya epfua sụ l'i tii jeẹduru

\par }{\QB mu ozi!

\par }{\Q G'e lekeberu ẹnya epfu;

\par }{\QB ị wata azẹ-phe l'eli iphe,

\par }{\QB bụ úbvú, ha l'eli;

\par }{\QB mẹ l'iphe, bụkpoo mkpula

\par }{\QB eze-oshi, jaru àjàjà;

\par }{\QB gẹ nwanyị-ụkpara.


\par }{\Q \VS{21}Mu kọwaru ngu g'onye kọru

\par }{\QB opfu ọkpobe vayịnu,

\par }{\QB karụ upfu bya adụebe ree.

\par }{\Q ?Dẹnukwanu g'o gude ị

\par }{\QB ghakọbeepho bya awọeru

\par }{\QB mu phọ ohu vayịnu?


\par }{\Q \VS{22}Ọ tọ dụkwa m'obeta i gude

\par }{\QB ncha-ọkanwa saa

\par }{\QB onwongu;

\par }{\QB bya ekwokpọo ncha

\par }{\QB kwogharu iya ẹka;

\par }{\QB ikpe ono, nmarụ ngu

\par }{\QB ono rakụeru ngu phọ l'ẹhu

\par }{\QB g'ọ rakụru l'iphu mu.

\par }{\Q Nokwa iphe, Nnajịuphu,

\par }{\QB bụ Chipfu epfu.


\par }{\Q \VS{23}?Dẹnu g'ii-shi sụ l'a ta

\par }{\QB tụrwukwaru ngu;

\par }{\QB ọphu ị gwọkwaru ọbvu

\par }{\QB ono, bụ Balụ?

\par }{\Q Lewarọ ẹnya l'ẹgube umere,

\par }{\QB i meru lẹ nsụda ono!

\par }{\Q Gbunaa igo l'ẹgube umere,

\par }{\QB i meru l'ẹka ono.

\par }{\Q Iphe, ị bụ bẹ bụkwa nyee

\par }{\QB ịnya-kamẹlu, ebu

\par }{\QB nggada karagidimu

\par }{\QB karagidimu.

\par }{\Q O -buru nggada ono shia

\par }{\QB ọwa-a;

\par }{\QB l'o buru iya shia ọphuu.


\par }{\Q \VS{24}Nyee nkapfụ-ịgara-ọswa,

\par }{\QB echiẹgu kwọwaru ẹhu,

\par }{\QB akpọ phẹrephere furumu;

\par }{\QB ẹka ọ dụru iphe,

\par }{\QB agụ iya ememe.

\par }{\Q Mbụ l'ọ -nọdu ana okee;

\par }{\QB ta adụdu onye alophuje

\par }{\QB iya azụ.

\par }{\Q Okee ya -nọdu achị iya;

\par }{\QB ike taa bvụdu okee

\par }{\QB ya ọbu.

\par }{\Q Ọ -bya eshi nyee ya ono

\par }{\QB okee;

\par }{\QB bẹ ọ hụmaanaru-a ẹka

\par }{\QB ọ nọ.


\par }{\Q \VS{25}Sụ-a; ta agbashị ọso gbiriri

\par }{\QB jasụ g'ọkpa swachafụ

\par }{\QB ngu;

\par }{\QB ẹkpiri akpọ ngu jegirijegiri.

\par }{\Q Obenu l'i pfururọ sụ:

\par }{\QB ?Kẹ gụnuhunu?

\par }{\Q Agwa ndu ọhozo bẹ mu

\par }{\QB yeru obu.

\par }{\Q Ọ bụru phẹ bẹ mu a-nọdu

\par }{\QB agba etso.


\par }{\SH Ndu Ízurẹlu gbaru g'aa-nụ phẹ aphụ
\par }
{\PP \VS{26}“Ọ kwa g'eekpuje onye-oshi iphu lẹ ntụ mẹ e -gude iya-a; bụ g'e kpuru ọnu-ụlo Ízurẹlu iphu lẹ ntụ. Ẹphebedua; ẹphe lẹ ndu eze phẹ; yẹe ndu-ishi phẹ; mẹ ndu-uke phẹ; mẹ ndu mpfuchiru Chileke phẹ;

\VS{27}tụkoru sụ ntẹkpe, a pyịru lẹ mkpụrukpu oshi l'ọ kwa iya bụ nna phẹ. Bya asụ iphe, a pyịru lẹ mkpuma l'ọ kwa iya bụ ne, nwụru phẹ nụ. Nta-a bẹ ẹphe ghawarụ mu azụ; ẹphe ta aghaduru mu iphu. Ọle ọobujekwanuru; ẹphe -daba l'iphe-ẹhuka; ẹphe asụkwa-a gẹ mu bya adzọo phẹ!


\par }{\PP \VS{28}“?Dẹnuhunu agwa ọbu, unu gwọshiru onwunu ọbu? G'ẹphe byanụ mẹ ọ -bụru l'ẹphe a-dzọta unu mẹ unu -nọdu eje iphe-ẹhuka; kẹle ọo g'unubẹ ndu Jiuda nweberu mkpụkpu igwerigwe bụ g'agwa unu dụ-be igwerigwe.

\VS{29}?Dẹnu g'o gude unu nọdu epfu l'o nweru iphe, mu meru unu? Ee! Unu tụkoakwaru g'unu ha kwefukọtaru mu ike! Nokwa iphe, Chipfu eepfu.

\VS{30}Iphe, mu chiru ndibe unu bụkwa iphe-mmanụ; g'ọ tọ bụdu l'ẹphe eye ọnu k'emezi iphe, ẹphe mesweru-a. Ogu-echi ngu sụwaru ndu mpfuchiru unu pyaapyaa g'oduma, alajashị iphe o guderu alajashị.

\VS{31}Unubẹ ọgbo nta; unu lenaa ẹnya ree l'opfu Chipfu, sụru: ?Mu bụjeru ndu Ízurẹlu echiẹgu; tọo alị, gbahụru tsụkiribaa? ?Dẹnu g'o gude ndibe mu nọdu epfuje sụ: ‘Anyi nwekwarụ onwanyi aghaphe g'ọ dụ anyi. Ọphu anyi abyapfutabaẹdu ngu ọzo?’

\VS{32}Nwamgbọko ?ọozohaje ịyagba iya? Tọo nwanyị, ala ji; ?ọozohaje iphe, e gude kwaa ya akwa ala ji? Obenu lẹ ndibe mu zọhawaru mu ujiku olemole, ete nweẹdu agụta.

\VS{33}Lewarọ g'i gude achọ n-yemobu achọ iya k'ẹrengete! Mbụ l'ụnwanyi, kachakpọo adụ njọ bẹ i zichawaru iphe, iime.

\VS{34}Ọo l'uwe ngu bẹ ndiphe hụmaru mee-ndzụ ndu ụkpa, adụdu iphe, ẹphe meru; l'ẹbe abụ l'i guderu phẹ l'ẹka ẹphe etsuka ụlo ngu.

\par }{\PP “I mechakpọo iphemiphe ono;

\VS{35}ị nọdu epfukwarọ sụ l'ọ tọ dụkwa iphe, i mejeru. L'ẹhu tee ghukwa mu eghu l'opfu ẹhu ngu. Ọle mu e-kpekwanụ ngu ikpe; eshinu ị sụru l'ọ tọ dụdu iphe, i mejeru.

\VS{36}?Dẹnu g'o gude i tsoru aghaphe achọ g'ị gbanwee ụzo ngu. Ọ kwa g'ọ tọ dụdu iphe, ndu Asiriya dụru ike meeru ngu bụ gẹ ndu Ijiputu adụdu iphe, ẹphe a-dụ ike emeru ngu.

\VS{37}Ii-mechakwa shikwaphọ l'ẹka ono vuru ẹka l'ishi lwajẹ; kẹle mu tụkowaru ndu ono, ị kpọru obu yeru ono jịka; ọphu ẹphe e-yekwarụ ngu ẹka.”




\par }\Chap{3}{\SH Ndu Ízurẹlu, e te gudedu ire phẹ ẹka
\par }
{\PP \VerseOne{1}“Ọ -bụru lẹ nwoke chịfuru nyee ya; nwanyị ono -parụ iya haa je alụru nwoke ọzo; nwoke ono; ?ọo-chọkwarupho nwanyị ono eje tọo? Ono ?tọ bụdu atụrwu alị l'ophu l'ophu? Obenu lẹ gụbedua gbawaru ụkpara l'ẹka ndu dụ igwerigwe, unu l'ẹphe eshi ọ̀nyà. ?Ịi-dụ ike lwaphuta azụ lwapfuta mu tọo? Nokwa iphe, Chipfu eepfu bụ ono.”

\VS{2}Palia ẹnya hụma nggeregede ẹka aagwajẹ iphe. ?O nwekpọoru ẹka ono g'ọ ha a nọada phaa ngu kutukutu? L'agụga gbororo bẹ ịinodujechaa ele ẹnya ọ̀nyà; mbụ nọduchaa g'ẹka ndu Arabu nọ l'echiẹgu. I merwuakwaru alị l'ụkpara ono, ịigba ono; yẹe ẹjo-iphe ono, iime ono.

\VS{3}Nokwa g'o gude e sephu mini azụ g'o to dzeshi. Ọphu mini ishi-apha edzejeẹdu ililekpọo. Ọle iimelẹ-a umere nwanyị-ụkpara. Ọphu i kwedu haa g'iphere gude ngu.


\par }{\PP \VS{4}“Ọ kwa l'ị watarụ mu eku oku sụ: ‘Nnana mu-e! Ọ kwa ngu bụ onye shi lẹ teke mu bụ nwata ehe mu!

\VS{5}?Ẹhu a-nọdu eghuwa ngu rọ eghu tekenteke tọo? Oke-ẹhu-eghu ngu; ?ọo-nọ jasụ l'ojejoje tọo?’ Ọo ẹgube ono bẹ ịinoduje epfu opfu; ọle iphe, bụkpoo ẹjo-ememe, ịi-dụ ike mee; bẹ i mekọtawaru.”


\par }{\SH Ndu Ízurẹlu mẹ ndu Jiuda gbaru g'izimanụ lwa phẹ azụ
\par }
{\PP \VS{6}No iya; o bụru teke Jiosáya shi bụru eze bẹ Chipfu sụru mu-a: “?Ị hụmawaru iphe, Ízurẹlu ono, e te gudedu ire iya ẹka ono meru? Ọ tụkokpooru úbvú, ha l'eli; mẹkpoo oshi, jaru àjàjà jekọta je anọdu ria ogori.

\VS{7}Mu dobesụ l'o -mechaa iphemiphe ono bẹ ọo-lwaphuta azụ lwapfuta mu; obenu l'o to medụru iya nno. Tẹme nwune iya nwanyị, e te egudekwaphọ ire iya ẹka bụ Jiuda tụko iphemiphe ono, oome ono hụmakota.

\VS{8}Mu bya ederu ẹkwo achịfu nụ onye ono, e gudedu ire iya ẹka ono, bụ Ízurẹlu chịfu iya; opfu l'o rinụkaru ogori. Mu byakwarọ ahụma lẹ nwune iya nwanyị, e gudedu ire iya ẹka kwaphọ, bụ Jiuda bẹ ndzụ agụduru. Yẹbedua tụgbukwapho lụfu je eriahaa ogori.

\VS{9}Ọ bụru l'ọo l'ụrwuali, Ízurẹlu shi arwụ ta adụdu iphe, Jiuda gụberu iya meru g'o gude o merwushia alị; mbụ yẹle iphe, e meru lẹ mkpuma; yẹe ọphu e meru l'oshi nọdu eri ogori.

\VS{10}Iphemiphe-a mekọtakpo Ízurẹlu; ọphu o medụru nwune iya nwanyị, e gudedu ire iya ẹka bụ Jiuda g'o gude obu iya g'ọ ha lwapfuta mu; ọ bụleru-a ẹregede bẹ o gude lwa. Nokwa iphe, Chipfu eepfu.”


\par }{\PP \VS{11}Chipfu bya asụkwa mu phọ: “Ízurẹlu ono, ekwedu nkemu ilile ono kakwa apfụbekoto eme lẹ Jiuda, e gudedu ire iya ẹka.

\VS{12}Woru ozi-a je ezia ndu isheli; sụ phẹ-a: ‘Lwadụpho; gụbe Ízurẹlu ono, ekwedu nkemu ono! Ọ kwa Chipfu epfu opfu ono. Mu taa gbanwụbeekwaru ngu iphu ọzo; kẹle mu phụnukakwaru obu-imemini. Nokwa iphe, Chipfu eepfu. Ẹhu taa nọduekwaro eghu mu eghu l'opfu ẹhu ngu.

\VS{13}Ọo ẹpho g'i kweta l'ikpe nmarụ ngu. L'i kwefuru Chipfu, bụ Chileke ngu ike; bya eworu eme iphe-ọma ngu je atụkaaru agwa ndu ọhozo nanụnanu l'iphe, bụkpoo mkpula oshi, jaru àjàjà; ọphu iimejeẹdu iphe, mu sụru g'i meje. Nokwa olu Chipfu.


\par }{\PP \VS{14}“ ‘Unu lwadụpho; unubẹ ndu ono, ekweẹdu nkemu ono! Nokwa iphe, Chipfu eepfu; kẹle ọ kwa mbẹdua bụ ji, alụ unu. Mu a-họkwa unu nanụnanu lẹ mkpụkpu lẹ mkpụkpu; họo unu ẹbo ẹbo l'ipfu l'ipfu gude lwa Zayọnu.

\VS{15}Noo teke mu a-nụ unu ndu a-nọduje eche unu g'onye eche atụru ọphu e-shi mu l'obu, bụ ndu e-gude mmamiphe yẹe nkwamẹnya dua unu.

\VS{16}O -rwua mbọku ono, bụ teke unu a-kawa igwe buru l'alị-a; bẹ ẹphe tee pfubaẹkwa k'okpoko ọgbandzu kẹ Chipfu. Mbụ l'ọ tọo bahụbaedu phẹ l'egomunggo; ọphu ẹphe abyadụ anyatabaa ya. Ọphu oghoroko iya adụbaedu phẹ; tẹme ọphu ẹphe emebaẹdu okpoko ọgbandzu ọzo. Nokwa iphe, Chipfu eepfu bụ ono.

\VS{17}Teke ono bẹ ee-ku Jierúsalẹmu “aba-eze Chipfu.” Ọ bụru lẹ Jierúsalẹmu bẹ ọhamoha e-dzukọje bya akwabẹ ẹpha Chipfu ùbvù. Ẹphe tee mebaẹdu iphe, shi phẹ l'ẹjo ọkpoma mgbashị phẹ ono.

\VS{18}O -rwua mbọku ono bẹ ndu ọnu-ụlo Jiuda a-tụgbabe l'ọnu-ụlo Ízurẹlu; ẹphe eshi l'alị, dụ l'ụzo isheli tụko bya bya eburu l'alị ono, mu nụru ndiche unu phẹ g'ọ bụru okiphe phẹ ono.’ ”


\par }{\SH Ndu kẹ Chileke abarụ agwa ọzo ẹja
\par }
{\PP \VS{19}Mụbe Chipfu l'onwomu sụ:

\par }{\Q “Lenu lẹ mu gege

\par }{\QB egudekpọepho ẹhu-ụtso

\par }{\QB emekpọe ngu phọ gẹ

\par }{\QB nwa; woru ẹguru alị,

\par }{\QB dụ ree nụ ngu;

\par }{\QB mbụ ẹka kachaa

\par }{\QB ree l'okiphe,

\par }{\QB ndu ọha l'ophu enweje

\par }{\QB enwenwe.

\par }{\Q Mu shi dobesụ l'ii-ku

\par }{\QB mu nna;

\par }{\QB ọphu ịi-hadụ mu etsotso.


\par }{\Q \VS{20}Obenu l'ọo gẹ nwanyị,

\par }{\QB ji iya egudedu ire iya

\par }{\QB ẹka adụjeru ji iya

\par }{\QB ghẹlegheleghele

\par }{\QB bụ g'unu dụru mbẹdua;

\par }{\QB unubẹ ọnu-ụlo Ízurẹlu.

\par }{\Q Nokwa iphe, Chipfu eepfu

\par }{\QB bụ ono.”


\par }{\Q \VS{21}A nụmaru olu, ada lẹ

\par }{\QB nggeregede ẹka aagwajẹ

\par }{\QB iphe.

\par }{\Q Ọ bụru ẹkwa, ẹphe ara;

\par }{\QB tẹme ẹphe nọdu arwọ

\par }{\QB arwọrwo;

\par }{\QB mbụ ụnwu Ízurẹlu;

\par }{\QB kẹle ẹphe shiswewaru

\par }{\QB ụzo phẹ bya azọhawa

\par }{\QB Chipfu, bụ Chileke phẹ.


\par }{\Q \VS{22}“Unu lwadụpho;

\par }{\QB unubẹ ndu ono,

\par }{\QB ekweẹdu kẹ Chileke ono!

\par }{\Q Mu e-me g'unu ta abụheru

\par }{\QB ndu laphuru azụ.”

\par }{\PP “Ao; anyi abyapfuta ngu-a; kẹle ọo ngu bụ Chipfu bya abụru Chileke anyi.

\VS{23}Tororo bụ l'onye ele ẹnya gẹ nggeregede ẹka aagwajẹ iphe dzọo ya; ele ẹnya iphe iphoro; ọphu ụ̀zù, aatụ̀ l'eli úbvú adụdu onye ọo-dzọ. Hoo haa bụ l'ọo Chipfu, bụ Chileke anyi bẹ bụ onye ndzọta kẹ ndu Ízurẹlu.

\VS{24}E -shikpọ teke anyi bụ okorọbya bẹ agwa agwa ono, bụgbaa iphe-iphere ono tụkoakwaru nwakanya, nna anyi oche phẹ setarụ ripyaa; mbụ atụru yẹe eghu phẹ; yẹe eswi phẹ; yẹe ụnwu phẹ nwoke; mẹ ụnwu phẹ nwanyị.

\VS{25}G'anyi zẹnu azẹe l'eli iphere anyi ọbu; anyi anọdunu g'e kpua anyi iphu lẹ ntụ. L'anyi lẹ nna anyi oche phẹ meakwaru Chipfu, bụ Chileke anyi iphe-ẹji. Noo kẹle anyi te emejeduru iphe, Chipfu bụ Chileke anyi sụru g'anyi mee; e -shi teke anyi bụ okorọbya byasụ nta-a.”




\par }\Chap{4}{\SH Oku izimanụ alwa azụ
\par }
{\PP \VerseOne{1}Wakwa iphe, Chipfu epfu baa: “Ọ -bụru l'ịi-lwa; gụbe Ízurẹlu; g'ị lwapfutanụ mu! Ọ -bụru l'ịi-tso agwa ono, bụ mu ẹbyi ono ọgu gẹ mu ta ahụmajehe iya; ọphu ị kpa-phuhuẹduru akpaphuhu;

\VS{2}tẹme ọ -bụru l'ịi-nọduje egude ire-lanụ; waa ikpe, pfụru ọto; waa apfụbekoto ribua angụ sụ: ‘Eshinu Chipfu nọ ndzụ g'ọ nọ iya-a’ bẹ Chileke e-gude iswi ẹhu iya kebe ọhamoha l'ọma; tẹme ọhamoha ono egude iswi ẹhu iya riaha ùbvù.”


\par }{\PP \VS{3}Sụ-a; wakwa iphe, Chipfu epfu anụ ndu Jiuda waa ndu Jierúsalẹmu: “Unu kọpyashinaa ẹka a kọduru akọko! Unu ta akụshinu iphe l'ẹgbudu!

\VS{4}Unu bunaa onwunu úbvù; buaru iya Chipfu! Unu bunaa onwunu úbvù ime-obu; unubẹ ndu Jiuda yẹe ndu Jierúsalẹmu. Ọdumeka bẹ oke ẹhu-eghu yẹbe Chileke a-gbanwuhukwa tsuaha g'ọku. Ọ bụru iphe, a-kpa iya nụ bụ ẹjo-ememe, unu mewaru. Ọ -wata etsutsu; ta adụkwa onye a-gbanyị iya nụ.”


\par }{\SH Ọla-l'iswi, e-shi l'isheli
\par }
{\Q \VS{5}“Unu raa ya arara l'alị ndu

\par }{\QB Jiuda!

\par }{\Q Unu echia ya lẹ mkpu lẹ

\par }{\QB Jierúsalẹmu sụ:

\par }{\Q ‘Unu gbua opu-ọgu tsoru

\par }{\QB alị ndu Ízurẹlu l'ophu!’

\par }{\Q Unu rashịa ọ́rà ike sụ:

\par }{\QB ‘Unu dzukọbe l'ẹka lanụ!

\par }{\Q G'anyi gbala laa mkpụkpu,

\par }{\QB a kpụ-pheru igbulọ

\par }{\QB mgburugburu!’


\par }{\Q \VS{6}Unu palia ẹkwa-ọhubama

\par }{\QB g'e jeshia úbvú Zayọnu!

\par }{\Q Unu gbalaa je anọdu ndzụ!

\par }{\Q Be ejekpọkwa anmarwụbe;

\par }{\QB kẹle mu shikwa l'ụzo

\par }{\QB isheli gude ọla-l'iswi abya;

\par }{\QB mbụ mgbu-ọnwu, a-dụ ẹjo

\par }{\QB ẹji.”


\par }{\Q \VS{7}Oduma shiakwa

\par }{\QB l'ẹpfukala iya wafụta.

\par }{\Q Ọla-iphe-l'iswi k'ọha l'ophu bẹ

\par }{\QB gbalihuakwaru nụ.

\par }{\Q O shiakwa l'ẹka ọ nọ tụgbua

\par }{\QB eje g'o mee alị unu ono

\par }{\QB g'ọ bụru ochobu.

\par }{\Q Mkpụkpu unu a-tụko

\par }{\QB bụchaaru ikpọzu;

\par }{\QB ọphu ọ dụdu onye bya

\par }{\QB l'ebubaru l'ime iya.


\par }{\Q \VS{8}Ọo ya bụ lẹ-a;

\par }{\QB unu yee uwe-aphụ;

\par }{\QB raa ẹkwa;

\par }{\QB chia mkpu-ẹkwa;

\par }{\QB kẹle o-re-phuruphuru,

\par }{\QB bụ ẹhu-eghu Chipfu

\par }{\QB teke alaphukwa azụ

\par }{\QB l'ẹhu anyi.


\par }{\PP \VS{9}Chipfu sụru-a: “O -rwua mbọku ono bẹ meji a-tọfukwa ndu eze ẹphe lẹ ndu-ishi. Ndzụ-agụgu egude ndu-uke Chileke; ndu mpfuchiru Chileke agbachihuchaa nchi.”


\par }{\PP \VS{10}Ọ bụru iya bụ; mu sụ: “Haa; gụbe Nnajịuphu, bụ Chipfu; ndu-a ẹphe lẹ ndu Jierúsalẹmu bẹ i dusweakwaru ụzo rengurengu kpọ; kẹle ị sụru phẹ lẹ nchị a-dụkpokwaa phẹ doo. Ọle ogu-echi bẹ a dabẹkwanuru anyi l'ẹkpiri!”


\par }{\PP \VS{11}O -rwua teke ono bẹ aa-karụ ndu-a ẹphe lẹ ndu Jierúsalẹmu sụ phẹ-a: “Ẹjo phẹrephere, erebushi anụ l'ẹhu, e-shi lẹ nggeregede, nọ l'echiẹgu ono; l'e-zi zipfuta ndibe mu; ọphu ọ bụkwa g'ọ phụchaa phẹ aphụcha ọzoo g'o mechaa phẹ emecha.

\VS{12}Phẹrephere ọphu a-ka ono njọ, bẹ l'e-shikwaphọ mụbe Chipfu l'ẹka. Nta-a bụ gẹ mu bya anmaa phẹ ikpe.”


\par }{\PP \VS{13}Lenu! Ọhogu ọbu l'asọkwa pulapula g'urwukpu abya. Ụgbo-ịnya phẹ nọdu ezi phaaphaaphaa g'oke-phẹrephere abya. Ịnya phẹ kakwa ugo eme ẹgwa. Nshịo anyi! Anyi laakwaru l'iswi!

\VS{14}Gụbe Jierúsalẹmu; sashịnaa ẹjo-ememe, nọ ngu l'obu hụma l'aa-dzọta ngu! ?Bụ jasụ teke ole bẹ ịi-ha g'ẹjo ọriri kwaa ngu l'obu?


\par }{\PP \VS{15}Ọ dụru onye-ozi, shi lẹ mkpụkpu Danu ara iya arara epfu l'ẹjo-iphe byapfutaru alị úbvú úbvú Ifuremu.

\VS{16}“Woru iphe-a pfuaru ọhamoha! Raarụ iya ndu Jierúsalẹmu arara; sụ phẹ lẹ ndu ọhogu phẹ shikwa l'alị ẹka dụ ẹnya abya. Ẹphe nọdu echi mkpu-ọgu ekpu mkpụkpu lẹ mkpụkpu, nọgbaa l'alị Jiuda.

\VS{17}Ẹphe nọ-phee ya mgburugburu gẹ ndu eche nche l'ẹgu; opfu l'o kwefuru mu ike. Nokwa iphe, Chipfu eepfu.


\par }{\PP \VS{18}“Ọ kwa umere ngu; yẹe iphe, i gude ẹka ngu meta bẹ lọtaru iphe-a kobe ngu. Ọwaa bụkwa iphe, bẹ eechi ngu. Oomeshikwa ẹhuka ike; tẹme ọ nọdu alọ ẹka lẹ meji!”


\par }{\SH Jieremaya agụ aphụ ndibe iya
\par }
{\PP \VS{19}Ẹpho mu-o! Ẹpho mu-o!

\par }{\Q Ọolokwa mu ẹka lẹ meji.

\par }{\Q Meji edekwa mu kukuku

\par }{\QB l'ime mu.

\par }{\Q Mu ta adụkwa ike edobe

\par }{\QB ọnu doo;

\par }{\QB kẹle mu nụmawaru

\par }{\QB opu-ọgu.

\par }{\Q Mu nụmawaru mkpu,

\par }{\QB eechi l'iphu ọgu.


\par }{\Q \VS{20}Ọla-l'iswi tsopyabẹ ọla-l'iswi.

\par }{\Q Alị ono l'ophu bụakwaa

\par }{\QB ikpọzu.

\par }{\Q Ibe mu g'ọ ha bẹ a

\par }{\QB tụkoerupho mebyia

\par }{\QB lẹ buregedegengu;

\par }{\QB tụko ụlo mu

\par }{\QB mebyishia lẹ

\par }{\QB ntabu-ẹnya lanụ.


\par }{\Q \VS{21}?Bụ jasụ teke ole bẹ mu

\par }{\QB a-nọdu ele ọgu ẹnya

\par }{\QB l'oophukọ;

\par }{\QB mu anụkwapho ẹka

\par }{\QB eegbu opu-ọgu?


\par }{\Q \VS{22}“Ndibe mu bụkwa ndu eswe;

\par }{\QB kẹle ẹphe ta amadụ onye

\par }{\QB mu bụ.

\par }{\Q Ẹphe bụ ụnwegirima,

\par }{\QB enwedu egomunggo.

\par }{\Q Tẹme ọphu iphe edojedu phẹ

\par }{\QB ẹnya.

\par }{\Q Iphe, ẹphe maru ẹnya iya bụ

\par }{\QB eme ẹjo-ememe;

\par }{\QB ọphu ẹphe amadụ eme iphe,

\par }{\QB dụ ree.”


\par }{\Q \VS{23}Mu bya elee ẹnya l'eliphe

\par }{\QB mgburugburu;

\par }{\QB ọphu o nwedu ụgbugba;

\par }{\QB tẹme ọphu ọ dụdu iphe,

\par }{\QB dụ iya nụ.

\par }{\Q Mu bya elee l'imigwe;

\par }{\QB ọphu ọ dụedu ìphóró,

\par }{\QB dụ iya nụ.


\par }{\Q \VS{24}Mu bya elee ẹnya l'eli úbvú

\par }{\QB úbvú;

\par }{\QB ẹphe tụko anmagbaa

\par }{\QB jiijiijii;

\par }{\QB obvu obvu nọdu angagbaa

\par }{\QB anganga.


\par }{\Q \VS{25}Mu bya elee ẹnya;

\par }{\QB ọphu ọ dụedu nemadzụ,

\par }{\QB mu hụmaru.

\par }{\Q Iphe, bụkpoo ẹnu,

\par }{\QB ephe l'eli tụkowaa

\par }{\QB phehuchaa.


\par }{\Q \VS{26}Mu bya ejeshia ele ẹnya;

\par }{\QB alị, e shi emehujẹ iphe

\par }{\QB a kọru iya;

\par }{\QB bụwaru mgbẹgu-evevee.

\par }{\Q Iphe, bụ mkpụkpu,

\par }{\QB nọkota iya nụ g'ọ ha

\par }{\QB bụkotawaru ikpọzu

\par }{\QB l'iphu Chipfu; mbụ l'iphu

\par }{\QB o-re-phuruphuru,

\par }{\QB bụ ẹhu-eghu iya onoya.


\par }{\Q \VS{27}Wakwa iphe, Chipfu epfu baa:

\par }{\Q “Alị ono l'ophu a-bụkwaru

\par }{\QB ikpọzu;

\par }{\QB ọle mu tee mebyishibebedu

\par }{\QB iya rọ l'ophu.


\par }{\Q \VS{28}Ọo ya bụ l'eliphe a-gụ aphụ.

\par }{\QB Imigwe, nọ l'ephekerephe

\par }{\QB agbahụ ọchii;

\par }{\QB kẹle mu pfuakwaru iphe,

\par }{\QB mu pfuru;

\par }{\QB ọphu mu alakwa azụ azụ.

\par }{\Q Mu pfuakwaru g'ọo-dụ;

\par }{\QB ọphu mu a-ghakwa ẹnya

\par }{\QB l'azụ.”


\par }{\Q \VS{29}Ndu mkpụkpu ono l'ophu

\par }{\QB -nụmaepho igiji ndu chị

\par }{\QB ịnya abya ọgu;

\par }{\QB yẹe ndu chị apfụ abya ọgu;

\par }{\QB ẹphe agbalaa je edomigbaa

\par }{\QB onwophẹ l'ẹgbudu;

\par }{\QB ndu awụba l'ọgba,

\par }{\QB dụ l'úbvú je edomishia

\par }{\QB onwophẹ.

\par }{\Q Ẹphe atụko mkpụkpu phẹ g'ọ

\par }{\QB ha gbadogbua gbalaa.

\par }{\Q Ọ tọ dụedu ọphu nemadzụ

\par }{\QB eburu.
 

\par }{\Q \VS{30}?Bụkwanu gụnu bẹ iime

\par }{\QB gụbe ochobu onoya?

\par }{\Q ?Dẹnu g'o gude i yee uwe,

\par }{\QB eke meemee;

\par }{\QB tẹme i yee ịyagba,

\par }{\QB e meru

\par }{\QB lẹ mkpọla-ododo?

\par }{\Q ?Dẹnu g'o gude i gude iphe

\par }{\QB techishia ẹnya?

\par }{\Q Akwa, ị kwarụ onwongu

\par }{\QB bụkwa kẹ mmanụ.

\par }{\Q Ndu gụ l'ẹphe eshi ọ̀nyà

\par }{\QB bẹ ị dụkwaa ashị.

\par }{\Q Ẹphe gbẹkwanu achọwa

\par }{\QB ndzụ ngu.


\par }{\Q \VS{31}Mu nụmakwaru olu-ẹkwa

\par }{\QB onye dụ gẹ nwanyị,

\par }{\QB ime eme; mbụ l'ude,

\par }{\QB ọotsu dụ gẹ k'onye

\par }{\QB ime-ọduu l'eme.

\par }{\Q Olu ono bụkwa kẹ Nwada

\par }{\QB Zayọnu,

\par }{\QB l'eme g'oome tụa unme;

\par }{\QB machịru ẹka iya epfu sụ:

\par }{\Q “Oowaa! Ike abvụakwaa mu.

\par }{\Q Ndzụ mu bẹ e woakwaru nụ

\par }{\QB ndu mgbugbụmadzu.”




\par }\Chap{5}{\SH Ọ tọ dụdu onye pfụru ọto
\par }
{\Q \VerseOne{1}“Unu tsokpọerupho ọma

\par }{\QB gbororo Jierúsalẹmu jee

\par }{\QB iphu l'azụ;

\par }{\QB lephee ẹnya maẹshiduru;

\par }{\QB chọchaa l'edupfu

\par }{\QB l'edupfu phẹ maru mẹ

\par }{\QB unu a-hụma nwonye

\par }{\QB lanụ,

\par }{\QB bụ onye eme ire-lanụ;

\par }{\QB tẹme ọ nọdu achọje iphe,

\par }{\QB bụ ọkpobe opfu.

\par }{\Q Ọo ya bụ lẹ mu agụaru

\par }{\QB mkpụkpu ono nvụ.


\par }{\Q \VS{2}A makwarụ-a l'ẹphe

\par }{\QB egudeje ẹpha Chipfu ria

\par }{\QB angụ; ọle angụ ono,

\par }{\QB ẹphe eri ono bụkwa

\par }{\QB ụka bẹ ẹphe adzụ.”


\par }{\Q \VS{3}Gụbe Chipfu; ?tọ bụdu iphe,

\par }{\QB bụ ire-lanụ bẹ ịinoduje

\par }{\QB ele ẹnya iya?

\par }{\Q I chiru phẹ iphe;

\par }{\QB ọphu o medụru phẹ

\par }{\QB ẹhuka.

\par }{\Q I bya egwee phẹ arakabya;

\par }{\QB ọphu ẹphe ekwekwaphọ

\par }{\QB emezita iphe,

\par }{\QB ẹphe mesweru.

\par }{\Q Ẹphe mechaa iphu phẹ;

\par }{\QB o shihugbaa

\par }{\QB dụngudungu gẹ mkpuma;

\par }{\QB bya ajịka l'izimanụ taa

\par }{\QB lwadụ phẹ azụ.


\par }{\Q \VS{4}Mu bya arịa sụ:

\par }{\QB “Ndu-a bụkwa ndu ụkpa;

\par }{\QB tẹme ẹphe bụru ndu

\par }{\QB eme eswe.

\par }{\Q Noo kẹle ẹphe ta amadụ ụzo

\par }{\QB kẹ Chipfu.

\par }{\Q Mbụ l'ẹphe ta amadụ iphe,

\par }{\QB Chileke phẹ sụru

\par }{\QB g'ẹphe meje.


\par }{\Q \VS{5}Ọo ya bụ l'ọo gẹ mu bya

\par }{\QB ejepfu ndu ọphu bụ

\par }{\QB ndu-ishi je epfuru

\par }{\QB yeru phẹ.

\par }{\Q Ẹphebedua a-kabẹkwa maru

\par }{\QB ụzo kẹ Chipfu;

\par }{\QB mbụ iphe,

\par }{\QB Chileke phẹ sụru g'ẹphe meje.”

\par }{\Q Ọle ọ bụle-a gẹ ndu ọphu dụ

\par }{\QB bụ g'ẹphe dụ.

\par }{\Q Ẹphebedua kwaphọ

\par }{\QB mebyiwarụ iphe,

\par }{\QB shi segbabẹ mu l'ẹphe;

\par }{\QB bya agbabua ụdo,

\par }{\QB e shi gude kekọta anyi

\par }{\QB l'ẹphe.


\par }{\Q \VS{6}Ọo ya bụ l'oduma e-shi l'ọswa

\par }{\QB bya afụaru phẹ.

\par }{\Q Mbụ l'ẹjo-nkụta-ọswa

\par }{\QB e-shi l'echiẹgu bya

\par }{\QB atapyashịa phẹ.

\par }{\Q Agụ e-domi l'ọma mkpụkpu

\par }{\QB phẹ kwabẹru phẹ;

\par }{\QB g'ọ lajashịa phẹ iphiriba

\par }{\QB iphiriba;

\par }{\QB mbụ mẹ ọ -dụkpooru onye

\par }{\QB ọphu jeru afụta;

\par }{\QB kẹle ekwefu-ike ọphu ẹphe

\par }{\QB kwefuru pawaru ẹka;

\par }{\QB tẹme alaphu azụ,

\par }{\QB ẹphe laphuru pawaa

\par }{\QB igwerigwe.


\par }{\Q \VS{7}“?Dẹnu g'o gude mu je

\par }{\QB l'agụru unu nvụ?

\par }{\Q Ụnwu unu gbadoakwaru mu;

\par }{\QB bya egude agwa,

\par }{\QB abụdu Chileke riahaa

\par }{\QB angụ.

\par }{\Q Ọle ọ kwa mbẹdua

\par }{\QB emekọtaru phẹ iphe,

\par }{\QB bụ mkpa phẹ g'ọ ha.

\par }{\Q Ẹphe nọdu erikwaphọ ogori

\par }{\QB bya awụ gbiigbiigbi eje

\par }{\QB l'ụlo ụnwanyi-ụkpara.


\par }{\Q \VS{8}Ẹphe bụ ịnya, a nụ-jiru ẹpho ree,

\par }{\QB eshi okee agụshi ike;

\par }{\QB kẹle g'ẹphe ha aragba

\par }{\QB mịmimi agbapfu nyee

\par }{\QB nwoke ibe phẹ.


\par }{\Q \VS{9}?Bụ ẹphe -mechaa nno;

\par }{\QB mu ahaa phẹ gẹ mu

\par }{\QB ta nụ phẹ aphụ iya tọo?

\par }{\Q ?Bụ ọha, dụ ẹgube ono bẹ

\par }{\QB mu ta agwatadu ụgwo

\par }{\QB iphe, ẹphe eme?

\par }{\Q Nokwa olu Chipfu.


\par }{\Q \VS{10}Unu je atụko ụpho opfu-vayịnu

\par }{\QB iya ono phọkashichaa;

\par }{\QB ọle ọ tọ bụkwa kẹ g'unu

\par }{\QB mebyishibẹbekota iya g'ọ ha.

\par }{\Q Unu kwashịchaa ya ẹkali;

\par }{\QB kẹle ndu-a ta adụedu

\par }{\QB ọphu bụ kẹ Chipfu.


\par }{\Q \VS{11}Ndu ọnu-ụlo Ízurẹlu yẹe ndu

\par }{\QB ọnu-ụlo Jiuda

\par }{\QB bẹ mewaru ọphu mu

\par }{\QB egudedu ire phẹ ẹka

\par }{\QB ililekpọo.

\par }{\Q Nokwa iphe, Chipfu eepfu.”


\par }{\SH Chipfu ajịka ndu Ízurẹlu
\par }
{\PP \VS{12}Ẹphe dzụwaru ụka kpua Chipfu; kẹle ẹphe sụru: “Ọ tọ dụkwa iphe, oo-me! Ọphu ọ dụkwa iphe, byaru eme anyi. Ọgu taa dapfukwa anyi; ọphu ọkpa-nri abyapfutakwa anyi.

\VS{13}Ndu mpfuchiru Chileke ta adụekwa iphe ọzo, ẹphe bụ gbahaa phẹrephere. Ọphu opfu Chileke anọedu phẹ l'ime. Ọo ya bụ g'e mee phẹ iphe, ẹphe sụru l'oo-me ndu ọzo.”

\VS{14}Ọo ya bụ lẹ-a; wakwa iphe, Chipfu, bụ Chileke; bya abụru Ọkalibe-Kakọta-Ike eepfu baa: “Eshinu ndu-a pfuru ẹgube opfu-a bẹ mu e-me g'opfu mu, dụ gụbe Jieremaya l'ọnu bụru ọku; ndu-a abụru nkụ, ọo-nọdu eke.”

\VS{15}Wakwa iphe, Chipfu epfu baa: “Gụbe ọnu-ụlo Ízurẹlu; mu gudekwa ndu shi ẹka dụ ẹnya abapfuta ngu. Ọha ọbu bụ ọha, shi l'ichee; bya abụru ọha, ike dụ; ndu ị tị madụ opfu-alị phẹ; ọphu ịinudu iphe, ẹphe epfu.

\VS{16}Ẹkpa-apfụ phẹ dụgbaa g'ilu, gheru ọnu. Tẹme g'ẹphe ha tụkoru bụru ndu dụ ike l'ọgu.

\VS{17}Ẹphe a-tụko iphe, i gege akpata l'opfu ripyaa bya eripyaa nri, i nweru enweru. Ẹphe atapyaa ụnwu ngu unwoke mẹ ụnwanyi; ẹphe atapyaa ikpoto eghu mẹ atụru ngu; mẹkpoo eswi ngu; ẹphe eripyaa opfu-vayịnu ngu; mẹkpoo oshi figu ngu; ẹphe egude ogu-echi mebyishia mkpụkpu lẹ mkpụkpu ngu, bụ ndu ọphu a kpụ-pheru igbulọ mgburugburu, bụ mkpụkpu ị kpọru obu yeru.


\par }{\PP \VS{18}“Obenu lẹ-a; o -rwua mbọku ono; bẹ mu tee mebyishibẹbekwa unu rengurengu. Noo iphe, Chipfu epfu bụ ono.

\VS{19}Teke ndu Ízurẹlu jịru sụ: ‘?Bụ gụnu kparụ iphe, Chipfu, bụ Chileke anyi meru anyi ẹgube ọwa-a?’ Unu asụ phẹ lẹ-a: ‘Eshinu unu gbadoru Chipfu bya eje agwọta ọbvu ndu ọhozo gwalaha l'alị unu; bẹ nta-a bẹ unu e-jeahaarụ ndu ọhozo ozi l'alị, abụdu k'unu.’ ”


\par }{\SH Ọkwa, Chipfu nmarụ ndu nkiya
\par }
{\PP \VS{20}“Unu raa iphe-a arara g'ọnu-ụlo Jiékọpu nụma! Unu ejekwaphọ echia ya lẹ mkpu l'alị Jiuda sụ phẹ lẹ-a:

\VS{21}Unu nụmakwa iphe-a; unubẹ ndu eme eswe; tẹme ọphu unu enwedu egomunggo; unubẹ ndu nweru ẹnya; ọphu unu aphụdu iya ụzo. Unu nweru nchị; ọphu unu anụdu iya iphe.

\VS{22}Wakwa iphe, Chipfu epfu baa: ?Tọ gbadụru g'unu gege anọdu atsụ mu ebvu? ?Tọ gbadụru g'unu a-nọdu mu l'iphu phụa kpaakpaakpaa. Ọ kwa mbẹdua gude ẹja-evevee kpaa oke alị yẹe eze-ẹnyimu. Tẹme mu tụ-bua lẹ jasụ l'ojejoje bẹ ọ tọ byadu l'asọghata iya. Akpara-mini a-tụkpokwaa sọo gborogboro; ọle ọ tọo dakadụ iya. Ọo-tụkpoo wọowoowoo; ọle ọ tọo sọghatadu iya.

\VS{23}Obenu lẹ ndu-a bụchaa ndu ẹjo-ọkpoma. Tẹme ekwefu ike dụ phẹ l'obu. Ẹphe ghakọbewaru; ọ bụru phẹ atụgbu.

\VS{24}Ẹphe ta asụjedu onwophẹ: ‘G'anyi tsụeshikwa Chipfu, bụ Chileke anyi ebvu; onye edzeje mini ishi-apha yẹe mini udzumini l'orwuberu iya; bya abụru iya doberu teke emetajẹ iphe e meberu l'alị.’

\VS{25}Ọo emeswe, unu emesweje bẹ meru g'ẹgube iphe ono ta adụ. Ọ bụru iphe-ẹji unu meru; ọphu iphe, dụ ree erwudu unu ẹka.


\par }{\PP \VS{26}“A -bya l'ẹka ndibe mu dọru bẹ ndu eme ẹjo-iphe nọkwa iya; ndu egepajẹru gẹ ndu agba ọ́nyà-ẹnu; mẹkpoo gẹ ndu agba ọ́nyà, ẹphe e-gude nmata nemadzụ.

\VS{27}Ọo g'ụnwu-ẹnu ejije ẹpfune iya-a bụ g'ẹregede ẹregede jiru ụlo phẹ pyịmu. Ẹphe byawaru bya enweru iphe bya abụru ndu ike dụ.

\VS{28}Ẹphe bya adachaa okporokpo dụ kẹ rẹpfurepfu. Ọphu iphe-ẹji, ẹphe eme enweẹdu ókè. Ẹphe ta ahajẹduru ndu enwedu nna enge; ọphu ẹphe agbajẹeduru ndu akpa nri ọdzori.


\par }{\PP \VS{29}“Wakwa iphe, Chipfu epfu baa: ?Tọ gbadụru kẹ gẹ mu nụa phẹ aphụ iphe-a, ẹphe eme-a tọo? ?Tọ gbadụru gẹ mu melata ẹgube ọha, dụ ẹgube ọwa-a iphe, ẹphe eme mu tọo?

\VS{30}Iphe, aasọ oyi; mẹ iphe, anyị ishi ẹdzu meakwaru l'alị-a:

\VS{31}Lẹ ndu mpfuchiru epfukwa iphe, abụdu eviya. Ndu uke bụru ike-ọkpu bẹ ẹphe gude bụru ishi. Ọ bụru ẹgube ono bụ g'ọ dụ ndibe mu ree. Obenu lẹ-a; ?bụ gụnu bẹ unu e-me mẹ o -rwua l'ikpazụ iya?”




\par }\Chap{6}{\SH Ndu ọhogu anọ-phe Jierúsalẹmu mgburugburu
\par }
{\PP \VerseOne{1}“Unubẹ oshilọkpa Benjiaminu; unu gbadaaphọ ọso ndzụ unu! Unu shidụpho lẹ Jierúsalẹmu gbafụ! Unu jedụpho egbua opu-ọgu lẹ mkpụkpu Tekowa! Unu nwụbe ọku agba ama lẹ mkpụkpu Bẹtu-Hakẹremu; kẹle ẹjo-iphe shikwa l'ụzo isheli achafụta; mbụ ẹjo-iphe, a-tụko iphe mebyishikọta!

\VS{2}Mu e-mebyishikwa nwada Zayọnu, bụ onye ono, ama ntụmatu ono bya adụchaa nwa tekuteku ono.

\VS{3}Ndu eche atụru a-chịru atụru phẹ bya afụaru iya. Ẹphe abya eworu ụlo-ọgu phẹ kpụ-phee ya mgburugburu. Onyemonye ekebuta uswe iya nkiya.”

\VS{4}“Unu kwakọbekwa g'unu l'ẹphe lwụa ọgu! Unu gbalihu g'anyi jee ọgu l'echi eswe! Obenu lẹ-a; lewarọo ya; ìphóró, dụ l'eswe anyịhuakwa. Tẹme onyonyo ụzenyashi hawa ogologo.

\VS{5}Ọo ya bụ lẹ-a; unu gbalihu g'anyi lwụa ọgu l'ẹnyashi je emebyishia ibe phẹ ẹka ngụru angụru!”


\par }{\PP \VS{6}Wakwa iphe, Chipfu, bụ Ọkalibe-Kakọta-Ike eepfu baa: “Unu gbutsushia oshi gude je akpọo ọkpo-kuu kpọ-phee Jierúsalẹmu mgburugburu! Mkpụkpu-a bẹ e chifutajẹkwa iphe; kẹle iphe, jiru iya nụ bụ eme nemadzụ ewere.

\VS{7}Ọ kwa ẹgube ono, mini anọduje asọshi l'ẹnya-mini ono bụ g'ẹjo-iphe shi iya asọ asọshihu. Mkpawere yẹe emebyishi iphe bu ebubu l'ime iya. Iphe-ememe, eme iya nụ; yẹe iphe, e mekarụ iya dụkota l'iphu mu mkpụrumkpuru.

\VS{8}Nụmakwa alọ ẹka lẹ nchị-a; gụbe Jierúsalẹmu; ọdumeka bẹ mu a-ghakwaru ngu azụ; bya emee ngu g'ị bụru ochobu; k'ọphu bụ l'ọ tọ dụdu onye byaru eburu l'ime iya.”


\par }{\PP \VS{9}Wakwa iphe, Chipfu, bụ Ọkalibe-Kakọta-Ike eepfu baa: “Ẹphe a-tụtu nwa ndu Ízurẹlu, phọduru nụ ẹgube ono, aatọje nwẹhu tụtua akpụru vayịnu nwa ndu ọphu phọduru nụ ono. Ẹphe abya atụghaa ẹka ghọta phẹ g'onye aghọ vayịnu.”


\par }{\PP \VS{10}?Bụ onye bẹ mu e-pfubaaru opfu nụ lọo ya ẹka lẹ nchị? ?Bụ onye a-ngabẹru mu nchị l'olu? A swọ-chishiakwaru phẹ nchị; k'ọphu bụ l'ẹphe ta anụedu iphe lẹ nchị. Opfu Chipfu anọdujewa eghu phẹ eghu. Ọ tọ dụjeedu phẹ ree anụma.

\VS{11}Obenu lẹ mbẹdua bẹ oke-ẹhu eghu, Chipfu eme g'ọ tụkoshi phẹ jiru mu obu; k'ọphu bụ lẹ mu taa dụdu ike atagbu iya lẹ nshi.

\par }{\PP “Woru iya kpua ụnwegirima, nọ l'ọma gbororo! Kpukwaa ya phọ ụnwokorobya, kụru l'ẹka lanụ. Nwoke yẹe nyee ya bẹ ọo-tụkocha nmata; mbụ ẹphenebo; mẹchakpoo ndu bụ ọgerenya; mbụ ndu akahụ tutsuwaru.

\VS{12}Ụlo phẹ ụlo phẹ bẹ ee-wocharu nụ ndu ọzo; mẹkpoo alị phẹ; mẹ unyomu phẹ; mẹ mu -machịepho ẹka byia ndu bu l'alị ono. Nokwa iphe, Chipfu eepfu.

\VS{13}E -shikpọ l'onye ọphu kachaa nwanshịi; jasụ l'onye ọphu kachaa shii; g'ẹphe ha emekọtaepho ụghoro urwu; mẹkpoo ndu mpfuchiru Chileke phẹ; mẹ ndu-uke Chileke phẹ nno phọ; g'ẹphe ha agbakọtaepho ẹregede.

\VS{14}Onwo, aba ndibe mu bẹ ẹphe anọduje eme ẹnyiru ẹnyiru g'ọ bụ l'ọ tọ dụdu iphe, ọ bụ. ‘Nchị dụkwa doo! Nchị dụkwa doo!’ Noo iphe, ẹphe anọduje epfu bụ ono; l'ẹbe abụ lẹ nchị dụ doo.

\VS{15}?Bụ iphere ahụma, ẹphe meshiru dụ phẹ tọo? Waawakwa. Iphere ta adụkpodaa phẹ ililekpọo! Ẹphe ta makpọdanu g'aasọje ẹnya. Noo g'o gude ẹphe je l'etsoru ndu daru iko daa. Ẹphe e-rwu alị teke mu a-wata phẹ ahụ̀ ahụ̀hù. Nokwa iphe, Chipfu eepfu.”


\par }{\PP \VS{16}Wakwa iphe, Chipfu epfu baa: Unu pfụkpodarupho lẹ mgbakata-ụzo lee ẹnya! Unu jịeshikwa ajị ụzo, shi l'ichee! Unu jịa ajị ẹka ụzo, dụ ree dụ! Unu awata eshi ụzo ono! Noo teke meji a-nmapfuru unu.

\par }{\PP “Obenu l'ẹphe sụleru-a l'ẹphe te eshidu iya.

\VS{17}Mu họtaru ndu nche dobe g'ẹphe chee unu nche bya epfua sụ g'unu ngabẹje nchị l'ọda opu-ọgu phẹ; unu jịka sụ l'unu taa ngabẹdu!


\par }{\PP \VS{18}“Ọo ya bụ lẹ-a; unu nụmakwa ọwa-a; unubẹ ọhamoha! Unu lerwetakwa ẹnya ree; unubẹ ndu ekebe; g'unu ahụma iphe, e-me phẹ nụ.

\VS{19}Gụbe mgboko; nụmakwa: Mu gudeakwa ọla-l'iswi abapfuta ndu-a; mbụ mebyi iphe, ẹjo-ọriri phẹ mịtaru. Noo kẹle ẹphe ta ngabẹduru nchị l'opfu mu. Tẹme ẹphe jịka ekemu, mu tụru dobe.

\VS{20}Ụ̀nwù-isẹnsu, shi l'alị Sheba, aakpọru mu ọku; ?mu gude iya eme gụnu; je akpachakpọo l'ọmanko, shi l'alị, dụ ẹnya? Ngwẹja-akpọ-ọku unu bẹ mu ta anatajẹkwa; ọphu anụ, unu anọduje egburu mu adụekwa mu ree.”

\VS{21}Ọo ya bụ lẹ-a; wakwa iphe, Chipfu epfu baa: “Mu e-dobe iphe, a-dụ ndu-a ụpfu l'ọkpa. Nna mẹ ụnwu a-tụko vukota iya daa iko. Ndu obutobu mẹ ndu eshi ọ̀nyà atụko gude iya laa l'iswi.”


\par }{\PP \VS{22}Wakwa iphe, Chipfu epfu baa: “Unu lenu; o nwekwarụ ndu ojọgu, a kpatsuru ẹphe shi l'alị ụzo isheli, awụ abya. Ọha ọbu bụ ọha, parụ ẹka. Ẹka ẹphe shi bụ l'ẹka igwe beru alị beru.

\VS{23}Iphe, ẹphe chị abya bụ apfụ yẹe arwa. Ẹphe dụ ẹjo ẹhuka; tẹme ọphu ẹphe aphụdu obu-imemini. Ẹphu phẹ adụje g'ẹka eze-ẹnyimu asọ gborogboro l'ẹka ẹphe agba l'ịnya phẹ eje abya. Ẹphe doru onwophẹ gẹ ndu nọ l'ọgu eje abyapfuta ngu; abya ngu etso ọgu; gụbe Nwada Zayọnu!”


\par }{\PP \VS{24}A kọakwaru anyi akọ phẹ. Ẹka nwụkotachaepho anyi lwaalwaa. Meji tọfuwaru anyi. Mbụ iphe-ẹhuka, byaru anyi dụepho gẹ kẹ nwanyị, ime eme.

\VS{25}Unu ta alụfukwa l'ẹgu! Ọphu ọ dụkwa onye a-nọdu aghaphe lẹ gbororo; kẹle ndu ọhogu ono chịkwa ogu-echi. Tẹme iphe, eye ebvu tụkoru ụzo ẹkameka.


\par }{\PP \VS{26}“Unubẹ ndibe mu; unu yee uwe-aphụ; gwọo onwunu lẹ ntụ! Unu raa ẹkwa; ẹjo-ẹkwa, dụ gẹ k'onye nwa iya lanụ nwụhuru; kẹle ọ kwa: a -bya l'amarụ; ọla-l'iswi ono abya afụaru anyi.

\VS{27}Mu meakwaru ngu onye a-hụ ndibe mu ama. Ịi-nọduje elerweta phẹ ẹnya; hụa ụzo phẹ ama.

\VS{28}G'ẹphe ha bụkota ndu kwefuru ike, obu kpọru gbengu, bụepho iphe, ẹphe tsoru aghaphe eme bụ eye mgbamu. G'ẹphe ha tụkoepho arwụ alị. Ẹphe bụ onyirubvu yẹe ígwè.

\VS{29}Ékò, aanma bẹ ọku iya ata pfụpfupfu; k'ọphu ee-gude ọku kepyashịa ọtanjele. Obenu l'onye-ụ́zú eme kẹ mmanụ; kẹle ndu ẹjo-iphe ta abụdu l'e mewaru; ẹphe bvụchaa.

\VS{30}Iphe, e kuru phẹ bụ; mkpọla-ọchaa, a jịkaru ajịka; noo kẹle Chipfu jịkawaru phẹ.”




\par }\Chap{7}{\SH Abụ kẹ Chileke l'ẹregede
\par }
{\PP \VerseOne{1}Wakwa ozi, Chipfu ziru Jieremaya:

\VS{2}“Je apfụru l'ọnu-abata eze-ụlo Chipfu raa ozi-a arara l'ẹka ono: Unu nụmakwa opfu kẹ Chipfu; unubẹ ndu Jiuda l'ophu, bụ ndu eshije l'ọnu-abata-a eje abarụ Chipfu ẹja.

\VS{3}Wakwa iphe, Chipfu epfu; mbụ Ọkalibe-Kakọta-Ike, bụ Chileke ndu Ízurẹlu: Unu mezia ụzo unu; yẹe umere unu; gẹ mu e-kwe g'unu buru l'ẹka-a.

\VS{4}Unu ta akpọkwaru obu ye l'opfu ndephu ono sụ: ‘Wakwa eze-ụlo Chipfu; eze-ụlo Chipfu; eze-ụlo Chipfu!’


\par }{\PP \VS{5}“Ọ -bụru l'unu gbanweru ụzo unu ọkpobe agbanwe; bya agbanwee umere unu; bya ekpeaharu nwibe unu ikpe, pfụru ọto;

\VS{6}ọ -bụru l'unu te emeẹdu ndu lwarụ alwalwa ewere; mẹ ndu enwedu nna; mẹ ụnwanyi, ji phẹ anọedu; ọphu unu egbuẹdu ndu adụdu iphe, ẹphe meru l'ẹka-a; tẹme ọ -bụru l'unu ta agbadu etso agwa l'agwa ọzo, bụhukwaa onwunu bẹ unu emeka iphe;

\VS{7}noo teke mu a-ha unu g'unu buru l'ẹka-a; mbụ alị ono, mu nụru ndiche unu phẹ g'ọ bụru nkephẹ jasụ l'ojejoje.


\par }{\PP \VS{8}“Obenu lẹ-a; unu lenu; iphe, unu kpọru obu yeru bụkwa opfu ndephu, adụdu iphe, ọ bụ.

\VS{9}?Unu a-nọdu ezi iphuru; egbu ọchi; eri ogori; eri angụ ẹregede; akpọru Balụ ụ̀nwù-isẹnsu ọku; agba etso agwa l'agwa, unu amadụ;

\VS{10}e mechakwa; unu abya apfụru l'iphu mu l'ụlo-a, bụ ụlo ọphu eeku ẹpha mu alaru-a; pfụru sụ: ‘A nafụtawaru anyi k'ọphu anyi a-nọdu eme ahụma ahụma-a?’

\VS{11}?Ọ dụ g'ụlo-a, eeku ẹpha mu alaru-a bẹ unu mewaru; ọ bụru ẹka ndu ana nfụ edomije onwophẹ? Ọle mu elekpọenupho unu ẹnya! Nokwa iphe, Chipfu eepfu.

\VS{12}Unu tụgbunaa nta-a je l'ẹka mu vuru ụzo họta g'ọ bụru ẹka mu e-buru eburu lẹ mkpụkpu Shilo; je ahụmawaro iphe, mu meru iya; ọ bụru iphe, kparụ iya nụ bụ ẹjo-iphe ndibe mu, bụ ndu Ízurẹlu emegbabẹ.

\VS{13}Teke ono, unu emekọtakpoo iphemiphe ono; mu pfukwaru yeru unu. Mu -pfuchaa; mu epfubaa; ọphu unu angaduru mu nchị. Mu kua unu oku; ọphu unu azaduru mu ẹnu. Noo iphe, Chipfu epfu.

\VS{14}Ọo ya bụ l'ọo iphe ono, mu meru Shilo ono bẹ mu e-mekwaphọ ụlo-a, eeku ẹpha mu alaru-a; mbụ eze-ụlo Chileke ono, bụ ụlo ono, unu kpọru obu yeru ono; mbụ ẹka ono, mu nụru unu; bya anụkwa iya phọ nna unu oche phẹ ono.

\VS{15}Mu a-chịfu unu l'atatiphu mu ẹgube ono, mu chịfuru unwune unu g'ẹphe ha, bụ ndu Ifuremu.


\par }{\PP \VS{16}“Ọo ya bụ lẹ-a; gẹ gụbe Jieremaya te epfukwa nụ mu l'iswi ẹhu ndu-a. Te echikwaru phẹ mkpu; ọphu ịirwokwaru phẹ arwọrwo; kẹle mu taa ngakwaru ngu nchị.

\VS{17}?Ọ dụ g'ị tị hụmaduru iphe, ẹphe eme l'ọma mkpụkpu lẹ mkpụkpu, nọgbaa l'alị ndu Jiuda; mẹkpoo l'ọnu gbororo Jierúsalẹmu?

\VS{18}Ụnwegirima akpa nkụ; ndu nna nọdu aphụ-nwu ọku; ụnwanyi nọdu agwophube ukpokutu witi, koru ekoko g'ẹphe gude meeru eze-nwanyị igwe akara. Ẹphe nọdu agbaru agwa ọzo mẹe gude agwa iya k'ọphu ẹphe a-kpatsu mu ẹhu-eghu.

\VS{19}Obenu lẹ-a; ?bụ mbẹdua bẹ ẹphe akpatsu ẹhu-eghu? ?Tọ bụchidu-a onwophẹ bẹ ẹphe emekata; shi nno eme onwophẹ iphe-iphere? Nokwa iphe, Chipfu eepfu.

\VS{20}Ọo ya bụ lẹ-a; wakwa iphe, Nnajịuphu, bụ Chipfu epfu baa: Oke-ẹhu-eghu mu bẹ aa-wụkwa l'ẹka-a; mẹ l'ẹhu nemadzụ; mẹkpoo l'ẹhu anụ; mẹ l'eli oshi, nọ l'ẹgu; mẹkpoo lẹ mebyi iphe, eemeta l'alị; l'o tsua ntsulanụ; ọ tọ dụdu onye a-dụ ike agbanyị iya.


\par }{\PP \VS{21}“Wakwa iphe, Chipfu, bụ Ọkalibe-Kakọta-Ike eepfu; mbụ Chileke ndu Ízurẹlu: Unu gụruro ngwẹja-akpọ-ọku unu yekọbe lẹ ngwẹja mmanụ ọzo; unu atarọ anụ iphe ọbu l'onwunu;

\VS{22}kẹle teke mu dufutaru ndiche unu phẹ l'alị Ijiputu pfuru opfu nụ phẹ; bẹ ọ tọ bụlekwapho ekemu k'egwe ngwẹja-akpọ-ọku; yẹe kẹ ngwẹja mmanụ ọzo bẹ mu tụru nụ phẹ.

\VS{23}Obenu lẹ mu tụkwarupho ekemu-a nụ phẹ sụ phẹ: Unu meje iphe, mu sụru g'unu meje; g'unu ahụma lẹ mu a-bụru Chileke unu; unu abụru ndibe mu. Unu tsojekpọepho ụzo iphe, mu karụ unu sụ g'unu tsoje g'ọ hakpọo; k'ọphu ọo-dụru unu lẹ ree.

\VS{24}Obenu l'ẹphe ta angabẹduru nchị; ọphu ẹphe eyeduru ọnu; ọchia iphe, ẹphe meru bụ l'ẹphe tsoru iphe, ẹphe rịtaru l'ẹjo ọkpoma phẹ. Obeta ọphu ẹphe a-nọdu eje l'iphu l'iphu; ẹphe nọdu ala azụ azụ.

\VS{25}E -shi teke ono, ndiche unu phẹ fụtaru l'alị Ijiputu ono byasụ nta-a; mbọku-mbọku kpọ; bẹ mu anọdujeepho ezi ndu-ozi mu, bụ ndu mpfuchiru mu g'ẹphe byapfuta unu; mu -zichaa; mu ezibaa.

\VS{26}Obenu l'ẹphe ta ngadụru mu nchị; ọphu ẹphe eyeduru mu ọnu. Ẹphe wolẹrua olu dobe gbọrojii; mee ẹjo-iphe, ka kẹ nna phẹ oche shii.


\par }{\PP \VS{27}“Gụbe Jieremaya; i -pfuchakpọoru phẹ nụ iphemiphe-a bẹ ẹphe taa ngakwaru ngu nchị. I -kua phẹ oku bẹ ẹphe taa zakwa ngu ẹnu.

\VS{28}Ọo ya bụ lẹ-a; waa iphe, ii-pfuru phẹ baa: Wakwa ọha, te emeduru iphe, Chipfu, bụ Chileke iya pfuru; ọphu ẹphe emezijedu iphe, ẹphe mesweru. Ire-lanụ laakwaru l'iswi; ọ gbawaru ọso gbafu; ọphu ọ nọhedu phẹ l'ogbogboromọnu.


\par }{\SH Nsụda Tẹterii
\par }
{\Q \VS{29}Kpụshia ẹgbushi ngu woru je etuphakpọepho etupha.

\par }{\Q L'i jekpọoro lẹ nggeregede ẹka aagwajẹ iphe je anọdu gụa aphụ;

\par }{\QB kẹle Chipfu jịkakwaru ọgbo ono, ọ tụ-koshiru oke-ẹhu-eghu iya ono;

\par }{\QB mbụ l'ọ gwọbewaru phẹ agwọbe ophu.”


\par }{\PP \VS{30}Wakwa iphe, Chipfu epfu baa: “Ndu Jiuda meakwaru ẹjo-ememe l'ẹnya mu. Ẹphe dobeakwaru ahụma phẹ ono l'ụlo ono, eeku ẹpha mu alaru ono; woru iya tụrwua.

\VS{31}Ẹphe kpụchawaru ẹnya ẹka aagwajẹ iphe lẹ nsụda Hịnomu gụ̀á ya Tofẹtu; g'ọ bụru ẹka ẹphe a-kpọje ụnwu phẹ unwoke mẹ ụnwanyi ọku. Iphe ono bụru iphe, mu asụduru g'ẹphe meje; ọphu ọ batajẹkpodaru mu nụ l'uche abata ophu.

\VS{32}Ọo ya bụ lẹ-a; wakwa iphe, Chipfu epfu baa: Lekwa; mbọku abyakwa teke ee-mechaa; e tee kuẹdu iya Tofẹtu; ọzoo nsụda Hịnomu. Ọchia iphe, ee-kuje iya bụ nsụda Tẹterii; kẹle ẹphe e-mechaa lia odzu lẹ Tofẹtu jasụ a taa hụmabaedu ẹka ee-lije odzu l'ẹka ono.

\VS{33}Noo teke odzu ndu-a l'a-bụru nri ẹnu, ephe l'eli; yẹe anụ, bu l'eliphe. Ọ tọ dụdu onye a-chị phẹ chịa k'achịfu phẹ.

\VS{34}Mu emee g'ẹhu-ụtso; yẹe ete ẹswa mee bugemu. Olu onye alụ nwanyị; yẹe nwanyị, aachọ alụlu taa dụedu lẹ mkpụkpu, nọgbaa l'alị ndu Jiuda l'ophu; yẹle ọma gbororo Jierúsalẹmu; kẹle alị-a a-bụru ochobu.”




\par }\Chap{8}{\PP \VerseOne{1}“Wakwa iphe, Chipfu epfu baa. O -rwua teke ono bẹ ọkpu ndu shi bụru eze l'alị ndu Jiuda; yẹe ọkpu kẹ ndu-ishi phẹ; waa ọkpu ndu-uke yẹe ndu mpfuchiru Chileke; yẹe ọkpu ndu Jierúsalẹmu l'ophu bẹ aa-chịshichaa l'ilu phẹ.

\VS{2}L'a chịru phẹ bya awụshi jakpata; anwụ echi iya; ọnwa echi iya; iphe, bụkpoo kpokpode, nọ l'igwe echikọta iya; mbụ iphe ono, ẹphe shi yee obu; shi ejeru iya ozi; mbụ iphe ono, ẹphe shi etso ono; ejeru iya l'ajị; abarụ iya ẹja ono. A taa tụtukobedu phẹ; ọphu eelidu phẹ elili; ọchia iphe, e-me nụ bụ l'ẹphe a-dụ g'ẹkiriko nshị, wụshiru l'alị.

\VS{3}Teke ono, mu a-chịkashi phẹ ono bẹ nwa ndu ọphu a-nọdu ndzụ l'iphe, bụkpoo alị ẹka mu a-chịru phẹ laa a-hata anwụhu eme l'anọdu ndzụ. Nokwa iphe, Chipfu, bụ Ọkalibe-Kakọta-Ike eepfu.”


\par }{\SH Iphe-ẹji yẹe eje iphe-ẹhuka
\par }
{\PP \VS{4}“Wafụkwaa iphe, ii-pfuru phẹ baa: Wakwa iphe, Chipfu epfu baa: Amadụ -daa iko; ?tọo gbẹshijeedu tọo? Onye laphuru azụ; ?tọo lwajẹedu azụ tọo?

\VS{5}?Dẹnukwanu g'o gude ndu-a nọdu alaẹpho azụ azụ? Mbụ-a; ?dẹnu g'o gude ndu Jierúsalẹmu nọdu alaẹpho azụ azụ? Ọ bụru ẹregede bẹ ẹphe jeru je agbakụa ẹka; jịka l'ẹphe taa lwadụ.

\VS{6}Mu ngabẹkpooru nchị rengurengu; obenu l'ẹphe te epfujedu iphe, pfụru nhamụnha. Ọphu ọ dụdu g'ẹphe ha ọphu izimanụ ẹjo-iphe phẹ alwajẹ azụ; kẹ g'ọ sụ: ‘?Bụnaa gụnu bẹ mu meru ẹgube-a?’ Onyemonye emeẹpho iphe, gụru iya nụ; g'ẹka ịnya eme ẹna l'iphu ọgu.

\VS{7}Mbụkponu ọku-eswi-ụda, mẹ kerekete; mẹkpoo agbẹta; yẹe ororokiriro; g'ẹphe ha makọtaerupho teke ẹphe afụtaje. Obenu l'unubẹ ndibe mu ta amadụ ekemu mu.


\par }{\PP \VS{8}“?Dẹnu g'unu e-shi sụ l'unu maru iphe; l'unu nweru ekemu kẹ Chipfu l'ẹka ndu ede ẹkwo gude ẹregede gbanwee ya; ọ bụru iphe-ẹregede?

