12
Aar bruti Yicunga yelenya Bidaniya
(Mätä 26.6–13; Murkuj 14.3–9)
1 Anni ma yomon diwayinalu nyärläl (6) yidi Yïꞌrïnyïnä yidi Dambdani, a Yicu ila ngwaalu ngwani Bidaniya, ngwati gu Liyajir ji gwanni gwüꞌdïꞌrïyüng giyiꞌranyanu. 2 Ngenone aar gïꞌtïjï Yicung enying gwudi yïrnü. A je Marja ji ndi äpïjï yiiru a be Liyajiringa ji ndi ndraci dïmbürälü ngwurel ngwe Yicunga le. 3 A Märïyäm apa yila yiru giꞌreꞌreny yüꞌrü gijajanu yonyadu ngwiliny yicaar je närdïn ngwuje bäläjï Yicung yora nono ngwuje be bruti nono ngwäꞌrü ngwe ngwüngün. A yila ape ngwuꞌdunanu ꞌtur.
4 A be dooꞌra düngün dani Yäwüdä Äjïgärïyütï gwanni gwuma aji nggwe gwurlanu ari, 5 “Ange gwuru aaꞌti be yila giyee ꞌdar ïllïnä, aar ape ngwilinya aar ngwe gataji ngwuwaya düwä? Yonyadu guꞌru gidi yiiru dïdläyü.”* 6 Nginde gwaꞌti gu aru no nunnu gwati ngwuwayi ïnä, nggu be ari no ndi ari gwuru duꞌram. Gwuru gwämätïyäär dürädä didi ngwüꞌrïny ating je be obeda ngwoko giligoꞌro lüngün.
7 A be Yicu ari, “Gäbïcär, nginde gwügïꞌtïnä yilalu giyee nunnu aar nje bäläjï nono gomon gidi gatidi gwüny. 8 Ngwuwayi ngwa le ji yomon ꞌdar, a be a laꞌti la ji yomon ꞌdar.”
9 Gaji nggoo Ngwüyäwüd ngwonyadu lengeda Yicu ngwe ngwaalinga aar ila. Aar ꞌti ïndï ꞌdogo gwani ngindeng, aar be ila ꞌto ndi ombaji Liyajiring gwanni gwuma aar ꞌdïꞌrïyälü giyiꞌranyanu. 10 No, a ngwurꞌdal ngwanni ngwuru yiꞌra gegeꞌte yiꞌral nunnu aar ꞌrinye Liyajiring ꞌto, 11 ndi ari yiꞌral ye giyee yüngün yima gäbïcï Ngwüyäwüd ngwonyadu aar gwuji Yicu aar gwe ämnï.
A Yicu änï Üräjälïm
(Mätä 21.1–11; Murkuj 11.1–11; Luka 19.28–40)
12 Bïgänü nggwo, a ngwüjï ngwoo ngwonyadu ngwanni ngwïndädï gïyïꞌrïnyïnä ꞌdingini ndi ari Yicu nggwo kay gwadi ilada Üräjälïm. 13 Aar määtä aar allijaji yiꞌrinala yidi ngwiꞌdi, aar elngala aar ari,
“Gwortana!
Gwonjacaar gwanni gwïndï ngwürïny ngwe ngwudi Deleny!+
Gwonjacaar gwanni gwuru Deleny didi Yïjïräyïl!”
14 A Yicu mbuji gïndüꞌrï ganni gooko, ngwape nggu allala, anaku üllïnäär gu ndi ari,
15 “Aaꞌti yedeny ya ang eny gwani gera gidi Jäyün.
Lïngïdï ndi ari Deleny dunga ndo dïndï
dändï kïndüꞌrälä ganni gooko.”+
16 Gwerre gwerre aaꞌti ngwooꞌra ngwüngün lïngïdï ngwujaꞌri ngwee ꞌdar yorto ye ngwaalinga a be anni ma aji a Yicu näjïnï, aar gu be lenge ndi ari ngwujaꞌri ngwee ꞌdar ngwüllïnä ngwani nginde na ndi ari yiꞌral giyee yärrïjäär je ꞌdar yani nginde.
