12
Gwosoy kwôlo gengiɲ sa bay yagê tiɲaɗor
(Mt 21: 33-46, Lk 20: 9-19)
1 Jésu kôlji gwosoy kwôlo ɗaŋgi kôl iyôŋ ba: «Gawra wo pôni yage tiɲaɗor. Ôbi ay haba woɲ gerem a sara. Ôbi pi iyom wô uwôriɲ yêre ya. Aɲ ôbi li iyére to dami toɲ gemé yagê bi wo hen sara. Menba, ôbi biɲ bay yagê tiɲaɗor yagê wori bi wo hen aɲ bay têbri naɲ geserê geserê aɲ ɗiɲ yiri ôriɲ kergare. 2 Kiriɲa geserê né tiɲaɗor sa niɲ na, ôbi jé mana wori ô uɲé bay gemé tiɲaɗor hende to hen bi ôbi ré ô eŋgé kwa yêre wori eraɲ biri. 3 Bay gemé tiɲaɗor hende to hen na, ɓerji mana bi wo sê aɲ dageri hô kôbri seŋge. 4 Ôbi iyé tiɲaɗor na hô jé mana wori kwo ɗaŋgi menba, bay gemé tiɲaɗor bay ka hen hô sêri biri iyare sari a men, tiréri a men. 5 Ôbi iyé tiɲaɗor na hô jé mana wo ɗaŋgi sôŋ menba, bay gemé tiɲaɗor na diri. Menba, ôbi hô jé ka ɗaŋgi kwône menba, bay liji na mega bi wo bay na liɲ ka tumô hen iyôŋ. Bay sê ka pôni men, bay duu ka pôni men. 6 Niɲba, kemari wo ôbi piri hen a ba. Ôbi jéri ligirji a mega gerɲé jé aɲ kôl iyôŋ ba: ‹Ôbi ba, bay a kemnaɲ tini tô.› 7 Niɲba, bay gemé tiɲaɗor na kôliɲ yirji iyôŋ ba: ‹Na ôbi emê cibré ibari bi a na, eraŋge, na deréŋgeri aɲ aŋga cibré ibari a kêm na na baɲge.› 8 Menba, bay ɓiri diiri aɲ uwôl temayri kelaŋ wolé naɲ yagê tiɲaɗor.»
9 «Ôbi iyéy tiɲaɗor a lê iyeŋ niɲ ba? Ôbi a sa deré bay gemé tiɲaɗor aɲ a biɲ ka ɗaŋgi gemé. 10 Ken dêŋse kwôlê bi wo hen bô magtubu a ré ba?
‹Keram bi wo bay ɗé iyére na kaɲni hen na,
ôbi a hô yé keram woɲ ɗé tô iyére.
11 Na Kelma a lê hen iyôŋ aɲ na aŋga dami gaɲ+.› »
12 Bay sa Jubɲê woge geré ciré ɓeré Jésu niɲba, bay hariɲ kwônê ɓiɲé, wôsa bay hôn dô wo gwosore to ôbi ré kôl hen na, ré gengiɲ na sarji. Menba, bay ôrji wolé aɲ ligiri a.
Têbê wôgê wo Sésar
(Mt 22: 15-22, Lk 20: 20-26)
13 Bay jé *Parisiɲêɲê ka pôni naɲ ɓiɲé ka *Hérôd ligi Jésu a wô ɓeréri sa kwôli kelêri a. 14 Bay sa kôli iyôŋ ba: «*Rabi, nini hôn wo kwôli kelêrem kêm na, na kwôlê woɲ tiri men, kwôlê bi wo pôn hen a jeré kôliɲ ɓiɲé kêm a men. Wôsa ju dô tu kwôni ré men, ju gelji naɲ geré wo Emen naɲ tu kwôlê a men. Hen iyôŋ na, têbê wôgê wo kelma wo dami *Sésar na, na aŋgaɲ lê laba, na aŋgaɲ lê ré ba? Niné têbri laba, niné têbri ré ɗi ba?»
15 Jésu hôn gwosore toji hende to hen dô aɲ kôlji iyôŋ ba: «Wô mi a kené sél bôn iyôŋ ba? Ayêŋge selé pôn ben na na gelé.»