\VS{9}Ndu maru iphe bẹ ee-mekwa iphe-iphere. Ee-ye phẹ ebvu; nmata phẹ l'ọ́nyà. Eshinu ẹphe jịkawaru opfu kẹ Chipfu; ?bụ ẹgube mmamiphe gụnu bẹ ẹphe nweru?

\VS{10}Ọo ya bụ lẹ mu e-duru unyomu phẹ nụ unwoke ọzo. Mu eworu alị phẹ nụ ndu ọphu l'e-nweru iya nụ. L'e shikpọo l'onye kachaa nwanshịi jasụ l'onye ọphu kachaa shii; g'ẹphe ha emekọtaepho ụghoro enweru iphe. Ndu mpfuchiru mẹ ndu-uke Chileke tụkoerupho bụru iphe lanụ. G'ẹphe ha agbakọtaepho ẹregede.

\VS{11}Onwo, aba ndibe mu bẹ ẹphe anọduje eme ọbvu ẹnyiru ẹnyiru g'ọ bụ l'ọ tọ dụdu iphe, ọ bụ. ‘Nchị dụkwa doo; nchị dụkwa doo!’ Noo iphe, ẹphe anọduje epfu bụ ono; l'ẹbe abụ lẹ nchị dụ doo.

\VS{12}?Bụ iphere ahụma ahụma, ẹphe meshiru dụ phẹ tọo? Waawakwa. Iphere ta adụkpodaa phẹ ililekpọo. Ẹphe ta makpọdanu g'aasọje ẹnya. Noo g'o gude ẹphe je l'etsoru ndu daru iko daa. Mbụ l'ẹphe e-rwu alị teke mu a-wata phẹ echi iphe. Nokwa iphe, Chipfu eepfu.


\par }{\PP \VS{13}“Wakwa iphe, Chipfu epfu baa: Mu e-mekwa g'ọ tọ dụ iphe, ẹphe a-nọdu akpata l'opfu phẹ. Vayịnu phẹ taa mịekwa amịmi. Ọphu oshi figu phẹ amịekwa mebyi. Ọo-lakọta ẹkwo. Iphe, mu shi nụ phẹ bẹ mu a-natakọta phẹ.”


\par }{\PP \VS{14}“?Bụnaa gụnu kparụ iphe, anyi nọ l'ẹka-a nggujingguji ọwa-a? Unu dzukọbenu g'anyi tụko gbalaa gbaru lagbaa lẹ mkpụkpu ono, a kpụ-pheru igbulọ mgburugburu ono je anọdu l'ẹka ono laa l'iswi; kẹle Chipfu, bụ Chileke anyi tụ-buwaru l'anyi a-la l'iswi; bya eworu mini, e yeru iphe, egbu egbugbu woru chee anyi. Ọ bụru iphe, kparụ iya nụ bụ l'anyi meru iya iphe-ẹji.

\VS{15}Anyi leru ẹnya nchị-adụ-doo; ọphu ọ dụdu iphe-ọma, byaru anyi. Anyi lee ẹnya teke e-me g'ẹhu dụ ike; ọ bụerupho ebvu bẹ eeye anyi.

\VS{16}Unme, ịnya ndu ọhogu anyi, nọ lẹ mkpụkpu Danu ezi bẹ a -gbẹ l'ẹka-a anụ. Teke oke-ịnya phẹ raaharu mịimiimii; ndu alị-a l'ophu awata anma pyaapyaapyaa; kẹle ẹphe byaru g'ẹphe lwekọta alị-a l'ophu; yẹe iphemiphe, nọ iya nụ; mebyia mkpụkpu lẹ mkpụkpu; yẹe ndu bu iya nụ.”


\par }{\PP \VS{17}“Lekwa lẹ-a; mu a-chịru ẹjo agwọ ẹjo agwọ yeru unu; mbụ ogiji ogiji, adụdu iphe, a-sụru iya ederitaru. Ọ bụru agwọ ono a-bya atagbushịa unu. Nokwa iphe, Chipfu eepfu.”


\par }{\Q \VS{18}Aphụ-a, byaru mu nụ-a ta

\par }{\QB adụkwa onye sụru

\par }{\QB mu adụta.

\par }{\Q Meji tọfuakwaru mu l'ime

\par }{\QB onwomu.


\par }{\Q \VS{19}Ngabẹkpodapho nchị nụma

\par }{\QB mkpu, ndibe mu echi;

\par }{\QB mkpu, ẹphe gbẹ l'alị,

\par }{\QB dụ ẹnya ẹnya echi sụ:

\par }{\Q “?Ọ dụ gẹ Chipfu ta anọedu

\par }{\QB lẹ Zayọnu tọo?

\par }{\Q ?Onye Eze phẹ ono ta anọedu

\par }{\QB iya tọo?”

\par }{\Q “?Bụ gụnu meru g'o gude

\par }{\QB ẹphe gude ntẹkpe phẹ

\par }{\QB kpatsu mu iwe;

\par }{\QB mbụ nshi ono,

\par }{\QB ẹphe

\par }{\QB gwọtaru l'ọhozo ono,

\par }{\QB adụdu iphe, ọ bụ ono?”


\par }{\Q \VS{20}“Teke akpatajẹ iphe e meberu

\par }{\QB l'alị bvụakwaru;

\par }{\Q Ọnanwu bvụwa;

\par }{\QB ọphu a dzọduru anyi.”


\par }{\Q \VS{21}Eshinu e gwewaru ndibe mu

\par }{\QB arakabya bụkwa mu bẹ

\par }{\QB e gwepyashịru.

\par }{\Q Mu agụkwa aphụ;

\par }{\QB tẹme ndzụ-agụgu nọdu

\par }{\QB agụshi mu ike.


\par }{\Q \VS{22}?Tọ dụkpodaa ọbvu-etete,

\par }{\QB dụ l'alị Giladu?

\par }{\Q ?Ọ dụ g'ọ tọ dụkpodaa onye

\par }{\QB eme ọbvu l'ẹka ono?

\par }{\Q ?Bụkwanu gụnu meru g'o gude

\par }{\QB ọphu onwo ono,

\par }{\QB aba ndibe mu ono akadụ

\par }{\QB phẹ mma?




\par }\PoetryChap{9}{\Q \VerseOne{1}Ọ dụ g'a sụ l'ishi mu bụ

\par }{\QB nggele, mini shi asọshihu.

\par }{\Q Ẹnya mu bụru ẹka ẹnya-mini

\par }{\QB futaru!

\par }{\Q Mu gege anọduepho ara

\par }{\QB ẹkwa eswe l'ẹnyashi

\par }{\QB k'egbushi,

\par }{\QB eegbushi ndibe anyi.


\par }{\Q \VS{2}Ọ dụ g'a sụ lẹ mu nweru

\par }{\QB ẹka ndu ije akwajẹ

\par }{\QB l'echiẹgu;

\par }{\QB mẹ mu ahaẹpho ndibe

\par }{\QB anyi;

\par }{\QB mbụ tụgbukpoepho lụfuru

\par }{\QB phẹ;

\par }{\QB kẹle ẹphe erikọta ogori

\par }{\QB g'ẹphe ha;

\par }{\QB ndu kụru l'ẹka ono

\par }{\QB bụkota ndu egudedu

\par }{\QB ire phẹ ẹka.


\par }{\Q \VS{3}Ẹphe ekweje ire phẹ g'onye

\par }{\QB kweru apfụ gude agba

\par }{\QB ụka agbagba.

\par }{\Q Ọ tọ bụdu ire-lanụ bẹ ẹphe

\par }{\QB gude atụ okoo l'alị-a.

\par }{\Q “Ẹphe eshije l'eme iphe-ẹji

\par }{\QB ọwa-a daba l'eme ọzo;

\par }{\QB ọphu ẹphe amadụ onye

\par }{\QB mu bụ.”

\par }{\Q Nokwa iphe, Chipfu eepfu

\par }{\QB bụ ono.


\par }{\Q \VS{4}Sụ-a; onyenọnu kpakwaru

\par }{\QB ndu ẹphe l'iya eshi

\par }{\QB ọ̀nyà l'aphara!

\par }{\Q Ọphu unu akpọkwaru obu

\par }{\QB yeru unwune unu

\par }{\QB unwoke; kẹle nwoke,

\par }{\QB yẹle nwibe iya bụ

\par }{\QB nwune agbakwarụ

\par }{\QB iya ẹregede.

\par }{\Q Tẹme iphe, bụkpoo onye

\par }{\QB unu l'iya eshi ọ̀nyà

\par }{\QB bụru onye mgbamu.


\par }{\Q \VS{5}Ọ̀nyà nọdu agbarụ

\par }{\QB onye yẹle iya eshi

\par }{\QB ẹregede.

\par }{\Q Ọphu ọ dụedu onye

\par }{\QB epfuje ire-lanụ.

\par }{\Q Ẹphe tụkowaru zia ire

\par }{\QB phẹ adzụ ụka.

\par }{\Q Ẹphe mewaru iphe-ẹji

\par }{\QB jasụ ẹphe tụhu

\par }{\QB onwophẹ ayị.


\par }{\Q \VS{6}Ọ bụepho l'unu bu

\par }{\QB l'echilabọ ẹregede.

\par }{\Q “Ẹphe gude agba

\par }{\QB ẹregede ono jịka

\par }{\QB amaru onye mu bụ.”

\par }{\Q Nokwa iphe, Chipfu eepfu.


\par }{\Q \VS{7}Ọo ya bụ lẹ-a; wakwa iphe,

\par }{\QB Chipfu, bụ

\par }{\QB Ọkalibe-Kakọta-Ike

\par }{\QB eepfu baa:

\par }{\Q “Lekwa; mu a-hụkwa phẹ

\par }{\QB ama; nụchaa phẹ anụcha;

\par }{\QB kẹle-a; ?bụbaa gụnu ọzo

\par }{\QB bẹ mu e-meba lẹ k'iphe-ẹji,

\par }{\QB ndibe mu eme?


\par }{\Q \VS{8}Ire phẹ bụ apfụ, egbu

\par }{\QB egbugbu.

\par }{\Q Ẹphe anọduje epfu opfu

\par }{\QB l'ẹregede.

\par }{\Q Onyemonye nọdu

\par }{\QB egudeje ire

\par }{\QB mecha-mecha epfu

\par }{\QB eyeru nwibe iya;

\par }{\QB o bekwanụ l'o gude

\par }{\QB obu iya agbaru iya

\par }{\QB ọ́nyà.


\par }{\Q \VS{9}?Mu ta ahụ̀shi phẹ ahụ̀hù

\par }{\QB iphe ono,

\par }{\QB ẹphe eme ono tọo?

\par }{\Q ?Mu te emelatashị phẹ iphe,

\par }{\QB ẹphe meru mu;

\par }{\QB mbụ ndu alị-a tọo?”

\par }{\Q Nokwa iphe, Chipfu eepfu

\par }{\QB bụ ono.


\par }{\Q \VS{10}“Mu a-kwashị ẹnya-mini;

\par }{\QB kpọo mkpu-ẹkwa

\par }{\QB l'opfu-ẹhu úbvú úbvú.

\par }{\Q Mu abya agụa aphụ irwu

\par }{\QB ẹswa, dụ l'echiẹgu;

\par }{\QB kẹle ọ kpọshihuwaru nkụ;

\par }{\QB ọphu ọ dụdu ndu

\par }{\QB eshiswetajẹkwadu iya nụ;

\par }{\QB ọphu ọ dụedu onye

\par }{\QB anụmaje ọ́rà eswi l'ẹka

\par }{\QB ono.

\par }{\Q Ụnwenu, ephe l'eli

\par }{\QB phekashịhuwaru;

\par }{\QB ụnwanu gbakashịhu.”


\par }{\Q \VS{11}Wakwa iphe, Chipfu epfu

\par }{\QB baa:

\par }{\Q “Jierúsalẹmu bẹ mu e-me

\par }{\QB g'ọ bụru ikpọzu;

\par }{\QB ẹka nkụta-ọswa e-buru.

\par }{\Q Mu jekwa e-mekwaphọ gẹ

\par }{\QB mkpụkpu lẹ mkpụkpu,

\par }{\QB nọgbaa l'alị ndu Jiuda

\par }{\QB bụru ochobu;

\par }{\QB k'ọphu bụ l'ọ tọ dụdu onye

\par }{\QB ebu iya ebubu.”


\par }{\PP \VS{12}?Dẹnu onye bụ nwoke, maru iphe kẹ g'iphe-a doo ya ẹnya? ?Bụ onye bẹ Chipfu ziru iphe k'ọphu bụ l'ọo-dụ ike kọo ya g'o doo ẹnya? ?Bụ gụnu meru g'o gude e mebyishia alị-a woru iya tọgbo ophorokpo g'echiẹgu, a ta adụdu onye aghajẹ iya aghagha?


\par }{\PP \VS{13}Wakwa iphe, Chipfu epfu baa: “Ọ kwa iphe, kparụ iya nụ bụ l'ẹphe gbadoru eme iphe, mu tụru l'ekemu, bụ ọphu mu tụru doberu phẹ. Ẹphe te emeduru iphe, mu sụru g'ẹphe meje; ọphu ẹphe angaduru nchị l'ekemu mu.

\VS{14}Ọ bụ-chiaru iphe, ẹphe jeru etsoru bụ ẹjo ọkpoma phẹ. Ẹphe jeru awata agwọ nshi, bụ Balụ, bụ iphe, ndiche phẹ ziru phẹ.

\VS{15}Ọo ya bụ lẹ-a; wakwa iphe, Chipfu, bụ Ọkalibe-Kakọta-Ike eepfu baa; mbụ Chileke kẹ ndu Ízurẹlu: Lekwa; mu e-me ndu-a g'ẹphe ria nri, atsọ ilu. Mu emee phẹ; ẹphe angụa mini, e yeru iphe, egbu egbugbu.

\VS{16}Mu a-chịkashi phẹ g'ẹphe dzuru ọhamoha, bụ ẹka ẹphe ta majẹduru; ọphu ndiche phẹ amajẹduru iya. Ọzo bụ l'ọo ogu-echi bẹ mu e-gude chịa phẹ jasụ mu emebyishibẹbe phẹ.”


\par }{\Q \VS{17}Wakwa iphe, Chipfu,

\par }{\QB bụ Ọkalibe-Kakọta-Ike

\par }{\QB eepfu baa:

\par }{\Q “Unu rịnaa ya arịri nta!

\par }{\Q Unu kunaa ụnwanyi,

\par }{\QB ákàjẹ́ àkàkà ẹkwa

\par }{\QB g'ẹphe bya!

\par }{\Q Unu zikwaa g'e kua ndu

\par }{\QB ọphu kachaa ara

\par }{\QB ẹkwa ẹrengete

\par }{\QB g'ẹphe byakwaphọ!”


\par }{\Q \VS{18}“G'ẹphe bya ẹgwegwa bya

\par }{\QB akarụ anyi àkàkà ẹkwa

\par }{\QB jasụ ẹnya-mini awata anyi

\par }{\QB asọ gborogboro l'ẹnya;

\par }{\QB mbụ g'ẹnya-mini nọdu

\par }{\QB awụ anyi gbụkugbuku

\par }{\QB l'ishishi ẹnya.”


\par }{\Q \VS{19}Aanụkwa àkàkà-ẹkwa,

\par }{\QB aaka lẹ Zayọnu ẹka

\par }{\QB ẹphe ara sụ:

\par }{\Q “Waa g'e mebyishiru anyi!

\par }{\Q Waa g'iphere anyi habe shii!

\par }{\Q Anyi hafụtajekwa alị anyi-a

\par }{\QB kẹle ụlo anyi bẹ e

\par }{\QB mebyishichawaru.”


\par }{\Q \VS{20}Nta-a bụ lẹ-a; unubẹ

\par }{\QB ụnwanyi;

\par }{\QB unu nụmakwa

\par }{\QB Opfu Chipfu!

\par }{\Q Unu saa nchị nụma opfu,

\par }{\QB shi iya l'ọnu!

\par }{\Q Unu zikwa ụnwada unu

\par }{\QB g'aakajẹ àkàkà ẹkwa!

\par }{\Q G'onyenọnu zia nwibe iya

\par }{\QB g'eechije mkpu ẹkwa!


\par }{\Q \VS{21}Ọnwu shiwaa lẹ windo-ụlo

\par }{\QB anyi pyobata

\par }{\QB bya abahụ l'ẹka anyi meru;

\par }{\QB ọ ngụru angụru.

\par }{\Q Ọ bapfu ụnwegirima l'etsuzọ;

\par }{\QB bya emee ọphu

\par }{\QB ụnwokorobya

\par }{\QB edzukọedu

\par }{\QB l'edupfu-ọha.


\par }{\Q \VS{22}Pfua sụ: “Wakwa iphe,

\par }{\QB Chipfu epfu:

\par }{\Q Odzu ụnwu-eliphe l'a-daka

\par }{\QB gẹ nshị l'ọma-ẹgu;

\par }{\QB g'ẹka e gburu ereshi;

\par }{\QB ẹswa iya wụshiru;

\par }{\QB ọphu ọ dụdu onye

\par }{\QB achịkobe iya nụ.”


\par }{\Q \VS{23}Wakwa iphe, Chipfu epfu

\par }{\QB baa:

\par }{\Q “G'onye maru iphe te

\par }{\QB egudekwa mmamiphe

\par }{\QB iya kua onwiya!

\par }{\Q Ọphu onye ọkpehu dụ

\par }{\QB egudekwa ọkpehu iya

\par }{\QB kua onwiya!

\par }{\Q Ọphu onye nweru iphe

\par }{\QB egudekwa iphe,

\par }{\QB o nweru kua onwiya!”


\par }{\Q \VS{24}Ọchia l'onye achọ aba abaa;

\par }{\QB bụ iphe, oo-gude aba

\par }{\QB abaa bụ;

\par }{\QB lẹ mu doru iya ẹnya;

\par }{\QB tẹme ọ maru mu ree;

\par }{\QB mbụ maru lẹ mu bụ Chipfu;

\par }{\QB lẹ mu emeje iphe-ọma;

\par }{\QB bya ekpe ikpe,

\par }{\QB pfụru ọto;

\par }{\QB bya egoshi lẹ mu

\par }{\QB pfụberekoto.

\par }{\Q Ọ bụru l'eliphe bẹ mu

\par }{\QB emekọta iphe ono;

\par }{\QB kẹle ọ bụkota iphe,

\par }{\QB ememe iya adụje

\par }{\QB mu ree.

\par }{\Q Nokwa iphe, Chipfu eepfu.


\par }{\PP \VS{25}Wakwa iphe, Chipfu epfu baa: “Lekwa; mbọku abyakwa, bụ mbọku, mu a-nụ phẹ aphụ; mbụ ndu e buru úbvú l'ẹhu kpoloko;

\VS{26}mbụ ndu Ijiputu; yẹe ndu Jiuda; waa ndu Edọmu; waa ndu Amọnu; waa ndu Mówabu; mẹkpoo iphe, bụkpoo ndu bukọta l'echiẹgu; mbụ ndu akpụje ishi dabunụka iya adabu. Kẹle ọhamoha ono g'ẹphe ha te ebuduru úbvù ililekpọo; tẹme je akpaa lẹ ndu Ízurẹlu l'ọphu te ebukwarụpho úbvù l'ime obu phẹ.”




\par }\Chap{10}{\SH Chileke yẹe nshi
\par }
{\PP \VerseOne{1}Unu nụmakwa iphe, Chipfu epfu anụ unubẹ ọnu-ụlo Ízurẹlu!

\VS{2}Wakwa iphe, Chipfu epfu baa:

\par }{\Q “Unu ta anwụkwa iphe,

\par }{\QB ndu ọhamoha eme;

\par }{\QB ọphu iphe-ọhubama,

\par }{\QB emeshi l'akpaminigwe

\par }{\QB eyekwa unu ebvu.

\par }{\Q A makwarụ-a l'ụdu iphe ono

\par }{\QB eyekwa ndu ọhamoha

\par }{\QB ono ebvu;


\par }{\QB \VS{3}kẹle omelalị ndu ono bụ

\par }{\QB iphe, adụdu iphe, ọ bụ.

\par }{\Q Ẹphe egbutajẹ oshi l'ọswa;

\par }{\QB ndu eme ọna abya egude

\par }{\QB ayọo phẹ pyịa ya.


\par }{\Q \VS{4}Ẹphe abya egude

\par }{\QB mkpọla-ọchaa mẹ

\par }{\QB mkpọla-ododo gude

\par }{\QB mee ya ọna.

\par }{\Q Ẹphe abya egude ọngu;

\par }{\QB yẹe nggu kpọbe iya

\par }{\QB g'ọ tọ mịnga amịnga.


\par }{\Q \VS{5}Nshi phẹ ono dụ gẹ

\par }{\QB nwanggiri-utobo,

\par }{\QB e keberu l'ẹka a kọru

\par }{\QB iphe;

\par }{\QB mbụ l'o too pfudu opfu.

\par }{\Q Ọ bụru apata bẹ aapatajẹ iya;

\par }{\QB kẹle o to jedu ije.

\par }{\Q Unu ta atsụjekwa iya ebvu;

\par }{\QB kẹle o to mekajẹkwa iphe;

\par }{\QB ọphu ọ dụkwa iphe, dụ ree,

\par }{\QB oomeje.”


\par }{\Q \VS{6}Ọ tọ dụkwa onye dụ gẹ gụbe

\par }{\QB Chipfu.

\par }{\Q Ị parụ ẹka; tẹme ẹpha ngu bẹ

\par }{\QB ike dụ.


\par }{\Q \VS{7}?Bụ onye bụ onye tege

\par }{\QB anọdudu atsụ ngu

\par }{\QB ebvu;

\par }{\QB gụbe eze ọhamoha?

\par }{\Q Ono bụkwa iphe,

\par }{\QB rwuberu ngu nụ.

\par }{\Q L'iphe, bụkpoo ndu

\par }{\QB mmamiphe,

\par }{\QB nọkota l'ọhamoha;

\par }{\QB mẹkpoo l'iphe,

\par }{\QB bụkpoo alị-eze phẹ

\par }{\QB l'ophu bẹ ọ tọ

\par }{\QB dụkwa onye dụ gẹ ngu.


\par }{\Q \VS{8}Ẹphe bụkota ndu enwedu

\par }{\QB egomunggo bya abụru

\par }{\QB ndu eswe.

\par }{\Q Iphe, ezi phẹ iphe bụ ntẹkpe,

\par }{\QB a pyịru l'oshi,

\par }{\QB adụdu urwu, ọ barụ.


\par }{\Q \VS{9}Ọo mkpọla-ọchaa, e tsuru

\par }{\QB ọngu bẹ e jeru eshi lẹ

\par }{\QB mkpụkpu Tashishi

\par }{\QB wota bya;

\par }{\QB yẹe mkpọla-ododo,

\par }{\QB e jeru ewota lẹ mkpụkpu

\par }{\QB Ufazu, bụcha iphe,

\par }{\QB ndu eme ọna;

\par }{\QB yẹe ndu akpụzu kpụru.

\par }{\Q Nshi ono bẹ a chịtaru uwe,

\par }{\QB dụ urwukpu-urwukpu;

\par }{\QB yẹe ọphu dụ uswe-uswe

\par }{\QB woru yee.

\par }{\Q Iphe ono bụkotaru iphe,

\par }{\QB ndu maru eme ọna

\par }{\QB meru dobe.


\par }{\Q \VS{10}Obenu lẹ Chipfu bụ iya bụ

\par }{\QB ọkpobe Chileke.

\par }{\Q Ọ bụ iya bụ Chileke,

\par }{\QB dzụ ndzụ.

\par }{\Q Tẹme ọ bụru iya bụ Eze,

\par }{\QB a-nọ jasụ l'ojejoje.

\par }{\Q Ẹhu -nọdu eghu iya eghu;

\par }{\QB eliphe l'ophu anmahụ

\par }{\QB pyaapyaapyaa;

\par }{\QB ọphu ndu ọhamoha adụdu ike ata nshi anata oke-ẹhu-eghu iya.


\par }{\PP \VS{11}“Wakwa iphe, ii-pfuru phẹ baa: Agwa-a, abụdu l'ọo phẹ meru igwe; ọphu ọ bụdu phẹ meru eliphe-a bẹ e-mechakwaa laa l'iswi l'eliphe-a; laa l'iswi l'imigwe.”


\par }{\Q \VS{12}Ọo Chileke bẹ gude ike ẹka

\par }{\QB iya mee eliphe.

\par }{\Q Ọ bụru yẹbedua gude

\par }{\QB mmamiphe iya tụa

\par }{\QB ọkpa mgboko-a.

\par }{\Q Ọ bụru yẹbedua gude

\par }{\QB nkwamẹnya iya

\par }{\QB phụshi akpaminigwe.


\par }{\Q \VS{13}Ọobujeru; o -dee edede

\par }{\QB l'igwe; igwe ara ọ́rà.

\par }{\Q Ọ nọdu emeje g'urwukpu

\par }{\QB shi l'ẹka igwe beru alị

\par }{\QB beru wata afụta.

\par }{\Q Ọotuje egbigwe mẹ igwe

\par }{\QB nọdu edze mini.

\par }{\Q Tẹme ọ bụru l'ọba iya bẹ

\par }{\QB ooshije ezi phẹrephere.


\par }{\Q \VS{14}Onyemonye te nwedu

\par }{\QB egomunggo;

\par }{\QB ọphu ọ dụdu onye kwarụ

\par }{\QB ẹnya.

\par }{\Q Iphe, bụ ndu akpụ ụzu

\par }{\QB mkpọla-ododo g'ẹphe ha

\par }{\QB bẹ iphere nshi phẹ

\par }{\QB gudeakwaru.

\par }{\Q Ntẹkpe, ẹphe meru tụkoru

\par }{\QB bụru ụghoshi;

\par }{\QB g'ọ tọ bụdu l'ọotu unme

\par }{\QB l'onwiya.


\par }{\Q \VS{15}Ọo iphe, adụdu urwu, ọ barụ;

\par }{\QB bya abụru iphe,

\par }{\QB e gude agba mgbọnu.

\par }{\Q O -rwua teke Chileke e-kpe

\par }{\QB ikpe bẹ nshi ono

\par }{\QB a-bụkotaru ọla-l'iswi.


\par }{\Q \VS{16}Obenu l'onye ono,

\par }{\QB bụ okiphe oshilọkpa

\par }{\QB Jiékọpu ono bẹ ta

\par }{\QB abụdu nno bụ g'ọ dụ;

\par }{\QB kẹle ọo ya bụ onye

\par }{\QB meru iphemiphe dobe;

\par }{\QB mechaa mee ndu Ízurẹlu;

\par }{\QB mbụ ọkpa-ipfu ono,

\par }{\QB bụ okiphe iya ono.

\par }{\Q Onye ono bẹ ẹpha iya bụ

\par }{\QB Chipfu;

\par }{\QB bya abụru

\par }{\QB Ọkalibe-Kakọta-Ike.


\par }{\SH Mgbu-ọnwu, e-mechaa bya nụ
\par }
{\PP \VS{17}Unu kwakọbekwa iphe unu g'unu alụfu l'alị-a; unubẹ ndu ono, ndu ọhogu unu nọ-pheru mgburugburu ono;

\VS{18}kẹle-a; wakwa iphe, Chipfu epfu baa: “Nta-a bẹ mu a-gba ndu bu l'alị-a kẹ swaramụ gbafụ mgba lanụ. Mu emee phẹ ewere k'ọphu aa-kpụ phẹ lẹ ndzụ.”


\par }{\Q \VS{19}“Nshịo mu; kẹle e mekarụ

\par }{\QB mu iphe!

\par }{\Q Onwo, aba mu nụ bụru

\par }{\QB emeta emeta!

\par }{\Q Ọle iphe, mu epfujelẹru-a

\par }{\QB onwomu bụ

\par }{\QB l'ọ bụwaa iphe-ememe,

\par }{\QB nọ swiru mu nụ;

\par }{\QB mu je l'ataru iya nshi.


\par }{\Q \VS{20}Ụlo-ẹkwa mu bẹ e

\par }{\QB mebyishiakwaru.

\par }{\Q Eri iya bẹ a tụkoakwaru

\par }{\QB gbabushichaa.

\par }{\Q Ụnwu mu shiakwa mu l'ẹka

\par }{\QB gbakashịhu;

\par }{\QB ọphu mu l'ẹphe anọedu.

\par }{\Q Ọ tọ dụedu onye ọphu

\par }{\QB phọduru nụ kẹ

\par }{\QB g'ọo-kpọberu mu

\par }{\QB ụlo-ẹkwa ọbu ọzo;

\par }{\QB ọzokpoonu g'ọ tụaru mu

\par }{\QB nwamkpu.”


\par }{\Q \VS{21}Ndu eche anyi gẹ ndu eche

\par }{\QB atụru te nwedu

\par }{\QB egomunggo;

\par }{\QB ọphu ẹphe akpajẹedu

\par }{\QB Chipfu ishi.

\par }{\Q Ọ bụru iya meru g'o gude

\par }{\QB ọphu ụpete agbaẹduru

\par }{\QB phẹ;

\par }{\QB a chịa atụru phẹ nanụnanu.


\par }{\Q \VS{22}Unu lekwa! Nzi ọbu

\par }{\QB abyakwaa.

\par }{\Q Mbụ oke ùtsú, e-shi l'ụzo

\par }{\QB isheli etsu abya.

\par }{\Q Oo-me alị ndu Jiuda l'ọ

\par }{\QB bụru ochobu;

\par }{\QB ẹka nkụta-ọswa e-buru.


\par }{\SH Epfupfu, Jieremaya pfuru nụ Chileke
\par }
{\Q \VS{23}Gụbe Chipfu; mu makwarụ-a

\par }{\QB lẹ ndzụ amadụ ta

\par }{\QB abụdu nkiya;

\par }{\QB l'ọ tọ bụdu amadụ a-nọdu

\par }{\QB atụ-ziru onwiya ẹka

\par }{\QB ọo-zọ ọkpa.


\par }{\Q \VS{24}Jiko Chipfu; baarụ mu mba!

\par }{\Q Ọ kwa g'i gude ikpe,

\par }{\QB pfụru ọto mee ya.

\par }{\Q G'ọ tọ bụkwa teke ẹhu eghu

\par }{\QB ngu eghu; a nọnyakwa;

\par }{\QB i mee mu;

\par }{\QB ọphu ọ dụedu iphe,

\par }{\QB mu bụ.


\par }{\Q \VS{25}Tụ-koshi ọhamoha ono

\par }{\QB oke-ẹhu-eghu ngu;

\par }{\QB mbụ ndu ono,

\par }{\QB ekwedu nkengu ono.

\par }{\Q Tụ-koshi iya ndu ono,

\par }{\QB te ekujedu ẹpha ngu ono;

\par }{\QB kẹle ẹphe riwaru oshilọkpa

\par }{\QB Jiékọpu ripyaa.

\par }{\Q Ẹphe kewaru iya gburugburu

\par }{\QB gbẹshi;

\par }{\QB bya emebyishia alị iya,

\par }{\QB bụ ibe iya l'ophu.




\par }\Chap{11}{\SH Ọgbandzu ono bẹ e mebyiru
\par }
{\PP \VerseOne{1}Wakwa opfu, Chipfu pfuru nụ Jieremaya. Ọ sụru iya:

\VS{2}“Nụmakwa iphe, e pfuru gude gbaa ndzụ ono; l'i wokwaru iya phọ je epfuaru ndu Jiuda; yẹe ndu bu lẹ Jierúsalẹmu.

\VS{3}Pfuaru phẹ sụ phẹ l'ọwa-a iphe, Chipfu, bụ Chileke ndu Ízurẹlu epfu baa: Onye a tụru ọnu bẹ ọ bụ; mbụ onye te emedu iphe, ọgbandzu-a pfuru;

\VS{4}mbụ opfu ọgbandzu, mu tụruro l'ekemu nụ ndiche unu phẹ teke mu dufutaru phẹ l'alị Ijiputu; mbụ teke mu dufutaru phẹ lẹ phoophoophoo ọku, agbazeje ígwè. Iphe, mu pfuru bụ: Unu meje iphemiphe, mu sụru g'unu meje; ọo ya bụ g'unu abụru ndibe mu; mbẹdua abụru Chileke unu.

\VS{5}Noo teke mu e-mekọta iphe, mu riburu ndiche unu phẹ nte lẹ mu e-me; sụ lẹ mu a-nụ phẹ alị, ẹra-eswi; yẹe manụ-ẹnwu jiru pyịmu pyịmu, bụ iya bụ alị-a, unu bu nta-a.”

\par }{\PP Mu sụ iya: “Ọo g'ọ dụ; gụbe Chipfu.”


\par }{\PP \VS{6}Chipfu bya asụ mu: “Raa ya arara l'alị ndu Jiuda; yẹle ọma gbororo Jierúsalẹmu: Unu ngabẹ nchị l'opfu, dụ l'ọgbandzu-a tsoo ya g'ọ dụ.

\VS{7}Eshi teke ono, mu dufutaru ndiche unu phẹ l'alị Ijiputu ono jasụ ntanụ-a bẹ mu shiẹkwapho lọta phẹ ẹka lẹ nchị; mu -lọchaa; mu alọbaa sụ phẹ: ‘Unu meje iphe, mu pfuru!’

\VS{8}Obenu l'ẹphe ta angabẹduru nchị; ọphu ẹphe eyeduru ọnu; ọ chia iphe, ẹphe meru bụ l'ẹphe tsoru ọkpoma-mgbashị, shi phẹ l'ẹjo ọkpoma phẹ ono. Ọ bụru iya bụ lẹ mu atụko ọtu-ọnu, dụkota l'ọgbandzu ono, mu sụru g'ẹphe tsoru; ẹphe jịka l'ẹphe tee tsodu ono tụkota phẹ.”


\par }{\PP \VS{9}Tọbudu iya bụ lẹ Chipfu asụ mu: “Ndu Jiuda yẹe ndu bu lẹ Jierúsalẹmu nọkobeakwa achịru mu ẹjo idzu.

\VS{10}Ẹphe laphuakwaru azụ je emeahaa iphe-ẹji, ndiche phẹ meru, bụ ndu jịkaru l'ẹphe taa ngadụ nchị l'opfu, mu pfuru. Ẹphe tụgbuakwaru je agwọta ọbvu ọzo, dụgbanu jeahaarụ iya ozi. Ndu ọnu-ụlo Ízurẹlu ẹphe lẹ ndu ọnu-ụlo Jiuda tụkoakwaru mebyia ọgbandzu ono, mu lẹ ndiche phẹ gbaru ono.

\VS{11}Ọo ya bụ lẹ-a; wakwa iphe, Chipfu epfu baa: Mu e-mekwa g'oke iphe-ẹhuka dapfuta phẹ; ọphu ẹphe anahụkwa iya. O betakpọo ẹphe raku mu; mu taa ngakwaru phẹ nchị.

\VS{12}Ndu bu lẹ mkpụkpu, nọgbaa l'alị ndu Jiuda; yẹe ndu Jierúsalẹmu l'e-je je araku agwa ono, ẹphe shi anọduje akpọru ụ̀nwù-isẹnsu ọku ono; ọle ẹphe tee yedụru phẹ ẹka ililekpọo; mẹ oke iphe-ẹhuka ono dapfuẹ phẹ phọ.

\VS{13}Ọo g'unu nweberu mkpụkpu igwerigwe bụkwapho g'unu nweru agwa igwerigwe; unubẹ ndu Jiuda. Unu nwekwarụpho ikpoto ẹnya ẹka unu doberu, unu a-nọdu akpọ ụ̀nwù-isẹnsu ọku; mbụ akpọ iya anụ agwa iphere ono, bụ Balụ; ẹnya ẹka ono dụkwapho igwerigwe g'etsụzo, nọ lẹ Jierúsalẹmu.

\VS{14}Gẹ gụbe Jieremaya te epfukwa nụ mu l'iswi ẹhu ndu-a; ọphu i chikwaru phẹ mkpu; ọphu ị rwọkwaru phẹ arwọrwo; kẹle mu taa angakwaru phẹ nchị; m'ẹphe -kujeẹ mu phọ oku; m'ẹphe -nọdu eje iphe-ẹhuka.”


\par }{\PP \VS{15}“?Bụ gụnu bẹ ndu mu yeru obu eme l'eze-ụlo mu; l'ẹka ẹphe l'ikpoto ndu ọzo achị ẹjo idzu eme g'ẹphe chịru iya? ?Bụ anụ, dụ nsọ a-kpọshi g'a ta nụ unu aphụ tọo? Ọ kwa teke unu eme ẹjo-iphe bẹ ẹhu anọduje atsọ unu ụtso.

\VS{16}Chipfu kuru ngu oshi olivu, abya pulapula; tẹme ọ nọdu amị mebyi, ama ntụmatu l'ụgbugba. Ọle ọo ọ́rà, igwe a-ra l'ẹka oke phẹrephere ezi bẹ oo-gude kpọo ya ọku; tẹme ẹkali iya agbakwashịhu.


\par }{\PP \VS{17}“Ọ kwa Chipfu, bụ Ọkalibe-Kakọta-Ike, bụ onye dzarụ ngu nụ bẹ tụ-buru l'ii-mechaa bụru ọla-l'iswi; noo kẹle ọnu-ụlo ndu Ízurẹlu; yẹle ọnu-ụlo ndu Jiuda mewaru ẹjo-ememe; shi ẹgube ono kpatsu mu iwe; kẹle ẹphe jeru anọdu akpọ ụ̀nwù-isẹnsu ọku anụ Balụ.”


\par }{\SH Aachịru Jieremaya ẹjo idzu
\par }
{\PP \VS{18}Eshinu Chipfu kpuharụ ẹjo idzu, ẹphe achịru mu goshi mu bẹ mu maẹrupho iphe, ẹphe achị; kẹle teke ono bẹ o goshiẹru mu phọ iphe, ẹphe eme.

\VS{19}Mu dụepho gẹ nwatụru, eme gelee, a kpụ eje egbugbu. Ọphu mu amakpọdaro l'a chịwaru mu ẹjo idzu sụ: “Unu g'anyi mebyishia oshi ono yẹe mebyi iya. Unu g'anyi mee g'ọ chịhu l'alị ndu dzụ ndzụ; k'ọphu a ta abyadụ anyatabaa ẹpha iya.”


\par }{\PP \VS{20}Obenu lẹ-a; gụbe Chipfu, bụ Ọkalibe-Kakọta-Ike; gụbe onye ono, ekpeje ikpe, pfụru ọto ono; tẹme ị nọdu ahụje ọkpoma yẹe ọriri ama; gẹ mu hụmanu ẹka ịigwata ụgwo iphe, ẹphe meru mu l'ishi phẹ; kẹle ọo gụbedua bẹ mu e-doru g'ọ dụru mu.


\par }{\PP \VS{21}“Ọo ya bụ lẹ-a; wakwa iphe, Chipfu epfu l'ẹhu ndu mkpụkpu Anatọtu, bụ ndu ono, achọ ndzụ ngu ono, bụ ndu asụje g'i ti gudehẹkwa ẹpha Chipfu epfu mpfuchiru; ọdumeka bẹ ịi-nwụhukwa phẹ l'ẹka.

\VS{22}Ọo ya bụ l'ọwakwa iphe, Chipfu, bụ Ọkalibe-Kakọta-Ike eepfu baa: Mu a-nụkwa phẹ aphụ. Ụnwokorobya phẹ bụ ogu-echi bẹ ee-gude gbushia phẹ. Ọ bụru ẹgu e-gbushi ụnwu phẹ nwoke yẹe ụnwu phẹ nwanyị.

\VS{23}Ọphu ọ dụdu g'ọ ka mma l'o nweru nwa ndu aa-ha g'ẹphe phọduru phẹ. Noo kẹle mu e-me gẹ ndu Anatọtu l'ophu lakọta l'iswi; mẹ o -rwuẹpho apha ono, aa-nụ phẹ aphụ ono.”




\par }\Chap{12}{\SH Jieremaya agụ aphụ
\par }
{\Q \VerseOne{1}Gụbe Chipfu; ọ tọ dụdu

\par }{\QB teke ị bụedupho onye

\par }{\QB pfụberekoto;

\par }{\QB jasụkpoo lẹ gẹ mu echi

\par }{\QB ngu opfu-a.

\par }{\Q Ọle ọ bụ; mu e-pfukwaru ngu

\par }{\QB phọ k'ikpe, pfụru ọto,

\par }{\QB iikpeje.

\par }{\Q Sụa; ?bụ gụnu kparụ iphe,

\par }{\QB ụpete agbaru ndu

\par }{\QB ẹjo-iphe l'ụzo phẹ?

\par }{\Q Mbụ-a; ?bụ gụnu kparụ iphe,

\par }{\QB ẹhu adụje ndu e gudedu

\par }{\QB ire phẹ ẹka guu?


\par }{\Q \VS{2}Ọo ngu dzarụ phẹ;

\par }{\QB ẹphe gbaa ọgbarabvu;

\par }{\QB bya evua mịahaa amịmi.

\par }{\Q Ẹphe akpụjeru ngu l'ọnu

\par }{\QB tekenteke.

\par }{\Q Obenu l'o to rwujedu phẹ l'obu.


\par }{\Q \VS{3}Obenu lẹ mbẹdua bẹ gụbe

\par }{\QB Chipfu maru.

\par }{\Q Ịihumaje mu; tẹme ị nọdu

\par }{\QB enyochajẹ ọriri,

\par }{\QB mu arịru ngu enyocha.

\par }{\Q Kpụtanu phẹ kpụfu g'atụru,

\par }{\QB a kpụ eje egbugbu!

\par }{\Q Wonụru phẹ dobe iche

\par }{\QB kwabẹru mbọku,

\par }{\QB aa-phụ phẹ!


\par }{\Q \VS{4}?Bụ jasụ teke ole bẹ alị a-gụ

\par }{\QB aphụ gụ-beru; mbụ ẹswa,

\par }{\QB nọgbaa l'alị

\par }{\QB akpọshihukota nkụ?

\par }{\Q Ọ bụru iphe, kparụ iya nụ bụ

\par }{\QB lẹ ndu bu iya nụ bụ

\par }{\QB ndu eme ẹjo-iphe;

\par }{\QB o mee ụnwu anụ mẹ ụnwu

\par }{\QB ẹnu; ẹphe lakọta l'iswi.

\par }{\Q Ọphu kachaakpọnu bụ lẹ

\par }{\QB ndu ono bụ iphe,

\par }{\QB ẹphe epfu bụ:

\par }{\Q “Ọ tọo hụmakwa iphe,

\par }{\QB e-mechaa mee anyi.”


\par }{\SH Ọnu, Chileke yeru
\par }
{\Q \VS{5}“Ọ -bụru lẹ gụ lẹ ndu gude

\par }{\QB ọkpa gbaru ọso;

\par }{\QB ẹphe lọo ngu phelephele;

\par }{\QB bụ-chia ndu ọphu gude

\par }{\QB ịnya bẹ gụ l'ẹphe sụru

\par }{\QB atụtu?

\par }{\Q Ọzo bụ lẹ-a; ọ -bụru l'ụpfu

\par }{\QB adụ ngu l'alị,

\par }{\QB adụdu iphe dụ iya nụ;

\par }{\QB ?dẹnu g'ii-shi mekọta

\par }{\QB iya l'ọswa ono,

\par }{\QB nọ lẹ mgboru ẹnyimu

\par }{\QB Jiọ́danu ono?


\par }{\Q \VS{6}Mbụ-a; unwune ngu nwoke;

\par }{\QB mbụ ndu unu ẹphe shi

\par }{\QB l'unuphu lanụ;

\par }{\QB ẹphebedua deru ngu

\par }{\QB ye g'e gbua.

\par }{\Q Ẹphe woliru olu ara g'e mee

\par }{\QB ngu iphe,

\par }{\QB a-tsụru ngu nụ.

\par }{\Q Ba adakobekwa phẹ;

\par }{\QB m'obeta ẹphe nọdu

\par }{\QB epfuru ngu opfu

\par }{\QB ọma!”


\par }{\Q \VS{7}“Mu gbadowaru ndu ọnu-ụlo mu.

\par }{\Q Mu gwọbewaru ndu ono,

\par }{\QB bụ okiphe mu ono.

\par }{\Q Ndu ono, dụ mu l'obu ono

\par }{\QB bẹ mu yeakwaru l'ẹka

\par }{\QB ndu ọhogu phẹ.


\par }{\Q \VS{8}Okiphe mụbe Chileke ono

\par }{\QB byaakwaru bya adụ

\par }{\QB mu g'oduma, bu l'ọswa.

\par }{\Q Ọonoduje agbọru mu ụja.

\par }{\Q Ọ bụru iphe ono meru

\par }{\QB g'o gude ọ dụ mu ashị.


\par }{\Q \VS{9}Ndu ono, bụ okiphe mu ono;

\par }{\QB dụwaa mu g'ẹnu,

\par }{\QB vọru kịdikidi,

\par }{\QB bụ ẹnu, erije anụ ẹnu ọzo;

\par }{\QB ụnwu-ẹnu ọzo

\par }{\QB erijekwaphọ anụ ibiya

\par }{\QB nọ-phee ya mgburugburu

\par }{\QB abya iya etso ọgu.

\par }{\Q Ẹphe je atụko iphe,

\par }{\QB bụkpoo anụ,

\par }{\QB bu l'ẹgbudu rwukọo

\par }{\QB g'ẹphe bya avụa anụ

\par }{\QB iya kpatakpata!


\par }{\Q \VS{10}Ikpoto ndu eche atụru

\par }{\QB mebyishiwaru

\par }{\QB opfu-vayịnu mu.

\par }{\Q Tẹme ẹphe gude ọkpa zọo

\par }{\QB opfu mu pyakapyaka.

\par }{\Q Ẹguru opfu mu ono bẹ

\par }{\QB ẹphe meru;

\par }{\QB ọ bụru echiẹgu,

\par }{\QB dabyiru kẹ mmanụ.


\par }{\Q \VS{11}E meru iya; ọ bụru

\par }{\QB okorobo-ẹgu.

\par }{\Q Eshinu ọ bụ okorobo-ẹgu;

\par }{\QB ọ gụahaa aphụ

\par }{\QB rakuahaa mu.

\par }{\Q Mbụ l'alị ono l'ophu bẹ

\par }{\QB e meru;

\par }{\QB ọ bụru okorobo-ẹgu;

\par }{\QB ọphu ọ dụdu onye

\par }{\QB akpa iya ishi.


\par }{\Q \VS{12}Ndu mgbupya zeru

\par }{\QB gbiigbiigbi bya

\par }{\QB asọpyabe nggeregede,

\par }{\QB nọgbaa l'echiẹgu.

\par }{\Q Ogu-echi Chipfu e-shi l'ishi

\par }{\QB alị-a ishi lanụ sụa

\par }{\QB nemadzụ pyaapyaa

\par }{\QB jasụ l'ishi iya ọphuu;

\par }{\QB ọphu ọ dụdu m'onye lanụ,

\par }{\QB ẹhu adụ guu.


\par }{\Q \VS{13}Ẹphe kụru witi; ọle iphe,

\par }{\QB ẹphe mechaarụ kpata

\par }{\QB bụ obvu obvu.

\par }{\Q Ẹphe sekashịru onwophẹ

\par }{\QB l'akanya;

\par }{\QB ọle ọ tọ dụdu iphe,

\par }{\QB ẹphe setarụ.

\par }{\Q Iphere iphe, ẹphe kpatarụ

\par }{\QB l'opfu phẹ nọdu

\par }{\QB adụje phẹ.

\par }{\Q Ọ bụru ẹka ẹhu eghu Chipfu

\par }{\QB eghu.”


\par }{\PP \VS{14}Wakwa iphe, Chipfu epfu baa: “Ọ -bụru kẹ ndu iwe ono, bụ obutobu mu ono g'ẹphe ha; mbụ ndu ono, denyiru ẹka l'okiphe, mu hẹru ndibe mu, bụ ndu Ízurẹlu g'ọ bụru okiphe phẹ ono; lekwa lẹ ndu ono bẹ mu e-phefu ephefu l'alị phẹ. Mu abyakwaphọ ephefu ndu Jiuda g'ẹphe ba nọhe l'echilabọ phẹ.

\VS{15}Teke mu phefuchaẹru phẹ phọ; mu abya aphụaru phẹ obu-imemini; duphutachaa phẹ azụ nanụnanu g'ẹphe haa; g'ẹphe lwaphuta azụ l'okiphe phẹ ono;

\VS{16}gude ẹpha mu riaha angụ sụ: ‘Eshinu Chipfu nọ ndzụ g'ọ nọ iya-a’; ẹgube ono, ẹphe shiwaa zia ndibe mu ẹphe shi egudeje agwa, bụ Balụ eri angụ ono; bẹ ẹphe a-ngụkwaru angụru l'echilabọ ndibe mu.

\VS{17}Obenu teke ọ bụ l'o nweru ọha, ete ekwedu ngabẹ nchị bẹ mu e-phefukpọe phẹ phọ rengurengu woru phẹ mebyishia. Nokwa iphe, Chipfu eepfu.”




\par }\Chap{13}{\SH Akpọ ọchaa, eeke l'upfu
\par }
{\PP \VerseOne{1}Wakwa iphe, Chipfu epfu anụ mu baa: “Tụgbua je azụa akpọ-upfu, e meru l'ẹkwa ọchaa kebe l'upfu; ọle g'ị ba tsẹkwa iya lẹ mini.”

\VS{2}Mu byanụ eje azụa akpọ-upfu gẹ Chipfu pfuru; bya ekebe iya l'upfu.


\par }{\PP \VS{3}Noo ya; Chipfu byakwa bya epfuru opfu yeru mu k'ugbo ẹbo sụ mu:

\VS{4}“Wota akpọ-upfu ono, ị zụru ono, i we l'upfu ono; gude iya je l'ẹnyimu Yufurétisu je edomia ya l'ọgba, dụ l'eze mkpuma.”

\VS{5}Mu tụgbukwa je elibe iya lẹ mgboru ẹnyimu Yufurétisu gẹ Chipfu ziru mu.


\par }{\PP \VS{6}A nọekwapho ujiku olemole; Chipfu sụ mu: “Tụgbua je l'ẹnyimu Yufurétisu je avọta akpọ-upfu-a, mu sụru g'i je edomia-a.”

\VS{7}Noo ya; mu tụgbunaa bya ejee l'ẹnyimu Yufurétisu je avọta akpọ-upfu ọbu; mbụ je ewofuta iya l'ẹka mu shi domia ya; obenu l'o mebyishihuwaru; ọphu ọ dụedu iphe, ọ dụ ree ememe m'ilile.


\par }{\PP \VS{8}Noo ya; Chipfu byakwa bya epfuru opfu yeru mu sụ mu:

\VS{9}“Wakwa iphe, Chipfu epfu baa: Nokwa gẹ mu e-mebyishi eku-onwonye kẹ ndu Jiuda; yẹe oke eku-onwonye kẹ ndu Jierúsalẹmu.

\VS{10}Ndu-a, bụ ndu ẹjo-iphe-a, bya abụru ndu jịkaru l'ẹphe taa ngadụ nchị l'opfu mu; ndu bụ iphe, ẹphe anọduje eme bụ iphe, shi phẹ l'ẹjo ọkpoma phẹ ono. Ọ bụru agwa ọzo bẹ ẹphe anọduje etso; ejeru phẹ ozi; abarụ phẹ ẹja. Ndu ono bụ g'akpọ-upfu-a dụ-a bụ g'ẹphe a-dụ; mbụ l'ọ tọ dụdu iphe, ẹphe a-dụ ree ememe m'ilile;

\VS{11}kẹle ọo g'akpọ eke l'upfu ekejeru l'upfu nemadzụ-a bụ gẹ mu meru ndu Ízurẹlu; yẹle ndu Jiuda l'ophu ẹphe keru mu jịmujimu l'ẹhu. Ọo ya bụ g'ẹphe a-bụru ndibe mu; tẹme mu egude phẹ nweru ẹpha; l'aaja mu ajaja akwabẹ mu ùbvù. Obenu l'ẹphe ta angaduru nchị. Nokwa iphe, Chipfu eepfu.”


\par }{\SH Akpọ-mẹe
\par }
{\PP \VS{12}“Pfuaru phẹ sụ phẹ lẹ-a: Wakwa iphe, Chipfu epfu; mbụ Chileke kẹ ndu Ízurẹlu: ‘Iphe, bụkpoo akpọ-mẹe l'ophu bẹ ee-yejikọta mẹe.’ Teke ẹphe sụru ngu: ‘?Anyi ta amahaada l'ee-yeji mẹe l'akpọ-mẹe?’

\VS{13}L'ị sụ phẹ-a: Wakwa iphe, Chipfu epfu baa: Mu e-me gẹ mẹe wata atsụ iphe, bụkpoo ndu bu l'alị-a l'ophu; je akpachaa lẹ ndu bụ eze, bụ ndu nọ l'aba-eze Dévidi; mẹ ndu bụ uke; mẹ ndu mpfuchiru Chileke; mẹkpoo iphe, bụ ndu bukọta lẹ Jierúsalẹmu l'ophu.

\VS{14}Mu e-nwuta phẹ je atụpyabe nwibe phẹ; mbụ ndu bụ nna; mẹ ndu bụ nwa nwoke. Nokwa iphe, Chipfu eepfu. Mu taa yọduru phẹ ọshi; ọphu mu aphụduru phẹ obu-imemini; ọphu mu emeduru phẹ eze-iphe-ọma kẹ gẹ mu haa gẹ mu te emebyishi phẹ.”


\par }{\SH Eye ebvu akpụ lẹ ndzụ
\par }
{\Q \VS{15}Unu nụmakwa;

\par }{\QB unu ngabẹkwa nchị!

\par }{\Q Unu te ejekwa eku onwunu

\par }{\QB ekuku;

\par }{\QB kẹle Chipfu pfuakwaru iya

\par }{\QB g'ọo-dụ.


\par }{\Q \VS{16}Unu kwabẹ Chipfu,

\par }{\QB bụ Chileke unu úbvú!

\par }{\Q Ọdumeka bẹ oo-mekwa

\par }{\QB g'ọchii gbaa.

\par }{\Q Tẹme ụpfu akpọ ngu l'ọkpa

\par }{\QB l'eli úbvú ono,

\par }{\QB agbakọta ọchii ono.

\par }{\Q Iphe, unu ele ẹnya iya

\par }{\QB bụ ìphóró;

\par }{\QB ọle oo-me iya l'ọoburu

\par }{\QB onyonyo ọnwu.

\par }{\Q Tẹme l'ọogbanwee ya;

\par }{\QB mee ya l'ọ gbahụ tsụkiribaa.


\par }{\Q \VS{17}Obenu lẹ teke ọ bụ l'unu ta

\par }{\QB angadu nchị

\par }{\QB bẹ mu a-ra ẹkwa lẹ mpya;

\par }{\QB kẹle unu kunukaru

\par }{\QB onwunu.

\par }{\Q Mu e-gude ẹnya mu raa ẹkwa

\par }{\QB raghee ya araghe.

\par }{\Q Ẹnya-mini asọ mu

\par }{\QB gborogboro l'ẹnya;

\par }{\QB kẹle ụnwu-atụru Chipfu bẹ

\par }{\QB aa-kpụ lẹ ndzụ.


\par }{\PP \VS{18}“Karụ eze; yẹle nyee iya, bụ eze-nwanyị sụ phẹ-a: Unu shikwa l'aba-eze unu nyizeta; kẹle okpu-eze unu ono, egbu nwịinwii ono e-mechakwaa dafụchaa unu l'ishi!

\VS{19}Iphe, bụ mkpụkpu, nọkota l'echiẹgu ndọhali bẹ aa-gụ-chishicha agụ-chishi; ọphu ọ dụdu onye sụru iya agụha. Ndu Jiuda l'ophu bẹ aa-kpụkota laa alị ẹka ọzo; mbụ kpụkota phẹ g'ẹphe hakọta.”


\par }{\PP \VS{20}Palikpọdapho ẹnya apali hụma ndu shi l'ụzo isheli abya. ?Dẹnu ikpoto atụru ono, e yeru ngu l'ẹka ono; mbụ atụru ono, i shi gude eku onwunu ono?

\VS{21}?Bụ gụnu bẹ ii-pfu mẹ ọ -chịtaepho ndu ono, i shi dobesụ l'ẹphe bụ ọkpobe ọ̀nyà ngu ono bya achịru dobe; ẹphe bụru ndu-ishi ngu phẹ? Tọo watadu ngu eme ẹhuka g'ime emeje nwanyị, dụ ime-a?

\VS{22}Ọzo bụ; teke ị jịru onwongu ajị sụ: “?Bụnaa gụnu meru g'o gude iphe-a mee ngu?” Iphe, kparụ iya nụ bụ l'iphe-ẹji ngu parụ ẹka. Noo g'o gude a jịa ngu uwele; woru ngu agada pakaa.

\VS{23}Onye Kushi; ?ọo-dụ ike gbanwee akpọ-ẹhu iya? Tọo agụ; ?ọo-gbanwe mkpọ ono, ọ chịru l'ẹhu ono? Nokwaphọ gẹ gụbe onye ẹjo-ememe kwọwaru ẹhu ta agbanwekọtadu iya eme iphe, dụ ree.

\VS{24}Wakwa iphe, Chipfu epfu baa: “Mu e-mechaa phụkashia ngu g'onye aphụkashi ẹswa ereshi, phẹrephere, shi l'echiẹgu ezikashị ezikashị.

\VS{25}Noo oke iya nkengu bụ ono; mbụ okiphe, mu tụ-buhawaru doberu ngu. Ọ bụru iphe, kparụ iya nụ bụ l'unu zọharu mu je akpọru obu yeru agwa, ata abụdu ire-lanụ.

\VS{26}Ọo ya bụ lẹ-a; mu a-jị ngu uwele; phụta uwe ngu kpube ngu l'iphu; k'ọphu aa-hụmakwanu iphe ono, emeje g'iphere dụ ngu ono. 
\VS{27}Mu hụmaru ogori, iiri; yẹe mịimiimii, ịinoduje ara agba ala l'eme ẹjo-ememe; mbụ ụkpara ono, ịigba; ọphu iphere adụdu ngu ono! Mu hụmakotaakwaru ahụma ahụma, ịinoduje eme l'eli úbvú; mẹ ọphu ịinoduje eme l'ẹgu. Nshịo gụbe Jierúsalẹmu! ?Bụ jasụ teke ole bẹ ịi-dụ-beru inyinyi?”




\par }\Chap{14}{\SH Anwụ a-kpọbe; ụnwu abya; ogu-echi etso iya
\par }
{\PP \VerseOne{1}Wakwa opfu, Chipfu pfuru Jieremaya k'anwụ-akpọbe ono:


\par }{\Q \VS{2}“Ndu Jiuda agụkwa aphụ.

\par }{\Q Mkpụkpu, nọkota iya nụ

\par }{\QB gbajọshihukota

\par }{\QB agbajọshihu.

\par }{\Q Ẹphe nọdu ara ẹkwa l'opfu

\par }{\QB ẹhu alị-a.

\par }{\Q Tẹme a nọdu echikwaphọ

\par }{\QB mkpu lẹ Jierúsalẹmu.


\par }{\Q \VS{3}Ndu a maru ẹpha phẹ ziru

\par }{\QB ndu-ozi phẹ g'ẹphe je

\par }{\QB ekuta mini.

\par }{\Q Ẹphe je l'obvu-mini;

\par }{\QB ọphu ọ dụdu mini,

\par }{\QB dụ iya nụ.

\par }{\Q Ẹphe parụ ite phẹ

\par }{\QB l'ophorokpo lwa.

\par }{\Q Iphere dụ phẹ;

\par }{\QB tẹme meji tọfuwa

\par }{\QB phẹ.

\par }{\Q Ẹphe woru iphe kpuchia ishi

\par }{\QB l'ẹka iphere dụ phẹ.


\par }{\Q \VS{4}Alị gbaakwaru ọru;

\par }{\QB kẹle igwe te edzeduru mini

\par }{\QB wụshi iya.

\par }{\Q Iphere gude ndu akọ opfu.

\par }{\Q Ẹphe woru ẹka kpubegbaa

\par }{\QB l'iphu.


\par }{\Q \VS{5}Mbụ je akpachaa lẹ ne ele,

\par }{\QB bu l'ẹgu

\par }{\QB gbaghachaaru ụnwu,

\par }{\QB ọ nwụru k'ọ̀phúú;

\par }{\QB ẹka ọ tọ hụmaduru ẹswa,

\par }{\QB ọo-ta.


\par }{\Q \VS{6}Nkapfụ-ịgara-ọswa pfụchaaru

\par }{\QB lẹ nggeregede

\par }{\QB atụ phẹpfuphepfu gẹ

\par }{\QB nkụta-ọswa.

\par }{\Q Ẹnya gbahụkota phẹ ọchii

\par }{\QB kẹle ọ tọ dụdu ẹka ẹphe

\par }{\QB a-nọdu taa nri.”


\par }{\Q \VS{7}“A makwarụ-a l'iphe-ẹji,

\par }{\QB anyi meru agba anyi ekebe;

\par }{\QB ọle gụbe Chipfu;

\par }{\QB menaa iphe;

\par }{\QB g'ẹpha ngu apfụru;

\par }{\QB kẹle anyi lawarụ azụ lamihu;

\par }{\QB tẹme anyi mewaa ngu

\par }{\QB iphe-ẹji.


\par }{\Q \VS{8}Gụbe onye bụ ngu bụ ẹka

\par }{\QB ẹnya ndu Ízurẹlu dụ;

\par }{\QB onye adzọtaje phẹ

\par }{\QB nụ m'ẹphe -nọdu

\par }{\QB eje iphe-ẹhuka.

\par }{\Q ?Dẹnu g'o gude ị bya adụ

\par }{\QB g'ị byaru abyabya l'alị-a?

\par }{\Q Mbụ ị bya adụ g'onye ije,

\par }{\QB l'a-nọ ẹnyashi lanụ

\par }{\QB kpoloko.


\par }{\Q \VS{9}?Dẹnu g'o gude ị dụ gẹ

\par }{\QB nwoke, a tụru l'ụpfu;

\par }{\QB g'onye ike ọgu dụ;

\par }{\QB obenu l'ike ta adụedu

\par }{\QB iya kẹ g'ọ dzọo ndzụ?

\par }{\Q Gụbe Chipfu;

\par }{\QB anyi lẹ ngu tụkonuru

\par }{\QB nọdu.

\par }{\Q Tẹme anyi nọdu aza

\par }{\QB ẹpha alaru ngu.

\par }{\Q Ta agbadoshinu anyi!”


\par }{\PP \VS{10}Wakwa iphe, Chipfu epfu l'opfu ẹhu ndu-a: “Iphe, adụje phẹ ree shii bụ aghaphe. Ẹphe te esedejedu ọkpa phẹ. Ọo ya bụ lẹ mu taa natadụ phẹ. Ọo nta-a bẹ ọobya anyata ẹjo-iphe ono, ẹphe megbabẹru ono; bya ahụ̀a phẹ ahụ̀hù k'iphe-ẹji, ẹphe meru.”


\par }{\PP \VS{11}No iya; Chipfu bya asụ mu: “Te pfukwa g'ọ dụru ndu-a lẹ ree.

\VS{12}A makwarụ-a l'ẹphe aswịjeru Chileke ẹgu; obekwanu lẹ mu ta angadu nchị l'ẹkwa, ẹphe ara. A makwarụ-a l'ẹphe egweru mu ngwẹja-akpọ-ọku; bya egwekwaru mu phọ ngwẹja-nri. Obenu lẹ mu taa natadụ iya. Ọ bụ-chia iphe, mu e-me bụ lẹ mu e-gude ogu-echi mebyishia ndu-a. Mu egude ọkpa-nri; yẹe ẹjo iphe-ememe mebyikwaa phẹ phọ.”


\par }{\PP \VS{13}Ọ bụru iya bụ lẹ mu asụ: “Gụbe Nnajịuphu, bụ Chipfu; ndu mpfuchiru Chileke anọdujeekwapho epfuru phẹ sụ phẹ l'ẹphe taa ahụmakwa ogu-echi ahụma ophu; ọphu ẹgu emekwa phẹ. Mbụ lẹ gụbe Chileke e-me gẹ nchị dụ phẹ doo nọo ọdu l'alị-a.”


\par }{\PP \VS{14}Tọbudu iya bụ; Chipfu byakwa bya asụ mu: “Ndu mpfuchiru ono gudekwa ẹpha mu adzụ ụka. Ọ tọ bụkwa mbẹdua ziru phẹ g'ẹphe bya; ọphu ọ bụkwa mbẹdua tụru phẹ ẹka; ọphu ọ dụkwa iphe, mu pfuru nụ phẹ. Mpfuchiru, ẹphe epfu anụ ngu bụ ọphulenya ẹregede. Ẹphe nọdu agba ẹja, adụdu iphe, ọ bụ; yẹe iphe, ẹphe rịtaru l'ọkpoma phẹ.

\VS{15}Ọo ya bụ lẹ-a; wakwa iphe, Chipfu epfu l'opfu ẹhu ndu mpfuchiru ono, gude ẹpha mu epfu ono; mbụ ndu abụdu mbẹdua ziru phẹ g'ẹphe je; ẹphe je anọdu epfu sụ l'ọ tọ dụdu ogu-echi; ọzoo ẹgu, byaru edenyi ndu alị-a ẹka. Ndu mpfuchiru ono l'onwophẹ bẹ bụ-a ogu-echi ono; yẹe ọkpa-nri ono e-mechaa mee g'ẹphe laa l'iswi.

\VS{16}Tẹme ndu ono, ẹphe epfu anụ ono bẹ ee-mechaa tuphaa etuphaa l'ọma gbororo Jierúsalẹmu; ọ bụru iphe, a-kpa iya nụ bụ ọkpa-nri ono; yẹe ogu-echi ono. Ọphu ọ dụdu onye a-dụkwadunu kẹ g'o lia phẹ elili; ọzoo lia nyee phẹ; ọzoo nwa phẹ nwoke mẹ kẹ nwanyị. Aphụ, rwuberu phẹ nụ bẹ mu a-wụ phẹ l'ẹhu.”


\par }{\PP \VS{17}Ọo ya bụ lẹ-a; pfuru iphe-a

\par }{\QB yeru phẹ:

\par }{\Q “G'ẹnya-mini sọkwa mu

\par }{\QB gborogboro l'ẹnya

\par }{\QB eswe l'ẹnyashi

\par }{\QB mkpụrumkpuru.

\par }{\Q Ndu mu a-nọdu araru ẹkwa

\par }{\QB ono bụru nwada mu

\par }{\QB ono,

\par }{\QB adụdu nwoke jepfujeru

\par }{\QB iya nụ ono;

\par }{\QB mbụ ndibe mu ono;

\par }{\QB kẹle onwo,

\par }{\QB aba phẹ nụ dụ ẹjo ẹji.

\par }{\Q Ọ bụru pyaapyaa bẹ e chiru

\par }{\QB iya.


\par }{\Q \VS{18}Teke mu bamiru l'ime

\par }{\QB ọha ono;

\par }{\QB mu ahụma odzu ndu e

\par }{\QB gude ogu-echi gbua.

\par }{\Q Teke mu bahụru lẹ mkpụkpu

\par }{\QB phẹ; mu ahụma iphe,

\par }{\QB ọkpa-nri mebyishiru.

\par }{\Q Ndu uke mẹ ndu mpfuchiru

\par }{\QB Chileke tụkoakwaru

\par }{\QB lashịa alị ẹka ẹphe amadụ.”


\par }{\Q \VS{19}?Ọ dụ g'ị jịkawaru Jiuda

\par }{\QB jịkaghaa tọo?

\par }{\Q ?Tọ dụedu iphe, ị gụberu

\par }{\QB Zayọnu tọo?

\par }{\Q ?Dẹnu g'o gude i meka anyi

\par }{\QB iphe, ta akpọhudu

\par }{\QB akpọhu?

\par }{\Q Anyi leru ẹnya nchị-adụ-doo;

\par }{\QB ọphu ọ dụdu iphe,

\par }{\QB dụ ree byaru anyi.

\par }{\Q Anyi lee ẹnya teke ee-me

\par }{\QB g'ẹhu dụ anyi ike.

\par }{\Q Ọ bụerupho ebvu bẹ a gbẹnu

\par }{\QB eye anyi.


\par }{\Q \VS{20}Gụbe Chipfu; ẹjo-iphe,

\par }{\QB anyi emegbabẹ rwuakwaru

\par }{\QB anyi l'ẹhu; yẹe ikpe,

\par }{\QB nmarụ nna anyi oche

\par }{\QB phẹ.

\par }{\Q Anyi meakwaru ngu iphe-ẹji

\par }{\QB eviya kpọ.


\par }{\Q \VS{21}Jiko ta agbadokwa anyi;

\par }{\QB g'ẹpha ngu apfụru!

\par }{\Q Te ewokwaru aba-eze ngu ono,

\par }{\QB dụ biribiri ono hua

\par }{\QB l'alị!

\par }{\Q Nyatakwa ọgbandzu anyi

\par }{\QB lẹ ngu!

\par }{\Q Te emebyikwa iya!


\par }{\Q \VS{22}?O nweru nshi nshi ono,

\par }{\QB nọgbaa l'ọhamoha ono,

\par }{\QB adụdu iphe, ọ bụgbaa ono;

\par }{\QB ?o nweru ọphu adụje ike

\par }{\QB dzee mini?

\par }{\Q Mbụ-a ?bụkponu igwe

\par }{\QB alwajẹ g'ọ ka mma l'ọo

\par }{\QB yẹgeyege mini?

\par }{\Q Waawakwa. Ọo gụbedua;

\par }{\QB mbụ gụbe Chipfu,

\par }{\QB bụ Chileke anyi.

\par }{\Q Ọo ngu bụ ẹka ẹnya dụ anyi;

\par }{\QB kẹle ọo ngu emekọta

\par }{\QB iphemiphe ono.




