4
Peéteri na Yooháani Vootwaalwa na Balásii
1 Viintʉ Peéteri na Yooháani ˆvajáa vakaarɨ voolʉʉsɨka na vara vaantʉ, maa veeneɨsɨ va Ijʉva, Masadukáayo na mʉkʉ́ʉ́lʉ wa valʉkalʉka va Kaayii Njija ya Ijʉva vakafika. 2 Avo vajáa vakálɨɨre maatʉkʉ vii sa avo vatumwi va Yéesu vakiindyáa na vavariyʉláa Yéesu afʉfʉka, isáare ɨrɨ roónekyaa kɨweerwii, vaantʉ ˆvaakwya fʉfʉka varɨ. 3 Aho, vakavakwaata, na sa viintʉ uchikʉ ʉjáa wɨɨ́ngɨɨre, vakavavɨɨka mʉnyololwii fʉʉrʉ lomʉtóondo yaachwe. 4 Maa kaa, vaantʉ ˆvarɨ foo va vara ˆvateereráa isáare, vakamuruma Mʉlʉʉngʉ. Na ˆvamuruma Yéesu vakafika vaantʉ valʉme mayana yasaano (5,000).
5 ˆKʉkeere, vakʉ́ʉ́lʉ va vaantʉ, vawosi na vakiindya va Miiro vakalʉmana ʉko Yerusaléemu. 6 Aho kiikalwii, ajáa amwaarɨ Anáasi mweeneɨsɨ mʉkʉʉlʉ, Kayáafa, Yooháani, Alekɨsáanda na vaantʉ vɨɨngɨ va lʉkolo lwa mʉkʉ́ʉ́lʉ wa veeneɨsɨ va Ijʉva. 7 Vakaviimya vala Peéteri na Yooháani, vakavuurya voosea, “Kɨvete ˆmʉmʉhoriiryé nɨ kwa ngururu na kwa irina ra ani?”
8 Aho, Peéteri kʉnʉ amémire Mʉtɨma Mʉʉja, akavasea, “Arumi, nyuunyu vakʉ́ʉ́lʉ va vaantʉ na vawosi! 9 Koonɨ isikʉ mootuchukuruma sa ɨrɨ isáare ˆreene abweeyyiriiwé ʉhʉ kɨvete na ˆvyeene ahoriiwé, 10 nyuunyu na vaantʉ voosi va Isiraéeli moosaakwa mʉtaange, mʉʉntʉ ʉhʉ ˆmweene iímire mbere yaanyu ahórire na avɨ́ɨre nkaasʉ, kwa ngururu ya irina ra Yéesu Kirisitʉ wa Nasaréeti. Ʉhʉ Yéesu nyuunyu mwamuningʼinʼya mʉsaláabii fʉʉrʉ akakwya, maa kaa, Mʉlʉʉngʉ akamʉfʉfʉla fuma inkwyii. 11 Nɨ ʉhʉ Yéesu noo ˆalʉʉswa jei,
Iwye ˆrasiitwa nɨ nyuunyu vajeengi,
ravɨ́ɨre iwye ikʉʉlʉ ra kichurii.✡
12 Kusiina mʉʉntʉ wɨɨngɨ yoyoosi ˆarɨ daha kʉtʉlamurirya tʉkʉ, sa kusiina irina rɨɨngɨ vaantʉ ˆvaheewa aha weerwii ˆreene rɨrɨ daha kʉtʉlamurirya fuma uvii tʉkʉ.”
13 Vara vakʉ́ʉ́lʉ ˆvakoone ˆvyeene vala Peéteri na Yooháani vajáa viitema, vakahwaalala maatʉkʉ vii sa vajáa vamányire sɨ vakiindiwa isáare ra Mʉlʉʉngʉ tʉkʉ. Vakataanga vala Peéteri na Yooháani nɨ hamwɨ vajáa na Yéesu. 14 Maa kaa, ˆvakamoone ʉra mʉʉntʉ ˆajáa ahórire iímire hamwɨ na vala Peéteri ya Yooháani, sɨ vaava na isáare ro lʉʉsa tʉkʉ. 15 Aho, vakavalairirya vafume hara Balásii Nkʉʉlʉ ya Vayahúudi, maa vakachaala vooveene, voolʉma sáare.
16 Vakaanda kiiyurya, “Che tʉrɨ vabweeyya vaantʉ ava? Sɨ tʉrɨ daha siita ʉhʉ muujíisa mʉkʉʉlʉ ˆmweene vabwéeyyiirye tʉkʉ, sa nɨ kɨweerwii ʉrɨ kwa kɨra mʉʉntʉ wa aha Yerusaléemu. 17 Sa jeyyo, tʉvakaanʼye ko vavuumba, vareke lʉʉsɨka na mʉʉntʉ yoyoosi kwa irina ra Yéesu, sa ɨrɨ irina rɨdɨɨre kweenera.”
18 Aho, vakavaanɨrɨra vala Peéteri na Yooháani kei, vakavakaanʼya vareke lʉʉsɨka ayo masáare mbere ja vaantʉ, baa karɨ vandookiindya vaantʉ kwa irina ra Yéesu vii kaa tʉkʉ. 19 Maa kaa, vala Peéteri na Yooháani vakavasea, “Lamuli veeneevyo koonɨ nɨ ʉwoloki mbere ya Mʉlʉʉngʉ kʉvanyemya nyuunyu kʉlookya Mʉlʉʉngʉ. 20 Suusu sɨ tʉrɨ reka kʉlʉʉsa masáare ˆtoona no teera tʉkʉ.”