16 Bay aya selé hende to hen biri. Menba, Jésu eŋgereji iyôŋ ba: «Sa kwôni wo yi yé na naɲ aŋga bay ɗi yé na ba, gengiɲ na sa i ba?» Menba, bay uwôli sara ré na to kelma wo dami Sésar.
17 Menba, Jésu kôlji iyôŋ ba: «Aŋga na ka Sésar ba, ken biɲ Sésar, aŋga na ka Emen ba, ken biɲ Emen.»
Menba, tiniji ge kay sa kwôlê wo Jésu kôl hen.
Kwôlo gengiɲ sa jê sé kamɲê wo ɓiɲé ka ma
(Mt 22: 23-33, Lk 20: 27-40)
18 *Sadusiɲêɲê ka kôl iyôŋ ba ɓiɲé ka ma ré jê sé kamɲê ré kwôy hen, eraji ligi Jésu aɲ eŋgeriri kwôlê kôl iyôŋ ba: 19 «Rabi, tôô to *Moyis na kelêna iyôŋ ba: ‹Hena kwôni ré ma aɲa ré ɗi tamni mamare aɲa hende ré yê ré tô na, yêni kwôni wo ma hen na ré eŋge turgôri aɲ ré yêɲ kamrê biɲ yêni wo ma hen+.› 20 Niɲ na ɓiɲé ka pôni na jurgem tô yêniɲare a. Kwo iyêri eŋge iyore menba, ma baa yê kema. 21 Ôbi cêgeri eŋge turgôri menba, ôbi ma baa yê kema. Are bay ka hen sa sa kwo subi a a men. 22 Are bay ka hen sa sa ɓiɲé bay ka jurgem hen kêm ba wo bay ré yê kamrê. Menba, cêgeriji a kêm na, iyore hende to hen ma a men. 23 Kiriɲa ɓiɲé ka ma a jê sé kamɲê hen na, na i perê yênê ka jurgem hen a na kurô iyore na ba? Wôsa bay kêm na na kwôrɲêre.»
24 Menba, Jésu kôlji iyôŋ ba: «Kwôli kelêrŋge saŋgiɲ naɲ ken nono, wôsa ken hôn kwôlo yi bô magtubu to Emen a hen ré men, ken hôn ibé iyêrê wo Emen né a men. 25 Kiriɲa ɓiɲé ka ma a jê sé kamɲê na, imɲê a eŋgé yébé ré niɲ men, yébé kôba a eŋgeji imɲê ré a men. Niɲba, bay a yé mega *manê ka derômaraŋ a iyôŋ. 26 Kwôlê wo gengiɲ sa ɓiɲé ka ma na sé bay ré jê sé laba, ré jê sé ré ba ba, na ken dêŋse bô magtubu to *Moyis a kiriɲa Emen siɲ sari a kwa kam gurôɲê hen né ba? Emen na kôli iyôŋ ba: ‹Nôbi ena Emen wo *Abraham, kwo Isak naɲ kwo Jakwôb+.› 27 Emen na Emen wo ɓiɲé ka mô tu geɲ ɗiba ôbi na Emen wo ka ma hen né. Ermé kwôlê woŋge geriɲ naɲ ken kay damaŋ.»
Tôô to dami gôliɲ megêre
(Mt 22: 34-40, Lk 10: 25-28)
28 Ôbi derê tô tôô to Emen wo pôni toyji wo bay nariɲ menba, ôbi hôn wo Jésu ré uwôlji sara dô. Ôbi uso ɗa aɲ eŋgere Jésu iyôŋ ba: «Tôô to yôŋ a na to dami ɗê megêre ba?»
29 Jésu uwôli sara iyôŋ ba: «Gel, tôô to tumô a na: ‹Toy *Israyêl, Kelma Emen wona na Kelma pôn nêŋ. 30 Aɲ já peré Kelma wom Emen naɲ bôô pôn men, naɲ tunum kêm men, naɲ ermé wom kêm men, naɲ néém kêm a men+.› 31 Gel kwo jôgiɲ wôô wori a na: ‹Gey megam mega ju geyiɲ yem hen iyôŋ. Tôô to ɗaŋgi to dami ɗê ka wôô hen ba naɲ+.› »
32 Ôbi derê tô tôô to Emen kôliɲ Jésu iyôŋ ba: «Rabi wo dôri, ju kôl na tiri kiriɲa ju kôl Emen ré na pôn nêŋ hari aɲ Emen wôni wo ɗaŋgi ré naɲ. 33 Aɲ bi jeré piri naɲ ermé wom men, naɲ néé wom men, jeré gey megam mega yem iyôŋ a men, na aŋga dô ɗê sargaɲê ka gay gay kêm hen.»