\par }\Chap{15}{\PP \VerseOne{1}Tọbudu iya bụ; Chipfu bya asụ mu: Ọ tọ dụkwa m'obeta Mósisu yẹe Sámẹlu bya apfụru mu l'iphu; uche mu taa lakubeẹkwa ndu-a. Chịfukpoe phẹ phọ achịfu l'iphu mu! Haa phẹ g'ẹphe je!

\VS{2}Teke ẹphe jịru ngu sụ: ?Bụ awe bẹ anyi a-la? Sụ phẹ-a: Wakwa iphe, Chipfu epfu baa:

\par }{\Q Ndu a tubuwaru l'ọo anwụhu

\par }{\QB e-gbu phẹ;

\par }{\QB bụ anwụhu e-gbu phẹ.

\par }{\Q Ndu a tubuwaru l'ee-gbu

\par }{\QB l'ogu-echi;

\par }{\QB l'e gbua phẹ l'ogu-echi.

\par }{\Q Ndu a tubuwaru l'ọo ẹgu

\par }{\QB e-gbu phẹ; ẹgu egbua

\par }{\QB phẹ.

\par }{\Q Ndu bụ lẹ ndzụ bẹ aa-kpụ

\par }{\QB phẹ;

\par }{\QB l'a kpụa phẹ lẹ ndzụ.


\par }{\MM \VS{3}Wakwa iphe, Chipfu epfu baa: Mu e-zi uzi omeliwe ẹno g'o je emee phẹ l'iwe. Ogu-echi a-nọdu egbu egbugbu; nkụta alọo phẹ wuruwuru; ụnwu-ẹnu, ephe l'eli; yẹe ụnwu anụ kẹ mgboko avụkaa anụ phẹ; mee phẹ omeliwe.

\VS{4}Mu e-me phẹ g'ẹphe bụru ndu alị-eze ụnwu-eliphe l'ophu a-nọdu asọ oyi. Ọ bụru iphe, kparụ iya nụ bụ iphe, Manásẹ meru lẹ Jierúsalẹmu. Manásẹ bụ nwa Hezekáya; tẹme ọ bụru eze ndu Jiuda.


\par }{\Q \VS{5}Gụbe Jierúsalẹmu; ?bụ onye

\par }{\QB a-yọkpooru ngu ọshi?

\par }{\Q ?Bụ onye a-gụchiru ngu aphụ?

\par }{\Q ?Bụ onye a-dụkpoo ike

\par }{\QB pfụcha jịa sụ:

\par }{\QB ?Dẹnu g'ọonwuru ngu?


\par }{\PP \VS{6}Wakwa iphe, Chipfu epfu baa:

\par }{\Q “Ị gbadowaru mu; laahaa azụ

\par }{\QB azụ.

\par }{\Q Ọo ya bụ lẹ mu a-zụ ngu ẹka

\par }{\QB gburumu woru ngu

\par }{\QB mebyishia.

\par }{\Q Ọphu ọ dụedu iphe, e-me

\par }{\QB gẹ mu phụaru ngu

\par }{\QB obu-imemini.


\par }{\Q \VS{7}Mu e-gude ajakpa phụchaa

\par }{\QB phẹ aphụcha

\par }{\QB l'ọnu-abata ọnu-abata

\par }{\QB mkpụkpu lẹ mkpụkpu

\par }{\QB ono.

\par }{\Q Mu abya egbua phẹ

\par }{\QB mgbu-ọnwu;

\par }{\QB mbụ l'e-me ndibe mu ẹphe

\par }{\QB abụru mkpurupyata;

\par }{\QB noo kẹle ẹphe ta

\par }{\QB agbanwedụru ụzo phẹ.


\par }{\Q \VS{8}Ụnwanyi phẹ, ji phẹ anọedu

\par }{\QB bẹ mu meru ẹphe ka ẹja,

\par }{\QB nọ l'agụga eze-ẹnyimu

\par }{\QB igwerigwe.

\par }{\Q Eswe kee ẹbo mu wobata

\par }{\QB omeliwe gude dapfu ne,

\par }{\QB nwụru ụnwokorobya

\par }{\QB phẹ.

\par }{\Q Mu bya emee iphe anọ yọkoo;

\par }{\QB yẹe iphe ndzụ-agụgu;

\par }{\QB tụ phẹ l'ụzorehu.”


\par }{\PP \VS{9}Wakwa iphe, Chipfu epfu baa:

\par }{\Q “Ne nwanyị, nwụtaru

\par }{\QB ụnwegirima ẹsaa

\par }{\QB meẹrupho yẹreketeke

\par }{\QB tụ-buhuẹpho unme

\par }{\QB atụ-buhu.

\par }{\Q Ẹnyanwu nkiya rịba lẹ teke

\par }{\QB bụkwadu echi eswe.

\par }{\Q E meru iya iphe-iphere;

\par }{\QB kpua ya iphu lẹ ntụ.

\par }{\Q Nwa ndu phọduru nụ bẹ mu

\par }{\QB nwuru ye;

\par }{\QB e gude ogu-echi gbushia

\par }{\QB phẹ l'iphu ndu ọhogu

\par }{\QB phẹ.

\par }{\Q Nokwa iphe, Chipfu eepfu.”


\par }{\PP \VS{10}Nshịo mu; ne mu-e; ?bụnaa gụnu meru g'o gude ị nwụa mu? Gẹ mu byaru bya abụru nwoke ọphu yẹle ndu alị-a l'ophu byaru eseahaa opfu dzọahaa ẹnya. Ọphu mu ejitadu ụgwo; ọphu mu ejiedu ejiejie; ọle onyemonye ephuẹ mu phọ iphu.

\VS{11}Chipfu sụkwaru-a: “Gẹ mu gbukwaru ngu iya tororo. Mu a-nafụtakwa ngu; g'ọ-dụru ngu lẹ ree. Mu e-me ndu ọhogu ngu g'ẹphe wata ngu arwọ arwọrwo; mẹ o -rwua teke ee-je iphe-ẹhuka; yẹe teke ee-me ndiphe mkpawere.

\VS{12}Nemadzụ; ?ọo-dụ ike gbajia ígwè? Mbụ ígwè ono; ọzoo onyirubvu ono, a zụru l'alị ụzo isheli ono?


\par }{\PP \VS{13}“Ẹku, ị kpatarụ; yẹle iphe, i nweru enweru bẹ me e-nwuru ye g'a kwaa l'ọkwata. A taa pfụdu ụgwo iya. Ọ bụru iphe, kparụ iya nụ bụ iphe-ẹji, iimegbabẹ l'alị ngu mgburugburu.

\VS{14}Mu e-me ngu g'ị bụru ohu l'ẹka ndu ọhogu ngu l'alị, ị mahaada; kẹle ẹhu-eghu mu gbanwuhuwaru ọku, e-tsu ngu phuruphuru.”


\par }{\PP \VS{15}“Gụbe Chipfu; ọ kwa ngu bụ onye maru nụ. Nyatanụ mu! Letanụ mu ẹnya! Gbanaaru mu ọdzori l'ẹka ndu akpa mu ẹhu. G'ẹhu te eghujedu ngu eghu ẹgwegwa-a; be wofushinụ mu. Nyatanụ gẹ mu gude jebe iphe-iphere l'opfu ẹhu ngu.

\VS{16}Mu nụmaru opfu ngu; mu nata iya ria gẹ nri eriri. O mee mu; ẹhu nọdu atsọ mu ụtso. Tẹme ọ dụkwa mu phọ ree l'ọkpoma. Ọ bụru kẹle eeku mu ala l'ẹpha ngu; gụbe Chipfu, bụ Chileke; bya abụru Ọkalibe-Kakọta-Ike.

\VS{17}Mu teke anọdu-swekwaa l'ẹka ndu mgbọnu dọru; ọphu mu l'ẹphe eke anọdu-swekwa eme ẹmereme. Mu anọduje anọepho nkịnyi mu; kẹle mu maru l'ẹka ngu tụ-koru mu l'ẹhu; tẹme i mewaa; ẹhu nọdu eghushi mu eghu ike.

\VS{18}?Bụ gụnu meru g'o gude ọphu iphe-a, l'eme mu ẹhuka-a emebuhudu emebuhu. Tẹme onwo, aba mu nụ dụ ẹjo ẹji; tẹme ọphu ọokpohudu akpọhu. ?Iime g'ị bya adụru mu gẹ nggele, edeje nemadzụ edede; mbụ gẹ nggele, e jeru; ọphu mini adụdu iya.”


\par }{\PP \VS{19}Mbụ lẹ-a; wakwa iphe, Chipfu epfu baa: “Izimanụ -lwa ngu azụ; mu edophu ngu azụ l'ọnodu ngu; k'ọphu ịi-wata mu ejeru ozi. Ị -wata epfu opfu, nweru ishi, ọphu ọ bụedu mkpọkoro opfu; l'ị bụru onye a-wata epfu iphe, mu sụru g'i pfua. Gẹ ndu a lwapfutanụ ngu; ọ tọ bụkwa gẹ gụbedua lwapfuta phẹ.

\VS{20}Mu e-me ngu g'ị bụru igbulọ nọduru ndu-a. Igbulọ, a kpụshiru ike, e gude onyirubvu kpụa. Ẹphe e-tso ngu ọgu; ọle ẹphe tee mekpedu ngu; noo kẹle mu nọ swiru ngu eswiru; k'ọphu mu a-nafụtaje ngu; dzọo ngu.” Nokwa iphe, Chipfu eepfu bụ ono.

\VS{21}Mu a-dzọ ngu l'ẹka ndu ẹjo-iphe; bya agbafụta ngu l'ẹka ndu njọ ono, tụru ngu swịswia ono.




\par }\Chap{16}{\SH Mbọku eze iphe-ẹhuka
\par }
{\PP \VerseOne{1}Tọbudu iya bụ; Chipfu byakwa bya epfuru yeru mu sụ mu:

\VS{2}“Ba alụkwa nwanyị l'alị ẹka-a; ọphu ị nwụtakwa iya nwoke; ọphu ị nwụtakwa iya nwanyị;

\VS{3}kẹle-a; wakwa iphe, Chipfu epfu baa l'ẹhu ụnwu nwoke yẹe kẹ nwanyị, a nwụshiru l'alị-a; waa l'ẹhu ụnwanyi, bụ ne phẹ; yẹle ẹhu unwoke, bụ nna phẹ:

\VS{4}Iphe, e-gbushi phẹ nụ bụ ẹjo iphe-ememe; ọphu aa-radụ ẹkwa phẹ; ọphu ee-lidu phẹ elili. Ọ bụ-chia iphe, e-me nụ bụ l'ẹphe a-dụ gẹ nshị, a nyịru tọgbo l'alị. Ọ bụru iphe, e-gbu phẹ nụ bụ ogu-echi; yẹe ọkpa-nri. Tẹme odzu phẹ abụru nri, ụnwu ẹnu, ephe l'eli; yẹe ụnwu anụ, bu l'ẹgbudu e-rije.


\par }{\PP \VS{5}“Lẹ-a; wakwa iphe, Chipfu epfu baa: Te ejekwa l'ụlo-ẹ́kwá. Be ejekwa akpọru iphu l'ẹka ono; ọphu i jekwa ara ẹkwa. Noo kẹle mu tee meẹdu g'ẹhu dụ ndu-a guu ọzobaa. Ọphu mu eyehẹduru phẹ obu; ọphu mu aphụheduru phẹ obu-imemini.” Nokwa iphe, Chipfu eepfu bụ ono.

\VS{6}“Ndu ha shii mẹ ndu ha nwanshịi a-tụko nwụshihu l'alị-a. E tee lidu phẹ elili; ọphu a-radụ ẹkwa phẹ; ọphu ọ dụdu onye a-kà onwiya iphe l'opfu ẹhu phẹ; ọphu a-kpụshiduru phẹ ishi.

\VS{7}Ọ tọ dụdu onye a-tụru phẹ nri ụlo-ẹkwa. A taa tụduru iya nna; ọphu a-tụduru iya ne m'ẹphe -nwụhu; ọphu ọ dụdu onye evuru mẹe abya akpọru phẹ iphu.


\par }{\PP \VS{8}“Ọphu ịi-bahụkwa l'ụlo ẹka aabọ Ọbo-iphe je anọdu eri angụ.

\VS{9}Kẹle-a; wakwa iphe, Chipfu, bụ Ọkalibe-Kakọta-Ike eepfu; mbụ Chileke ndu Ízurẹlu: Unu e-gude ẹnya unu hụma lẹ nta, unu nọ ndzụ-a; teke mu e-me g'a ba nụmajehe kperekpere k'ẹhu-ụtso; mẹ k'ete ẹswa; ọphu aa-nụhedu olu ụnwumgboko, alụ ji; ọzoo k'unwoke, alụ nwanyị l'ẹka-a.


\par }{\PP \VS{10}“I -pfuaru ndu-a iphemiphe-a; ẹphe -jịa ngu sụ ngu: ‘?Bụkwanu gụnu meru g'o gude Chipfu tụ-bua eme anyi ẹgube ẹjo-iphe, ha ẹgube ono? ?Bụ gụnu bụ iphe-ẹji, anyi meru Chipfu, bụ Chileke anyi? ?Bụ awe bẹ anyi mesweru?’

\VS{11}Noo teke ịi-sụ phẹ lẹ Chipfu sụkwaru-a: Iphe, kparụ iya nụ bụ lẹ nna unu phẹ gbadoru mu. Ẹphe gbadoru mu je agwaahaa agwa ọzo; je ejeahaaru phẹ ozi; bya awata phẹ abarụ ẹja. Ẹphe gbado mbẹdua; ọphu ẹphe emeẹdu ekemu, mu tụru phẹ.

\VS{12}O be l'unubẹdua; unu bya emekpọero ẹjo-iphe, kabaa kẹ nna unu phẹ ẹji. Unu hụmanu g'unu tụkoru g'unu hakpọo l'ẹhu l'ẹhu tụko etso ẹjo-ọkpoma unu; haa eme iphe, mu sụru g'unu meje.

\VS{13}Ọo ya bụ lẹ mu a-chịfu unu l'alị-a; chịru unu ye l'alị, unu amadụ; ọphu nna unu phẹ amajẹduru iya. Unu -rwuwarọ ẹka ono; unu awata ejeru agwa ozi eswe l'ẹnyashi; kẹle mu tee meẹkwanuru unu eze-iphe-ọma.


\par }{\PP \VS{14}“Ọle g'ọ dụhabe; wakwa iphe, Chipfu epfu baa. Teke nemadzụ e-mechaa; ẹphe taa sụbaedu ‘Eshinu Chipfu nọ ndzụ g'ọ nọ iya-a; mbụ onye dufutaru ndu Ízurẹlu l'alị Ijiputu.’

\VS{15}Ọ bụwaru iphe, ee-pfuje bụ: ‘Eshinu Chipfu nọ ndzụ g'ọ nọ iya-a; mbụ onye dufutaru ndu Ízurẹlu l'alị ndu isheli; mẹ l'iphe, bụ alị ono l'ophu, bụ alị ẹka o shi chịru phẹ ye ono.’ Kẹle e -mechakpọ bẹ mu a-chịlatakwa phẹ l'alị ono, mu nụru nna phẹ oche ono.”


\par }{\SH Aphụ, Chileke a-nụ ndibe iya
\par }
{\PP \VS{16}Wakwa iphe, Chipfu epfu baa: “Lekwa lẹ nta bẹ mu e-je ekua ndu eseje ịkokoro; ẹphe adụ igwerigwe. Ẹphe eje esefụta phẹ. E -mechaa; mu eyekwaphọ ndu achịje nta; ẹphe adụkwapho igwerigwe je achịa nta phẹ l'iphe, bụkpoo úbvú úbvú; mẹkpoo òbvú òbvú; mẹkpoo l'ọgba, dụ l'eze mkpuma.

\VS{17}Kẹle mu gude ẹnya mu ahụmakota iphemiphe, ẹphe eme; ọ tọ dụdu ọphu eedomiru mu edomi; ọphu ẹphe eemedu ẹjo-ememe gẹ mu ta ahụma iya.

\VS{18}Mu a-pfụ phẹ ụgwo ẹjo-ememe, ẹphe eme; mẹ ụgwo iphe-ẹji, ẹphe eme; pfụa phẹ iya mpfụkwase. Noo kẹle ẹphe pharwụshiwaru alị mu. Ẹphe gudewaa agwa phẹ ono, adzụdu ndzụ tẹme ọ nọdu asọ oyi ono gude merwushia okiphe mu onoya.”


\par }{\SH Jieremaya epfu anụ Chileke
\par }
{\PP \VS{19}Gụbe Chipfu, bụ ike mu; bya abụru onye mu gude ngụru angụru; bya abụru onye mu agbabajẹ l'ime je anọdu eze ndzụ mẹ mu -nọdu eje iphe-ẹhuka. Ndu abụdu ndu Jiuda l'a-byapfuta ngu; shikpọro l'ẹka igwe beru alị beru bya byasụ: “Tororo opfu bụ lẹ nna anyi phẹ bụ iphe, ẹphe shi kwẹe ẹka bụ iphe, abụdu iphe; mbụ iphe, bụ iphe-mmanụ; bya abụru iphe, urwu adụdu.

\VS{20}Nemadzụ; ?oo-gude ẹka iya metaru onwiya chi l'ẹbe abụ l'iphe ọbu bụ chi?


\par }{\PP \VS{21}“Ọo ya bụ lẹ-a; lekwa-a; mu e-gudefua nwamgbo lanụ-a mee g'ẹphe maru; mbụ lẹ mu e-me g'ẹphe maru g'ike mu waa ọkpehu mu habe. Noo teke ẹphe a-maru l'ẹpha mu bụ Chipfu.”




\par }\Chap{17}{\PP \VerseOne{1}“Iphe-ẹji, ndu Jiuda meru bụkwa iphe, e meru l'ígwè bẹ e gude kàá ya àkàkà; bya e gude iphe tụpyiru zịnguzingu dee iphe l'okwekpu ono, bụ obu phẹ; bya ede iphe lẹ mpu iphe, nọgbaa l'ẹnya ẹka ẹphe agwajẹ iphe.

\VS{2}Mbụ l'ụnwu phẹ nyatachaarụ ẹnya ẹka ẹphe agwajẹ iphe; yẹe itso Ashera phẹ ono, e shi edobeje l'agụga iphe, bụkpoo oshi, jaru àjàjà; mẹkpoo l'eli úbvú úbvú, dụgbaa l'eli;

\VS{3}mẹ l'eze úbvú, nọgbaa l'ẹgbudu. Ẹku ẹku, unu kpatarụ; mẹkpoo iphemiphe, unu nweru; bẹ mu e-mekọta g'a kwaa l'ọkwata. Ono bụru aswa iphe-ẹji ono, dzuru ẹkameka l'alị unu ono.

\VS{4}Ọ bụru unu bẹ oo-shi l'ẹka; okiphe, mu nụkpooru unu anụnu etuphahụ. Mu e-woru unu mee ohu ndu ọhogu unu l'alị ẹka unu amadụ; kẹle unu kpatsuwaru mu iwe; ẹhu je l'e-ghu mu eghu jasụ l'ojejoje.”


\par }{\PP \VS{5}Wakwa iphe, Chipfu epfu baa:

\par }{\Q Ọnu bẹ a tụru onye dakoberu

\par }{\QB nemadzụ;

\par }{\QB onye bụ ẹka ike dụ iya

\par }{\QB bụ l'ẹhu nemadzụ

\par }{\QB mmanụ;

\par }{\QB ọphu ọkpoma iya adụedu

\par }{\QB l'ẹka Chipfu nọ.


\par }{\Q \VS{6}Onye ono a-dụ g'ishishi-irwu,

\par }{\QB bvuru l'echiẹgu;

\par }{\QB ọphu ọo-hụmadu teke iphe,

\par }{\QB dụ ree abya.

\par }{\Q Ọ bụru ẹka dụ kpọkoro

\par }{\QB kpọkoro kpọkoro

\par }{\QB l'echiẹgu ọbu bẹ oo-buru;

\par }{\QB mbụ alị únú,

\par }{\QB adụdu onye bu iya nụ.


\par }{\Q \VS{7}Obenu l'onye dakoberu Chipfu

\par }{\QB bụ onye a gọru ọnu-ọma nụ;

\par }{\QB onye bụ iya bẹ ọ kpọru

\par }{\QB obu yeru.


\par }{\Q \VS{8}Onye ono a-dụ g'oshi,

\par }{\QB e yeru l'agụga mini,

\par }{\QB chịru ọgbarabvu iya ye lẹ

\par }{\QB nggele.

\par }{\Q Ọphu ndzụ agụjedu iya mẹ

\par }{\QB anwụ nọdu echi;

\par }{\QB ẹkwo iya anọdujeepho eji

\par }{\QB hirihiri tekenteke.

\par }{\Q Ọphu ọoyojedu ọshi mẹ

\par }{\QB ọkpa-nri dụ;

\par }{\QB ọphu ọ dụdu teke ọ tọ

\par }{\QB nọdujedu amị mebyi.


\par }{\Q \VS{9}“Obu nemadzụ ta adụdu iphe,

\par }{\QB ọ kadụ ẹregede.

\par }{\Q Tẹme ẹjo-iphe paa ya ẹka.

\par }{\Q ?Bụ onye sụru iya amaru?


\par }{\Q \VS{10}Ọo mụbe Chipfu enyoje obu;

\par }{\QB tẹme mu nọdu eleje

\par }{\QB egomunggo ule;

\par }{\QB k'ọphu mu a-pfụ

\par }{\QB onyemonye ụgwo

\par }{\QB g'umere iya gbaru;

\par }{\QB mbụ g'iphe, o meru gbaru.”


\par }{\Q \VS{11}Onye akpa ẹku l'ẹregede dụ

\par }{\QB g'ọ̀kwà, kpuru l'ẹkwa,

\par }{\QB ọ tụduru;

\par }{\QB kẹle ẹku onye ono a-gwọbe

\par }{\QB iya mẹ ọ kajahaẹpho

\par }{\QB nka ẹbo.

\par }{\QB Ọ bụru l'ikpazụ iya ono bẹ

\par }{\QB ọo-bụru onye-eswe.


\par }{\Q \VS{12}Ụlo, anyi doberu nsọ bụ

\par }{\QB aba-eze, dụ akpabiri,

\par }{\QB o shiẹpho lẹ mbụ;

\par }{\QB bụtaru ẹka eekutse

\par }{\QB ekutse.


\par }{\Q \VS{13}Gụbe Chipfu, bụ onye ndu

\par }{\QB Ízurẹlu ele ẹnya l'ẹka;

\par }{\QB iphe, bụ onyemonye,

\par }{\QB gbadoru ngu nụ

\par }{\QB bẹ ee-mechakwaa mee

\par }{\QB iphe-iphere.

\par }{\Q Ndu gharu ngu azụ bẹ ee-de

\par }{\QB ẹpha phẹ l'urwuku;

\par }{\QB noo kẹle ọo Chipfu bẹ

\par }{\QB ẹphe gbadoru;

\par }{\QB mbụ ishi mini, doru rịsaa;

\par }{\QB emeje g'a nọdu ndzụ.


\par }{\SH Jieremaya epfu anụ Chileke g'ọ gbaa mkpu
\par }
{\PP \VS{14}Meta mu iphe, eme mu nụ; gụbe Chipfu; k'ọphu mu a-bụru onye iphe te emedu! Dzọo mu rọ; gẹ mu a-bụru onye a dzọtaru; noo kẹle ọo ngu bụ onye mu ajajẹ ajaja.


\par }{\PP \VS{15}Iphe, ẹphe anọdujeepho epfuru mu bụ: “Dẹnuhunu iphe ọbu, Chipfu pfuru opfu iya ọbu? G'o menaa g'o pfuru iya!”


\par }{\PP \VS{16}Mu ta agbakwarụ ọso sụ lẹ mu tee chehẹduru ngu atụru; ọphu ọ dụdu teke ẹjo mbọku gụjeru mu. Gụbedua maru l'iphe, shi mu l'ọnu fụta dabyiru ẹba l'iphu ngu.

\VS{17}Be yekwa mu ebvu! Ọ kwa ngu bụ ẹka mu agbabajẹ je anọdu ezeru ndzụ mẹ iphe-ẹhuka -bya.

\VS{18}Kpunaa ndu akpa mu ẹhu iphu lẹ ntụ! Ọphu i kwekwa g'e kpua mbẹdua iphu lẹ ntụ! Menaa g'ẹphe bụru ndu ee-ye ebvu! Ọphu i kwekwa g'e yee mbẹdua ebvu! Mee g'iphe-ẹhuka dapfuta phẹ! Gude oke ọla-l'iswi laa phẹ l'iswi!


\par }{\SH Edobe eswe atụta unme nsọ
\par }
{\PP \VS{19}Wakwa iphe, Chipfu pfuru nụ mu baa: “Je apfụru l'ọnu-abata mkpụkpu, bụ ụzo ẹka ndu eze ndu Jiuda eshije abata shikwa iya phọ alụfu. Tụkokpoepho iphe, bụ ọnu-abata, eeshije abata lẹ Jierúsalẹmu je apfụru;

\VS{20}sụ phẹ-a: ‘Unu nụmakwa Opfu Chipfu; unubẹ ndu eze ndu Jiuda; mẹkpoo ndu Jiuda l'ophu; mẹkpoo onyemonye bu lẹ Jierúsalẹmu, bụ ndu eshije ọnu-abata-a abahụ.

\VS{21}Wakwa iphe, Chipfu epfu baa: Unu tọnupho nwẹhu g'unu te vuje ivu l'eswe-atụta-unme; ọphu unu evujekwaru iya shia ọnu-abata Jierúsalẹmu-a.

\VS{22}Unu te shijekwa l'ibe unu vuru iphe fụta etezi; ọphu unu ejejekwa ozi ejeje ophu l'eswe-atụta-unme. Ọ bụchikwaa g'unu dobeje eswe-atụta-unme nsọ, bụ iya bụ iphe, mu sụru ndiche unu phẹ g'ẹphe meje.

\VS{23}Obenu l'ẹphe te eyeduru ọnu; ọphu ẹphe angaduru nchị. Ẹphe woru ishi ngakobe; jịka l'ẹphe taa ngadụ nchị; ọphu ẹphe eyedu ọnu lẹ mba, mu barụ phẹ.’


\par }{\PP \VS{24}“Obenu lẹ-a; wakwa iphe, Chipfu epfu baa: ‘Ọ -bụru l'unubẹdua tọru nwẹhu angaru mu nchị l'opfu; ọphu unu evujeduru ivu abata l'ọnu-abata-a l'eswe-atụta-unme; unu -dobe eswe-atụta-unme nsọ; k'ọphu bụ l'ọ tọ dụdu ozi, unu ejeje mbọku ono;

\VS{25}noo teke eze ndu nọ l'ọkwa eze Dévidi; ẹphe lẹ ndu ejeru phẹ ozi; a-wata eshi ọnu-abata mkpụkpu-a abahụ. Ẹphebedua ẹphe lẹ ndu ejeru phẹ ozi a-nọdu agba l'ụgbo-ịnya; mẹ l'eli ịnya abata lẹ mkpụkpu-a. Ndu Jiuda awụ etso phẹ; mẹkpoo iphe, bụ ndu bu lẹ Jierúsalẹmu. Noo teke ee-buru eburu lẹ mkpụkpu-a jasụ l'ojejoje.

\VS{26}Ndiphe e-shi lẹ mkpụkpu, nọgbaa l'alị ndu Jiuda abya; mẹkpoo lẹ nwa mkpụkpu, nọgbaa Jierúsalẹmu mgburugburu; mẹkpoo l'oke alị ndu Benjiaminu; mẹkpoo ndu bu l'alị ọkpa úbvú, nọ l'ụzo ẹnyanwu-arịba; mẹkpoo ndu bu l'alị úbvú úbvú; mẹkpoo ndu bu l'echiẹgu ndọhali. Ẹphe egudegbaa anụ, ẹphe e-gude gwee ngwẹja-akpọ-ọku; waa ngwẹja mmanụ ọzo; mẹkpoo ngwẹja-nri; mẹkpoo ụ̀nwù-isẹnsu; mẹkpoo ngwẹja-ekele; gude abya agwa Chipfu l'eze-ụlo iya.

\VS{27}Obenu lẹ teke ọ bụ l'unu te emedu iphe, mu sụru g'unu meje; k'ọphu bụ l'unu te edobejedu eswe-atụta-unme nsọ; unu -nọdu evujeru iphe abata lẹ Jierúsalẹmu l'eswe atụta unme bẹ mu a-phụ-nwu ọku, e tee menyidu emenyi l'ọnu-abata Jierúsalẹmu. Ọ bụru ọku ono a-tụko iphe, bụ alị-eze, dụ lẹ Jierúsalẹmu ono kekọta.’ ”




\par }\Chap{18}{\SH Ọkpu-ite; yẹe ụrwa iya
\par }
{\PP \VerseOne{1}Wakwa opfu, Jieremaya nụmaru l'ọnu Chipfu, sụru iya:

\VS{2}“Tụgbua jepfu onye akpụ ite l'ibe iya. Noo ẹka mu e-me g'ị nụma opfu mu.”

\VS{3}No iya; mu tụgbunaa jeshia ibe ọkpu-ite. Mu jeshia; o gudewaa iphe-wilu labọ, ọokpuje ite akpụ ite.

\VS{4}Ọ kpụa ite ụrwa ono, o gude l'ẹka akpụ ono kpụ-byia ya akpụ-byi. Ọ bya egude ụrwa ono kpụa ọzo lẹ g'ọ dụ iya ree.


\par }{\PP \VS{5}Noo teke mu nụmaru Opfu Chipfu, sụru mu:

\VS{6}Wakwa iphe, Chipfu epfu baa: “Gụbe ọnu-ụlo Ízurẹlu; ?mu te emedu unu g'ọkpu-ite-a l'eme-a? Lekwa; ọ kwa g'ụrwa dụ l'ẹka onye akpụ ite bụ g'unubẹ ọnu-ụlo Ízurẹlu dụ l'ẹka mu.

\VS{7}Mu -pfua sụ l'ọwa-a g'ee-me ọha baa; ọzoo l'ọwa-a g'ee-me alị-eze baa; l'ee-pheshi iya epheshi; ọzoo l'ee-nwukpọshi iya; ọzoo l'ee-mebyishi iya;

\VS{8}ọ -bụru l'ọha ono, mu pfuru l'ọwa-a g'ee-me iya ono dakọberu haa eme ẹjo-iphe phẹ; mu ahaa phẹ eme ẹjo-iphe ono, mu shi rịa lẹ mu e-me phẹ ono.

\VS{9}Teke o nwekwanụru teke mu pfuru sụ l'ọwa-a g'ee-me ọha baa; ọzoo l'ọwa-a g'ee-me alị-eze baa; l'a kwọ-lita iya; mee ya g'ọ ngụru angụru;

\VS{10}ọ -wata eme ẹjo-iphe l'iphu mu; k'ọphu bụ l'o too mejedu iphe, mu sụru g'e mee; mu ahakwaphọ iphe, dụ ree ono, mu shi rịa lẹ mu e-me g'o rwu iya ẹka ono.

\VS{11}Ọo ya bụ lẹ-a; nta-a bụ g'i je epfuru yeru ndu Jiuda; mẹ ndu ono, bu lẹ Jierúsalẹmu ono; sụ phẹ-a: Wakwa iphe, Chipfu epfu baa: Unu lekwa; mu kwakọbekwaru unu ọla-l'iswi; tẹme mu nọdu arịru unu ẹjo ọriri. Unu dakọbekwa lwaphuta azụ; g'onyenọnu hakwaa ẹjo-iphe, oome; unu mee ụzo unu yẹe iphe, unu eme g'ọ dụ ree.

\VS{12}Ẹphe asụkwaro: ‘E tee mekọtaekwa iya. Anyi a-nọdukwa eme iphe, anyi rịtaru l'ọriri g'anyi eme iya; g'anyi ha l'onye l'onye a-nọdu eme iphe, anyi rịtaru l'ọriri l'ẹjo ọkpoma anyi.’ ”


\par }{\SH Ndu Ízurẹlu ajịka Chipfu
\par }
{\Q \VS{13}“Ọo ya bụ lẹ-a; wakwa iphe,

\par }{\QB Chipfu epfu baa:

\par }{\Q Unu kpaẹshikwa ishi

\par }{\QB l'ọhamoha;

\par }{\QB ?bụ onye nụmajeru ẹgube

\par }{\QB ọwa?

\par }{\Q Nwada mu yẹe nwoke

\par }{\QB akwajẹduru ono,

\par }{\QB bụ Ízurẹlu bẹ meakwaru

\par }{\QB iphe, anyị ishi ẹdzu.


\par }{\Q \VS{14}Aka-mini-sunoo k'úbvú úbvú

\par }{\QB Lébanọnu;

\par }{\QB ?ọ dụru teke ọo-nọnya l'ọ

\par }{\QB haa adụ lẹ kpọkoro

\par }{\QB kpọkoro kpọkoro ẹka

\par }{\QB ono,

\par }{\QB dụ lẹ mkpoze úbvú ono?

\par }{\Q Tọo mini-oyi ono, shi l'ẹka dụ

\par }{\QB ẹnya asọ abya ono;

\par }{\QB ?ọo-nọnya l'ọ sọ-buhu tọo?


\par }{\Q \VS{15}Eshinu ndibe mu zọhawaru

\par }{\QB mu;

\par }{\QB wata akpọ ụ̀nwù-isẹnsu ọku

\par }{\QB anụ iphe, abụdu iphe;

\par }{\QB ẹphe mewaa phẹ;

\par }{\QB ẹphe kpọo garịgari kpọfu

\par }{\QB l'ụzo phẹ ono, bụ ụzo,

\par }{\QB shi phẹ lẹ ndiche ono;

\par }{\QB wata eshi ụzo dụ wẹrere;

\par }{\QB mbụ ụzo, a tụduru mkpoli;


\par }{\QB \VS{16}ẹphe mee alị phẹ;

\par }{\QB ọ bụru ochobu;

\par }{\QB bụru ẹka aa-nọdu anmarụ

\par }{\QB ọtsa jasụ l'ojejoje.

\par }{\Q Iphe, bụkpoo onyemonye,

\par }{\QB ghataru iya nụ bẹ ọo-dụje

\par }{\QB biribiri;

\par }{\QB l'o phuphee ishi.


\par }{\Q \VS{17}Mu a-tụka phẹ nanụnanu

\par }{\QB g'iphe, phẹrephere,

\par }{\QB shi l'ụzo ẹnyanwu-awawa

\par }{\QB zikashịru;

\par }{\QB ẹphe adakaa nanụnanu

\par }{\QB l'ẹka ndu ọhogu phẹ.

\par }{\Q Mu e-goshi phẹ azụ mu;

\par }{\QB mu tee goshidu phẹ

\par }{\QB iphu mu

\par }{\QB m'ẹphe -nọdu eje iphe-ẹhuka.”


\par }{\SH Aachịru Jieremaya ẹjo idzu
\par }
{\PP \VS{18}Tọbudu iya bụ; ẹphe sụ: “Unu bya g'anyi chịaru Jieremaya ẹjo idzu; kẹle anyi nweru-a ndu-uke, a-nọdu ezi anyi iphe; anyi nweru ndu maru iphe, bụ ndu a-nọdu atụ-ziru anyi ẹka; bya enweru ndu mpfuchiru, a-nọdu ezi anyi opfu Chileke. Unu bya g'anyi gude ire mee ya omeliwe; g'anyi ba ngakwa nchị l'iphe, oopfu mẹ nanụ.”


\par }{\PP \VS{19}Ngabẹnuru mu nchị; jiko Chipfu; nụma olu ndu achọ mu opfu.

\VS{20}?Ee-gude ẹjo-iphe pfụa ụgwo iphe-ọma? Kẹle-a; ẹphe tụakwaru nsụ doberu mu. Nyatakwa lẹ mu pfụru l'iphu ngu pfuaru phẹ opfu ọma gude mee g'ẹhu ghubuhu ngu eghu l'opfu ẹhu phẹ.

\VS{21}Ọo ya bụ lẹ-a; chịnuru ụnwu phẹ ye l'ọkpa-nri; l'e gude ogu-echi gbua phẹ pyaapyaa; unyomu phẹ abụru ndu ume nwa a-nọdu eme; tẹme ẹphe abụru ndu ji phẹ nwụshihuru. G'e gbushia unwoke phẹ egbushi; g'ụnwokorobya phẹ bụru ndu ee-gude ogu-echi gbushia l'iphu ọgu.

\VS{22}G'iphe, a-nọdu atụ l'ụlo phẹ bụru ụzu-ẹkwa teke ono, ịi-chịru ndu ojọgu sọbata l'ibe phẹ bya atụ phẹ l'ụpfu ono; kẹle ẹphe tụwaru nsụ doberu mu gẹ mu dalahụ; bya eworu ọ́nyà gbabẹru mu gẹ mu ye ọkpa.

\VS{23}Obenu lẹ gụbe Chipfu machaarụ ẹjo idzu, ẹphe achịru mu kẹ g'ẹphe gbua mu. Ta agụkwaru phẹ nvụ l'ẹjo-iphe ono, ẹphe eme ono. Ọphu i hufukwa iphe-ẹji, ẹphe eme l'iphu phẹ. Ọchia g'ẹphe nọdu ngu l'iphu bụru ndu e mekperu emekpe. Noo iphe, ii-me phẹ bụ ono teke ẹhu a-nọdu eghu ngu eghu.




\par }\Chap{19}{\PP \VerseOne{1}Wakwa iphe, Chipfu epfu: “Je azụta ite-ụrwa l'ẹka ọkpu-ite. G'unu lẹ ndu bụ ọgerenya mkpụkpu yẹe ndu bụ ọgerenya uke Chileke hakwaru swịru.

\VS{2}Je lẹ nsụda Hịnomu l'agụga ẹka eeshije abahụ Jierúsalẹmu, bụ Ọnu-abata Agbagba-mbeji. I -rwuẹpho ẹka ono l'ị raa iphe-a, mu ezi ngu-a arara;

\VS{3}sụ phẹ-a: Unu nụmakwa Opfu Chipfu; unubẹ ndu eze ndu Jiuda; mẹkpoo ndu Jierúsalẹmu. Wakwa iphe, oopfu; mbụ Chipfu, bụ Ọkalibe-Kakọta-Ike; bya abụru Chileke ndu Ízurẹlu. Unu ngabẹkpodapho nchị! Mu abyakwa egude ẹjo-iphe byapfuta ndu alị-a, bụ iphe, a-gba onyemonye, nụmaru iya nụ anwịrinwa lẹ nchị.

\VS{4}Kẹle ẹphe gbadowaru mu; bya eworu alị ẹka-a mee ẹka aanọduje agwa agwa ndu ọhozo. Ẹphe nọwaa ya kpọo ngwẹja ọku nụ agwa, ẹphe amadụ; ọphu nna phẹ amadụ iya; ọphu ndu eze ndu Jiuda amajẹduru iya. Ẹphe nọduwa iya gbushia ndu adụdu iphe, ẹphe meru; mee phẹ nọdu asọ gborogboro.


\par }{\PP \VS{5}“Ẹphe kpụwaru ẹka aagwajẹ iphe agwagwa, dụgbaa iche iche doberu Balụ; k'ọphu ẹphe a-nọdu akpọ ụnwu phẹ ọku l'ẹka ono gude agwa Balụ ono. Iphe ono bụru iphe, mu asụduru g'e meje; ọphu mu ephotajẹkpodaru iya nụ ephota ophu; mbụ l'o tokọ bahụswekpo mu nụ l'egomunggo.

\VS{6}Ọo ya bụ lẹ-a; wakwa iphe, Chipfu epfu baa: G'ẹnya dokwa unu. O nwekwarụ mbọku, e-mechaa dụ nụ; mbụ teke ee-mechaa; ndiphe tee kuẹdu ẹka-a Tofẹtu; ọphu eekuẹdu iya nsụda Hịnomu. Iphe, ee-mechaa kuahaa ya bụ nsụda Tẹterii.

\VS{7}Ọ kwa l'ẹka-a bẹ mu e-chikpọshi idzu, ẹphe achị; mbụ ndu Jiuda yẹe ndu Jierúsalẹmu. Mu e-me gẹ ndu ọhogu phẹ gude ogu-echi gbushia phẹ; mbụ l'ẹka ndu achọ ndzụ phẹ. Mu eworu odzu phẹ tụkaa g'ọ bụru nri dụru ẹnu, ephe l'eli; yẹe anụ, bu l'ẹgbudu.

\VS{8}Mu e-me mkpụkpu ono g'ọ bụru ochobu; g'ọ bụru ẹka aa-kpọyijeru ukuvu. Onyemonye, ghataru iya nụ bẹ ẹhu a-nwụje kpalaa; l'ọ kpọyiaru iya ukuvu ghata. Ọ bụru iphe, a-kpa iya nụ bụ g'e gude mebyishiberu iya.

\VS{9}Mu e-me phẹ g'ẹphe taa anụ ụnwegirima ibe phẹ; tẹme ẹphe ataa anụ nwibe phẹ teke ono, iphe a-nọdu atsụ phẹ l'ẹhu ono, bụ teke ndu ọhogu phẹ, l'achọ ndzụ phẹ e-kephe phẹ mgburugburu ono.


\par }{\PP \VS{10}“No iya; tụkpoo ite ono teke ndu ono, unu l'ẹphe swị ono ele ngu ẹnya;

\VS{11}l'ị sụ phẹ-a: Wakwa iphe, Chipfu, bụ Ọkalibe-Kakọta-Ike eepfu: Mu a-tụkposhi ọha-a yẹe mkpụkpu-a ẹgube-a, a tụkposhiru ite ọ-kpụ-ite-a; ọphu a byadu l'agbakọbe iya ọzobaa. Ẹphe e-li odzu lẹ Tofẹtu; noo kẹle a taa hụmaedu ẹka ọzo, aa-nọdu elidzuru phẹ.

\VS{12}Wakwa iphe, Chipfu epfu baa: Nokwa iphe, mu e-me ẹka-a yẹe ndu bu iya nụ. Mbụ lẹ mu e-me mkpụkpu-a l'ọ dụ gẹ Tofẹtu.

\VS{13}Iphe, bụkpoo ụlo, nọ lẹ Jierúsalẹmu; yẹle ụlo ndu eze ndu Jiuda bẹ aa-tụrwuchaa g'a tụrwuru ẹka-a, bụ Tofẹtu-a, bụ ẹka ẹphe nọgbaa l'eli ụlo akpọ ụ̀nwù-isẹnsu ọku nụ iphe, bụ kpokpode; tẹme ẹphe nọdu agbaru agwa mẹe gude agwa phẹ.”


\par }{\PP \VS{14}Tọbudu iya bụ; Jieremaya byanụ bya eshi lẹ Tofẹtu lwa, bụ ẹka Chipfu shi zia ya g'o je epfuchiru iya opfu-a; bya apfụru l'ọma-unuphu eze-ụlo Chileke bya asụ iphe, bụkpoo ndu ono l'ophu sụ phẹ:

\VS{15}“Wakwa iphe, Chipfu, bụ Ọkalibe-Kakọta-Ike eepfu; mbụ Chileke kẹ ndu Ízurẹlu: Unu lekpọdapho. Iphe, bụkpoo ẹjo-iphe ono g'ọ ha, bụ ọphu mu pfuwaru l'oo-me phẹ ono bẹ mu abyakwa emekọta mkpụkpu-a yẹe mkpụkpu, nọ-pheru iya mgburugburu. Ọ bụru iphe, kparụ iya nụ bụ l'ẹphe ngakoberu ishi jịka l'ẹphe taa angabẹdu mu nchị l'olu.”




\par }\Chap{20}{\SH Jieremaya yẹe Pashọ
\par }
{\PP \VerseOne{1}O be teke Pashọ nwa Ima nụmaru mpfuchiru Jieremaya; Pashọ bụ onye uke Chileke bya abụru onye-ishi ndu-ishi eze-ụlo Chipfu; ọ nụmaepho iphemiphe ono, Jieremaya epfu ono;

\VS{2}o mee; e chia Jieremaya, bụ onye mpfuchiru ono ẹchachi; bya eworu iya tụ-chia l'ụlo-mkpọro, nọ l'agụga ọnu-abata eze-ụlo Chipfu ọphu aza Ephekerephe Ọnu-abata Benjiaminu.

\VS{3}O be lẹ nchitabọhu iya; Pashọ bya atụfuta iya l'ụlo mkpọro ono. Jieremaya sụ iya-a: “Ẹpha, Chipfu gụru ngu ta abụekwa Pashọ. Ọ kwa ‘Nggiri, nọ l'ụzo l'ẹkameka’;

\VS{4}kẹle-a; wakwa iphe, Chipfu epfu baa: Mu e-me ngu g'ị tsụahaa onwongu ebvu; ndu yeru ngu obu g'ẹphe ha atụko atsụ ngu ebvu. Ii-gude ẹnya ngu gẹdegede hụma teke ndu ọhogu phẹ e-gude ogu-echi egbushi phẹ. Ndu Jiuda mgburugburu bẹ mu e-woru ye l'ẹka eze ndu Bábilọnu, bụ onye a-kpụ phẹ lẹ ndzụ lashịa alị ndu Bábilọnu; ọzokwanu gude ogu-echi gbushia phẹ.

\VS{5}Iphe, bụkpoo ẹku ndu mkpụkpu-a bẹ mu e-woru yekọta l'ẹka ndu ọhogu phẹ; mbụ iphe, bụkotakpoo iphe, ẹphe seshiru akanya iya; mẹkpoo iphe, bụkpoo iphe, vu oke aswa, nọkota l'ime iya; mẹkpoo iphe, bụ ẹku, eze ndu Jiuda kpatarụ. Iphemiphe ono bẹ ẹphe a-kwakọta ọkwata vuta lashịa alị ndu Bábilọnu.

\VS{6}Gụbedua, bụ Pashọ yẹe iphe, bụ ndu bukọta l'ibe ngu bẹ aa-kpụkota lẹ ndzụ laa alị ndu Bábilọnu. Ọ bụru l'ẹka ono bẹ unu a-nọdu nwụshihu; l'e lia unu l'ẹka ono; unu lẹ ndu yeru unu obu ono, unu sụru lẹ Chileke pfuru phẹ, iphe, ẹphe pfuru ono.”


\par }{\SH Aphụ, Jieremaya agụ
\par }
{\Q \VS{7}Gụbe Chipfu; i dusweru mu

\par }{\QB ụzo;

\par }{\QB mu bụru onye e dusweru

\par }{\QB ụzo.

\par }{\Q I mekperu mu; tẹme ọ kalẹru

\par }{\QB ngu.

\par }{\Q Mu bụwaa onye aanọduje

\par }{\QB eme iphe-ọchi

\par }{\QB mkpụrumkpuru.

\par }{\Q Onyemonye anọduje achị mu

\par }{\QB ọchi.


\par }{\Q \VS{8}Tekenteke, mu epfukpọo

\par }{\QB opfu bẹ mu arajẹ iya

\par }{\QB arara l'omeliwe

\par }{\QB dụkwa; ọla-l'iswi dụ.

\par }{\Q Opfu Chipfu mewaru;

\par }{\QB mu bụru onye aakọ ọnu;

\par }{\QB tẹme a nọdu achị mu ọchi

\par }{\QB mkpụrumkpuru.


\par }{\Q \VS{9}Teke mu sụkwanuru lẹ mu

\par }{\QB tee kubaẹdu iya ẹpha;

\par }{\QB ọphu mu egudebaẹdu ẹpha

\par }{\QB iya epfu opfu;

\par }{\QB opfu iya ọbu anọdu mu

\par }{\QB l'ọkpoma enwu mu

\par }{\QB phuruphuru g'ọku;

\par }{\QB rakụru arakụru l'ime ọkpu

\par }{\QB mu.

\par }{\Q Mbụ l'ike esede iya bvụwaru

\par }{\QB mu.

\par }{\Q Mbụ lẹ-a; mu taa dụkwa ike

\par }{\QB esede iya.


\par }{\Q \VS{10}Kẹle mu anụkwa taba taba,

\par }{\QB ẹphe adzụgbaaru

\par }{\QB nwibe phẹ sụ:

\par }{\Q “Nggiri dụkwa l'ụzo

\par }{\QB l'ẹkameka!”

\par }{\Q Ẹphe tụkoru epfu sụ: “Unu je

\par }{\QB edoo iphe ono, oopfu

\par }{\QB ono!

\par }{\Q Unu g'anyi je edoo iphe,

\par }{\QB oome!”

\par }{\Q Iphe, bụkpoo ndu mu l'ẹphe

\par }{\QB eshi ọ̀nyà elekọtaepho

\par }{\QB ẹnya g'ẹphe maru

\par }{\QB teke ẹturu a-lọ mu.

\par }{\Q Ẹphe tụko epfu sụ: “?a maru

\par }{\QB e-dephuu iya.

\par }{\Q Noo teke ọo-kalẹru anyi.

\par }{\Q Ọ bụru teke ono bẹ anyi

\par }{\QB e-melata iya iphe-a,

\par }{\QB oome nta-a.”


\par }{\Q \VS{11}Obenu lẹ Chipfu nọ swiru mu

\par }{\QB eswiru g'onye eze-ojọgu

\par }{\QB swiru.

\par }{\Q Ọo ya bụ lẹ ndu ono,

\par }{\QB achị mu lẹ njọ ono bẹ ụpfu

\par }{\QB a-dụ.

\par }{\Q Ọ tọo kalẹduru phẹ;

\par }{\QB ọphu ooreduru phẹ

\par }{\QB g'ẹphe tụberu.

\par }{\Q Ọo-bụru phẹ iphe-iphere;

\par }{\QB ọphu a byadu azọha

\par }{\QB ẹnya-ọlwa phẹ azọha.


\par }{\Q \VS{12}Gụbe Chipfu, bụ

\par }{\QB Ọkalibe-Kakọta-Ike;

\par }{\QB gụbe onye ono ahụtaje ndu

\par }{\QB pfụberekoto ama;

\par }{\QB tẹme ị nọdu avọje obu yẹe

\par }{\QB ọriri;

\par }{\QB gẹ mu hụmanu ẹka

\par }{\QB iimelata phẹ;

\par }{\QB kẹle ọo ngu bẹ mu yeru

\par }{\QB ikpe nkemu l'ẹka.


\par }{\Q \VS{13}Unu gụa ebvu nụ Chipfu!

\par }{\Q Unu jaa Chipfu ajaja!

\par }{\Q Kẹle ọ dzọtaru ndzụ onye

\par }{\QB adụdu g'ọ dụ iya l'ẹka

\par }{\QB ndu ẹjo-iphe.


\par }{\Q \VS{14}Gẹ mbọku, a nwụru mu

\par }{\QB bụkwaru eswe,

\par }{\QB a tụru ọnu!

\par }{\Q G'a ta gọkwaru ọnu-ọma nụ

\par }{\QB eswe mbọku ono,

\par }{\QB ne

\par }{\QB mu nwụru mu onoya!


\par }{\Q \VS{15}G'onye byaru ezia nna mu ozi

\par }{\QB ono bụkwaru onye a tụru

\par }{\QB ọnu;

\par }{\QB mbụ onye byaru asụ iya:

\par }{\QB “A nwụkwaru ngu nwa;

\par }{\QB ọ bụru nwa nwoke!”

\par }{\Q K'ọphu bụ l'ọ nụmaru iya;

\par }{\QB ẹhu tsọahaa ya.


\par }{\Q \VS{16}Gẹ nwoke ono dụkwa gẹ

\par }{\QB mkpụkpu,

\par }{\QB Chipfu mebyishiru;

\par }{\QB ọphu ọ phụduru iya

\par }{\QB obu-imemini.

\par }{\Q G'ọ bụkwaru iphe,

\par }{\QB ọo-nọdu anụ l'ụtsu bụ

\par }{\QB ụzu-ẹkwa.

\par }{\Q O -be l'eswe; l'ọonuaha mkpu

\par }{\QB ọgu.


\par }{\Q \VS{17}Kẹle ọ tọ pyị-gbuduru mu

\par }{\QB teke mu nọ l'ẹpho;

\par }{\QB gẹ ne mu bụru ilu mu.

\par }{\Q Ẹpho ahawa iya rọ ragbada

\par }{\QB jasụwaroya.


\par }{\Q \VS{18}?Bụnaa gụnu mekpọoru iphe,

\par }{\QB mu fụtaru l'ẹpho afụta

\par }{\QB ophu gẹ mu bya bya

\par }{\QB ahụma iphe-ẹhuka yẹe

\par }{\QB nrimaphụ;

\par }{\QB yẹe gẹ mu bya akpọ-chi

\par }{\QB ishi ndzụ mu

\par }{\QB l'iphe-iphere?




\par }\Chap{21}{\SH Chileke ajịka eme iphe, Zedekaya arwọ iya
\par }
{\PP \VerseOne{1}Opfu, shi l'ẹka Chipfu byakwa erwua Jieremaya nchị. Ọ bụru teke ono bẹ eze, bụ Zedekaya yeru Pashọ nwa Malukayịjia; yẹle onye uke Chileke, bụ Zefanaya nwa Maseya g'ẹphe jepfu iya. Ẹphe bya asụ iya:

\VS{2}“Jịeshikwaru anyi Chipfu; kẹle Nebukadineza, bụ eze ndu Bábilọnu l'etsokwa anyi ọgu. ?A maru; ?Chipfu e-meru anyi iphe, dụ biribiri g'o shi emeje teke ndiche k'ọphu ọo-laphu azụ parụ anyi haa.”


\par }{\PP \VS{3}Tọbudu iya bụ Jieremaya yeru phẹ ọnu sụ phẹ: “Unu sụ Zedekaya lẹ-a:

\VS{4}Wakwa iphe, oopfu; mbụ Chipfu, bụ Chileke kẹ ndu Ízurẹlu baa: Iphe, mu abya ememe bụ lẹ mu e-me gẹ ngwọgu, unu gude alwụ ọgu bụru unu ọgu, bụ ngwọgu, unu gude etso eze ndu Bábilọnu ọgu; yẹe ndu Bábilọnu l'onwophẹ, bụ ndu nọ l'azụ mkpụkpu nọ-phee unu mgburugburu. Mu e-mechaa chịbata phẹ l'ime mkpụkpu-a.

\VS{5}Ọzo bụ lẹ mbẹdua l'onwomu a-nọdu etso unu ọgu. Mu a-machịkpo ẹka mu; gude ọkpu ẹka mu vụa ọvuma; gude iwe tukoshi unu oke ẹhu-eghu mu.

\VS{6}Mu e-chitsushicha iphe, bụkpoo ndu bu lẹ mkpụkpu-a; nemadzụ yẹe anụ. Ọ bụru ẹjo iphe-ememe e-gbushi phẹ.

\VS{7}Wakwa iphe, Chipfu epfu baa: Teke e mechaarụ nno; mu eworu Zedekaya, bụ eze ndu Jiuda; yẹe ndu-ozi iya; mẹkpoo ndu alị-a, bụ ndu iphe-ememe ono gbuphodoru; yẹe ndu ọphu e gbuphodoru l'ogu-echi; mẹ ndu ọphu ẹgu gbuphodoru; chịru ye Nebukadineza, bụ eze ndu Bábilọnu l'ẹka; yẹe ndu ọhogu phẹ ono, bụ ndu aachọ ndzụ phẹ ono. L'o gudekwaphọ ogu-echi gbushia phẹ; ọphu ọo-hadụ phẹ. Imemini phẹ taa dụdu iya; ọphu ọ dụdu onye ọphu ọophutaru.


\par }{\PP \VS{8}“Ọzokwapho lẹ-a; g'ị sụ ndu-a: Wakwa iphe, Chipfu epfu baa: Unu lekwa lẹ mu dobeakwaru unu ụzo ndzụ yẹe ụzo ọnwu.

\VS{9}Iphe, bụkpoo onye nọ lẹ mkpụkpu-a bụ ogu-echi bẹ ee-gude gbua ya; ẹgu egbua ndu ọphu oo-gbu; iphe-ememe egbua ndu ọphuu. Onye lụfukwanuru je eworu onwiya ye l'ẹka ndu Bábilọnu-a, bụ ndu nọ-pheru unu mgburugburu-a; l'a-nọdu ndzụ. Onye ono e-gude ndzụ iya gbala.

\VS{10}Iphe, mu chịwaru idzu iya bụ eme g'ẹjo-iphe dapfu ndu mkpụkpu-a; ọ tọ bụdu iphe-ọma. Nokwa iphe, Chipfu eepfu. Mkpụkpu-a bẹ ee-ye l'ẹka eze ndu Bábilọnu; l'o gude ọku mebyishia ya.


\par }{\PP \VS{11}“Ọzo bụ lẹ-a; g'ị sụ ndu ọnu-ụlo onye eze ndu Jiuda: Unu nụmakwa Opfu Chipfu.

\VS{12}Unubẹ ndu ọnu-ụlo Dévidi; wakwa iphe, Chipfu epfu baa: Unu kpeje ikpe, pfụru ọto mbọku-mbọku. Unu adzọtaje onye ana nfụ l'ẹka onye emekpa iya ẹhu. Ọdumeka bẹ ẹhu-eghu mu a-gbanwuhukwa ọku. Ọ bụru iphe, a-kpa iya nụ bụ ẹjo-ememe, unu meshiru; mbụ l'ẹhu-eghu mu ono e-nwu ọku k'ọphu bụ l'o to nwedu onye a-gbanyị iya nụ.

\VS{13}Mu nọru ngu lẹ njọ gụbe Jierúsalẹmu; mbụ gụbe onye bu lẹ nsụda-a; mbụ gụbe agbara mkpuma, nọ lẹ baswaa alị ẹka-a. Ọ kwa Chipfu epfu iya anụ unubẹ ndu ono, asụje: ‘?Bụ onye abya anyi eme gụnu? ?Bụ onye adụ ike abata l'ẹka anyi bu-a?’

\VS{14}Mu a-hụ̀ unu ahụ̀hù g'iphe, unu meru gbaru. Ọ kwa mụbe Chipfu epfu iya. Mu a-nwụru ọku ye l'ọswa unu; tụko iphe, nọ-pheru unu mgburugburu tsukọta.”




\par }\Chap{22}{\SH Ikpe, e kperu eze ndu l'eme ẹjo-ememe
\par }
{\PP \VerseOne{1}Wakwa iphe, Chipfu epfu baa: “Je l'ibe eze ndu Jiuda je araa ozi-a arara l'ẹka ono:

\VS{2}Nụmakwa Opfu Chipfu; gụbe eze ndu Jiuda; mbụ gụbe onye nọ l'aba-eze Dévidi; gụbedua l'onwongu; mẹ ndu-ozi ngu; mẹkpoo ndibe ngu, bụ ndu eshije l'ọnu-abata-a abahụ.

\VS{3}Wakwa iphe, Chipfu epfu baa: Unu kpeje ikpe, pfụru nhamụnha; unu emeje iphe, pfụru ọto. Unu adzọtaje onye ana nfụ l'ẹka onye emekpa iya ẹhu. Unu ta adụkwa ewere; ọzoo omeliwe, unu e-meje ndu lwarụ alwalwa; ọzoo ndu enwedu nna; ọzoo ụnwanyi, ji phẹ anọedu ndzụ. Ọphu unu anọdujeshi l'ẹka-a gbua ndu adụdu iphe, ẹphe meru!

\VS{4}Kẹle-a; ọ -bụru l'unu jiru obu oyi mee iphe-a, mu sụru g'unu meje-a; bẹ eze ndu nọ l'aba-eze Dévidi; ẹphe lẹ ndu ejeru phẹ ozi; mẹ ndibe phẹ a-nọdu agba l'ụgbo-ịnya; mẹ l'eli ịnya eshi l'ọnu-abata ibe eze-a abata.

\VS{5}Obenu teke ọ bụ l'unu te emedu iphe, mu sụru g'unu mee; gẹ mu gudekwa onwomu riaru unu angụ; mbụ l'ibe eze-a e-mechakwaa bụru ochobu. Nokwa iphe, Chipfu eepfu bụ ono.


\par }{\PP \VS{6}“Kẹle-a; wakwa iphe, Chipfu epfu l'opfu ẹhu ibe eze ndu Jiuda: A makwarụ-a l'ị dụ g'alị Giladu l'ẹhu mu; ọzoo g'eli úbvú úbvú Lébanọnu. Obenu l'ọ tọ dụdu iphe, e-me gẹ mu te eme ngu g'ị dụ g'echiẹgu; mbụ gẹ mkpụkpu, e te bujeduru ebubu.

\VS{7}Mu dobewaru ndu mmebyi iche g'ẹphe bya emebyia ngu. G'ẹphe ha l'onye l'onye e-gudegbaa ngwọgu phẹ. Ẹphe abya egbutsushia ẹguru oshi sida ngu ono; bya achịru iya ye l'ọku.


\par }{\PP \VS{8}“Ikpoto nemadzụ, shigbaa l'ọha, dụ igwerigwe l'a-ghata lẹ mkpụkpu-a; ẹphe ajị nwibe phẹ sụ: ‘?Bụ gụnu meru iphe, Chipfu meru ẹgube iphe ọwa-a l'ẹhu oke mkpụkpu-a?’

\VS{9}Aa-sụ phẹ l'iphe, kparụ iya nụ bụkwa l'ẹphe gwọberu ọgbandzu Chipfu, bụ Chileke phẹ; je awata ephozeru agwa; baahaarụ iya ẹja.”


\par }{\Q \VS{10}Unu ta arakwa ẹkwa onye eze

\par }{\QB ono, nwụhuru nụ ono!

\par }{\Q Ọphu unu emekwa

\par }{\QB ẹkwa iya!

\par }{\Q Ọ bụchikwaa onye unu

\par }{\QB a-kwa ẹkwa iya

\par }{\QB kwashịa ya ike

\par }{\QB bụ onye ọphu a kpụru

\par }{\QB lẹ ndzụ laa ẹka ọzo.

\par }{\Q Noo kẹle ọ tọo lwabaẹdu;

\par }{\QB ọphu ọohumabaedu

\par }{\QB alị ẹka a nwụru iya ọzo.


\par }{\PP \VS{11}Kẹle-a; wakwa gẹ Chipfu pfuru opfu ẹhu Shalumu nwa Jiosáya, bụ onye nọ-chiru ọkwa nna iya; bya abụru eze, ndu Jiuda; mbụ onye ono, tụgbuwaru l'ẹka-a: “Ọ tọo lwabaẹkwa.

\VS{12}Ọ kwa l'ẹka ono, ẹphe kpụru iya lẹ ndzụ laa ono bẹ ọo-nọdu nwụhu. Ọ tọo hụmabaekwa alị ẹka-a ẹnya ọzo.”


\par }{\Q \VS{13}Nshịo onye ono, akpụ

\par }{\QB unuphu ibe eze iya l'ụzo,

\par }{\QB apfụduru-ọto;

\par }{\QB mbụ onye bụ l'ụzo,

\par }{\QB apfụduru nhamụnha bẹ

\par }{\QB o gude akpụ ụlo-eli iya;

\par }{\QB onye meru ndu alị iya;

\par }{\QB ẹphe nọdu eje ozi kẹ

\par }{\QB mmanụ;

\par }{\QB ọphu ọopfudu phẹ ụgwo

\par }{\QB ozi phẹ.


\par }{\Q \VS{14}Ọ nọdu epfuje sụ: Mu a-kwa

\par }{\QB unuphu ibe eze mu g'ọ

\par }{\QB paa ẹka.

\par }{\Q Ya e-mee ụlo-eli iya g'ọ dụ ọsa.

\par }{\Q Ọ bya emee ya bya eyeshia

\par }{\QB ya windo;

\par }{\QB bya egude oshi sida gbaa

\par }{\QB ya uko;

\par }{\QB bya etee ya penti

\par }{\QB uswe-uswe gude rwaa

\par }{\QB ya.


\par }{\Q \VS{15}“?Bụ akụshi ụlo oshi sida

\par }{\QB l'e-me g'ị bụru onye

\par }{\QB eze tọo?

\par }{\Q Nna ngu; ?to shidu eri nri;

\par }{\QB angụ iphe,

\par }{\QB aangụ angụngu?

\par }{\Q O nọdu ekpeje ikpe,

\par }{\QB pfụru nhamụnha;

\par }{\QB bya eme iphe,

\par }{\QB pfụru ọto.

\par }{\Q Iphemiphe dụru iya lẹ ree.


\par }{\Q \VS{16}Ndu eje iphe-ẹhuka;

\par }{\QB waa ndu adụdu g'ọ

\par }{\QB dụ phẹ bẹ ọ gbaru

\par }{\QB ọdzori;

\par }{\QB ọ dụru iya lẹ ree.

\par }{\Q ?Tọbudu iphe ono bụ l'onye-a

\par }{\QB maru onye mu bụ?”

\par }{\Q Nokwa iphe, Chipfu eepfu.


\par }{\Q \VS{17}Obenu lẹ gụbedua bẹ ẹnya

\par }{\QB ngu;

\par }{\QB yẹe ọkpoma ngu bụ

\par }{\QB l'ẹka i phoberu iya

\par }{\QB bụ l'eri urwu

\par }{\QB ghẹlegheleghele;

\par }{\QB yẹle egbu ndu adụdu

\par }{\QB iphe, ẹphe meru;

\par }{\QB yẹle eme nemadzụ

\par }{\QB iphe-kpanganga yẹle

\par }{\QB omeliwe.


\par }{\PP \VS{18}Ọo ya bụ lẹ-a; wakwa iphe, Chipfu epfu l'opfu ẹhu Jiehoyakimu, bụ nwa Jiosáya, bya abụru eze ndu Jiuda:

\par }{\Q A taa rakwa ẹkwa iya sụ:

\par }{\Q Owiwo nwune mu nwoke-e!

\par }{\Q Owiwo nwune mu nwanyị-e!

\par }{\Q A taa rakwa ẹkwa iya sụ:

\par }{\Q Owiwo onye nwe mu nụ-e!

\par }{\Q Owiwo ẹguru onye-a!


\par }{\Q \VS{19}Ee-li iya g'onye eli

\par }{\QB nkapfụ-ịgara.

\par }{\Q Mbụ l'ọo wuruwuru bẹ

\par }{\QB aa-lọ iya lọta

\par }{\QB je etuphaa l'azụ mkpụkpu

\par }{\QB Jierúsalẹmu.


\par }{\Q \VS{20}“Jekwa l'úbvú úbvú Lébanọnu

\par }{\QB je echia mkpu!

\par }{\Q Gẹ ndu alị Beshanu

\par }{\QB nụmakwa olu ngu!

\par }{\Q Jekwa anọdu l'eli úbvú úbvú

\par }{\QB Abarimu chia mkpu;

\par }{\QB kẹle ndu gụ l'ẹphe

\par }{\QB tụgbaru bụru nanụ

\par }{\QB bẹ e gbushichaakwaru

\par }{\QB g'ẹphe ha.


\par }{\Q \VS{21}Mu kakwaru ngu teke ono,

\par }{\QB i shi dobesụ l'ọ tọ dụdu

\par }{\QB iphe,

\par }{\QB byaru eme ngu nụ ono.

\par }{\Q Ị sụle-a l'i tii yedu ọnu.

\par }{\Q Ọ kpọkwa g'i shi teke ị bụ

\par }{\QB okorọbya meta bụ ono.

\par }{\Q I tiki meswekwaa iphe,

\par }{\QB mu sụru g'i mee.


\par }{\Q \VS{22}Phẹrephere a-tụko ndu

\par }{\QB echeru ngu atụru pata.

\par }{\Q L'a tụko ndu gụ l'ẹphe

\par }{\QB tụgbaru bụru nanụ

\par }{\QB kpụa lẹ ndzụ.

\par }{\Q Noo teke iphere e-gude ngu;

\par }{\QB l'e woru ngu iphu kpua

\par }{\QB lẹ ntụ.

\par }{\Q Ọ bụru iphe, kparụ iya nụ

\par }{\QB bụ ẹjo-iphe, iimegbabẹ.


\par }{\Q \VS{23}Unubẹ ndu bu l'úbvú úbvú

\par }{\QB Lébanọnu;

\par }{\QB mbụ ndu kparụ ẹpfune

\par }{\QB l'ụlo, a kụru l'oshi-sida;

\par }{\QB ẹgube ude,

\par }{\QB unu e-mechakwanaa

\par }{\QB tsụa teke iphe-ẹhuka

\par }{\QB azụ unu gburumu

\par }{\QB pfụurii;

\par }{\QB mbụ meahaa unu ẹhuka gẹ

\par }{\QB nwanyị, ime eme!”


\par }{\PP \VS{24}Wakwa iphe, Chipfu epfu baa: “Eshinu mu nọ ndzụ gẹ mu nọ iya-a; bẹ ọ tọ dụkwa m'obeta gụbe Jiehoyakinu, nwa Jiehoyakimu, bụ eze, ndu Jiuda bụru echi-ọhubama, mu gba l'ẹkutara mu; mu agbafụlekwa ngu-a.

\VS{25}Mu e-woru ngu ye l'ẹka ndu achọ ndzụ ngu; mbụ ndu ịitsu ebvu; mbụ l'ẹka Nebukadineza, bụ eze ndu Bábilọnu; yẹle ẹka ndu Bábilọnu.

\VS{26}Mu e-tuphakpọe ngu phọ etupha; gụ lẹ ne, nwụru ngu nụ; je echie unu l'alị ẹka ọzo; ẹka abụdu ẹka a nwụru ngu; ọphu ọ bụdu ẹka a nwụru ne ngu. Ọ bụru l'ẹka ono bẹ unu n'ẹbo a-nọdu nwụhu.

\VS{27}Unu ta abyadụ alaphu azụ l'alị ono, a-nọdu agụ unu alwalwa ono.”


\par }{\PP \VS{28}Jiehoyakinu-a; ?ọ bụ ite-ụrwa, tụkpohuru nụ, a jịkaru ajịka tọo? Mbụ iphe, adụdu onye ọ dụ ree? ?Bụ gụnu meru g'o gude a chịru yẹe ụnwegirima ibe iya etuphashia; je eworu phẹ chịru ye l'alị ẹka ẹphe amadụ?


