Ta̱ Uwo Bolofe̱i̱
Jonha̱ Nala̱i̱
Tawale Ta̱
O Jon e̱me Yesuha̱ dabai degedi o ta.* E̱ge yo͟͡u e̱ hu̱do Jonbe nala̱diyo mei. E̱me Yesuha̱ mogoyodeno͡u nala̱gadi.
Godiha̱ ta̱ kuguo olo͡u fe̱i̱ Jonha̱ nala̱gaibe kuhe̱:
Ta̱ Uwo Bolofe̱i̱ Jonha̱ Nala̱i̱
Egei Sasafe̱i̱ Jonha̱ Nala̱ma Ne̱i̱
Egei Sasama Jonha̱ Nala̱ma Ne̱i̱
Egei Koma̱ Jonha̱ Nala̱ma Ne̱i̱
Mogogou Ta̱ Yesu Kelesuha̱ Jonko͡u Hegi
Jon e̱me gisiai kelegebe, Yesu sesele sulugi, odo degeimo͡u be, e̱ kuguo su̱do nala̱gai.
Ta̱ Uwo Bolofe̱i̱ Jonha̱ Nala̱i̱ kuguo kuoko͡u be, e̱ge Yesube Ta̱ Bolo̱do ke̱yode nala̱i̱. Ta̱ Bolo̱do kaha̱ o bagama hagua, o sasa̱i̱ dibo͡u de delei. Jonha̱ o sasa̱i̱ olo͡u fe̱i̱ Godiha̱ Dihi Yesuko͡u damale̱yodemabadomo͡u, Yesube Kelesu, Godiha̱ maka dege tobo͡u mo͡u, di mamo͟͡uyadomo͡u hagueiyode nala̱i̱. O koyoha̱ Yesuko͡u damale̱yodebabe, o ke̱me fi̱ tofousogo tofousogo tofolo͡u ke̱ molo͟͡uyode nala̱i̱.
Haba tabe Jonha̱ge ta̱ makai su̱do Yesuha̱ hehegiei ke̱ nala̱gai. Sa sibige̱ ko͟͡umaha̱ bi su̱do kuoko͡u ta̱ makai ke̱ tobo͡u dibe, Yesuha̱ damale̱yodele kaha̱ midiho̱ ke̱ dimoko͡u hehegiedi. Kegei degemo͡u, ta̱ makai kuguo kuoko͡u nala̱i̱be wibo͡u, hue̱i̱bo͡u, o͡u bo͡u, hoho̱bo͡u, tigi kolo hue̱i̱ gofo͟͡udobo͡u, wai sipsip dia daladi obo͡u olo͡u fe̱i̱ koko͡u ma̱ tobou ke̱ nala̱gai.
Kuguo Jon ko͟͡umaha̱ ta̱ sibige̱ tano͡u tano͡u olo͡u fe̱i̱be kuhe̱:
Ta̱ Hiye 1
Ta̱ Bolo̱do kaha̱ o baga haguamo͡u o sasa̱i̱bo͡u de delei.
Ta̱ Hiye 2-4
Yesuha̱ e̱ hu̱bo͡u e̱ nele̱bo͡u hiyedo ke̱ dimoko͡u hegilamo͡u midiho̱ gehe̱ gehe̱ yoma milo͡u gai.
Ta̱ Hiye 5-10
Yesuha̱ e̱ dabai degeligibe, misiholo duwodi sawisieibo͡u, Godiha̱ sawisiei hiye ke̱bo͡u olo͡u fe̱i̱ hehegiedi.
Ta̱ Hiye 11-12
Yesu e̱ sa Judiabo͡u Jerusalembo͡u kele ile folo sumo͡u, hiye o kedia̱ e̱ walamo͡u do̱u̱susulo i
Ta̱ Hiye 13-17
Yesuha̱ e̱ dabai degedi o kedia̱moko͡u, a̱me ni̱ to͡u fogo͡u, ma̱ Ayeko͡u boholo͡u ma̱ ileyode tobou.
