2
Ämaqä huiuŋi himäqi ämipu, huizi duŋi tuwä ämäupu, miqä iqeŋqä
1 Ŋqä nyämaqäuä, he neqä Jisasi Kraisi, yoqä naqä-täŋä Iquenyqä quuvqä eqiyäŋuwi, he ämaqä huiuŋi äŋguä ämipu, huizi duŋi tuwä mäwiyqä pambu. 2 Ämaqä qäkämä äŋguänäŋä imäknä, aŋguä hipae hiŋqä hŋqu, heyaqä aŋä aquväqŋqeu hemeqaŋga, ga ämaqä nätmatqä maeqä, qäkämä äqäyäpkŋqä imäkŋqä hŋqu, iqu-pqe heyaqä aŋä aquväqŋqeu inä hemenä. Ga iŋgaŋi he äänä ipŋqe? 3 Iwä iiŋi, he ämaqä qäkämä äŋguä imäkŋqä iqueŋi, äŋguä itquepu, “Yquvaŋä äŋguä täu pmayä” tupŋqäta? Itaŋga ämaqä nätmatqä maeqä iqueŋi, “Näŋqäqä pämä ätqäuqäti, pämä tqävä. Ä nyaqä yukä yäpä täqi quamä äpmeqäti, quamä pmayä” tupŋqäta? 4 He suqä iiŋä itqäpi, ii he hiqä kŋuä iuta, hiqä-hiuä iwäsäupu, suqä asä iquenyä mitquatŋqä itqäŋä. He, ämaqä iwäsäuqä-qu eä, ämaqä duŋi, iqueqä kŋuä indqäŋqä quvqä duta iwäsäutŋqä-paŋuenji.
5 Ŋqä nyämaqä nyi kiiŋä änyinätŋqäuä, qätä nyipu. Ämaqä qua täuŋi nätmatqä maeqä eäŋuwä ii, Goti Iqu qu ae quuvqä heqiyqä naqänäŋä-täŋä eäpu, äŋguä pmeqäŋqä ätekqe. Ämaqä, Iquenyqä kiiŋä äwinyätŋqä iquauŋqe, “Qu nyaqä miqä iu pmeqäŋqeqä” äteŋqe, ämaqä qua täu nätmatqä maeqä eäŋuwä ii-pqe “Inä pmeqäŋqeqä” ätekqe. 6 Iqu iquau qäyä ätekqäŋqä, he quŋi womba ipŋqä itquetqäŋä. Kŋuä mapu! Heŋi ekittqiyäpu, haŋä-iqä etapäpu, kukŋuä metpŋqä duŋqe, tqukua ämeqepäma äwätqäŋä? Suqä iiŋi, ämaqä mbqä yquayä-täŋä iqua, qäqua etquetqäŋuwi. 7 Goti Iqu heŋi, Kraisi Iqueqä yoqä äŋguänäŋi enyuätqä-qe, ga yoqä iuŋqe, kukŋuä quvqä ätäpu, quiŋi tqukua imäkätqäŋuwi? Ii ämaqä mbqä yquayä-täŋä iqua, qäquayi.
8 Neqä Ämineyqä Iqueä kukŋuä-suqä naqä hŋquenyqe, bukiuŋi tuwaŋuä tii ätätä äqäkqe. “Tqä-täuŋqä äkinyätŋqä-pa, ämaqä huizi duŋqä-pqe inä kiŋguätŋqeqä.”* He kukŋuä-suqä iqueŋi, aaŋä naqä-qakuänäŋä itqäpi, he jänänäŋä dunä itqäŋä. 9 Iiŋä qäyä etaŋgi, he ämaqä huiuŋi, äŋguä ämipu, huiziuŋi, tuwä mäuqä eäŋuwi, he suqä quvqä imäkqä. Iwä kukŋuä-suqä iqu, “He suqä qui imäkqä-quenjqä” ätätä ämetquenä. 10 Ii tiiŋä etaŋgi. Ämaqä hŋqu kukŋuä-suqä eeqänäŋä duŋi qänaknä itä, hŋquenä ävausqe, iqu ämaqä kukŋuä-suqä eeqänäŋä iuŋi, ävausqä eŋqä-paŋä iquvi. 11 Goti Iqu tii ätkqe. “Qokä-apäkä ämaŋqe, huizitä huiwi yaŋä mikiqä ipŋqeqä.”† Itaŋga iqu tiiŋä-pqä inä ätkqe. “Ämaqä pizqä mapäsqä pambiyä.”‡ Iwä ämaqä hŋqu, apäkä huisä, huiwä yaŋä mikiqä itqä-qe, iqu ämaqä pizqä äpäsqe, iqu ämaqä kukŋuä-suqä eeqänäŋä iuŋi, ävausqä-quvi. Ii eŋqä-paŋi, he ämaqä huiuŋi, äŋguä ämipu, huiziuŋi, tuwä ämäuqä eäŋuwi, he kukŋuä-suqä ävausqä-quenji.
12 Goti Iqu kukŋuä-suqä, ne suqä quvqä iquesa inequtäwatqä ditäŋi, neqä suqe iwäsäuniqe. Iŋi he kukŋuä ätäpiyä iu, wäuŋuä ipiyä iu, nätmatqä äki-äkitaŋä imäkpŋqe, he kukŋuä-suqä iiŋä iuqä yäpä iqä pmetaŋguwiŋqä kŋuä yasämä indqäŋgpŋqe. 13 Ii tiiŋä itaŋgiyi. Ämaqä hŋqu, hŋquenyqä qeqä matmäkqä imitätqe, Goti Iqu iwäsäutäqäŋgaŋi, Iqu ämaqä iquenyqe, qeqä matmäkqä yäniqe. Mä ämaqä, huizi duŋqä qeqä ätmäkmitätqä iqu, iwäsäuqäŋgaŋi, iqu ämäwqätäuniqe.