\par }{\Q \VS{29}Gụbe alị! Alị! Alị! Nụmakwa

\par }{\QB Opfu Chipfu!


\par }{\Q \VS{30}Wakwa iphe, Chipfu epfu

\par }{\QB baa:

\par }{\Q “Dee nwoke-a l'ẹkwo l'ọ bụ

\par }{\QB onye enwedu nwa;

\par }{\QB onye iphe ta adụduru lẹ

\par }{\QB ree teke ọ nọ ndzụ.

\par }{\Q Noo kẹle ọ tọ dụdu awa

\par }{\QB iya ọphu iphe,

\par }{\QB byaru adụru lẹ ree.

\par }{\Q Ọphu ọ dụdu onye ọphu

\par }{\QB byaru anọdu l'aba-eze

\par }{\QB Dévidi.

\par }{\Q Mbụ l'ọ tọ dụdu onye

\par }{\QB ọphu byaru abụru

\par }{\QB eze ndu Jiuda.”




\par }\Chap{23}{\SH Ẹkali iya ọphu pfụberekoto
\par }
{\PP \VerseOne{1}Wakwa iphe, Chipfu epfu baa: “Aphụ a-tsọkwaru ndu nche atụru ono, bụ ndu ọphu emebyishi atụru mu bya achịkashi iya achịkashi l'alị mu.”

\VS{2}Ọo ya bụ lẹ-a; wakwa iphe, Chipfu epfu; mbụ Chileke ndu Ízurẹlu; iphe, oopfu anụ ndu nche atụru, eche ndibe iya: “Eshinu unu chịkashiru atụru mu achịkashi; mbụ chị-phua ya achị-phu; ọphu unu eletadu iya ẹnya; bẹ mu e-letakwanụ unu ẹjo eleta; chia unu iphe ẹjo-ememe ono, unu meru ono.” Nokwa iphe, Chipfu eepfu bụ ono.

\VS{3}“Ọo mbẹdua l'onwomu e-je achịkota nwa ndu phọduru nụ l'ụnwu atụru mu ono l'iphe, bụkpoo alị ẹka mu chịru phẹ jeye g'ọ ha; duphuta phẹ azụ l'ẹka ẹphe a-tajẹ nri, bụ ẹka ẹphe a-nọdu wata azụzu; aka igwerigwe eje.

\VS{4}Mu e-ye ndu nche atụru, a-nọdu eleta phẹ ẹnya. Teke ono bẹ ndzụ taa gụedu phẹ; ọphu ọ dụedu iphe, eyekwadu phẹ ebvu; ọphu ọ dụedu ọphu aachọkwadu achọcho.” Nokwa iphe, Chipfu eepfu.


\par }{\PP \VS{5}Wakwa iphe, Chipfu epfu baa: “E -mechaa bẹ mu e-metaru Dévidi ẹkali iya ọphu a-pfụbe ẹka ọto; mbụ onye eze, e-gude mmamiphe bụru eze; tẹme l'ọ nọdu ekpe ikpe, pfụru nhamụnha bya eme iphe, pfụru ọto l'alị-a.

\VS{6}Ọ bụru teke ọ bụ eze bẹ aa-dzọta ndu Jiuda. Ndu Ízurẹlu anọdu; ọ tọ dụdu iphe, eme phẹ nụ. Onye ono bẹ iphe, ee-ku iya bụ: ‘Chipfu, bụ apfụbekoto anyi’.”


\par }{\PP \VS{7}Wakwa iphe, Chipfu epfu baa: “Ọo ya bụ l'o -rwua mbọku ono bẹ ndiphe taa sụbaedu: ‘Eshinu Chipfu nọ ndzụ g'ọ nọ iya-a; mbụ onye dufutaru ndu Ízurẹlu l'alị Ijiputu.’

\VS{8}Ọ bụwaru iphe, ee-pfuje bụ: ‘Eshinu Chipfu nọ ndzụ g'ọ nọ iya-a; mbụ onye dufutaru oshilọkpa Ízurẹlu l'alị ndu isheli waa l'iphe, bụkpoo ọhamoha, bụ ẹka o shi chị-phua phẹ.’ Teke ono bẹ ẹphe e-buru l'alị k'ẹka phẹ.”


\par }{\SH Ndu epfu iphe, Chileke epfuduru
\par }
{\Q \VS{9}A -bya l'opfu-ẹhu ndu

\par }{\QB mpfuchiru;

\par }{\QB ọkpoma agbawahụkwa

\par }{\QB mu agbawahụ.

\par }{\Q Mbụ l'ọkpu mu l'ophu

\par }{\QB anmakọta mu jiijiijii.

\par }{\Q Mu dụepho g'onye mẹe atsụ;

\par }{\QB mbụ g'onye mẹe tụ-tsuru.

\par }{\Q Ọ bụru iphe, kparụ iya nụ

\par }{\QB bụ Chipfu yẹe opfu iya,

\par }{\QB dụ nsọ.


\par }{\Q \VS{10}Alị ẹka-a l'ophu bụ iphe,

\par }{\QB jiru iya nụ bụ ndu

\par }{\QB eri ogori.

\par }{\Q Ọ bụru ọnu, a tụru meru

\par }{\QB g'o gude alị ẹka-a nọdu

\par }{\QB l'aphụ.

\par }{\Q Ẹka anụ akpajẹ nri

\par }{\QB l'echiẹgu kpọhu jegiri

\par }{\QB jegiri.

\par }{\Q Ndu mpfuchiru nọdu

\par }{\QB eme ẹjo-iphe;

\par }{\QB tẹme ẹphe nọdu eme ike

\par }{\QB phẹ g'ọ gbadụru.


\par }{\Q \VS{11}Wakwa iphe, Chipfu epfu:

\par }{\Q “Ndu mpfuchiru mẹ ndu-uke

\par }{\QB Chileke tụkoru bụru

\par }{\QB ndu te emedu ele Chileke.

\par }{\Q Mbụ lẹ mu hụmacharu

\par }{\QB ẹjo-iphe ọbu,

\par }{\QB ẹphe eme ọbu l'eze-ụlo

\par }{\QB mu.


\par }{\Q \VS{12}Noo g'o gude ụzo phẹ je

\par }{\QB l'awata echi ẹturu.

\par }{\Q Aa-chịru phẹ chị-phua

\par }{\QB l'ẹka agba ọchii.

\par }{\Q Ọ bụru ẹka ono bẹ ẹphe

\par }{\QB a-da iko.

\par }{\Q Mu egude ẹjo-iphe

\par }{\QB dapfu phẹ teke ono,

\par }{\QB ee-chi phẹ iphe ono.”

\par }{\Q Nokwa iphe, Chipfu eepfu

\par }{\QB bụ ono.


\par }{\Q \VS{13}“L'echilabọ ndu mpfuchiru,

\par }{\QB shi lẹ Samériya bẹ mu

\par }{\QB hụmaru ẹbyi-a:

\par }{\QB mbụ l'ẹphe epfuchiru Balụ;

\par }{\QB gude ẹgube ono eduphu

\par }{\QB ndibe mu, bụ ndu Ízurẹlu.


\par }{\Q \VS{14}Tẹmanukwapho; l'echilabọ

\par }{\QB ndu mpfuchiru kẹ

\par }{\QB Jierúsalẹmu bẹ mu

\par }{\QB hụmakwarupho iphe,

\par }{\QB anyị ishi ẹdzu.

\par }{\Q Ẹphe anọduje eri ogori;

\par }{\QB tẹme ndzụ phẹ bụru

\par }{\QB adzụ ụka.

\par }{\Q Ndu eme ẹjo-ememe

\par }{\QB bẹ ẹphe anọduje eme

\par }{\QB g'ẹka ka phẹ eshihu

\par }{\QB ike l'iphe, ẹphe eme;

\par }{\QB k'ọphu bụ l'ọ tọ

\par }{\QB dụdu onye ọphu

\par }{\QB aghajẹru ẹjo-iphe,

\par }{\QB oome azụ.

\par }{\Q L'ẹhu nkemu bẹ ẹphe

\par }{\QB dụkotaepho gẹ ndu

\par }{\QB Sọdomu;

\par }{\QB ndu Jierúsalẹmu dụkotae

\par }{\QB mu phọ gẹ ndu Gọmóra.”


\par }{\PP \VS{15}Ọo ya bụ lẹ-a; wakwa iphe, Chipfu, bụ Ọkalibe-Kakọta-Ike eepfu l'opfu ẹhu ndu mpfuchiru:

\par }{\Q “Mu e-me g'ẹphe ria nri,

\par }{\QB atsọ ilu;

\par }{\QB ẹphe angụa mini,

\par }{\QB e yeru iphe,

\par }{\QB egbu egbugbu.

\par }{\Q Noo kẹle ọo l'ẹka ndu

\par }{\QB mpfuchiru,

\par }{\QB shi Jierúsalẹmu bẹ o shi;

\par }{\QB be eme ele Chileke

\par }{\QB barahụ dzuru alị ẹka-a

\par }{\QB l'ophu.”


\par }{\PP \VS{16}Wakwa iphe, Chipfu, bụ Ọkalibe-Kakọta-Ike eepfu: “Unu ta angajẹkwa nchị l'iphe, ndu mpfuchiru epfuru unu. Ẹphe emejekwa g'unu chịru ụpfu ye l'iphe, te emedu ememe. Ẹphe asụje l'ẹphe phụru ọphulenya; ama l'ọo iphe, ẹphe rịtaru l'ọkpoma. Ọ tọo bụduru iphe, shi yẹbe Chipfu l'ọnu.

\VS{17}Tekenteke bẹ ẹphe anọduje epfuru ndu kpọru mu ẹbo l'afụ sụ phẹ: ‘Wakwa iphe, Chipfu epfu baa: Ẹhu a-dụkwaa unu guu!’ Ndu ọphu bụ iphe, shi l'ẹjo ọkpoma phẹ bẹ ẹphe anọduje eme; ndu k'ono bẹ ẹphe asụje: ‘Ọ tọ dụkwa iphe, byaru emebata unu.’ ”


\par }{\PP \VS{18}Obenu lẹ-a; ?bụ onye ole pfụjeru gẹ yẹe Chipfu chịa ìdzù lanụ; kẹ g'ẹphe hụmakwanu iphe, eme nụ; ọzoo nụma opfu iya? ?Bụ onye ngabẹjeru nchị nụma opfu iya?

\VS{19}Lekwa; Chipfu gudeakwa ẹhu-eghu ezi oke phẹrephere; mbụ ẹjo oke phẹrephere. Ọ bụru l'ishi ndu ẹjo-iphe bẹ ọophu temutemu.

\VS{20}Ọphu ẹhu eghubuhukwa Chipfu eghu gbiriri jasụ l'o meẹbekota iphe, dụ iya l'ọkpoma k'ememe. Mbọku abya-a l'ụzo iphu teke iphe-a l'e-dokọta unu ẹnya ree.


\par }{\PP \VS{21}“Ọ tọ bụdu mbẹdua ziru ndu mpfuchiru-a ozi. Ẹphe gudelẹ-a ozi phẹ agba phuchaphucha. Ọphu mu epfukwaru opfu yeru phẹ; ẹphe nọdu epfulẹ-a epfuchiru mu.

\VS{22}Obenu l'ọme ẹphe pfụjeru; mu l'ẹphe chịa ìdzù lanụ; mẹ ọ -bụru iphe, mu pfuru bẹ ẹphe gege eje araaru ndibe mu arara; m'ẹphe emekwanaa; ẹphe aghakọbe; haa ẹjo ụzo, ẹphe etso; yẹe ẹjo-ememe, ẹphe eme.”


\par }{\PP \VS{23}Wakwa iphe, Chipfu epfu baa: “?Ọ dụ gẹ mu bụepho Chileke, nọ ntse; ọphu mu abụedu Chileke, nọ ụzenya tọo?”

\VS{24}Wakwa iphe, Chipfu epfu baa: “?O nweru onye e-je l'ẹka dụ k'edomi onwonye je edomia onwiya k'ọphu bụ lẹ mu taa hụmadu iya tọo? ?Mu te ejiduru imigwe; bya eji eliphe l'ophu?” Nokwa iphe, Chipfu eepfu bụ ono.

\VS{25}“Mu nụmaakwaru iphe, ndu mpfuchiru ono epfu, bụ ndu egudeje ẹpha mu epfu iphe, mu epfuduru. Ẹphe asụje: ‘Mu rwọru nrwọ! Mu rwọru nrwọ!’


\par }{\PP \VS{26}“?Bụkpoo teke ole bẹ ẹgube iphe ọwa-a anọ-beru l'ọkpoma ndu mpfuchiru-a, te epfudu ire-lanụ-a; ndu bụepho ẹjo ọriri, bataru phẹ l'egomunggo bẹ ẹphe epfuje.

\VS{27}Ẹphe edobesụje lẹ nrwọ ono, ẹphe ezeru nwibe phẹ ono e-me gẹ ndibe mu zọhaa ẹpha mu ẹgube ono, nna phẹ oche phẹ gude abarụ Balụ ẹja zọhaa ẹpha mu ono.


\par }{\PP \VS{28}“G'onye mpfuchiru, arwọ nrwọ zenụpho nrwọ iya; obenu lẹ-a; g'onye ọphu nụmaru opfu mu gude ire-lanụ pfua ya; kẹle-a; ?bụ awe bẹ ẹswa akpe eje atụru akpụru iya?” Nokwa iphe, Chipfu eepfu.

\VS{29}Wakwa iphe, Chipfu epfu baa: Opfu, shi mu l'ọnu dụkwa g'ọku; tẹme ọ dụkwapho g'ọngu, etsuje mkpuma yọgiri yọgiri.

\VS{30}Ọo ya bụ lẹ-a; Wakwa iphe, Chipfu epfu baa: “Mu nọ-chikwaru ụzo ndu mpfuchiru ono, ejeje ezita opfu, nwibe phẹ pfuru bya epfua; bya asụ l'ọo mu pfuru iya onoya.

\VS{31}Mbụ lẹ-a; mu nọ-chikwaru ụzo ndu mpfuchiru ono, asajẹ ọnu phẹ sụ lẹ mu sụru ono.” Nokwa iphe, Chipfu eepfu.

\VS{32}Wakwa iphe, Chipfu epfu baa: “Lekwa; mu nọ-chikwaru ụzo ndu ono, arwọje nrwọ ẹregede ono; ndu anọduje eze nrwọ ọbu; shi nno mee gẹ ndibe mu tsoru ụka ono, ẹphe adzụ ono; yẹe eku-onwonye ono phua ụzo ono. Ọphu ọ bụdu l'ọo mu ziru phẹ; ọphu ọ dụkwa ekemu, mu tụru nụ phẹ. Ọo ya bụ l'ọ tọ dụkpodaa urwu, ẹphe abarụ ndu-a ililekpọo.” Nokwa iphe, Chipfu eepfu.


\par }{\PP \VS{33}“Teke ndu ẹka-a; ọzoo onye mpfuchiru; ọzoo onye uke jịru ngu sụ ngu: ‘?Ị jịru Chipfu ọ sụ g'e mee gụnu?’ L'ịisu phẹ-a: ‘G'e mee gụnu bụ gụnu? Ọ sụru lẹ ya a-gwọbe unu! Noo iphe, Chipfu epfu bụ ono.’

\VS{34}Teke ọ bụkwanu l'onye mpfuchiru; ọzoo onye uke; ọzoo onye ọzo mmanụ pfulaharu sụ lẹ ya jịkwaru Chipfu; o zia iphe, ee-me; mu anụa onye ọbu aphụ; yẹle ndibe iya g'ẹphe ha.

\VS{35}Iphe, unu a-nọduje ajị nwibe unu phẹ; ajị iya ụnwunna unu phẹ bụ: ‘?Chipfu sụhunuru agha g'a jịru iya?’ Mbụ: ‘?Bụhunu gụnu bẹ Chipfu pfuru?’

\VS{36}Ọle-a; unu te egudekwa ọnu unu pfua iphe, unu jịru Chipfu; ọ sụ g'e mee ọzobakpo. Kẹle ọ bụwaa iphe, onyemonye pfuru onwiya bẹ oome; unu gude nno woru opfu kẹ Chileke, nọ ndzụ gha ịgharaphu; mbụ Chipfu, bụ Ọkalibe-Kakọta-Ike; bya abụru Chileke anyi.

\VS{37}Waa iphe, ii-pfujeru ndu mpfuchiru baa: ‘?Unu jịru Chipfu; ọ sụhunu unu agha?’ Mbụ; ‘?Bụ gụnu bẹ Chipfu pfuru?’

\VS{38}A makwarụ-a l'unu epfu l'unu jịru Chipfu; o zia unu iphe, e-me nụ. Ọle-a; wakwa iphe, Chipfu epfu baa: Iphe, unu anọduje epfu bụ: ‘Wakwa iphe, a jịru Chipfu; ọ sụ g'e mee’; mbụ ọ bụkwaru unubẹ ndu mu sụru g'unu te epfuẹkwa nno.

\VS{39}Ọo ya bụ lẹ-a; mu zọhafutajekwa unu; chịfu unu l'iphu mu; unu lẹ mkpụkpu ono, mu nụru unu lẹ nna unu oche phẹ ono.

\VS{40}Ujikputeru, mu e-me unu a-nọkwa ojejoje; mbụ l'ọo-bụru iphe-iphere, a-nọ ojejoje; ọphu a byadu azọha iya azọha.”




\par }\Chap{24}{\SH Nkata akpụru oshi figu labọ
\par }
{\PP \VerseOne{1}O be g'a kpụchaaru ndu-a lẹ ndzụ; mbụ Jiehoyakinu nwa Jiehoyakimu, bụ eze ndu Jiuda; ẹphe lẹ ndu-ishi ndu Jiuda; mẹkpoo ndu emeje ọna; yẹe ndu akpụ ụzu; bẹ e shikọta lẹ Jierúsalẹmu kpụa lẹ ndzụ laa alị ndu Bábilọnu. Ọ bụru onye kpụru phẹ nụ bụ Nebukadineza, bụ eze ndu Bábilọnu. O be g'a kpụchaaru phẹ lẹ ndzụ ono; Chipfu goshi mu nkata akpụru oshi figu labọ, a sụbegbaaru l'agụga eze-ụlo Chipfu.

\VS{2}Nkata lanụ bụ iphe, dụ iya nụ bụ akpụru oshi figu, dụ ree shii, dụgbaa gẹ figu, charu ẹgwa. Nkata ọphuu bụru iphe, dụ iya nụ bụ figu, dụ ẹji shii; mbụ l'ọ dụ-be ẹji; k'ọphu bụ l'ọ tọ dụdu k'eriri.

\VS{3}Noo ya bụ; Chipfu bya ajịa mu sụ: “?Bụ gụnu bẹ ị hụmaru; Jieremaya?”

\par }{\PP Mu sụ iya: “Ọ kwa akpụru oshi figu. Ndu ọphu dụ ree dụshikpoo ree ike; ndu ọphu dụ ẹji dụshikwanaa ẹji ike k'ọphu bụ l'ọ tọ dụdu k'eriri.”


\par }{\PP \VS{4}Tọbudu iya bụ; mu bya anụma opfu kẹ Chipfu, sụru mu:

\VS{5}“Wakwa iphe, Chipfu, bụ Chileke kẹ ndu Ízurẹlu epfu baa: Ọ kwa g'akpụru oshi figu figu ọwa-a, dụgbaa ree-a dụ; bụ gẹ ndu ono, a kpụru lẹ ndzụ l'alị ndu Jiuda dụ mu ree, bụ ndu mu chịfuru l'alị-a chịru je eye l'alị ndu Bábilọnu.

\VS{6}Mu e-gude ẹnya mu eche phẹ nche g'ọ dụru phẹ lẹ ree. E -mechaa; mu edulatakwa phẹ phọ ọzo l'alị ẹka-a. Teke ono bẹ mu e-me g'ẹphe paa ẹka; ọphu mu akwatsuẹdu phẹ. Mu a-dza phẹ g'onye dzarụ oshi; ọphu mu ephefubaẹdu phẹ ephefu.

\VS{7}Mu a-nụ phẹ obu, ẹphe e-gude maru mu; mbụ l'ọo mu bụ Chipfu. Ẹphe a-bụru ndibe mu; mbẹdua abụru Chileke phẹ. Noo kẹle ẹphe e-gude obu phẹ l'ophu l'ophu lwapfuta mu.”


\par }{\PP \VS{8}Wakwa iphe, Chipfu epfu baa: “A bya lẹ k'akpụru oshi figu ono, dụ ẹji ono; mbụ dụta-beru ẹji; k'ọphu bụ l'e tee ridu iya eriri ono; noo gẹ mu e-me Zedekaya, bụ eze ndu Jiuda bụ onoya; mẹ ndu-ishi l'alị-eze iya; mẹkpoo iphe, bụ ndu ono, phọduru lẹ Jierúsalẹmu ono; m'ẹphe -nọ l'alị ẹka-a; m'ẹphe -nọ l'alị ndu Ijiputu.

\VS{9}Mu e-me phẹ g'ẹphe bụru ndu alị-eze ụnwu-eliphe l'ophu a-nọdu asọ oyi. Ẹphe a-bụru phẹ iphe e gude achị ọchi; mẹ iphe, e gude anma l'ẹtu. Ee-gude phẹ agba mgbọnu; gude phẹ ephu l'iphu l'iphe, bụkpoo ẹka mu chịru phẹ ye.

\VS{10}Mu e-me g'e gbua phẹ l'ogu-echi; ẹgu emee phẹ; ẹjo iphe-ememe emee phẹ gbiriri jasụ ẹphe abvụebe l'alị-a, mu nụru phẹ; yẹle ndiche phẹ-a.”




\par }\Chap{25}{\SH Ndu a kpụru lẹ ndzụ a-nọ iya ụkporo apha ẹto l'apha iri
\par }
{\PP \VerseOne{1}Ọwaa bụ opfu Chileke, o pfuru Jieremaya lẹ kẹ ndu Jiuda l'ophu l'apha, kwe Jiehoyakimu, bụ nwa Jiosáya apha ẹno, ọ watarụ abụru eze ndu Jiuda. Apha ono bụ apha mbụ, Nebukadineza watarụ abụru eze ndu Bábilọnu.

\VS{2}Jieremaya, bụ onye mpfuchiru Chileke nụmaepho opfu Chileke ono; o pfuaru iya ndu Jiuda l'ophu; ẹphe l'iphe, bụ ndu bukọta lẹ Jierúsalẹmu. Ọ sụru phẹ-a:

\VS{3}“E -shi k'ụkporo apha l'apha ẹto nta; mbụ e -shi l'apha, kwe Jiosáya bụ nwa Amọnu apha iri l'ẹto, ọ watarụ abụru eze unubẹ ndu Jiuda; byasụ ntanụ ọwa-a; bẹ mu shiẹpho nụta Opfu Chipfu; mu nọdu epfuẹru iya phọ unu mpfutọ; ọphu unu angajẹduru nchị.

\VS{4}Tẹmekpoo Chipfu bya eyekpọo ndu-ozi iya ono, bụ ndu mpfuchiru iya g'ẹphe ha n-yetọ g'ẹphe bya epfuaru unu opfu; ọphu unu angaduru nchị; tẹme ọphu unu eyeduru ọnu.


\par }{\PP \VS{5}“Ẹphe pfua sụ: ‘Unu ghakọbedupho nta; g'unu ha l'ẹhu l'ẹhu; unu hadaphọ ẹjo-ememe, unu eme; mẹkpoo ẹjo-iphe, unu anwụ ememe. Ọ kwa iya bụ g'unu a-nọdu l'alị ono, Chipfu nụru unu; bya anụ iya ndiche unu phẹ ono jasụ l'ojejoje.

\VS{6}Unu be tsoshi agwa ndu ọzo. Unu be jeshiru iya ozi; ọphu unu abashịru iya ẹja. Unu be gudeshi iphe, unu gude ẹka mee gude akpatsu Chipfu iwe. Ọ kwa iya bụ lẹ mu te emekadụru unu iphe.’

\VS{7}Ọphu unu eyeduru mu ọnu; unu gude iphe, unu gude ẹka unu mee gude akpatsu mu iwe. Unu shi ẹgube ono mekaahaa onwunu iphe.” Nokwa iphe, Chipfu eepfu bụ ono.


\par }{\PP \VS{8}Ọo ya bụ lẹ-a; wakwa iphe, Chipfu, bụ Ọkalibe-Kakọta-Ike eepfu baa: “Eshinu unu ta ngabẹduru nchị l'opfu, mu pfuru;

\VS{9}bẹ mu a-chịkobe ndu isheli l'ipfu l'ipfu; yẹe onye-ozi mu, bụ Nebukadineza, bụ eze ndu Bábilọnu. Ọ kwa Chipfu epfu iya. Mu a-chịru phẹ bya g'ẹphe bụru ndu alị-a ọhogu; yẹe iphe, bụ ndu bu iya nụ; mẹ iphe, bụkpoo ọha, bupheru phẹ mgburugburu. Mu e-mebyishibẹbe phẹ rengurengu kpọ; mee phẹ; ẹphe abụru iphe, anyị ishi ẹdzu; bya abụru iphe e gude eme iphe ọchi; yẹle iphe, e gude ephu l'iphu; tẹme l'ọ bụru ochobu jasụ l'ojejoje.

\VS{10}Mu e-me g'ọ-phụ-wuruwuru k'ẹhu-ụtso yẹle ete ẹswa ta adụhe l'echilabọ phẹ; ọphu olu nwanyị, alụ ji; yẹle kẹ nwoke, alụ nwanyị ọ̀phúú adụedu; ọphu ọda ikwe nri adụedu iya; ọphu ọku emeẹdu iya jaa.

\VS{11}Alị ẹka-a l'ophu l'ophu a-bụru okorobo ochobu; tẹme ọha-a l'ophu anọdugbaa eze ndu Bábilọnu l'ẹka; ụkporo apha ẹto l'apha iri.

\VS{12}Teke ụkporo apha ẹto l'apha iri ono dzuẹrupho; mu anụa eze ndu Bábilọnu aphụ; yẹle ọha ono l'ophu. Mbụ l'alị ndu Bábilọnu l'ophu bẹ mu a-nụ aphụ ẹjo-iphe, ẹphe meshiru. Mu eworu iya tọgbo; l'ọ bụru ochobu jasụ l'ojejoje. Nokwa iphe, Chipfu eepfu.

\VS{13}Alị ẹka ono bẹ mu e-mekọta iphemiphe, mu pfuhawaru lẹ mu e-me iya; mbụ iphemiphe, e deru l'ẹkwo, bụ iphe, Jieremaya pfuru lẹ mpfuchiru lẹ k'ọhamoha l'ophu.

\VS{14}Ẹphebedua bẹ ọha, dụ igwerigwe; yẹle eze ndu parụ ẹka e-mechakwaphọ mee phẹ ohu. Mu apfụa phẹ ụgwo g'iphe, ẹphe meru gbaru; yẹle iphe, ẹphe gude ẹka phẹ meta.”


\par }{\SH Okoro oke-ẹhu-eghu Chileke
\par }
{\PP \VS{15}Wakwa iphe, Chipfu, bụ Chileke ndu Ízurẹlu pfuru mu baa: “Okoro-a, bụ iphe, jiru iya nụ bụ mẹe k'oke-ẹhu-eghu mu-a; nafụnu mu iya l'ẹka. Jenụ emee g'iphe, bụ ọha, mu e-zi g'i je alị phẹ ngụkota iya!

\VS{16}Ẹphe -ngụe ya phọ; ẹphe awata akpọ garịgari; wata eme ọbvu ọbvu; kẹle mu a-chịru ndu ogu-echi ye g'ẹphe bụru phẹ ọgu.”


\par }{\PP \VS{17}Tọbudu iya bụ; mu bya anata Chipfu okoro ono; bya ejee ọhamoha, bụ ẹka o ziru mu je emee; ẹphe ngụkota iya;

\VS{18}mbụ Jierúsalẹmu; waa mkpụkpu, nọgbaa l'alị ndu Jiuda; waa ndu eze phẹ; waa ndu-ishi l'alị-eze iya; g'e mekọta iya g'ọ bụru ochobu; yẹle iphe, anyị ishi ẹdzu; waa iphe, e-gude achị ọchi; mẹ iphe, e-gude ephu l'iphu, bụ g'ọ dụ ntanụ-a;

\VS{19}waa Fero, bụ eze ndu Ijiputu; waa ndu-ozi iya; waa ndu-ishi l'alị-eze iya; waa ndu nkiya g'ẹphe ha;

\VS{20}waa iphe, bụ ndu ọhozo, bu l'alị Ijiputu; waa iphe, bụ eze ndu ndu Uzu; waa iphe, bụ eze ndu ndu Filisitayinu; mbụ eze, ndu mkpụkpu Ashikelọnu; yẹle eze ndu mkpụkpu Gaza; waa eze ndu mkpụkpu Ẹkuronu; yẹle nwa ndu phọduru lẹ mkpụkpu Ashịdodu;

\VS{21}waa ndu Edọmu; waa ndu Mówabu; waa ndu Amọnu;

\VS{22}waa iphe, bụ ndu eze ndu Taya; waa iphe, bụ ndu eze ndu Sayịdonu; waa iphe, bụ eze ndu ndu bu l'azụ eze-ẹnyimu azụ iya ọphuu;

\VS{23}waa ndu Dedanu; waa ndu Tema; waa ndu Buzu; waa iphe, bụ ndu bugba l'ọha, dụ ẹnya;

\VS{24}waa iphe, bụ eze ndu ndu Arabu; waa iphe, bụ ndu eze ndu ọhozo, bụ ndu bu l'echiẹgu;

\VS{25}waa iphe, bụ eze ndu ndu Zimiri; waa iphe, bụ eze ndu ndu Elamu; waa iphe, bụ ndu eze ndu Midiya;

\VS{26}waa iphe, bụ ndu eze ndu isheli; ndu bu ntse; mẹ ndu ọphu bu ẹnya; mbụ ndu ono g'ẹphe hakpọo nanụnanu; mbụ-a; ọ bụepho alị-eze, nọkota l'eliphe mgburugburu. G'ẹphe ha -ngụchaa ya; eze ndu Sheshaku angụkwaa ya phọ.


\par }{\PP \VS{27}“Sụ-a; waa iphe, ii-pfuru phẹ baa: Wakwa iphe, Chipfu, bụ Ọkalibe-Kakọta-Ike eepfu; mbụ Chileke kẹ ndu Ízurẹlu: Unu ngụa iphe-a; g'ọ tsụ unu atsụtsu; unu agbọo ya; unu adaa iko; unu taa gbẹshibaedu agbẹshi; ọ bụru iphe, a-kpa iya nụ bụ lẹ mu a-chịru ndu ogu-echi yeru unu.

\VS{28}Ọle teke ẹphe jịkaru l'ẹphe taa natadụ ngu okoro ọbu angụ iphe, nọ iya nụ; l'ịisu phẹ-a: Wakwa iphe, Chipfu, bụ Ọkalibe-Kakọta-Ike eepfu baa: Unu ngụfutajekwa iya!

\VS{29}Lenu! Mu gudeakwa ẹjo-iphe abyapfuta mkpụkpu ono, eeku eyeru ẹpha mu ono. ?Unu arị l'unu a-la g'a ta nụ unu aphụ? Unu taa alakwa g'a ta nụ unu aphụ; kẹle mu e-ku ogu-echi oku g'ọ bya egbufu iphe, bụ ndu bu lẹ mgboko-a.” Nokwa iphe, Chipfu, bụ Ọkalibe-Kakọta-Ike eepfu.


\par }{\PP \VS{30}Nta-a bụ lẹ-a; tụko iphe-a,

\par }{\QB mu pfuru ngu-a pfuaru

\par }{\QB phẹ; sụ phẹ lẹ-a:

\par }{\Q “Chipfu a-gbẹkwa

\par }{\QB l'ephekerephe gbọo

\par }{\QB ụja.

\par }{\Q Ọo-nọdukwa l'ibe iya,

\par }{\QB dụ nsọ chia mkpu;

\par }{\QB gbọoru ndu alị nkiya ụja.

\par }{\Q Ọo-nọdu ara gbagbagba

\par }{\QB gẹ ndu azọshi akpụru

\par }{\QB vayịnu.

\par }{\Q Ọ bụru ndu ọo-nọdu

\par }{\QB araru iya bụ ndu bu

\par }{\QB l'eliphe l'ophu l'ophu.


\par }{\Q \VS{31}Ùtsú a-da gbaa mgboko

\par }{\QB ophorokpo;

\par }{\QB kẹle opfu daru Chipfu

\par }{\QB yẹle ọhamoha.

\par }{\Q Oo-kpe nemadzụ l'ophu ikpe;

\par }{\QB woru ndu ẹjo-iphe haa

\par }{\QB g'e gude ogu-echi

\par }{\QB gbushia.”

\par }{\Q Nokwa iphe, Chipfu eepfu.


\par }{\PP \VS{32}Wakwa iphe, Chipfu, bụ Ọkalibe-Kakọta-Ike eepfu baa: “Lenu! Ẹjo-iphe asakwa galagala; o -shi l'ọha ọwa l'ọosoba l'ọhozo. Mbụ l'oke phẹrephere abyakwa ezizi. Ọ bụru ẹka oo-shi bụ l'ẹka igwe beru alị beru.”

\VS{33}Lẹ teke ono bẹ ndu Chipfu phụru tẹterii a-tụko dabyigbaaru l'ẹkameka; eshi l'ishi mgboko ishi iya-a jasụ l'ishi iya ọphuu. Ọ tọ dụdu onye a-ra ẹkwa phẹ; ọphu aa-pakọbedu odzu phẹ; ọphu ee-lidu phẹ elili. Ọ chia l'ẹphe a-dụjegbaa gẹ nshị dọru l'alị.


\par }{\PP \VS{34}Unubẹ ndu eche atụru; unu raa ẹkwa chia mkpu! Unu rwaphua onwunu l'urwuku; unubẹ ndu-ishi ikpoto atụru! Noo kẹle teke ee-gbushi unu rwuakwaru. Unu a-da iko tụkposhihu g'ite-ụrwa, dụ ree.

\VS{35}Ndu eche atụru te enwedu ẹka ẹphe a-gbaru laa; ọphu ndu-ishi ikpoto atụru enwedu ẹka ẹphe a-gbaru laa gude nahụ.

\VS{36}Ọ kwa olu ẹkwa ndu eche atụru ada ẹgube phọ; mkpu, ẹphe echi; mbụ ndu-ishi ikpoto atụru; noo kẹle Chipfu emebyishiwa ẹka ẹphe echeje atụru phẹ.

\VS{37}Phorokotoko ẹka ono, shi daa nyọnyoronyo ono bẹ ee-me g'ọ dabyiru kẹ mmanụ. Ọ bụru iphe, a-kpa iya nụ bụ ẹhu-eghu Chipfu.

\VS{38}Ọo-parụ ọgba iya haa g'oduma; alị phẹ abụru ochobu. Ọ bụru iphe, a-kpa iya nụ bụ ogu-echi ndu emekpa phẹ ẹhu. Ọzo bụ iphe, a-kpa iya nụ bụ oke ẹhu-eghu Chipfu.




\par }\Chap{26}{\SH Eeme g'e gbua Jieremaya
\par }
{\PP \VerseOne{1}O be lẹ gẹ Jiehoyakimu nwa Jiosáya bahụerupho l'aba-eze ndu Jiuda k'ọ̀phúú; Chipfu bya epfua opfu sụ:

\VS{2}“Wakwa iphe, Chipfu epfu baa: Je je apfụru l'ọma-unuphu eze-ụlo Chipfu je epfuru yeru iphe, bụkpoo ndu bu lẹ mkpụkpu, nọgbaa l'alị ndu Jiuda, bụ ndu abyajẹ abarụ Chileke ẹja l'ụlo Chipfu. Pfuaru phẹ iphemiphe, mu sụru ngu g'i pfuaru phẹ. Te pfuphodokwaru phẹ iya mẹ nanụ.

\VS{3}?A maru; ?ẹphe angabẹ nchị. Onyenọnu aghakọbe haa ẹjo-ememe, oome. Ọo ya bụ; mu apalia pazeta. Mu tee meẹdu phẹ ẹjo-iphe, mu shi doberu phẹ; bụ iphe, kparụ iya nụ bụ ẹjo-ememe, ẹphe meshiru.


\par }{\PP \VS{4}“Iphe, ii-pfuru phẹ bụ lẹ-a: Ọ -bụru l'unu taa ngabẹduru iya nchị; eme iphe, mu tụru ekemu iya, bụ ọphu mu doberu l'iphu unu;

\VS{5}tẹme ọ -bụru l'unu taa ngadụ nchị l'opfu, ndu-ozi mu, bụ ndu mpfuchiru epfu, bụ ndu mu ziru; ẹphe byapfuta unu; ẹphe -byachaa; ẹphe abyabaa; ọphu unu angaduru nchị;

\VS{6}bẹ mu e-mekwa ụlo-a g'ọ dụ gẹ Shilo; mee mkpụkpu-a l'ọoburu iphe, ee-gudeje ephu l'iphu l'ọhamoha, nọ lẹ mgboko mgburugburu.”


\par }{\PP \VS{7}No iya; ndu-uke Chileke; mẹ ndu mpfuchiru; mẹkpoo ndu Ízurẹlu l'ophu nụmakota ẹka Jieremaya epfu iphe ono l'ụlo Chipfu.

\VS{8}Tọbudu iya bụ; epfughe, Jieremaya epfugheru ndu ono g'ẹphe ha iphe, Chipfu sụru g'o pfua; ndu-uke ono; mẹ ndu mpfuchiru ono; mẹkpoo ndu ono g'ẹphe hakọta zụle iya phọ gburumu gude; sụ iya: “Ị nwụhujekwa!

\VS{9}?Dẹnu g'o gude i gude ẹpha Chipfu epfu l'ụlo-a e-mechaa dụ gẹ Shilo; tẹme lẹ mkpụkpu-a e-mechaa bụru ochobu, adụdu onye bu iya nụ?” Tọbudu iya bụ; ndu ono l'ophu bya azụpyabe Jieremaya l'ụlo Chipfu l'ẹka ono.


\par }{\PP \VS{10}O be teke ndu-ishi l'alị ndu Jiuda nụmaru iphe, ada nụ; ẹphe shi l'unuphu ibe eze wụhu jeshia l'ụlo Chipfu. Ẹphe bya eje anọduchaa l'ọnu-abata ọ̀phúú l'ụlo Chipfu.

\VS{11}Tọbudu iya bụ; ndu-uke; yẹe ndu mpfuchiru ono bya asụ ndu-ishi ono; yẹe ndu Ízurẹlu l'ophu sụ phẹ: “Nwoke-a gbakwarụ k'ekpe mpfụ-gbu. Noo kẹle unu gudekpọwaa nchị unu nụma iphe, o gude mpfuchiru pfua lẹ kẹ mkpụkpu-a!”


\par }{\PP \VS{12}No iya; Jieremaya bya asụ ndu-ishi ono g'ẹphe ha ẹphe lẹ ndu Ízurẹlu g'ẹphe ha: “Ọ kwa Chipfu yeru mu gẹ mu bya epfua iphe, ee-me ụlo-a; waa mkpụkpu-a, bụ iya bụ iphemiphe-a, unu nụmaru-a.

\VS{13}Nta-a bụ; unu dozia ụzo unu; yẹle umere unu! Unu wata eme iphe, o pfuru; mbụ Chipfu, bụ Chileke unu. Ọo ya bụ gẹ Chipfu apalia pazeta. O too meẹdu unu ẹjo-iphe, o shi sụ l'oo-me unu.

\VS{14}Ọ -bụru mbẹdua bẹ unu elenaa lẹ mu nọ unu l'ẹka. Iphe, unu rịkpooru l'ọ dụ ree bya apfụru nhamụnha; unu mee mu iya.

\VS{15}Ọle ọ bụ; ọo ẹpho ọphu unu a-makaharụ bụ lẹ-a; unu -gbua mu; ikpe-ọchi onye adụdu iphe, o meru atụ-koru unu l'ishi; tụ-koru l'ishi mkpụkpu-a; yẹle ishi ndu bu iya nụ. Kẹle tororo iya bụ l'ọo Chipfu yeru mu gẹ mu byapfuta unu bya epfua iphe-a g'unu nụma.”


\par }{\PP \VS{16}Noo ya bụ; ndu-ishi ono yẹe ndu Ízurẹlu l'ophu sụ ndu-uke; ẹphe lẹ ndu mpfuchiru ono-a: “E tee kpekwa nwoke-a mpfụ-gbu! O gudeakwa ẹpha Chipfu, bụ Chileke anyi pfua opfu nụ anyi.”


\par }{\PP \VS{17}Ndu bụ ọgerenya l'alị ono harụ gbẹshi kpịritaru bya apfụru sụ ikpoto ndu kụru l'ẹka ono-a:

\VS{18}“Mayịka, bụ onye Morẹshetu bẹ ziru ndu Jiuda ozi Chipfu ziru lẹ teke Hezekáya, bụ eze ndu Jiuda. O pfuru ndu Jiuda sụ phẹ: Wakwa iphe, Chipfu, bụ Ọkalibe-Kakọta-Ike eepfu:

\par }{\Q “Ee-mechaa kọo ọkoro l'úbvú Zayọnu kọfu g'onye akọ opfu.

\par }{\Q Mbụ lẹ mkpụkpu Jierúsalẹmu bẹ e-mechaa bụru ikpọzu.

\par }{\Q Eli úbvú ono, bụ ẹka eze-ụlo Chileke nọ ono

\par }{\QB e-mechaa bụru ẹka ẹgbudu zechiru.


\par }{\MM \VS{19}Hezekáya, bụ eze Jiuda; ọzoo onye ọzo kpọ l'alị ndu Jiuda; ?ẹphe gburu iya-a egbugbu? ?Tọ bụ-chidaa iphe, Hezekáya meru bụ l'ọ tsụru Chipfu ebvu; wata achọ ụzo, ya e-shi tụba iya l'ẹnya? Tọo Chipfu ?tọ paliduru pazeta k'ọphu bụ l'o to meẹduru phẹ ẹjo-iphe, o shi sụ l'oo-me phẹ. Ọ kwa ẹjo-iphe bẹ anyi eme onwanyi nta-a.”


\par }{\PP \VS{20}O nwekwarụro onye ọzo gudejekwaphọ ẹpha Chipfu pfua mpfuchiru. Onye ono bụ Uráya nwa Shemaya. Ẹka a nwụru iya bụ lẹ mkpụkpu Kiriyatu-Jiarimu. O pfukwarụpho iphe, Chipfu sụru g'o pfua l'opfu ẹhu mkpụkpu-a; yẹle alị ẹka-a; ẹgube-a, Jieremaya pfuru-a.

\VS{21}O be teke eze, bụ Jiehoyakimu; yẹe ndu-ishi Ojọgu iya; waa ndu-ishi l'alị-eze iya nụmaru opfu iya; eze meahaa gẹ ya gbua ya. Obenu lẹ Uráya nụmaru iya gude ndzụ-agụgu gbalaa laa alị ndu Ijiputu.

\VS{22}Eze, bụ Jiehoyakimu zilẹ-a Ẹlunatanu nwa Akụbo; bya ahakwarụpho nemadzụ yeru iya; g'o je alị ndu Ijiputu.

\VS{23}Ẹphe je l'ẹka ono je akpụta Uráya bya akpụru iya je anụ eze, bụ Jiehoyakimu, bụ onye pfuru; e gude ogu-echi gbuta nwoke ono tụa. E woru odzu iya je etuphaa etupha l'ẹka eelije ndu ẹnya lwarụ.


\par }{\PP \VS{24}Ọle g'ọ dụhabe; Ahikamu nwa Shafanu tụru íkè yeru Jieremaya. Ọ bụru iya bụ l'a ta akpụduru iya nụ ndiphe g'e gbua.




\par }\Chap{27}{\SH Ndu Jiuda a-la l'ẹka Nebukadineza
\par }
{\PP \VerseOne{1}O be gẹ Zedekaya nwa Jiosáya bahụru l'ọkwa-eze ndu Jiuda k'ọ̀phúú; Chipfu bya epfua opfu-a nụ Jieremaya.

\VS{2}Wakwa iphe, Chipfu epfu baa: “Kwee agadagba yẹe odogoro; l'ị tụko iya nyabẹ onwongu l'olu.

\VS{3}L'i zia ndu byaru Jierúsalẹmu ozi g'e je ezia eze ndu Edọmu; waa eze ndu Mówabu; waa eze ndu Amọnu; waa kẹ ndu Taya waa kẹ ndu Sayịdonu. L'e zikwaa ya phọ Zedekaya bụ eze ndu Jiuda.

\VS{4}Zia phẹ ozi g'ẹphe je ezia nnajịuphu phẹ sụ phẹ-a: Wakwa iphe, Chipfu, bụ Ọkalibe-Kakọta-Ike eepfu; mbụ Chileke ndu Ízurẹlu. Waa iphe, unu e-zi nnajịuphu unu baa:

\VS{5}‘Ọ kwa ike-ọkpu mu, parụ ẹka; yẹe oshi-ẹka mu lọchiru alọchi bẹ mu gude mee mgboko-a l'ophu; bya emee nemadzụ; yẹle anụ, bu iya nụ; tẹme ọ bụru onye dụ mu ree bẹ mu anụje iya.

\VS{6}Nta-a bụ lẹ-a; alị unu l'ophu bẹ mu yekọtawaru l'ẹka onye-ozi mu, bụ Nebukadineza, bụ eze ndu Bábilọnu. Mu mekwarụpho gẹ anụ, bu l'ẹgbudu nọduchaa mu l'ẹka.

\VS{7}Ọhamoha l'ophu a-nọdu iya l'ẹka; nọdu iya nwa iya; waa nwanwa iya; jasụ alị-eze iya adakpọhu. Noo teke ọhamoha, dụ igwerigwe mẹkpoo eze ndu parụ ẹka e-me iya ohu phẹ.


\par }{\PP \VS{8}“ ‘Teke ọ bụ l'o nweru ọhamoha; ọzoo alị-eze, jịkaru anọdu Nebukadineza l'ẹka; mbụ eze ndu Bábilọnu; ọzoo l'ẹphe jịkaru edobe olu g'ọ nyabẹ phẹ agadagba-njịgba iya; mu egude ogu-echi; yẹe ọkpa nri; yẹe ẹjo iphe-ememe nụa ndu ọbu aphụ. Mbụ mee ndu ono iphe gbiriri jasụ mu egude ẹka Nebukadineza mebyishibẹbe ndu ọbu. Nokwa iphe, Chipfu eepfu.

\VS{9}Ọo ya bụ lẹ-a; unu ta angakwaru ndu mpfuchiru unu nchị; mẹ ndu jibya unu; mẹ ndibe unu, akọje iphe, nrwọ bụ; mẹ ndibe unu, ndu agba ẹja; mẹ ndu karụ akaka, bụ ndu asụje unu l'unu taa lakwa eze ndu Bábilọnu l'ẹka.

\VS{10}Mpfuchiru, ẹphe epfuru unu bụ ụka bẹ ẹphe adzụshiru unu. Ọ bụru iphe, oo-me bụ g'unu haa alị unu lamihukpọo alamihu. Mu e-nwufu unu enwufu; unu eje alaa l'iswi.

\VS{11}Obenu l'ọha -woru olu doberu eze ndu Bábilọnu; ọ nyabẹ phẹ agadagba-njịgba iya; ẹphe nọdu iya l'ẹka; bẹ mu e-kwe haa g'ẹphe buru l'alị k'ẹka phẹ; akọ iya opfu; buru iya eburu. Nokwa iphe, Chipfu eepfu.’ ”


\par }{\PP \VS{12}Mu wokwarụpho ozi ono zia Zedekaya, bụ eze ndu Jiuda. Mu sụ iya: “Wozekwa olu doberu eze ndu Bábilọnu g'ọ nyabẹ ngu agadagba-njịgba iya; nọdu iya l'ẹka; yẹe ndibe iya; k'ọphu ịi-nọdu ndzụ.

\VS{13}?Dẹnu g'o gude gụbedua gụ lẹ ndu alị ngu l'ophu je l'a-bụru ndu ee-gude ogu-echi gbushia; ẹgu egbushia phẹ; yẹle ẹjo iphe-ememe, bụ iphe, Chipfu pfuru lẹ ya e-gude gbushia ọha, jịkaru l'ẹphe taa nọdudu eze ndu Bábilọnu l'ẹka.

\VS{14}Unu ta ngakwa nchị l'opfu ndu mpfuchiru, asụje unu l'unu ta abyakwa anọdu eze ndu Bábilọnu l'ẹka; kẹle ọ kwa ụka bẹ ẹphe adzụru unu lẹ mpfuchiru ono.

\VS{15}Wakwa iphe, Chipfu epfu baa: ‘Ọ tọ bụkwa mbẹdua ziru phẹ ozi ono. Ọ tọ bụkwa mu bẹ ẹphe epfuchiru. Ọ kwa ụka bẹ ẹphe adzụ. Ọ bụru iya e-me; mu enwufu unu nwuru unu jeye; unu alaa l'iswi; unubẹdua l'onwunu; unu lẹ ndu ono, epfuru unu mpfuchiru ono.’ ”


\par }{\PP \VS{16}Mu bya asụ ndu-uke Chileke; ẹphe lẹ ndu Jiuda l'ophu lẹ-a: “Wakwa iphe, Chipfu epfu baa: Unu ta ngakwa nchị l'opfu ndu mpfuchiru, asụje unu l'ọ bụfukwaa nwanshịi nta; l'aatụko ngwa ono, e gwetarụ l'ụlo Chileke laa alị ndu Bábilọnu ono gwephuta azụ. Ọ kwa ụka bẹ ẹphe adzụ lẹ mpfuchiru, ẹphe epfuru unu.

\VS{17}Unu ta ngakwaru phẹ nchị. Unu nọdu eze ndu Bábilọnu l'ẹka g'unu anọdu ndzụ. ?Dẹnu g'o gude mkpụkpu-a je l'a-bụru ikpọzu?

\VS{18}Ọ -bụru l'ẹphe bụ ndu mpfuchiru; ẹphe nọdu anụmaje olu Chipfu; g'ẹphe rwọnaa Chipfu, bụ Ọkalibe-Kakọta-Ike gẹ ngwa-ụlo ono, e gude dozia eze-ụlo Chipfu ono, bụ ọphu phọdukwaduru nụ; yẹe ọphu phọduru l'ibe eze ndu Jiuda; yẹe ọphu phọduru lẹ Jierúsalẹmu ta abụhe iphe, ee-rwuta laa alị ndu Bábilọnu.

\VS{19}Lẹ-a; wakwa iphe, Chipfu, bụ Ọkalibe-Kakọta-Ike eepfu lẹ k'itso itso eze-ụlo Chileke; waa k'iphe ono, eeyeje mini, echi ririri ono; waa k'ọgba-kperekpere; waa ikpoto ngwa ọzo ono, phọdugbaaru lẹ mkpụkpu-a,

\VS{20}bụ ndu ọphu o gwetaduru; mbụ Nebukadineza, bụ eze ndu Bábilọnu; teke ọ kpụru eze ndu Jiuda, bụ Jiehoyakinu nwa Jiehoyakimu lẹ ndzụ shi Jierúsalẹmu laa alị ndu Bábilọnu; kpụpyabekota iya ndu a maru amaru l'alị ndu Jiuda yẹle Jierúsalẹmu.

\VS{21}Ee! Wakwa iphe, Chipfu, bụ Ọkalibe-Kakọta-Ike eepfu; mbụ Chileke kẹ ndu Ízurẹlu; wakwa iphe, oopfu lẹ k'iphe ono, e gwephodoru l'ụlo Chipfu ono; yẹe ọphu phọduru l'ibe eze ndu Jiuda; yẹe ọphu phọduru lẹ Jierúsalẹmu:

\VS{22}‘G'ẹphe ha bẹ ee-gwetachakwa laa alị ndu Bábilọnu. Ọ bụru l'ẹka ono bẹ ọo-nọdu gbiriri jasụ mbọku, mu a-chọru iya bya. Noo teke mu a-chịphuta iya azụ bya edophukwa azụ l'ẹka-a.’ ” Nokwa iphe, Chipfu eepfu.




\par }\Chap{28}{\SH Onye adzụje ụka lẹ mpfuchiru, bụ Hananiya
\par }
{\PP \VerseOne{1}Ọ bụru l'apha ono kwaphọ; gẹ Zedekaya bahụru l'aba-eze ndu Jiuda k'ọ̀phúú; l'ọnwa k'ise l'ime apha k'ẹno; bẹ onye mpfuchiru, bụ Hananaya nwa Azụru, bụ onye shi mkpụkpu Gibiyọnu; nọ l'ụlo Chipfu l'iphu ndu-uke Chileke; mẹ l'iphu ọha l'ophu sụ mu-a:

\VS{2}“Wakwa iphe, Chipfu, bụ Ọkalibe-Kakọta-Ike eepfu; mbụ Chileke ndu Ízurẹlu: Mu a-nyakashị agadagba-njịgba ono, eze ndu Bábilọnu nyabẹru unu ono.

\VS{3}L'ime apha labọ bẹ mu a-chị-phutakọta iphe, bụkpoo ngwa ụlo Chipfu ono azụ l'ẹka-a; mbụ ngwa ono, eze ndu Bábilọnu, bụ Nebukadineza chịtaru l'ẹka-a lashịa alị ndu Bábilọnu.

\VS{4}Ndu mu a-chị-phutakwaphọ azụ l'ẹka-a bụ Jiehoyakinu nwa Jiehoyakimu, bụ eze ndu Jiuda; mẹkpoo iphe, bụkota ndu a kpụru lẹ ndzụ l'alị ndu Jiuda, bụ ndu larụ alị ndu Bábilọnu; noo kẹle mu a-nyakwa agadagba-njịgba ono, eze ndu Bábilọnu nyabẹru unu ono. Nokwa iphe, Chipfu eepfu.”


\par }{\PP \VS{5}Tọbudu iya bụ; onye mpfuchiru, bụ Jieremaya bya eyee ọnu sụ onye mpfuchiru ono, bụ Hananaya-a l'iphu ndu-uke; yẹle l'iphu iphe, bụkpoo ndu pfụru l'ụlo Chipfu;

\VS{6}sụ iya: “G'ọ dụkwa nno! Gẹ Chipfu mekwaa ya nno! Gẹ Chipfu mekwaa iphe ono, i pfuru lẹ mpfuchiru ono; g'ọ chị-phutakwa ngwa ụlo Chipfu azụ; yẹe ndu a kpụru lẹ ndzụ; g'o shikwa l'alị ndu Bábilọnu tụko phẹ chị-phuta azụ l'ẹka-a!

\VS{7}Ọle g'ọ dụhabe; ngabẹkwa nchị nụma iphe, mu abya epfu ye ngu lẹ nchị; yẹle nchị ndu-a l'ophu.

\VS{8}Ndu mpfuchiru, vu mu ụzo; bya evuru ngu ụzo; mbụ ndiche; bụepho iphe, ẹphe epfuje lẹ mpfuchiru nụ ọha, dụ igwerigwe; yẹe alị-eze, parụ ẹka; bụ l'ọgu a-dụ; yẹe ọkpa-nri; waa ẹjo iphe-ememe.

\VS{9}Obenu l'onye mpfuchiru, epfu opfu lẹ nchị a-dụ doo bụepho teke iphe, o pfuru meru g'o pfuru iya bẹ ee-kweje lẹ Chipfu ziru iya eviya.”


\par }{\PP \VS{10}Tọbudu iya bụ; onye mpfuchiru ono, bụ Hananaya bya anyafụ Jieremaya, onye mpfuchiru agadagba-njịgba ono, ọ nya ono bya eworu iya nyajia.

\VS{11}Hananaya bya apfụru l'iphu ọha l'ophu sụ: “Wakwa iphe, Chipfu epfu baa: Ọ kwa ẹgube-a bụ gẹ ya a-gbajifu agadagba-njịgba kẹ Nebukadineza, bụ eze ndu Bábilọnu l'olu ọhamoha l'ime apha labọ.” O pfuẹpho nno; Jieremaya tụgbua.


\par }{\PP \VS{12}A nọekwapho nwanshịi g'onye mpfuchiru, bụ Hananaya gbajifucharu agadagba-njịgba ono, nọ l'olu onye mpfuchiru, bụ Jieremaya ono; Jieremaya ọbu nụma olu-Opfu Chipfu, sụru iya:

\VS{13}“Je je akaru Hananaya sụ iya lẹ-a: Wakwa iphe, Chipfu epfu: Iphe, i gbajifuru bụkwa agadagba-njịgba ọphu e meru l'oshi; ọle iphe, mu e-gude dochia ya bụ agadagba-njịgba ọphu e meru l'ígwè.

\VS{14}Wakwa iphe, oopfu; mbụ Chipfu, bụ Ọkalibe-Kakọta-Ike; mbụ Chileke kẹ ndu Ízurẹlu: Mu e-woru agadagba-njịgba ọphu e meru l'ígwè nyabẹ l'olu ọhamoha-a l'ophu gude mee phẹ g'ọ bụru Nebukadineza, bụ eze ndu Bábilọnu bẹ ẹphe a-nọdu l'ẹka. Mbụ lẹ mu e-me iya g'ọ nọdu elekọtachaa mẹ anụ, bu l'ẹgbudu.”


\par }{\PP \VS{15}Tọbudu iya bụ; onye mpfuchiru, bụ Jieremaya sụ Hananaya, bụ onye mpfuchiru-a: “Ngabẹkpodapho nchị; Hananaya! Ọ tọ bụkwa Chipfu ziru ngu g'ị bya; obenu l'i mewaru ndu-a; ẹphe je adakobe iphe, abụdu eviya.

\VS{16}Ọo ya bụ lẹ-a; wakwa iphe, Chipfu epfu baa: ‘Mu abyakwa ngu ewofu l'eli mgboko-a. Apha-a gẹdegede bẹ ịi-nwụhu; kẹle i pfuwaru opfu, eme g'e kwefuru Chipfu ike.’ ”


\par }{\PP \VS{17}O -rwuẹpho l'ọnwa k'ẹsaa l'apha ono kwaphọ; Hananaya, bụ onye mpfuchiru nwụhu.




\par }\Chap{29}{\SH Ẹkwo-ozi, e deru nụ ndu a kpụru lẹ ndzụ
\par }
{\PP \VerseOne{1}Ọwaa bụ iphe, e deru l'ẹkwo-ozi, Jieremaya gbẹ lẹ Jierúsalẹmu dee nụ g'a nụ ndu bụ ọgerenya l'ime ndu ọphu nọ ndzụ l'ime ndu ono, a kpụru lẹ ndzụ ono; l'a nụ iya ndu bụ uke; mẹ ndu bụ ndu mpfuchiru; mẹ iphe, bụkpoo ndu ono, Nebukadineza kpụru lẹ ndzụ shi lẹ Jierúsalẹmu laa alị ndu Bábilọnu ono.

\VS{2}Teke ono bẹ a kpụakwanaru eze, bụ Jiehoyakinu lẹ ndzụ; yẹe ne iya, bụ eze-nwanyị; mẹ ndu eleta ibe eze ẹnya; mẹkpoo ndu-ishi ndu Jiuda yẹe ndu Jierúsalẹmu l'ophu; mẹ ndu eme ọna; mẹ ndu akpụ ụzu; bẹ a kpụkotawaru lẹ ndzụ kpụru lụfu lẹ Jierúsalẹmu.

\VS{3}Onye ọ nụru ẹkwo-ozi ọbu bụ Eleyasa nwa Shafanu; yẹe Gemaraya nwa Hilikaya, bụ ndu Zedekaya, bụ eze ndu Jiuda ziru ozi g'e je zia eze, bụ Nebukadineza l'alị ndu Bábilọnu. Ẹkwo-ozi, Jieremaya deru ọbu sụru:


\par }{\PP \VS{4}“Wakwa iphe, Chipfu epfu baa; mbụ Ọkalibe-Kakọta-Ike; Chileke kẹ ndu Ízurẹlu. Ndu oopfu iya anụ bụ ndu ono, a kpụru lẹ ndzụ ono g'ẹphe ha; mbụ ndu ono, mu meru; e shi lẹ Jierúsalẹmu kpụru phẹ laa Bábilọnu ono:

\VS{5}Unu kpụshikwaa ụlo buru; unu akọo opfu ria iphe, o metaru.

\VS{6}Unu lụshikwaa nwanyị nwụshia ụnwegirima; unu achọtaru ụnwu unu nwoke nwanyị alụlu; unu ekee ụnwu unu nwanyị ji; k'ọphu ẹphebedua l'e-nwekwarụpho ụnwegirima. Unu nọdukwa l'ẹka ono ka adụ igwerigwe; unu taa nọdukwa aka alwa alị.

\VS{7}Ọzo bụ lẹ-a; unu chọjekwa iphe, e-me gẹ nchị dụ doo lẹ mkpụkpu ono, bụ ẹka a kpụru unu lẹ ndzụ laa ono. Unu pfujeru nụ Chipfu l'iswi ẹhu ndu ono; kẹle nchị -dụ phẹ doo; l'ọ dụkwapho unu.

\VS{8}Kẹle-a; wakwa iphe, Chipfu, bụ Ọkalibe-Kakọta-Ike eepfu; mbụ Chileke ndu Ízurẹlu: Unu te ekwekwa gẹ ndu mpfuchiru unu; mẹ ndu agbaru unu ẹja; duru unu ghaa ụzo. Unu ta angajẹkwaru phẹ nchị lẹ nrwọ, unu meru phẹ; ẹphe nọdu arwọ.

\VS{9}Ọ kwa ụka bẹ ẹphe adzụru unu sụ l'ẹphe gude ẹpha mu epfu mpfuchiru. Ọ tọ bụkwa mu yeru phẹ. Nokwa iphe, Chipfu eepfu.”


\par }{\PP \VS{10}Wakwa iphe, Chipfu epfu baa: “A -nọepho ụkporo apha ẹto l'apha iri lẹ Bábilọnu bẹ mu a-byapfuta unu bya emeeru unu iphe ono, dụ ree ono, mu kweru ukwe iya ono; mbụ lẹ mu a-bya eduphuta unu azụ l'alị ẹka-a.

\VS{11}Kẹle mu maru ọriri, mu arị l'ẹhu unu. Nokwa iphe, Chipfu eepfu. Mu arị k'eme g'ẹhu dụ unu guu; ọ tọ bụkwa g'ọ dụru unu lẹ njọ. Gẹ mu mee g'ụzo iphu dụru unu lẹ ree; unu enweru iphe, unu a-nọdu ele ẹnya iya.

\VS{12}Teke ono bẹ unu a-rakuje mu; unu abyapfuta mu; bya epfuru nụ mu; mu angabẹru unu nchị.

\VS{13}Tẹme unu achọo mu; chọta mu; mẹ ọ -bụru l'unu gude obu unu l'ophu achọ mu.

\VS{14}Teke ono bẹ unu a-chọ mu chọta; nokwa iphe, Chipfu epfu. Mu emee unu; unu taa bụeduru ndu a kpụru lẹ ndzụ. Mbụ lẹ mu e-jeẹpho l'iphe, bụkpoo ọhamoha; mẹkpoo ẹkameka ono, mu chịru unu laa ono je achị-phuta unu azụ l'ẹka ono, mu meru; a kpụa unu lẹ ndzụ ono. Nokwa iphe, Chipfu eepfu.”


\par }{\PP \VS{15}Unu a-sụkwaro: “Chipfu yeanaru anyi ndu mpfuchiru lẹ Bábilọnu.”

\VS{16}Obenu lẹ-a; wakwa iphe, Chipfu epfu baa l'opfu ẹhu onye eze ono, nọ l'aba-eze Dévidi ono; yẹle opfu ẹhu iphe, bụkpoo ndu phọduru lẹ mkpụkpu-a; mbụ ụnwunna unu, bụ ndu ọphu a kpụkobeduru unu l'ẹphe lẹ ndzụ.

\VS{17}Ee! Wakwa iphe, Chipfu bụ Ọkalibe-Kakọta-Ike eepfu baa: “Iphe, mu e-ye bụkwa ogu-echi; yẹe ọkpa-nri yẹe ẹjo iphe-ememe g'ọ bụru phẹ ọgu. Mu emee phẹ; ẹphe adụ g'ẹjo akpụru oshi figu, dụta-beru ẹji k'ọphu bụ l'e tee ridu iya eriri.

\VS{18}Mu e-gude ogu-echi; yẹe ọkpa-nri; yẹe ẹjo iphe-ememe achị phẹ ọso. Mu emee phẹ; ẹphe abụru iphe, alị-eze nọgbaa lẹ mgboko-a a-nọdu asọ oyi; mbụ ẹphe abụru iphe, e gude atụ ọnu; yẹe iphe, anyị ishi ẹdzu; waa iphe e gude achị ọchi; yẹe iphe, e gude ephu l'iphu l'ẹka ọhamoha nọ, bụ ẹka mu chịru phẹ jeye.

\VS{19}Noo kẹle ẹphe ta ngabẹduru nchị l'opfu mu; ọ kwa Chipfu epfu iya; mbụ opfu, mu pfuru mpfutọ nụ phẹ; ọ bụru ndu mu ziru iya bụ ndu-ozi mu bụ ndu mpfuchiru. Ọphu unubẹdua, a kpụru lẹ ndzụ-a angakwarụpho nchị. Nokwa iphe, Chipfu eepfu.”

\VS{20}Ọo ya bụ lẹ-a; unu nụmakwa Opfu Chipfu g'unu ha bụru ndu a kpụru lẹ ndzụ; bụ ndu mu chịtaru lẹ Jierúsalẹmu chịlaa Bábilọnu.


\par }{\PP \VS{21}Wakwa iphe, Chipfu epfu baa; mbụ Ọkalibe-Kakọta-Ike, bụ Chileke kẹ ndu Ízurẹlu; wakwa iphe, oopfu l'opfu-ẹhu Éhabu nwa Kolaya; yẹe opfu-ẹhu Zedekaya nwa Maseya, bụ ndu gude ẹpha mu adzụru unu ụka lẹ mpfuchiru: “Mu e-woru phẹ ye l'ẹka Nebukadineza, bụ eze ndu Bábilọnu; l'o woru phẹ gbushia l'atatiphu unu ẹka unu ele ẹnya.

\VS{22}Ọo phẹ a-kpa iphe, ndu Jiuda ono, a kpụru lẹ ndzụ ono g'ẹphe ha, bụ ndu nọ l'alị ndu Bábilọnu a-wata ephu l'iphu sụ: ‘Gẹ Chipfu mekwaa ngu iphe, o meru Zedekaya; yẹe Éhabu, bụ ndu eze ndu Bábilọnu hụru l'ọku.’

\VS{23}Noo kẹle ẹphe mewaru iphe-eswe l'echilabọ ndu Ízurẹlu. Ẹphe l'unyomu obutobu phẹ riwaru ogori; tẹme ẹphe gudewaa ẹpha mu dzụa ụka, bụchaa iphe, mu asụduru phẹ g'ẹphe mee. Iphemiphe ono bẹ mu makọtaru; tẹme mu bụru onye-ekebe iya.” Nokwa iphe, Chipfu eepfu.


\par }{\SH Ozi, e ziru Shemaya
\par }
{\PP \VS{24}“Karụ Shemaya, bụ onye Nehelamu:

\VS{25}Wakwa iphe, Chipfu epfu; mbụ Ọkalibe-Kakọta-Ike; bya abụru Chileke ndu Ízurẹlu: I gude ẹpha ngu dee ẹkwo-ozi wolaaru iphe, bụkpoo ndu nọ lẹ Jierúsalẹmu; bya anụ iya Zefanaya nwa Maseya, bụ onye uke; mẹkpoo iphe, bụkota ndu-uke ndu ọphuu g'ẹphe ha. Ị sụru Zefanaya-a:

\VS{26}‘Chipfu meakwaru ngu onye uke g'ị nọdu l'ọkwa Jiehoyada; g'ị nọdu eleta ụlo Chipfu ẹnya. O -nweru onye ọbvu eme, kuru onwiya onye mpfuchiru; chịru iya ọkpa ye lẹ mkpọro; nwua ya olu lẹ mgbọrígwè.

\VS{27}?Bụ gụnu kparụ iphe, ị tị gbọduru Jieremaya onye Anatọtu ụja, bụ onye epfuru unu mpfuchiru?

\VS{28}Wakwa ozi, o ziru anyi lẹ Bábilọnu baa: “Iphe ọbu a-nọkwa ọdu. Ọo ya bụ lẹ-a; unu kpụshikwaa ụlo buru; unu akọo opfu ria iphe, o metaru.” ’ ”


\par }{\PP \VS{29}Ọ bụru iya bụ l'onye uke ono, bụ Zefanaya abya eworu ẹkwo-ozi gụaru Jieremaya, bụ onye mpfuchiru.

\VS{30}No iya; olu-Opfu Chipfu rwua Jieremaya nchị sụ:

\VS{31}“Woru ozi-a zia g'o rwua lẹ nchị iphe, bụ ndu ono, a kpụru lẹ ndzụ ono g'ẹphe ha: Wakwa iphe, Chipfu epfu l'opfu ẹhu Shemaya, bụ onye Nehelamu: Eshinu Shemaya epfuru unu iphe ọ sụru lẹ mu pfuru; l'ẹbe abụ l'ọo mu ziru iya ya; be o mewaru; unu je adakobe iphe, abụdu eviya.

\VS{32}Wakwa iphe, Chipfu epfu baa: Shemaya, bụ onye Nehelamu bẹ mu a-nụ aphụ; yẹle awa iya l'ophu; k'ọphu bụ l'ọ tọ dụkwa onye o nweru a-phọdukwadu nụ l'echilabọ ndu-a; ọphu ọo-hụmadu iphe-ọma ono, mu e-mechaa meeru ndu ndibe ono; noo kẹle o pfuwaru iphe, e gude kwefuru mu ike.” Nokwa iphe, Chipfu eepfu.




\par }\Chap{30}{\SH Chileke ekwe ukwe alwalwa ndu Ízurẹlu
\par }
{\PP \VerseOne{1}Wakwa opfu, shi l'ọnu Chipfu rwua Jieremaya nchị.