21 Maa re, Balása Nkʉʉlʉ ya Vayahúudi ɨkavakaanʼya na nkalari, maa ɨkavareka. Vasiindwa kʉvaheera irya sa vaantʉ voosi vamʉbweeyyiryáa nkongojima Mʉlʉʉngʉ maatʉkʉ vii sa ɨro isáare ˆrɨjáa rafʉ́mɨɨre. 22 Ʉwo mʉʉntʉ ˆahoriwa kwa muujíisa nɨ kɨvete ajáa keende ˆavyaalwa, na ajáa atɨɨte myaaka makumi yanɨ (40) na kɨɨntʉ.
Vaantʉ ˆVamuruma Yéesu Voomʉloomba Mʉlʉʉngʉ
23 Vala Peéteri na Yooháani ˆvakarekerwe, vakahɨndʉka na kwa viivaavo, vakavawyɨɨra yara yoosi ˆvajáa vawyɨ́ɨrɨɨrwe nɨ vakʉ́ʉ́lʉ va veeneɨsɨ va Ijʉva na vawosi. 24 Novo ˆvakateere jeyyo, voosi hamwɨ vakamʉloomba Mʉlʉʉngʉ voosea, “Weewe Ijʉva Mweeneevyo weemweene, ʉrɨ mʉkʉ́ʉ́lʉ wa kɨra kɨɨntʉ. Weewe noo wʉʉmba kurumu na weerʉ, mayɨya na viintʉ vyoosi ˆviri mʉʉmo. 25 Weewe ʉmʉbweeyya baaba wiitʉ Daúdi mʉtʉmami waako alʉʉse jei kwa njɨra ya Mʉtɨma Mʉʉja,
‘Sa che vaantʉ va weerʉ vakálɨɨre?
Na sa che nkolo ja vaantʉ joobweeyya mɨryʉʉngʉ ya kɨhoho?
26 Vatemi va ɨhɨ weerʉ viímire neeja kʉlwa nkoondo,
kei vakʉ́ʉ́lʉ va Viisiraéeli viijíingire hamwɨ,
sa vamusiite Ijʉva wiitʉ na Masía waachwe.’✡
27 Masáare aya yafʉ́mɨɨre aha múujii, Heróode Antípaasi na Poontío Piláato valʉ́mɨɨne na vaantʉ sɨ ˆvarɨ Vayahúudi na Viisiraéeli sa vamʉkɨɨkane Yéesu Mʉtʉmami waako mʉʉja ˆwamʉhaka makuta. 28 Ayo masáare vabwéeyyiirye noo ˆʉjáa ʉlamʉla keende aho kalɨ yatʉmamwe, kwa ngururu jaako na kweenda kwaako. 29 Haaha ee Ijʉva, laanga ˆvyeene vootuvuumba! Ʉtʉheere ngururu suusu vatʉmami vaako tweenerye isáare raako ko kiitema. 30 Onekya ngururu jaako jo horya valwɨ́ɨrɨ. Kei ʉtwaambirirye tʉndoobweeyya isháara na viintʉ ˆvihwáalaryaa kwa irina ra Yéesu Mʉtʉmami waako mʉʉja.”
31 ˆVakahʉmʉle kʉloomba, aho haantʉ ˆvajáa viijíingire, hakasɨngɨsɨka. Mʉtɨma Mʉʉja akavalongoola voosi vakaanda kweenerya isáare ra Mʉlʉʉngʉ kʉnʉ viitémire.
Mwiikalo wa Vaantʉ ˆVamuruma Yéesu
32 Vaantʉ voosi ˆveene vajáa vamuruma Yéesu vajáa vaava mʉtɨma ʉmwɨ, na mɨryʉʉngʉ yaavo ɨjáa yaava hamwɨ. Kusiina mʉʉntʉ ˆaséaa viintʉ ˆarɨ novyo nɨ vyaachwe yeemweene tʉkʉ, viintʉ vyaavo vyoosi vijáa vyasaangiwa hamwɨ. 33 Vatumwi va Yéesu vavawyɨɨráa vaantʉ ko kiitema, kɨmáárɨ cha kʉfʉfʉka kwa Yéesu Mweenevyoosi. Na nduwo ya Mʉlʉʉngʉ ˆɨrɨ foo nɨ mweeri ya voosi ɨjáa. 34 Kusiina ʉmwɨ waavo sɨ ˆeenereryáa kɨɨntʉ tʉkʉ, sa vara ˆveene vajáa na mawʉnda baa na nyuumba, vaváa iyoombe. 35 Mpía ˆngʼeene vapatáa, vavaheeráa vatumwi va Yéesu, novo vajigaváa kwa vaantʉ ˆvamuruma Yéesu ja ˆvyeene kɨra mʉʉntʉ asaakáa.
36 Kʉjáa kwatɨɨte Mʉláawi ʉmwɨ fuma ɨsɨ ya Kúpuro. Irina raachwe noo Yooséefu asewáa. Ʉhʉ, vatumwi va Yéesu vajáa vamʉkemera irina ra Barinába, noo kʉsea, “Mwaana ˆahéeraa mʉtɨma.” 37 Ʉhʉ ne ajáa avaa iyoombe iwʉnda raachwe. Na mpía ˆngʼeene ajáa apata, akajitwaala kwa vatumwi va Yéesu.
✡ 4:11 Laanga Sabúuri 118:22. ✡ 4:26 Laanga Sabúuri 2:1-2.