13
Ɓɔrse Ꞌtɛrlki maakse do *Raa ki
1 Kaaɗ kɛn se, jee mɛtin̰ge ɓaaɗo taaɗ Isa ki taa Galilegen ɓaaɗo tɛɗn *sɛrkɛ jaay ɓo, Pilat tɔɔlɗe kaaɗ kɛn naaɗe tɛɗ tɛɗ sɛrkɛ se. 2 Gɔtn se Isa tɛrlɗen ɔɔ: «Saapm naase ki num, ɔɔki Galilegen kɛn Pilat tɔɔlɗe se ɓo, tɛɗga jee *kusin̰ cir Galilegen ɓaa se paac la? 3 Gɔtɔ! ꞋBooyki mꞋasen taaɗa: kɛn naase jaay Ꞌtɛrlki te maakse do Raa ki te ey se, naase paac utu aki Ꞌkutn bin kici. 4 Lɔ jeegen sik‑kaar‑martn ɓee jɛrlɛ kꞋdaŋin̰ Siloe kɛn ooc doɗe ki jaay tɔɔlɗe se, gɛn naase ki num, jee Jeruzalɛm ki te dɛnɗe se, ɔɔki naaɗen kɛn ooy se ɓo, jee kusin̰ge cir jee ɓaa se paac la? 5 Gɔtɔ! ꞋBooyki mꞋasen taaɗa: kɛn naase jaay Ꞌtɛrlki te maakse do Raa ki ey se, naase paac utu aki Ꞌkutn bin kici.»
Kaal naagŋ taara ro ko ba kɛn ooj eyo
6 Gɔtn se Isa taaɗ ute kaal naagŋ taara ɔɔ: «Gaaba kalaŋ ɔk ko ba maakŋ jinɛnin̰ ki ɔɔ naan̰ ɓaaɗo je koojin̰a, naɓo ɔŋ te koojin̰ eyo. 7 Gaŋ naan̰ ɗeek deb kɛn tɛɗin̰ naaba maakŋ jinɛnin̰ ki se ɔɔ: ‹Aaka, ko kaagŋ se maam mꞋleega ɓaara mɔtɔ ɔɔ mꞋje koojin̰ naɓo mꞋɔŋ eyo. Ɓɔrse ɔg Ꞌgaaŋ undin̰ naatn, taa naan̰ lɛ ɗaar gaas gɔtɔ cɛrɛ sum.› 8 Num debm tɛɗn naaba se tɛrlin̰ ɔɔ: ‹Mɛluma, ɔn̰umsin̰ gɛn ɓaara kalaŋ daala; maam mꞋan̰ kuɗn mɛtin̰a ɔɔ mꞋutu mꞋan̰ kɔmb yɛɛn̰ɛ. 9 Bin sum ɓo ute naan̰ se kɔr ɓaar kuuy se, sɔm utu Ꞌkoojo ɗaam; kɛn naan̰ jaay ooj te ey lɛ, an̰ kɔgŋ kund naatn.›»
Isa ɛɗ lapia mɛnd ki *ɓii sebit ki
10 Ɓii kalaŋ, ɓii sebit ki se, maakŋ *ɓeege tun kɛn Yaudge lee tusn maak ki se, gɔtn se Isa ɓaa ɛnd maakŋ ɓee kɛn kalaŋ ɔɔ baag dooy jeege. 