\VS{2}“Wakwa iphe, oopfu; mbụ Chipfu, bụ Chileke kẹ ndu Ízurẹlu: Tụko opfu-a, mu pfuru nụ ngu-a dekọta l'ẹkwo.

\VS{3}Kẹle-a: wakwa iphe, Chipfu epfu baa: mbọku abyakwa; teke mu e-je l'ẹka a kpụru ndibe mu lẹ ndzụ laa; mbụ ndibe mu bụ ndu Ízurẹlu ẹphe lẹ ndu Jiuda; je eduphuta phẹ azụ; bya edophu phẹ azụ l'alị ono, mu nụru nna phẹ oche g'ọ bụru nkephẹ ono. Nokwa iphe, Chipfu eepfu.”


\par }{\PP \VS{4}Wakwa opfu, Chipfu pfuru pfudoru ndu Ízurẹlu ẹphe lẹ ndu Jiuda.


\par }{\Q \VS{5}“Wakwa iphe, Chipfu epfu

\par }{\QB baa:

\par }{\Q Anyi anụkwa mkpu,

\par }{\QB ẹphe echi;

\par }{\QB mbụ ndu ndzụ agụ.

\par }{\Q Mbụ l'ọo n-yemebvu dụ;

\par }{\QB ọ tọ bụdu nchị-adụ-doo.


\par }{\Q \VS{6}Jịnaa ajị hụma; nwoke

\par }{\QB ?ọ tsụje ime nwa?

\par }{\Q ?Dẹnukwanu g'o gude mu

\par }{\QB hụmagba unwoke l'ẹhu

\par }{\QB l'ẹhu g'ẹphe chịgbaaru

\par }{\QB ẹka kwẹe l'ẹpho gẹ nwanyị,

\par }{\QB ime eme;

\par }{\QB onyenọnu wochaaru iphu

\par }{\QB gbanwụbe ọnwu ọnwu?


\par }{\Q \VS{7}Tụswekwa! Mbọku ono

\par }{\QB a-dụkwa ẹjo ẹji;

\par }{\QB k'ọphu bụ l'ọ tọ dụedu

\par }{\QB eswe a-dụbaa ẹji g'ọo ya.

\par }{\Q Teke ono bẹ oshilọkpa

\par }{\QB Jiékọpu e-je iphe-ẹhuka;

\par }{\QB obenu l'ee-mechaa

\par }{\QB dzọta iya l'ime iya.


\par }{\PP \VS{8}“Wakwa iphe, oopfu; mbụ Chipfu, bụ Ọkalibe-Kakọta-Ike: O -rwua mbọku ono bẹ mu a-nyakwo agadagba-njịgba ono, nọ phẹ l'olu ono; mu abya atọshia phẹ ẹgbu, e keru phẹ; ọphu ndu ọhozo emebaẹdu phẹ ohu phẹ.

\VS{9}Ẹphe a-nọdu ejeru Chipfu, bụ Chileke phẹ ozi; yẹe Dévidi ono, bụ eze phẹ ono, bụ onye mu e-me g'ọ fụtaru phẹ.


\par }{\Q \VS{10}“Gẹ ndzụ ba agụkwa ngu;

\par }{\QB gụbe Jiékọpu, bụ onye-ozi mu!

\par }{\QB Nokwa iphe, Chipfu eepfu.

\par }{\Q G'e be yekwa ngu ebvu;

\par }{\QB gụbe Ízurẹlu;

\par }{\QB kẹle-a; lekwa lẹ-a;

\par }{\QB mu e-shikwa l'ẹka dụ

\par }{\QB ẹnya dzọta ngu.

\par }{\Q Mu adzọta ụnwu ngu l'alị

\par }{\QB ẹka a kpụru phẹ lẹ

\par }{\QB ndzụ laa.

\par }{\Q Noo teke Jiékọpu a-lwa azụ

\par }{\QB bya anọdu l'ẹhu-guu.

\par }{\Q Tẹme ọ tọ dụedu iphe,

\par }{\QB byaru emebaa ya nụ;

\par }{\QB ọphu ọ dụdu onye

\par }{\QB byaru emebaa ya g'ọ

\par }{\QB bụru onye ndzụ agụ.


\par }{\Q \VS{11}Wakwa iphe, Chipfu epfu baa:

\par }{\Q Mu nọkwa swiru ngu eswiru;

\par }{\QB mu a-dzọ ngu!

\par }{\Q A makwarụ-a lẹ mu tụkoru

\par }{\QB ọhamoha emebyishibẹbe,

\par }{\QB bụ ndu mu shi woru

\par }{\QB ngu ghakaa l'ime phẹ.

\par }{\Q Obenu lẹ mu tee

\par }{\QB mebyishibẹbedu ngu

\par }{\QB gberegedege.

\par }{\Q Mu a-hụ̀ ngu ahụ̀hù l'ụzo,

\par }{\QB pfụru nhamụnha.

\par }{\Q Ọphu mu ahakwanụ ngu

\par }{\QB phuruphuru gẹ mu

\par }{\QB ta anụ ngu aphụ l'ophu

\par }{\QB l'ophu.”


\par }{\Q \VS{12}Wakwa iphe, Chipfu epfu

\par }{\QB baa:

\par }{\Q Onwo, aba ngu nụ bẹ e tee

\par }{\QB metakwa emeta.

\par }{\Q Ọphu iphe, e mekarụ ngu

\par }{\QB akpọhudu akpọhu.


\par }{\Q \VS{13}Ọ tọ dụdu onye a-gbaru

\par }{\QB ngu ọdzori.

\par }{\Q Ọphu ọ dụdu iphe ọzo,

\par }{\QB ee-mebaa l'ọ́nyá ọbu,

\par }{\QB aba ngu nụ ọbu.

\par }{\Q Ọphu ịi-kaẹdu mma akaka.


\par }{\Q \VS{14}Iphe, bụkpoo ndu gụ

\par }{\QB l'ẹphe shi eshi ọ̀nyà

\par }{\QB zọhakotawaru ngu.

\par }{\Q Ẹphe ta akpaẹdu ngu ishi

\par }{\QB ililekpọo.

\par }{\Q Mu tsuwaru ngu iphe,

\par }{\QB onye ọhogu etsuje

\par }{\QB ọhogu iya.

\par }{\Q Mu bya echia ngu iphe,

\par }{\QB onye dụru nemadzụ

\par }{\QB ẹhuka echije iya.

\par }{\Q Ọ bụru iphe, kparụ iya

\par }{\QB nụ bụ l'i menụkaru

\par }{\QB ẹjo-iphe.

\par }{\Q Tẹme iphe-ẹji, i meshiru

\par }{\QB paa igwerigwe.


\par }{\Q \VS{15}?Dẹnu g'o gude ị nọdu ara

\par }{\QB ẹkwa iphe, mekarụ ngu nụ;

\par }{\QB mbụ iphe, eme ngu ẹhuka,

\par }{\QB bụ iphe,

\par }{\QB taa kpọhudu akpọhu?

\par }{\Q Ọ kwa l'ị metanụkaru

\par }{\QB iphe-ụta; tẹme iphe-ẹji,

\par }{\QB i meshiru paa igwerigwe;

\par }{\QB meru g'o gude mu mee

\par }{\QB ngu iphemiphe ono.


\par }{\Q \VS{16}Obenu l'iphe, bụkpoo

\par }{\QB ndu eripya ngu bẹ

\par }{\QB ee-ripyakwa.

\par }{\Q Iphe, bụkpoo ndu ọhogu

\par }{\QB ngu bẹ aa-kpụ lẹ ndzụ.

\par }{\Q Ndu kwarụ iphe ngu

\par }{\QB l'ọkwata bẹ

\par }{\QB aa-kwakwaphọ ọkwata.

\par }{\Q Ndu keru iphe ngu l'ọgu

\par }{\QB bẹ ee-kekwaphọ iphe

\par }{\QB phẹ l'ọgu.


\par }{\Q \VS{17}Obenu lẹ mu e-me g'ẹhu dụ

\par }{\QB ngu ike;

\par }{\QB mee g'ọ́nyá, dụ ngu l'ẹhu

\par }{\QB kpọhu.

\par }{\Q Nokwa iphe, Chipfu eepfu.

\par }{\Q Ọ bụru iphe, kparụ iya

\par }{\QB nụ bụ l'e kuru ngu

\par }{\QB onye a chịfuru achịfu;

\par }{\Q Zayọnu, adụedu onye

\par }{\QB akpa ishi iya.


\par }{\Q \VS{18}“Wakwa iphe, Chipfu epfu

\par }{\QB baa:

\par }{\Q Ọnu-ụlo Jiékọpu ono,

\par }{\QB e shi kpụa lẹ ndzụ ono

\par }{\QB bẹ mu e-dophu azụ l'ọnodu

\par }{\QB iya.

\par }{\Q Mu aphụaru ẹka ẹphe bu

\par }{\QB obu-imemini.

\par }{\Q Mkpụkpu ono bẹ aa-kpụ-phu

\par }{\QB azụ l'eli ọzu iya ono.

\par }{\Q Ibe eze ono abyakwa

\par }{\QB anọ-chia l'ẹka ọ gbaru

\par }{\QB g'ọ nọdu.


\par }{\Q \VS{19}Ẹphe awata agụ ebvu-ekele;

\par }{\QB atụ ụzu ẹhu-ụtso.

\par }{\Q Mu emee g'ẹphe kabaa igwe;

\par }{\QB ọphu ẹphe abyadụ alwa

\par }{\QB alị alị.

\par }{\Q Mu e-me g'ẹphe bụru ndu

\par }{\QB aakwabẹ ùbvù;

\par }{\QB ọphu ẹnya abyadụ alwa phẹ.


\par }{\Q \VS{20}Ụnwu phẹ bụ g'ẹphe shi

\par }{\QB dụ teke ndiche bụ

\par }{\QB g'ẹphe a-dụ.

\par }{\Q Tẹme edzudzu-ọha abụru

\par }{\QB iphe, ngụchaaru

\par }{\QB angụru l'iphu mu.

\par }{\Q Mu anụa ndu eme phẹ ewere

\par }{\QB aphụ.


\par }{\Q \VS{21}Onye eze phẹ a-bụru onye

\par }{\QB lanụ l'ime ndibe phẹ.

\par }{\Q Onye a-bụru onye-ishi phẹ

\par }{\QB abụru l'echilabọ phẹ bẹ

\par }{\QB oo-shi.

\par }{\Q Mu a-kpụritaru iya;

\par }{\QB l'ọobya anọdu mu ntse;

\par }{\QB kẹle-a: ?bụ onye sụru

\par }{\QB g'oo-dobe onwiya iche

\par }{\QB bya bya anọdu mu l'iphu?

\par }{\Q Ọ kwa Chipfu epfu iya.


\par }{\Q \VS{22}Ọo ya bụ l'unu a-bụru ndibe

\par }{\QB mu;

\par }{\QB mu abụru Chileke unu.”


\par }{\PP \VS{23}Lekwa! Chipfu gudeakwa ẹhu-eghu ezi oke-phẹrephere; mbụ ẹjo oke phẹrephere. Ọ bụru l'ishi ndu ẹjo-iphe bẹ ọophu temutemu;

\VS{24}ọphu ẹhu eghubuhukwa Chipfu eghu gbiriri jasụ l'o meẹbekota iphe, dụ iya l'ọkpoma k'ememe. Mbọku abya-a l'ụzo iphu teke iphe-a l'e-dokọta unu ẹnya ree.




\par }\Chap{31}{\SH Alwalwa ndu Ízurẹlu
\par }
{\PP \VerseOne{1}Wakwa iphe, Chipfu epfu baa: “O -rwua lẹ teke ono; bẹ mu a-bụru Chileke k'ipfu l'ipfu ndu Ízurẹlu l'ophu; ẹphe abụru ndibe mu.”

\VS{2}Wakwa iphe, Chipfu epfu baa: “Ndu ono, ogu-echi gbuphodoru ono bẹ e meru eze-iphe-ọma teke ẹphe nọ l'echiẹgu; mbụ Ízurẹlu; teke o shi achọ ẹka ọo-nọdu tụta unme

\VS{3}bẹ Chipfu shi l'ẹka dụ ẹnya mee g'ọ hụma iya. Mu yeru ngu obu yee ngu iya k'ojejoje. Mu gude n-yemobu mu kpụritaru ngu.

\VS{4}Mu a-kpụ-phukwa ngu phọ azụ; l'ị bụru onye a kpuphuru azụ; gụbe nwamgbọko mu yẹe nwoke akwajẹduru ono, bụ gụbe Ízurẹlu. L'i wota nkwa ngu je etsoru ndu ẹhu atsọ wata ete ebvu.

\VS{5}Ịi-wata akọ opfu-vayịnu l'eli úbvú úbvú Samériya ọzobaa. Ndu akọ opfu a-kọ iya; ria iphe, ẹphe kọru iya;

\VS{6}kẹle e -mechaa; l'ọ dụru mbọku, ndu eche nche a-nọnya; ẹphe echiaha mkpu l'alị úbvú úbvú ndu Ifuremu sụ: ‘Unu bya g'anyi je l'úbvú Zayọnu; jepfu Chipfu, bụ Chileke anyi!’ ”


\par }{\Q \VS{7}Wakwa iphe, Chipfu epfu baa:

\par }{\Q Unu gụa ebvu ẹhu-ụtso nụ

\par }{\QB Jiékọpu!

\par }{\Q Unu tụa ụzu ẹhu-ụtso nụ

\par }{\QB onye-ishi ọhamoha!

\par }{\Q Unu raa ya arara; kwaa ya

\par }{\QB l'ẹvu sụ:

\par }{\Q Jiko Chipfu; dzọnaa ndu

\par }{\QB nkengu;

\par }{\QB mbụ nwa ndu Ízurẹlu ndu

\par }{\QB ọphu phọduru nụ!


\par }{\Q \VS{8}Lekwa; mu e-shi l'alị ndu

\par }{\QB isheli chị-phuta phẹ

\par }{\QB azụ.

\par }{\Q Mu e-jerwuchaa ẹka igwe

\par }{\QB beru alị beru je

\par }{\QB erwukọo phẹ.

\par }{\Q Mu a-chịtachaa mẹ ndu atsụ

\par }{\QB ishi; mẹ ndu ẹniyeni;

\par }{\QB mẹ ndu dụ ime;

\par }{\QB mẹ ndu ọphu ime emewaa

\par }{\QB ememe.

\par }{\Q Ọ bụepho l'ikpoto ndu a-lwa

\par }{\QB nụ a-pa ẹka.


\par }{\Q \VS{9}Ẹphe a-nọdu ara ẹkwa abya.

\par }{\Q Mbụ l'ẹphe a-nọdu arwọ mu

\par }{\QB arwọrwo;

\par }{\QB mu edu phẹ alwa.

\par }{\Q Mu e-du phẹ dughaa nggele

\par }{\QB nggele;

\par }{\QB dua phẹ shia ụzo,

\par }{\QB dụ baswaa k'ọphu ụpfu

\par }{\QB ata akpọdu phẹ l'ọkpa.

\par }{\Q Ọ bụru iphe, kparụ iya nụ bụ

\par }{\QB lẹ mu bụ nna Ízurẹlu;

\par }{\QB tẹme Ifuremu bụru ọkpara

\par }{\QB mu.


\par }{\Q \VS{10}“Unu nụmakwa Opfu Chipfu;

\par }{\QB unubẹ ọhamoha!

\par }{\Q Unu araa ya arara gẹ ndu

\par }{\QB bukube eze-ẹnyimu

\par }{\QB l'ẹka dụ ẹnya nụma!

\par }{\Q L'onye ono, chịkashiru

\par }{\QB ndu Ízurẹlu ono

\par }{\QB a-chịkobekwa phẹ phọ

\par }{\QB ọzo.

\par }{\Q L'ooche ụnwu atụru iya

\par }{\QB ọbu nche g'onye eche

\par }{\QB atụru;


\par }{\QB \VS{11}kẹle Chipfu gbafụtawaru

\par }{\QB Jiékọpu pfụa aswa ishi iya

\par }{\QB l'ẹka ndu ka phẹ ọkpehu.


\par }{\Q \VS{12}Ẹphe a-bya bya atụa ụzu

\par }{\QB ẹhu-ụtso l'úbvú Zayọnu.

\par }{\Q Ẹphe eteru ẹswa kpua iphe,

\par }{\QB dụ ree, Chipfu doberu;

\par }{\QB mbụ ereshi-o; mẹ mẹe-o;

\par }{\QB mẹkpoo manụ;

\par }{\QB mẹ ụnwu atụru mẹ eghu;

\par }{\QB mẹkpoo ikpoto eswi.

\par }{\Q Ẹphe a-dụ g'opfu,

\par }{\QB a kọru agba iya mini ree;

\par }{\QB ọphu ẹphe a-nọdubaedu

\par }{\QB aphụ-aphụ.


\par }{\Q \VS{13}Teke ono bẹ ụnwumgboko

\par }{\QB a-wata ete ebvu;

\par }{\QB ẹhu atsọ phẹ;

\par }{\QB mẹ ụnwokorobya;

\par }{\QB mẹ ndu bụ ọgerenya

\par }{\QB kwaphọ.

\par }{\Q Noo teke mu e-me g'aphụ,

\par }{\QB ẹphe shi agụ bụru phẹ

\par }{\QB ẹhu-ụtso.

\par }{\Q Mu a-dụ phẹ obu;

\par }{\QB mu agbanwee aphụ,

\par }{\QB tsọru phẹ nụ g'ọ bụru phẹ

\par }{\QB ẹhu-ụtso.


\par }{\Q \VS{14}Ndu uke bẹ mu a-nụkpo iphe,

\par }{\QB dụ ree nụa k'etsutsu iya.

\par }{\Q Tẹme iphe, dụ ree,

\par }{\QB mu doberu bẹ e-jikpọo

\par }{\QB ndu nkiya ẹpho.”

\par }{\Q Nokwa iphe, Chipfu eepfu.


\par }{\SH Chipfu a-phụru ndu \newline  nkiya obu-imemini
\par }
{\Q \VS{15}Wakwa iphe, Chipfu epfu

\par }{\QB baa:

\par }{\Q “A nụmaru ụzu-ẹkwa lẹ

\par }{\QB mkpụkpu Rama;

\par }{\QB mbụ ẹkwa anwụhu mẹ oke

\par }{\QB nggụmaphu.

\par }{\Q Ọ bụru Rechiẹlu l'ara ẹkwa

\par }{\QB ụnwu iya;

\par }{\QB ọphu o kwedu g'e gbobuta

\par }{\QB iya egbobuta;

\par }{\QB opfu l'ụnwu iya bvụeberu.”


\par }{\Q \VS{16}Wakwa iphe, Chipfu epfu baa:

\par }{\Q “Gberuma! Ba rahẹ ẹkwa!

\par }{\Q Huchaa ẹnya-mini, nọ ngu

\par }{\QB l'ẹnya;

\par }{\QB kẹle ee-mechaa bua ngu

\par }{\QB nggo ozi ngu;

\par }{\QB mbụ l'ẹphe e-shi l'alị ndu

\par }{\QB ọhogu lwa.

\par }{\Q Ọ kwa Chipfu epfu iya.


\par }{\Q \VS{17}Ọo ya bụ lẹ-a; unu lee ẹnya

\par }{\QB l'iphu a-dụru unu ree.

\par }{\Q Ụnwu unu l'a-lwa l'alị phẹ.”

\par }{\Q Nokwa iphe, Chipfu eepfu

\par }{\QB bụ ono.


\par }{\Q \VS{18}Ude, Ifuremu atsụ bẹ mu

\par }{\QB nụmawaru; l'ọ sụru:

\par }{\Q Ị hụ̀waru mu ahụ̀hù g'onye

\par }{\QB ahụ̀ nweswi,

\par }{\QB ekwedu g'a gọta iya.

\par }{\Q A hụ̀kwanaa mu hụ̀ta.

\par }{\Q Dophunu mu azụ gẹ mu

\par }{\QB alwaphuta azụ;

\par }{\QB noo kẹle ọo ngu bụ Chipfu

\par }{\QB bya abụru Chileke mu.


\par }{\Q \VS{19}Mu kpaphuhucharu;

\par }{\QB izimanụ bya alwaphuta

\par }{\QB mu azụ.

\par }{\Q Ọnodu, mu nọ doẹ mu phọ

\par }{\QB ẹnya.

\par }{\Q Mu phuru yoo; chịru ẹka ye

\par }{\QB l'iphu ụtapfu.

\par }{\Q Iphere bya egude mu;

\par }{\QB mu bya abụru onye

\par }{\QB ẹnya lwarụ;

\par }{\QB kẹle ọo iphe, mu meru

\par }{\QB teke mu bụ okorọbya

\par }{\QB bẹ byaru eteahaa mu

\par }{\QB ntụ l'iphu nta-a.


\par }{\Q \VS{20}“Sụ-a; Ifuremu ?tọ bụdu nwa,

\par }{\QB mu yeru obu;

\par }{\QB mbụ nwa, tụbaru mu

\par }{\QB l'ẹnya?

\par }{\Q A makwarụ-a lẹ mu ahajẹru

\par }{\QB epfuru iya;

\par }{\QB obenu lẹ mu anyatajẹle

\par }{\QB iya-a.

\par }{\Q Ọo ya bụ lẹ-a; oghoroko iya

\par }{\QB dụ mu shii;

\par }{\QB mbụ lẹ mu aphụru iya

\par }{\QB obu-imemini,

\par }{\QB parụ ẹka.

\par }{\Q Nokwa iphe, Chipfu eepfu

\par }{\QB bụ ono.


\par }{\Q \VS{21}Meshia ọhubama dobegbaa

\par }{\QB l'oji!

\par }{\Q L'ị kọshia obvudu obvudu

\par }{\QB dobegbaa!

\par }{\Q L'i lerwetakwa oji,

\par }{\QB a tụru mkpoli ẹnya,

\par }{\QB bụ oji, iishi!

\par }{\Q Lwadụpho azụ;

\par }{\QB gụbe nwamgbọko mu,

\par }{\QB bụ Ízurẹlu!

\par }{\Q Lwadụpho azụ lẹ mkpụkpu

\par }{\QB ngu ono g'ọ ha!


\par }{\Q \VS{22}?Ịi-ghaphekpọ ẹgube ono

\par }{\QB jasụ teke ole;

\par }{\QB gụbe nwada ono,

\par }{\QB eegudedu

\par }{\QB ire iya ẹka ono?

\par }{\Q Chipfu mewaru iphe ọ̀phúú

\par }{\QB lẹ mgboko-a;

\par }{\QB mbụ lẹ nwanyị a-wata

\par }{\QB eleta nwoke ẹnya.”


\par }{\SH Iphe e-mechaa dụru ndibe Chileke lẹ ree
\par }
{\PP \VS{23}Wakwa iphe, Chipfu, bụ Ọkalibe-Kakọta-Ike eepfu baa; mbụ Chileke ndu Ízurẹlu: “Ọ sụru-a: Mu -shiẹpho l'ẹka a kpụru phẹ lẹ ndzụ duphuta phẹ azụ; bẹ ndu nọ l'alị Jiuda; yẹe mkpụkpu lẹ mkpụkpu iya a-wata epfu opfu-a ọzo sụ:

\par }{\Q “Gẹ Chipfu kebe ngu l'ọma;

\par }{\QB gụbe ibe onye ono,

\par }{\QB pfụberekoto ono;

\par }{\QB gụbe úbvú, dụ nsọ!


\par }{\MM \VS{24}Ndu Jiuda mẹ mkpụkpu lẹ mkpụkpu, nọkota iya nụ l'a-tụko bukọtaru l'ẹka ono; ndu akọ opfu eburu iya; ẹphe lẹ ndu aghaphe aghaphe; ẹphe l'eghu mẹ atụru phẹ.

\VS{25}Kẹle onye ike bvụru bẹ ee-me-a g'ẹpho ji; mu emee iphe, bụkpoo onye rwụhuru arwụhu g'ọ rọkota ike.”

\VS{26}Mu jeberu nno bya etehu; bya awata achịka ẹnya. Mgbẹnya mu ọbu nọdu atsọ mu ntụmatu.


\par }{\PP \VS{27}Wakwa iphe, Chipfu epfu baa: Lekwa; mbọku abyakwa-a; teke mu e-woru mebyi-iphe, bụ nemadzụ yẹe anụ woru ghakaa l'alị Ízurẹlu yẹle alị Jiuda.

\VS{28}Ọo gẹ mu eche phẹ nche; e pheshia phẹ; nwukpọshia phẹ; e mekpee phẹ; mebyishia phẹ; ẹphe laa l'iswi; nokwaphọ gẹ mu a-nọdu eche phẹ nche; aa-kpụkwa phẹ; dzaphu phẹ azụ. Nokwa iphe, Chipfu eepfu.

\VS{29}O -rwua mbọku ono bẹ a taa sụbaedu:

\par }{\Q Nna anyi phẹ bụkwa akpụru

\par }{\QB vayịnu,

\par }{\QB achaduru achacha bẹ

\par }{\QB ẹphe riru.

\par }{\Q Ọ nọdu akpọ ụnwu phẹ

\par }{\QB eze ihuku.


\par }{\MM \VS{30}Ọ bụ-chia iphe, e-me nụ bụ l'onyemonye a-la l'ẹjo-iphe, o metaru. Onye riwarụro akpụru vayịnu, achaduru achacha; eze akpọwa iya rọ ihuku.


\par }{\PP \VS{31}Wakwa iphe, Chipfu epfu baa: Mbọku abyakwa teke mu lẹ ndu Ízurẹlu; waa ndu Jiuda a-gba ndzụ ọ̀phúú.

\VS{32}Ono taa dụedu g'ọgbandzu ọphu mu lẹ nna phẹ oche gbaru; teke ono, mu gude ẹka seta phẹ dufuta phẹ l'alị ndu Ijiputu; noo kẹle ẹphe mebyiru ọgbandzu mu; l'ẹka bụkwa mbẹdua bụ ji, alụ phẹ nụ. Nokwa iphe, Chipfu eepfu.

\VS{33}Wakwa iphe, Chipfu epfu baa: Wakwa ụdu ọgbandzu ọphu mu l'ọnu-ụlo Ízurẹlu a-gba: mẹ e -mechaẹpho teke ono. Ekemu mu bẹ mu e-woru ye phẹ l'egomunggo. Ọ bụru l'ime ọkpoma phẹ bẹ mu e-de iya edede. Mu a-bụru Chileke phẹ; ẹphebedua abụru ndibe mu.

\VS{34}Nemadzụ tee ziẹdu nwibe iya iphe ọzobaa; ọphu nemadzụ eziẹdu nwune iya iphe kẹ g'aasụje: Makwarụ Chipfu! Kẹle ẹphe e-shiẹpho l'onye ẹnya kachaa alwalwa l'ime phẹ maru mu jasụ l'onye ọphu kachaa shii. Noo kẹle mu a-gụru phẹ nvụ l'ẹjo-iphe, ẹphe megbabẹru. Ọphu mu anyatabaẹdu iphe-ẹji phẹ ọzobakpo. Nokwa iphe, Chipfu eepfu bụ ono.


\par }{\PP \VS{35}Wakwa iphe, Chipfu epfu baa:

\par }{\Q Mbụ onye ono, doberu

\par }{\QB ẹnyanwu sụ g'o chije

\par }{\QB l'eswe;

\par }{\QB bya emee g'ọnwu;

\par }{\QB yẹe kpokpode chije

\par }{\QB l'ẹnyashi; onye ono,

\par }{\QB bụ iya akparwụbeje

\par }{\QB oke-ẹnyimu;

\par }{\QB akpara-mini iya ede mba;

\par }{\QB ẹpha iya bụ Chipfu,

\par }{\QB bụ Ọkalibe-Kakọta-Ike.


\par }{\Q \VS{36}“Ọo ẹpho m'ọ bụ l'a -nọnyaru;

\par }{\QB iphe-a,

\par }{\QB mu tuburu k'ememe-a

\par }{\QB phuhu k'ọphu mu

\par }{\QB hụma-buhuru iya;

\par }{\QB ọ bụru iya bụ l'oshilọkpa

\par }{\QB Ízurẹlu achịhu;

\par }{\QB ẹphe taa bụedu ọha ẹka

\par }{\QB phẹ l'iphu mu jasụru

\par }{\QB asụru.”

\par }{\Q Nokwa iphe, Chipfu eepfu

\par }{\QB bụ ono.


\par }{\Q \VS{37}Wakwa iphe, Chipfu epfu baa:

\par }{\Q “Ọo ẹpho m'ọ bụ l'aa-tụ̀

\par }{\QB imigwe imigwe l'iphe,

\par }{\QB aatụ̀je iphe;

\par }{\QB aabya ebvua alị bvurwua

\par }{\QB ẹka a tọru ọkpa mgboko

\par }{\QB l'ophu;

\par }{\QB tẹme mu e-gude iphe,

\par }{\QB oshilọkpa Ízurẹlu

\par }{\QB megbabẹru jịka-gbua

\par }{\QB phẹ.”

\par }{\Q Nokwa iphe, Chipfu eepfu

\par }{\QB bụ ono.


\par }{\PP \VS{38}Wakwa iphe, Chipfu epfu baa: “Mbọku abyakwa teke ee-mechaa kpụkwaa mkpụkpu-a doberu mụbe Chipfu eshi l'ọje Hananẹlu jasụ lẹ Ọnu-abata Mgburẹku.

\VS{39}Ogologo iphe, e-gude atụ̀ iphe l'a-gbẹ l'ẹpho l'ẹka ono dabyiru ogologo jasụ l'eli úbvú Garẹbu; l'ọobya agọ-jia dabyiru jasụ lẹ Gowa.

\VS{40}Nsụda ono l'ophu, bụ ẹka e shi etuphajẹ odzu; awụshi iya ntụ; mẹkpoo ẹgu ono l'ophu, dabyiru jasụ lẹ nggele Kidirọnu l'ụzo ẹnyanwu-awawa; gbiriri jasụ l'agụga ọnu-abata Ịnya; g'ọ ha a-dụkotaru Chipfu nsọ. Ọphu a byadu ephefubaa mkpụkpu ono ephefu; ọphu ee-nwukpọshibaedu iya enwukpọshi.”




\par }\Chap{32}{\SH Jieremaya azụ alị-ẹgu
\par }
{\PP \VerseOne{1}Wakwa olu-opfu, rwuru Jieremaya nchị; mbụ olu-opfu, shi l'ẹka Chipfu l'apha, kwe Zedekaya apha iri, ọ watarụ abụru eze ndu Jiuda. Ono bụkwanuru apha ọphu kwe Nebukadineza apha iri l'ẹsato.

\VS{2}Ndu ojọgu k'eze ndu Bábilọnu bẹ nọ-pheru Jierúsalẹmu mgburugburu teke ono. Onye mpfuchiru ono, bụ Jieremaya bụro ẹka ọ kwarụ bụ l'ọma-unuphu ẹka ndu nche anọje l'ibe eze ndu Jiuda;

\VS{3}kẹle Zedekaya, bụ eze ndu Jiuda tụru iya mkpọro l'ẹka ono sụ: “?Bụ gụnu meru g'o gude ị nọdu epfu mpfuchiru nkengu g'iipfu iya ono? I pfuru sụ lẹ Chipfu sụru lẹ ya abyaakwaa eworu mkpụkpu-a ye l'ẹka eze ndu Bábilọnu; o jekwa l'anata iya.

\VS{4}Lẹ Zedekaya, bụ eze ndu Jiuda taa nahụkwa ndu Bábilọnu agbala; ọ chikwa l'ọ tọ dụdu iphe, e-me g'e te ye iya l'ẹka eze ndu Bábilọnu; yẹle iya epfugbaa opfu iphu l'iphu; l'o gude ẹnya iya ẹbo ẹbo hụma iya.

\VS{5}L'ọo-kpụru Zedekaya laa Bábilọnu bụ ẹka ọo-nọdu jasụ ya anụa ya aphụ. L'onokwa iphe, Chipfu epfu. Lẹ mu -tsoo ndu Bábilọnu ọgu; ọ tọ dụkwa iphe, mu a-lwụta iya.”


\par }{\PP \VS{6}Tọbudu iya bụ; Jieremaya sụ: “Olu-Opfu Chipfu rwukwaru mu nchị

\VS{7}sụ lẹ Hanamẹlu nwa Shalumu, bụ nwune nna mu a-byapfuta mu bya asụ mu gẹ mu zụnaa alị iya, nọ lẹ mkpụkpu Anatọtu; kẹle eshinu ọ bụ mu l'iya kachaa abụbu bẹ ọ bụ mu bẹ o rwuberu agbata iya.

\VS{8}E mechaa; ọ nwụepho gẹ Chipfu pfuru ono. Nwa nwune nna mu, bụ Hanamẹlu mechaa bya abyapfuta mu l'ọma-unuphu ẹka ndu nche anọje; bya asụ mu gẹ mu zụnaa alị iya, nọ lẹ mkpụkpu Anatọtu; l'oke alị ndu Benjiaminu. Eshinu ọ bụ mu bẹ o rwuberu agbata iya nworu; gẹ mu zụ l'iya phọ g'ọ bụru nkemu. Mu maẹrupho l'ọ kwa Opfu Chipfu.

\VS{9}Ọ bụru iya bụ lẹ mu eje azụa alị ọbu lẹ mkpụkpu Anatọtu l'ẹka nwa nwune nna mu, bụ Hanamẹlu bya apfụa ya okpoga iya, bụ mkpọla-ọchaa, ẹrwa iya dụ shẹkelu iri l'ẹsaa.

\VS{10}Mu bya edeeru iya ẹkwo byaa ya ẹpha mu; mee ya ọhubama; ndu ekebe yekwa iya phọ ẹka; bya eworu mkpọla-ọchaa ono tụ̀a l'iphe, aatụ̀je iphe.

\VS{11}Mu bya eworu ẹkwo ono, e deru, goshiru l'alị bụwaa nkemu ono; mbụ mpekala iya ono, e meru ọhubama ono, bụ ọphu e deru g'ọo-nọ-beru mẹ gẹ mu nweberu iya; bya ewotakwaphọ mpekala iya ọphu e medụru ọhubama gude.

\VS{12}Mu bya eje achịru ẹkwo ono nụ Baruku, bụ nwa Neraya nwa Maseya; l'iphu nwa nwune nna mu, bụ Hanamẹlu yẹle iphu ndu ekebe, bụ ndu byiru ẹka l'ẹkwo ono; yẹle iphu ndu Jiuda l'ophu, bụ ndu nọgbaa l'ọma-unuphu ẹka ndu nche anọje ono.

\VS{13}Mu nọdu l'iphu phẹ l'ẹka ono bya eworu ozi-a zia Baruku sụ iya:

\VS{14}‘Wakwa iphe, oopfu; mbụ Chipfu, bụ Ọkalibe-Kakọta-Ike; mbụ Chileke ndu Ízurẹlu. Ọ sụru-a: Chịta ẹkwo alị-a, e deru-a; mẹ ọphu e meru ọhubama; yẹe ọphu e medụru ọhubama l'ẹkwo ono, e deru gude zụa alị-a; woru iya je achịru ye l'ite-ụrwa k'ọphu ọo-nọ ọdu;

\VS{15}kẹle-a; wakwa iphe, Chipfu bụ Ọkalibe-Kakọta-Ike, bụ Chileke ndu Ízurẹlu epfu baa: Ee-mechakwaa wata ázụ́ ụlo; yẹe alị; yẹe opfu-vayịnu l'alị ẹka-a ọzo.’ ”


\par }{\SH Jieremaya epfu anụ Chileke
\par }
{\PP \VS{16}Mu wochaaru ẹkwo ono, e gude zụa alị ono nụchaa Baruku nwa Neraya; mu bya awata epfu anụ Chipfu sụ:

\VS{17}“Gụbe Nnajịuphu, bụ Chileke! Ọ kwa ngu meru igwe; bya emee alị; ọ bụru ike ọkpu ngu yẹe ẹka ngu, ị lọchiru alọchi bẹ i gude mee ya. Ọ tọ dụkwa iphe, tsụnukaru ngu l'ẹhu.

\VS{18}Gụbe onye egoshije igwerigwe nemadzụ l'i yeru phẹ obu. Ọle iiwojeru aphụ ẹjo-iphe, ndu bụ nna meru woru nwua l'ụtapfu ndu bụ ụnwu phẹ m'ẹphe anọhedu. Gụbe oke Chileke ono, ike dụ ono; onye ẹpha iya bụ Chipfu, bụ Ọkalibe-Kakọta-Ike;

\VS{19}iphe, ị chịru idzu ememe bẹ ha shii; tẹme iphe, iime ememe paa ẹka. Ị sarụ ẹnya hụmagbua iphemiphe, nemadzụ eme. Ị nọdu ebuje onyemonye nggo g'iphe, o meru gbaru; yẹe iphe, o metaru.

\VS{20}I meru iphe-ọhumalenya; yẹe iphe, dụ biribiri l'alị ndu Ijiputu; ị nọdu emelẹ iya phọ g'iime iya jasụ ntanụ-a. Iimeru iya ndu Ízurẹlu; bya emeru iya ndiphe mgburugburu; o mee; ẹpha ngu pfụru g'ọ pfụkwaduru-a.

\VS{21}I dufutaru ndibe ngu, bụ ndu Ízurẹlu l'alị ndu Ijiputu; ọ bụru iphe-ọhumalenya; yẹe iphe, dụ biribiri bẹ i gude mee ya. Ọ bụru ike ọkpu ngu; yẹe ẹka ngu, ị lọchiru alọchi; waa iphe, dụ ebvu bẹ i gude mee iphemiphe ono.

\VS{22}Ị nụru phẹ alị-a, bụ ọphu i riburu angụ l'ịi-nụ nna phẹ oche phẹ, bụ alị, mini ẹra-eswi yẹe manụ-ẹnwu jiru pyịmu pyịmu.

\VS{23}Ẹphe bya abata bya anata iya nworu; ọphu ẹphe emeduru iphe, ị sụru g'ẹphe meje; ọphu ẹphe etsoduru ekemu ngu; mbụ l'ẹphe te emeduru iphe, ị karụ sụ g'ẹphe meje; ọ bụru iya meru g'o gude ị haa iphemiphe-a, bụ ẹjo iphe-ẹhuka-a byapfuta phẹ.


\par }{\PP \VS{24}“Lewarọ g'a kpụru igbulọ-ọgu kpuphee mkpụkpu-a mgburugburu g'e gude nata iya. Ọ bụru ogu-echi; yẹe ẹgu; yẹe ẹjo iphe-ememe bẹ mewaru g'e woru mkpụkpu-a nụ ndu Bábilọnu, bụ ndu etso iya ọgu. Iphe, i pfuru bẹ iilenaa ẹnya l'o mewaru g'i pfuru iya.

\VS{25}Ọle ọ bụ; a makwarụ-a lẹ mkpụkpu-a bẹ e yewaru l'ẹka ndu Bábilọnu; ọle gụbe Nnajịuphu, bụ Chipfu pfuru mu sụ mu-a: ‘Gude mkpọla-ọchaa zụa alị-a; l'iinweru ndu ekebe lẹ g'ị gude eme k'azụzu iya ọbu!’ ”


\par }{\PP \VS{26}No iya; olu-Opfu Chipfu bya erwua Jieremaya nchị sụ:

\VS{27}“Ọ kwa mu bụ Chipfu bya abụru Chileke ndiphe l'ophu. ?Ọ dụru iphe, atsụnukaje mu l'ẹhu ememe?

\VS{28}Ọo ya bụ lẹ-a; wakwa iphe, Chipfu epfu baa: Mu abyaakwaa eworu mkpụkpu-a ye l'ẹka ndu Bábilọnu; yẹe Nebukadineza, bụ eze ndu Bábilọnu, bụ onye a-nata iya nụ.

\VS{29}Ndu Bábilọnu-a, l'etso mkpụkpu-a ọgu-a l'e-mechaa bata bya atụa ya ọku l'ootsua ya tsufu; mbụ tsukọta ọku l'ụlo; mẹ l'ụlo, bụ ẹka ndu nemadzụ nọ kpatsu mu iwe; ẹka ẹphe ejeje anọdu lẹ mkpotsu akpọ ụ̀nwù-isẹnsu ọku anụ Balụ; tẹme ẹphe agbaru agwa mẹe gude agwa iya.

\VS{30}Ndu Ízurẹlu ẹphe lẹ ndu Jiuda ta adụdu iphe ọzo, ẹphe mebaaru gbahaa ẹjo-ememe bẹ ẹphe eme l'atatiphu mu; eshinu ẹphe bụ nwata bẹ ẹphe anọdujeepho akpatsu mu iwe l'iphe, ẹphe eme l'ẹka. Nokwa iphe, Chipfu eepfu.


\par }{\PP \VS{31}“E -shi mbọku, e doberu mkpụkpu ono jasụ nta-a bẹ mkpụkpu-a shiẹpho kpatsuta mu iwe; yẹe oke ẹhu-eghu k'ọphu bụ lẹ mu e-wofu iya l'atatiphu mu.

\VS{32}Ndu Ízurẹlu ẹphe lẹ ndu Jiuda kpatsuwaru mu iwe; ọ bụru iphe, kparụ iya nụ bụ ẹjo-ememe ono, ẹphe meshiru ono g'ọ ha; ẹphebedua; mẹ ndu eze phẹ; mẹkpoo ndu-ishi phẹ; mẹ ndu-uke phẹ; mẹ ndu mpfuchiru phẹ; ndu Jiuda mẹ ndu Jierúsalẹmu.

\VS{33}Ẹphe gharu mu okpurukpu haa agharu mu iphu. A makwarụ-a lẹ mu ziru phẹ iphe nzitọ; ọle ẹphe te eyeduru ọnu ọphu ahụ̀hù, mu ahụ̀ phẹ erwudu phẹ l'ẹhu.

\VS{34}Ẹphe woru ẹjo ahụma phẹ ono, bụ nshi woru dobe l'ụlo, e kuru ẹpha mu; shi nno tụrwua ya.

\VS{35}Ẹphe kpụa ẹka aagwajẹ iphe agwagwa doberu Balụ lẹ nsụda Hịnomu; g'ọ bụru ẹka ẹphe a-kpọje ụnwegirima phẹ ọku gude gwaa Molẹku; l'ẹbe abụ lẹ mu tụjeru ekemu; mbụ l'ọ tọ batajẹkpodaru mu nụ l'obu k'asụ g'ẹphe mee ẹbyi, dụ ẹgube ono; shi nno mee gẹ Jiuda mee iphe-ẹji.”


\par }{\PP \VS{36}“Iphe, unu epfu l'opfu ẹhu mkpụkpu-a bụ l'ọ kwa ogu-echi; yee ọkpa-nri; yẹe ẹjo iphe-ememe bẹ e gudewaa eworu mkpụkpu-a eye l'ẹka eze ndu Bábilọnu; obenu lẹ-a; wakwa iphe, Chipfu, bụ Chileke ndu Ízurẹlu epfu baa:

\VS{37}Ọ tọ dụkwa iphe, e-me gẹ mu ta chịlatachaa phẹ eshi l'iphe, bụkpoo ẹka mu shi chịru phẹ jeye teke ẹhu eghu mu eghu; ẹnya nọdu ata mu kpịtikpiti. Mu e-duphutacha phẹ azụ duru bya edobe l'ẹka-a g'ẹphe buru g'ọ tọ dụ iphe, e-me phẹ nụ.

\VS{38}Ẹphe abụru ndibe mu; mu abụru Chileke phẹ.

\VS{39}Mu e-me g'ọkpoma phẹ bụru nanụ; umere phẹ abụru nanụ; k'ọphu ẹphe a-nọdu atsụ mu ebvu g'ọ dụru phẹ lẹ ree; dụru ụnwu phẹ, e-mechaa etso phẹ l'azụ.

\VS{40}Mu l'ẹphe a-gba ọgbandzu ojejoje; ọphu mu abyadụ ahaba emeru phẹ iphe, dụ ree; mu akpalia phẹ g'ẹphe tsụje mu ebvu k'ọphu ẹphe ta abyadụ ahabaa mu ahaha.

\VS{41}Ẹhu a-nọdu atsọ mu; mu emeeru phẹ ree. Ọphu ọ dụdu iphe, e-me gẹ mu ta adza phẹ adzadza l'alị ẹka-a; mbụ mu e-gudekpọo obu mu l'ophu mee ya.”


\par }{\PP \VS{42}“Wakwa iphe, Chipfu epfu baa: Ọ kwa gẹ mu wotaru ndu-a eze iphe-ẹhuka-a bụ gẹ mu a-nụkota phẹ iphe, dụ ree, mu kweru phẹ ukwe iya.

\VS{43}Ee-mechaa zụaha alị ọzobaa l'alị-a, bụ ẹka unu asụje: ‘Ọ bụakwaa ochobu; alị, nemadzụ ebudu; ọphu anụ ebudu iya; kẹle e wowaru iya yee l'ẹka ndu Bábilọnu.’

\VS{44}Ee-mechaa gudeaha mkpọla-ọchaa zụaha alị ọzo; deaha ẹkwo alị; meahaa ya ọhubama; ndu ekebe eyekwa iya phọ ẹka; l'oke alị ndu Benjiaminu-a; yẹle mkpụkpu lẹ mkpụkpu, nọ-pheru Jierúsalẹmu mgburugburu; mẹkpoo l'iphe, bụ mkpụkpu, nọ l'alị ndu Jiuda; mẹ l'ọphu nọgbaa l'alị úbvú úbvú; mẹ ọphu nọgbaa l'alị ọkpa úbvú, nọ l'ụzo ẹnyanwu-arịba; mẹ ọphu nọ l'echiẹgu ndọhali. Ọ bụru iphe, a-kpa iya nụ bụ lẹ mu e-dophu phẹ azụ l'ọnodu phẹ; nokwa iphe, Chipfu epfu.”




\par }\Chap{33}{\SH Ee-mechaa dophu Jierúsalẹmu azụ l'ọnodu iya
\par }
{\PP \VerseOne{1}Olu-Opfu Chipfu byakwa erwua Jieremaya nchị kẹ mgbo ẹbo teke ono, ọ nọkwadu l'ọma-unuphu ẹka ndu nche anọje ono; sụ:

\VS{2}“Wakwa iphe, Chipfu epfu baa; mbụ onye ono, bụ iya meru mgboko; mbụ Chipfu; onye bụ iya meru mgboko dobe g'ọo-dụ; bya emee ya; ọ ngụru angụru; ọ kwa Chipfu bụ ẹpha iya.

\VS{3}Kua mu oku; hụma lẹ mu a-za ngu ẹnu; bya akarụ ngu iphe, parụ ẹka bya adụ omilomi, bụ iphe, ị mahakpọada;

\VS{4}kẹle-a; wakwa iphe, Chipfu, bụ Chileke kẹ ndu Ízurẹlu epfu baa l'opfu ẹhu ụlo, dụgbaa lẹ mkpụkpu-a; yẹle opfu ẹhu ụlo ibe eze ndu Jiuda, bụgbaa ụlo, a kwatsushiru gude gbobuta obvudu ẹja, ndu ọhogu kụberu; yẹe ogu-echi phẹ;

\VS{5}l'ẹka aalwụ ọgu onye lẹ ndu Bábilọnu: Ọ kwa odzu bẹ ee-mechaa gude chị-jishia ya achị-jishi; mbụ odzu ndu mu e-gude ẹhu-eghu mu; yẹe ẹnya, ata mu kpịtikpiti gbushia. Mu woharu ndu mkpụkpu-a iphu mu; ọ bụru iphe, kparụ iya nụ bụ ẹjo-iphe, ẹphe emegbabẹ.


\par }{\PP \VS{6}“Ọle g'ọ dụhabe; mu e-wotaru phẹ ẹhu-ọdu-ike; mbụ mee g'ẹphe wekọrohu. Mu e-me g'ẹphe wekọrohu; mee g'ẹhu dụ phẹ guu dụ k'etsutsu iya; ọphu ọ dụedu iphe, byaru eme phẹ nụ.

\VS{7}Mu e-dophu ndu Jiuda; mẹ ndu Ízurẹlu azụ l'ọnodu phẹ; mu akpụa phẹ; ẹphe adụ g'ẹphe shi duhawa.

\VS{8}Mu abya asashia phẹ ẹjo-iphe, ẹphe meru mu g'ọ ha; bya agụaru phẹ nvụ l'ẹjo-iphe ono, ẹphe meru mu ono, bụ l'ẹphe kwefuru mu ike ono.

\VS{9}Ọo ya bụ ẹpha mkpụkpu-a emeahaa g'ẹhu tsọo ụtso. Ọhamoha, nọkota lẹ mgboko l'ophu, bụ ndu a-nụma iphemiphe, bụ iphe, dụ ree, mu a-nọdu emeru phẹ ajaahaa mu ajaja; kwabẹahaa mu úbvú. Ẹphe awata atsụ ebvu; wata anma pyaapyaapyaa; kẹle mu e-meru ndu mkpụkpu-a iphe, dụ ree; mee g'ẹhu dụ phẹ guu.”


\par }{\PP \VS{10}Wakwa iphe, Chipfu epfu baa; “Alị ẹka-a, unu sụru l'ọ bụ ochobu, nemadzụ ebudu ebudu; ọphu anụ ebudu iya-a; mbụ ime mkpụkpu lẹ mkpụkpu Jiuda; yẹe gbororo, dabyigbaaru lẹ Jierúsalẹmu, bụ ẹka a gbadochawaru agbado; ọphu nemadzụ ebudu iya ebudu; ọphu anụ adụdu iya-a; bẹ ee-mechaa nụaha olu ọzobaa;

\VS{11}olu ẹhu-ụtso; mẹ olu ndu ete ẹswa; olu ụnwumgboko, ala ji; mẹ k'unwoke, alụ nwanyị ọ̀phúú; yẹe olu ndu gude ngwẹja ekele abya l'eze-ụlo Chipfu; ẹka ẹphe agụ ebvu asụje:

\par }{\Q “Kele Chipfu,

\par }{\QB bụ

\par }{\QB Ọkalibe-Kakọta-Ike ekele;

\par }{\QB kẹle Chipfu dụ ree;

\par }{\QB n-yemobu iya anọje jasụ

\par }{\QB l'ojejoje.

\par }{\MM Ọ bụru iphe, a-kpa iya nụ bụ lẹ mu e-dophu alị-a azụ l'ọnodu iya. Noo iphe, Chipfu epfu.”


\par }{\PP \VS{12}Wakwa iphe, Chipfu, bụ Ọkalibe-Kakọta-Ike eepfu: “L'alị ẹka-a, bụ ochobu; ọphu nemadzụ ebudu iya; ọphu anụ ebudu iya-a; l'iphe, bụkpoo mkpụkpu lẹ mkpụkpu, nọ iya nụ; bẹ ẹka eeche eswi e-mechaa lwa azụ bya adụkota gẹ ndu eche atụru dọbeje anụ, ẹphe eche.

\VS{13}L'iphe, bụkpoo mkpụkpu lẹ mkpụkpu ono, nọgbaa l'alị úbvú úbvú; mẹ ndu ọphu nọ l'alị ọkpa úbvú, nọ l'ụzo ẹnyanwu-arịba; yẹe ndu ọphu nọ l'echiẹgu ndọhali; mẹ lẹ k'alị ndu Benjiaminu; mẹ l'ụnwu mkpụkpu lẹ mkpụkpu, nọ-pheru Jierúsalẹmu mgburugburu; yẹfua l'ime mkpụkpu, nọgbaa lẹ Jiuda; bẹ anụ, eeche echeche e-mechajẹ awụghata l'atatiphu onye a-nọdu agụ iya ọgu. Nokwa iphe, Chipfu eepfu.”


\par }{\PP \VS{14}Wakwa iphe, Chipfu epfu baa: “Mbọku abyakwa teke mu e-meru ndu ọnu-ụlo Ízurẹlu yẹe ọnu-ụlo Jiuda iphe, dụ ree, mu kweru ukwe lẹ mu e-meru phẹ.

\VS{15}O -rwua mbọku ono bẹ mu e-me g'ẹkali-iphe, pfụberekoto kpofuta l'oshilọkpa Dévidi. Ọ bụru yẹbedua e-me iphe, pfụru ọto yẹe iphe, dụ nhamụnha l'alị ẹka-a.

\VS{16}O -rwua mbọku ono bẹ aa-dzọta ndu Jiuda; ndu Jierúsalẹmu eburu tụsaru ẹhu; ọ tọ dụdu iphe, eme phẹ nụ. Iphe, aa-wata iya ekuku abụru: ‘Chipfu, bụ apfụbekoto k'anyi’;

\VS{17}kẹle-a wakwa iphe, Chipfu epfu baa: Ụko onye a-nọdu l'aba-eze ọnu-ụlo Ízurẹlu ta abyakwa adụru Dévidi;

\VS{18}Ọphu ndu-uke, bụ ndu Lívayi abyadụ akọ ụko onye a-pfụru l'iphu mu mkpụrumkpuru egweru mu ngwẹja-akpọ-ọku; waa ngwẹja-nri; mẹ ngwẹja mmanụ ọzo.”


\par }{\PP \VS{19}Tọbudu iya bụ; Opfu Chipfu bya erwua Jieremaya nchị sụ:

\VS{20}Wakwa iphe, Chipfu epfu baa: “Ọ -bụru l'unu a-dụ ike mebyia ọgbandzu, mu l'eswe gbaru; yẹe ọgbandzu, mu l'ẹnyashi gbaru; k'ọphu bụ l'eswe yẹe ẹnyashi taa nwụedu l'orwuberu iya;

\VS{21}a bya emebyikwaphọ ọgbandzu mu lẹ Dévidi, bụ onye-ozi mu; yẹe ọgbandzu mu lẹ ndu Lívayi, bụ ndu-uke, ejeru mu ozi; ọo ya bụ lẹ Dévidi tee nweẹdu awa, bụ onye a-bụru eze nọdu l'aba-eze iya.

\VS{22}Mu e-me awa Dévidi, bụ onye-ozi mu; yẹe awa ndu Lívayi, bụ ndu eje ozi l'iphu mu; g'ẹphe bụru agụta agụta gẹ kpokpode, nọ l'igwe; ọphu aa-tụ̀kotadu phẹ l'iphe, aatụ̀je ẹrwa iphe ẹgube-a, a taa tụkotajedu ẹja, nọ l'agụga eze-ẹnyimu-a.”


\par }{\PP \VS{23}Tọbudu iya bụ; Opfu Chipfu bya erwua Jieremaya nchị sụ:

\VS{24}“?Tii ledu iphe, ndu-a anọduje epfu sụ: ‘Ipfu labọ-a, Chipfu họtaru-a bẹ ọ paakwaru gwọbe?’ Ẹphe shi ẹgube ono kpọo ndibe mu ẹbo l'afụ; k'ọphu bụ l'ẹphe ta abụedu ọha ẹka phẹ l'iphu phẹ.

\VS{25}Wakwa iphe, Chipfu epfu baa: Ọme mu l'eswe yẹe ẹnyashi ta agbadụru ndzụ; bya atụa ekemu doberu igwe yẹe alị;

\VS{26}mẹ mu ajịka oshilọkpa Jiékọpu; yẹe kẹ Dévidi, bụ onye-ozi mu; ọphu mu tege ahọtadu onye lanụ, bụ nwa iya nwoke g'ọ bụru ishi ndu bụ oshilọkpa Ébirihamu; yẹle kẹ Áyizaku; yẹle kẹ Jiékọpu; kẹle-a; mu e-dophu phẹ azụ l'ọnodu phẹ bya aphụaru phẹ obu-imemini.”




\par }\Chap{34}{\SH Aalọru Zedekaya ẹka lẹ nchị
\par }
{\PP \VerseOne{1}Gẹ Nebukadineza, bụ eze ndu Bábilọnu; yẹe ndu ojọgu iya l'ophu; waa iphe, bụ ọhamoha, nọkota iya l'ẹka; tụkoru etso Jierúsalẹmu ọgu; yẹe mkpụkpu, nọ-pheru iya mgburugburu bẹ opfu-a shi l'ẹka Chipfu rwua Jieremaya nchị.

\VS{2}Wakwa iphe, oopfu; mbụ Chipfu, bụ Chileke kẹ ndu Ízurẹlu. Ọ sụru-a: Jepfu Zedekaya, bụ eze ndu Jiuda je asụ iya-a: Wakwa iphe, Chipfu epfu: Mu abyakwa eworu mkpụkpu-a ye l'ẹka eze ndu Bábilọnu, bụ onye a-tu iya ọku l'ootsua ya tsufu.

\VS{3}Ọphu ọ dụkwa iphe, e-me g'ị nahụ iya g'o to gude ngu. Ọ chikwa l'ee-gude ngu kpụru nụ iya. L'i gude ẹnya ngu hụma eze ndu Bábilọnu; unu l'iya anọdu l'iphu l'iphu pfugbaa opfu; l'ị lashịa alị ndu Bábilọnu.


\par }{\PP \VS{4}“Ọle ọ bụ; nụmakwa ukwe-iphe, Chipfu ekwe ngu; gụbe Zedekaya, bụ eze ndu Jiuda. Wakwa iphe, Chipfu epfu l'opfu ẹhu ngu; e tee gbukwa ngu l'ogu-echi;

\VS{5}ịi-nwụhukpoo chịriri. Ọo g'a kpọberu ọku lia ndiche ngu phẹ, bụ ndu ọphu vuru ngu ụzo bụru eze; nokwaphọ g'ẹphe a-kpọbe ọku l'ụlo-ẹkwa ngu gude raa ẹkwa ngu sụ: ‘Owiwo; nnajị mu-e!’ Ọ kwa mbẹdua l'onwomu ekwe ukwe-iphe-a; bụ iphe, Chipfu epfu.”


\par }{\PP \VS{6}Tọbudu iya bụ; Jieremaya, bụ onye mpfuchiru tụko iphemiphe ono pfuaru Zedekaya, bụ eze ndu Jiuda lẹ Jierúsalẹmu.

\VS{7}Teke ono bẹ ndu ojọgu eze ndu Bábilọnu etsokwa ndu Jierúsalẹmu ọgu; yẹe mkpụkpu lẹ mkpụkpu ọzo, nọgbaa l'alị ndu Jiuda, bụ mkpụkpu ndu ọphu phọduru nụ, dụ gẹ Lakishi; yẹe Azeka. Ọ bụ mkpụkpu ono ẹphenebo bụ mkpakọ mkpụkpu, a kpụ-pheru igbulọ mgburugburu, phọduru nụ l'alị ndu Jiuda teke ono.


\par }{\SH Ndu bụ ohu l'e-mechaa nweru onwophẹ
\par }
{\PP \VS{8}Ọwaa bụ opfu, shi l'ẹka Chipfu rwua Jieremaya nchị g'eze, bụ Zedekaya gbachaaru ọgbandzu ẹphe lẹ ndu Jierúsalẹmu l'ẹphe a-ra iya arara lẹ ndu bụ ohu e-nweru onwophẹ.

\VS{9}Onyemonye l'a-ha ohu iya, bụ onye Hiburu; mẹ ndu kẹ nwoke mẹ kẹ nwanyị; g'ọ tọ dụ onye a-gba onye Jiuda ibe iya ohu.

\VS{10}Ọo ya bụ; ndu-ishi; mẹkpoo iphe, bụ ndu Ízurẹlu, bụ ndu bahụru l'ọgbandzu ono tụko kweta l'ẹphe a-ha ohu phẹ nwoke mẹ ụnwanyi; g'ọ tọ dụhe onye a-bụru ohu ọzobaa. Ẹphe pfubua ya woru phẹ hakọta.

\VS{11}E mechaa; izimanụ lwa phẹ azụ; ẹphe bya achị-phuta ndu bụ ohu ono azụ; mbụ ndu ono, ẹphe shi hawa ono; bya agbaphu phẹ ohu azụ.


\par }{\PP \VS{12}Tọbudu iya bụ; olu-opfu Chipfu bya erwua Jieremaya nchị sụ:

\VS{13}Wakwa iphe, Chipfu epfu; mbụ Chileke ndu Ízurẹlu. Ọ sụru-a: “Mu lẹ ndiche unu phẹ gbaru ndzụ teke mu dufutaru phẹ l'alị ndu Ijiputu; mbụ l'alị ẹka ẹphe nọ bụru ohu. Mu pfua sụ:

\VS{14}Iphe, bụkpoo apha ẹsaa, a-nwụta anwụta g'onyemonye l'ime unu l'ẹhu l'ẹhu tọhajekwa onye Hiburu ibe iya, e reru unu. Mbụ l'o -jewaru unu ozi apha ishii; g'unu hajẹ iya g'ọ la kẹ mmanụ; ọphu nna unu oche phẹ angaduru mu nchị; ọphu ẹphe eyeduru mu ọnu.

\VS{15}Izimanụ lwa unu azụ lẹ mgboru nta-a; unu bya emee iphe, pfụru nhamụnha l'ẹnya mu. G'unu ha l'onye l'onye bya araa ya arara sụ gẹ ndu alị unu nweru onwophẹ. Unu nọdu l'iphu mu gbaa ndzụ l'ụlo-a, e kuru laaru ẹpha mu-a.

\VS{16}O be nta; unu byakwa bya aghakọbe bya emerwushiaha ẹpha mu ọzo. G'unu ha laphuchaa azụ je achị-phuta ohu unu kẹ nwoke yẹe kẹ nwanyị ono azụ; mbụ ndu unu shi hawa g'ẹphe jeje ẹka dụ phẹ ree. Nta-a bẹ unu gbaphuwaru phẹ ohu ọzo.


\par }{\PP \VS{17}“Ọo ya bụ lẹ-a; wakwa iphe, Chipfu epfu baa: ‘Unu te emekwaru iphe, mu sụru g'unu mee. Unu ta arakwaru iya arara sụ gẹ ndu alị unu nweru onwophẹ. Ọo ya bụ lẹ-a; nta-a bẹ mu arawa iya arara l'unu e-nweru onwunu; ọ kwa Chipfu epfu iya. Enweru onwunu ọbu bụ l'ee-gude ogu-echi gbua unu; ẹjo iphe-ememe egbua unu; ẹgu egbua unu. Mu e-me unu gẹ ndu alị-eze, nọkota lẹ mgboko l'ophu sọo unu oyi.

\VS{18}Onye ono, mebyiru ọgbandzu mu ono; ọphu o medụru iphe, e pfuru l'ọgbandzu ono, bụ ọphu ẹphe nọ mu l'iphu gbaa; ndu ono bẹ mu e-me g'ẹphe dụ gẹ nweswi ono, a sụkaharu ẹbo bya eshia ya echilabọ ghajaa ono.

\VS{19}Ndu-ishi ndu Jiuda yẹe kẹ ndu Jierúsalẹmu; mẹ ndu eleta ibe eze ẹnya; mẹ ndu bụ uke; mẹkpoo ndu alị ono l'ophu, bụ ndu ghajarụ echilabọ nweswi ono

\VS{20}bẹ mu e-woru ye l'ẹka ndu ọhogu phẹ, bụ ndu achọ ndzụ phẹ. Odzu phẹ l'a-bụru nri ẹnu, ephe l'eli; yẹe anụ, bu l'eliphe.


\par }{\PP \VS{21}“ ‘Zedekaya, bụ eze ndu Jiuda; yẹe ndu-ishi l'alị-eze iya bẹ mu e-yekọta l'ẹka ndu ọhogu phẹ, bụ ndu achọ ndzụ phẹ; woru phẹ ye l'ẹka ndu ojọgu eze ndu Bábilọnu, bụ ndu shi sephuwaa onwophẹ azụ l'ẹka ị nọ.

\VS{22}Wakwa iphe, Chipfu epfu baa: Mu a-tụ ekemu l'onwomu; ọ bụru mu e-duphuta phẹ azụ lẹ mkpụkpu-a. Ẹphe e-tsoo ya ọgu; nata iya; woru ọku tụa ya l'ootsua tsufu. Mu emee gẹ mkpụkpu, nọgbaa l'alị ndu Jiuda bụru ochobu; ọ tọ dụedu onye ebu iya ebubu.’ ”




\par }\Chap{35}{\SH Ụnwu Rekabu
\par }
{\PP \VerseOne{1}Wakwa opfu, shi Chipfu l'ẹka rwua Jieremaya nchị teke Jiehoyakimu nwa Jiosáya bụ eze ndu Jiuda. Ọ sụru:

\VS{2}“Jepfu ndu ọnu-ụlo Rekabu je eduru phẹ bya l'ẹka ụlo eze-ụlo Chileke ẹka lanụ. Ẹphe -bya l'ịinu phẹ mẹe g'ẹphe ngụa.”


\par }{\PP \VS{3}Tọbudu iya bụ; mu tụgbua je ekua Jiazanaya, bụ nwa Jieremaya nwa Habazinaya; bya ekua unwune iya g'ẹphe ha; yẹe ụnwu iya g'ẹphe ha; ọ bụepho ndu ọnu-ụlo Rekabu g'ẹphe hakọta.

\VS{4}Mu bya achịbata phẹ l'eze-ụlo Chipfu; bya achịru phẹ bahụ l'ọnu-ụlo k'ụnwu Hananu nwa Igudalaya, bụ onye kẹ Chileke. Ọnu-ụlo k'ono nọ-kube ọnu-ụlo kẹ ndu-ishi; bya anọ-koru l'eli ọnu-ụlo Maseya nwa Shalumu, bụ onye-nche ọnu-abata.

\VS{5}Mu bya agbajishia mẹe l'ite sụbegbaaru ndu ọnu-ụlo Rekabu ono; bya edoberu phẹ okoro; bya asụ phẹ: “Unu pata mẹe ngụa!”


\par }{\PP \VS{6}Ẹphe yeeru mu ọnu sụ mu: “Anyi ta angụjekwa mẹe; kẹle nna anyi oche, bụ Jionadabu nwa Rekabu bụkwa iya tụru anyi ekemu ono sụ anyi-a: ‘G'unubẹdua mẹkpoo oshilọkpa unu ta adụkwa teke unu angụjekpo mẹe jasụ l'ojejoje!

\VS{7}Ọzo bụ g'unu ta akpụjekwa ụlo; ọphu unu akụjekwa iphe akụku; ọphu unu akọjekwa opfu-vayịnu. G'ọ tọ dụkwa iphe ono, ọphu unu e-nwejeru; ọo ẹpho ụlo, e meru l'ẹkwa bẹ unu a-nọduje ebuphe. Ọo ya bụ g'unu a-kaa nka l'alị ono, unu lwarụ alwalwa ono.’

\VS{8}Anyi nọdu emeẹpho iphemiphe ono, nna anyi oche, bụ Jionadabu nwa Rekabu tụru anyi l'ekemu ono. Ọo ya bụ l'anyịbedua; mẹkpoo unyomu anyi mẹkpoo ụnwu anyi unwoke mẹ ụnwanyi teke angụ-swekwa mẹe;

\VS{9}ọphu anyi eke kpụ-swee ụlo k'eburu; ọphu anyi akọdu opfu-vayịnu; ọphu anyi enwedu ẹgu; ọphu anyi akụdu iphe, aakụ akụku.

\VS{10}Ọ kwa l'ụlo, e meru l'ẹkwa bẹ anyi ebujeru; tẹme anyi nọdu anọduje emeẹpho iphemiphe ono, Jionadabu, bụ nna anyi oche ziru anyi ono.

\VS{11}O be gẹ Nebukadineza, bụ eze ndu Bábilọnu byaru bya asọpyabe alị ẹka-a; anyi sụ: ‘Unu byakwa g'anyi lashịa Jierúsalẹmu; g'anyi nahụ ndu ojọgu ndu Bábilọnu; yẹe kẹ ndu Arámu.’ Ọ kwa iya meru g'o gude ọ bụru lẹ Jierúsalẹmu bẹ anyi nọ.”


\par }{\PP \VS{12}Tọbudu iya bụ; Opfu Chipfu bya erwua Jieremaya nchị sụ:

\VS{13}Wakwa iphe, opfu; mbụ Chipfu, bụ Ọkalibe-Kakọta-Ike; mbụ Chileke kẹ ndu Ízurẹlu: “Je je akaru ndu Jiuda; yẹe ndu Jierúsalẹmu sụ phẹ-a: ?Unu tee gudedu ndu-a nwụta iphe wata eme iphe, mu sụru g'unu meje? Ọ kwa Chipfu epfu.

\VS{14}Jionadabu nwa Rekabu tụru ndibe iya ekemu sụ g'ẹphe ta ngụjekwa mẹe. Ẹphe nọdu eme iphe ono, a tụru phẹ l'ekemu ono. Ọphu ẹphe angụdu mẹe jasụ ntanụ-a; ọ bụru iphe, kparụ iya nụ bụ l'ẹphe eme g'ẹphe mee iphe, nna phẹ oche tụru phẹ l'ekemu. Obenu lẹ mbẹdua pfuwaru yeru unu; mu -pfuchaa; mu epfubaa; ọphu unu ekwedu eme iphe, mu sụru g'unu mee.

\VS{15}Ndu ozi mu, bụ ndu mpfuchiru g'ẹphe ha bẹ mu yewaru g'ẹphe byapfuta unu; mu -yechaa; mu eyebaa; ẹphe bya bya asụ unu-a: ‘G'unu ha l'onye l'onye hanaa ẹjo-iphe, unu eme; dozia umere unu; g'unu te tsohẹkwaru agwa; unu ba bahẹru iya ẹja. Ọo ya bụ g'unu eburu l'alị ono, mu nụru unu lẹ nna unu oche phẹ ono.’ Ọphu unu angaduru nchị; ọphu unu eyedụru mu ọnu.

\VS{16}Oshilọkpa Jionadabu nwa Rekabu bẹ meakwaru iphe, nna phẹ oche tụru phẹ l'ekemu; obenu lẹ ndu-a te ekwedu eme ọphu mbẹdua sụru g'ẹphe meje.


