8
Ɓaɓasi ɓaakyɛkyɛ mi ɓaa na Yesu
1 Sima, Yesu amba kyɛndɛ o nkyisi iinɛnɛ na inkyikyi, kakyɛ miteya na ikyɛ miimola Simo Elaa ya Ɓokonzi pha Ŋwaphongo. Ɓaekosi iko mbuka ɓaɓale ɓakyɛkyɛ mikyɛ nɛ, 2 na ɓaɓasi ɓasuu ɓaabikya yo na malɔɓɔ maɓe na malɔsi. Yaɓaka Maliya, okobangye ɓɛ́ɛ Maliya ma Magadala, owa tɔkɔlɔkɔ ɓɛ́ɛ malɔɓɔ maɓe sambo, 3 Zaani ŋwasi wa Kuza, mɔnɔmɔ wa ɓato ɓaakyele etoma na Elode Atipasi, Suzani na ɓasuu ɓaikye, ɓɛ́ɛ ɓasɔ ɓasungaka Yesu na ɓaekosi ɓɛ̀ɛ na mbolo ya ɓɛ.
Ete ya mophikyi
4 Ɓato ɓaikye ɓakyɛkyɛ miuta o nkyisi iinɛnɛ ɓa yakaka oka Yesu. Emba Yesu amba ɓakpela ete eye: 5 «Moto mɔnɔmɔ akyɛkyɛ phika ndemo o inzabi sɛ. Waaɓa yo kakyɛ miphika, ndemo iiyɔkɔ yakaka o nzela. Ɓatambusi ɓaikyiti, manyɔsi ɓaikomosi. 6 Ndemo iiyɔkɔ yakaka o manyɛtɛ mali na maɓanga, itɔkɔsi, kasi inyiti phɔ teiizwe mpiyɔ. 7 Ndambo ya ndemo iiyɔkɔ yakaka onte ya milɔ. Nzete ya milɔ ikosi molɔngɔ na ndemo mɛ, kasi milɔ miikyɛtitise. 8 Ndambo ya ndemo iiyɔkɔ yakaka o manyɛtɛ malaa. Ikosi, iɓoti mbuma mikama na mikama.» Yesu amba kula wɔ yokye: «Ooli na matoo ma ioka, aokye.»
Phɔ ya'ye Yesu kateya na bite
9 Ɓaekosi ɓa Yesu ɓamba ya motuna ɓɛkye: «Ete mɛna kyelukye iwɔ ɓo?» 10 Amba ɓabuyisa yokye: «Ɓɛɛ, Ŋwaphongo aephɛ iyeɓa ɓa sekyele ɓa ɓokonzi phɛ, kasi ɓato ɓaayɔkɔ ɓaokye nde na bite. “Phɔ ɓakyekye kasi teɓaawɛnɛ, ɓaokye kasi teɓaasɔsɔlɔ.”»
Yesu kalimbole ete ya mophikyi
11 Yesu amba ya wɔ na ɓaekosi ɓɛ́ɛ yokye: «Okyemela ntina ya ete mɛ; ndemo, eli iloɓa sa Ŋwaphongo. 12 Nzela eli ɓato ɓaaokye Iloɓa. Kasi Zabulu kaye, kaya manya iloɓa o mandondo ma ɓɛ́ɛ phɔ ɓɛ́ɛ saanola, ɓɛ́ɛ saamba na bika. 13 Manyɛtɛ maangana na maɓanga, eli ɓato ɓaokye iloɓa sa Ŋwaphongo, ɓa sianole na nkyisa, kasi iloɓa mɛ tesili na nkanga. Ɓaanole ŋwana imbɛlɛ, sima waaye nkaka ɓalɛ sina iloɓa. 14 Ndemo yaa kaa onte ya milɔ eli Iloɓa sa Ŋwaphongo siokye ɓato, kasi matungyisi, na ezwele na bisɛngɔ ɓa mokyisi kyi ɓaphɛmbya, emba mbuma ya ɓɛ́ɛ kyiukwe nde ɓouko. 15 Ndemo yaa kaa o manyɛtɛ malaa eli Iloɓa sa Ŋwaphongo siiokye ɓato na ndondo yɔnɔyɔ. Ɓasiɓombe, ɓambe na phila ianola sa ɓɛ́ɛ nɔnɔ waaɓote ɓɛ́ɛ mbuma.»
