19
Bulǝs aɓa Afisu
1 Mǝnana Apolo na aɓa Korinti ka, Bulǝs twal bǝri gya arǝ abuban, kya puro a Afisu. Abanì sǝ kum aɓea amǝkpata Yesu, 2 sǝ ɗia ama, &lt;&lt;Mǝnana wu pǝlǝ amǝ kpata Yesu ka, wu angŋǝna Bangŋo Mǝfele le?&gt;&gt;
À pe wi eare ama, &lt;&lt;Awo, yàle sǝm malaká ok ama Bangŋo Mǝfele ndakam ɗàng.&gt;&gt;
3 Bulǝs ɗia ama, &lt;&lt;Sǝ ya ulang batisǝma nani à pakka wun?&gt;&gt;
À pe wi eare ama, &lt;&lt;Batisǝma mala Yohana.&gt;&gt;
4 Pǝlǝa Bulǝs banggia wia ama, &lt;&lt;Batisǝma mǝnana Yohana pak ka nda ace aɓwana mana à pwanzali, à nying acauɓikea malea ka. Sǝ ne amǝ Isǝrayila ama ɓǝà paɓamuria aban ɓwa mǝnana kǝ yiu a nzǝmi ka, mǝnana à tunǝki ama, Yesu ka.&gt;&gt;*
5 Lang à ongŋǝna anggo ka, pǝlǝa à pakkia wia batisǝma aɓa lullǝ Mǝtalabangŋo Yesu. 6 Pǝlǝa Bulǝs tsǝk buì amúrià, kara Bangŋo Mǝfele sulǝo amúrià, à nacau nǝ akún-takuli, sǝ à hamnǝ cau mala Ɓakuli. 7 Làkkì mala amǝnia yì aɓwana ka nda lum-nong-ɓari.
8 Anzǝm mǝno ka, Bulǝs twal zongŋo tàrú kǝ wari aɓa ndakpapi, camarǝ ne aɓwana cau nǝ mǝsǝkang-kangŋa. Aɓa nakia cau andǝ aɓwana ka, kǝ ɓariki nǝ̀ nyesǝ ɓabumia arǝ do murǝm mala Ɓakuli amur aɓwana. 9 Sǝ aɓea aɓwana ka à candǝkicau à ɓinǝ paɓamuria, à kǝ naki acau mǝɓane amur Njar kpata Mǝtalabangŋo, a ɓadǝmbǝ aɓwana. Pǝlǝa Bulǝs ɗekia, pwan amǝkpata Yesu à o andǝia, sǝ a koya pwari ka kǝ sǝngi ɓalǝ acau andǝia aɓa ndà-kanigir mala Tiranus. 10 Bulǝs lidǝmba nǝ kanigir a mǝno yì ndà-kanigir ka, kya bwal pǝlǝa ɓari, sǝ ace mǝno ka aɓwana kat mana nǝ do a bu-nzali mala Asiya ka, amǝ Yahudi andǝ amǝ Gǝrik, à ok cau mala Mǝtalabangŋo.
Amuna-burana mala Sǝkeva
11 Ɓakuli pak agir-ndǝlǝki mǝgule kǝ̀rkǝ́r nǝ bu Bulǝs. 12 Ko nggearǝ ahankici andǝ agir-nggūrǝu mǝnana à je nggūrǝ Bulǝs ka, à twalia à wari nǝia aban amǝ rǝkwana, sǝ akwánó malea kara à mala, sǝ akukwar purrì rǝia.
13 Aɓea amǝ Yahudi nda kam mǝnana à kǝ gya arǝ aban, aban pusǝkia kukwar arǝ aɓwana ka. À ɓariki gbal ama à nǝ̀ pak túró nǝ lullǝ Yesu à nǝ̀ pusǝ akukwar pale, nǝ nea wia cau ama, &lt;&lt;Ən nggǝ sa arǝ wun aɓa lullǝ Mǝtalabangŋo Yesu mǝnana Bulǝs kǝ hamnǝi ka, wu puro.&gt;&gt; 14 Amuna-burana tongno-nong-ɓari mala Sǝkeva, Pǝris Mǝgule mala amǝ Yahudi, à nda à pakki mǝnia yì gìr ka. 15 Sǝ a ɓe fara à nda aban pa anggo, pǝlǝa kukwar nea wia ama, &lt;&lt;Ən súrǝ̀ Yesu, sǝ ǝn sǝlǝna ce Bulǝs; sǝ wun ngga, wu nda ka yana?&gt;&gt; 16 Sǝ ɓwa mǝnana nǝ kukwar arǝì ka, yàlle kpa kwària, walkia nǝ walo ana, nǝ rǝcandǝa mana kútì malea ka. Kara à túr kusǝia a mire à nying ɓala male, nǝ anpenye a rǝia, nǝ ɓārǝia.
