28
Njoka Yookiifarimbirirya Mʉkonwii wa Paúli
1 ˆTʉkafike tʉrɨ nkaasʉ nyambʉko, tʉkataanga ɨra ɨsɨ ˆyarɨɨngɨrɨrwa nɨ maaji nɨ Malíta ɨséwaa. 2 Vaantʉ va ɨyo ɨsɨ vakatʉteengya vyabooha mʉnʉmʉʉnʉ baa neembe sɨ vajáa vatʉmányire. Vakatʉkorerya mooto, maa vakatʉsea toote, sa mbula yaváa na kʉjáa kwatɨɨte mpeho. 3 Paúli akɨɨta noo sasawuta inkwi, maa akajivɨkɨra mootwii. Koonka, njoka ˆɨdɨ́ɨmwɨɨrwe nɨ irʉtɨra, ɨkamʉkoma, maa ikiifarimbirirya mʉkonwii wa Paúli. 4 Vaantʉ va ɨyo ɨsɨ ˆvakoone njoka iníngʼinire mʉkonwii wa Paúli, maa vakiiwyɨɨra, “Sɨ viri reka tʉkʉ, ʉhʉ mʉʉntʉ nɨ mʉʉlai, baa neembe ahónire ʉko mayiyii, mʉlʉʉngʉ wiitʉ ʉhʉ ˆtamʉkémeraa Ʉwoloki, sɨ arúmire ave nkaasʉ tʉkʉ.” 5 Maa kaa, Paúli akɨɨkonkomera ɨra njoka na mootwii, yeeye baa kʉva kɨɨntʉ chochoosi tʉkʉ. 6 Vara vaantʉ vakatuuba woojera asuuwe, au awye no kwya chaangʉ. ˆVakoone mpɨɨndɨ joodoma baa kʉva kɨɨntʉ chochoosi tʉkʉ, maa vakavarindʉla miiririkano yaavo vakaanda sea Paúli nɨ ʉmwɨ wa mɨlʉʉngʉ yaavo.
Paúli Yoomʉhorya Taáta Waala Mʉkʉ́ʉ́lʉ wa Malíta
7 Heehi na hara haantʉ vaantʉ ˆvajáa vatʉkóreriirye mooto, kʉjáa kwatɨɨte mawʉnda ya mʉʉntʉ ʉmwɨ ˆasewáa Púbulio. Ʉhʉ noo mʉkʉ́ʉ́lʉ wa ɨyo ɨsɨ ˆyarɨɨngɨrɨrwa nɨ maaji ajáa. Akatʉteengya vyabooha na kwaachwe, tukiikala kwa sikʉ itatʉ. 8 Mpɨɨndɨ jiijo, taáta waala Púbulio nɨ nchiirii ajáa na ajáa alwɨ́ɨre ndwáala yo fwaaha sakami. Aho, Paúli akɨɨngɨra na haantʉ mʉlwɨ́ɨrɨ ˆajáa. Akamʉloombera kwa Mʉlʉʉngʉ ko mʉvɨkɨra mɨkono mweeri yaachwe, maa akahola. 9 Ayo ˆyakafʉmɨre, aho, valwɨ́ɨrɨ ˆvarɨ foo va ɨra ɨsɨ vʉʉjáa na vahoriwáa. 10 Vaantʉ va ɨra ɨsɨ, vakatʉnyemya mʉnʉmʉʉnʉ. Na mpɨɨndɨ ˆtakwaatáa njɨra na méeli, vakatwaambirirya kwaambukya na méelii viintʉ vira ˆtasaakáa.
Paúli Yoofika Múujii wa Róoma
11 Myeeri ɨtatʉ ɨkava yalóokire. Tʉkakwaata njɨra fuma ɨyo ɨsɨ, na méeli ˆngʼeene ɨjáa aho kʉwoojera mpɨɨndɨ ja mpeho jilooke. Ɨhɨ méeli nɨ ya múujii wa Alekisándiria ɨjáa na ɨjáa yatɨɨte sanáamu ja vidabalaíyo maása. 12 Mpɨɨndɨ ˆjikalooke, tʉkafika múuji wa Sirakúusa, aho, tukiikala sikʉ itatʉ. 13 Fuma aho, tʉkarɨɨngɨrɨra fʉʉrʉ múuji wa Réjio. Sikʉ ˆɨtʉ́ʉbɨrɨɨre, mpeho ya saame ɨkaanda fwɨɨra, na sikʉ ya kavɨrɨ tʉkafika múuji wa Puteóoli. 14 Aho, tʉkavashaana vaaniitʉ, na vakatʉteengya na vakatʉkalaamya twiikale novo kwa sikʉ mufungatɨ. Jeyyo, tʉkatuuba na njɨra yiiswi na lwa kʉʉlʉ fʉʉrʉ múuji wa Róoma.
15 Na vaaniitʉ va Róoma ˆvakateere tʉmwaarɨ njirii tootamanya na kwaavo, maa vakʉʉja noo tusingirirya. Vamwɨ vakatʉwoojera Isóokwii ra Apíio na vɨɨngɨ vakatʉwoojera haantʉ ˆhaséwaa Nyuumba Itatʉ ja Vayeni. Paúli ˆakavoone, akamʉdʉʉmba Mʉlʉʉngʉ, maa akiiheera mʉtɨma. 16 ˆTʉkɨɨngɨre múujii wa Róoma, Paúli akarekerwa ɨndookiikala yeemweene na mulwi nkoondo ʉmwɨ wo mʉlaangirirya.