Ete ya tala
16 «Moto ɓo alose tala, taaekukya na katini naa taaenyɔsa o se ya ntangye. Kasi kaetɛyɛ o ikolo phɔ ɓato ɓasɔ ɓaanyɔlɔ o ingambi ɓawɛnɛ na ɓolaa. 17 Maphɔɔ masɔ maa ɓombama mamowɛnɛnɛ o phaa o minyo ma ɓato, na maphɔɔ ma sekyele mamoeɓana. 18 Nde koeɓe na mookyelesi ŋwa ɓɛ̀ɛ ŋwa maphɔɔ! Phɔ, moto ooli na ŋwana epkele ɓaamoɓakyisela. Kasi moto ooli pha, ɓamoɓɔlɔlɔ na ŋwana ndambo oɓakyi nɛ.»
Nyango wa Yesu na ɓanaa nyango na Yesu
19 Nyango wa Yesu na ɓana nyango na Yesu ɓayakaka ya mokyeka. Kasi te ɓaikaka koka ikoma wali yo phɔ ya ɓoikye pha ɓato. 20 Ɓamba ya imola Yesu oɓokye: «Nyɔngɔ na ɓanaa nyɔngɔ ɓali o iɓanda, ɓazingye iyewɛnɛ.» 21 Yesu amba ya ɓabuyisa yokye: «Mama na ɓanaa mama eli ɓato ɓa okye iloɓa sa Ŋwaphongo, ɓambe na sikyelela.»
Yesu azibise ewɛɛlɛ na kanda
22 Mokɔlɔ mɔnɔmɔ Yesu amba ya baa o vato yo na ɓaekosi ɓɛɛ. Amba ya wɔ na ɓɛ̀ɛ yokye: «Tokatisa o mbale ya mokukulu ŋwa maa manɛnɛ muna.» Bamba ya kyɛndɛ. 23 Waaɓa ɓɛ́ɛ ɓakatisa, Yesu aesi ya lala ebu. Mbala yɔnɔyɔ, ewɛɛlɛ ekusi etati ikyela o maa maanɛnɛ, maa mabuto inyɔlɔ o vato. Ɓabuto miiwaa. 24 Ɓaekosi ɓamba ya susinya oli Yesu, bamba moumola ɓɛkye: «Moteye, Moteye, tomowa!» Waaumwa Yesu, amba ya zibisa ewɛɛlɛ na kanda, sakɔkɔ iesi yaema. Maa maamba ya butwa ɓose. 25 Yesu amba ya wɔ na ɓaekosi yokye: «Ianola sa ɓɛ̀ɛ sili wa?» Kasi ɓawɛnɛkyɛ ɓɔɔɓɔ, ɓamba kamwa, ɓamba wɔnɔ ɓɛ́ɛ na ɓɛ́ɛ ɓɛkye: «Moto oyo ambi ɓa nza? Kaambya mitindo, na ewɛɛlɛ na maa kyimookye!»