11 Gɔtn se, mɛnda kalaŋ ɔk kɔɔn̰ sitan ɔɔ gɔtn kɔɔn̰in̰ ɔkin̰ sum se, ɔkga ɓaara sik‑kaar‑marta. Ɔɔ kɔɔn̰in̰ se ɔkin̰ durunin̰ki tɛɗin̰ tap ɓo ɔŋ sɛɛj eyo. 12 Kɛn Isa jaay aakin̰ se, daŋin̰a ɔɔ taaɗin̰ ɔɔ: «Mɛnda Ꞌbooyo, maam se mꞋɔɔɗiga doi maakŋ kɔɔn̰i kɛn lee dabari se.» 13 Gɔtn se Isa ɔnd jin̰a do mɛnd kɛn se, ɔɔ mɛnd se naar ɔŋ lapia, iin̰ ɗaara sɛɛj tal ɔɔ baag *nookŋ Raa. 14 Gaŋ magal ɓee kɛn Yaudge lee tusn maak ki jaay aak Isa ɛɗ lapia mɛnd ki, ɓii sebit ki se, naan̰ maakin̰ taarin̰a. Gɔtn se naan̰ uun mindin̰ raan taaɗ jeege tu ɔɔ: «ꞋBooyki! Naajege se, jꞋɔkki ɓii mɛcɛ gɛn tɛɗn naaba. Bin se, debm je lapia ron̰ num, n̰Ꞌɓaaɗo daan ɓiige tun se. Ey num ɓii sebit se, ɓii tɛɗn naab eyo.» 15 Gaŋ Mɛljege tɛrlin̰ ɔɔ: «Aak jeegen kɛn tɛɗ roɗe aan gɔɔ jee taaɗ taargen mɛt ki ara! Maakse ki se, naŋa jaay aanga ɓii sebit ki num, kɔŋ kɔn̰ maraŋin̰a ey lɛ buurin̰a mɛtn bɛlɛn̰ ki ɔɔ an̰ tuutn gɛn ɓaa kɛɗn maan ey se? 16 Num mɛnd se lɛ, naan̰ mɛtjil *Abraam mala, ɔɔ aaka, gɔtn *Ɓubm sitange ɔkin̰ sum se ɔkga ɓaara sik‑kaar‑marta. Bɛɛki num, ɓii sebit ki se ɓo, jꞋan̰ kɔɔɗn don̰a maakŋ ji Bubm sitange tu se ey la?» 17 Kɛn jee taamooyin̰ge jaay ɓaa booy taar se, sɔkɔn̰ɔ ɓaa tɔɔlɗe; gaŋ jee dɛngen aak nakŋ‑kɔɔɓgen paacn̰ naan̰ tɛɗ se, maakɗe raapo.
Isa aal naagŋ taara ute kaam nakŋ kꞋdaŋin̰ mutard
(Mt 13.31‑33; Mk 4.30‑32)
18 Gɔtn se, Isa tɛr taaɗɗen daala ɔɔ: «Kɛn Raa utu Ꞌkɔsn gaar do jeege tu tap ɓo Ꞌtecn̰ aan gɔɔ ɗi? Maam mꞋan̰ kɔmb bɛyɛ ute ɗi? 19 *Maakŋ Gaar Raa se, tecn̰ aan gɔɔ kaam nakŋ kꞋdaŋin̰ mutardn ese se, kɛn gaaba kalaŋ uun ɔɔcin̰ maakŋ jinɛnin̰ ki. Kɛn naan̰ jaay ɔɔcin̰ sum se, naan̰ teece ɔɔ teep tɛɗ ko kaaga. Bini yeelge kic ɓo ɓaaɗo uj kujɗege tɛlɛtin̰ge tu.»
Isa taaɗ kaal naagŋ taara ute ɔrɔmɔ
20 Isa ɗeek daala ɔɔ: «*Maakŋ Gaar Raa se tap ɓo mꞋan̰ kɔmb bɛyɛ ute ɗi? 21 Naan̰ se tec aan gɔɔ ɔrɔm kɛn mɛnda jaay tɔs rujn̰ gɛmɛ ɗooc gɔrn magala ɔɔ kɛn naan̰ jaay deepin̰ga ɔɔ ɔmbin̰ga maak ki num, iin̰in̰ paac se.»
