12
Nfano wa vakúlima va welu wa mizabibu
(Matayo 21:33-46, Luka 20:9-19)
1 Yesu nkutandilika kutangola navo kwa mifano, “Munu yumo álimile welu wa mizabibu. Nkuudinguhija lingongo, na ching'ati welu nkuhimba lipondo lya kuminyila zabibu, nkudenga nnala wa kuikala valinzi va welu. Nkuukodisa kwa vakúlima, nkuhwena mwanda wa kulehu. 2 Paukamwele nchela wa zabibu, nkuntuma ntumishi wake yumo kwa avala vakúlima, uchinga akatwale sehemu ya vihepo vya mmwelu wake. 3 Avala vakúlima nkunkamula, nkumpanya, nkumminganga chihi makono weka. 4 Bahi mwene welu nkuntuma kavila ntumishi yunji, aneyo nkumpanya mmuti na kuntendela vya kuhakalanga. 5 Mwene welu nkuntuma ntumishi yunji kavila, aneyo nanang'e nkummwalala. Nkuvatuma vatumishi vanji vohe, vanji vánivapanya na vanji nkuvawalala. 6 Mwene welu nkuisaliwa chihi na munu yumo wakuntuma, na aneyo ávele mwanawe, wantamwa. Kuntululilo nkuntuma aneyo wachidoni, ‘Ǹnimala kuva mwanangu vachivamweshimu.’ 7 Henga avala vakúlima nkuhaulanila kuchidoni, ‘Ayu njo mwene mapala la welu auno. Bahi leka tummwalale koka auno welu ùùve mapala letu!’ 8 Bahi nkunkamula, nkummwalala, nkunnyaha pawelu aula welu wa mizabibu.”
9 Bahi Yesu nkuuja kuchidoni, “Dachi, mwene welu pambeida àmbevatenda dachi avala vakúlima? Àmbeida koka avawalale anevo vakúlima na anewo welu avakodise vanu vanji. 10 Dachi, mukásomile Malemba alano?
‘Liyanga lihitwîje na vakúdenga,
hambi lìjukile kuva liyanga likulu lya paindumba,
lya muhimu kupunda lammalele.
11 Na Nang'olo njo atendîle chinu anecho,
na ìyonekana kuva lisaibu pameho petu.’ ”
12 Makuhani vakulu, na vakúhunda Sheliya yanga Musa na vasele vánimala kuva anewo nfano ùvamba vanang'o. Nkulembela unkamula, henga nkuyopa likuwa lya vanu. Nkunneka, nkuukananga.
Yesu àujwa kuyamba kulipa kodi
(Matayo 22:15-22, Luka 20:20-26)
13 Bahi Mafalisayo fulani na vanu vanji va nnikuwa lya Helode* nkutumwa kwanga Yesu uchinga vakanteye kwa malove lake. 14 Nkummwenela, nkunnyaulila kuchidoni, “Nkúhunda, tùnimala kuva wako nni munu wa uhiu, na wala nanga pauyopa ukulu wanga munu, kwa kuva, nanga paulola kumeho kwanga munu, henga ùhunda chihi kwa uhiu kuyamba indila yanga Nnungu. Tuhaulile, dachi, Sheliya ya Musa ìnatuluhusu uhumya kodi kwa Nfalume wa Loma† au ikátuluhusu?”
15 Henga Yesu ániumala ulamba wavo, nkuvahaulila kuchidoni, “Mwadachi munangulinga? Idanayo hela niilole.”
16 Nkumpelekejija hela. Yesu nkuvauja kuchidoni, “Dachi, ing'ope aino na lina alino lilembwîje apano lyanga nnani?”
Nkunnyang'ula kuchidoni, “Vya Nfalume wa Loma.” 17 Bahi Yesu nkuvahaulila kuchidoni, “Bahi la Nfalume wa Loma mwing'e Nfalume wa Loma na la Nnungu mwing'e Nnungu.” Vanang'o nkunkangana namene.
Yesu àujwa kuyamba kufufuka
(Matayo 22:23-33, Luka 20:27-40)
18 Bahi Masadukayo, vanu vahaûla kuva nanga ufufulo wa vanu vahwîle, nkummwenela Yesu, nkummuja kuchidoni, 19 “Nkúhunda, Musa átulaijije uvila, ‘Nnume akàhila nkunneka n'jawe bila kummelekela mwana, nnung'une wake àlembelewa annombe aneyo mmahe wannekile nkuluwe, uchinga ammelekele nkuluwe vavana.’ 20 Bahi pávele na vana saba va chilume va litumbo limo, ntandi nkunnomba mmahe, henga nkuhila chihi bila kummelekela mwana. 21 Na mwana wavili nkwenda makande kwanga ayula mmahe wannekile nkuluwe, nanang'e nkuhila bila kummelekela mwana. Na mwana watatu nanang'e nkuva uchocho. 22 Vammalele saba vanannombile nkuhila bila kummelekela mwana ayula mmahe. Kuntululilo ayula mmahe nanang'e nkuhila. 23 Dachi, liduva livambefufuliwa vanu vahwîle ayula nkongwe àmbekuva wanga nnani? Kwa kuva, vammalele saba vániikalana nawe.” 24 Yesu nkuvahaulila kuchidoni, “Mwenu mùnakumbika ing'anya nanga pamulamaite Malemba Lanaswe wala dimongo dyanga Nnungu. 25 Kwa kuva, vanu vahwîle pavambefufuka, nanga pavambelomba wala kulombwa, ila vàmbekuva muchi malaika va kulihunde. 26 Na kwa habali ya kufufulwa kwa vanu vahwîle, dachi mukásomile nchitabu cha Sheliya yanga Musa, àlalá malemba latâna kuyamba chihole chichiyaka moto? Nnungu ánnyaulidile Musa kuva, ‘Nangu njo Nnungu wanga Iblahimu, Nnungu wanga Isaka na Nnungu wanga Yakobo.’ 27 Nang'e akávele Nnungu wa vanu vahwîle, henga nang'e nni Nnungu wa vanu vumi. Mwenu mùnikosela namene.”