17 Aɓwana mǝnana kat à ndanǝ do a Afisu ka, amǝ Yahudi andǝ amǝ Gǝrik, à ok ce mǝnia yì gìr ka, kara ɓangciu bwalia kat, sǝ lullǝ Mǝtalabangŋo Yesu kum gulo kǝ̀rkǝ́r. 18 Pas aɓalǝ aɓwana mana à paɓamuria, à pǝlǝ amǝkpata Yesu ka, à yiu à yì bang ce pakkia gir ɓealɓikea malea kwas. 19 Aɓwana pas mǝnana ɗiɗyal ka à kǝ pakki agir swarkiban nǝ aɓuri ka, à yiu nǝ amalǝmce mala agir monzǝo malea, à yì pisǝia a bǝsa a ɓadǝmbǝ aɓwana kat. Lang aɓwana yi kpapiki aboalo agir mǝno à pisǝia kat ka, boale karǝa arǝ mǝsǝ bolo-azǝrfa á-lumi-tongno. 20 Anggo nǝ rǝcandǝa sǝ cau mala Mǝtalabangŋo gulo, akiban kǝ̀rkǝ́r.
Loasǝban aɓa Afisu
21 Anzǝm amǝno yì agir ka, Bulǝs kum ɗenyicau a ɓabumi ama ɓǝ̀ kar aɓalǝ abu-nzali Masǝdoniya andǝ Akaya sǝ ɓǝ̀ kutio ɓǝ̀ kyane a Urǝshalima. Na ama, &lt;&lt;Anzǝm mana ɓǝ̀ ǝn warina a Urǝshalima ka, dumǝnam púp mǝ nǝ kutio, mǝ ká gbal a Roma.&gt;&gt; 22 Nda gìr mana tsǝa sǝ tasǝ Timoti andǝ Arasǝtus a Masǝdoniya, yia ɓari aɓalǝ aɓwana mana à kǝ bwalì wi túró ka. Sǝ yì ka, do a bu-nzali Asiya banì ɓinǝe sau zuku.
23 Àkǝ̀ ɓalǝ anonggio mǝno ka, nggea loàsǝ̀ban lo kǝ̀rkǝ́r aɓa Afisu amur cau mala kpata Njar mala Mǝtalabangŋo. 24 Mǝnia yì loàsǝ̀ban ngga tite nǝ ɓe mǝ'ntùl mana lùllǝì ama Demitǝrǝyus, mǝ tulki amuna kurǝm mana à nda kǝla ndà-peri mala mā-ɓǝ̀nzál Atimis, nǝ bolo-ntùl azǝrfa ka. Mǝnia yì nggali ka kǝ yinǝia amǝturoe boalo kǝ̀rkǝ́r. 25 Pǝlǝa Demitǝrǝyus tunǝ dapi mala aɓwana mǝnana kat à nda aɓa ulang mǝno yì túróbù malea ka, sǝ nea wia ama:
Wun aburana, wu sǝlǝ ama kume ma'sǝm ngga àkǝ̀ ban mǝnia yì túró sǝ sǝm nggǝ kumi. 26 A dyan ngga, wu nda wu kǝ sǝni sǝ wu kǝ oe nǝ akir wun, gìr mǝnana mǝnia yì ɓwa à tunǝki ama Bulǝs kǝ pè ka. Nda ban na ama agir mǝnana aɓwapǝndǝa pê nǝ buia sǝ à kǝ peri abania ka, agir na à nǝ̀ peri abania ɗàng ko bǝti, sǝ nda kǝ̀ pwan ɓabum ɓwapǝndǝa ka. Tsǝ̀ngŋǝ̀nia à ɓwarkini tanjar akani aɓa Afisu andǝ bu-nzali Asiya kat. 27 Ɓangciu ma'sǝm ngga nda mǝnana ama, limo ma'sǝm ndo nǝ̀ kum lullǝu mǝɓane. Sǝ nggearǝ mǝno na nǝmurǝì ɗàng, ndà-peri mala mā-ɓǝ̀nzál mǝgulo mǝnana à kǝ peri a baní, yì Atimis gbal ka, nǝ̀ duk gir mǝɓane; sǝ Atimis, yì mā-ɓǝ̀nzál mǝnana koyan a Asiya andǝ ɓanza kat kǝ peri a baní ka, gulo male nǝ̀ kpa!