Ɗoobm kɛn ɔl jeege *maakŋ Gaar Raa ki
(Mt 7.13‑14,21‑23, 8.11‑12)
22 Kɛn Isa jaay ɓaa ɓaa Jeruzalɛm ki se, naan̰ aal teeco maakŋ gɛgɛrge tu ɔɔ maakŋ naaŋge tu ɔɔ naan̰ kɛn se, naan̰ lee dooy jeege. 23 Gɔtn se nam kalaŋ bini tɔnd mɛtin̰ ɔɔ: «Mɛluma, jee kɛn utu kaaj se, baat ey ne?» Gɔtn se Isa tɛrlɗen ɔɔ: 24 «Aayki kaamse ɛndki ute taa ɗoobm baata, taa maam mꞋɗeeksen mꞋɔɔ: jeege dɛna utu Ꞌje ɗoobm Ꞌkɛndɛ naɓo naaɗe an̰ kɔŋ kaas eyo. 25 Kɛn kaaɗin̰ jaay utu kaan se, mɛl ɓee utu kiin̰i ɔɔ Ꞌgaasn kaam taarin̰a ɔɔ naasen aki kɔɔpm naatn se aki baagŋ tɔnd kaam taara aki ɗeekŋ ɔɔki: Mɛlje, ɔɔɗjen kaam taara! Gaŋ naan̰ maak ki se asen tɛrl ɔɔ: Naase tap ɓo, iin̰kiro gayo? Maam se, mꞋjeelsen eyo. 26 Kaaɗ kɛn naane se, naase an̰ki taaɗn ɔɔki: naaje se jꞋɔso ɔɔ jꞋaayo ute naai tɛlɛ ɔɔ naai dooy jeege daan ɗoobjege tu kici. 27 Gaŋ naan̰ utu asen tɛrl ɔɔ: Naase iin̰kiro gay gay se, maam mꞋjeelsen eyo. Iikki naatn cɛɛm ki dɔkɔ, naasen paacn̰ jee tɛɗn *kusin̰ge se! 28 Gɔtn naane se, naase aki ɓaa keeme ɔɔ aki taan̰ naaŋsege kɛn aki ɓaa kaakŋ *Abraam, Isak ɔɔ *Yakub ute jee taaɗ taar teeco taar Raa ki paac maakŋ Gaar Raa ki; naɓo naase se, jꞋasen tuur naatn. 29 Ɓii kɛn se, jee mɛtin̰ge se aɗe kiin̰ gɔtn kaaɗa tookŋo ɔɔ jee mɛtin̰ge se aɗe kiin̰ gɔtn kaaɗa toocn̰ni, ɔɔ kɛngen mɛtin̰ge aɗe kiin̰ kaam kaam kooko ɔɔ kɛngen kuuy se aɗe kiin̰ kaam kaam bɔɔyɔ, ɔɔ paac naaɗe aɗe ɓaa utu tusn Ꞌkiŋg kɔsn ɓii laa ki ute maak‑raapo maakŋ Gaar Raa ki. 30 ꞋBooyki! Bin ɓo, jee kaam mɔɔtn se ɓo, utu Ꞌtɛɗn jee deet deete ɔɔ jee deet deet se ɓo, utu Ꞌtɛɗn jee kaam mɔɔtn.»
Isa ute *Ɛrɔd
(Mt 23.34‑39)
31 Naan̰ kɛn se sum ɓo, *Parizige kandum bini ɓaaɗo ɔŋ Isa ɔɔ ɗeekin̰ ɔɔ: «Ɓɛrɛ, iin̰ gɔti ki se Ꞌɓaa; taa Ɛrɔd se lɛ je ai tɔɔlɔ.» 32 Isa tɛrlɗen ɔɔ: «ꞋƁaa ɔŋki k‑bukumbɔɔ kɛn ese ɔɔ Ꞌtaaɗin̰ki ɔɔki: ꞋBooyo, maam se mꞋtuur tuur sitange ɔɔ mꞋɛɗ kɛɗ lapia jee kɔɔn̰ge tu jaaki ɔɔ mɛtbeeki; ɔɔ maakŋ ɓii k‑mɔtɔge tu se, maam mꞋnaŋ naabuma. 33 Bin num, jaaki, mɛtbeeki ɔɔ pɛlɛn̰ se, maam mꞋɓaa ute naanuma, taa ɗoobin̰ eyo kɛn debm taaɗ taar teeco taar Raa ki jaay Ꞌkooy Jeruzalɛm ki ey se.»
Isa eem taa Jeruzalɛm
34 Isa ɗeek ɔɔ: «Waay Jeruzalɛm, waay Jeruzalɛm, naai kɛn debm tɔɔl jee taaɗ taar teeco taar Raa ki ɔɔ jee kɛn Raa ɔlɗeno gɔti ki kic ɓo, naai ɓo debm tund tɔɔlɗe! Mɛt kando, maam mꞋje mꞋtusn gɛnige aan gɔɔ ko kɔrɔn̰j kɛn lee tus gɛnin̰ge taa bɛɛkŋ kɛyin̰ ki se, naɓo naase Ꞌjeki te eyo. 35 ꞋBooyki! *Ɓee Raase se utu Ꞌtooɗn kuuɗu. ꞋBooyki mꞋasen taaɗa: naan ki se, naase Ꞌje amki kaak kic ɓo amki Ꞌkɔŋ eyo, bini utu Ꞌkaan kaaɗ kɛn naase utu aki ɗeekŋ ɔɔki: Ɔn̰ Mɛlje Raa tɛɗn bɛɛn̰a do debm kɛn utu ɓaaɗo ute ro naan̰a!»