Yesu abikye moto ooli na malɔɓɔ maɓe
26 Ɓoɓɛlɛ ɓamba ya koma o mokyisi ŋwa Genesalɛtɛ moli o mokukulu ŋwa maa ma Galileya. 27 Waa aɓwa Yesu o vato, moto monɔmɔ wa mokyisi mɛ aesi ya moɓenga. Moto mɛ aɓaka na malɔɓɔ maɓe. Tata kalakala, taalate na bitobu, taaɓe na o ingambi, kasi kaɓe nde o malita. 28 Waawɛnɛ moto oli na malɔɓɔ maɓe Yesu, amba ya aŋwana ŋwange, amba yakaa o makolo mɛ, amba ya wɔ na ɓokusi yokye: «Yesu Ŋwana wa Ŋwaphongo owa Ikolo, nga na wɛ lowɔ iye? Na ongye na wɛ, sankyela ɓoɓe!» 29 Awɔkɔ ɓaɓona phɔ Yesu awɔkɔ na ɓolɔɓɔ ɓoɓe oɓokye ɓotɔkɔlɔ. Ɓolɔɓɔ phaɓaka ɓomoakya mbala nzikye; emba ɓaɓaka ɓamokangye na munyɔlɔlɔ na maɓɔkɔ na makolo, kasi mbala isɔ aɓaka kabile muna munyɔlɔlɔ, emba ɓolɔɓɔ mɛ phaɓaka ɓomovakye o bokye. 30 Yesu amba ya motuna yokye: «Nkombo ya wɛ nza?» Amba ya anola yokye: «Nkombo ya nga Ɓoikye». Awɔkɔ ɓaɓona phɔ malɔɓɔ maɓe maikye mamunyɔlɔkɔ. 31 Malɔɓɔ mɛ mamba nyingonela na Yesu mɛkye: «Salovaka o iɓela siinɛnɛ siizindo!»
32 Yaɓaka wamɔ ɓokanda ɓonɛnɛ pha mangulu maɓaka makyɛ miluka ntoma ya izaa o ngomba. Malɔɓɔ maɓe mɛ mamba ya wɔɔ na Yesu oɓokye: «Ololɛ tonyɔlɔ o mangulu mama!» Yesu amba maanolela. 33 Mbala yɔnɔyɔ malɔɓɔ maɓe mambatɔlɔ oka moto mɛ mambakyɛ nyɔlɔ o mangulu. Ɓokanda pha mangulu ɓosɔ phaamba ya uta o ikolo sa ngomba nɔnɔ wakyɛ phango mivaka o ebale nɔnɔ waazinda mango. 34 Waawɛnɛ ɓaɓanze ɓa ɓokanda pha mangulu lowɔɔ lolekaa, ɓamba ya lota mambangu, ɓamba kyɛ imola simo mɛ o Genesalɛtɛ na o nkyisi yaa mambale. 35 Ɓato ɓamba ya kyɛ kyeka lowɔɔ loolekaa. Waakoma ɓɛ́ɛ waali Yesu, ɓamba ya zwa moto ootɔkɔsi ɓɛ́ɛ malɔɓɔ maɓe azasi o makolo ma Yesu, alati bitobu, abuto na ɓolaa. Emba ɓato ɓamba iila. 36 Ɓaawɛnɛkyɛ masɔ malekaa, ɓamba ya imola ɓɛbi ndenge ebikyi moto ooɓakyi na malɔɓɔ maɓe. 37 Emba ɓato ɓasɔ ɓa Genesalɛtɛ ɓamba ya onga na Yesu oɓokye amane o mokyisi ŋwa ɓɛ́ɛ phɔ ɓaɓaka na ɓɔɔɓɔ. Yesu amba ya kpela o vato nɔnɔ waabutwa yo. 38 Moto owatɔkɔlɔkɔ ɓɛ́ɛ malɔɓɔ maɓe amba onga na Yesu yokye: «Ɓo ozingyi, lɛ nakyɛndɛ na wɛ!» Kasi Yesu amba wɔ nɛ yokye: 39 «Ɓutwa oka ya wɛ! Kyɛ imola isɔ ikyesi Ŋwaphongo phɔ ya wɛ!» Ɓoɓɛlɛ moto mɛ amba ya kyɛ mimola o mokyisi munsɔ maphɔɔ maakyesi Yesu phɔ yɛ.
