17
Si Pablo aw si Silas adti syudad na Tésalonika
1 Na, pig-agiyan nilan ya manga syudad na Ampipolis aw Apolonya pasinan adti syudad na Tésalonika* na awun sinagoga na manga Judiyu dun. 2 Pagdateng nilan, nyadtu si Pablo ni sinagoga aw syumeled dun ni katipun kay yan ya kanan kyanalaman. Aw seled na tulungkasimana, kada Allaw na Paglagdeng, pig-ubat-ubat nan sa manga Judiyu ya pigpasulat na Tyumanem, 3 aw pigpalabet nan kanilan na ya Kristu ka-ilangan magti-is aw mataw lekat adti pagkamatay. Aw miglong sakanan, “Si Jisus na pig-ubat-ubat ku kamayu, yan saba ya Kristu na Misiyas na kamayu pigtagadan.” 4 Aw awun manga Judiyu na migpakanyeg kanan aw eped kanilan nyagagad ni Pablo aw ni Silas. Aw madég ya Héntil na dadan da nyanimba sa Tyumanem manang bagu silan mangintu-u kan Jisus, dala ya eped na mangkadengeg na ka͡ubayan dun ni syudad.
5 Manang awun manga utaw na Judiyu na nyinga' kan Pablo aw kan Silas. Yanagaw migtipun silan sa manga utaw dun ni palingki na malatay ya bet na wala' ya manga talabahu, aw madég ya eped na utaw na nyaka-akup kanilan, aw alag silan migpanggubut adti seled na syudad. Aw pigsulung nilan ya balay ni Jason kay un nilan paninawun si Pablo aw si Silas aw kaliman nilan pa-agad adti asdangan na manga utaw. 6 Manang wala' nilan kita-a si Pablo aw si Silas. Yan ya pigleges nilan pya-agad si Jason aw manga eped na mangintu-uway, aw piggakgak nilan adti asdangan na manga magdadumala͡ay sa syudad aw piglimanda nilan, “Ya manga utaw yeiy, migpanggubut silan pangkay ayin na banwa, aw dyumateng da silan asini kanaten, 7 aw dyawat ni Jason adti balay nan. Gayed silan kunu miglong na awun sambuk na hari' na yan kunu si Jisus, yanagaw gayed ya kadég nilan nyatu sa manga sugu' ni Impirador César.” 8 Pagdengeg na manga utaw aw manga magdadumala͡ay sa limanda nilan, nyagubut silan. 9 Yanagaw dyumawat silan sa piyansa kan Jason aw manga eped nan, aw pigpaluwa' da nilan.
Si Pablo aw si Silas adti lunsud na Bérya
10 Pagkagabi la, pigpapanaw na manga mangintu-uway dun ni Tésalonika si Pablo aw si Silas pasinan adti lunsud na Bérya. Pagdateng nilan dun, nyadtu silan ni sinagoga na manga Judiyu. 11 Na, ya manga utaw na Judiyu adti Bérya maksay silan magdawat sa palna-u ni Pablo aw ni Silas kay sa manga Judiyu adtu ni Tésalonika, aw kada allaw pigsadsadan nilan kun matinaw aw kun galu' ya pigpalna-u nilan. 12 Aw ya syampetan nan, madég kanilan ya nyangintu-u kan Jisus, eped nilan ya madég na manga ka͡ubayan na Grigo na to-o pigkilala aw eped na manga eseg. 13 Manang ya manga Judiyu na taga Tésalonika, pagka-ede' nilan na si Pablo ya mig-ubat-ubat sa tingeg na Tyumanem adti Bérya, dyumalug silan uman adtu pada magtanemtanem sa malat adti kanan aw pada magubut ya manga utaw dun. 14 Aw maksay si Pablo pig-ated na manga mangintu-uway adti ligad na dagat, manang si Silas aw si Timotiyo migpatagak pa silan dun ni Bérya. 15 Ya manga utaw na mig-ated kan Pablo, nyagad silan uman taman adti syudad na Aténas. Aw sa pagliku' nilan adti Bérya, pyamene-an silan ni Pablo na paglongun si Silas aw si Timotiyo na maksay silan dumalug adti sayid nan dun ni Aténas.
Si Pablo adti syudad na Aténas
16 Talana ni Pablo tyumagad kan Silas aw kan Timotiyo adti syudad na Aténas, migkalat ya ginawa nan kay pigkita' nan dun na to-o madég ya manga inutaw na pig-imo' nilan tyumanem. 17 Yanagaw syumeled sakanan dun ni sinagoga pada magbalawbalaw sa manga Judiyu aw sa manga Héntil na dadan nyanimba sa Tyumanem, aw migbilingbiling eped nilan sa palna-u na Tyumanem. Aw kada allaw maynan uman ya pig-imo nan adti palingki. 18 Wala' kadugay, migkita' si Pablo aw manga magpalna-uway na lekat adti iskwilahan na manga Épikuryo aw adti iskwilahan na manga Éstoyko, * aw pigpalekat nilan ya pagbilingbiling sa palna-u ni Pablo. Ya eped kanilan miglong, “Pada-pada' da ya piglong na utaw iyan!” Aw ya eped miglong, “Dun ni pag-ubat-ubat nan iman mu awun pa eped na manga tyumanem adti mawat na banwa na wala' tadun ka-ede-i.” Maynan ya piglong nilan kay pig-ubat-ubat ni Pablo si Jisus, aw pigpalna-u nan uman ya pagkataw na manga utaw lekat adti pagkamatay. 19 Yanagaw pigpa-agad nilan si Pablo adti Ariyopago na yan ya pigkatipunan dun ni tenga-tenga' na syudad. Aw miglong silan kanan, “Kaliman nami galu ka-ede-an ya bagu na palna-u na pig-ubat-ubat mu. 20 Kay wala' pa nami dengega ya palna-u na maynan asini banwa ini. Yanagaw pa-ede-an kanami aw unu ya kakawasan nan.” 21 Na, ya manga utaw na taga Aténas aw ya manga dumadayu, gayed nilan pigbalawbalawan ya pangkay unu na palna-u na dyumateng adti kanilan.