Ta̱ Hiye 18-20
Yesu e̱ do duguo tolomo͡u, haba hagua̱ gehe̱ degei.
Ta̱ Hiye 21
Yesuha̱ e̱ dabai degedi o kedia̱moko͡u haba tage tama̱ degei.
Ta̱ Bolo̱do kaha̱ o baga haguamo͡u o sasa̱i̱bo͡u de delei
1
(Ta̱ Hiye 1)
Ta̱ yo͟͡u kegeno͡u dalale ta̱ kaha̱ o bagai
1 Afudo, Godiha̱ bi ta milo͡u li mei kelegebe, Ta̱ Bolo̱do ke̱me yo͟͡u kegeno͡u delei. Ta̱ ke̱me Godibo͡u de delei. Haba Ta̱ ke̱no͡u be e̱me Godi. 2 Afudobe, Ta̱ Bolo̱do ke̱me Godibo͡u de delei. 3 Godiha̱ degeiye, Ta̱ Bolo̱do kaha̱ bi olo͡u fe̱i̱ milo͡u gai. Haba Ta̱ Bolo̱do ke̱me ta deleli mei debabe, bi olo͡u fe̱i̱ ta tama̱ degeli mei. 4 Ta̱ Bolo̱do ke̱me fi̱ gehe̱ yo͟͡u kegeno͡u dalale ke̱ ne̱di o. O sasa̱i̱ye e̱ dugumo͡u be, hoho̱ hiyedo ke̱ dugulo idi. 5 Hoho̱ hiyedo kaha̱ hulia̱ koko͡u hoho̱gumo͡u be, hulia̱ kaha̱ge hoho̱ ke̱me ta somo͟͡udiyo mei.
6 Kegemo͡u, Godiha̱ o ta tobo͡u mo͡u haguei, e̱ hu̱be Jon. 7 Jon e̱ hagueibe, hoho̱ hiyedo ke̱ hehegielamo͡u haguei, o sasa̱i̱ olo͡u fe̱i̱ damale̱yodemabadomo͡u. 8 E̱me hoho̱ hiyedo ke̱ mei. E̱ hagueibe, hoho̱ hiyedo ke̱no͡u hehegielamo͡u kuhe haguei. 9 Hoho̱ ke̱me damale̱do hoho̱. O sasa̱i̱ olo͡u fe̱i̱ dimoko͡u hoho̱gudi kaha̱ hagualadi.
10 Godiha̱ degeiye, Ta̱ Bolo̱do kaha̱ sa sibige̱ olo͡u fe̱i̱ ko͟͡u ko͡u milouye, ke̱no͡u si e̱ sa sibige̱ kuoko͡u migile dalamo͡u be, sa sibige̱ o sasa̱i̱ kedia̱ge e̱me ta tawale ili mei. 11 E̱me yo͟͡u e̱ sabeko͡u hagua fele̱i̱ye, ke̱no͡u si yo͟͡u e̱ obiyei kedia̱ge e̱moko͡u hoho̱ degele ili mei. 12 O sasa̱i̱ e̱moko͡u hoho̱ degemo͡u, damale̱yodele imo͡u be, e̱ degeiye dia̱me Godiha̱ sisigo̱ degele i. 13 Godiha̱ sisigo̱ degei ke̱me aye adio͡u kedia̱ bi mei, to͡u ha̱ bi mei, o ta e̱ bi meido. Godiha̱ sisigo̱ degei ke̱me Godiha̱ yo͟͡u e̱ bino͡u.
