16
Timotiti Poloko Sailasiko Kowalubilima꞉ Oko Ipuwamo Da꞉pa꞉guya꞉
1 Ba꞉bene Polote Debi haba ba꞉gala Lista habamo nuluhukuti eta Ya꞉suku ta꞉matadawa ba꞉bo numiya꞉, ebeno mahilo Timotitila. Timotikono menoko ba꞉ Yunapi kamenala ba꞉gala ebe hibima꞉ mididawala, huiyatiya ebeno nabiwi Yuha꞉ lumagila, ebe ba꞉ Guliki hoponapima꞉ eda꞉nami. 2 Lista ba꞉gala Aikoniyama habalo demedehonama꞉ ba꞉bi hibima꞉ midipi hiliyonomate Timotikono emede komo iya꞉tawahate hidonomoma꞉ ga꞉lanakuya꞉, 3 ba꞉bema꞉ Poloko ubila Timotiti Godokono oko ipuwalo eba꞉go pata꞉. Huiyatiya ba꞉be hopolo demedehonama꞉ ba꞉bi Yunapi hiliyonomate ba꞉moe komo biya꞉tawahuya꞉, Timotikono nabiwi ba꞉ Guliki hoponapila ba꞉bema꞉ Timotiti Yunapino tama itamida kukala kalawiya꞉ha꞉. Ba꞉be mabuma꞉ Polote Timotiko eta okamo magataheno, Yunapino ukui komodobuilamema꞉ ebete Timotiko dopamo tama itamida iya꞉tawa lumagitamo noemiya꞉ ba꞉be komo konelawema꞉. 4 Ba꞉bene Polua꞉te Timotiko lawete komo habahabamo kapimilo da꞉tolamenakui, iba꞉te Yelusalema sose watowatopi ba꞉gala oelamepi dubagodone kebe tutumu dopamo duwatiya꞉, ba꞉bi komokomo benehawakalilamenakuya꞉ hibima꞉ midipa꞉te ba꞉bi tutumamo kopapamila꞉halenama꞉. 5 Ba꞉bema꞉ hibila, ba꞉be hopo konomolo Godote sose tawakalubino hibima꞉ midi ipuwalo ibi ba heluilame, komo hegela hiliyonomolo ibino kuitititi hunamo odolo kekelanamiha꞉.
Polote Ma꞉sadoniya Hopamo Kotoma꞉ Hiyo Da꞉watahaniya꞉
6 Ba꞉ba tetelo Godokono Gobogobote Polui na꞉duhilamiya꞉ iba꞉te A꞉isiya hopolo ebeno tabo konolamagimima꞉. Ba꞉bema꞉ iba꞉te Piligiya ba꞉gala Galesiya hopodo ba tolame 7 Misiya hopo tatalia꞉mo da꞉nikuliya꞉, ibi ubila eta Bitiniya hopamo konogomoma꞉ huiyatiya Ya꞉sukunu Gobogobote ibi gala na꞉kaduhilamiya꞉. 8 Ba꞉be mabuma꞉ iba꞉te Misiya hopodo tolamete kehaha꞉ kolomoeno Talowase habamo dito nepalaguya꞉. 9 Ba꞉be dulu Polote hiyolo Ma꞉sadoniya dubu buminiya꞉, ebete utinate Poloko ba꞉ma ka꞉na toemehoniya꞉, “Ama꞉ a owalubima꞉ Ma꞉sadoniya hopamo na꞉pa꞉hiwuya꞉.”
10 Ba꞉bene eta duiduiyalo ale Polokono hiyo komo iya꞉tawahate tabo ba꞉ma ka꞉na ga꞉luya꞉ma꞉, “Godote ebeno ubi atamo a꞉hawakalimi, ale Ma꞉sadoniya hopo tawakaluba꞉tamo ebeno Hido Tabo konolamagimima꞉.” Ba꞉bema꞉ ba꞉ba tetenomolo ale ilina hiduilamete ba꞉ dito tupuimiya꞉ma꞉.