17 Ngwüjï ngwanni ngwujaar le gaji ganni giming ge urnidi Liyajiring gidimomanu ngwüꞌdïꞌrïyälü giyiꞌranyanu gwumidu, aar ni ji ndi bädïyï ngwujaꞌralu. 18 Anni ma gu ngwüjï ngwonyadu ꞌdingini ndi ari Yicu gwärrü yiima giyoo, aar ila ndi aar ombaji. 19 No, a be Ngwübärrïjï ondajidi aar ari, “Ombajar ngwarang ngwärrär je, änggädär ꞌdi ndi ari gwuma ngwüjï gwujanalu pipiꞌriꞌti!”
20 Ngwanni ngwïndädï ndi äpïjï Ngwaalinga yobo gïyïꞌrïnyïnä, ngwüjï ngwuju gwanu ngwuru Garany. 21 Ngindenga aar ila ndi Bïlïpüj gwudi gündär gani Bid Jäyïdä ngwaalu ngwani Jälïl aar otacalu aar ci, “Gwani mengga, änyängä lïmïnä ndi engga Yicung.” 22 A Bïlïpüj ele ndi ondaca Andrawujing. A ngindenga ꞌdün aar ele aar ondaca Yicung.
23 A je Yicu gwäꞌräjänü ngwari, “Gaji gima ja gito ganni gadi ge Gïjï gidi Dïjï dümnä näjïnï. 24 Nggwa je ondaci ꞌdidanu ndi ari, manari gon läy gima ꞌti gätïnä gïdïyäng ngwayi, gati gu jalu gwurꞌtal ngwuru läy leꞌte pu. Ma be ari gima gätïnï gïdïyäng mung ayi, ga ꞌtüdä ga ꞌriꞌri ngwäy ngwonyadu. 25 Gwanni gwati ämnï ligoꞌro lüngün ling dudiyi na gwanni gwuma dudiyi ligoꞌro lüngün gïdïdlä ndee, ling geꞌtalu lani midi gwudi gwurꞌtaling. 26 Gwanni gwatiny äpïjï yiiru, aar nyi gwuji. A ngwaalu ngwunyi gu ji, gwanni gwuru dïnäd düny gwa gu ji ꞌto. Gwanni gwatiny äpïjï yiiru, gwa Papa gwüny näjï.”
A Yicu ondaji gwani yiꞌrany yüngün
27 A Yicu oꞌre ngwari, “Gweneno ligor gilo lïmïꞌrïdïnyänü, a be nggwadi araa? Gwani Papa gïlängïdïyïny kaji nggee? Bärï, a be yiru ꞌtu giyee yanni yïndädï nyi gu kaji nggee. 28 Gwani Papa, näjïnä ngwürïny ngwunga!”
A be dulu üllä kerala daru nu, “Ngwuminje näjï a ngwunje näjï mana.” 29 Ngwüjï ngwonyadu ngwuju ngenone aar ꞌdingini aar ari, gere giru gïmïꞌrïnänü. A ngwoko ari gïꞌrr giru gwondaca.
30 A Yicu ari, “Yal giyee yärräjäär je ngang je yaꞌti ani äny. 31 Gaji giru be nggee gidi obalu ngwüjï ngwudi dïdlä ndee! Gweneno deleny didi dïdlä ndee dadi aar be ꞌtüyï poor! 32 A be äny, manari äny gwuma äpïnälü gïdïyängälü nyi ällïnälä, linje oktani ꞌdar ꞌdünggüny.” 33 Yicu gwaru gu ngwujaꞌri ngwee no nunnu ngwinggidi yiꞌrany yiru ꞌtaa yanni yading je ayi.
34 A ngwüjï ondaji aar ari, “Yobo yidi Ngwaalu yaru nu, gwanni Gwubrutaar yelenya gwadi jadalu gwurꞌtal no awa nga be ari, ‘Gïjï gidi Dïjï dümnä ga ällïnälä’? Yärü gwuru gwani ‘Gïjï gidi Dïjï dümnä’?”
35 A je be Yicu ci, “Ngaa ladi jalu buringa le gaji gaꞌti olanu, elellaar gu be ara je oꞌrracalu, ndi aji a dïrïm ila ara je ümïnïcï ngwaalinganu. Dïjï danni dati ele gïdïrïmänü, dati ꞌti lïngïdï ndi ari ndo dïndï ne. 36 Ämnär be giburi anni janga buringa le, nunnu ngaa ru yïjï yidi buri.” Anni ma je gu Yicu ondaci ngwujaꞌri ngwee no, ngwüꞌdïꞌrï ngwuje ändädälü ngwele.