28 Lang à ongŋǝna cau man ngga, kara bumia lul kǝ̀rkǝ́r, à loasǝ già a kùli à kǝ na ama, &lt;&lt;Atimis mala amǝ Afisu ka, mǝgulo na!&gt;&gt; 29 Zuku ka, loàsǝ̀ban mǝno akinaban, ɓá nggea-là kat lo cam nǝ kusǝì. Ɓwabunda nyāri, à pur nǝ mire aban ká a ban-kpapí mala nggea-là. À bwal aburana ɓari, Gayus andǝ Aristakus, aɓi amǝ gya mala Bulǝs, mǝnana à pur a Masǝdoniya sǝ à yiu ka. À nungia à um nǝia a ban-kpapí. 30 Bulǝs nǝ ɓamúrì ka earce ama nǝ̀ ká a ɓadǝmbǝ aɓwabundǝa aban dapi nǝ̀ bangcau nǝia, sǝ amǝkpata Ɓakuli pǝrki. 31 Nggearǝ aɓwana-mǝgule mala là, mana à gyajam mala Bulǝs na ka, à teri wi cau ama, ɓǝ̀ kǝa na ama nǝ̀ kutio aɓa ban-kpapí ɗàng.
32 Ɓwabunda mana ram ngga, à twalo à zurǝki nǝ loàsǝ̀ban: aɓea aɓwana ka à kǝ nacau bàng-bàng amur ɓe gìr, sǝ aɓea aɓwana gbal ka à kǝ na malea ɗàng. Yàle bangulea ka à súrǝ̀ gir mǝnana tsǝa sǝ à yiu à yì ram ngga ɗàng.
33 Aɓea amǝ Yahudi ramta Alizanda a dǝmba a ɓadǝm ɓwabundǝa ɓǝ̀ bǝlia wia ɓá ceì. Pǝlǝa Alizanda lǝmdǝì ɓwabundǝa bu ɓǝà duk kunia più, sǝ ɓariki nǝ̀ na kúni, amur tǝr gir mana kumban ngga. 34 Lang amǝ Gǝrik mǝnana aɓa ɓwabundǝa yi sǝlǝ ama yì ka, ɓwa Yahudi na ka, kara à loasǝ già kpǝm kunia mwashat aban nacau mǝ'mwashati ama: &lt;&lt;Atimis mala amǝ Afisu ka, mǝgulo na!&gt;&gt; Twalia bu-pwari ɓari à ndarǝ na mǝnia yì cau ka.
35 A masǝlǝate ka, mǝgilǝgir mala nggea-là ɓariki tsǝk ɓwabundǝa à do kunia più. Pǝlǝa na ama:
Wun amǝ'la-sǝm amǝ Afisu, ɓanza kat ka sǝlǝ mbak ama nggea-là mǝgule Afisu ka nda mǝ'yál ndà-peri mala Atimis mǝgule andǝ tali rǝì mǝnana pur nǝ kuli sǝ yi kpa a nzali ka re? 36 Kǝɓwa pà kàm nǝ̀ tǝmce amǝnia yì agir ka ɗàng. Ace mani ka, wu nyesǝ ɓabum wun, wu kǝa pak kǝgìr amur mire ɗàng. 37 Wu yina nǝ amǝnia yì aburana ɓari ka akani, kat andǝ amani ama, à ɓun kun ndà-peri ma'sǝm, à iu kǝgìr kàm ɗàng, ko à na mǝɓane amur mā-ɓǝ̀nzál ma'sǝm raka.
38 Ɓǝ̀ Demitǝrǝyus andǝ amǝtúró male ndanǝ cau mana à nǝ̀ na amur kǝɓwa ka, sǝm ndanǝ amǝ'ɓashi andǝ apwari do ɓashi; ɓǝà ndanǝ ɓe kǝgìr mana kwania arǝ kǝɓwa ka, à nǝ̀ gandǝ yinǝ cê. 39 Sǝ ɓǝ̀ ɓè kǝgìr nda kam ɗàng mǝnana wu earce wun nǝ̀ yinǝi ka, dumǝna púp à nǝ̀ na cê a ban amǝ ɓashi, a ban-kpapi mala amúrû kat. 40 Kǝla mǝnana nda kam ado ka, mǝnia yì gìr mǝnana kumban yalung ngga, tsǝ̀ngŋǝ̀nà sǝm aɓa ɓangciu ama, amǝtala nzali nǝ̀ gandǝ tsǝka sǝm cau mala loasǝ munǝo mala ɓwabundǝa. Acemǝnana sǝm pànǝ kún nacau sǝm nǝ̀ na tǝr gìr mana yinǝ mǝnia yì came mala là andǝ zurǝki ka ɗàng.
41 Lang mǝgilǝgir mala nggea-là malǝna nacau man ngga, pǝlǝa mesǝ aɓwana mana à ram ngga à o.
* 19:4 Ɓalli gbal aɓa: Mat 3:11; Mar 1:4,7,8; Luk 3:4,16; Yoh 1:26,27.