Lidiyate Ya꞉suku Hibima꞉ Da꞉midiya꞉
11 Ba꞉bene ale ko palai boga꞉mo ololote Talowase haba ba miya꞉pa kehaha꞉ kolomoeno Sa꞉mota꞉si hopamo ba꞉bo na꞉hiwaliya꞉ma꞉, ba꞉bene eta hegelalo ale gala katupuimiti Niyapolisi habamo dito nikuliya꞉ma꞉. 12 Ba꞉bene a haka gabodo gala katolamete Pilipai ko habamo ba꞉bo nikuliya꞉ma꞉, ba꞉be Pilipai haba ba꞉ Ma꞉sadoniya hopoeno konomo habala, ba꞉bema꞉ komo Loma habanapi hiliyonomate ibino hoponomone pelamete ba꞉be habalo pemedehonama꞉. Ba꞉bene ale komo hegelalo ba꞉bolo emeda꞉tepate, 13 Yu tawakalubino okoha꞉ talona hegelalo ale ba꞉be haba miya꞉pate tuli dodamo dito nepalaguya꞉ma꞉ mabu a ba꞉ma ka꞉na emalagidoluya꞉ma꞉, diyala, Yunapi kapiyakapiyate Godotamo toetoe tabo ga꞉lama꞉ ba꞉bamo da꞉ pekapiyuimimina꞉. Ba꞉bene komo kamenakamenate kapimilo da꞉pola꞉nuya꞉, ale ibi nulamete iba꞉go nahiditi tabo ba꞉bo nega꞉luya꞉ma꞉. 14 Ba꞉bi kamenakamena ipuwalo eta dogodogodawate na꞉lutiya꞉, ebeno mahilo ba꞉ Lidiyatela, ebe ba꞉ Tayataila habanapila ba꞉gala ebete hawihawi kaliko kolowami ipuwalo koko mani buwatenakui. Ba꞉moe kamenate hibi Godo badikuminakui, ba꞉bene Polote Ya꞉sukunu komoma꞉ tabo dolamagiya꞉, Kodawate ebeno tepo ipuwa ba꞉bo a꞉hiya꞉midamiya꞉ ebete tabo hibinomolo kolawema꞉. 15 Ba꞉bema꞉ Lidiyako ba꞉gala ebeno genamanapi, ale ibi beyamo wadulatelete ebete a ba꞉ma ka꞉na kiyaa꞉miya꞉, “La꞉le na Kodawa Ya꞉sukunu eta hibima꞉ mididawama꞉ hibilo da꞉ga꞉lama, wadiyala la꞉ pelamete naeno genamalo na꞉pemediya꞉la꞉.” Ba꞉bene ebete a koamo da꞉toea꞉mehuya꞉ ale ebeno tabamo papamila꞉hate eba꞉go dito pelamiya꞉ma꞉.
Pilipai Ko Haboeno Watowatopa꞉te Poloko Ba꞉gala Sailasiko Du Genamamo Diya꞉hekiya꞉
16 Komo hegela da꞉petohuya꞉, eta tetelo ale Godotamo toetoe tabo ga꞉la habamo gala da꞉katolamiya꞉ma꞉, gabo tetelo komopino huiyaha꞉ oko bohelete ago ba꞉bo aluguya꞉. Ebe kuba gobogobagoenola, ba꞉be kuba gobogobote ebeno olamagi ipuwado tawakalubi begoelamenakui kebe hiya꞉hiya꞉ komate iba꞉tamo dikulimina꞉, ba꞉bema꞉ ba꞉be boheleno namutuluba꞉te ebeno pakani komo ododi ipuwado tawakaluba꞉godone koko mani buwatenakuya꞉. 17 Ba꞉bene ba꞉be bohelete aeno gala hapuni Poloko ba꞉gala a ba ta꞉matoe gaa꞉tepahalo ba꞉ma ka꞉na negoiya꞉, “Ba꞉moi dubu ba꞉ Hununomo Godokono okopila! Iba꞉te la꞉ kokiyalamema꞉na꞉ta la꞉ ka꞉ka꞉ mula꞉ komo kebe gabodo na꞉ka꞉laweoma!” 18 Komo hiliyonomo hegelalo ebete atamo ba꞉ ba꞉ba ka꞉na ewagelenakui, ba꞉bene eta tetelo Polote menemenema꞉ eda꞉te boheletamo ohobigate kuba gobogobo ba꞉bo kiyahamiya꞉, “Nale Ya꞉su Kelisokono mahilamo ama꞉ bikiyahamemata, ama꞉ ebegodone nuluhuka!” Ba꞉ba tetenomolo kuba gobogobote bohelegodone ba꞉ dito uluhukuya꞉.