14 Ta̱ Bolo̱do kaha̱ o baga hagua fele̱mo͡u, o dibo͡u de delei. Di dugube, e̱ hu̱bo͡u, e̱ nele̱ hiyedo ke̱bo͡u de dalamo͡u dugu. Aye Godiha̱ yo͟͡u e̱ hu̱ya e̱ Dihido ke̱ tobo͡u mo͡u hagua dalali, di habaguguemo͡u, e̱ Ayeha̱ ta̱ damale̱do ke̱ dimoko͡u hehegiei. 15 Jonha̱ o kaha̱ degele ke̱ hehegiedibe, e̱ ta̱ hili̱gedo, o ma̱ habage haguale o kaha̱ge a̱me gaba feleido. Yobe, a̱ deleli mei kelegebe, e̱me yo͟͡u kegeno͡u delei kaha̱.
16 E̱me o habaguguedi o kaha̱ degemo͡u, e̱ di hiyedo habaguguemo͡u idi. 17 Godiha̱ Moses tobo͡u mo͡u, ko͡u guai o kedia̱moko͡u e̱ kuolo͡u ta̱ ke̱ ko͡u ne̱i̱. Ke̱no͡u si Godiha̱ haba tobo͡u mo͡u, Yesu Kelesuha̱ hagua, di habagugueguomo͡u, e̱ ta̱ damale̱do ke̱ dimoko͡u hegi. 18 Godibe o tae ta duguli meido. Godiha̱ e̱ Dihi diliebe bolo̱u̱ mei, tano͡u fe̱i̱do, yo͟͡u e̱ Dihido, e̱ Ayeha̱ duwo koko͡u duwo, e̱no͡u si e̱ Aye duguomo͡u, dimoko͡u ko͡u hegi.
Fafeleya degedi o Jonha̱ egei tobou
(Matyu 3:1-12; Mak 1:7-8; Luk 3:15-17)
19 Juda hiye o, sa Jerusalem tie kedia̱ge mogo͡u du dalaguadi obo͡u,* Livaiha̱ hu̱ti obo͡u kedia̱ tobo͡u mo͡u ya, Jonko͡u na̱me koyo? de yodulo i. 20 Kege yodulo imo͡u, e̱ ta ogo͡u gali mei, tama̱ dege, a̱me Godiha̱ makai o Kelesu* meiyodei. 21 Dia̱ yodulo i, hababe na̱me koyo? Na̱me Elaija? Ke̱ mei, a̱me Elaija mei. Na̱me habage-degele-duguo-tobo͡u di-o ei e̱ haguale ke̱ baha duwogua o ke̱? Ke̱ mei, a̱me o ke̱ meido. 22 Dia̱ e̱moko͡u haba yodulo i, na̱me koyo? O eimoko͡u tobo͡u mo͡u haguasiei kedia̱moko͡u be, eige kage tobolo͡u? Na̱ge no͟͡usiebe kage tobo͡u ya? 23 E̱ habage-degele-duguo-tobo͡u di-o Aisaiaha̱ ko͡u tobou saga̱i̱ kegeno͡u,
Hebe mei mihi̱no͡u sa kelege Hiye Oha̱ e̱ a do̱u̱susumabeede tobolo͡u ta̱ uwo ke̱, Aisaia 40:3
ke̱me a̱no͡u.
24 Juda hiye o kedia̱ tobo͡u mo͡u haguasiei, o ilo kelebe Farisi o. 25 O kedia̱ne Jonko͡u ko͡u gue yodulo i, na̱me Godiha̱ makai o Kelesu mei, na̱me Elaija mei, na̱me habage-degele-duguo-tobo͡u di-o ke̱ mei debabe, kageimo͡u na̱ o sasa̱i̱ fafeleya degeiya? 26 Jonha̱ ko͡u gue tobou, a̱ge ta̱leko͡u no͡u fafeleya degedi. Ke̱no͡u si o tabe ni̱bo͡u de kile ko͡u dalaye, ni̱ge ta tawale iyo mei. 27 O ke̱me ma̱ habage haguale. E̱ hu̱be folodo dala kaha̱ degemo͡u, e̱ hagubabe, a̱ge e̱ abogo͟͡u moso̱ ka̱i̱ ke̱me ta tegile saga̱i̱ mei. 28 Jonha̱ ta̱ olo͡u fe̱i̱ ke̱ toboube, sa Betaniko͡u ge tobou. Sa ke̱me to̱ Jordan ilobo͡u dala. Koko͡u ge Jon e̱ o sasa̱i̱ fafeleya degedi.