Paúli Múujii wa Róoma
17 Sikʉ itatʉ ˆjikalooke, Paúli akavaanɨrɨra vakʉ́ʉ́lʉ va Vayahúudi va ʉko. ˆVakiijiinge, maa akavasea, “Vandʉʉ vaanɨ, kusiina mʉʉntʉ wa lʉkolo lwiitʉ ˆnamʉbweeyyirya ʉvɨ wowoosi tʉkʉ. Baa kusiina tʉʉva ja vala baaba wiitʉ ˆnawuna tʉkʉ. Baa neembe nɨ jeyyo, vakʉ́ʉ́lʉ va Vayahúudi vaankwaata ʉko Yerusaléemu, maa vakaambɨɨka mɨkonwii ya Varúumi. 18 Na avo Varúumi ˆvakachukurume masáare yaanɨ neeja, vasaakáa kʉʉndekera sa sɨ voona ʉvɨ wowoosi ˆnabweeyya wo lamʉrɨrwa nʉʉlawe tʉkʉ. 19 Maa kaa, Vayahúudi ˆvakasiite ndɨɨre rekerwa, nkava nadoomereriiwe nkere rufáa na kʉnʉ kwa Kaisáari, sa masáare yaanɨ yateererwe nɨ Kaisáari. Baa neembe nɨ jeyyo, nsiina isáare roroosi kwa vaantʉ va ɨsɨ yiitʉ tʉkʉ. 20 Navaánɨrɨɨre na aha isikʉ, sa nɨvoone na ndʉʉsɨke na nyuunyu. Nɨɨnɨ nachuungwa na ɨhɨ mɨnyololo, sa kʉra kwiilaangya kwa Viisiraéeli.”
21 Aho, maa vara vakʉ́ʉ́lʉ va Vayahúudi vakamʉsea Paúli, “Suusu tusiina barʉ́wa yoyoosi ˆtahokera fuma Yudéea ˆngʼeene yalʉʉsa masáare yaako tʉkʉ, baa kei, kusiina mʉndʉʉ wiitʉ baa ʉmwɨ vii ˆʉʉja na aha noo tuwyɨɨra masáare yaako au baa ʉvɨ waako tʉkʉ. 22 Maa kaa, suusu toowoojera tʉteere ˆcheene weewe wookiiririkana, sa ɨhɨ njɨra ˆngʼeene wookiituuba, tamányire yalʉ́ʉswaa vyavɨɨha kɨra haantʉ.”
Paúli Yookiindya Múujii wa Róoma
23 Aho, vakiirʉmɨra na Paúli sikʉ yo lʉmana. Sikʉ ɨyo, Vayahúudi ˆvarɨ foo vakiijiinga haantʉ Paúli ˆiikaláa nachuuri fʉʉrʉ nakyʉʉlwa. Paúli akatuuba koonekya kɨkomi Ʉtemi wa Mʉlʉʉngʉ. Akavaheemba ko tweera Miiro ya Mʉ́sa na masáare ya valáali na mʉtwe, vamurume Yéesu. 24 Vamwɨ vaavo vakaruma yara ˆmeene Paúli alʉʉsáa, maa kaa, vɨɨngɨ vakasiita kʉyaruma. 25 Jeyyo, vakahɨtana kiiteerwa voovo kwa voovo sa masáare ˆmeene Paúli ajáa alúusire. Aho, vakiimyaaha. De valooke, Paúli akavasea, “Mʉtɨma Mʉʉja alʉʉsa kɨkomi mpɨɨndɨ ˆavawyɨɨráa vala taáta waanyu ko tweera mʉláali na mʉtwe waachwe Isáaya,
26 ‘Tamanya na kwa vaantʉ ava, ʉvasee jei,
“Kʉteerera, teerera mʉrɨ, maa kaa, sɨ mʉrɨ kwaatya vii kaa tʉkʉ,
koona, koona mʉrɨ, maa kaa, sɨ mʉrɨ taanga vii kaa tʉkʉ.
27 Sa mɨtɨma ya vaantʉ ava yafafa,
matu yaavo yadunga,
miiso yaavo vakʉnɨkɨrɨra,
sa vandoosiindwa koona,
matu yaavo yadɨɨre kʉndooteera,
na mɨtɨma yaavo ɨdɨɨre kʉndootaanga,
sa vadɨɨre kʉʉnvalandʉkɨra nɨɨnɨ nɨvalamurirye.”✡’
28 Haaha taangi! Masáare aya ya ʉlamuriri wa Mʉlʉʉngʉ, yatwaalwa na kwa vaantʉ sɨ ˆvarɨ Vayahúudi, novo yahokera varɨ.”
[ 29 ˆAkahʉmʉle lʉʉsa ayo masáare, maa vara Vayahúudi vakalooka, kʉnʉ vookiiruta ndihi mʉnʉmʉʉnʉ.]
30 Paúli akiikala kwa myaaka ɨvɨrɨ nyuumbii yaachwe ˆngʼeene ajáa apaanga. Na vaantʉ voosi ˆveene vʉʉjáa na kwaachwe avateengyáa. 31 Kwa myaaka ɨyo ɨvɨrɨ, Paúli akatuuba variyʉla masáare ya Ʉtemi wa Mʉlʉʉngʉ, na akatuuba kʉvakiindya masáare ya Yéesu Kirisitʉ Mweenevyoosi, ko kiitema, baa ʉmwɨ wo mukitirirya tʉkʉ.
✡ 28:27 Laanga Isáaya 6:9-10.