\par }{\PP \VS{17}“Ọo ya bụ lẹ-a; wakwa iphe, oopfu; mbụ Chipfu, bụ Ọkalibe-Kakọta-Ike, bụ Chileke kẹ ndu Ízurẹlu: Unu ngabẹkwa nchị! Iphe, bụkpoo ẹjo iphe-ẹhuka ono, mu sụru lẹ mu e-wotaru unubẹ ndu Jiuda ono bẹ mu e-wotakwaru unu; wotaru iya iphe, bụkpoo onyemonye, bu lẹ Jierúsalẹmu. Mu pfuru phẹ opfu; ọphu ẹphe angaduru nchị. Mu kua phẹ oku; ọphu ẹphe azaduru ẹnu.”

\VS{18}Tọbudu iya bụ; Jieremaya bya asụ ndu ọnu-ụlo Rekabu: “Wakwa iphe, o pfuru; mbụ Chipfu, bụ Ọkalibe-Kakọta-Ike, bụ Chileke ndu Ízurẹlu. Ọ sụru-a: Eshinu unu mewaru iphe, nna unu oche, bụ Jionadabu tụru unu ekemu iya; bya emekọta iphemiphe, ọ sụru g'unu meje; mbụ ọ bụerupho g'o goshiru iya unu bụ g'unu eme iya;

\VS{19}bẹ bụ lẹ-a; wakwa iphe, oopfu; mbụ Chipfu, bụ Ọkalibe-Kakọta-Ike; bya abụru Chileke kẹ ndu Ízurẹlu. Ọ sụru: Ọ tọ dụkwa iphe, e-me g'awa Jionadabu nwa Rekabu te nwe onye a-nọdu ejeru mu ozi.”




\par }\Chap{36}{\SH Jiehoyakimu echie ẹkwo Jieremaya l'ọku
\par }
{\PP \VerseOne{1}O be l'apha, kwe Jiehoyakimu nwa Jiosáya apha ẹno, ọ watarụ abụru eze ndu Jiuda; opfu-a shi l'ẹka Chipfu rwua Jieremaya nchị:

\VS{2}“Wota ẹkwo, a phụru aphụphu dee iphe, bụkpoo iphemiphe ono, mu pfuru ngu lẹ k'ẹhu ndu Ízurẹlu; mẹ kẹ ndu Jiuda; mẹ k'ọhamoha ọzo; shikpọepho teke mu watarụ ngu iya epfuru lẹ teke Jiosáya shi bụru eze byasụ nta-a; deta iya.

\VS{3}?A maru; ?ndu ọnu-ụlo Jiuda -nụma iya; mbụ nụma iphe, bụkpoo ẹjo iphe-ẹhuka ono g'ọ ha, mu doberu lẹ mu e-me phẹ ono; g'ẹphe ha l'onye l'onye ahaa eme ẹjo-iphe, ẹphe eme; mu agụaru phẹ nvụ l'iphe, bụkpoo iphe-ẹji, ẹphe eme.”


\par }{\PP \VS{4}Tọbudu iya bụ; Jieremaya bya ekua Baruku nwa Neraya; ọ bya anọdu. Jieremaya watarụ iya epfushiru iphemiphe ono, Chipfu pfuru iya ono; Baruku nọdu edeshi iya l'ẹkwo aphụphu ono.

\VS{5}No iya; Jieremaya sụ Baruku-a: “Mbẹdua bẹ ẹphe wuchikwaru ewuchi; k'ọphu mu taa dụdu ike abya l'eze-ụlo Chipfu.

\VS{6}Ọo ya bụ lẹ-a; tụgbukwaa je l'eze-ụlo Chipfu l'eswe mbọku, aaswịje ẹgu je agụaru ndiphe iphe, i deru l'ẹkwo aphụphu-a; mbụ Opfu Chipfu, bụ ọphu mu pfuru ngu epfuru; i dee ya edede. Gụaru iya ndu Jiuda l'ophu, bụ ndu shigbaa lẹ mkpụkpu ẹka ẹphe shigbaa abata l'ụlo ono.

\VS{7}?A maru; ?ẹphe a-rwọ Chipfu; g'ẹphe ha l'onye l'onye eshi l'eme ẹjo-ememe ono, ẹphe eme ono lwaphuta azụ; kẹle oke ẹhu-eghu Chipfu, ọ sụru l'ọ-tụkoru l'ishi ndu-a parụ ẹka.”


\par }{\PP \VS{8}Baruku nwa Neraya tụko iphemiphe ono, Jieremaya onye mpfuchiru sụru g'o mee ono mekọta. Ọ pfụru l'eze-ụlo Chipfu tụko Opfu Chipfu ono, e deru l'ẹkwo ono woru gụaru phẹ.

\VS{9}O be l'ọnwa kẹ tete l'apha, kwe Jiehoyakimu nwa Jiosáya apha ise, ọ bahụru l'aba-eze ndu Jiuda; e woru eswe aa-swịru Chipfu ẹgu raa arara l'iphe, bụkpoo ọha ndu bu lẹ Jierúsalẹmu l'ophu; mẹkpoo ndu ọphu shi lẹ mkpụkpu, nọgbaa l'alị ndu Jiuda bya.

\VS{10}Baruku bya eje apfụru l'eze-ụlo Chipfu l'ọma-ụlo Gemaraya nwa Shafanu, bụ onye edeje ẹkwo. Ọnu-ụlo k'ono nọ l'ọma ụlo-eli iya, nọ lẹ mgboru ọnu-abata Ọ̀phúú. Ọ pfụru l'ẹka ono woru opfu Jieremaya, e deru l'ẹkwo-a woru gụa; onyemonye nụma-dzuru.


\par }{\PP \VS{11}O be gẹ Mayịkaya, bụ nwa Gemaraya nwa Shafanu nụmaru Opfu Chipfu ono g'ọ ha, bụ ọphu e deru l'ẹkwo ono;

\VS{12}ọ bya agbazeta jeshia ibe eze; bya eje abahụ l'ọma-ụlo k'onye edeje ẹkwo. Iphe, bụkpoo ndu-ishi g'ẹphe ha dọru l'ẹka ono. Ndu nọ iya nụ bụ onye edeje ẹkwo l'onwiya, bụ Elishama; yẹe Delaya nwa Shemaya; yẹe Ẹlunatanu nwa Akụbo; yẹe Gemaraya nwa Shafanu; yẹe Zedekaya nwa Hananaya; yẹe iphe, bụkpoo ndu-ishi ndu ọphuu g'ẹphe ha.

\VS{13}Mayịkaya bya eworu iphemiphe, ọ nụmaru, Baruku gụru ndiphe l'ẹkwo ono kọoru phẹ.

\VS{14}Iphe, bụ ndu-ishi ono g'ẹphe ha bya ezia Jiehudi, bụ nwa Netanaya nwa Shelemaya, bụ nwa Kushi g'o je asụ Baruku g'o gudeẹshikwa ẹkwo aphụphu ono, ọ gụru ndu Ízurẹlu ono gude bya. No iya; Baruku nwa Neraya bya aparu ẹkwo aphụphu ono l'ẹka gude bya ejepfu phẹ.

\VS{15}Ẹphe sụ iya: “Nọdueshikwa anọo gụaru iya anyi.”

\par }{\PP No iya; Baruku bya eworu iya gụaru phẹ.

\VS{16}O be teke ẹphe nụmaru opfu ono g'ọ ha; ẹphe bya elegbabẹchaa nwibe phẹ ẹnya l'ẹka ndzụ agụ phẹ. Ẹphe sụ Baruku: “Opfu-a g'ọ ha bẹ anyi e-jekwa akọoru eze.”

\VS{17}Ẹphe bya ajịa Baruku sụ iya: “Kaẹshikwaru anyi. ?Dẹnu g'i meru dekọta iphemiphe-a g'ọ ha? ?Bụ Jieremaya epfuru ngu iya; ị nọdu ede tọo?”


\par }{\PP \VS{18}Baruku sụ phẹ; “Ee; ọo ya pfukọtaru mu iphe-a g'ọ ha; mu gude mini-ẹkwo dee ya l'ẹkwo-a.”


\par }{\PP \VS{19}Tọbudu iya bụ; ndu-ishi ono bya asụ Baruku-a: “Gẹ gụ lẹ Jieremaya tụgbukwaa je edomia onwunu. Unu te emekwa g'a maru ẹka unu nọ!”


\par }{\PP \VS{20}Ẹphe bya eworu ẹkwo aphụphu ono bya edobe l'ụlo kẹ Elishama, bụ onye edeje ẹkwo. Ẹphe bya ejepfu eze l'ọma-unuphu ibe iya je epfuaru iya iphemiphe.

\VS{21}Eze bya ezia Jiehudi sụ iya g'o je ewotaẹshikwa ẹkwo aphụphu ọbu. Jiehudi bya tụgbua je l'ụlo Elishama, bụ onye edeje ẹkwo je ewota ẹkwo ono bya agụaru eze; yẹe ndu-ishi; ndu-ishi g'ẹphe ha pfụgbaaru l'agụga iya.

\VS{22}Teke ono bụ ọnwa tete. Ọ bụru l'obu, aanọduje l'udzumini bẹ ọ nọ; a zụberu iya ọku l'epfu; ọ nọdu enwu taphutaphu l'ẹka ọ nọ.

\VS{23}Ọ nọdu abụjeru; Jiehudi -gụepho mpekala ẹkwo ono ẹto ọzoo ẹno; eze egude mma ndu edeje ẹkwo byikata iya ye l'ọku epfu ono. O mee ya nno; jasụ ẹkwo aphụphu ono kekọta ọku.

\VS{24}Ọphu eze; yẹe ndu ejeru iya ozi, bụ ndu tụkoru opfu ono g'ọ ha nụma ono egoshiduru lẹ ndzụ agụ phẹ; ọphu ẹphe alakadụru uwe phẹ.

\VS{25}Ẹlunatanu; yẹe Delaya; yẹe Gemaraya rwọkpoo eze sụ iya g'ọ tọ kpọshi ẹkwo aphụphu ono ọku; ọphu o yedụru phẹ ọnu.

\VS{26}Ọ bụchiaru iphe, o meru; mbụ eze bụ l'ọ tụru ekemu sụ gẹ Jierahụmelu, bụ nwa iya; yẹe Seraya nwa Azuriyẹlu; yẹe Shelemaya nwa Abụdelu; g'ẹphe je egude Baruku, bụ onye edeje ẹkwo; yẹe Jieremaya, bụ onye mpfuchiru. Obenu lẹ Chipfu domiru phẹ.


\par }{\PP \VS{27}Eze kpọchaepho ẹkwo aphụphu ono ọku; mbụ ẹkwo, e deru opfu, bụ Baruku deru iya iphe, Jieremaya pfuru iya g'o dee ya; Opfu Chipfu rwua Jieremaya nchị.

\VS{28}Ọ sụ: “Wota ẹkwo aphụphu ọzo dee iphemiphe ono, dụ l'ẹkwo aphụphu kẹ mbụ phọ, bụ ọphu ọ kpọru ọku; mbụ Jiehoyakimu, bụ eze ndu Jiuda.

\VS{29}Ọzo bụ lẹ-a; karụ Jiehoyakimu, bụ eze ndu Jiuda; sụ iya lẹ-a: Wakwa iphe, Chipfu epfu baa: Ị kpọru ẹkwo aphụphu ono ọku sụ: ‘?Bụ gụnu meru g'o gude i dee ya sụ l'eze ndu Bábilọnu byafụtaje bya emebyishia alị-a mee gẹ nemadzụ yẹe anụ ta adụhe iya?’

\VS{30}Ọo ya bụ lẹ-a; wakwa iphe, Chipfu epfu baa l'opfu ẹhu Jiehoyakimu, bụ eze ndu Jiuda: O too nwekwarụ onye e-shi iya l'ẹhu, a-nọdu l'aba-eze Dévidi. Odzu iya bẹ aa-tọgbo l'etezi; l'ọ dabyiru; anwụ echia ya l'eswe; iji adaa kpua ya l'ẹnyashi.

\VS{31}Mu a-nụ iya aphụ; yẹe ụnwegirima iya; yẹe ndu ejeru iya ozi; kẹle ẹphe eme ẹjo-iphe. Iphe, bụkpoo ẹjo iphe-ẹhuka ono, mu sụru lẹ mu e-me phẹ ono bẹ mu e-mekọtacha phẹ; ẹphe lẹ ndu bu lẹ Jierúsalẹmu mẹ ndu Jiuda. Noo kẹle ẹphe ta ngadụru mu nchị.”


\par }{\PP \VS{32}Tọbudu iya bụ; Jieremaya bya ewota ẹkwo aphụphu ọzo; bya eworu iya nụ Baruku nwa Neraya, bụ onye edeje ẹkwo. Jieremaya byakwa bya epfuaru iya iphe, oo-de iya; Baruku byakwa bya edekọta iya iphe, bụkpoo iphe, shi dụ l'ẹkwo aphụphu ọphuu, ọ kpọru ọku; mbụ Jiehoyakimu, bụ eze ndu Jiuda. E yebakwaa ya phọ ikpoto iphe ọzo, dụgbakwapho g'ono.




\par }\Chap{37}{\SH Jieremaya eje mkpọro
\par }
{\PP \VerseOne{1}Zedekaya nwa Jiosáya bẹ Nebukadineza, bụ eze ndu Bábilọnu meru eze ndu Jiuda. Ọ bụru iya bụ eze nọchia ẹnya Jiehoyakinu bụ nwa Jiehoyakimu.

\VS{2}Yẹbedua l'onwiya; mẹ ndu ejeru iya ozi; mẹ ndu alị ono l'ophu ta adụdu onye ngarụ nchị l'opfu ono, Chipfu gbẹ l'ọnu Jieremaya, bụ onye mpfuchiru pfua ono.


\par }{\PP \VS{3}Eze, bụ Zedekaya bya ezia Jiehukalu nwa Shelemaya; yẹe onye uke, bụ Zefanaya nwa Maseya g'ẹphe jepfu Jieremaya, bụ onye mpfuchiru je ezia ya ozia sụ iya-a: “Pfua opfu ẹhu anyi nụ Chipfu, bụ Chileke anyi jikonu.”


\par }{\PP \VS{4}Teke ono bẹ Jieremaya nweru onwiya; kẹle e teke atụdu iya mkpọro teke ono.

\VS{5}Mbụ lẹ ndu ojọgu Fero-a wụfutaru l'alị ndu Ijiputu. O be gẹ ndu Bábilọnu, bụ ndu nọ-pheru Jierúsalẹmu mgburugburu nụmaru abyabya ndu Ijiputu ono; ẹphe wụfu parụ Jierúsalẹmu haa.


\par }{\PP \VS{6}Tọbudu iya bụ; Opfu Chipfu bya erwua Jieremaya, bụ onye mpfuchiru nchị sụ:

\VS{7}“Wakwa iphe, Chipfu, bụ Chileke ndu Ízurẹlu epfu baa: Unu karụ eze ndu Jiuda, ziru unu g'unu bya akpata mu ishi: ‘Ndu ojọgu Fero-a, zefutaru bya unu eyeru ẹka-a l'e-mechakwaa laa alị phẹ, bụ alị ndu Ijiputu.

\VS{8}Noo teke ndu Bábilọnu a-lwa azụ bya etsoo mkpụkpu-a ọgu; lwụta iya l'ọgu tụa ya ọku; ọku etsufu iya.’


\par }{\PP \VS{9}“Wakwa iphe, Chipfu epfu baa: Unu ba nọdukwa eme onwunu eswe l'ẹka unu arị sụ lẹ ndu Bábilọnu ta adụkwa iphe, e-me g'ẹphe be mecha haa unu. Ẹphe taa hakwa unu!

\VS{10}Ọme ọ bụkponu kẹ g'unu mekpekọta ndu ojọgu ndu Bábilọnu l'ophu, bụ ndu etso unu ọgu; ọ bụerupho ndu e mekarụ iphe phọduru lẹ mkpu, ẹphe tụru; ẹphe afụtale-a bya akpọo mkpụkpu-a ọku.”


\par }{\PP \VS{11}Ndu Bábilọnu wụfuchaepho lẹ Jierúsalẹmu, bụ iphe, kparụ iya nụ bụ ndu ojọgu Fero, eze gbiigbii abyapfuta phẹ;

\VS{12}Jieremaya gbẹshi lẹ Jierúsalẹmu jeshia alị ndu Benjiaminu g'o je etsoru ndu ẹka ono keta okiphe iya.

\VS{13}O -rwuẹpho ọnu-abata Benjiaminu; onye-ishi ndu nche, ẹpha iya bụ Irayịjia, bụ nwa Shelemaya nwa Hananaya gude iya sụ l'ọogbalawa agbapfu ndu Bábilọnu.


\par }{\PP \VS{14}Jieremaya sụ iya: “Ọ kwa ụka. Mu ta agbalakwa agbapfu ndu Bábilọnu.” Ọphu Irayịjia angaduru iya rọ nchị. Ọ bụ-chia iphe, o meru bụ l'o guderu Jieremaya kpụta iya kpụjeru ndu-ishi.

\VS{15}Ẹhu ghuahaa ndu-ishi ono eghu l'opfu ẹhu Jieremaya. Ẹphe zia; e chia ya iphe woru iya tụa mkpọro l'ụlo Jionatanu, onye edeje ẹkwo, bụ ẹka ẹphe meru; ọ bụru ụlo mkpọro.


\par }{\PP \VS{16}E woru Jieremaya kpụru ye lẹ mkpọro l'obu-alị; ọ nọkpoo l'ẹka ono nọo ọdu.

\VS{17}Tọbudu iya bụ; eze, bụ Zedekaya bya ezia; e je eduta iya dujeru iya. Ọ jịa ya lẹ mpya sụ iya:

\par }{\PP “?O nweru opfu, shi l'ẹka Chipfu tọo?”

\par }{\PP Jieremaya sụ iya: “Ee; aa-kpụru ngu ye l'ẹka eze ndu Bábilọnu.”


\par }{\PP \VS{18}No iya; Jieremaya bya asụkwapho eze, bụ Zedekaya: “?Bụ gụnu bụ iphe-ẹji, mu meru ngu; ọzoo ndu ejeru ngu ozi; ọzoo ndu-a l'ophu, meru g'o gude ị tụa mu mkpọro?

\VS{19}?Dẹnu ndu mpfuchiru ngu ono, bụ ndu shi epfujeru unu mpfuchiru sụ: ‘Eze ndu Bábilọnu tee tsokwa ngu ọgu; ọphu ẹphe etsokwa alị-a ọgu?’

\VS{20}Obenu lẹ nta; nnajịuphu mu, bụ eze; jiko ngabẹkpodapho nchị l'arwọrwo, mu arwọ ngu. Mbụ-a; te eduphuẹkwa mu azụ l'ibe Jionatanu, bụ onye edeje ẹkwo; ọdumeka bẹ mu a-nwụhukwa l'ẹka ono.”

\VS{21}Tọbudu iya bụ; eze, bụ Zedekaya bya eworu ekemu tụa sụ g'e woru Jieremaya dobe l'ọma-unuphu ẹka ndu nche anọje; g'a nụje iya ishi buredi mbọku-mbọku; mbụkwa ụdu buredi, ndu egheje buredi gheru; g'a nụje iya ya jasụ buredi, nọ lẹ mkpụkpu abvụebe. Ọ bụru iya bụ l'e woru Jieremaya dobe l'ọma-unuphu ẹka ndu nche anọje; ọ nọdu l'ẹka ono.




\par }\Chap{38}{\SH Eechie Jieremaya l'oke iduma
\par }
{\PP \VerseOne{1}Shefataya nwa Mátanu; yẹe Gedalaya nwa Pashọ; yẹe Jiehukalu nwa Shelemaya; yẹe Pashọ nwa Malukayịjia nụma iphe, Jieremaya anọduje epfuru ndu Jiuda l'ophu; kẹle ọosuje:

\VS{2}“Wakwa iphe, Chipfu epfu baa: ‘Onye nọ lẹ mkpụkpu-a a-lakwa l'ogu-echi; yẹe ọkpa-nri; yẹe ẹjo iphe-ememe. Obenu l'onye lapfuru ndu Bábilọnu a-nọdu ndzụ. Oo-gude ndzụ iya gbalaa je anọdu ndzụ.’

\VS{3}Tẹmanu-a; wakwa iphe, Chipfu epfu: ‘Mkpụkpu-a ta adụkwa iphe, e-me g'e te woru iya ye l'ẹka ndu ojọgu eze ndu Bábilọnu, bụ onye e-mechaa lwụta iya l'ọgu.’ ”


\par }{\PP \VS{4}Tọbudu iya bụ; ndu-ishi bya asụ eze-a: “G'e gbukwaa nwoke-a. Oomekwa g'ike bvụ ndu ojọgu, bụ nwa ndu ọphu phọduru nụ lẹ mkpụkpu-a; yẹe ndu-a l'ophu; ọ bụru iphe ono, oopfu anụ phẹ ono akpa iya. Nwoke-a ta abụkwa iphe, a-dụru ndu-a ree bẹ ọocho; ọ kwa iphe, e-mebyi phẹ emebyi.”


\par }{\PP \VS{5}Eze, bụ Zedekaya yeeru phẹ ọnu sụ phẹ: “Ọ nọnu unu l'ẹka; mbẹdua, bụ eze ta adụkwa iphe, mu akpọshi unu ememe.”


\par }{\PP \VS{6}Tọbudu iya bụ; ẹphe kpụta Jieremaya jeye l'oke iduma Malukayịjia, bụ nwa eze. Oke iduma mini ono nọ l'ọma-unuphu ẹka ndu nche anọje. Ọ bụru eri bẹ ẹphe tụru iya seru ye l'iduma ọbu. Teke ono bẹ mini ta adụdu l'iduma ono. Iphe, dụ iya nụ bụru ẹpuchi. Jieremaya bụru bvụbvurubvu l'ẹpuchi ono.


\par }{\PP \VS{7}No iya; Ẹbedu-Mẹleku, bụ onye Kushi; bya abụru onye eleta ibe eze ẹnya nụma l'e yeru Jieremaya l'oke-iduma mini. O be g'eze nọ anọo l'ọnu-abata Jierúsalẹmu, bụ Ọnu-abata Benjiaminu;

\VS{8}Ẹbedu-Mẹleku shi l'ibe eze tụgbua jepfu eze je asụ iya:

\VS{9}“Nnajịuphu mu, bụ eze; iphemiphe-a, ndu-a meru Jieremaya onye mpfuchiru-a bụakwaa ẹjo-iphe bẹ ẹphe meru. G'ẹphe woru iya ye l'ime oke iduma g'ọ nọdu l'ẹka ono g'ẹgu gbua ya; l'ẹbe abụ lẹ nri dụkwadu lẹ mkpụkpu.”


\par }{\PP \VS{10}Tọbudu iya bụ; eze bya atụaru Ẹbedu-Mẹleku bụ onye Kushi ekemu sụ iya: “Duta ụkporo ụmadzu l'ụmadzu iri l'ẹka-a g'unu l'ẹphe swịru je esefuta Jieremaya, onye mpfuchiru l'oke iduma ono; a -nọnya ọ nwụhu.”


\par }{\PP \VS{11}No iya; Ẹbedu-Mẹleku bya achịta ndu ono; ẹphe l'iya swịru jeshia. Ọ bya abahụ l'ibe eze l'ụlo, eedobeje iphe bya achịta nkịriba ukpo yẹe nkịrika ẹkwa l'ẹka ono bya egude eri seru iya nụ Jieremaya l'ime oke iduma ono.

\VS{12}Ẹbedu-Mẹleku, onye Kushi bya asụ Jieremaya-a: “Woru nkịriba ukpo yẹe nkịrika ẹkwa-a dẹe l'ẹka g'ọ bụru ẹwu l'ẹka ịitu onwongu eri ono!” Jieremaya bya eworu iya mee nno.

\VS{13}Ẹphe gude eri ono selita iya eli sefụta l'ime oke iduma ono. Jieremaya byakwa bya anọdu l'ọma-unuphu ẹka ndu nche anọje.


\par }{\SH Zedekaya akpata Jieremaya ishi ọzo
\par }
{\PP \VS{14}Tọbudu iya bụ; eze, bụ Zedekaya bya ezia; e je ekua Jieremaya, bụ onye mpfuchiru. Ọ bya; e duta iya bahụ l'ọnu-abata k'ẹto, bụ ọphu e shi abahụ l'eze-ụlo Chipfu. Zedekaya bya asụ iya: “Mu abyakwa ngu ajị ajị. Ta adụkwa iphe, ii-domiru mu edomi!”


\par }{\PP \VS{15}Jieremaya sụ Zedekaya-a: “Mu -yeeru ngu ọnu; ?tii gbudu mu nụ? Teke mu chị-koshiru ngu idzu; ọ tọ bụdu l'ii-yeru mu ọnu.”


\par }{\PP \VS{16}Zedekaya ribuaru Jieremaya angụ lẹ mpya sụ iya: “Eshinu Chipfu nọ ndzụ g'ọ nọ iya-a, bụ onye meru anyi nọdu atụ unme; mu tee gbukwa ngu; ọphu mu akpụkwaru ngu eye l'ẹka ndu achọ ndzụ ngu.”


\par }{\PP \VS{17}Tọbudu iya bụ; Jieremaya bya asụ Zedekaya-a: “Wakwa iphe, oopfu baa; mbụ Chipfu, bụ Chileke; bya abụru Ọkalibe-Kakọta-Ike; bụru Chileke ndu Ízurẹlu; sụ-a: I -woru onwongu ye l'ẹka ndu-ishi l'alị eze ndu Bábilọnu; bẹ ndzụ ngu a-dụ; ọphu aa-kpọdu mkpụkpu-a ọku; gụbedua gụ lẹ ndibe ngu g'unu ha anọdu ndzụ.

\VS{18}Obenu teke ọ bụ l'i tii woduru onwongu eye l'ẹka ndu-ishi l'alị eze ndu Bábilọnu bẹ ee-wokwaru mkpụkpu-a ye l'ẹka ndu Bábilọnu; ẹphe akpọo ya ọku; ọphu gụbedua l'onwongu eshikwa phẹ l'ẹka anahụ.”


\par }{\PP \VS{19}Eze, bụ Zedekaya sụ Jieremaya-a “Ndu mu atsụ ebvu bụkwa ndu Jiuda, bụ ndu ọphu wowaru onwophẹ ye l'ẹka ndu Bábilọnu; lẹ ndu Bábilọnu a-kpụkwaru mu nụ phẹ; ẹphe emelaha mu omeliwe.”


\par }{\PP \VS{20}Jieremaya sụ iya: “Ẹphe taa kpụkwaru ngu eye phẹ l'ẹka. Ọo ẹpho g'i mee olu Chipfu, bụ iya bụ iphe-a, mu epfuru ngu-a. Ọo ya bụ l'ọ dụru ngu lẹ ree; tẹme ndzụ adụ ngu.

\VS{21}Obenu teke ị jịkaru l'i tii woduru onwongu eye phẹ l'ẹka; wakwa iphe, Chipfu kpuharụ goshi mu baa:

\VS{22}Iphe, bụkpoo ụnwanyi ono, a harụ l'ibe eze ndu Jiuda ono bẹ aa-chịtahakwaa chịjeru ndu-ishi l'alị eze ndu Bábilọnu. Ụnwanyi ono epfuaharụ ngu sụ ngu:

\par }{\Q “ ‘Ẹphe dephukwaru ngu

\par }{\QB edephu;

\par }{\QB bya eworu ngu mekpee;

\par }{\QB mbụ ndu ono, bụ ọ̀nyà ngu,

\par }{\QB ị kpọru obu yeru ono.

\par }{\Q Nta-a bẹ ọkpa mihuwaru ngu

\par }{\QB l'ẹpuchi.

\par }{\Q Ndu ọ̀nyà ngu phẹ ono parụ

\par }{\QB ngu haa gbakashịhu.’


\par }{\PP \VS{23}“Unyomu ngu g'ẹphe ha; yẹe ụnwegirima ibe ngu bẹ aa-tụko chịfuta chịtaru ndu Bábilọnu. Ọphu gụbedua l'onwongu anahụkwa phẹ agbala; ọ chikwaa iphe, e-me nụ bụ l'eze ndu Bábilọnu e-gude ngu; tẹme ọzo bụ lẹ mkpụkpu-a bẹ aa-kpọkwa ọku.”


\par }{\PP \VS{24}Tọbudu iya bụ; Zedekaya bya asụ Jieremaya: “Ba adụkwa onye ii-me g'ọ maru ụja mu lẹ ngu-a; ọdumeka bẹ ee-gbukwa ngu.

\VS{25}Ndu-ishi -nụma lẹ mu pfuru yeru ngu; ẹphe -byapfuta ngu bya asụ ngu: ‘Pfuaru anyi iphe, i pfuru eze; yẹe ọphu eze pfuru ngu. Be domikwaru iya anyi; ọdumeka bẹ anyi e-gbukwa ngu!’

\VS{26}Ọo ya bụ l'ịi-sụ phẹ-a l'ọ kwa arwọrwo bẹ i shi arwọ eze g'o to duphukwa ngu azụ l'ibe Jionatanu g'i je anọdu l'ẹka ono nwụhu.”


\par }{\PP \VS{27}E mechaa; ndu-ishi ono g'ẹphe ha tụko byapfuta Jieremaya bya ajịa ya. O woẹrupho iphe ono, eze sụru g'o pfuaru phẹ ono woru pfuaru phẹ. Ọphu ọ dụedu iphe ọzo, ẹphe epfujeba; kẹle ọ tọ dụdu onye nụmaru ụja, ẹphe bọru.


\par }{\PP \VS{28}Jieremaya nọdu l'ọma-unuphu ẹka ndu nche anọje l'ẹka ono gbiriri jasụ mbọku, a lwụtaru mkpụkpu Jierúsalẹmu l'ọgu.




\par }\Chap{39}{\SH Adada Jierúsalẹmu
\par }
{\R (2Ndu 25:1-7; 2Iphe 36:13-21; Jier 52:3-11)

\par }{\PP \VerseOne{1}Tọbudu iya bụ; o be l'apha, kwe Zedekaya apha tete, ọ watarụ abụru eze; l'abalị k'iri l'ọnwa iri; eze ndu Bábilọnu, bụ Nebukadineza chịta ikpoto ndu ojọgu iya; ẹphe byatashịa Jierúsalẹmu; bya ekepheta mkpụkpu ono mgburugburu.

\VS{2}No iya; o rwukwaa l'abalị kẹ tete l'ọnwa k'ẹno l'apha, kwe Zedekaya apha iri lẹ nanụ; e tsukpọshia igbulọ, e gude kpụ-phee mkpụkpu ono mgburugburu.

\VS{3}Ọ bụru iya bụ lẹ ndu-ishi l'alị eze ndu Bábilọnu awụbata bya adọru l'ọnu-abata Echilabọ lẹ mkpụkpu ono. Ndu ọbu bụ: Nẹgalu-Sareza; yẹe Samụga-Nebo; waa Sarisekimu onye bụ iya bụ ishi ndu eleta ibe eze ẹnya; yẹe Nẹgalu-Sareza, bụ iya bụ ishi ndu ejeru eze ozi; waa iphe, bụkpoo ndu bụ ishi l'alị eze ndu Bábilọnu.


\par }{\PP \VS{4}O be gẹ Zedekaya, bụ eze ndu Jiuda yẹe ndu ojọgu iya l'ophu hụmaru phẹ; ẹphe ye ọkpa l'ọso gbalaaha. Ẹphe gude ẹnyashi wụfu lẹ mkpụkpu ono. Ẹka ẹphe shiru gbalaa bụ l'ọnu ọguzo ono, dụ lẹ mgbaka igbulọ labọ ono, dụ lẹ mgboru mgbabu eze. Ọ bụru ẹka ẹphe shiru bụ ụzo nsụda Araba.

\VS{5}Ọle ndu ojọgu ndu Bábilọnu chịpyaberu phẹ je agbapfu Zedekaya lẹ baswaa alị, dụ lẹ Jieriko. Ẹphe gude iya kpụru iya kpụtaru Nebukadineza, bụ eze ndu Bábilọnu lẹ mkpụkpu Ribula l'alị Hamatu, bụ ẹka ọ nọ nmaa ya ikpe.

\VS{6}Ọ bụru lẹ Ribula l'ẹka ono bẹ eze ndu Bábilọnu nọ gbushia ụnwu Zedekaya. Zedekaya nọdu ele iya ẹnya; ọ nọdu egbushi phẹ. Ọ byakwaphọ bya atụko ndu a maru amaru l'alị ndu Jiuda gbushikọta.

\VS{7}Ọ bya aswọshia Zedekaya akpụru ẹnya; bya egude ẹgbirigba, e meru l'onyirubvu tụ ya mkpọro kpụta lashịa Bábilọnu.


\par }{\PP \VS{8}Ndu Bábilọnu ono woru ọku tụa l'ibe eze ono; yẹe ụlo ndiphe; bya enwukpọshia igbulọ, e gude kpụ-phee Jierúsalẹmu mgburugburu.

\VS{9}Nebuzaradanu, bụ onye-ishi ndu ojọgu, anọduje eche eze ndu Bábilọnu nche; tụko nwandu phọduru nụ lẹ Jierúsalẹmu ono; yẹe ndu wowaru onwophẹ ye l'ẹka ndu Bábilọnu; waa ndu ọphuu; kpụta lẹ ndzụ lashịa alị ndu Bábilọnu.

\VS{10}Ọle Nebuzaradanu, bụ onye-ishi ndu ojọgu, anọduje eche eze ndu Bábilọnu nche ono bụ ndu ọ harụ l'alị ndu Jiuda bụ ndu ụkpa olemole, bụ ndu adụdu iphe, ẹphe nweru. Ọ nọdu teke ono nụchaa phẹ opfu-vayịnu; yẹe alị-ẹgu.


\par }{\PP \VS{11}No iya; Nebukadineza, bụ eze ndu Bábilọnu tụa ekemu-a tụ-doru Jieremaya; o bụru onye ọ turu iya nụ bụ Nebuzaradanu, bụ onye-ishi ndu ojọgu, anọduje eze ndu Bábilọnu nche sụ:

\VS{12}“Unu dutakwa iya leta iya ẹnya. Unu ta adụkwa iphe, unu e-me iya; ọ chikwaa iphe, ọ sụkpoerupho g'unu meeru iya; unu emeeru iya ya.”

\VS{13}Tọbudu iya bụ; Nebuzaradanu, bụ onye-ishi ndu ojọgu, anọduje eche eze ndu Bábilọnu nche ono; yẹe Nebushazụbanu, bụ ishi ndu eleta ibe eze ẹnya; yẹe Nẹgalu-Sareza, bụ ishi ndu ejeru eze ozi; yẹe ndu ọphuu, bụ ishi l'alị eze ndu Bábilọnu;

\VS{14}bya ezia; e je eduta Jieremaya dufuta l'ọma-unuphu ẹka ndu nche anọje. Ẹphe duru iya nụ Gedalaya bụ nwa Ahikamu nwa Shafanu; sụ iya g'o duru iya laa ibe iya. Ọ bụru iya bụ lẹ yẹe ndibe phẹ anọdu.


\par }{\PP \VS{15}Teke phọ, Jieremaya shi nọdu l'ọma-unuphu ẹka ndu nche anọje phọ bẹ ọ nụmaru Opfu Chipfu, sụru iya:

\VS{16}“Je akaru Ẹbedu-Mẹleku; onye Kushi; sụ iya: Wakwa iphe, Chipfu epfu baa; mbụ Ọkalibe-Kakọta-Ike; bya abụru Chileke kẹ ndu Ízurẹlu. Sụ-a; mu abyaakwaa emeẹbe iphe, mu sụru lẹ mu e-me mkpụkpu-a. Mu e-meru ọla-l'iswi nụ phẹ; ọ tọ bụdu ụpete. O -rwuẹpho teke ono bẹ iphemiphe ono e-mekọta l'ọogbaa ngu l'iphu.

\VS{17}Ọle mu a-nafụta ngu m'o -rwua mbọku ono. Nokwa iphe, Chipfu eepfu. A taa kpụduru ngu anụ ndu ịitsu ebvu.

\VS{18}Ọ tọ dụkwa iphe, e-me gẹ mu ta adzọta ngu; k'ọphu bụ l'e tee gbudu ngu l'ogu-echi; ọ bụ-chia l'ii-gude ndzụ ngu gbala; kẹle ị kpọru obu yeru mu. Nokwa iphe, Chipfu eepfu bụ ono.”




\par }\Chap{40}{\SH Teke Gedalaya bụ ọchi-ọha ndu Ízurẹlu
\par }
{\R (2Ndu 25:22-26)

\par }{\PP \VerseOne{1}Opfu-a bẹ Jieremaya nụmaru l'ọnu Chipfu gẹ Nebuzaradanu, bụ onye-ishi ndu ojọgu, anọduje eche eze ndu Bábilọnu nche tọhachaeru iya phọ lẹ mkpụkpu Rama. Kẹle ọ byaru bya ahụma Jieremaya l'ẹka a tụru iya ẹgbirigba; ẹphe lẹ ndu a kpụru lẹ ndzụ, shi Jierúsalẹmu; yẹe alị ndu Jiuda ala alị ndu Bábilọnu.

\VS{2}O be g'onye-ishi ndu ojọgu ono hụmaru Jieremaya; ọ sụ iya: “Chipfu, bụ Chileke ngu pfukwaru lẹ ya e-me ẹka-a omeliwe-a.

\VS{3}Nta-a bẹ Chipfu mewaru iphe, o pfuru. Iphemiphe ono mekọtaru; kẹle unu meru Chipfu iphe-ẹji; ọphu unu emedụru iphe, ọ sụru g'unu mee.

\VS{4}Ọle ntanụ-a bẹ mu atụfuwa ngu l'ẹgbirigba ono, nọ ngu l'ẹka ono. Tsoru mu g'anyi la alị ndu Bábilọnu m'ọ bụru l'ọ dụ ngu ree ẹgube ono; ọ bụru mbẹdua l'a-nọdu eleta ngu ẹnya. Teke ọ bụkwanu l'ọ tọ dụdu ngu ree ẹgube ono l'ị haa abyabya. Lekwa! Alị ẹka-a l'ophu nọkwa ngu l'iphu; jejekpọepho ẹka dụ ngu ree!

\VS{5}Ọle ọ -bụru l'ọ dụ ngu g'ị nọdu l'ẹka-a; g'ị laphu azụ jepfu Gedalaya, bụ nwa Ahikamu nwa Shafanu, bụ onye eze ndu Bábilọnu họfutaru g'ọ bụru ọchi-ọha, nọgbaa l'alị Jiuda l'ophu; je g'unu l'iya buru l'echilabọ ndu ẹka ono; teke ọdumeka; jekpọepho eburu l'ẹka dụ ngu ree.”

\par }{\PP No iya; onye-ishi ndu ojọgu, anọduje eche eze ndu Bábilọnu nche ono bya anụ iya nri, eeri eriri; bya anụ iya iphe gude meeru iya ree; bya aparu iya haa; ọ lashịa.

\VS{6}Ọ bụru iya bụ lẹ Jieremaya alapfushia Gedalaya nwa Ahikamu lẹ mkpụkpu Mizupa; je yẹle iya buru l'echilabọ ndu ọzo, bụ ndu a harụ l'alị ẹka ono.


\par }{\PP \VS{7}O be gẹ ndu-ishi ndu ojọgu ndu Jiuda g'ẹphe ha; ẹphe lẹ ndu nke phẹ, bụ ndu shi nọdugbaa l'ẹgbudu nụmaru l'eze ndu Bábilọnu họfutawaru Gedalaya nwa Ahikamu g'ọ bụru ọchi-ọha l'alị ono; l'o wowaru unwoke; mẹ ụnwanyi; mẹ ụnwegirima, bụ ndu kachaa akpa nri l'alị ono; mbụ ndu ọphu a ta akpụduru lẹ ndzụ laa alị ndu Bábilọnu; ye iya l'ẹka;

\VS{8}ẹphe wụfuta wụ-pfuta Gedalaya lẹ mkpụkpu Mizupa. Ndu byaru nụ bụ Ishimẹlu nwa Netanaya; yẹe Jiohananu; yẹe Jionatanu, bụ ụnwu Kareya; waa Seraya nwa Tanuhumetu; waa ụnwu Efayi onye Netofa; yẹe Jiezanaya, bụ nwa onye Maka; ẹphe lẹ ndu nkephẹ.

\VS{9}Gedalaya, bụ nwa Ahikamu nwa Shafanu bya eribuaru ẹphe lẹ ndu nkephẹ ono nte sụ phẹ: “Unu ta tsụkwa ebvu anọdu ndu Bábilọnu l'ẹka. Unu nọdukpoepho l'alị ono jeeru eze ndu Bábilọnu ozi g'ọ dụru unu lẹ ree.

\VS{10}Mbẹdua l'onwomu a-nọdu lẹ mkpụkpu Mizupa nọ-chije ẹnya unu l'iphu ndu Bábilọnu, bụ ndu-a, byapfutaru anyi-a; obenu l'unu a-nọdu akụta mẹe; awọ akpụru oshi ọnanwu; yẹe manụ woru kwachia l'ẹka unu edobeje iya; unu eburu lẹ mkpụkpu-a, unu natagbaaru-a.”


\par }{\PP \VS{11}O be teke iphe, bụkpoo ndu Jiuda, nọ l'alị ndu Mówabu; yẹe ndu ọphu nọ l'alị ndu Amọnu; yẹle ndu k'alị ndu Edọmu; mẹkpoo ndu ọphu nọgbaa l'ọhamoha ọzo; nụmaru l'eze ndu Bábilọnu nweru nwa ndu ọ harụ haa l'alị ndu Jiuda; bya eworu Gedalaya, bụ nwa Ahikamu nwa Shafanu mee onye-ishi phẹ;

\VS{12}ẹphe tụko lwakọta alị ndu Jiuda; lwapfuta Gedalaya lẹ mkpụkpu Mizupa; shigbaa l'ẹka ẹphe shi gbachaa nanụ nanụ. Ẹphe kwatakpọo kụa mẹe kụa k'etsutsu iya; bya awọ akpụru oshi ọnanwu; wọshia ya ike.


\par }{\PP \VS{13}Ọ bụru iya bụ lẹ Jiohananu nwa Kareya; yẹe ndu-ishi ndu ojọgu ono l'ophu, nọkwadu l'ẹgbudu ono bya abyapfuta Gedalaya lẹ Mizupa

\VS{14}bya asụ iya: “?Ị maru-a lẹ Balisu, bụ eze ndu Amọnu zikwaru Ishimẹlu nwa Netanaya g'ọ bya egbua ngu?” Ọphu Gedalaya nwa Ahikamu ekwetaduru iphe, ẹphe epfu.


\par }{\PP \VS{15}Tọbudu iya bụ; Jiohananu nwa Kareya bya ejepfu Gedalaya lẹ mpya lẹ Mizupa je asụ iya: “Gẹ mu jenụ egbua Ishimẹlu nwa Netanaya g'ọ tọ dụ onye a-maru nụ. ?Dẹnu g'o gude e je l'aha iya g'o gbua ngu mee ndu Jiuda l'ophu, bụ ndu nọru ngu mgburugburu g'ẹphe gbakashịhu; mee gẹ nwa ndu Jiuda ndu ọphu phọduru nụ laa l'iswi?”


\par }{\PP \VS{16}Obenu lẹ Gedalaya nwa Ahikamu sụru Jiohananu nwa Kareya-a: “E jekwa eme iphe, dụ ẹgube ono. Iphe ono, iipfu l'opfu ẹhu Ishimẹlu ono ta abụkwa ọkpobe opfu.”




\par }\Chap{41}{\PP \VerseOne{1}No iya; o be l'ọnwa k'ẹsaa; Ishimẹlu, bụ nwa Netanaya nwa Elishama; mbụ onye shi l'unuphu ndu eze; bya abụru onye yị lẹ ndu-ishi, nọru l'ẹka eze; bya achịru ụmadzu iri gude byapfuta Gedalaya nwa Ahikamu lẹ mkpụkpu Mizupa. Ẹphe wataẹpho eri nri l'ẹka ono;

\VS{2}Ishimẹlu nwa Netanaya yẹe ụmadzu iri phọ, yẹle ẹphe swị phọ wụ-lihu woru Gedalaya, bụ nwa Ahikamu nwa Shafanu gbua. Ọ bụru ogu-echi bẹ ẹphe gude gbua onye ono, eze ndu Bábilọnu họtaru g'ọ nọdu bụru ishi l'alị ẹka ono.

\VS{3}Ishimẹlu tụkokwapho ndu Jiuda, ẹphe lẹ Gedalaya nọ lẹ Mizupa; yẹe ndu ojọgu ndu Bábilọnu, nọ l'ẹka ono gbushia.


\par }{\PP \VS{4}A nọepho ujiku lanụ g'e gbucharu Gedalaya; kẹle ọ tọ dụkpodaro onye mawaru nụ teke ono;

\VS{5}Ụkporo ụmadzu ẹno tụko kpụshia ẹ́jí-agba; bya agbajashịa uwe phẹ; bya egbukashịchaa onwophẹ ọ́nyá wụru bya. Ẹka ẹphe shi bụru lẹ mkpụkpu Shẹkemu; yẹe Shilo; waa Samériya. Ẹphe gude ngwẹja-nri; waa ụ̀nwù-isẹnsu gude abya l'ụlo Chipfu.

\VS{6}Ishimẹlu nwa Netanaya bya eshi lẹ Mizupa tụgbua je agba phẹ ndzuta; ara ẹkwa eje. O jepfuẹ phẹ phọ ọ sụ: “Unu byapfutakwa Gedalaya nwa Ahikamu!”

\VS{7}Ẹphe bahụepho l'ime mkpụkpu ono; Ishimẹlu nwa Netanaya; yẹe ndu ẹphe l'iya nọ woru phẹ gbua chịru phẹ ye l'eze iduma mini.

\VS{8}Ụmadzu iri l'ime phẹ sụ Ishimẹlu-a: “Te gbukwa anyi! Anyi nweru witi; yẹle balị; bya enweru manụ; yẹe manụ-ẹnwu, anyi domiru l'ẹgbudu.” Ọ parụ ẹphebedua haa; ọphu o gbuduru phẹ yeru ndu ọphuu.

\VS{9}No iya; eze iduma mini ono, ọ chịru odzu ndu ono, o gbushiru ye ono; bụ eze, bụ Asa tụru iya g'ọ bụru iphe, ya gude adzọ ndu alị iya l'ẹka Basha, bụ eze ndu Ízurẹlu. Ọ bụru iya bẹ Ishimẹlu nwa Netanaya gude odzu ndu ono, o gbushiru ono kpojia.


\par }{\PP \VS{10}Ishimẹlu bya atụko ndu nọkota lẹ Mizupa kpụkota lẹ ndzụ; mbụ ụnwada eze yẹe ndu ọzokpo, bụ ndu phọduru nụ l'ẹka ono, bụ ndu Nebuzaradanu, bụ onye-ishi ndu ojọgu, anọduje eche eze ndu Bábilọnu nche; họtaru Gedalaya nwa Ahikamu g'ọ bụru ishi phẹ. Ishimẹlu nwa Netanaya kpụkota phẹ lẹ ndzụ kpụru phẹ ye; ẹphe lashịa lapfushia ndu Amọnu.


\par }{\PP \VS{11}O be gẹ Jiohananu nwa Kareya; yẹe ndu-ishi ndu ojọgu g'ẹphe ha, bụ ndu ẹphe l'iya nọ; tụkoru ẹjo-iphe ono, Ishimẹlu nwa Netanaya meru ono nụmakota;

\VS{12}ẹphe duta ndibe phẹ l'ophu jeshia etso Ishimẹlu nwa Netanaya ọgu. Ẹphe l'iya je edzugba lẹ mgboru oke okpuru ono, nọ lẹ mkpụkpu Gibiyọnu ono.

\VS{13}O be gẹ ndu Ishimẹlu chị je ọgu ono g'ẹphe ha hụmaru Jiohananu nwa Kareya; yẹe ndu-ishi ndu ojọgu, ẹphe l'iya swị; ẹhu tsoahaa phẹ.

\VS{14}Iphe, bụ ndu ono, Ishimẹlu chị ono, bụ ndu ọ kpụru lẹ ndzụ lẹ Mizupa ono dakọbe wụ-pfu Jiohananu nwa Kareya.

\VS{15}Obenu lẹ Ishimẹlu nwa Netanaya; yẹe ụmadzu ẹsato l'ime ndu ono, ẹphe l'iya swị ono nahụru Jiohananu gbalaa gbapfu ndu Amọnu.


\par }{\SH Agba ala Ijiputu
\par }
{\PP \VS{16}Tọbudu iya bụ; Jiohananu nwa Kareya; yẹe ndu-ishi ndu ojọgu, bụ ndu ẹphe l'iya nọ; bya achịta ndu ono, phọduru nụ ono; mbụ ndu Ojọgu; mẹ ụnwanyi; mẹkpoo ụnwegirima; mẹ ndu eleta ibe-eze ẹnya; g'ẹphe ha bụ ndu Ishimẹlu nwa Netanaya shi kpụa lẹ ndzụ lẹ Mizupa g'o gbuchaaru Gedalaya nwa Ahikamu; Jiohananu tụko phẹ shi lẹ Gibiyọnu chị-phuta azụ.

\VS{17}Ọo ya bụ; ẹphe tụgbukpoepho; jasụ ẹphe jerwua mkpụkpu Gerutu Kimuhamu, nọ lẹ mgboru Bẹtulehemu; ẹka ẹphe phoberu eje alị ndu Ijiputu;

\VS{18}g'ẹphe gude nahụ ndu Bábilọnu. Ọ bụru ebvu bẹ ẹphe atsụ phẹ; kẹle Ishimẹlu nwa Netanaya gburu Gedalaya nwa Ahikamu, bụ onye eze ndu Bábilọnu họtaru mee onye-ishi l'alị ono.




\par }\Chap{42}{\PP \VerseOne{1}Tọbudu iya bụ; ndu-ishi ndu ojọgu g'ẹphe ha; mẹkpoo Jiohananu nwa Kareya; yẹe Jiezanaya nwa Hoshaya; mẹkpoo ndu ono g'ẹphe ha; eshi lẹ ndu ọphu kachaa alwa alị jasụ lẹ ndu ọphu kachaa shii; tụko bya awụ-pfu

\VS{2}Jieremaya, bụ onye mpfuchiru je asụ iya: “Jiko nụmakpodapho arwọrwo, anyi arwọ ngu g'i pfuru nụ Chipfu, bụ Chileke ngu l'opfu ẹhu nwa ndu-a, phọduru nụ-a g'ẹphe ha. Kẹle-a; g'iilenaa; a makwarụ-a l'anyi shi dụ igwerigwe; nta-a bụwaa nwa ndu abadu ishi phọduru.

\VS{3}Pfuru nụ Chipfu, bụ Chileke ngu g'ọ karụ anyi ụzo, anyi e-shi; yẹe iphe anyi e-me.”


\par }{\PP \VS{4}Jieremaya, bụ onye mpfuchiru sụ phẹ: “Mu nụmakwaru iphe, unu pfuru. Mu e-pfukwaru-a nụ Chipfu, bụ Chileke unu, bụ iphe, unu arwọ. Mu -mechaa; mu akarụ unu iphemiphe, Chipfu epfu; ọphu ọ dụkpodaa ọphu mu emeru unu lẹ mpya.”


\par }{\PP \VS{5}No iya; ẹphe sụ Jieremaya-a: “Gẹ Chipfu bụkwaru onye-ekebe, epfu ire-lanụ; yẹe onye e gude ire iya ẹka l'opfu ẹhu anyi lẹ ngu; mẹ ọ -bụru l'anyi te emeduru iphemiphe, Chipfu, bụ Chileke ngu sụru g'ị sụ anyi g'anyi mee.

\VS{6}O -je l'adụru anyi lẹ ree; o je l'adụru anyi ẹji bẹ anyi e-me iphe, ọ sụru g'anyi mee; mbụ Chipfu, bụ Chileke anyi; bya abụru onye anyi ezi ngu g'i jepfu g'ọoduru anyi lẹ ree m'anyi mee olu Chipfu, bụ Chileke anyi.”


\par }{\PP \VS{7}A nọepho abalị iri; olu-opfu Chipfu rwua Jieremaya lẹ nchị.

\VS{8}Ọ bya ekukọbe Jiohananu nwa Kareya; yẹe ndu-ishi ndu ojọgu ono g'ẹphe ha, bụ ndu ẹphe l'iya nọ; mẹ ndu ẹka ono l'ophu; e -shikpọ l'onye kachaa alwa alị jasụ l'onye kachaa shii.

\VS{9}Ọ sụ phẹ-a: “Wakwa iphe, Chipfu epfu baa; mbụ Chileke ndu Ízurẹlu, bụ onye unu yeru mu sụ gẹ mu je arwọru unu arwọrwo. Ọ sụru-a:

\VS{10}‘Ọ -bụru l'unu nọ l'alị ẹka-a; ya a-kpụa unu g'akpụje ụlo-a; ya taa lakashịdu unu alakashị. Ya a-dza unu adzadza; ya tee phefudu unu ephefu. Kẹle iphe-ẹhuka, ya meru unu jee; atsụwaa iya l'ẹhu.’

\VS{11}Wakwa iphe, Chipfu epfu baa: ‘Unu ba atsụkwa eze ndu Bábilọnu ebvu, bụ onye ono, unu atsụ ebvu nta-a ono. Unu ba atsụkwa iya ebvu; kẹle mu nọkwa swiru unu eswiru; mu je l'adzọta unu; nafụta unu l'ẹka iya.

\VS{12}Mu a-phụru unu obu-imemini k'ọphu imemini unu a-dụ iya; l'ọ haa g'unu nọdu l'alị unu.’


\par }{\PP \VS{13}“Obenu lẹ-a; ọ -bụru l'unu sụru l'unu taa nọdukwa l'alị-a; unu eshi ẹgube ono kwefuru Chipfu, bụ Chileke unu ike.

\VS{14}Teke ọ bụkwanu l'unu sụru waawaa; l'unu e-je eburu l'alị ndu Ijiputu, bụ ẹka unu taa hụmadu ọgu l'ẹnya; ọphu unu anụmadu opu-ọgu; ọphu ẹgu nri agụdu unu;

\VS{15}Ọo ya bụ; unu nụmakwa olu-opfu Chipfu; unubẹ nwa ndu phọduru nụ l'alị ndu Jiuda. Wakwa iphe, oopfu baa; mbụ Chipfu, bụ Ọkalibe-Kakọta-Ike; bya abụru Chileke kẹ ndu Ízurẹlu: ‘Ọ -bụru l'unu pfuwaru iya hoo haa l'unu a-la Ijiputu; unu nọdu eje eburu l'ẹka ono;

\VS{16}bẹ ogu-echi ono, unu atsụ ebvu ono a-gbapfutakwa unu l'ẹka ono; tẹme ọkpa-nri ono, ndzụ iya agụ unu ono etsoru unu lashịa alị ndu Ijiputu. Ọ bụru l'ẹka ono bẹ unu a-nọdu nwụhu.

\VS{17}Mbụ lẹ-a; iphe, bụkpoo ndu ono, gburu iya tororo l'ẹphe a-la Ijiputu je eburu ono bụkwa iphe, e-gbu phẹ nụ bụ ogu-echi; yẹe ọkpa-nri; waa ẹjo iphe-ememe. Ọphu ọ dụkwa g'ọ ka mma l'ọo onye lanụ a-lwa nụ; ọzokwanu nahụ iphe-ẹhuka, mu e-me g'ọ dapfu phẹ.’

\VS{18}Wakwa iphe, oopfu baa; mbụ Chipfu, bụ Ọkalibe-Kakọta-Ike; bya abụru Chileke ndu Ízurẹlu. Sụ-a: ‘Ọ kwa gẹ mu tukoshiru ndu bu lẹ Jierúsalẹmu oke ẹhu-eghu mu; noo gẹ mu a-tụkoshi iya unu; mẹ unu laa Ijiputu. Unu a-bụru iphe, e gude atụ ọnu; yẹe iphe, anyị ishi ẹdzu; waa iphe e gude achị ọchi; yẹle iphe, e gude ephu l'iphu; ọphu unu egudebaẹdu ẹnya unu ahụma alị ẹka-a ọzo.’


\par }{\PP \VS{19}“Unubẹ nwa ndu phọduru nụ l'alị ndu Jiuda; Chipfu pfuakwaru iya unu sụ unu g'unu ba lakwa Ijiputu! Unu makwarụ l'ọo ọkwa bẹ mu anmarụ unu ntanụ-a

\VS{20}l'ọ kwa emeswe bẹ unu mesweru onwunu teke unu ziru mu sụ gẹ mu jepfu Chipfu, bụ Chileke unu; mbụ teke unu sụru mu-a gẹ mu pfuẹshiduru nụ Chipfu, bụ Chileke unu l'iswi ẹhu unu. Gẹ mu pfuaru unu iphemiphe, o pfuru; hụma l'unu e-mekọta iya!

\VS{21}Mu pfuakwaru iya unu ntanụ-a; obenu l'unu te ekwedu eme iphe, Chipfu epfu l'ime iphe, ọ sụru gẹ mu pfuaru unu.

\VS{22}Nta-a bụ lẹ-a; g'ọwa-a dokwaa unu ẹnya; ọ kwa iphe, e-mechaa gbua unu l'ẹka ono, unu eje eburu ono bụ ogu-echi; yẹe ẹgu; yẹe ẹjo iphe-ememe.”




\par }\Chap{43}{\PP \VerseOne{1}O be gẹ Jieremaya pfuchaaru ndu ono iphemiphe ono g'ọ ha, bụ Opfu Chipfu, bụ Chileke phẹ; mbụ iphemiphe ono, Chipfu ziru iya sụ g'o pfuaru phẹ ono;

\VS{2}Azaríya nwa Hoshaya; yẹe Jiohananu nwa Kareya; yẹe iphe, bụkpoo ndu ono g'ẹphe ha, bụ ndu eku onwophẹ ono tụko sụ Jieremaya-a: “Ọo ụka bẹ ịidzu! Chipfu, bụ Chileke anyi te zikwaru ngu g'ị bya asụ g'anyi te ejekwa eburu lẹ Ijiputu!

\VS{3}Ọo Baruku nwa Neraya l'enwu ngu eye g'i pfuaru anyi iphe, a-bụru anyi ọgu; g'eeshi g'e woru anyi ye l'ẹka ndu Bábilọnu g'ẹphe gbushia anyi; ọzoo kpụa anyi lẹ ndzụ lashịa alị ndu Bábilọnu.”


\par }{\PP \VS{4}Tọbudu iya bụ; Jiohananu nwa Kareya; yẹe ndu-ishi ndu ojọgu ono; mẹkpoo ndu ono g'ẹphe ha kwefu ike l'iphe, Chipfu sụru g'ẹphe mee; l'ẹphe taa nọdudu l'alị ndu Jiuda.

\VS{5}Ọ bụ-chia lẹ Jiohananu nwa Kareya; yẹe ndu-ishi ndu ojọgu ono l'ophu dutaru ndu ono, phọduru nụ l'alị ndu Jiuda ono g'ẹphe ha; mbụ ndu ono, lwarụ azụ bya eburu l'alị ndu Jiuda ono, shigba l'ọhamoha, bụ ẹka e shi chịgbaaru phẹ ye.

\VS{6}Ẹphe dutakwaphọ iphe, bụkpoo unwoke; yẹe ụnwanyi; yẹe ụnwegirima; yẹe ụnwada eze; mẹkpoo ndu Nebuzaradanu, bụ onye-ishi ndu ojọgu, anọduje eche eze ndu Bábilọnu nche tụkoru haarụ Gedalaya, bụ nwa Ahikamu; bụru nwanwa Shafanu; chịtachaa mẹ Jieremaya, bụ onye mpfuchiru; yẹe Baruku nwa Neraya.

\VS{7}No iya; ẹphe bahụnu l'alị ndu Ijiputu; jịkaghaa l'ẹphe tee medu iphe, Chipfu sụru g'ẹphe mee. Ẹphe jekpọepho jerwua mkpụkpu Tahụpanahesu.


\par }{\PP \VS{8}E rwua lẹ Tahụpanahesu; olu-opfu Chipfu rwua Jieremaya nchị sụ:

\VS{9}“Gẹ ndu Jiuda lee ngu ẹnya; g'i harụ mkpuma, ha shii pata je egude ẹpuchi kpụ-buta iya lẹ mkpoze ẹka eeshije abahụ l'ibe eze, bụ Fero lẹ Tahụpanahesu.

\VS{10}No iya; l'ị sụ phẹ-a: ‘Wakwa iphe, oopfu baa; mbụ Chipfu, bụ Ọkalibe-Kakọta-Ike, bụ Chileke ndu Ízurẹlu: Mu e-zi g'e je ekuaru mu onye-ozi mu, bụ Nebukadineza, bụ eze ndu Bábilọnu; ọ bụru l'eli mkpuma-a bẹ oo-dobe aba-eze iya; mbụ mkpuma-a, mu domiru l'ẹka-a; l'ọ bya eworu uwe agbada eze iya phụshi iya l'eli.

\VS{11}Ọ -bya bẹ ọo-lwụ-kpe ndu Ijiputu; ndu o rwuberu l'egbugbu l'o gbua phẹ; ndu o rwuberu l'akpụ lẹ ndzụ l'ọ kpụa phẹ lẹ ndzụ; ndu o rwuberu l'egbu l'ogu-echi; l'o gbua phẹ l'ogu-echi.

\VS{12}Ọo-tụ ọku l'ụlo nshi ndu Ijiputu. Ọo-kpọ nshi phẹ ono ọku; lwụa nshi phẹ ọlwu lẹ ndzụ. Ọ bụru ẹgube ono, onye eche atụru agbaphuje onwiya ẹkwa ono; noo g'oo-wota Ijiputu gbaphua onwiya; shi l'ẹka ono tụgbua lashịa l'ẹhu-guu.

\VS{13}Oo-tsukpọshi mkpuma, dụ nsọ, nọgbaa l'ụlo ẹnyanwu, nọ l'alị ndu Ijiputu; bya atụko ụlo-nshi ndu Ijiputu l'ophu kpọkota ọku.’ ”




\par }\Chap{44}{\SH Ọla-l'iswi, shi l'agwọ nshi
\par }
{\PP \VerseOne{1}Opfu-a rwuru Jieremaya nchị l'opfu ẹhu ndu Jiuda g'ẹphe ha, bụ ndu bu l'alị ndu Ijiputu, bụ iya bụ lẹ mkpụkpu Mịgudolu; yẹle mkpụkpu Tahụpanahesu; waa lẹ mkpụkpu Nọfu; yẹle alị ndu Paturọsu sụ:

\VS{2}Wakwa iphe, Chipfu, bụ Ọkalibe-Kakọta-Ike eepfu baa; mbụ Chileke ndu Ízurẹlu: “Unu hụmanuru-a oke ọla-l'iswi, mu meru ndu Jierúsalẹmu; yẹle mkpụkpu ndu Jiuda l'ophu. Nta-a bẹ ẹphe bụwaa ochobu; ọphu ọ dụedu onye bu iya nụ;

\VS{3}ọ buru iphe, kparụ iya nụ bụ ẹjo-iphe, ẹphe meru; shi nno kpatsu mu iwe; kẹle ẹphe watarụ akpọ ụ̀nwù-isẹnsu ọku anụ agwa; bya abụru agwa ono, ẹphebedua l'onwophẹ; ọzoo unubẹdua; ọzoo nna unu oche phẹ amajẹduru bẹ ẹphe watarụ abarụ ẹja.

\VS{4}Mu bya ezia ndu-ozi mu, bụ ndu mpfuchiru; mu -zichaa; mu ezibaa; ẹphe je asụ phẹ-a: ‘Ọphu g'unu be meshi ẹjo ahụma-a, bụ iphe, mu kpọru ashị-a!’

\VS{5}Ọphu ẹphe angaduru nchị; ọphu ẹphe eyekpọdarunu ọnu; ọphu ẹphe aghakọbeduru haa eme ẹjo-iphe, ẹphe eme; ọphu ẹphe ahadụru akpọ ụ̀nwù-isẹnsu ọku anụ agwa.

\VS{6}Ọ bụru iya bụ lẹ mu eworu oke ẹhu-eghu mu wụa phẹ l'ishi. O nwua phuruphuru tsoru mkpụkpu Jiuda l'ophu; bya etsoru ọnu gbororo Jierúsalẹmu; woru phẹ mee ochobu, bụ ikpọzu ono, ẹphe bụ ntanụ ono.


\par }{\PP \VS{7}“Nta bụ lẹ-a; wakwa iphe, Chipfu, bụ Chileke, bụ Ọkalibe-Kakọta-Ike eepfu baa; mbụ Chileke ndu Ízurẹlu: ?Dẹnu g'o gude unu nọdu eme onwunu ẹgube ẹjo-iphe ọwa-a; kẹ g'unu mee g'unwoke chịhu lẹ Jiuda; ụnwanyi achịhu iya; mẹ ndu bụ ụnwegirima; mẹ ndu bụ nwaswa; g'ọ tọ dụhe onye a-phọdu nụ ililekpọo?

\VS{8}?Dẹnu g'o gude ọ bụru iphe, unu gude ẹka unu mee bẹ unu gude akpatsu mu iwe; mbụ kẹ g'unu wata akpọ ụ̀nwù-isẹnsu ọku anụ agwa l'alị ndu Ijiputu, bụ ẹka unu byaru eburu-a? Unu e-mebyikwa onwunu; woru onwunu mee iphe, ee-gude ephu l'iphu; tẹme ọhamoha, nọ l'eliphe l'ophu anọdu achị unu ọchi.

\VS{9}?Unu zọhawaru ẹjo-iphe, nna unu oche phẹ meshiru; yẹe kẹ ndu eze ndu Jiuda; ẹphebedua mẹ unyomu phẹ; yẹe ẹjo-iphe, unubẹdua meru; mẹ unyomu unu; l'alị ndu Jiuda; yẹle ọma gbororo Jierúsalẹmu?

\VS{10}Byasụkwa ntanụ-a bẹ ẹphe teke ewozekwa onwophẹ alị; ọphu ẹphe eke akwabẹkwa mu ùbvù; ọphu ẹphe eke ekwekpọdanu mee ekemu mu; yẹe iphe, mu tọru unu ọkpa iya; yẹe nna unu oche phẹ.


\par }{\PP \VS{11}“Ọo ya bụ lẹ-a; wakwa iphe, Chipfu, bụ Ọkalibe-Kakọta-Ike eepfu baa; mbụ Chileke kẹ Ízurẹlu: Mu gbuakwaru iya tororo sụ lẹ mu a-bụru unu ọgu; lẹ mu e-me unu ẹjo-iphe; mbụ lẹ mu e-me gẹ ndu Jiuda l'ophu chịhu-gbua.

\VS{12}Mu e-wofu nwa ndu ono, phọduru nụ lẹ ndu Jiuda, bụ ndu ono, pfuwaru iya hoo haa l'ẹphe lafụtaje Ijiputu je eburu ono. Ẹphe a-nwụhushikota lẹ Ijiputu. Ọ bụru ogu-echi bẹ ee-gude gbutsushia phẹ; ọzoo ẹgu egbushia phẹ. Ẹphe e-shiẹpho lẹ ndu kachaa nwanshịi jasụ lẹ ndu kachaa shii nwụshihuepho l'ogu-echi ọzoo l'ẹgu ememe. Ẹphe a-bụru iphe, e gude atụ ọnu; yẹe iphe, anyị ishi ẹdzu; waa iphe e gude achị ọchi; yẹe iphe, e gude ephu l'iphu.

\VS{13}Ndu ono, larụ Ijiputu ono bẹ mu e-gude ogu-echi nụa aphụ; yẹe ẹgu ememe; waa ẹjo iphe-ememe; ẹgube ono, mu meru ndu Jierúsalẹmu ono.

\VS{14}Ọphu ọ dụdu ndu ono, phọduru nụ ono, shi alị ndu Jiuda ono, bụ ndu ono, byaru eburu l'alị ndu Ijiputu ono; dụru ọphu a-gbala nụ; ọphu ọ dụdu onye ọphu a-wa nụ k'alwa azụ l'alị ndu Jiuda, bụ ẹka agụ phẹ alwa azụ bya eburu; ọ tọ dụdu onye a-lwa nụ; gbahaa nwọchileka ndu gbaru ọso ọgu.”


\par }{\PP \VS{15}No iya; iphe, bụ ndu ono, maru lẹ nyee phẹ anọduje akpọ ụ̀nwù-isẹnsu ọku anụ agwa ono; ẹphe l'ikpoto ụnwanyi, pfụru l'ẹka ono; mẹkpoo iphe, bụ ndu bukọta l'alị Paturọsu, nọ l'alị ndu Ijiputu; tụko sụ Jieremaya-a:

\VS{16}“Ozi ono, i gude ẹpha Chipfu ezi anyi ono bẹ anyi taa ngakwaru ngu nchị.

\VS{17}Iphemiphe, anyi sụkpooru l'anyi e-me bẹ anyi mefụtaje. Anyi a-nọdu akpọ ụ̀nwù-isẹnsu ọku anụ eze-nwanyị igwe; anyi agbaru iya mẹe gude agwa iya; ẹgube anyịbedua; yẹe nna anyi phẹ; yẹe ndu eze anyi phẹ; yẹe ndu-ishi anyi phẹ shi emeje lẹ mkpụkpu, nọgbaa l'alị ndu Jiuda; yẹle ọma gbororo Jierúsalẹmu. Teke ono bẹ anyi shinu nweru nri shii; iphe dụru anyi lẹ ree; ọphu ọ dụdu iphe, shi atsụ anyi l'ẹhu.

\VS{18}Obenu l'eshinu anyi harụ akpọ ụ̀nwù-isẹnsu ọku anụ eze-nwanyị igwe; bya ahaa agbaru iya mẹe gude agwa iya; bẹ ọ tọ dụkpodaa iphe, ụko iya adụduru anyi; tẹme ogu-echi yẹe ọkpa-nri nọdu agwa anyi maa.”