22 Yanagaw nyindeg si Pablo adti asdangan na manga utaw na migkatipun dun ni Ariyopago, aw law nan, “Kay manga utaw na taga Aténas, kyinita’ ku na to-o kamu nyatibulluk migsimba sa manga tyumanem mayu. 23 Kay sa paglegeb ku asini syudad mayu, kyinita' ku ya madég to-o na manga inutaw na manga tyumanem mayu. Awun pa kyinita' ku na sambuk na dugsu-anan na dadan da pigsulatan sa tingeg ini: ‘Yeiy ya dugsu-anan adti sambuk na tyumanem na wala' kilala͡a.’ Yanagaw, kay manga utaw na taga Aténas, un ta kamu ubatan kun singalan ya Tyumanem yeiy na wala' pa mayu kilala͡a. 24 Ya Tyumanem yeiy, yan ya mig-imo' sa kadakula' na banwa aw sa kadég na asini tas na lupa'. Aw asuntu na tagtun sakanan sa kadég na awun ni langit aw lupa', wala' sakanan pag-eya' adti seled na manga témplo na pig-imo' olo' na manga utaw. 25 Wala' sakanan pagsekat sa tabang na manga utaw kay yan saba ya lyekatan sa ginawa na kadég, aw yan uman ya nyatag sa kadakula' na kapelekan tadun. 26 Asini muna, pig-imo' nan ya tagna' na utaw na yan ya tyugbulan na kadég na pigpa-eya' nan asini tas na lupa', aw migbuwadbuwad silan taman na nya-imo' ya kadég na nasud. Aw pigpalpa dadan na Tyumanem ya manga eletanan na manga nasud, aw kun sangunu ya kadugay na pag-eya' na manga utaw dun. 27 Ya kadég yeiy pig-imo' na Tyumanem pada paninawun sakanan na manga utaw aw kita-en nilan, manang dili' to-o mawat ya Tyumanem adti tagsambuksambuk kanaten. 28 Kasiling na paglongun na manga utaw asini muna: ‘Ya mig-atag kanaten sa ginawa, yan uman ya migdiyaga kanaten dun ni pag-eya' aw dun ni manga imo-unun tadun.’
Aw miglong uman asini muna ya sambuk na tyugbulan mayu na matadeng mag-ubaten, law nan: ‘Kitadun saba ya kanan manga buwadbuwad.’
29 “Yanagaw kun kitadun ya buwadbuwad na Tyumanem, dili' da kitadun mag-anenganeng na mig-unawa ya pagka Tyumanem nan aw ya manga inutaw na pig-imo' lekat adti bulawan, aw adti bulawan na maputi', aw adti batu, aw pangkay unu na pig-imo' na utaw na lyumekat adti katadeng nilan. 30 Asini muna, wala' na manga utaw ka-ede-i ya Tyumanem, yanagaw pigpabaya-an pa nan silan. Manang adun, pigsugu' da nan ya kadég na manga utaw adti kadég na banwa na magselsel silan sa manga imo-unun nilan na malatay. 31 Kay un dumateng ya allaw na dadan da nan pigpamalli' na un nan ukuman ya kadég na utaw magi sa sambuk na utaw na pigsugu' da nan, aw matinaw ya kanan pagbaya'. Aw pigmatinaw da na Tyumanem adti kadég na utaw kun singalan ya pigsugu' nan, kay pigmataw nan lekat adti pagkamatay.”
32 Pagdengeg da na manga utaw sa ubat-ubat ni Pablo na awun pagkataw, awun eped dun ni kanilan na mig-odoy-odoy kanan. Manang awun manga eped kanilan uman na miglong kanan, ‘Liku' kaw salut adi kay kaliman pa nami magpakanyeg sa palna-u mu.’ 33 Aw lyumuwa' si Pablo lekat adti katipun nilan, 34 manang awun uman manga utaw na dyumalug kanan aw nyangintu-u la, dala si Dyonisyo na yan ya sambuk na mag-usayay adti Ariyopago, aw ya sambuk uman na ka͡ubayan na si Damaris. Aw awun pa manga eped na nyangintu-u.
* 17:1 17:1 Ya Tésalonika, yan ya ulu na probinsya na Macédonya. * 17:18 17:18 Ya manga Épikuryuwanen dyumalug sa palna-u ni Épikuryo. Aw yan ya kanan palna-u na dalugun mu ya makapaleba kanmu asini tas na lupa'. Ya manga Éstoyko dyumalug sa palna-u ni Zéno. Aw yan ya kanan palna-u na magtagen galu ya manga utaw sa ginawa nilan, aw gagaden silan galu na anenganeng nilan na madyaw. Ya duwa yeiy, alag silan utaw na Grigo.