19 Ba꞉bema꞉ boheleno namutuluba꞉te ba꞉moe komo umiti iya꞉tawahuya꞉, ba꞉be bohele ipuwado ibino mani lawe gabo ba꞉ a꞉wibo. Ba꞉moe mabuma꞉ iba꞉te Poloko ba꞉gala Sailasiko heloamo uwatete, ba꞉be Pilipai ko haboeno watowatopa꞉te kebolo ka꞉pola꞉nuya꞉ ba꞉be kolowami habamo ba꞉bo wadimuya꞉taliya꞉. 20 Ba꞉bene iba꞉te ba꞉bi Loma gabomani dubuino holoholo hapuamo ibi magatalete na꞉nega꞉luya꞉, “Ba꞉moi Yunapi dubu netewa iba꞉te aeno haba bekubahimina! 21 Ibino tutumu hiya꞉la, a Lomanapino tutumu huiyaha꞉, ba꞉bema꞉ ibino iya꞉tumi komote a bikiyaa꞉mena aeno hidohido kukala kowakalamima꞉!” 22 Ba꞉bene ba꞉ba tetelo komo habalubi hiliyonomate Poluino ododili komokomoma꞉ atu kuba tabo bekaga꞉luya꞉.
Ba꞉bema꞉ Loma gabomani dubate ibi netewapino kaliko heloamo pipikulamelelamete komo alaholohopi ba꞉bo kiyalamiya꞉ ibi giya꞉pa꞉pa꞉mo ka꞉na꞉miga꞉latilima꞉. 23 Ba꞉bene ibi kubanomamo a꞉na꞉miga꞉latiliti iba꞉te Poloko ba꞉gala Sailasiko du genamamo niya꞉hekete, ba꞉bene du genama umidawa na꞉kiyamiya꞉ ebete ibi hidamo kulamenatema꞉ iba꞉te alahutikapoma꞉. 24 Ba꞉bema꞉ du genama umidawate ba꞉be tabo duliya꞉, ebete ibi du genama ipuwanomamo magatalete ibino nato keha gugamo newadulatelelamete ibi dito nimiya꞉paliya꞉.
25 Ba꞉be du iwa tetenomolo Poloko Sailasiko iba꞉te Godotamo toetoehonakui komo adikumi ohale akalapihonakuya꞉. Ba꞉bene gabomana꞉te komo dubu ibino kuba ododili mabuma꞉ du genamamo ya꞉lo da꞉miya꞉tiya꞉ ba꞉bi dubate Poloko Sailasiko ibino komo ba ulihona, 26 ba꞉ba tetenomolo ko wima꞉la꞉te penate du genama kubanomamo ba pagegetena, gigihote ha꞉kiya a꞉hilamenate du genamanapino kokotoeno auli halete ha꞉kiya ba꞉bo ta꞉teholameniya꞉. 27 Ba꞉bene du genama umidawate ebeno genamanomolo mahiganate du genamoeno gigiho ya꞉lo a꞉hilame da꞉pulameniya꞉ ebete nemalagidoloniya꞉, du genamanapi hiliyonomate ba꞉ alahutiha. Ba꞉bema꞉ ebete tole konomo lawenate ebeno alaholo gili magubutinate ebe ha꞉kiya ebeno ape ahohamidanama꞉ ba ewagelena, 28 ba꞉ba tetenomolo Polote ba꞉be komo uminate ebe na꞉goepatemeniya꞉, “A꞉iye! Ama꞉ ha꞉kiya ama꞉ akanakapuma꞉la꞉! A hiliyonomo moela, kalahutihoha꞉!”
29 Ba꞉ba tetelo du genama umidawate ebeno hopopi begoelameniya꞉ iba꞉te alo kowadahenama꞉, ba꞉bene ebete du genama guamo tola꞉go tiyonomolo na꞉pa꞉ganate, Poloko Sailasiko ibino nato mabamo neganate ba꞉bo nilililaniya꞉. 30 Ba꞉bene ebete ibi netewapi du genamane puluhukulatelenate ba꞉bo pegoelameniya꞉, “Koko dubala꞉, na bada komo ododiti Godogodone ka꞉ka꞉ mula꞉ komo ebo na꞉ka꞉lawemo?”
31 Iba꞉te na꞉huiyaniya꞉, “Ama꞉ Kodawa Ya꞉suku hibima꞉ na꞉mida꞉, ba꞉bene ebete ama꞉ ba꞉gala amia꞉no genamanapino ka꞉ka꞉ komula꞉lelamema꞉na꞉ta.” 32 Ba꞉bene iba꞉te du genama umidawa ba꞉gala ebeno genamanapa꞉tamo Kodawa Ya꞉sukunu tabo ba olamagimina ebeno komo ba꞉bo hawakaliminiya꞉. 33 Ba꞉bema꞉ ba꞉ba tetenomolo du genama umidawate ibi netewapino bugumu ukulalelamenate, iba꞉te huiyatiya ebe ba꞉gala ebeno genamanapi hiliyonomo beyamo dito wadulateleniya꞉. 34 Ba꞉bene du genama umidawate Poloko Sailasiko ibi ebeno genama guamo magatalenate baa꞉ ba꞉bo nikalameniya꞉. Ba꞉ hibila, ebe ba꞉gala ebeno genamanapa꞉te konomamo kalakalahaniya꞉, mabu iba꞉te ba꞉be dulu ibino hibima꞉ midi komo Godotamo a꞉miya꞉teniya꞉.