Quuvqä heqiyqä duŋqä wäuŋuä mimäkqä danä iqäqe, quuvqä heqiyqä ii pizqe
14 Ŋqä nyämaqäuä, ämaqä hŋqu, “Nyi Kraisi Iquenyqä quuvqä eqiyätqäŋänä” ätätä, iqu suqä qäyunä miqä itŋqe, iqueqä Kraisi Iquenyqä quuvqä heqiyqe, qäyuta? Quuvqä heqiyqä iiŋä iqueŋi, aŋgumä häŋä iqumuatäniqäta? 15-16 Tasi-gua, nanyi-napqa hui qäkämä aaŋqä eä, ymisaŋä däŋqä itqätaŋguti, ga hesaŋä hŋqu kukŋuinä, “Goti Iqu äŋguä ikimäkqaŋguti, si äwqä-qeiqä iŋqä äpmanä, dŋä emäknnä, ymisaŋä däŋqä miqä pmetätŋqä änyiŋgiyä” ätuätqä-qe, nätmatqä äwa itaŋgqeŋqe, mävqä iqäqe, iiŋi qäyuta? Oeyä. 17 Quuvqä heqiyqä-pqe, iiŋi. Quuvqä heqiyqä duŋqä wäuŋuä mimäkqä danä iqäqe, quuvqä heqiyqä ii pizqe.
18 Itaŋga ämaqä hŋqu, tii tuäŋqiyä. “Ämaqä hui quuvqä eqiyäpiyitaŋi, häŋä pmapŋqe. Hui suqä äŋguä du imäkäpiyitaŋi, häŋä pmapŋqe.” Iqueŋi, nyi kima tii tumä. “Si, suqä äŋguä du mimäkquki eŋqe, si quuvqä eqiyätqäŋiŋqe, nyi näqŋqe äänä hemqe? Mä quuvqä heqiyqä nyaqe, suqä äŋguä iqu qäsä eŋqe, ii ämäkätqueŋqiyä.” 19 Si quuvqe tii äyä eqiyätqäŋnä. “Goti Kiqä-kiuänäŋä Iquvqä.” Ii äŋguä etaŋgqä-qe, dŋä quvqä iqua-pqe, quuvqä asä ii eqiyäpiyä-qe, iqua zä kiiŋä ipu, yäuŋuä-yäuŋuä itqäŋä. 20 Ämaqä hŋqu quuvqä eqiyätä, wäuŋuä mimäkqä etaŋgutqe, iqueqä quuvqenä heqiyqä iqu häukui maeqe. Ämaqä mnauä guä maeqä iquki, kukŋuä iqueqä qakuiŋqä näqŋqä hisŋqä kiŋgaŋgutqe, qätä wi. 21 Aiŋgaŋi, neqä awiqu Aprähamä§ iqu, Goti Iquenyqä hiqäva imäkätŋqe, iqueqä ymeqä Aisakä iqueŋi, hiqäva-imäkqä ttawä haqeqi äwäteqaŋgqeŋqä, Goti Iqu iqueŋi, “Ämaqä jänänäŋukuiyqä” ätukqe. 22 Iuŋi hiŋuä äqunäŋnä? Iqueqä quuvqä heqiyqä dutä, ga iqueqä wäuŋuä iqä ditäŋi, qäquaqu naqä-huinyä äwiqetaŋi, iqueqä quuvqä heqiyqe, naqä yäuä ekqe. 23 Goti Iqueä bukä iuŋi, “Aprähamä iqu Goti Iquenyqä quuvqä heqiyätqätaŋgi, Goti Iqu iquenyqe, ‘jänänäŋueqä’ ätkqeqä” ätä äqänäŋqe,* Aprähamä iqu Aisakä iqueŋi i imäkqaŋga, häukui äqäkqe. Ga “Aprähamä iqu Goti Iqueqä käyämaqä-queqä” ätnä.
24 He qätä ae äyä äwiyqä. Quuvqä heqiyqä iinäŋqe, Goti Iqu ämaqä hŋquenyqe, “Iqu ämaqä jänänäŋueqä” matqä danä yänä. Iqu suqä äŋguä itqätaŋguti, ga Goti Iqu iquenyqe, “Ämaqä jänänäŋäqueqe,” qakuä iuta tänä. 25 Ga apäkä Leopä, mbqä metŋqä huiwä yaŋä vqä ii, ikqä-paŋä iiŋi. Ämaqä Josua iqu hiŋuä tämaqä iyŋqä ändowatkqä iquaquiŋi, ii yeeqä ävätmetä, hänaqä huiu-mända ändowatätä ikqeŋqe, Goti Iqu apäkä iinyqe, “Jänänäŋiyqä” ätkqe. 26 Huiwiqu quuvqä maeqe, ii pizqä ae eä. Ii eŋqä-pa, ämaqä hŋqu, suqä äŋgui mimäkqä, quuvqä dinä eqiyätŋqe, iqueqä quuvqä heqiyqe, ii pizqe.
* 2:8 Hiqäva-imäkqä 19:18 † 2:11 Aŋgumä Itmakqä 20:14 ‡ 2:11 Aŋgumä Itmakqä 20:13 § 2:21 Ipäqäkqä 22:1-10 * 2:23 Ipäqäkqä 15:6