\par }{\PP \VS{19}Ụnwanyi bya eyekwaphọ ọnu sụ: “Teke ono, anyi shi akpọ ụ̀nwù-isẹnsu ọku anụ eze-nwanyị igwe; bya agbaru iya mẹe gude agwa iya; ndu alụ anyi ?ẹphe ta amadụ g'anyi shi egheje akara mee ya ẹrengete kpụa ya l'ọ dụ g'ọ dụ; anyi ebvube iya agba mẹe gude agwa eze-nwanyị igwe ono?”


\par }{\PP \VS{20}Noo ya; Jieremaya bya asụ ndu ono g'ẹphe ha; mbụ unwoke phẹ; mẹ ụnwanyi phẹ; mẹ iphe, bụkpoo g'ẹphe ha bụru ndu yeru iya ụdu ọnu ono:

\VS{21}“Ọ -bụru k'ụ̀nwù-isẹnsu ono, unu shi anọduje akpọ ọku l'ọma mkpụkpu Jiuda ono; mẹ l'ọma gbororo Jierúsalẹmu ono; mbụ unubẹdua; yẹe nna unu phẹ ono; ndu eze unu phẹ; yẹe ndu-ishi unu phẹ; yẹe ndu alị-a l'ophu; Chipfu ?tọ nyatadụru iya tọo? ?Tọo batajẹdu iya l'egomunggo tọo?

\VS{22}Chipfu bẹ ẹjo-iphe, unu emegbabẹ atsụakwa l'ẹhu; mẹkpoo ahụma ahụma ono, unu megbabẹru ono. Ọ bụru iphe ono meru g'o gude alị unu bụru ochobu; bya abụru ikpọzu; bụru iphe, e gude ephu l'iphu; k'ọphu bụ l'ọ tọ dụdu onye bu iya ebubu; ọ dụ g'ọ dụ ntanụ-a.

\VS{23}Ọ kwa kẹle unu kpọru ọku l'ụ̀nwù-isẹnsu; yẹle kẹle unu meru Chipfu iphe-ẹji; ọphu unu emejedu olu Chipfu; ọphu unu etsodu ekemu iya; ọphu unu emedu omelalị iya; ọphu unu emejedu iphe, ọ sụru g'e meje; meru g'o gude ẹjo-iphe-a dapfuta unu g'ọ dụ ntanụ-a.”


\par }{\SH Ijiputu bẹ aa-lwụ-kpe l'ọgu
\par }
{\PP \VS{24}Tọbudu iya bụ; Jieremaya bya asụ ndu ono g'ẹphe ha: “Unu nụmakwa Opfu Chipfu; unubẹ ndu Jiuda l'ophu, bụ ndu nọ l'alị Ijiputu.

\VS{25}Wakwa iphe, o pfuru; mbụ Chipfu, bụ Ọkalibe-Kakọta-Ike; bya abụru Chileke ndu Ízurẹlu: Unubẹdua; unu l'unyomu unu gude ọnu unu pfua ya epfupfu; sụ l'iphe, unu riburu nte ememe ono bẹ unu mefụtaje; l'unu a-nọdu akpọ ụ̀nwù-isẹnsu ọku anụ eze-nwanyị igwe; tẹme l'unu a-nọdu agbaru iya mẹe. Ngwanụ; unu meẹkwapho iphe ono g'unu riburu nte iya ono.

\VS{26}Ọo ya bụ lẹ-a; unu nụmakwa olu-opfu Chipfu; unubẹ ndu Jiuda l'ophu, bụ ndu bu l'alị Ijiputu. Wakwa iphe, Chipfu epfu baa: Unu lekwa; mu gudekwa eze ẹpha mu ono ria angụ sụ l'onye shi lẹ Jiuda taa gụ-kubaẹdu mu l'ẹnwa l'alị Ijiputu l'ophu l'ophu. L'ẹphe taa sụbaedu: ‘Eshinu Chipfu nọ ndzụ g'ọ nọ iya-a’.


\par }{\PP \VS{27}“Unu lekwa-a; mu egekwa phẹ-a ngge ẹjo-iphe; ọ tọ bụkwa k'ọma Iphe, bụkpoo ndu Jiuda, nọ lẹ Ijiputu bẹ ogu-echi a-sụkwa pyaapyaa; ẹphe akpaa nri jasụ ẹphe taa phọduedu.

\VS{28}Ọ bụru nwa ndu ọphu nahụru ogu-echi bẹ e-shi l'alị Ijiputu lwaphuta azụ l'alị ndu Jiuda; ọle ẹphe ta adụdu igwerigwe. Noo teke ndu ono, phọduru lẹ Jiuda ono, bụ ndu lwarụ bya eburu l'alị ndu Ijiputu ono a-maru opfu onye ọphu a-pfụru nụ; ?bụ nkemu; tọo nkephẹ?

\VS{29}Wakwa iphe, Chipfu epfu baa: Wakwa iphe, e-goshi unu lẹ mu a-hụ̀ unu ahụ̀hù l'ẹka-a baa. Ọo ya e-me g'unu maru l'iphe-ẹhuka ono, mu sụru lẹ mu e-me unu ono bẹ mu e-mekọta unu.

\VS{30}Wakwa iphe, Chipfu epfu baa: Fero, bụ Họfura; mbụ eze ndu Ijiputu bẹ mu e-wokwaru ye l'ẹka ndu ọhogu iya; mbụ lẹ mu e-woru iya ye l'ẹka ndu achọ ndzụ iya ẹgube ono, mu woru Zedekaya, bụ eze ndu Jiuda ye l'ẹka Nebukadineza, bụ eze ndu Bábilọnu ono, bụ onye ọhogu iya bya abụru onye achọ ndzụ iya onoya.”




\par }\Chap{45}{\PP \VerseOne{1}Wakwa iphe, onye mpfuchiru Chileke, bụ Jieremaya pfuru nụ Baruku nwa Neraya l'apha k'ẹno, Jiehoyakimu nwa Jiosáya bahụru l'aba-eze ndu Jiuda; gẹ Baruku dechaaru opfu, oopfu; ọ nọdu ede iya.

\VS{2}“Wakwa iphe, Chipfu, bụ Chileke kẹ ndu Ízurẹlu epfu eyeru gụbe Baruku baa.

\VS{3}I pfuru sụ: ‘Nshịo mu! Chipfu yekwarụ nrimaphụ l'iphe-ẹhuka mu. Mu tsụakwaru ude; ike bvụ mu; ọphu mu atụtajeedu unme.’ ”


\par }{\PP \VS{4}Chipfu sụru-a: “Waa iphe, ii-pfuru iya baa: ‘Wakwa iphe, Chipfu epfu baa: Mu a-bya enwukpọshia iphe, mu shi kpụa l'onwomu; mu abya epheshi iphe, mu shi dzaa l'onwomu l'alị-a mgburugburu.

\VS{5}?Dẹnu g'ii-shi bya awata achọru onwongu iphe, parụ ẹka? Ba chọkwa iya nno. Kẹle mu e-mekwa nemadzụ mgburugburu ẹjo-iphe. Nokwa iphe, Chipfu eepfu. Obenu lẹ gụbedua bẹ mu a-nọduepho eleta ẹnya l'ẹkameka, i jekpọoru. Mu a-haa ngu rọ g'i gude ndzụ ngu gbala.’ ”




\par }\Chap{46}{\SH Ozi ẹhu ndu Ijiputu
\par }
{\PP \VerseOne{1}Ọwaa bụ Opfu Chipfu, bụ ọphu rwuru onye mpfuchiru Chileke, bụ Jieremaya nchị, bụ opfu ẹhu ọhamoha.


\par }{\PP \VS{2}Opfu ẹhu ndu Ijiputu: Ndu eezi ozi ọwa-a bụ ndu ojọgu Fero Neko, bụ eze ndu Ijiputu, bụ onye e mekperu lẹ mgboru mkpụkpu Kakemishi, nọ l'agụga ẹnyimu Yufurétisu. Ọ bụru onye mekperu phẹ nụ bụ Nebukadineza, bụ eze ndu Bábilọnu; l'apha, kwe Jiehoyakimu nwa Jiosáya apha ẹno, ọ bahụru l'aba-eze ndu Jiuda.


\par }{\Q \VS{3}Unu dozikwaa iphe, unu

\par }{\QB egudeje ezeru ọgu;

\par }{\QB unu dozia ndu ọphu ha

\par }{\QB ọsa mẹ ndu ọphu ha

\par }{\QB nwanshịi;

\par }{\QB unu ezefuta jeshia ọgu!


\par }{\Q \VS{4}Unu kwakọbe ịnya unu k'ọgu!

\par }{\QB Unu awụ-koru ịnya-ọgu

\par }{\QB unu l'eli;

\par }{\QB unubẹ ndu agba l'ịnya!

\par }{\Q G'onyenọnu pfụkwaaru l'ẹka

\par }{\QB rwuberu iya nụ!

\par }{\Q Unu ekpuchaaru okpu-igwe!

\par }{\Q Unu rwachaa arwa unu

\par }{\QB arwacha!

\par }{\Q Unu atụko uwe-ọgu unu

\par }{\QB l'ophu yee onwunu!


\par }{\Q \VS{5}?Bụ gụnu bẹ mu hụmaru?

\par }{\Q Ndzụ agụwaa phẹ.

\par }{\Q Ẹphe agbawaa ọso.

\par }{\Q Ndu ojọgu phẹ bẹ e

\par }{\QB mekpewaru.

\par }{\Q Ẹphe ye ọkpa l'ọso gbala

\par }{\QB l'ẹbe agha ẹnya l'azụ;

\par }{\QB kẹle nggiri dụ l'ụzo

\par }{\QB l'ẹkameka.

\par }{\Q Nokwa iphe, Chipfu eepfu bụ

\par }{\QB ono.


\par }{\Q \VS{6}Ndu ọkpa ẹgwa ta agbakwa

\par }{\QB ọso.

\par }{\Q Ọphu onye dụ ike l'ọgu

\par }{\QB agbalakwa.

\par }{\Q Ọ kwa l'ụzo isheli;

\par }{\QB l'ụzo ẹnyimu Yufurétisu

\par }{\QB bẹ ẹphe vukotaru iphe daa.


\par }{\Q \VS{7}?Bụ ndu ole baa, l'abya

\par }{\QB kụlakula g'ẹnyimu

\par }{\QB Nayịlu; gẹ nggele,

\par }{\QB dụ igwerigwe, asọgba

\par }{\QB gborogboro?


\par }{\Q \VS{8}Ọ kwa ndu Ijiputu abya

\par }{\QB kụlakula g'ẹnyimu

\par }{\QB Nayịlu ono;

\par }{\QB gẹ nggele, dụ igwerigwe,

\par }{\QB asọgba gborogboro.

\par }{\Q Ẹphe epfu sụ l'ẹphe

\par }{\QB e-tsulihu tụko mgboko

\par }{\QB l'ophu sọpyabe.

\par }{\Q L'ẹphe e-mebyishi mkpụkpu

\par }{\QB lẹ mkpụkpu;

\par }{\QB yẹle ndu bu iya nụ.


\par }{\Q \VS{9}Unubẹ ịnya; unu watakwa

\par }{\QB eje l'iphu l'iphu!

\par }{\Q Unubẹ ndu agba l'ụgbo-ịnya;

\par }{\QB unu tangịrihukwa g'e je!

\par }{\Q Gẹ ndu dụ ike l'ọgu

\par }{\QB gbẹshikwa g'e je;

\par }{\QB mbụ unubẹ ndu Kushi;

\par }{\QB yẹe ndu Putu,

\par }{\QB bụ ndu chịgbaa iphe,

\par }{\QB eegudeje ezeru ọgu;

\par }{\QB mẹ unubẹ ndu Lidiya,

\par }{\QB bụ ndu agbajẹ apfụ!


\par }{\Q \VS{10}Obenu l'eswe mbọku ono bụ

\par }{\QB Nnajịuphu nwe iya;

\par }{\QB mbụ Chipfu,

\par }{\QB bụ Ọkalibe-Kakọta-Ike.

\par }{\Q Ọ kwa eswe agwata ụgwo iphe;

\par }{\QB mbụ mbọku, ọo-gwata ndu

\par }{\QB achị iya lẹ njọ ụgwo

\par }{\QB iphe.

\par }{\Q Ọo ogu-echi a-sụ nemadzụ

\par }{\QB pyaapyaa jasụ l'ooji

\par }{\QB iya ẹpho;

\par }{\QB jasụ teke ọo-ngu mee

\par }{\QB ngu-jia ẹpho;

\par }{\QB kẹle ọo Nnajịuphu;

\par }{\QB mbụ Chipfu,

\par }{\QB bụ

\par }{\QB Ọkalibe-Kakọta-Ike

\par }{\QB agwa iphe l'alị ndu isheli;

\par }{\QB l'agụga ẹnyimu Yufurétisu.


\par }{\Q \VS{11}“Tụgbua je l'alị ndu Giladu

\par }{\QB je emeta ọbvu etete;

\par }{\QB gụbe nwamgbọko,

\par }{\QB yẹe nwoke akwajẹduru,

\par }{\QB bụ Ijiputu!

\par }{\Q Obenu l'igwerigwe ọbvu ono,

\par }{\QB iimegbaa ono bụkwa

\par }{\QB kẹ mmanụ.

\par }{\Q I tii wekọrohukwa.


\par }{\Q \VS{12}Ọhamoha nụmawaru iphere

\par }{\QB ono,

\par }{\QB e meru kpua ngu ono.

\par }{\Q Ẹkwa unu tụkowa mgboko

\par }{\QB l'ophu ngaa.

\par }{\Q Ndu dụ ike l'ọgu tụko

\par }{\QB dapyabẹgbaa ibe phẹ.

\par }{\Q Ẹphe tụko daa ndatẹwo.”


\par }{\PP \VS{13}Wakwa ozi, Chipfu ziru onye mpfuchiru iya, bụ Jieremaya lẹ k'ẹhu Nebukadineza eze ndu Bábilọnu, abya etso ndu Ijiputu ọgu.


\par }{\Q \VS{14}Raa iphe-a arara l'alị ndu

\par }{\QB Ijiputu!

\par }{\Q L'i chia ya lẹ mkpu lẹ

\par }{\QB mkpụkpu Mịgudolu!

\par }{\Q Chikwaa ya phọ lẹ mkpu lẹ

\par }{\QB mkpụkpu Nọfu;

\par }{\QB yẹle Tahụpanahesu:

\par }{\Q Onyenọnu pfụkwaru l'ẹka

\par }{\QB rwuberu iya nụ

\par }{\QB kwakọbe;

\par }{\QB kẹle ogu-echi byawaru

\par }{\QB egbushi ndu nọ-kube

\par }{\QB ngu nụ.


\par }{\Q \VS{15}?Bụ gụnu bẹ agwa ngu,

\par }{\QB bụ Apisu agbahụnuru?

\par }{\Q ?Bụ gụnu bẹ obobo-ẹna

\par }{\QB ngu ọbu adụedunu

\par }{\QB ike pfụru?

\par }{\Q Iphe, kparụ iya nụ bụ lẹ

\par }{\QB Chipfu nwutsuwaru

\par }{\QB iya.


\par }{\Q \VS{16}Ụpfu dụru phẹ ndụpyabe;

\par }{\QB ẹphe dagbaa dapyabẹ nwibe

\par }{\QB phẹ; ẹphe sụ:

\par }{\Q Unu gbẹshi g'anyi laphu azụ

\par }{\QB lapfu ndu alị anyi yẹe

\par }{\QB ndibe anyi!

\par }{\Q G'anyi gbalaaru ogu-echi ndu

\par }{\QB eme anyi mkpawere!


\par }{\Q \VS{17}Unu gụbe Fero, bụ eze ndu

\par }{\QB Ijiputu ẹpha ọzo.

\par }{\Q Unu kuje iya:

\par }{\QB O-pfu-epfu-emegeme.


\par }{\Q \VS{18}Wakwa iphe, Eze ono epfu baa;

\par }{\QB mbụ onye ẹpha iya

\par }{\QB bụ Chipfu,

\par }{\QB bụ Ọkalibe-Kakọta-Ike:

\par }{\Q Eshinu mu nọ ndzụ gẹ mu

\par }{\QB nọ iya-a

\par }{\QB bẹ o nweru onye a-bya nụ.

\par }{\Q Onye ono a-dụ g'úbvú Tabọ

\par }{\QB l'ẹka úbvú dọru.

\par }{\Q Mbụ l'ọo-dụ g'úbvú Kamẹlu,

\par }{\QB nọ l'agụga eze-ẹnyimu.


\par }{\Q \VS{19}Kwakọkwa iphemiphe,

\par }{\QB ii-gude laa alị ọzo;

\par }{\QB unubẹ ndu bu l'alị

\par }{\QB ndu Ijiputu!

\par }{\Q Noo kẹle mkpụkpu

\par }{\QB Nọfu bẹ e-mechakwaa

\par }{\QB bụru ochobu;

\par }{\QB l'eemebyishia ya;

\par }{\QB ọ tọ dụdu onye eburu

\par }{\QB iya eburu.


\par }{\Q \VS{20}“Ijiputu bụ nwada eswi,

\par }{\QB ama ntụmatu.

\par }{\Q Obenu l'ijiji-ọnyieka

\par }{\QB eshije l'ụzo isheli eje

\par }{\QB abyapfuta iya

\par }{\QB tekenteke.


\par }{\Q \VS{21}Ndu ẹphe butaru g'ẹphe

\par }{\QB bya alwụaru phẹ ọgu

\par }{\QB bẹ dọru l'echilabọ phẹ

\par }{\QB g'oke-eswi,

\par }{\QB daru rẹpfurepfu nọdu.

\par }{\Q Ẹphebedua tụkowaru

\par }{\QB dakọbe gbala;

\par }{\QB ọphu ẹphe adụdu ike pfụru.

\par }{\Q Noo kẹle eswe mbọku

\par }{\QB ọla-l'iswi dapfutawaru

\par }{\QB phẹ;

\par }{\QB mbụ teke aanụ phẹ aphụ.


\par }{\Q \VS{22}Ndu Ijiputu atsụ kpụruru

\par }{\QB g'agwọ,

\par }{\QB awụ awụwu awụfu;

\par }{\QB noo kẹle ndu ọhogu

\par }{\QB phẹ abyapfuta phẹ

\par }{\QB ẹhuka ẹhuka;

\par }{\QB bya egude ogbunkụ etso

\par }{\QB phẹ ọgu gẹ ndu

\par }{\QB egbutsushi oshi.


\par }{\Q \VS{23}Ọswa phẹ l'ophu bẹ ẹphe

\par }{\QB a-sụpyashichaa

\par }{\QB asụpyashi;

\par }{\QB g'ọ dụhabe ẹpfukala.

\par }{\Q Nokwa iphe, Chipfu eepfu.

\par }{\Q Ẹphe ka igube adụ

\par }{\QB igwerigwe;

\par }{\QB k'ọphu bụ l'a taa gụtadu

\par }{\QB phẹ l'ọgu.


\par }{\Q \VS{24}Nwada Ijiputu bẹ e mewaru

\par }{\QB iphe-iphere.

\par }{\Q Mbụ l'e woru iya ye l'ẹka ndu

\par }{\QB isheli.”


\par }{\PP \VS{25}Chipfu, bụ Ọkalibe-Kakọta-Ike, bụ Chileke kẹ ndu Ízurẹlu sụru-a: “Lekwa; mu abyakwa phẹ anụ aphụ; mbụ Amọnu, bụ agwa ndu mkpụkpu Tebẹsu; yẹe Fero; yẹe ndu Ijiputu; ẹphe l'agwa phẹ; mẹkpoo ndu eze phẹ; yẹe iphe, bụkpoo ndu kpọru obu yeru Fero.

\VS{26}Mu e-woru phẹ ye l'ẹka ndu achọ ndzụ phẹ; mbụ l'ẹka Nebukadineza, bụ eze ndu Bábilọnu; ẹphe lẹ ndu-ozi iya phẹ. Ọle ọ bụ; e -mechaa bẹ ee-bukwaru-a lẹ Ijiputu ọzo g'e shi buhawaru iya.” Nokwa iphe, Chipfu eepfu bụ ono.


\par }{\Q \VS{27}“Ta atsụkwa ebvu;

\par }{\QB gụbe Jiékọpu, bụ onye-ozi

\par }{\QB mu!

\par }{\Q Ọphu ị nmakwa

\par }{\QB pyaapyaapyaa;

\par }{\QB gụbe Ízurẹlu!

\par }{\Q Lekwa; mu a-dzọta ngu l'alị,

\par }{\QB dụ ẹnya;

\par }{\QB dzọta awa ngu phẹ l'alị

\par }{\QB ẹka a kpụru phẹ lẹ

\par }{\QB ndzụ laa.

\par }{\Q Jiékọpu e-mechakwaa lwa

\par }{\QB bya eburu lẹ nchị-odoo

\par }{\QB tụsaru ẹhu.

\par }{\Q Ọphu ọ dụdu onye byaru

\par }{\QB eyebaa ya ebvu.


\par }{\Q \VS{28}Ta tsụkwa ebvu;

\par }{\QB gụbe Jiékọpu,

\par }{\QB bụ onye-ozi mu;

\par }{\QB kẹle mu nọkwa swiru ngu.

\par }{\QB Ọ kwa Chipfu epfu iya.

\par }{\Q Kẹle mu e-mebyishicha

\par }{\QB ọhamoha ono,

\par }{\QB mu chịru unu tụkaa

\par }{\QB l'echilabọ phẹ ono.

\par }{\Q Ọphu mu emebyishidu

\par }{\QB unubẹdua.

\par }{\Q Ọo ahụ̀hù bẹ mu a-hụ̀ unu

\par }{\QB hụ̀ta iya unu l'ahụma.

\par }{\Q Ọphu mu ahakwanụ unu

\par }{\QB phuruphuru gẹ mu

\par }{\QB te echi unu ẹchachi.”




\par }\Chap{47}{\SH Ozi, e ziru ndu Filisitayinu
\par }
{\PP \VerseOne{1}Ọwaa bụ Opfu Chipfu, bụ ọphu rwuru Jieremaya nchị, bụ opfu ẹhu ndu Filisitayinu; tẹme Fero bya etsoo ndu mkpụkpu Gaza ọgu.


\par }{\PP \VS{2}Wakwa iphe, Chipfu epfu baa:

\par }{\Q Lewarọ gẹ mini shi l'ụzo

\par }{\QB isheli abya kẹ kụlakula.

\par }{\Q Oo-mecha bụru utso,

\par }{\QB asọ gborogboro.

\par }{\Q Ọo-sọ-kputa alị l'ophu;

\par }{\QB yẹe iphemiphe,

\par }{\QB nọ iya nụ;

\par }{\QB sọpyabe mkpụkpu;

\par }{\QB yẹe onyemonye,

\par }{\QB bu iya nụ.

\par }{\Q Ndu ono e-chishi mkpu.

\par }{\Q Mbụ l'iphe, bụ ndu bu l'alị

\par }{\QB ono a-tụ ụzu-ẹkwa.


\par }{\Q \VS{3}Mbụ l'ẹphe -nụmaepho igiji

\par }{\QB ichirupfu-ọkpa ịnya phẹ;

\par }{\QB bya anụma ụzu ụgbo-ịnya

\par }{\QB ndu ọhogu phẹ;

\par }{\QB yẹe kwọkiri kwọkiri,

\par }{\QB ọkpa ụgbo-ịnya

\par }{\QB phẹ ono eme bẹ ndu

\par }{\QB bụ nna tee leẹdu

\par }{\QB ẹnya l'azụ k'eyeru ụnwu

\par }{\QB phẹ ẹka.

\par }{\Q Ẹka a-tụhu phẹ

\par }{\QB lwakpalwakpa.


\par }{\Q \VS{4}Kẹle mbọku rwuakwaru teke

\par }{\QB ee-mebyishikọta ndu

\par }{\QB Filisitayinu g'ẹphe

\par }{\QB hakọta.

\par }{\Q L'e mee gẹ nwa ndu phọduru

\par }{\QB nụ, bụ ndu gege eyeru

\par }{\QB ndu mkpụkpu

\par }{\QB Taya yẹe ndu mkpụkpu

\par }{\QB Sayịdonu ẹka chịhu;

\par }{\QB kẹle Chipfu abyakwa

\par }{\QB emebyishi ndu

\par }{\QB Filisitayinu;

\par }{\QB mbụ nwa ndu phọduru nụ

\par }{\QB lẹ ndu alị Kafụto.


\par }{\Q \VS{5}Ndu mkpụkpu Gaza

\par }{\QB kpụshiwaru ishi aphụ.

\par }{\Q Ndu mkpụkpu Ashikelọnu bẹ

\par }{\QB a lawarụ l'iswi.

\par }{\Q Sụ-a; unubẹ nwa ndu ọphu

\par }{\QB phọduru lẹ ndu Anaku;

\par }{\QB ?unu e-yejashịkpoo

\par }{\QB onwunu ẹgube-a jasụ

\par }{\QB teke ole?


\par }{\Q \VS{6}“Sụa-a; gụbe ogu-echi

\par }{\QB Chipfu;

\par }{\QB ?bụkpoo teke ole bẹ

\par }{\QB oo-jeberu l'ịikabe

\par }{\QB tụta unme?

\par }{\Q Kabẹnu mịru onwongu

\par }{\QB yee l'ọbo!

\par }{\Q Tụtanu unme; nọdunu nwa

\par }{\QB nggujingguji!


\par }{\Q \VS{7}Ọle ?dẹnukwanu g'oo-shi

\par }{\QB nọdu nwadoo

\par }{\QB l'ẹka iile ẹnya lẹ Chipfu

\par }{\QB tụwaru iya ekemu

\par }{\QB sụ g'ọ lwụa ndu mkpụkpu

\par }{\QB Ashikelọnu;

\par }{\QB yẹe ndu bu l'agụga

\par }{\QB eze-ẹnyimu?

\par }{\Q Mbụ l'onoo g'o pfuwaru

\par }{\QB l'ọo-dụ bụ ono.”




\par }\Chap{48}{\SH Ozi ẹhu ndu Mówabu
\par }
{\PP \VerseOne{1}A -bya l'opfu ẹhu ndu Mówabu; wakwa iphe, oopfu; mbụ Chipfu, bụ Ọkalibe-Kakọta-Ike; mbụ Chileke ndu Ízurẹlu:

\par }{\Q “Nshịo Nebo; kẹle e meru iya;

\par }{\QB ọ bụru ochobu.

\par }{\Q Ndu Kiriyatayimu bẹ e

\par }{\QB meru iphe-iphere;

\par }{\QB bya akpụa phẹ

\par }{\QB lẹ ndzụ.

\par }{\Q Ụlo phẹ, bụ ẹka a kpụshiru

\par }{\QB ike bẹ e meru

\par }{\QB iphe-iphere tụkaa ya

\par }{\QB nanụnanu.


\par }{\Q \VS{2}A taa jaẹdu ndu Mówabu

\par }{\QB ajaja.

\par }{\Q Ọ bụru lẹ mkpụkpu

\par }{\QB Hẹshibonu bẹ a chịru

\par }{\QB phẹ ẹjo idzu sụ:

\par }{\Q ‘Unu bya g'anyi mee g'ọha

\par }{\QB ono chịhu!’

\par }{\Q Unubẹdua kwaphọ;

\par }{\QB unubẹ ndu mkpụkpu

\par }{\QB Madumenu

\par }{\QB bẹ ee-mechakwaa laa

\par }{\QB l'iswi.

\par }{\Q Ogu-echi e-mechakwaa chịa

\par }{\QB unu ẹjo ọso.


\par }{\Q \VS{3}Unu ngabẹkpodapho

\par }{\QB nchị nụma mkpu,

\par }{\QB eechi lẹ mkpụkpu

\par }{\QB Horonayimu;

\par }{\QB mkpu alị arwụhu yẹe

\par }{\QB oke ọla-l'iswi.


\par }{\Q \VS{4}Ndu Mówabu bẹ e

\par }{\QB mebyishiwaru.

\par }{\Q Ụnwegirima iya chishiru

\par }{\QB mkpu ike.


\par }{\Q \VS{5}Ẹphe enyi obvu awụ eje l'ụzo

\par }{\QB mkpụkpu Luhiti;

\par }{\QB akwa ntụmatu eje atụgbu.

\par }{\Q Mbụ l'ụzo ọkpa-úbvú

\par }{\QB mkpụkpu Horonayimu

\par }{\QB bẹ a nụmaru mkpu ẹkwa,

\par }{\QB eechi ekpu iphemiphe ono,

\par }{\QB larụ l'iswi ono.


\par }{\Q \VS{6}Unu gbalaa! Unu gbaa ọso

\par }{\QB ndzụ unu!

\par }{\Q Unu je ebvuru g'irwu,

\par }{\QB bvuru l'echiẹgu!


\par }{\Q \VS{7}Eshinu unu kpọru obu ye

\par }{\QB l'iphe, unu adụje ike mee;

\par }{\QB yẹe ẹku unu bẹ

\par }{\QB aa-kpụfukwaa unubẹdua

\par }{\QB lẹ ndzụ.

\par }{\Q Tẹme agwa unu, bụ Kemọshi

\par }{\QB bẹ aa-kpụkwapho

\par }{\QB lẹ ndzụ; yẹle ndu-uke,

\par }{\QB agwajẹ iya nụ;

\par }{\QB mẹ ndu-ishi iya.


\par }{\Q \VS{8}Ee-mebyishi mkpụkpu lẹ

\par }{\QB mkpụkpu.

\par }{\Q Ọphu ọ dụdu mkpụkpu,

\par }{\QB byaru anahụ nụ

\par }{\QB mẹ nanụ.

\par }{\Q Nsụda nsụda bẹ a-bụru

\par }{\QB mkpurupyata.

\par }{\Q L'e mebyishia ẹka dụ baswa;

\par }{\QB kẹle ọo ẹgube ono bẹ

\par }{\QB Chipfu pfuru iya.


\par }{\Q \VS{9}Chibe ndu Mówabu ǹkù;

\par }{\QB kẹle oo-mecha phelihu

\par }{\QB phefu.

\par }{\Q Mkpụkpu lẹ mkpụkpu phẹ

\par }{\QB a-bụkotachaaru

\par }{\QB ochobu.

\par }{\Q Ọ tọ dụdu m'onye lanụ eburu

\par }{\QB iya nụ.


\par }{\Q \VS{10}Onye a tụru ọnu bẹ ọ bụ;

\par }{\QB mbụ onye gude

\par }{\QB ẹregede ejeru Chipfu

\par }{\QB ozi!

\par }{\Q A tụkwaru onye ono ọnu,

\par }{\QB bụ onye te egudedu

\par }{\QB ogu-echi iya egbu ọchi!


\par }{\Q \VS{11}Eshi teke ọ bụ nwata

\par }{\QB bẹ ndu Mówabu

\par }{\QB nọkpoepho tụsaru ẹhu

\par }{\QB g'ọhu-mẹe, dọru l'ite.

\par }{\Q Ọphu a wụ-phedu iya

\par }{\QB awụ-phe l'ite;

\par }{\QB kẹle e teke akpụ-swee

\par }{\QB ndu Mówabu lẹ ndzụ

\par }{\QB lashịa alị ọzo.

\par }{\Q Noo g'o gude ọ nọdu

\par }{\QB atsọepho g'ọotso.

\par }{\Q Ọphu ooshibuhudu

\par }{\QB mkpọ eshibuhu.


\par }{\Q \VS{12}Wakwa iphe, Chipfu epfu

\par }{\QB baa:

\par }{\Q O nwenụru-a mbọku,

\par }{\QB abya nụ, bụ mbọku,

\par }{\QB mu e-ye ndu

\par }{\QB awụ-phe mẹe l'ite.

\par }{\Q Ẹphe awụfuta iya l'ite ono,

\par }{\QB ọ dọru ono.

\par }{\Q Ẹphe awụfuta iya l'ite ọbu;

\par }{\QB woru ite ono,

\par }{\QB o shi dụ ono tsukpọshia.


\par }{\Q \VS{13}Noo teke iphere Kemọshi

\par }{\QB e-gude ndu Mówabu;

\par }{\QB ẹgube ono,

\par }{\QB iphere Bẹtelu guderu

\par }{\QB ndu Ízurẹlu, bụ iphe,

\par }{\QB ẹphe shi dakobe ono.


\par }{\Q \VS{14}?Dẹnu g'unu e-shi sụ l'ọkpehu

\par }{\QB dụ unu;

\par }{\QB l'unu bụ ndu dụ ike l'ọgu?


\par }{\Q \VS{15}Ndu e-mebyishi Mówabu;

\par }{\QB yẹe mkpụkpu, nọgbaa

\par }{\QB ya nụ bẹ nọwaa anọno.

\par }{\Q Unwoke phẹ, kachaa

\par }{\QB agba mkparawa bẹ

\par }{\QB ee-gbukọta egbugbu.

\par }{\Q Nokwa iphe, oopfu;

\par }{\QB mbụ Eze ono,

\par }{\QB ẹpha iya bụ Chipfu;

\par }{\QB bya abụru

\par }{\QB Ọkalibe-Kakọta-Ike.


\par }{\Q \VS{16}Teke ndu Mówabu a-la l'iswi

\par }{\QB dụkwaa tsọkere.

\par }{\Q Eze iphe-ẹhuka a-dapfukwa

\par }{\QB phẹ ẹgwegwa.


\par }{\Q \VS{17}Unu jekwa akpọru phẹ iphu;

\par }{\QB unubẹ ndu unu l'ẹphe

\par }{\QB bukubegbaa!

\par }{\Q Mbụ unubẹ ndu maru ẹpha

\par }{\QB phẹ.

\par }{\Q Unu sụ phẹ-a: ‘?Dẹnu g'ọ nwụru

\par }{\QB a gbajiru mgbọro-eze,

\par }{\QB shihuru ike;

\par }{\QB tẹme ọ bụru mgbọro,

\par }{\QB ama ntụmatu-a?’


\par }{\Q \VS{18}Unubẹ ndu bu lẹ mkpụkpu

\par }{\QB Dibọnu;

\par }{\QB unu shinụ lẹ biribiri unu

\par }{\QB nyizeta

\par }{\QB bya anọdu l'alị, dụ jakpọro

\par }{\QB jakpọro;

\par }{\QB kẹle onye emebyi ndu

\par }{\QB Mówabu byapfutaru

\par }{\QB unu bya egwepyaa

\par }{\QB mkpụkpu lẹ mkpụkpu

\par }{\QB unu ono,

\par }{\QB a kpụshiru ike ono.


\par }{\Q \VS{19}Unu pfụkpodarupho l'agụga

\par }{\QB gbororo gee ngge;

\par }{\QB unubẹ ndu mkpụkpu Arowa!

\par }{\Q Unu jịa unwoke, agba ọso;

\par }{\QB yẹe ụnwanyi,

\par }{\QB nahụru nụ!

\par }{\Q Unu jịa phẹ sụ phẹ:

\par }{\QB ‘?Bụ gụnu meru?’


\par }{\Q \VS{20}Ndu Mówabu bẹ e meakwaru

\par }{\QB iphe-iphere kpua;

\par }{\QB kẹle ẹphe dakashịhuwaru.

\par }{\Q Unu rwua erwubvu;

\par }{\QB chishia mkpu ike!

\par }{\Q Raa ya arara lẹ nggele Anọnu

\par }{\QB lẹ Mówabu bẹ e

\par }{\QB mebyishiwaru!


\par }{\Q \VS{21}Ndu bu lẹ mbarabata bẹ ikpe

\par }{\QB dapfuakwaru;

\par }{\QB mbụ ndu Holọnu;

\par }{\QB yẹe ndu Jiahazu;

\par }{\QB waa ndu Mefahatu;


\par }{\QB \VS{22}dapfu ndu Dibọnu;

\par }{\QB yẹe ndu Nebo;

\par }{\QB mẹkpoo ndu

\par }{\QB Bẹtu-Dibulatayimu;


\par }{\QB \VS{23}dapfu ndu Kiriyatayimu;

\par }{\QB yẹe ndu Bẹtu-Gamulu;

\par }{\QB yẹe ndu Bẹtu-Meyọnu;


\par }{\QB \VS{24}dapfu ndu Keriyotu;

\par }{\QB yẹe ndu Bọzura;

\par }{\QB dapfukọta mkpụkpu

\par }{\QB lẹ mkpụkpu ndu Mówabu

\par }{\QB l'ophu;

\par }{\QB ndu ọphu bu ẹnya mẹ

\par }{\QB ndu ọphu bu ntse.


\par }{\Q \VS{25}Mpu ndu Mówabu bẹ e

\par }{\QB chikwashịakwaru.

\par }{\Q Tẹme e chikwoshiwa iya ẹka.”

\par }{\Q Nokwa iphe, Chipfu eepfu

\par }{\QB bụ ono.


\par }{\Q \VS{26}“Unu chegharu iya mẹe ẹka;

\par }{\QB kẹle ọo Chipfu bẹ o koru

\par }{\QB ọkpa l'ishi.

\par }{\Q Gẹ ndu Mówabu watanụ

\par }{\QB ebvuka ẹgbo, ẹphe gbọru;

\par }{\QB g'ẹphe abụru iphe,

\par }{\QB ee-gude agba mgbọnu.


\par }{\Q \VS{27}?Tọbudu ndu Ízurẹlu bẹ

\par }{\QB unu shi egudeje agba

\par }{\QB mgbọnu?

\par }{\Q ?Bụ ẹphe lẹ ndu-oshi shi

\par }{\QB nọdu teke ono tọo;

\par }{\QB mekwanụru g'o gude unu

\par }{\QB shi atụje ụka l'ishi

\par }{\QB ekweru iya une

\par }{\QB mẹ unu -nọdu epfu opfu

\par }{\QB ẹhu iya?


\par }{\Q \VS{28}Unu gwọbechaa mkpụkpu

\par }{\QB unu je eburu

\par }{\QB l'agbara-mkpuma;

\par }{\QB unubẹ ndu Mówabu!

\par }{\Q Unu dụepho gẹ kparaka,

\par }{\QB bụ l'ọnu ọgba bẹ

\par }{\QB ọokpaje ẹpfune iya!


\par }{\Q \VS{29}Anyi nụmakwaru gẹ Mówabu

\par }{\QB gude ekube onwiya.

\par }{\Q Mbụ l'o kunukaru onwiya;

\par }{\QB tẹme ọ nọdu etsenụka

\par }{\QB etsetse.

\par }{\Q Mbụ l'eku-onwonye ọbu

\par }{\QB mẹkpoo etsetse iya

\par }{\QB ọbu;

\par }{\QB mẹkpoo mkpọfu-ọkpoma

\par }{\QB iya ọbu bẹ parụ ẹka.”


\par }{\Q \VS{30}Wakwa iphe, Chipfu epfu

\par }{\QB baa:

\par }{\Q “Mu makwarụ oke ẹhu-eghu

\par }{\QB iya;

\par }{\QB ọle ọ bụkwanu kẹ

\par }{\QB mmanụ.

\par }{\Q Tẹme ekuku, ooku onwiya

\par }{\QB bụkwarupho iphe-mmanụ.


\par }{\Q \VS{31}Noo g'o gude mu nọdu

\par }{\QB erwu erwubvu l'opfu

\par }{\QB ẹhu ndu Mówabu.

\par }{\Q Mbụ l'ọo ndu Mówabu l'ophu

\par }{\QB l'ophu bẹ mu echi

\par }{\QB mkpu iya.

\par }{\Q Ọ bụru ndu mkpụkpu

\par }{\QB Kiru-Harẹsetu bẹ mu agụ

\par }{\QB aphụ phẹ.


\par }{\Q \VS{32}Mu kakwa ara ẹkwa gụbe

\par }{\QB opfu-vayịnu kẹ mkpụkpu

\par }{\QB Sibuma eme lẹ kẹ Jiaza.

\par }{\Q Ị jaru àjàjà jarwuchaa

\par }{\QB k'ọphu ẹkali ngu rwuchaaru

\par }{\QB eze-ẹnyimu;

\par }{\QB jerwuchaa eze-ẹnyimu,

\par }{\QB nọ-kube mkpụkpu Jiaza.\FTNT{*}{{\FR 48:32 }{\FR{48:32
}}{\FT{Ọo Eze-ẹnyimu Únú bẹ epfu opfu iya l'ẹka-a.}}}

\par }{\Q Ọle e mebyishiwaru iphe,

\par }{\QB bụkpoo akpụru ngu.


\par }{\Q \VS{33}E wofuwarụ ẹhu-ụtso yẹe eme

\par }{\QB ẹmereme l'ẹgu oshi-ọmi

\par }{\QB ndu Mówabu yẹle

\par }{\QB alị phẹ.

\par }{\Q Mẹe bẹ mu mewaru g'a ba

\par }{\QB kụtajehe l'ẹka aakụje

\par }{\QB mẹe.

\par }{\Q Ọphu ọ dụedu onye

\par }{\QB anọdujekwadu akwa

\par }{\QB ẹvu mẹ a -nọdu akụ iya.

\par }{\Q A makwarụ-a l'aanọduje anụ

\par }{\QB olu l'ẹka ono;

\par }{\QB ọle ọ tọ bụedu olu onye

\par }{\QB akwa ẹvu.


\par }{\Q \VS{34}Mkpu, ẹphe echi

\par }{\QB ngakọtaakwaru.

\par }{\Q E shi lẹ Hẹshibonu chikọta

\par }{\QB mkpu ọbu;

\par }{\QB je akpaa lẹ Eleyale;

\par }{\QB mẹkpoo lẹ Jiahazu.

\par }{\Q E shi lẹ Zowa chia ya jasụ

\par }{\QB lẹ Horonayimu;

\par }{\QB waa Ẹgulatu-Shelishiya;

\par }{\QB noo kẹle mini

\par }{\QB tashihụchaaru je

\par }{\QB akpaa lẹ kẹ Nimurimu.


\par }{\Q \VS{35}L'alị ndu Mówabu bẹ mu

\par }{\QB e-me g'a gwabuhu iphe

\par }{\QB l'ẹnya ẹka aagwajẹ iphe;

\par }{\QB mee g'a ta akpọjehe

\par }{\QB ụ̀nwù-isẹnsu ọku nụ

\par }{\QB agwa phẹ.”

\par }{\Q Nokwa iphe, Chipfu eepfu

\par }{\QB bụ ono.


\par }{\Q \VS{36}“Ọo ya bụ l'obu mu aphụ

\par }{\QB swooswooswoo

\par }{\QB agụ aphụ ndu Mówabu

\par }{\QB g'onye aphụ ototo;

\par }{\QB ọ nọdu agụ aphụ ndu

\par }{\QB Kiru-Harẹsetu g'onye

\par }{\QB aphụ ototo; kẹle urwu,

\par }{\QB ẹphe ritaru bvụwaru.


\par }{\Q \VS{37}Onyemonye kpụshiwaru ishi.

\par }{\Q Onyemonye kpụshia ẹ́jí-agba.

\par }{\Q Ọ́nyá-mma dụkota

\par }{\QB onyemonye l'ẹka.

\par }{\Q Onyemonye gbaphukọta

\par }{\QB uwe-aphụ l'upfu.


\par }{\Q \VS{38}Mbụ l'iphe, ada l'ọma

\par }{\QB ụlo-eli,

\par }{\QB nọgbaa l'alị ndu

\par }{\QB Mówabu;

\par }{\QB mẹ l'edupfu l'edupfu l'ophu

\par }{\QB ta adụkwa iphe ọzo,

\par }{\QB gbahaa ụzu-ẹkwa;

\par }{\QB noo kẹle mu tsukpọshiwaru

\par }{\QB ndu Mówabu g'ite,

\par }{\QB adụdu onye ọ dụ ree.”

\par }{\Q Nokwa iphe, Chipfu eepfu

\par }{\QB bụ ono.


\par }{\Q \VS{39}“Waa g'a tụkashiru phẹ

\par }{\QB nanụnanu!

\par }{\Q Waa g'ẹphe atụ ụzu-ẹkwa

\par }{\QB wọowoowoo!

\par }{\Q Waa gẹ ndu Mówabu gude

\par }{\QB iphere ghaa azụ!

\par }{\Q Ndu Mówabu bụakwaa iphe,

\par }{\QB e gude agba mgbọnu.

\par }{\Q Mbụ l'iphe, bụkpoo ndu

\par }{\QB nọ phẹ ntse bẹ ọonyi

\par }{\QB ishi ẹdzu.”


\par }{\PP \VS{40}Wakwa iphe, Chipfu epfu baa:

\par }{\Q “Lenu! Ugo ephekwa raa

\par }{\QB ephezeta l'alị.

\par }{\Q O woru ǹkù iya jashịa l'eli alị

\par }{\QB ndu Mówabu.


\par }{\Q \VS{41}Mkpụkpu, nọgbaa ya nụ bẹ

\par }{\QB aa-lwụtachaa.

\par }{\Q L'a natachaa phẹ ụlo,

\par }{\QB ẹphe edomije onwophẹ.

\par }{\Q Lẹ mbọku ono bẹ obu ndu

\par }{\QB Ojọgu ndu Mówabu

\par }{\QB a-dụepho g'obu nwanyị,

\par }{\QB ime eme.


\par }{\Q \VS{42}Ndu Mówabu l'ophu bẹ

\par }{\QB ee-mebyishi

\par }{\QB kẹle ẹphe koru Chipfu

\par }{\QB ọkpa l'ishi.


\par }{\Q \VS{43}N-yemebvu; yẹe iduma iduma;

\par }{\QB yẹe ọ̀nyà nọgbakwa echeru

\par }{\QB unu echeru;

\par }{\QB unubẹ ndu Mówabu!”

\par }{\Q Nokwa iphe, Chipfu eepfu

\par }{\QB bụ ono.


\par }{\Q \VS{44}“Onye nahụru n-yemebvu;

\par }{\QB l'ọodaba l'iduma.

\par }{\Q Onye nyifutaru l'iduma;

\par }{\QB ọ́nyà a-nmata iya.

\par }{\Q Noo kẹle ọo iphe ono bẹ

\par }{\QB mu e-gude byapfuta

\par }{\QB Mówabu l'apha,

\par }{\QB aa-nọdu anụ iya aphụ.”

\par }{\Q Nokwa iphe, Chipfu eepfu

\par }{\QB bụ ono.


\par }{\Q \VS{45}“Lẹ mgboru mkpụkpu

\par }{\QB Hẹshibonu bẹ ndu

\par }{\QB agba ọso ọgu pfụru

\par }{\QB nyẹgenyege.

\par }{\Q Noo kẹle ọku kpụfuru

\par }{\QB lẹ Hẹshibonu.

\par }{\Q Mbụ l'onwu phuruphuru ọku

\par }{\QB etsu l'ime mkpụkpu

\par }{\QB Sihọnu.

\par }{\Q Ọ bụerupho l'echi ishi bẹ

\par }{\QB otsu ndu Mówabu.

\par }{\Q Mbụ ọkpu-ishi ndu ono,

\par }{\QB shi anọduje aba

\par }{\QB hanyịhanyi ono.


\par }{\Q \VS{46}Nshịo unubẹ ndu Mówabu!

\par }{\Q Ndu Kemọshi bẹ e

\par }{\QB mebyishiakwaru.

\par }{\Q Ụnwu unu nwoke bẹ a

\par }{\QB kpụakwaru lẹ ndzụ laa

\par }{\QB alị ọzo.

\par }{\Q Tẹme ụnwada unu phẹ bụru

\par }{\QB ndu a lwụtaru l'ọgu laa

\par }{\QB alị ọzo.


\par }{\Q \VS{47}Ọle mu e-mechakwaa dophu

\par }{\QB ndu Mówabu azụ l'ọnodu phẹ

\par }{\QB lẹ mbọku, dụ l'iphu.”

\par }{\QB Nokwa iphe, Chipfu eepfu

\par }{\QB bụ ono.

\par }{\Q Nokwa g'ikpe, e kperu ndu

\par }{\QB Mówabu jeberu

\par }{\QB bụ onoya.




\par }\Chap{49}{\SH Ozi ẹhu ndu Amọnu
\par }
{\PP \VerseOne{1}A bya l'opfu ẹhu ndu Amọnu; wakwa iphe, oopfu; mbụ Chipfu:

\par }{\Q ?Bụ lẹ Ízurẹlu te enwedu

\par }{\QB ụnwegirima unwoke tọo?

\par }{\Q ?To nwedu onye e-ri iphe iya

\par }{\QB tọo?

\par }{\Q ?Dẹnu g'o gude Molẹku gbẹ

\par }{\QB nata alị ndu Gadu;

\par }{\QB ọ bụru okiphe iya?

\par }{\Q ?Dẹnu g'o gude ndibe iya

\par }{\QB bụru lẹ mkpụkpu iya

\par }{\QB bẹ ẹphe bugbaa?


\par }{\Q \VS{2}Ọo ya bụ lẹ-a; wakwa iphe,

\par }{\QB Chipfu epfu baa:

\par }{\Q Mu e-mechaa mee gẹ ndu

\par }{\QB mkpụkpu Raba,

\par }{\QB nọ l'alị ndu Amọnu nụma

\par }{\QB mkpu ọgu.

\par }{\Q O -rwua mbọku ono bẹ Raba

\par }{\QB a-bụru ikpọzu;

\par }{\QB tẹme ụnwu mkpụkpu,

\par }{\QB nọ-pheru iya

\par }{\QB mgburugburu

\par }{\QB etsufukọta l'ọku.

\par }{\Q Noo teke ndu Ízurẹlu a-chịfu

\par }{\QB ndu shi chịfu phẹ nụ.

\par }{\Q Nokwa iphe, Chipfu eepfu bụ

\par }{\QB ono.


\par }{\Q \VS{3}Unu tụa ụzu-ẹkwa;

\par }{\QB unubẹ ndu Hẹshibonu;

\par }{\QB kẹle mkpụkpu Eyayi bẹ

\par }{\QB e mebyishiakwaru!

\par }{\Q Unu chishikwaa mkpu ike;

\par }{\QB unubẹ ndu bu lẹ Raba!

\par }{\Q Unu yekwaa uwe-aphụ

\par }{\QB wata ara ẹkwa.

\par }{\Q Unu ekwoo gburugburu shia

\par }{\QB ọwa-a yẹe ọphuu

\par }{\QB l'ime npherenphere igbulọ

\par }{\QB mkpụkpu unu ono;

\par }{\QB kẹle Molẹku bẹ aa-kpụkwa

\par }{\QB lẹ ndzụ lashịa alị ọzo;

\par }{\QB yẹle ndu-uke,

\par }{\QB agwajẹ iya nụ;

\par }{\QB mẹ ndu-ishi iya.


\par }{\Q \VS{4}?Dẹnu g'o gude i gude

\par }{\QB nsụda nsụda ngu eku

\par }{\QB onwongu;

\par }{\QB mbụ gụbe nwada e gudedu

\par }{\QB ire ngu ẹka ono;

\par }{\QB mbụ gụbe onye kpọru obu

\par }{\QB ye l'ẹku ngu epfu sụ:

\par }{\Q ?Bụ onye sụru mu eme gụnu?


\par }{\Q \VS{5}Lekwa; mu e-mechakwaa

\par }{\QB mee gẹ ndzụ-agụgu

\par }{\QB rwuta ngu.

\par }{\Q Ọ kwa Nnajịuphu epfu iya;

\par }{\QB mbụ Chipfu,

\par }{\QB bụ Ọkalibe-Kakọta-Ike.

\par }{\Q Ọ bụru ndu oo-shi l'ẹka

\par }{\QB bụ ndu bupheru ngu

\par }{\QB mgburugburu.

\par }{\Q G'unu hakpọo l'onye l'onye

\par }{\QB bẹ aa-chịfu achịfu.

\par }{\Q Ọphu ọ dụdu onye

\par }{\QB a-chị-phuta ndu

\par }{\QB gbalawaru nụ azụ.


\par }{\Q \VS{6}“Ọle mu e-mechakwaa

\par }{\QB dophu ndu Amọnu azụ

\par }{\QB l'ọnodu phẹ.

\par }{\Q Nokwa iphe, Chipfu eepfu

\par }{\QB bụ ono.”


\par }{\SH Ozi ẹhu ndu Ẹdomu
\par }
{\PP \VS{7}A bya l'opfu ẹhu ndu Edọmu;

\par }{\QB wakwa iphe, oopfu;

\par }{\QB mbụ Chipfu,

\par }{\QB bụ Ọkalibe-Kakọta-Ike:

\par }{\Q “?Mmamiphe ta adụkpoedu

\par }{\QB lẹ mkpụkpu Temanu

\par }{\QB tọo?

\par }{\Q ?Ọkpobe idzu bvụwaru

\par }{\QB l'ẹka ndu maru eye

\par }{\QB ọnu l'opfu tọo?

\par }{\Q Mmamiphe phẹ ?o rehuwaru

\par }{\QB erehu tọo?


\par }{\Q \VS{8}Unubẹ ndu bu lẹ Dedanu;

\par }{\QB unu ghakọbe gbalaa!

\par }{\Q Unu gbaba je edomia

\par }{\QB onwunu l'ime ẹka dụ

\par }{\QB omilomi;

\par }{\QB kẹle mu gudekwa ọla-l'iswi

\par }{\QB abyapfuta oshilọkpa

\par }{\QB Ịso

\par }{\QB lẹ teke mu abya iya anụ

\par }{\QB aphụ-a.


\par }{\Q \VS{9}Ọ -bụru lẹ ndu awọ akpụru

\par }{\QB vayịnu byapfutaru

\par }{\QB ngu;

\par }{\QB ?ẹphe ta awọ-phodojedu

\par }{\QB nwọphu dụ

\par }{\QB nwolemole?

\par }{\Q Ndu-oshi -bya ibe ngu

\par }{\QB l'ẹnyashi;

\par }{\QB ?tọ bụedupho iphe,

\par }{\QB mkpa iya dụru phẹ bẹ

\par }{\QB ẹphe e-wota kpoloko?


\par }{\Q \VS{10}Obenu l'oshilọkpa Ịso bẹ

\par }{\QB mu gbabẹwaru ọto.

\par }{\Q Ẹka ono, ẹphe edomi edomi

\par }{\QB ono bẹ mu kpuhawarụ

\par }{\QB ghebe ọnu;

\par }{\QB k'ọphu ẹphe tee

\par }{\QB domikọtaedu onwophẹ.

\par }{\Q Ụnwegirima phẹ;

\par }{\QB mẹkpoo abụbu phẹ;

\par }{\QB mẹkpoo obutobu phẹ;

\par }{\QB lakọtaru l'iswi;

\par }{\QB tẹme ẹphebedua

\par }{\QB chịhukwapho.


\par }{\Q \VS{11}Pakwarụ ụnwu ogbee unu

\par }{\QB haa;

\par }{\QB kẹle mu e-me-a g'ẹphe

\par }{\QB nọdu ndzụ!

\par }{\Q G'ụnwanyi unu, ji phẹ

\par }{\QB nwụhuwaru chịru

\par }{\QB ụpfu kwẹe l'ẹhu mu!”


\par }{\PP \VS{12}Wakwa iphe, Chipfu epfu baa: “Ọ -bụru lẹ ndu agbadụru k'angụ iphe, shi l'okoro ono angụchaa iphe, shi iya nụ; ?bụ gụnu a-kpa g'a haa unu g'a ta nụ unu aphụ? A taa hakwa unu g'a ta nụ unu aphụ. Unu ngụfutajekwa iphe, shi l'okoro ono;

\VS{13}kẹle-a; wakwa iphe, Chipfu epfu baa: Mu gudeakwa onwomu ria angụ sụ lẹ mkpụkpu Bọzura e-mechaa bụru ikpọzu; bya abụru iphe, aakpọ-yiru ukuvu. Mbụ l'ọo-bụru ochobu; bya abụru iphe, eephu l'iphu. Tẹme iphe, bụ mkpụkpu ọzo, nọkota l'alị ndu Ẹdomu a-bụkotaru ikpọzu jasụ l'ojejoje.”


\par }{\Q \VS{14}Mu nụmakwaru ozi,

\par }{\QB Chipfu ziru.

\par }{\Q Onye-ozi bẹ e ziru g'ẹphe

\par }{\QB jepfu ọhamoha sụ

\par }{\QB phẹ-a:

\par }{\Q “Unu dzukọbekwa onwunu

\par }{\QB bya etsoo phẹ ọgu!

\par }{\Q Unu gbalihukwa jeshia ọgu!”


\par }{\Q \VS{15}Kẹle-a; lekwa; mu mewaru;

\par }{\QB ị ha nwanshịi l'echilabọ

\par }{\QB ọhamoha;

\par }{\QB ọphu ọ dụdu iphe,

\par }{\QB ndiphe gụberu ngu.


\par }{\Q \VS{16}Ọ kwa ebvu, i shi eyeje ndu

\par }{\QB ọzo; yẹe eku-onwonye,

\par }{\QB nọ ngu l'obu ono

\par }{\QB dephuru ngu;

\par }{\QB mbụ gụbe onye ono,

\par }{\QB bu l'ime agbara-mkpuma

\par }{\QB ono;

\par }{\QB onye bu l'ẹka úbvú kakọta

\par }{\QB l'eli.

\par }{\Q Ọ tọ dụkwa m'obeta i je

\par }{\QB akpaa epfụne ngu

\par }{\QB l'ephekerephe

\par }{\QB ephekerephe gẹ k'ugo;

\par }{\QB bẹ mu e-shikwa l'ẹka ono

\par }{\QB mekọta ngu l'ị daa.

\par }{\Q Nokwa iphe, Chipfu eepfu

\par }{\QB bụ ono.


\par }{\Q \VS{17}Ndu Edọmu e-mechaa bụru

\par }{\QB iphe,

\par }{\QB aakpọ-yiru ukuvu.

\par }{\Q Iphe, bụkpoo ndu ghataru

\par }{\QB phẹ nụ bẹ ishi anyi

\par }{\QB ẹdzu.

\par }{\Q Ẹphe egude iya gbaahaa

\par }{\QB mgbọnu; ọ bụru iphe,

\par }{\QB a-kpa iya nụ bụ eze

\par }{\QB iphe-ẹhuka ono,

\par }{\QB a-dapfu phẹ nụ ono.


\par }{\Q \VS{18}Ọo ẹgube ono, e mebyishiru

\par }{\QB mkpụkpu Sọdomu yẹe

\par }{\QB Gọmóra ono;

\par }{\QB bya emebyishia mkpụkpu

\par }{\QB lẹ mkpụkpu,

\par }{\QB nọgbaa phẹ lẹ mgboru ono;

\par }{\QB nokwa g'ọ tọ dụdu onye

\par }{\QB e-bu l'alị ndu Ẹdomu;

\par }{\QB ọphu ọ dụdu onye e-me

\par }{\QB iya unuphu.

\par }{\Q Nokwa iphe, Chipfu eepfu

\par }{\QB bụ ono.


\par }{\Q \VS{19}“Lekwa-a! Ọ kwa g'oduma

\par }{\QB shi l'ọswa,

\par }{\QB nọ l'agụga ẹnyimu Jiọ́danu

\par }{\QB kwofuta;

\par }{\QB bya adapfu atụru,

\par }{\QB dọru l'ọdu atụru,

\par }{\QB nri dụ shii bụkwapho

\par }{\QB gẹ mu e-kwo

\par }{\QB gburumu je achịfu

\par }{\QB ndu Edọmu l'alị iya

\par }{\QB l'ọtulupfu.

\par }{\Q ?Bụ onye bẹ mu họtaru g'ọ

\par }{\QB bụru onye mu a-tụ ẹka

\par }{\QB g'o mee iphe ono?

\par }{\Q ?Bụ onye dụ gẹ mu dụ?

\par }{\Q ?Bụ onye sụru mu eku ikpe?

\par }{\Q ?Bụ onye bụ onye eche atụru,

\par }{\QB a-dụ ike pfụru gẹ mu

\par }{\QB l'iya mee?”


\par }{\Q \VS{20}Ọo ya bụ lẹ-a; unu nụmakwa

\par }{\QB idzu,

\par }{\QB Chipfu chịru lẹ ya e-me

\par }{\QB ndu Edọmu; mbụ iphe,

\par }{\QB ọ chịru lẹ ya e-me ndu

\par }{\QB bu lẹ mkpụkpu Temanu.

\par }{\Q Ọ tọ dụkwa iphe, a-kpọshi

\par }{\QB g'a ta kpụta ụnwu

\par }{\QB atụru iya mẹ ụnwu

\par }{\QB eghu iya kpụfu;

\par }{\QB ndzụ erwuta ndu ọphu

\par }{\QB phọduru nụ.


\par }{\Q \VS{21}Ọda, ọo-da teke ẹphe a-da

\par }{\QB bẹ a-nmayichaa mgboko

\par }{\QB anmayi.

\par }{\Q L'a nọdu lẹ mgboru

\par }{\QB Eze-ẹnyimu Uswe-uswe

\par }{\QB nụmachaa olu-ẹkwa

\par }{\QB phẹ.


\par }{\Q \VS{22}Lenu! Ugo ephekwa raa

\par }{\QB ephezeta l'alị.

\par }{\Q O woru ǹkù iya jashịa l'eli

\par }{\QB mkpụkpu Bọzura.

\par }{\Q Lẹ mbọku ono bẹ obu ndu

\par }{\QB Ojọgu ndu Edọmu

\par }{\QB a-dụepho g'obu nwanyị,

\par }{\QB ime eme.


\par }{\SH Ozi ẹhu Damasụkosu
\par }
{\PP \VS{23}A -bya l'opfu ẹhu ndu

\par }{\QB Damasụkosu;

\par }{\Q “Ndu Hamatu yẹe ndu Apadu

\par }{\QB bẹ e kpuakwarụ iphu

\par }{\QB lẹ ntụ;

\par }{\QB noo kẹle ẹphe nụmawaru

\par }{\QB ẹjo nzi.

\par }{\Q Meji tọfuwaru phẹ.

\par }{\Q Ọkpoma aphụwaa phẹ

\par }{\QB gbudugbudu

\par }{\QB g'eze-ẹnyimu,

\par }{\QB a swọngaru aswọnga.


\par }{\Q \VS{24}Ndu Damasụkosu bẹ ẹka

\par }{\QB tụlwahuru.

\par }{\Q Ẹphe dakọbeakwaru

\par }{\QB agbalawa agbala.

\par }{\Q Meji tọfuakwaru phẹ atọfu.

\par }{\Q Ẹjo iphe-ẹhuka gudeshiwaa

\par }{\QB phẹ gẹ nwanyị,

\par }{\QB ime eme.


\par }{\Q \VS{25}?Dẹnu g'o gude ọphu a

\par }{\QB gwọbeduru mkpụkpu

\par }{\QB ono,

\par }{\QB a maru amaru ono?

\par }{\Q Mbụ mkpụkpu ono,

\par }{\QB tụbaru mu l'ẹnya ono?


\par }{\Q \VS{26}Ọo ya bụ lẹ-a; ụnwokorobya

\par }{\QB phẹ a-nọdu ada pọopoo

\par }{\QB l'ọma gbororo.

\par }{\Q Ndu Ojọgu phẹ l'ophu bẹ

\par }{\QB ee-megbushibẹbe

\par }{\QB mbọku ono.

\par }{\Q Nokwa iphe, Chipfu,

\par }{\QB bụ

\par }{\QB Ọkalibe-Kakọta-Ike

\par }{\QB eepfu bụ ono.


\par }{\Q \VS{27}Mu a-tụ ọku l'igbulọ

\par }{\QB Damasụkosu;

\par }{\QB l'ootsukọta iphe, bụ ụlo,

\par }{\QB Bẹnu-Hadadu kpụru

\par }{\QB kpụshia ike.”


\par }{\SH Ozi ẹhu Keda yẹe Hazọ
\par }
{\PP \VS{28}A -bya l'opfu ẹhu ndu Keda yẹe alị-eze ndu Hazọ, bụ ọphu Nebukadineza, bụ eze ndu Bábilọnu lwụ-kperu; wakwa iphe, oopfu; mbụ Chipfu, bụ Ọkalibe-Kakọta-Ike:

\par }{\Q “Unu zelihu tsoo ndu Keda

\par }{\QB ọgu!

\par }{\Q Unu mebyishia ndu shi

\par }{\QB ụzo ẹnyanwu-awawa!


\par }{\Q \VS{29}Ụlo phẹ, bụ ụlo ọphu e meru

\par }{\QB l'ẹkwa;

\par }{\QB yẹe eghu yẹe atụru phẹ bẹ

\par }{\QB aa-tụko rwuta.

\par }{\Q L'aachịta ẹkwa phẹ;

\par }{\QB yẹe iphemiphe,

\par }{\QB ẹphe nweru enweru;

\par }{\QB mẹkpoo ịnya-kamẹlu

\par }{\QB phẹ.

\par }{\Q Ndiphe echi mkpu ekpu

\par }{\QB phẹ sụ phẹ:

\par }{\Q ‘Nggiri nọkwa l'ụzo

\par }{\QB l'ẹkameka.’ ”


\par }{\Q \VS{30}Wakwa iphe, Chipfu epfu

\par }{\QB baa:

\par }{\Q “Unu gbalakwaa agbala;

\par }{\QB unu gbamihukwa

\par }{\QB agbamihu!

\par }{\Q Unu jekwa anọdugbaa l'ọgba,

\par }{\QB dụ omilomi;

\par }{\QB unubẹ ndu bu lẹ Hazọ.

\par }{\Q Noo kẹle Nebukadineza,

\par }{\QB bụ eze ndu Bábilọnu

\par }{\QB chịakwaru idzu unu

\par }{\QB k'ẹji;

\par }{\QB bya epfubuwaa iphe,

\par }{\QB oo-me unu.”


\par }{\Q \VS{31}Wakwa iphe, Chipfu epfu baa:

\par }{\Q “Unu zelihu tsoo ọha,

\par }{\QB tụsaru ẹhu ọgu, bụ ọha,

\par }{\QB bụ ọphu adụdu onye

\par }{\QB ẹphe atsụ ebvu;

\par }{\QB mbụ ọha,

\par }{\QB ete nwedu ọguzo;

\par }{\QB ọphu ọ kpọbeduru

\par }{\QB mgbọrígwè;

\par }{\QB tẹme ndibe iya buẹrupho

\par }{\QB nọduru onwophẹ.


\par }{\Q \VS{32}Ịnya-kamẹlu phẹ bẹ

\par }{\QB aa-kwachaa l'ọkwata.

\par }{\Q L'e rwutakwaphọ ikpoto eswi

\par }{\QB phẹ l'ọgu.

\par }{\Q Iphe, bụ ndu bugba l'ọha,

\par }{\QB dụ ẹnya bẹ mu e-wojerurọ

\par }{\QB tụkaa lẹ phẹrephere.

\par }{\Q Mu eshi l'ụzo m'ụzo mee

\par }{\QB g'oke iphe-ẹhuka

\par }{\QB dapfu phẹ.

\par }{\Q Nokwa iphe, Chipfu eepfu

\par }{\QB bụ ono.


\par }{\Q \VS{33}Mkpụkpu Hazọ l'e-mechaa

\par }{\QB bụru ẹka nkụta-ọswa

\par }{\QB a-dọjeru;

\par }{\QB kẹle ọo-bụru ochobu

\par }{\QB jasụ l'ojejoje.

\par }{\Q Ọ tọ dụdu onye byaru eburu

\par }{\QB l'ẹka ono.

\par }{\Q Mbụ l'ọ tọ dụdu nwoke,

\par }{\QB byaru akwabaa ya

\par }{\QB unuphu buru.”


\par }{\SH Ozi ẹhu ndu Elamu
\par }
{\PP \VS{34}Wakwa Opfu Chipfu, bụ ọphu rwuru Jieremaya onye mpfuchiru nchị l'opfu ẹhu ndu Elamu. Teke ọ nụmaru iya bụ lẹ ntsolọhu teke Zedekaya watarụ abụru eze ndu Jiuda.


\par }{\PP \VS{35}Wakwa iphe, oopfu; mbụ Chipfu,

\par }{\QB bụ Ọkalibe-Kakọta-Ike:

\par }{\Q Lekwa; mu a-gbajikwa apfụ

\par }{\QB ndu Elamu,

\par }{\QB bụ iya bụ ẹka ike phẹ

\par }{\QB kpajiru.


\par }{\Q \VS{36}Iphe, mu e-me g'ọ dapfu

\par }{\QB ndu Elamu bụ uzi

\par }{\QB phẹrephere ẹno,

\par }{\QB shigbaa lẹ mgburẹku

\par }{\QB akpaminigwe uzi ẹno.

\par }{\Q Mu a-tụka phẹ;

\par }{\QB ẹphe edzuru

\par }{\QB phẹrephere uzi ẹno.

\par }{\Q Ọphu ọ dụkpodaa ọha,

\par }{\QB nọnu bụ ẹka ndu

\par }{\QB Elamu ataa gbachadaa

\par }{\QB ọso ọgu laa.


\par }{\Q \VS{37}Mu a-tụkashi ndu Elamu

\par }{\QB nanụnanu l'iphu ndu

\par }{\QB ọhogu phẹ;

\par }{\QB mbụ l'iphu ndu achọ

\par }{\QB ndzụ phẹ.

\par }{\Q Mu e-me g'ẹjo-iphe dapfu

\par }{\QB phẹ;

\par }{\QB mbụ lẹ mu a-tụ-koshi

\par }{\QB phẹ oke ẹhu-eghu mu.

\par }{\Q Ọ kwa Chipfu epfu iya.

\par }{\Q Mu e-me g'e gude ogu-echi

\par }{\QB achị phẹ

\par }{\QB jasụ teke mu e-me g'ẹphe

\par }{\QB ta adụhe.


\par }{\Q \VS{38}Ẹka mu e-je ebvube aba-eze

\par }{\QB mu bụ l'alị ndu Elamu.

\par }{\Q Mu emebyishia onye eze phẹ;

\par }{\QB yẹe ndu-ishi phẹ.

\par }{\Q Ọ kwa Chipfu epfu iya.


\par }{\Q \VS{39}“Ọle mu e-mechakwaa

\par }{\QB dophu ndu Elamu azụ

\par }{\QB l'ọnodu phẹ l'atatiphu.