Amuli ing'ulu
(Matayo 22:34-40, Luka 10:25-28)
28 Nkukamola munu yumo nkúhunda Sheliya yanga Musa, nkupilikana chivayang'ulana Yesu na Masadukayo. Ayula munu ánimala kuva Yesu àvayang'wile saana, nkuhumila, nkummuja kuchidoni, “N'diamuli dyammalele, ing'ulu ilida?” 29 Yesu nkunnyang'ula kuchidoni, “Amuli ing'ulu nni aino, ‘Pilikana wako chilambo cha Isilaeli! Nang'olo Nnungu wetu njo Nang'olo weka. 30 Ntamwe Nang'olo Nnungu wako kwa ntima wako wammalele na kwa isungu yako yammalele na kwa ding'ano dyako dyammalele na dimongo dyako dyammalele.’‡ 31 Na amuli yavili nni aino, ‘Ntamwe nnyako malinga chiulitamwa umwene.’§ Nanga amuli inji ing'ulu namene kupunda adino.”
32 Bahi ayula nkúhunda wa Sheliya yanga Musa nkunnyaulila Yesu kuchidoni, “Elo, Nkúhunda! Ùtangwele muhiu kuva Nnungu nni yumo bahi, wala nanga yunji ila nang'e weka. 33 Kuntamwa Nnungu kwa ntima wako wammalele na kwa ding'ano dyako dyammalele na kwa dimongo dyako dyammalele na kuntamwa nnyako malinga chiulitamwa umwene, kùnafala namene kupunda kunhumija Nnungu sadaka dya kupija inyama na sadaka dinji dyammalele.” 34 Yesu pawene kuva àyang'wile saana, nkunnyaulila kuchidoni, “Wako ukávele kulehu na Ufalume wanga Nnungu.”
Na kutandikila anepo nanga munu yunji analingile kummuja kavila chinu chinji.
Kilisto ni nnani?
(Matayo 22:41-46, Luka 20:41-44)
35 Yesu pachihunda nnuwani lwa Ing'ande yanga Nnungu nkuuja kuchidoni, “Mwadachi vakúhunda Sheliya yanga Musa vàhaula kuva Kilisto nni N'dukuluwe Nfalume Daudi? 36 Umumu Wanaswe ánimwongosa Daudi kutangola kuchidoni,
‘Nang'olo ánnyaulidile Nang'olo wangu,
Ikala m'bali wangu wa kunkono,
mpaka panimbevavika amongo vako pahi makumbatu lako.’
37 Nfalume Daudi mwene ànchema Kilisto, ‘Nang'olo.’ Hambi ìmbehululika dachi Kilisto ààve n'dukuluwe?”
Na likuwa lya vanu vámpilikanila Yesu kwa kuhangalala.
Yesu àvaduma vanu valyongolele na vakúhunda Sheliya
(Matayo 23:1-36, Luka 20:45-47)
38 Yesu panavenkuhunda, nkuhaula kuchidoni, “Lyongolelange na vakúhunda Sheliya yanga Musa, vanang'o vànatamwa namene kwonga akuno vawètè dinguwo dindehu na kusalimiwa kwa eshima kusakoni, 39 na kuikalanga nafasi dya kweshimika n'ding'ande dya kunnyuwila Nnungu na mmiteng'u vya muyo n'ding'ole. 40 Vàvapakanyola dimali dyavo anannidi na kulitenda kuva vambone kwa kuyuwa namene! Bahi ing'anya ya anelyo, liduva lya hukumu vàmbepata asabu ing'ulu namene kupunda vanu vanji.”
Sadaka yahumije mmahe nannidi
(Luka 21:1-4)
41 Yesu áikele pepi na lisanduku lya sadaka. Nkuvona vanu vohe uvahumya dihela na kuditaya nnisanduku lya kutaya sadaka. Na akúpata vohe váhumije dihela dyohe. 42 Bahi nkwida mmahe yumo nannidi, mmahuvani, nkuhumya disendi dimbili. 43 Apala Yesu nkuvachema vakuhundwa vake nkuvahaulila kuchidoni, “Nangu nìnnyaulilanga uhiu kuva, nannidi ayuno mmahuvani àhumije sadaka ing'ulu namene kupunda vanu vammalele vatâya dihela nnisanduku lya sadaka. 44 Kwa kuva, vanu vanji vammalele vàhumije chihi avila viyenjejêke n'dimali dyavo, henga ayu mmahe pamo na umahuvani wake, àhumije vyammalele vyavenavyo.”
* 12:13 Vanu va likuwa lya Helode nni vanu váchitamwa namene utawala wa familiya yanga Helode Nkulu na Helode Antipasi mwanawe. † 12:14 Nsitali auno ùlembwije Kaisali, kuyamba lina lya cheo cha Nfalume nkulu wa Loma. ‡ 12:30 Makumbuso 6:4-5. § 12:31 Valawi 19:18.