Yesube Godiha̱ wai sipsip wili
29 Sabiyoumo͡u, Jonha̱ Yesu e̱moko͡u hagumo͡u duguomo͡u tobou, duguma, Godiha̱ wai sipsip wili e̱me hagulu kuhe̱. E̱me sa sibige̱ o sasa̱i̱ di midiho̱ kasaga̱i̱ ke̱ igile mugulamo͡u hagulu. 30 O ko͟͡ume, a̱ o ma̱ habage haguale o taha̱ge a̱me gaba feleido. Yobe, a̱ deleli mei kelegebe, e̱me yo͟͡u kegeno͡u deleiyodeibe kuhe̱. 31 A̱ne e̱me defe̱i̱do o ke̱dade tawali meiye, ke̱no͡u si Israel o sasa̱i̱ ni̱ e̱ tawamabadomo͡u, a̱ ni̱ kuhe ta̱leko͡u fafeleya degega dala.
32 Kegemo͡u, Jonha̱ e̱ dugu ke̱ ko͡u gue hehegiei, Duo Bolofe̱i̱ha̱ hebenito͡u ge sio isusu baga fulo͡u migile e̱moko͡u biyoumo͡u duguyodei. 33 A̱ne e̱me defe̱i̱do tawali meiye, ke̱no͡u si o a̱moko͡u tobo͡u mo͡u, ta̱leko͡u fafeleya degeli kaha̱ a̱moko͡u ko͡u gue ko͡u tobou, na̱ dugulobe, Duo Bolofe̱i̱ha̱ o ta koko͡u migile duwoba dugubabe, ke̱me o e̱ Duo Bolofe̱i̱ha̱ nele̱yeno͡u o sasa̱i̱ fafeleya degeleyodeibe kehe̱. 34 A̱ duguo tawalemo͡u, ni̱moko͡u ko͡u gue ko͡u tobou, o ko͟͡ume damale̱do Godiha̱ Dihiyodei.
O kamadia kege Yesuha̱ dabai degedi o degele i
35 Sabiyoumo͡u, Jon e̱ haba e̱ dabai degedi o bolo̱u̱bo͡u de kele tefeleiguei. 36 Tafalaguali dugube, Yesu hagua doho͡u go͡u imo͡u, Jonha̱ tobou, ni̱ duguma, Godiha̱ wai sipsip wilibe ili kuhe̱. 37 Dabai degedi o bolo̱u̱ ke̱dilie ta̱ ke̱ dulomo͡u, diliene Yesu sesele yai. 38 Youmo͡u, Yesuha̱ boholo͡u mo͡u dilie duguomo͡u, yodu, nele ke̱i̱ tagaiya? Dilie yodulo i, Rabai, na̱me kili̱ya tiadiya? Ta̱ Rabai kaha̱ sibige̱be Tisa Hiye. 39 Yesuha̱ tobou, nele dugu haguama. Dilie habi degeimo͡u ya fologamo͡u, e̱ tiadi moso̱ ke̱ duguo, e̱bo͡u de kele dalaguali, hulia̱ degei.