35 Ba꞉bene hegelate da꞉powalohuya꞉ Loma gabomani koko dubate komo polisi dubu du genama umidawatamo ba꞉moe tabago poelamiya꞉, “Ama꞉le ba꞉bi dubu netewa du genamane dito nuluhukulatela꞉.”
36 Ba꞉bene du genama umidawate Poloko atu tabo bekanikiyamiya꞉, “Gabomani koko dubate tabo a꞉poema꞉, nale ama꞉ ba꞉gala Sailasiko la꞉ ba꞉moe du genamane kuluhukulatelema꞉. Ba꞉bema꞉ ka꞉lo la꞉ uluhukuti kalakalago na꞉toala꞉.”
37 Huiyatiya Polote ba꞉bi polisi dubu ulamelo iba꞉tamo na꞉goiya꞉, “Ao, ale dito a꞉kuluhukama꞉. La꞉eno koko gabomani dubate ha꞉kiya na꞉pelama꞉mena꞉ a kopuluhukua꞉tema꞉, mabu a netewapa꞉te ba꞉moe hopolo Loma gabomanino pepago wapata꞉nama꞉,* ba꞉gala ale kuba ododihino iba꞉te aeno komo hidamo kanagiya꞉midaa꞉meha꞉, iba꞉te huiyatiya a giya꞉pa꞉pa꞉mo a꞉na꞉miga꞉titi du genamamo dito iya꞉hekiya꞉. Ba꞉bema꞉ ka꞉lo ibi ubila a diya gabodo gelebadia꞉go dito koea꞉mema꞉. Ao, iba꞉te dopamo a na꞉pua꞉ma꞉mena꞉!”
38 Ba꞉bene polisi dubate tolamete Polokono tabo koko gabomani dubu da꞉nikiyalamiya꞉, ba꞉ba tetelo ba꞉bi dubate Poloko Sailasiko Loma gabomanino pepago wapata꞉ komo uliti koamo toletolehuya꞉. 39 Ba꞉bema꞉ iba꞉te pelamete Poloko Sailasiko iba꞉tamo nolata tabo pega꞉late ibi konomamo petoelameholiya꞉, iba꞉te Pilipai ko habane eta hopamo gelebadia꞉go kotoma꞉. 40 Ba꞉bene ibi netewapa꞉te du genamane puluhukuti, iba꞉te tote dopamo Lidiyakono genamamo nodolote, ba꞉bolo iba꞉te hibima꞉ midipi ekaki da꞉nulamiya꞉, komo owalubi tabo nikiyahalamete Pilipai ko habane ba꞉ dito tuya꞉.
* 16:37 Poloko tetelo Loma gabomana꞉te ibino Itali hoponapi kapiyatamo ba꞉bako pepa ikalameholenakuya꞉, iba꞉te komo hiya꞉hiya꞉ hopolo ba wapata꞉lame ba꞉bi hopoeno gabomanino okopa꞉te temeteme iba꞉tamo ikalamekapoma꞉. Ba꞉bema꞉ ba꞉bako pepagoeno lumagiti hibi kuba ododiha꞉ tetelo eta gabomani dubuti ebeno komo hidamo anagiya꞉midameheno temeteme ebetamo dito dikamemene, ba꞉be mabuma꞉ Loma koko gabomana꞉te pelamete ba꞉be gabomani dubutamo konomo kuba huiya kopikamema꞉na꞉. Poloko Itali hoponapiha꞉, ebe Yu lumagila. Huiyatiya ebete Tasase ko habalo da꞉hawakaluya꞉, ba꞉ba tetelo ebete Loma gabomana꞉godone pepa a꞉lawiya꞉, mabu Loma gabomana꞉te Tasase habanapa꞉tamo konomamo ba kalakalaha ibi hiliyonomatamo ba꞉bako pepa dito ikalameholiya꞉, iba꞉te ibino Itali hoponapa꞉tamo dikalamenakui ba꞉ba ka꞉na.