\par }{\Q Nokwa iphe, Chipfu eepfu

\par }{\QB bụ ono.”




\par }\Chap{50}{\SH Ozi ẹhu ndu Bábilọnu
\par }
{\PP \VerseOne{1}Wakwa opfu, Chipfu pfuru; ọ gbẹ l'ẹka Jieremaya, bụ onye mpfuchiru pfua l'opfu ẹhu ndu Bábilọnu; yẹe alị phẹ.


\par }{\Q \VS{2}“Unu raa ya arara radzuru

\par }{\QB iya ọhamoha g'a

\par }{\QB nụma-dzuru!

\par }{\Q Unu palia ẹkwa-ọhubama raa

\par }{\QB ya g'a nụma-dzuru!

\par }{\Q Unu ba adụkwa iphe,

\par }{\QB unu a-ha l'azụ.

\par }{\Q Ọchia iphe, unu a-nọdu epfu

\par }{\QB bụ-a:

\par }{\Q ‘Ndu Bábilọnu bẹ a kpụkwaru

\par }{\QB lẹ ndzụ.

\par }{\Q Balụ bẹ e mekwarụ

\par }{\QB iphe-iphere.

\par }{\Q Tẹme Maruduku bẹ

\par }{\QB ndzụ-agụgu gudewaru.

\par }{\Q Ntẹkpe phẹ bẹ e mekwarụ

\par }{\QB iphe-iphere.

\par }{\Q Tẹme e mee; ndzụ-agụgu

\par }{\QB rwuta iphemiphe ono,

\par }{\QB a kpụru akpụkpu ono.’


\par }{\Q \VS{3}Ọha, shi l'isheli gbẹshiru g'o

\par }{\QB tsoo phẹ ọgu.

\par }{\Q Oo-me alị phẹ g'ọ bụru

\par }{\QB ochobu.

\par }{\Q Ọphu ọ dụdu onye byaru

\par }{\QB ebubaaru eburu l'ime

\par }{\QB iya;

\par }{\QB nemadzụ mẹkpoo anụ

\par }{\QB a-tụko shi iya gbalaa.”


\par }{\Q \VS{4}Wakwa iphe, Chipfu epfu

\par }{\QB baa:

\par }{\Q “O -rwua mbọku ono bẹ ndu

\par }{\QB Ízurẹlu yẹe ndu Jiuda

\par }{\QB a-tụgbabekwa

\par }{\QB gude ẹnya-mini je

\par }{\QB achọo Chipfu,

\par }{\QB bụ Chileke phẹ.


\par }{\Q \VS{5}Ẹphe a-jị ajị ụzo, e shi eje

\par }{\QB úbvú Zayọnu

\par }{\QB woru iphu ghaa l'ụzo ibiya

\par }{\QB ono epfugbaa sụ:

\par }{\Q Unu bya; g'anyi lẹ Chipfu

\par }{\QB tụgba bụru nanụ

\par }{\QB l'ọgbandzu ojejoje,

\par }{\QB a ta abyadụ azọha azọha!


\par }{\Q \VS{6}Ndibe mu bụ atụru,

\par }{\QB tuphahụru etuphahụ.

\par }{\Q Ọ bụru ndu eche phẹ nụ

\par }{\QB dusweru phẹ ụzo;

\par }{\QB bya emee phẹ;

\par }{\QB ẹphe tsoru ọma úbvú

\par }{\QB aghaphe.

\par }{\Q Ẹphe tsoru úbvú úbvú yẹle

\par }{\QB òbvù òbvù aghaphe;

\par }{\QB bya azọhaa ẹka ẹphe

\par }{\QB anọduje atụta unme.


\par }{\Q \VS{7}Iphe, bụkpoo ndu hụmaru

\par }{\QB phẹ nụ vụru phẹ

\par }{\QB kpatakpata.

\par }{\Q Ndu ọhogu phẹ sụ: ‘Ikpe ta

\par }{\QB nmakwaru anyi;

\par }{\QB kẹle ẹphe mesweru Chipfu,

\par }{\QB bụ ọkpobe onye-nche

\par }{\QB phẹ; mbụ Chipfu,

\par }{\QB bụ onye nna phẹ oche

\par }{\QB kpọru obu yeru.’


\par }{\Q \VS{8}Unu gbafụkwa lẹ Bábilọnu!

\par }{\Q Unu lụfukpoepho l'alị ndu

\par }{\QB Bábilọnu alụfu ophu!

\par }{\Q Unu dụepho gẹ mkpi,

\par }{\QB a chịshiru dobe l'iphu

\par }{\QB ikpoto eghu yẹe atụru!


\par }{\Q \VS{9}Noo kẹle-a; lekwa-a;

\par }{\QB mu e-jekwa akpalia

\par }{\QB ikpoto ọha, parụ ẹka;

\par }{\QB gude byapfuta Bábilọnu

\par }{\QB ọgu.

\par }{\Q Ọ bụru ẹka mu e-me g'ẹphe

\par }{\QB shi bya bụ l'ụzo isheli.

\par }{\Q Ẹphe abya edokaa onwophẹ

\par }{\QB kwabẹru iya.

\par }{\Q Ọ bụru ẹka ono bẹ ẹphe e-shi

\par }{\QB bya alwụta iya.

\par }{\Q Ọnu-apfụ phẹ a-dụ gẹ kẹ ndu

\par }{\QB maru agba apfụ,

\par }{\QB bụ ọphu abụjeru: ọ -gụfu;

\par }{\QB ọ tọo gbadụru ẹka

\par }{\QB alwa.


\par }{\Q \VS{10}Ọo ya bụ lẹ ndu Bábilọnu bẹ

\par }{\QB aa-kwa l'ọkwata.

\par }{\Q Ndu a-kwa iya ọkwata ọbu

\par }{\QB bẹ e-rijikpoo ẹpho.”

\par }{\Q Nokwa iphe, Chipfu eepfu

\par }{\QB bụ ono.


\par }{\Q \VS{11}A makwarụ-a l'unu ete ẹswa;

\par }{\QB ẹhu nọdu atsọ unu;

\par }{\QB mbụ unubẹ ndu ono,

\par }{\QB vụkaru okiphe mu ono.

\par }{\Q A makwarụ-a l'unu azọ kitimu

\par }{\QB kitimu gẹ nwada eswi,

\par }{\QB azọshi ereshi;

\par }{\QB tẹme unu nọdu egbu ọ́rà

\par }{\QB g'okee ịnya.


\par }{\Q \VS{12}Ọle iphere e-mechaa mee

\par }{\QB ne unu.

\par }{\Q Mbụ l'onye ono, tsụru ime

\par }{\QB unu ono bẹ ee-kpu iphu

\par }{\QB lẹ ntụ.

\par }{\Q Oo-mecha bụru iya bẹ ẹnya

\par }{\QB a-kacha alwalwa

\par }{\QB l'ọhamoha.

\par }{\Q Mbụ l'ọo-bụru echiẹgu;

\par }{\QB yẹe mgbẹgu alị-ọkponku;

\par }{\QB waa alị-evevee.


\par }{\Q \VS{13}Eshinu ẹhu eghu mụbe

\par }{\QB Chipfu eghu bẹ e tee

\par }{\QB bubaẹdu iya ebubu.

\par }{\Q Ọchia l'aa-tọgbo iya l'ọo-bụru

\par }{\QB okorobo ochobu.

\par }{\Q Iphe, bụkpoo ndu ghataru alị

\par }{\QB ndu Bábilọnu ono bẹ

\par }{\QB ọo-nyị ishi ẹdzu;

\par }{\QB ẹphe egude iya gbaahaa

\par }{\QB mgbọnu.

\par }{\Q Ọ bụru iphe, a-kpa iya

\par }{\QB nụ bụ iphe ono,

\par }{\QB e mekagbaaru iya ono.


\par }{\Q \VS{14}Unu dokaa onwunu l'ophere

\par }{\QB l'ophere nọ-phee

\par }{\QB ndu Bábilọnu

\par }{\QB mgburugburu;

\par }{\QB mbụ unubẹ ndu agbajẹ

\par }{\QB apfụ g'unu hakpọo!

\par }{\Q Unu gbajẹ phẹ iya!

\par }{\Q Unu ba adụkwa ọnu-apfụ unu

\par }{\QB ọphu unu a-gbaphodo

\par }{\QB mẹ nanụ;

\par }{\QB noo kẹle ọo Chipfu bẹ

\par }{\QB ẹphe meru iphe-ẹji!


\par }{\Q \VS{15}Unu chi mkpu-ọgu kpu iya

\par }{\QB ẹka ẹbo ẹbo!

\par }{\Q Ike bvụwaru iya; mkpoli,

\par }{\QB ọ tụru k'ọgu ọbu

\par }{\QB dakọtawaru!

\par }{\Q E nwukpọshiwa igbulọ,

\par }{\QB nọ-pheru iya

\par }{\QB mgburugburu.

\par }{\Q Eshinu iphe-a bụ emelata bẹ

\par }{\QB Chipfu emelata;

\par }{\QB unu melata iya iphe,

\par }{\QB o shi emeje!

\par }{\Q Unu mee ya iphe,

\par }{\QB o shi emeje ndu ọzo!


\par }{\Q \VS{16}Unu mee gẹ ndu akọ opfu

\par }{\QB chịhu lẹ Bábilọnu.

\par }{\Q Ndu egbuje ereshi;

\par }{\QB ẹphe l'iphe,

\par }{\QB ẹphe gude egbu ereshi

\par }{\QB l'ọkpa-ji achịhukwapho.

\par }{\Q Ndu ọhogu phẹ e-gude

\par }{\QB ogu-echi mee;

\par }{\QB onyenọnu aghaa iphu

\par }{\QB gbapfushia ndibe phẹ;

\par }{\QB mbụ l'onyemonye a-gbala

\par }{\QB lapfushia ndu alị iya.


\par }{\Q \VS{17}“Ízurẹlu bụakwaa atụru,

\par }{\QB a chịkashiru achịkashi.

\par }{\Q Ọ bụru oduma chịkashiru iya.

\par }{\Q Kẹ mbụ, vụru iya kpatakpata

\par }{\QB bụ eze ndu Asiriya.

\par }{\Q Onye ikpazụ, tapyashịru

\par }{\QB ọkpu iya bụru Nebukadineza,

\par }{\QB bụ eze ndu Bábilọnu.”


\par }{\PP \VS{18}Ọo ya bụ lẹ-a; wakwa iphe, oopfu; mbụ Chipfu, bụ Ọkalibe-Kakọta-Ike; bya abụru Chileke kẹ ndu Ízurẹlu:

\par }{\Q Ọ sụru-a: “Mu a-nụkwa eze

\par }{\QB ndu Bábilọnu aphụ;

\par }{\QB yẹe ndu alị iya l'ophu;

\par }{\QB ẹgube ono,

\par }{\QB mu nụru eze ndu

\par }{\QB Asiriya aphụ ono.


\par }{\Q \VS{19}Obenu lẹ ndu Ízurẹlu bẹ mu

\par }{\QB e-duphuta azụ l'ẹka ẹphe

\par }{\QB shi buru.

\par }{\Q Ẹphe abyakwa anọdu l'úbvú

\par }{\QB Kamẹlu;

\par }{\QB yẹe alị Beshanu riaha

\par }{\QB nri ọzo.

\par }{\Q Ẹphe anọdu l'úbvú úbvú

\par }{\QB Ifuremu;

\par }{\QB yẹle alị Giladu riaha nri;

\par }{\QB rijiaha ẹpho.


\par }{\Q \VS{20}Wakwa iphe, Chipfu epfu baa:

\par }{\Q O -rwua mbọku ono;

\par }{\QB lẹ teke ono gẹdegede

\par }{\QB bẹ aa-vọkpoo g'a

\par }{\QB maru ẹka ikpe nmarụ

\par }{\QB Ízurẹlu;

\par }{\QB ọle ọ tọ dụdu ọphu

\par }{\QB aa-chọ-vu.

\par }{\Q L'avọo iphe-ẹji Jiuda nta vọo

\par }{\QB imo;

\par }{\QB ọ tọ dụdu iphe, aa-vọta.

\par }{\Q Noo kẹle nwa ndu ono,

\par }{\QB mu meru g'ẹphe phọdu

\par }{\QB ono bẹ mu a-gụru nvụ.”


\par }{\Q \VS{21}Wakwa iphe, Chipfu epfu

\par }{\QB baa:

\par }{\Q “Unu tsoo ndu alị Meratayimu

\par }{\QB ọgu;

\par }{\QB yẹe ndu bu l'alị Pekodu!

\par }{\Q Unu chịa phẹ ọso;

\par }{\QB gbua phẹ egbugbu;

\par }{\QB mee phẹ g'ẹphe bvụeberu

\par }{\QB mu rengurengu!

\par }{\Q Unu mekọta iphemiphe,

\par }{\QB mu sụru g'unu mee!


\par }{\Q \VS{22}Ẹphu-ọgu aphụakwa l'alị ono;

\par }{\QB mbụ ẹphu ọla-l'iswi,

\par }{\QB parụ ẹka apaa.


\par }{\Q \VS{23}Waa g'ọngu ndu mgboko

\par }{\QB l'ophu gbajishihuru

\par }{\QB tụkaa nanụnanu!

\par }{\Q Waa gẹ Bábilọnu byawaru

\par }{\QB bya abụru ochobu

\par }{\QB l'echilabọ ọhamoha!


\par }{\Q \VS{24}Mu gbabẹru ngu ọ́nyà gụbe

\par }{\QB Bábilọnu.

\par }{\Q Ị bya amaru; ị dalahụwa iya.

\par }{\Q A hụma ngu gude ngu;

\par }{\QB kẹle ọo Chipfu bẹ iitso opfu.


\par }{\Q \VS{25}Chipfu gụhaakwaru ụlo-ẹku

\par }{\QB iya ghebe ọnu;

\par }{\QB bya atụko ngwọgu k'oke

\par }{\QB ẹhu-eghu iya chịshia;

\par }{\QB kẹle Nnajịuphu, bụ Chipfu;

\par }{\QB bya abụru

\par }{\QB Ọkalibe-Kakọta-Ike;

\par }{\QB nwekwarụ iphe,

\par }{\QB ọobya ememe l'alị ndu

\par }{\QB Bábilọnu.


\par }{\Q \VS{26}Unu shikwa l'ẹkameka bya

\par }{\QB etsoo ya opfu!

\par }{\Q Unu gụhashia ọba-ẹku iya

\par }{\QB ghebechaa ọnu!

\par }{\Q Unu rwukọbe iya kụbe l'ikpo

\par }{\QB l'ikpo g'ẹka a kụberu

\par }{\QB ereshi.

\par }{\Q Unu mee ya g'ọ bvụeberu mu

\par }{\QB rengurengu

\par }{\QB g'ọ tọ dụkwa onye

\par }{\QB a-phọduru iya nụ!


\par }{\Q \VS{27}Unu tụko oke-eswi iya

\par }{\QB gbushichaa!

\par }{\Q G'a chịkotaru phẹ je l'ẹka

\par }{\QB ee-gbushi phẹ!

\par }{\Q Nshịo phẹ; kẹle eswe nke phẹ

\par }{\QB rwuakwaru;

\par }{\QB mbụ eswe mbọku,

\par }{\QB aa-nụ phẹ aphụ.


\par }{\Q \VS{28}Unu ngabẹkpodapho nchị

\par }{\QB nụma olu ndu agba

\par }{\QB ọso ọgu,

\par }{\QB bụ ndu shi l'alị ndu

\par }{\QB Bábilọnu nahụ agba

\par }{\QB ala Zayọnu eje epfu lẹ Chipfu,

\par }{\QB bụ Chileke anyi gwatawaru

\par }{\QB ụgwo iphe;

\par }{\QB mbụ ụgwo iphe,

\par }{\QB e meru eze-ụlo iya.


\par }{\Q \VS{29}Mee gẹ ndu ọgba-apfụ dzukọbe

\par }{\QB tsoo Bábilọnu opfu;

\par }{\QB mbụ iphe, bụkpoo

\par }{\QB ndu maru ese ụta kịkiki!

\par }{\Q Unu kpọbe ụlo-ẹkwa unu

\par }{\QB nọ-phee ya mgburugburu!

\par }{\Q G'ọ tọ dụkwa mẹ onye lanụ,

\par }{\QB a-nahụ nụ!

\par }{\Q Unu pfụa ya ụgwo iphe,

\par }{\QB o meru!

\par }{\Q Unu mee ya iphe,

\par }{\QB o meru ndu ọzo;

\par }{\QB kẹle ọo Chipfu bẹ o koru

\par }{\QB ọkpa l'ishi;

\par }{\QB mbụ Onye nsọ kẹ ndu Ízurẹlu.


\par }{\Q \VS{30}Ọo ya bụ lẹ-a; ụnwokorobya

\par }{\QB phẹ a-nọdu ada pọopoo

\par }{\QB l'ọma gbororo.

\par }{\Q Ndu Ojọgu phẹ l'ophu bẹ

\par }{\QB ee-megbushibẹbe

\par }{\QB mbọku ono.

\par }{\Q Nokwa iphe, Chipfu eepfu

\par }{\QB bụ ono.”


\par }{\Q \VS{31}Wakwa iphe, Chipfu epfu baa:

\par }{\Q “Lekwa; mu bụakwaa ọgu

\par }{\QB dụru ngu;

\par }{\QB gụbe nwọphu eku onwongu;

\par }{\QB noo kẹle eswe nke ngu

\par }{\QB rwuwaru;

\par }{\QB mbụ teke aa-nụ ngu

\par }{\QB aphụ.


\par }{\Q \VS{32}Onye eku onwiya bẹ ụpfu

\par }{\QB a-dụ l'ọkpa l'ọ daa.

\par }{\Q Ọphu ọ dụdu onye a-pali iya

\par }{\QB nụ.

\par }{\Q Mu e-ye ọku lẹ mkpụkpu lẹ

\par }{\QB mkpụkpu iya, bụ ọku,

\par }{\QB e-tsu tsua iphemiphe,

\par }{\QB nọ iya mgburugburu.”


\par }{\PP \VS{33}Wakwa iphe, oopfu;

\par }{\QB mbụ Chipfu,

\par }{\QB bụ Ọkalibe-Kakọta-Ike:

\par }{\Q “Ndu Ízurẹlu bẹ eemekwa

\par }{\QB ewere;

\par }{\QB nokwaphọ g'eeme

\par }{\QB ndu Jiuda.

\par }{\Q Ndu kpụru phẹ lẹ ndzụ

\par }{\QB gudeshia phẹ ike.

\par }{\Q Ọphu ẹphe ekwedu g'ẹphe

\par }{\QB laa.


\par }{\Q \VS{34}Obenu l'onye agbafụtaje phẹ

\par }{\QB nụ bẹ ike dụ.

\par }{\Q Iphe, ọoza bụ Chipfu,

\par }{\QB bụ Ọkalibe-Kakọta-Ike.

\par }{\Q Ọo-byakpọo ẹhuka ẹhuka bya

\par }{\QB phẹ agbaru ọdzori;

\par }{\QB k'ọphu oo-me g'a tụtaaha

\par }{\QB unme l'alị phẹ;

\par }{\QB mekwanaa gẹ ndu ọphu bu

\par }{\QB l'alị ndu Bábilọnu ta

\par }{\QB tụtajehe unme atụta.”


\par }{\PP \VS{35}Wakwa iphe, Chipfu epfu baa:

\par }{\Q “Ogu-echi a-bụru ọgu dụru

\par }{\QB ndu Bábilọnu!

\par }{\Q Mbụ l'ọo-bụru ọgu dụru ndu

\par }{\QB bu lẹ Bábilọnu;

\par }{\QB mẹ ndu-ishi iya;

\par }{\QB yẹe ndibe iya,

\par }{\QB bụ ndu maru iphe!


\par }{\Q \VS{36}Ogu-echi a-bụru ọgu dụru

\par }{\QB ndu mpfuchiru

\par }{\QB iya epfu iphe,

\par }{\QB mu epfuduru ono;

\par }{\QB k'ọphu ẹphe a-bụkotaru ndu

\par }{\QB eme eswe.

\par }{\Q Ogu-echi a-bụru ọgu dụru

\par }{\QB ndu ojọgu iya;

\par }{\QB k'ọphu ndzụ-agụgu e-rwuta

\par }{\QB phẹ ọkpobe erwuta.


\par }{\Q \VS{37}Ogu-echi a-bụru ọgu dụru

\par }{\QB ịnya iya;

\par }{\QB yẹe ụgbo-ịnya iya;

\par }{\QB yẹe iphe,

\par }{\QB bụkpoo ndu Ojọgu,

\par }{\QB byaru abyabya,

\par }{\QB nọ iya l'ime;

\par }{\QB k'ọphu g'ẹphe ha

\par }{\QB a-bụkotaerupho

\par }{\QB ụnwanyi.

\par }{\Q Mbụ-a; ogu-echi a-bụru ọgu

\par }{\QB dụru ụlo-ẹku iya;

\par }{\QB k'ọphu aa-kwakọta iphe

\par }{\QB iya l'ọkwata.


\par }{\Q \VS{38}Okpomọku a-byapfuta mini,

\par }{\QB dụ iya nụ;

\par }{\QB k'ọphu ọo-tụkoepho

\par }{\QB tashịhuchaa.

\par }{\Q Noo kẹle ọ bụ alị,

\par }{\QB aagwọ ọbvu.

\par }{\Q Ọbvu ono-a bẹ ndzụ-agụgu

\par }{\QB e-mechaa gbaghaa

\par }{\QB iphu.


\par }{\Q \VS{39}Ọo ya bụ l'iphe, e-mechaa

\par }{\QB buru l'ẹka ono

\par }{\QB a-bụru anụ-ẹgbudu yẹle

\par }{\QB achị-anmabu.

\par }{\Q Tẹme ọ bụkwarupho l'ẹka

\par }{\QB ono bẹ mgbashị-ujiku

\par }{\QB e-buru.

\par }{\Q Ọphu a byadu ebubaaru

\par }{\QB iya eburu.

\par }{\Q Mbụ l'e tee bubaẹdu iya;

\par }{\QB e -shi l'ọgbo sweru ọgbo.


\par }{\Q \VS{40}Wakwa iphe, Chipfu epfu

\par }{\QB baa:

\par }{\Q Ọ kwa ẹgube ono,

\par }{\QB Chileke mebyishiru

\par }{\QB Sọdomu yẹe Gọmóra;

\par }{\QB yẹe mkpụkpu,

\par }{\QB nọ-pheru iya

\par }{\QB mgburugburu ono

\par }{\QB bụ g'ọ tọ dụdu onye byaru

\par }{\QB eburu l'ime iya;

\par }{\QB ọphu ọ dụdu nwoke,

\par }{\QB byaru akwa iya unuphu

\par }{\QB buru.


\par }{\Q \VS{41}Unu lenu! O nweru ndu

\par }{\QB Ojọgu,

\par }{\QB shi l'ụzo isheli abya.

\par }{\Q Mbụ l'ọo ọha, parụ ẹka apaa;

\par }{\QB bya abụru eze ndu dụ

\par }{\QB igwerigwe bẹ e

\par }{\QB jeru akpalia;

\par }{\QB ẹphe shi l'ẹka igwe

\par }{\QB beru alị beru eje abya.


\par }{\Q \VS{42}Iphe, e gude kwaa phẹ

\par }{\QB ngwọgu bụru apfụ

\par }{\QB yẹe arwa.

\par }{\Q Ẹphe dụ njọ; tẹme ọphu ẹphe

\par }{\QB aphụduru nemadzụ

\par }{\QB obu-imemini.

\par }{\Q Ẹphe anọduje aphụ g'ẹnyimu,

\par }{\QB aphụ gbudugbudu

\par }{\QB l'ẹka ẹphe agba l'eli ịnya

\par }{\QB phẹ eje abya.

\par }{\Q Ẹphe dokaru onwophẹ gẹ

\par }{\QB ndu keru ọgu

\par }{\QB abyapfuta gụbe nwada

\par }{\QB Bábilọnu!


\par }{\Q \VS{43}Eze ndu Bábilọnu nụmawaru

\par }{\QB akọ phẹ; ẹka kụda iya.

\par }{\Q Ndzụ-agụgu gude iya;

\par }{\QB iphe meahaa ya ẹhuka

\par }{\QB gẹ nwanyị, ime eme.


\par }{\Q \VS{44}Lekwa-a! Ọ kwa g'oduma

\par }{\QB shi l'ọswa,

\par }{\QB nọ l'agụga ẹnyimu Jiọ́danu

\par }{\QB kwofuta;

\par }{\QB bya adapfu atụru,

\par }{\QB dọru l'ọdu atụru,

\par }{\QB nri dụ shii bụkwapho

\par }{\QB gẹ mu e-kwo

\par }{\QB gburumu je achịfu

\par }{\QB ndu Bábilọnu l'alị iya

\par }{\QB l'ọtulupfu.

\par }{\Q ?Bụ onye bẹ mu họtaru g'ọ

\par }{\QB bụru onye mu a-tụ

\par }{\QB ẹka g'o mee iphe ono?

\par }{\Q ?Bụ onye dụ gẹ mu dụ?

\par }{\Q ?Bụ onye sụru mu eku ikpe?

\par }{\Q ?Bụ onye bụ onye eche atụru,

\par }{\QB a-dụ ike pfụru gẹ mu

\par }{\QB l'iya mee?


\par }{\Q \VS{45}Ọo ya bụ lẹ-a; unu nụmakwa

\par }{\QB iphe,

\par }{\QB Chipfu chịru lẹ ya e-me

\par }{\QB Bábilọnu; mbụ iphe,

\par }{\QB ọ chịru lẹ ya e-me alị

\par }{\QB ndu Kaludiya.

\par }{\Q Ọ tọ dụdu iphe, a-kpọshi g'a

\par }{\QB ta kpụta ụnwu atụru iya

\par }{\QB mẹ ụnwu eghu iya

\par }{\QB kpụfu.

\par }{\Q Ndu ọphu phọduru nụ bẹ

\par }{\QB ndzụ e-rwuta.


\par }{\Q \VS{46}Teke aa-lwụta Bábilọnu bẹ

\par }{\QB ọo-da too;

\par }{\QB k'ọphu ọo-nmayichaa

\par }{\QB mgboko anmayi.

\par }{\Q Ọhamoha anụma-dzuchaaru

\par }{\QB olu-ẹkwa phẹ.”




\par }\Chap{51}{\PP \VerseOne{1}Wakwa iphe, Chipfu epfu baa:

\par }{\Q “Unu lekwa; mu a-kpali

\par }{\QB onye mmebyi

\par }{\QB g'ọ bụru ọgu dụru ndu

\par }{\QB Bábilọnu;

\par }{\QB mbụ ndu bu l'alị, aza ‘obu

\par }{\QB ndu wụ-lihuru etso

\par }{\QB mu opfu’.


\par }{\Q \VS{2}Mu e-zi ndu ọhozo g'ẹphe je

\par }{\QB etsoo ndu Bábilọnu ọgu;

\par }{\QB g'ẹphe je aphụchaa phẹ

\par }{\QB aphụcha;

\par }{\QB mee alị phẹ adabyiru

\par }{\QB iphoro.

\par }{\Q Ẹphe a-nọdu abya iya ọgu

\par }{\QB ẹka ẹbo ẹbo mẹ

\par }{\QB o -rwuẹpho mbọku ono,

\par }{\QB ee-mebyishi phẹ ono.


\par }{\Q \VS{3}G'onye agbajẹ apfụ te setakwa

\par }{\QB ụta iya k'agbagba;

\par }{\QB ọphu ọ kwakwa onwiya

\par }{\QB ngwọgu.

\par }{\Q Unu ta aphụkwaru

\par }{\QB ụnwokorobya phẹ

\par }{\QB obu-imemini.

\par }{\Q Unu mee ndu ojọgu phẹ

\par }{\QB g'ẹphe bvụeberu mu

\par }{\QB rengurengu.


\par }{\Q \VS{4}Aa-nọdu egbushi phẹ;

\par }{\QB ẹphe ada gbiigbii l'alị

\par }{\QB ndu Bábilọnu.

\par }{\Q Mbụ l'aa-nọdu emeka

\par }{\QB phẹ iphe ọkpobe

\par }{\QB emeka l'agụga gbororo.


\par }{\Q \VS{5}A makwarụ-a l'alị ndu

\par }{\QB Ízurẹlu ẹphe lẹ ndu

\par }{\QB Jiuda l'ophu bụ iphe,

\par }{\QB jiru iya nụ bụ

\par }{\QB ikpe-anmanma,

\par }{\QB nmarụ phẹ l'iphu Onye Nsọ

\par }{\QB kẹ Ízurẹlu.

\par }{\Q Ọle Chileke phẹ, bụ Chipfu

\par }{\QB bya abụru

\par }{\QB Ọkalibe-Kakọta-Ike

\par }{\QB teke agbadokwa phẹ.


\par }{\Q \VS{6}Unu gbaa ọso shi l'alị ndu

\par }{\QB Bábilọnu gbalaa!

\par }{\Q G'onyenọnu dzọo onwiya

\par }{\QB ndzụ!

\par }{\Q G'e be mebyishikwa unu opfu

\par }{\QB l'ẹphe meru iphe-ẹji;

\par }{\QB noo kẹle o rwuakwaru

\par }{\QB teke Chipfu e-melata;

\par }{\QB mbụ teke ọo-pfụ phẹ ụgwo,

\par }{\QB gbaru phẹ nụ.


\par }{\Q \VS{7}Bábilọnu shi bụru okoro,

\par }{\QB e meru lẹ mkpọla-ododo

\par }{\QB l'ẹka Chipfu.

\par }{\Q O gude iya mee mẹe tsụahaa

\par }{\QB ndu mgboko l'ophu.

\par }{\Q Ọhamoha ngụru mẹe,

\par }{\QB shi l'okoro ono.

\par }{\Q Ọo ya meru g'o gude ẹphe

\par }{\QB meahaa ọbvu ọbvu

\par }{\QB nta-a.


\par }{\Q \VS{8}Bábilọnu dawarụ l'ọtulupfu

\par }{\QB tsukpọshihu.

\par }{\Q Unu rashịa ẹkwa iya ike!

\par }{\Q Unu kpatakwaru iya

\par }{\QB ọbvu-etete g'o mebe l'ẹka

\par }{\QB iphe eme iya ẹhuka.

\par }{\Q ?A maru l'oo-shi nno bụru

\par }{\QB iya ewekọrohu?


\par }{\Q \VS{9}‘Anyi gege emetakwa

\par }{\QB Bábilọnu iphe,

\par }{\QB eme iya nụ;

\par }{\QB ọle o to nwehẹedu

\par }{\QB ewekọrohu.

\par }{\Q G'anyi parụ iya haa

\par }{\QB g'onyenọnu lashịa

\par }{\QB alị iya; kẹle ikpe,

\par }{\QB nmarụ iya nụ rwuwaru

\par }{\QB akpaminigwe;

\par }{\QB mbụ l'ọ ha ephekerephe

\par }{\QB g'ẹka urwukpu nọ.’


\par }{\Q \VS{10}‘Chipfu meakwaru;

\par }{\QB anyi bụru ndu

\par }{\QB pfụberekoto ọzo!

\par }{\Q Unu bya g'anyi je l'úbvú

\par }{\QB Zayọnu je akọo iphe,

\par }{\QB Chipfu,

\par }{\QB bụ Chileke anyi meru!’


\par }{\Q \VS{11}Unu rwachaa ọnu apfụ unu

\par }{\QB arwacha!

\par }{\Q Unu achị-lia iphe,

\par }{\QB unu egudeje egbobuta

\par }{\QB onwunu!

\par }{\Q Chipfu kpaliakwaru ndu eze

\par }{\QB ndu Midiya;

\par }{\QB noo kẹle iphe,

\par }{\QB ọ tụberu bụ g'o mebyia

\par }{\QB alị ndu Bábilọnu.

\par }{\Q Chipfu a-gwata ụgwo iphe;

\par }{\QB ụgwo iphe,

\par }{\QB e meru eze-ụlo iya.


\par }{\Q \VS{12}Unu palia ẹkwa-ọhubama

\par }{\QB gude goshi l'ọgu dụru

\par }{\QB igbulọ mkpụkpu Bábilọnu!

\par }{\Q Unu cheshi nche ike!

\par }{\Q Mbụ-a unu mee gẹ ndu nche

\par }{\QB nọdu lẹ nche!

\par }{\Q Unu eje l'ẹgbudu je edokaa

\par }{\QB ndu mpya-ọgu;

\par }{\QB kẹle Chipfu e-mekwa iphe,

\par }{\QB ọ tụberu; mbụ iphe,

\par }{\QB ọ chị-buhuhawaru lẹ ya

\par }{\QB e-me ndu bu lẹ Bábilọnu.


\par }{\Q \VS{13}Unubẹ ndu bu l'agụga

\par }{\QB ẹnyimu;

\par }{\QB tẹme unu nweru ẹku shii;

\par }{\QB ndzụ unu bvuakwaru!

\par }{\Q Mbụ l'ẹba-oghu ndzụ unu

\par }{\QB gbabuhuakwaru!


\par }{\Q \VS{14}Chipfu, bụ

\par }{\QB Ọkalibe-Kakọta-Ike

\par }{\QB gudeakwa onwiya

\par }{\QB ria angụ sụ lẹ ya

\par }{\QB a-chịru nemadzụ ye lẹ

\par }{\QB mkpụkpu ono;

\par }{\QB ẹphe eji iya kpimu;

\par }{\QB sweta iya g'ẹka igube

\par }{\QB swetaru.

\par }{\Q Tẹme ẹphe atụa okoo

\par }{\QB kpua unu.


\par }{\Q \VS{15}Ọo ọkpehu iya bẹ o gude

\par }{\QB mee mgboko.

\par }{\Q Ọ bụru mmamiphe iya bẹ o

\par }{\QB gude mee mgboko;

\par }{\QB ọ ngụru angụru;

\par }{\QB bya egude nkwamẹnya iya

\par }{\QB phụshi akpaminigwe.


\par }{\Q \VS{16}O -mee; igwe raa ọ́rà; mini,

\par }{\QB nọ l'imigwe aphụa

\par }{\QB gbudugbudu.

\par }{\Q Ọ nọdu emeje g'urwukpu shi

\par }{\QB l'ẹka igwe beru sọru

\par }{\QB sọfuta.

\par }{\Q Teke o meru; igwe nọdu edze

\par }{\QB mini l'ọotukwapho

\par }{\QB egbigwe.

\par }{\Q Tẹme ọ nọdu eshije l'ụlo

\par }{\QB ẹku iya kpofuta

\par }{\QB phẹrephere.


\par }{\Q \VS{17}Nemadzụ l'ophu te enwedu

\par }{\QB egomunggo.

\par }{\Q Tẹme ọphu ọ dụdu iphe,

\par }{\QB ọ maru.

\par }{\Q Iphere gudekọta iphe,

\par }{\QB bụkpoo ndu akpụ ụzu;

\par }{\QB ọ bụru ntẹkpe,

\par }{\QB ẹphe kpụshiru meru

\par }{\QB phẹ iya;

\par }{\QB kẹle ntẹkpe phẹ ọbu

\par }{\QB bụkota ụghoshi.

\par }{\Q Ọ tọ dụdu ọphu atụ unme.


\par }{\Q \VS{18}Ẹphe bụkota iphe-mmanụ;

\par }{\QB iphe,

\par }{\QB e gude agba mgbọnu.

\par }{\Q O -rwuẹpho teke aa-nụ phẹ

\par }{\QB aphụ; ẹphe alaa l'iyi.


\par }{\Q \VS{19}Onye ono, bụ okiphe oshilọkpa

\par }{\QB Jiékọpu ono ta adụkwa

\par }{\QB gẹ ndu k'ono;

\par }{\QB kẹle ọo ya bụ onye

\par }{\QB meru iphemiphe;

\par }{\QB mẹchakpoo ọkpa-ipfu ono,

\par }{\QB bụ okiphe iya ono.

\par }{\Q Onye ono bẹ ẹpha iya

\par }{\QB bụ Chipfu,

\par }{\QB bụ Ọkalibe-Kakọta-Ike.


\par }{\Q \VS{20}Ọ kwa ngu bụ ogbunkụ,

\par }{\QB mu gude alwụ ọgu.

\par }{\Q Ọ bụ ngu bẹ mu egudeje

\par }{\QB chịkaa ọha l'ophu.

\par }{\Q Ọ bụru ngu bẹ mu egudeje

\par }{\QB mebyia alị-eze l'ophu.


\par }{\Q \VS{21}Ọ bụ ngu bẹ mu egudeje

\par }{\QB chịkaa ịnya;

\par }{\QB yẹe ndu nọ phẹ l'eli.

\par }{\Q Mu nọdu egudeje ngu chịkaa

\par }{\QB ụgbo-ịnya;

\par }{\QB yẹe ndu agba iya nụ.


\par }{\Q \VS{22}Ọ bụ ngu bẹ mu egudeje

\par }{\QB chịkaa nwoke yẹe

\par }{\QB nwanyị.

\par }{\Q Ọ bụru ngu bẹ mu egudeje

\par }{\QB chịkaa ndu bụ ọgerenya;

\par }{\QB yẹe ndu bụ okorọbya.

\par }{\Q Ọ bụru ngu bẹ mu egudeje

\par }{\QB chịkaa nwoke ọgbaga;

\par }{\QB yẹe nwanyị ọgbaga.


\par }{\Q \VS{23}Ọ bụru ngu bẹ mu egudeje

\par }{\QB chịkaa onye eche atụru;

\par }{\QB yẹe atụru iya.

\par }{\Q Ọ bụru ngu bẹ mu egudeje

\par }{\QB chịkaa onye akọ opfu;

\par }{\QB yẹe eswi, o gude akọ iya.

\par }{\Q Ọ bụru ngu bẹ mu egudeje

\par }{\QB chịkaa ndu achị ọha;

\par }{\QB yẹe ndu-ishi.


\par }{\PP \VS{24}“Tẹme; ọzo bụ lẹ mu a-nọduepho unu l'iphu pfụa Bábilọnu; yẹe iphe, bụkpoo ndu bukọta l'alị ndu Bábilọnu l'ophu ụgwo iphe, ẹphe meru l'úbvú Zayọnu.” Nokwa iphe, Chipfu eepfu bụ onoya.


\par }{\Q \VS{25}Wakwa iphe, Chipfu epfu

\par }{\QB baa:

\par }{\Q “Lekwa; mu bụkwa ọgu dụru

\par }{\QB ngu;

\par }{\QB gụbe úbvú ono,

\par }{\QB anọduje emebyishi

\par }{\QB emebyishi ono;

\par }{\QB mbụ unubẹ ndu ono,

\par }{\QB mebyishikọtaru eliphe

\par }{\QB l'ophu ono.

\par }{\Q Mu a-machịru ngu ẹka

\par }{\QB l'ọoburu ọgu dụru ngu.

\par }{\Q Mu eshi lẹ mkpakpa-ọnu úbvú

\par }{\QB phụa ngu phụzeta l'alị;

\par }{\QB mee ngu l'ịiburu úbvú,

\par }{\QB a kpọru ọku.


\par }{\Q \VS{26}Ọphu ọ dụdu mkpuma

\par }{\QB aa-kwata l'ẹhu ngu

\par }{\QB k'eme mkpuma,

\par }{\QB gude ụlo.

\par }{\Q Ọphu ọ dụkwapho mkpuma,

\par }{\QB shi iya nụ,

\par }{\QB e gude atụ ọkpa-ụlo.

\par }{\Q Noo kẹle ịi-dabyiru bụru

\par }{\QB okorobo-ẹgu jasụ

\par }{\QB l'ojejoje.

\par }{\Q Nokwa iphe, Chipfu eepfu

\par }{\QB bụ ono.


\par }{\Q \VS{27}Unu palia ẹkwa-ọhubama

\par }{\QB l'alị ono!

\par }{\Q Unu gbua opu tsoru ọhamoha!

\par }{\Q Unu dozia ọhamoha g'ẹphe

\par }{\QB tsoo ya ọgu.

\par }{\Q Unu eje ekua ndu alị-eze,

\par }{\QB nọnu g'ẹphe tsoo ya ọgu;

\par }{\QB ndu Araratu; waa ndu Mini;

\par }{\QB waa ndu Ashikenazu!

\par }{\Q Unu họta onye-ishi-ojọgu,

\par }{\QB a-bụru iya ọgu!

\par }{\Q Unu achịfuta ịnya ye g'o

\par }{\QB zeru gbiigbiigbi

\par }{\QB je g'ẹka igube etsu.


\par }{\Q \VS{28}Unu dozia ọhamoha g'ẹphe

\par }{\QB tsoo ya ọgu;

\par }{\QB mbụ ndu eze ndu Midiya;

\par }{\QB waa ndu achị ọha phẹ;

\par }{\QB waa ndu-ishi phẹ;

\par }{\QB mẹkpoo ndu alị ẹka

\par }{\QB nọkota phẹ l'ẹka g'ẹphe

\par }{\QB hakọta.


\par }{\Q \VS{29}Alị anma jiijiijii bya echi

\par }{\QB gburugburu; kẹle iphe,

\par }{\QB Chipfu chịru k'eme

\par }{\QB ndu Bábilọnu dụkwa

\par }{\QB g'ọ dụ.

\par }{\Q Mbụ l'oo-me alị Bábilọnu

\par }{\QB l'ophu l'ọoburu ochobu;

\par }{\QB k'ọphu bụ l'ọ tọ dụdu

\par }{\QB onye byaru ebubaaru

\par }{\QB iya eburu.


\par }{\Q \VS{30}Ndu ojọgu ndu Bábilọnu bẹ

\par }{\QB hakwaru alwụ ọgu

\par }{\QB lachaa je anọdu l'ụlo phẹ,

\par }{\QB a kpụshiru ike.

\par }{\Q Ike bẹ bvụkotawaru phẹ nụ;

\par }{\QB ẹphe dụwaa g'ụnwanyi.

\par }{\Q Ẹka ẹphe bu ebubu bẹ a

\par }{\QB tụwaru ọku.

\par }{\Q Mgbọro-ígwè, o gude

\par }{\QB gbaa ụpho iya bẹ a

\par }{\QB nyajishiwaru.


\par }{\Q \VS{31}Onye ọkpa-ẹgwa lanụ

\par }{\QB anọduje agba etso

\par }{\QB nwibe iya;

\par }{\QB onye-ozi etso onye-ozi ọzo;

\par }{\QB bụkpoerupho ndu eje ezi

\par }{\QB eze ndu Bábilọnu

\par }{\QB l'a nataakwaru iya

\par }{\QB mkpụkpu iya l'ophu

\par }{\QB l'ophu.


\par }{\Q \VS{32}Ẹka mini asọkahu asọkahu

\par }{\QB bẹ a kuchichaakwaru;

\par }{\QB bya atụfu ọku l'ụda l'ụda,

\par }{\QB dụgbaa l'ẹka ono.

\par }{\Q Ndu ojọgu bẹ meji tọfuwaru.”


\par }{\PP \VS{33}Wakwa iphe, oopfu; mbụ Chipfu, bụ Ọkalibe-Kakọta-Ike; mbụ Chileke kẹ ndu Ízurẹlu:

\par }{\Q “Nwada Bábilọnu dụkwaa

\par }{\QB g'alị ẹka aazọshi ẹswa

\par }{\QB lẹ balị teke aazọ iya

\par }{\QB tọlitoli.

\par }{\Q Teke aa-kpa iya g'onye akpa

\par }{\QB ji rwuakwaru.”


\par }{\Q \VS{34}“Nebukadineza, bụ eze ndu

\par }{\QB Bábilọnu ripyawaru

\par }{\QB anyi.

\par }{\Q O mewaru; ọphu anyi amaẹdu

\par }{\QB iphe, anyi eme.

\par }{\Q O mewaru anyi;

\par }{\QB anyi bụru ite iphoro.

\par }{\Q Ọo g'ẹjo agwọ elweje iphe-a

\par }{\QB bụ g'o lweru anyi

\par }{\QB bya egude ẹku anyi rijia

\par }{\QB ẹpho;

\par }{\QB bya agbẹ teke ono gbọfu

\par }{\QB anyi.


\par }{\Q \VS{35}G'iwashị, e weru l'anụ-ẹhu

\par }{\QB anyi tukokwaru ndu

\par }{\QB Bábilọnu l'ẹhu!”

\par }{\Q Nokwa iphe, ndu bu l'úbvú

\par }{\QB Zayọnu epfu.

\par }{\Q “Gẹ mee anyi tukokwaru

\par }{\QB l'ishi ndu bu l'alị ndu

\par }{\QB Bábilọnu!”

\par }{\Q Nokwa iphe, ndu bu lẹ

\par }{\QB Jierúsalẹmu epfu.


\par }{\PP \VS{36}Ọo ya bụ lẹ-a; wakwa iphe,

\par }{\QB Chipfu epfu baa:

\par }{\Q “Lekwa; mu a-gbaru unu

\par }{\QB ọdzori; melata iphe,

\par }{\QB e meru unu.

\par }{\Q Ẹnyimu phẹ bẹ mu e-me

\par }{\QB g'ọ tashịhu;

\par }{\QB bya emee ọgba mini

\par }{\QB phẹ g'ọ tashịhuchaa.


\par }{\Q \VS{37}Bábilọnu e-mechaa bụru

\par }{\QB ikpọzu;

\par }{\QB ẹka nkụta-ọswa bugbaa;

\par }{\QB waa iphe, a-nọdu anyị

\par }{\QB ishi ẹdzu;

\par }{\QB tẹme l'e gudekwa iya

\par }{\QB phọ agba mgbọnu;

\par }{\QB ẹka ọ tọ dụdu onye bya

\par }{\QB eburu iya eburu ọzo.


\par }{\Q \VS{38}Ndibe iya g'ẹphe ha asụgbaa

\par }{\QB ekiri g'oduma.

\par }{\Q Mbụ l'ẹphe asụgbaa kọroro

\par }{\QB g'ụnwu oduma nshịi.


\par }{\Q \VS{39}Obenu l'ọo teke ono,

\par }{\QB oonwu phẹ

\par }{\QB phuruphuru g'ọku ono

\par }{\QB bẹ mu e-shiru phẹ nri

\par }{\QB ọbo-iphe;

\par }{\QB mee mẹe atsụahaa phẹ;

\par }{\QB k'ọphu ẹphe a-chịepho

\par }{\QB ọchi kpọkirihuchaa

\par }{\QB akpọkirihu;

\par }{\QB kuwarurọ mgbẹnya,

\par }{\QB ẹphe tee tehubaẹdu etehu.

\par }{\Q Nokwa iphe, Chipfu eepfu

\par }{\QB bụ ono.


\par }{\Q \VS{40}Mu a-kwata phẹ tụa l'alị g'ụnwu

\par }{\QB atụru, a chị eje egbushi;

\par }{\QB mbụ g'ikpoto ebili;

\par }{\QB yẹe ikpoto eghu.


\par }{\Q \VS{41}Lewarọ g'e gude gude ndu

\par }{\QB Sheshaku;

\par }{\QB g'e gude lwụta ndu ndiphe

\par }{\QB l'ophu shi gude eku

\par }{\QB onwophẹ.

\par }{\Q Ọ bụakwaa iphe, anyị

\par }{\QB ishi ẹdzu l'echilabọ

\par }{\QB ọhamoha.


\par }{\Q \VS{42}Ẹnyimu byaakwaru utso

\par }{\QB ripyabẹ alị ndu

\par }{\QB Bábilọnu.

\par }{\Q Ọ bụru gborogboro, ọoso bẹ

\par }{\QB o gude sọpyabe iya.


\par }{\Q \VS{43}Mkpụkpu lẹ mkpụkpu,

\par }{\QB nọ iya nụ bụkotaru

\par }{\QB ochobu; kpọhu nkụ;

\par }{\QB bụru alị evevee;

\par }{\QB alị ẹka adụdu onye bu

\par }{\QB iya nụ;

\par }{\QB ọphu ọ dụdu onye eshi iya

\par }{\QB eshishi.


\par }{\Q \VS{44}Mu a-hụ̀ Balụ ahụ̀hù l'alị

\par }{\QB ndu Bábilọnu.

\par }{\Q Mu emee ya l'ọ gbọo iphe,

\par }{\QB o lwehawaru elwelwe.

\par }{\Q Ọhamoha taa wụedu

\par }{\QB awụ-pfu iya.

\par }{\Q Tẹme igbulọ mkpụkpu

\par }{\QB Bábilọnu adakpọshihu.


\par }{\Q \VS{45}Ndibe mu; unu shikwa

\par }{\QB l'ime iya wụfuta!

\par }{\Q Unu gbakwaa ọso ndzụ unu!

\par }{\Q Unu gbalakwaaru oke

\par }{\QB ẹhu-eghu Chipfu!


\par }{\Q \VS{46}Gẹ meji ta tọfukwa unu;

\par }{\QB ọphu unu atsụhukwa

\par }{\QB ebvu;

\par }{\QB teke unu a-wata anụ ude

\par }{\QB ọgu l'alị ono;

\par }{\QB a -tụkpoo ọwa-a apha-a;

\par }{\QB apha ọzo l'aawata ọzo;

\par }{\QB mbụ teke iwashị adụ

\par }{\QB l'alị ono;

\par }{\QB tẹme onye-ishi anọdu

\par }{\QB etso onye-ishi ọgu.


\par }{\Q \VS{47}Ọo ya bụ; o nweru teke

\par }{\QB dụfutaje nụ,

\par }{\QB bụ teke mu a-nụ nshi

\par }{\QB ndu Bábilọnu aphụ.

\par }{\QB Alị phẹ l'ophu bẹ ee-me

\par }{\QB iphe-iphere.

\par }{\Q Ndibe iya, e gburu egbugbu

\par }{\QB adabyigbaaru adabyiru

\par }{\QB l'ime iya.


\par }{\Q \VS{48}Noo teke imigwe;

\par }{\QB mẹ eliphe l'ophu;

\par }{\QB yẹe iphe, bụkpoo iphe,

\par }{\QB nọkota iya nụ

\par }{\QB a-tụ ụzu l'ẹka ẹhu atsọ

\par }{\QB phẹ ụtso l'opfu ẹhu

\par }{\QB ndu Bábilọnu;

\par }{\QB kẹle ndu mmebyi,

\par }{\QB shi l'ụzo isheli abya phẹ

\par }{\QB etso ọgu.”

\par }{\Q Nokwa iphe, Chipfu eepfu

\par }{\QB bụ ono.


\par }{\Q \VS{49}“Ọ kwa gẹ ndu Bábilọnu

\par }{\QB meru ndu mgboko l'ophu;

\par }{\QB ẹphe daa pọopoo

\par }{\QB bụ gẹ ndu Bábilọnu ono

\par }{\QB a-da pọopoo

\par }{\QB ẹphebedua.

\par }{\Q Ọ bụru iphe, kparụ iya nụ bụ

\par }{\QB g'ẹphe gude gbua ndu

\par }{\QB Ízurẹlu.


\par }{\Q \VS{50}Unubẹ ndu nahụru ogu-echi;

\par }{\QB unu tụgbuekwapho!

\par }{\Q Unu be jekpọkwa

\par }{\QB anmarwụbe!

\par }{\Q Unu nọdukpooro ụzenya

\par }{\QB nyata Chipfu!

\par }{\Q Unu anyatakwaphọ

\par }{\QB Jierúsalẹmu!”


\par }{\Q \VS{51}“E kpuakwarụ anyi iphu

\par }{\QB lẹ ntụ;

\par }{\QB kẹle a kọwaru anyi ọnu.

\par }{\Q Tẹme iphere kpuchiwaa

\par }{\QB anyi iphu;

\par }{\QB noo kẹle ndu ọhozo

\par }{\QB bahụru l'ẹka dụgbaa

\par }{\QB nsọ l'ụlo kẹ Chipfu.”


\par }{\PP \VS{52}Wakwa iphe, Chipfu epfu

\par }{\QB baa:

\par }{\Q “Mbọku abyanụ-a, bụ mbọku,

\par }{\QB mu a-nụ nshi aphụ.

\par }{\Q Ọ bụru iphe, a-nọdu ada l'alị

\par }{\QB iya l'ophu

\par }{\QB bụ atsụ ude, ndu e mekarụ

\par }{\QB iphe atsụ.


\par }{\Q \VS{53}Ọ tọ dụkwa m'obetaru

\par }{\QB Bábilọnu jerwuchaa

\par }{\QB akpaminigwe;

\par }{\QB bya emee ụlo, a kpụshiru

\par }{\QB ike nkiya, dụ ephekerephe;

\par }{\QB mee ya;

\par }{\QB ọphu aabahụdu iya abahụ;

\par }{\QB bẹ mu e-yelẹ-a ndu e-je

\par }{\QB emebyishia ya.

\par }{\Q Nokwa iphe, Chipfu eepfu

\par }{\QB bụ ono.


\par }{\Q \VS{54}Ụzu-ẹkwa adakwa lẹ

\par }{\QB Bábilọnu; ụzu,

\par }{\QB egoshi l'e mebyishiwaru

\par }{\QB iphe,

\par }{\QB parụ ẹka l'alị ndu

\par }{\QB Bábilọnu.


\par }{\Q \VS{55}Chipfu abyawaa emebyishi

\par }{\QB Bábilọnu;

\par }{\QB byanyikọta oke ụzu ono,

\par }{\QB aanọduje atụ l'ime

\par }{\QB iya ono.

\par }{\Q Ndu ọhogu atụ akpara

\par }{\QB g'eze-ẹnyimu abya.

\par }{\Q Ụzu, ẹphe a-nọdu atụ ala

\par }{\QB ephekerephe.


\par }{\Q \VS{56}Noo kẹle onye mmebyi

\par }{\QB byawaru emebyishi

\par }{\QB Bábilọnu.

\par }{\Q Ndu ojọgu iya bẹ a

\par }{\QB kpụtachawaru lẹ ndzụ.

\par }{\Q Tẹme a gbajishiwa ụta

\par }{\QB phẹ mkpurikpu

\par }{\QB mkpurikpu;

\par }{\QB kẹle Chipfu bụ Chileke,

\par }{\QB apfụje nemadzụ

\par }{\QB ụgwo g'iphe,

\par }{\QB o meru gbaru.

\par }{\Q O je l'apfụ iya ụgwo pfụ-dzua

\par }{\QB ya ya apfụ-dzu.


\par }{\Q \VS{57}Mu e-me gẹ ndu-ishi iya;

\par }{\QB yẹe ndibe iya, maru iphe;

\par }{\QB yẹe ndu-ishi ojọgu iya;

\par }{\QB mẹ ndu-ishi

\par }{\QB mkpụkpu phẹ;

\par }{\QB mẹkpoo ndu ojọgu phẹ;

\par }{\QB ngụa mẹe g'ọ tsụ

\par }{\QB phẹ atsụtsu.

\par }{\Q Mgbẹnya atụko tụshi phẹ;

\par }{\QB ẹphe tee tetabaẹdu

\par }{\QB eteta jasụ l'ojejoje.”

\par }{\Q Nokwa iphe, oopfu;

\par }{\QB mbụ onye eze ono,

\par }{\QB bụ Chipfu; bya abụru

\par }{\QB Ọkalibe-Kakọta-Ike ono.


\par }{\PP \VS{58}Wakwa iphe, oopfu;

\par }{\QB mbụ Chipfu bụ

\par }{\QB Ọkalibe-Kakọta-Ike:

\par }{\Q “Igbidigbi igbulọ Bábilọnu

\par }{\QB ono bẹ ee-tsukpọshichaa

\par }{\QB etsukpọshi.

\par }{\Q L'a tụfu ọku l'ephekerephe

\par }{\QB ọnu-abata iya ono.

\par }{\Q Ndiphe eria aphụ see akanya

\par }{\QB kẹ mmanụ.

\par }{\Q Ọhamoha abụerupho ọku bẹ

\par }{\QB ẹphe e-jeru ozi jasụ

\par }{\QB ike abvụ phẹ.”


\par }{\PP \VS{59}Wakwa ozi, onye mpfuchiru Chileke, bụ Jieremaya ziru Seraya, bụ nwa Neraya bya abụru nwanwa Maseya; teke ono, o jeru Bábilọnu ono; ọ bụru ẹphe lẹ Zedekaya swị; mbụ eze ndu Jiuda teke ọ bụwaru eze apha ẹno. Seraya ono bụ onye-ishi, bụ iya achọtaje ẹka ndu ije a-kwajẹ.

\VS{60}Jieremaya tụkoepho ẹjo-iphe, a-nwụru Bábilọnu dekọta l'ẹkwo; mbụ iphemiphe ono, e dekọtaru k'opfu ẹhu Bábilọnu ono.

\VS{61}Iphe, o pfuru Seraya bụ: “Teke i jerwuẹkwarupho Bábilọnu; gụkwaa iphemiphe-a g'a nụma-dzuru.

\VS{62}Iphe, ii-pfufua bụ: ‘Gụbe Chipfu; i pfuwaru sụ l'ii-mebyishi ẹka-a; k'ọphu bụ lẹ nemadzụ tee buẹdu iya ebubu; ọphu anụ a-nọedu iya; l'ọo-bụru ochobu ojejoje!’

\VS{63}Teke ị gụchaerupho ẹkwo-a; l'iilibe iya mkpuma woru chie l'ime ẹnyimu Yufurétisu.

\VS{64}Iphe ọzo, ii-pfufua ye iya bụ: ‘Noo gẹ Bábilọnu a-tsụ ọtsuri bụ ono; ọphu oo-sebaẹdu ọzo. Ọ bụru iphe, a-kpa iya nụ bụ ẹjo-iphe, mu abya eme g'ọ dapfu iya; ọphu ike adụbaedu ndibe iya.’ ”

\par }{\PP Noo ẹka opfu Jieremaya jeberu bụ onoya.




\par }\Chap{52}{\SH Teke Zedekaya bụ eze ndu Jiuda
\par }
{\R (2Ndu 24:18-20; 2Iphe 36:11-16)

\par }{\PP \VerseOne{1}Zedekaya bẹ nọwaru ụkporo apha l'apha lanụ teke ọ watarụ abụru eze. Iphe, ọ nọru l'aba-eze lẹ Jierúsalẹmu bụru apha iri lẹ nanụ. Ẹpha ne iya bụ Hamutalu nwada Jieremaya kẹ Libuna.

\VS{2}O meru iphe, dụ ẹji l'ẹnya Chipfu gẹ Jiehoyakimu meru.

\VS{3}Ọ bụru ẹhu-eghu, eghu Chipfu bẹ iphe ono gude nwụa l'ẹhu ndu Jierúsalẹmu; mẹ l'ẹhu ndu Jiuda; jeye teke ọ chịfuru phẹ l'atatiphu iya.

\par }{\PP Zedekaya nọnyaa; bya ekwefuaharu eze ndu Bábilọnu ike.


\par }{\SH Adada Jierúsalẹmu
\par }
{\R (2Ndu 25:1-7; 2Iphe 36:13-21; Jier 39:1-10)

\par }{\PP \VS{4}Tọbudu iya bụ; o be l'apha, kwe Zedekaya apha tete, ọ watarụ abụru eze; l'abalị k'iri l'ọnwa iri; eze ndu Bábilọnu, bụ Nebukadineza chịta ikpoto ndu Ojọgu iya; ẹphe byatashịa Jierúsalẹmu. Ẹphe kepheta mkpụkpu ono; bvuphee ya ose-ọgu mgburugburu.

\VS{5}Ẹphe kepheta mkpụkpu ono jeye l'apha, kwe eze, bụ Zedekaya apha iri lẹ nanụ; e -shi teke ọ watarụ abụ eze.

\VS{6}G'o rwuru abalị kẹ tete l'ọnwa ẹno bẹ ẹgu-ememe, dụ lẹ mkpụkpu ono kabaa njọ; k'ọphu ndu bu iya nụ te nwehẹdu nri, ẹphe e-ri.

\VS{7}O rwua mbọku ono; e tsukpọo igbulọ mkpụkpu ono. O be l'ẹnyashi iya; ndu Ojọgu l'ophu tsukahụ gbalaa. Ẹka ẹphe shiru gbalaa bụ l'ọnu ọguzo ono, dụ lẹ mgbaka igbulọ labọ ono, dụ lẹ mgboru mgbabu eze. Teke ono bẹ ndu ojọgu ndu Bábilọnu kepheru mkpụkpu ono mgburugburu. Ọ bụru ẹka ẹphe shiru bụ ụzo nsụda Araba.

\VS{8}Ọle ndu Ojọgu ndu Bábilọnu chịpyaberu eze, bụ Zedekaya je egude iya lẹ baswaa alị, dụ lẹ Jieriko. Ndu Ojọgu iya buhaa ya tsukashịhu.

\VS{9}Ẹphe kpụa eze, bụ Zedekaya lẹ ndzụ; kpụru iya kpụ-pfu eze ndu Bábilọnu lẹ mkpụkpu Ribula, bụ ẹka ọ nọ nmaa ya ikpe.

\VS{10}Ọ bụru lẹ Ribula l'ẹka ono bẹ eze ndu Bábilọnu nọ gbushia ụnwu Zedekaya; Zedekaya nọdu ele iya ẹnya; ọ nọdu egbushi phẹ. Ọ byakwaphọ bya atụko ndu-ishi l'alị ndu Jiuda gbushikọta.

\VS{11}Ọ bya aswọshia Zedekaya akpụru ẹnya; bya egude ẹgbirigba, e meru l'onyirubvu tụgbabe iya kpụta lashịa Bábilọnu; je eworu iya tụa mkpọro; ọ nọdu l'ẹka ono jasụ teke ọ nwụhuru.

\VS{12}Ọ bya erwua g'ọnwa ise dụ l'abalị iri; l'apha, kwe Nebukadineza apha iri lẹ tete, e -shi teke ọ watarụ abụ eze ndu Bábilọnu; Nebuzaradanu, bụ onye-ishi ndu ojọgu, eche Nebukadineza nche; mbụ onye-ozi eze ndu Bábilọnu ono jeshia Jierúsalẹmu.

\VS{13}O je atụa ọku l'eze-ụlo Chipfu; mẹ l'ụlo-eze; me l'ụlo, dụkota lẹ Jierúsalẹmu; mbụ l'ụlo ndu oke amadụ bẹ ọ tụkotaru ọku.

\VS{14}Iphe, bụ ndu Ojọgu, onye-ishi ojọgu ono, echeje eze nche chị; ẹphe je l'ẹka ono; bẹ tsukpọshiru igbulọ, e gude kpụ-pheta Jierúsalẹmu mgburugburu.

\VS{15}Nebuzaradanu, bụ onye-ishi ndu ojọgu, echeje eze nche tụko iphe, bụ ndu phọduru lẹ mkpụkpu ono rwukọo lashịa Bábilọnu; ẹphe lẹ ndu lapfuru eze ndu Bábilọnu alapfu; mẹkpoo ndu emeje ọna, phọduru nụ.

\VS{16}Onye-ishi ndu ojọgu ono, bụ Nebuzaradanu bẹ ndu ọphu ọ harụ haa bụ ndu ọphu kachakpọo abụru ndu ụkpa l'alị ono; g'ẹphe jeje ozi l'opfu-vayịnu; mẹ l'opfu.


\par }{\PP \VS{17}Itso onyirubvu, dụ l'eze-ụlo Chipfu; mẹ ọgba-kperekpere; mẹ iphe ono, e shi eyeje mini ono, e gude onyirubvu kpụa, dụ iya nụ; bẹ ndu Bábilọnu kụpyashichaaru akụpyashi; vuta onyirubvu ono lashịa alị Bábilọnu.

\VS{18}Ẹphe vutakwarụpho ite; mẹ iphe, eegudeje ekpo ntụ; mẹ iphe, apajẹ oghu orọku; mẹ gbamụgbamu; waa iphe, bụkpoo iphe, a kpụru l'onyirubvu, eegudeje eje ozi l'eze-ụlo Chipfu;

\VS{19}Onye-ishi ndu ojọgu ono bya achịtakwapho eze ochi; yẹe iphe, aagụje ọku; yẹe gbamụgbamu; mẹkpoo ite; mẹ iphe, aapfụbeje orọku; mẹkpoo nkwẹka; mbụ iphemiphe, bụkpoo iphe, e meru lẹ mkpọla-ododo yẹe k'ọchaa.


\par }{\PP \VS{20}Onyirubvu, lakọtaru l'itso labọ ono; mẹ l'iphe ono, e shi eyeje mini ono; yẹe oke-eswi onyirubvu iri l'ẹbo ono, shi nọdu iya lẹ mkpula ono; mẹ l'ọ-gba-kperekpere ono, bụchaa iphe eze, bụ Sólomọnu meshiru dobe l'eze-ụlo Chipfu; bẹ ẹrwa, dụ iya nụ bẹ ataa tụkotadu ọnu iya.

\VS{21}Itso ono bẹ eli iya dụgbaa nkwo-ẹka iri l'ẹsato l'ẹhu l'ẹhu. Iphe, itso ono dụ gbaa mgburugburu bụru nkwo-ẹka iri l'ẹbo. E meru itso ono; ụzo dụ iya l'echi. Igbidigbi itso ono dụgbaa mkpụshi-ẹka ẹno ẹno.

\VS{22}Nchị-itso, a tụ-koberu l'eli itso ono bẹ eli iya dụ nkwo-ẹka ise ise. A bya egude ụgbu yẹle itorokuma, a kpụchaaru l'onyirubvu; tsophee ya mgburugburu. Itso k'ẹbo; yẹle itorokuma, akpụru dobe iya bụru iphe lanụ yẹle ọphuu.

\VS{23}Itorokuma dụ ụkporo ẹno l'iri l'ishii l'agụga iya. Mkpakọ itorokuma, akpụru dophee ụgbu ono mgburugburu dụ ụkporo ise.


\par }{\SH A kpụru ndu-ishi ndu Jiuda lẹ ndzụ
\par }
{\R (2Ndu 25:18-21)

\par }{\PP \VS{24}Noo ya; onye-ishi ndu Ojọgu ono, bụ ndu anọduje eche eze nche ono bya akpụta Seraya, bụ onye-ishi ndu-uke Chileke lẹ ndzụ; kpụta Zefanaya, bụ onye-uke, etsota Sereya; mẹ ụmadzu ẹto, echeje nche l'ọnu-abata eze-ụlo Chipfu.

\VS{25}A bya abya lẹ ndu ọphu nọkwadu lẹ mkpụkpu; ọ bya akpụta onye aharụ aháhá shi bụru onye-ishi ndu ojọgu; mẹ ụmadzu ẹsaa, shi agbazijeru eze idzu; kpụta onye edejeru onye-ishi ndu ojọgu ẹkwo, bụ iya bụ onye-ishi ndu egudeje ndu alị ono l'ọkpehu g'ẹphe je ọgu; mẹ ụkporo ụmadzu ẹto, bụ unwoke alị ono, a hụmaru lẹ mkpụkpu ono.

\VS{26}Nebuzaradanu, bụ Onye-ishi ndu ojọgu, anọduje eche eze nche ono tụko g'ẹphe ha kpụta kpụ-pfuta eze ndu Bábilọnu lẹ mkpụkpu Ribula.

\VS{27}Ọ bụru lẹ Ribula l'ẹka ono, dụ l'alị Hamatu bẹ eze ndu Bábilọnu nọ gbushia phẹ. Noo g'e shi kpụa ndu Jiuda lẹ ndzụ l'alị phẹ laa alị ọzo bụ ono.

\VS{28}Wakwa ụmadzu ole, Nebukadineza kpụru lẹ ndzụ lashịa alị ọzo. L'apha k'ẹsaa, e -shi teke ọ watarụ abụru eze bẹ ọ chịtaru ndu Jiuda ụnu ụmadzu ẹsaa l'ụkporo ụmadzu iri lẹ nanụ l'ụmadzu ẹto.

\VS{29}O rwua l'apha ọphu kwe iya iri l'ẹsato, e -shi teke ọ watarụ abụru eze; o shi lẹ Jierúsalẹmu chịta ụnu ụmadzu labọ l'ụkporo ụmadzu l'ụmadzu iri l'ẹbo.

\VS{30}O be l'apha, kwe Nebukadineza ụkporo apha l'apha ẹto, e -shi teke ọ watarụ abụru eze; Nebuzaradanu, bụ Onye-ishi ndu ojọgu, anọduje eche eze nche bya achịlaaru iya ndu Jiuda, dụ ụnu ụmadzu l'ụkporo ụmadzu iri l'ẹsaa l'ụmadzu ise. Mkpakọ ndu a kpụru lẹ ndzụ bụru ụnu ụmadzu iri lẹ nanụ l'ụkporo ụmadzu iri.


\par }{\SH A tụfutaru Jiehoyakinu l'ụlo-mkpọro
\par }
{\R (2Ndu 25:27-30)

\par }{\PP \VS{31}O bụru l'apha, kwe Jiehoyakinu, bụ eze ndu Jiuda ụkporo apha l'apha iri l'ẹsaa, e -shi teke a kpụru iya lẹ ndzụ bẹ Evilu-Merodaku, byaru abụru eze ndu Bábilọnu. Ọ bụru g'ọnwa iri l'ẹbo dụ l'ụkporo abalị l'abalị ishi; bẹ ọ tụfutaru Jiehoyakinu, bụ eze ndu Jiuda ono l'ụlo-mkpọro.

\VS{32}O pfuru opfu ọma yeru Jiehoyakinu; bya edobe iya l'ọnodu, kakọta ree eme lẹ kẹ ndu eze ọzo, a tụkoru yẹle ẹphe kpụa lẹ ndzụ laa alị Bábilọnu.

\VS{33}Ọ bụru iya bụ lẹ Jiehoyakinu eyefu uwe mkpọro iya; bya awata eri nri lẹ teburu eze gbiriri jasụ g'ọ nọ-beru.

\VS{34}Mbọku-mbọku bẹ eze anụje iya okpoga, oo-gudeje eme mkpa iya jeye g'ọ nọ-beru; mbụ gbiriri jasụ mbọku, ọ nwụhuru.

\par }