Yesu abikye Ŋwana wa Yailo na ŋwaŋwasi owa ɓolɔsi pha malongo
40 Waabutwa Yesu o mokukulu moyɔkɔ ŋwa maa maanɛnɛ, ɓato ɓaikye ɓamba ya moyamba phɔ ɓaɓaka ɓamoziya. 41 Moto monɔmɔ nkombo yɛ Yailo, mokonzi ŋwa ingambi sa makyita, amba ya mivaka o makolo ma Yesu aesi ya onga Yesu oɓokye aye o ingambi sɛ. 42 Phɔ ŋwana wɛ nde mɔnɔmɔ wa ŋwanwsi, wa mbula iko mbuka iɓale ali nde mowe. Waaɓa Yesu kakyɛndɛ omɔ, ɓato ɓaikye ɓa mokatitisaka mboka esɔ sa ɓɔngɔ itambula.
43 Ŋwaŋwasi mɔnɔmɔ owa ɓolɔsi pha malongo aɓaka wamɔ. Mbula iko mbuka iɓale malongo maɓaka mamotɔkɔlɔ nde ɓotɔkɔsi satenya. Aunvaka mbolo yɛ isɔ yaaɓaka nɛ phɔ ya iphuta ɓa muunganga, kasi na moto monɔmɔ taika koka imobikya. 44 Amba yaa o sima ya Yesu, aesi yakuma sɔngyɛ ya etobu ya Yesu, mina wamɔ, malongo maesi ya tenya. 45 Yesu amba yatuna yokye: «Oonkumi nza?» Ɓasɔ ɓamba anola ɓɛkye ɓanga phe. Petelo amba ya wɔ na Yesu yokye: «Moteye, eli ɓato ɓaikye ɓaaezingyi, ɓaa ekatitise.» 46 Kasi Yesu yokye: «Moto monɔmɔ ankumi, phɔ naokyi phɛmbɔ etɔkɔsi o nzoto ya nga.» 47 Ŋwaŋwasi aesi ya wɛnɛ oɓokye ɓamoebi. Na itɛkyɛnɛlɛ sisɔ, amba ya kyɛ mivaka o makolo ma Yesu. O ɓoo pha ɓato ɓasɔ amba ya moimola ntina eemokumi nɛ na ɓoobikyi yo. 48 Yesu amba ya wɔ nɛ yokye: «Ŋwana wa nga, ianola sa wɛ siebikye, kyɛndɛ na ɓolaa.»
49 Waaɓa Yesu kawɔ ɓaɓona, moto monɔmɔ ambauta o ingambi sa Yailo, mokonzi ŋwa ingambi sa makyita. Amba ya wɔ nɛ oɓokye: «Ŋwana wa wɛ wa waŋwasi awee, sakula tungyisa Moteye» 50 Kasi Yesu aɓaka kamookye ɓoko wɔɔ yo. Amba wɔ na Yailo yokye: «Saila, ɓa nde na ianola, ŋwana wa wɛ amobika.» 51 Waakoma Yesu o ingambi sa Yailo, taikaka anola oɓokye ɓato ɓasuu ɓanyɔlɔ nɛ, manya nde Petelo, Yoane, Zake na ango na nyango wa ŋwana. 52 Ɓato ɓasɔ ɓaɓaka ɓalele na imiima phɔ ya ŋwana. Emba Yesu amba ya wɔ na ɓɛ́ɛ yokye: «Ɓɛ̀ɛ salela! Taikyi waa, alasi nde ebu.» 53 Kasi ɓato ɓamba moɛkyɛ. Phɔ ɓaeɓaka oɓokye ŋwana ambo waa. 54 Kasi Yesu amba mophila o eɓɔkɔ, amba aŋwana yokye: «Ŋwana, iŋwa!» 55 Ŋwana akuli butwa na ɓomɔɔ, aesi ya uŋwa. Emba Yesu amba ya wɔ na ɓɛ́ɛ oɓokye ɓamophɛ ntoma ya izaa. 56 Ɓaɓoti ɓa ŋwana ɓakamwaka na ɓoikye kasi Yesu amba ɓakatela oɓokye ɓɛ́ɛ saimola na moto maphɔɔ maalekaa.