34 Jésu gel wo ôbi ré uwôli sara dô hen iyôŋ naɲ tu melênê menba, ôbi kôli iyôŋ ba: «Ju kelaŋ naɲ *emê iyére to Emen né.» Menba, kwôni wo ɗaŋgi erem wôsa eŋgeriri kwôlê ré niɲ.
Krist, na kwo kelma Dabid
(Mt 22: 41-46, Lk 20: 41-44)
35 Jésu ay tô geliɲ ɓiɲé are bô *iyéy Emen a kôl iyôŋ ba: «Wô mi a bay derê tô tôô to Emen ré kôl *Krist, kwo Emen dôri hen, ré na *kuŋga kelma Dabid ba? 36 Kelma Dabid naɲ yiri kôba Tunu toɲ hendi bô bôrê wôn bôri aɲ biri kôl iyôŋ ba:
‹Kelma Emen na kôliɲ Kelma wuɲê iyôŋ ba:
«Sa mô sa kôben woɲ gusurô,
kwôy wo na biɲ bay barem a yé aŋgaɲ sêlê têm+.» ›
37 Kelma Dabid naɲ yiri kôba uwôge gawra bi wo hen Kelma menba, iyeŋ a ôbi ré yé kuŋgari sôŋ ba?»
Jésu geliɲ ɓiɲé are gengiɲ sa bay derê tô tôô to Emen
(Mt 23: 1-36, Lk 20: 45-47)
Aɲ kwônê ɓiɲé toy kwôlê wori bi wo hen naɲ yi derê. 38 Kiriɲa Jésu gelji menba ôbi kôl iyôŋ ba: «Berêŋge dô wô bay derê tô tôô to Emen ka gey palê naɲ bargay ka yêŋnê wo ré gel wo ciré na ka damné hen men, gey bi bay ré liji dosé yôd yôd tu wolé men, 39 ka gey kiriɲ ka tumô bô *iyéy daɲare a men, kini emê are a hen a men. 40 Men, bay na bay mênêre are bô iyé yébé kaɲ mamê, aɲ wôsa lamiɲ tu ɓiɲé na, bay uwôl Emen ɗé ɗé ɗé, na ɗéɲ iyôŋ. Ɓiɲé bay ka hen na, kwôlê wo Emen a ulêji sarji a hen na, na kwôlê wo dami.»
Aŋgaɲ baliyare ka iyore toɲ mamne
(Lk 21: 1-4)
41 Jésu mô bul kwini si kiriɲ ka bay ɗiɲ sunugu lari ya hen aɲ ôbi bô kwônê ɓiɲé iyeŋ a bay ré bi lari ba. Ɓiɲé ka ôriɲ mê na, bay bi mê. 42 Iyore to pôni toɲ hende tu ɲa kôba era men, aɲ bi kam sélé wôô to nêm gursu pôn né hen. 43 Menba, Jésu uwôge bay tôri aɲ kôlji iyôŋ ba: «Na tu kwôlê a ené ena kelêŋge hen, mamne toɲ hendi nimré hende to hen na, bi ɗê ɓiɲé kêm ka ré sa bi hen. 44 Wôsa ɓiɲé bay ka hen kêm hen bi na gursu to bay ôriɲ doyre ré niɲ hen, niɲba, hende na, bi na lari kêm wo hende ôriɲ doyre wô keliɲ aŋgaɲ emêre hen.»
+ 12:11 Kurôŋ kibé 118: 22-23 + 12:19 Détéronôm 25: 5-6 + 12:26 Sé nô 3: 2-6 + 12:30 Détéronôm 6: 4-5 + 12:31 Lébitik 19: 18 + 12:36 Kurôŋ kibé 110: 1