Amiꞌrati ämnïng Ngwaalu
37 Yicu gwapu yiꞌremna yidi yiima giyee ꞌdar ngwäyänü ngwüjï, aaꞌti be ngwüjï mïnä ndi ämnï ꞌdünggüngün. 38 Nunnu a ngwujaꞌri ätï ngwäyänü ngwanni ngwaru ngwe dïjïr didi Ngwaalu dani Ajaya ndi ari,
“Gwani Deleny, yärü gwuru gwanni gwuma ämnï ngwujaꞌri ngwärï
na yärüngä lanni lima je yiima yidi guy gidi Ngwaalu enggaci?”+
39 Yiru giyee yanni yïgäbïcä je aar ꞌti be ämnä Ngwaalu anaku aru gu ꞌto dïjïr dani Ajaya ngwujaꞌri ngwe ngwuꞌter ndi ari,
40 “Liming je rïmïyï ngwäy ngwegen
nunnu ma aar ombajidalu aar ꞌti änggädï
na liming je ꞌrinye yigor yegen
nunnu ma aar je ondaci, aaꞌti la lenge.
Manari lima ꞌdingini, la joꞌrenyana la kwodalu ling je uꞌriyi nono.”+
41 Ajaya gwondaju yïjïr ye ndi ari gwänggädï näjïng gwudi Yicu nggwe ondajalu.
42 Yäy a gwe ngweleny ngwudi Ngwüyäwüd ngwonyadu ämnï. A je be yedeny Ngwübärrïjï ndi ari aar ꞌtäcï ämnïngälü Ngwaalu gwegen nunnu la aar je linynyi ngwämrä. 43 Ndi ari ngindenga lati ämnï a je ngwüjï näjï ndi ari aar ämnï näjïng Ngwaalu.
Buri gwudi ämnï Ngwaalu
44 A Yicu ondaji dula ngwari, “Ma dïjï ämnï ꞌdünggüny, daꞌti ämnä ꞌdünggüny jücü. Dämnä ꞌto ꞌdünggüngün gwanni gwükäjïny. 45 Ma aar nyi engga, gwuma engga ngindeng gwanni gwükäjïny.
46 Äny gwuru buri gwïndï gïdïdlä, nunnu aaꞌti dïjï danni dadi ämnï ꞌdünggüny da ji gïdïrïmänü.”
47 Ngwari, “A be gwanni gwadi ꞌdingini ngwujaꞌri ngwüny, aar je ꞌti be ꞌdengenaca, ngwäꞌtüdï gwadi nyi otacalu. Äny gwaꞌti ïndädï ndi otaci ngwüjälü ngwudi dïdlä, nggwïndädï ndi nje gïlängïdïyï. 48 Otacalu gwa ji gïdïjï danni dadiny ꞌdonya ngwuꞌdonya ngwujaꞌri ngwüny. Ngwujaꞌri ngwe ngweꞌte ngweꞌte ngwanni ngwondaji nje, ngwuru ngwanni ngwa ji ngwotaci ngwüjälü komon nggäꞌdï gidi mïꞌrä.
49 Äny gwaꞌti ondaja ngwujaꞌri ngwere ligor le lüny. Äny gwondaja ngwujaꞌri ngwanni ngwucaar nyi ngwe Papa gwanni gwükäjïny na awa nje ärrï. 50 Äny gwülïngïdï ndi ari ngwujaꞌri ngwüngün ngwanni ngwaru ngwe, ngwätï miding gwudi gwurꞌtaling. Yäy gu no, yere ꞌdar yanni yati nje ondaji, yiru giꞌra geꞌte geꞌte yanni yicaar nyi ye Papa.”
* 12:5 Guꞌru gidi yiiru dïdläyü, giru dinar küüꞌrï tudini täꞌrïl + 12:13 Mäjïmür 118.25–26 + 12:15 Jäkärïyä 9.9 + 12:38 Ajaya 53.1 + 12:40 Ajaya 6.10