40 O bolo̱u̱, Jonha̱ tobo͡u mo͡u, Yesu sesele yai tabe Andru, Saimon Pitaha̱ e̱ mala̱. 41 Andru e̱ toto ile, e̱ eye̱ Saimon duguomo͡u, Mesaiabe ele duguyodei. Hu̱ kaha̱ sibige̱be Grik ta̱ege Godiha̱ makai o Kelesu. 42 Kegemo͡u, Andruha̱ e̱ eye̱ Simon Yesuko͡u wolo͡u i. Yesuha̱ e̱moko͡u masemamo͡u tobou, na̱me Saimon, Jonha̱ dihi. Ke̱no͡u si ne̱ hu̱ tabe Sifasyodele ile. Grik ta̱ege Pita. *
Yesuha̱ o Filipbo͡u o Natanielbo͡u haguisai
43 Sabiyoumo͡u, Yesu e̱ sa Galiliko͡u fogo͡u ilamo͡u degei. E̱ o Filip geleguomo͡u, e̱moko͡u tobou, na̱ a̱ sesele hagua. 44 Filip e̱me sa Betsaida o. Andrubo͡u Pitabo͡u dia̱ sa tano͡u. 45 Kegemo͡u, Filipha̱ o Nataniel geleguomo͡u tobou, Mosesha̱ e̱ kuolo͡u ta̱ nala̱gai koko͡u,* o ta hagualeyodei ke̱me hagumo͡u, ei ko͡u dugulo i. Habage-degele-duguo-tobo͡u di-o kedia̱ne o kaha̱ degele ke̱ ko͡u nala̱ga i.* E̱me sa Nasaret o Yesu, o Josepha̱ dihi. 46 Natanielha̱ kesigiemo͡u yodu, sa Nasaret o? Sa Nasaretko͡u ge bi bolo̱ ta de tama̱ degele? Filipha̱ tobou, na̱ ile dugu.
47 Kegemo͡u, Yesuha̱ Nataniel hagumo͡u duguomo͡u tobou, o ke̱me Israel o bolo̱do. E̱me ogo͡u gai ta̱ tobo͡u diyo mei. 48 Natanielha̱ Yesuko͡u yodu, na̱ge a̱me kage duguo tawai? Yesuha̱ tobou, Filipha̱ na̱ haguisali mei kelegedo, a̱ge na̱me hebe kiyou yoko͡u duwomo͡u dugu. 49 E̱ tobou, Tisa Hiye, na̱me Godiha̱ Dihi. Na̱me Israel o sasa̱i̱ ei Hiye O. 50 Natanielha̱ kege tobo͡u mo͡u, Yesuha̱ ko͡u gue sima tobou, a̱ge na̱me hebe kiyou yoko͡u duwomo͡u duguyode tobou kaha̱no͡u, na̱ a̱moko͡u kuhe damale̱yodei. Habagesi, a̱ midiho̱ gehe̱ hiyedo milo͡u ba na̱ dugulo. 51 Yesuha̱ haba tobou, a̱ ni̱moko͡u damale̱do tobolo͡u kuhe̱, habage hebeni a so͟͡ugou dalaba ni̱ dugulobe, Godiha̱ e̱sol o kedia̱ge O Kedia̱ Dihi e̱ tageya foloma mu̱ma dele iba dugulo ile.
Yesuha̱ e̱ hu̱bo͡u e̱ nele̱bo͡u hiyedo ke̱ dimoko͡u hegilamo͡u midiho̱ gehe̱ gehe̱ yoma milo͡u gai
(Ta̱ Hiye 2–4)
* : Jon, kuguo ko͟͡u nala̱i̱ ke̱me fafeleya degedi o Jon mei. Yesuha̱ e̱ dabai o ta. * 1:19 Mogo͡u du daladi o ke̱me (‘pris’) Godiha̱ moso̱ kodu dabai degedi. Godibe tageto͡u dalamo͡u, ha o sasa̱i̱ kedia̱ hayedu dalamo͡u, e̱me mogo͡u du daladi. * 1:20 Kelesube Godiha̱ di mamo͟͡uyadomo͡u makai o. * 1:42 Hu̱ bolo̱u̱ kaha̱ sibige̱be Bogo. * 1:45 Stat 3:15, 49:10 * 1:45 Aisaia 7:14; Jeremaia 23:5