15
Ndəhay ŋga Yesu a kusam da Jeruzelem
1 Ndəhay siya hay a samawa daa hwayak ŋga *Jude ŋgadaa berney ŋga Antiyaws masa da Siri, aa sərkadamata məlmaŋ hay daa mey ŋga Yesu, a ləvmatar: «Da akwar ma təɓmara *mesley mandawal anda *kwakwas ŋga Mawiz ma ləvey daa ba na, Gazlavay fa da ləhdakwar daa mebərey daa ba may.» + 2 Ata Pawl ta *Barnabas na, ta təɓmara mey a daa ba. Ta’, a kam yawa ga ta ndəhay a da ray mey a. Məlma ata hay daa mey ŋga Yesu da Antiyaws heyey, a walamata ata Pawl ta Barnabas leŋ ndəhay mekele da wuzlah ata, amba a diyam a *Jeruzelem ŋgaa guzlwa ta ndəhay meslərey hay, ta *bay-ray hay daa *mecəmey-ray ŋga ndəhay ŋga Yesu da ray mey a. +
3 Da ray ŋgene, ndəhay daa mecəmey-ray da Antiyaws a, a vəlmatar cek hay ŋga jənta daa madaw ata a Jeruzelem. Ndəhay a, a diyam taa hwayak ŋga Fenisi leŋ taa hwayak ŋga *Samari, fa diyam ta meeguzley da ray ndəhay masa *Jəwif hay ba hay, a ləvam ata ta mbəkdamara mekey mebərey sem, a təɓam mey ŋga Yesu dəɓa. Da ray ŋgene, masa məlma ata hay daa mey ŋga Yesu tabiya feteɗe ma cəndamara na, aa səmam ga. 4 A wusam a Jeruzelem na, ndəhay daa mecəmey-ray ŋga ndəhay ŋga Yesu, ta bay-ray hay, leŋ ndəhay meslərey ŋga Yesu a təɓmata ta meesəmey. Ata Pawl ta Barnabas a wuzdamatara cek hay tabiya masa Gazlavay ma ka ta fa ata. + 5 Ama ndəhay *Fariza hay siya ma təɓa mey ŋga Yesu na, a sləkɗam, a ləvam: «Ndəhay masa Jəwif hay ba hay na, si a təɓmara ŋga sley mandawal, si ya ləvmatar ŋga səpam kwakwas ŋga Mawiz.»
6 Ndəhay meslərey a, ta bay-ray hay a, a kusam tabiya da slam a ŋga nəkey mey a. 7 Masa ata fa kam yawa ga da ray mey a na, *Piyer ta’, a sləkɗey, a ləvey: «Məlma aɗaw hay, ka sərmara zleezle Gazlavay a walaya da wuzlah akwar na, ŋga wuzey *Mey-maaya-mawiya a ndəhay masa Jəwif hay ba hay, amba a cəndamara, a təɓmara mey ŋga Yesu. + 8 Gazlavay na, ara ndaw ma səra mevel ŋga ndəhay tabiya. Aŋga ma vəltar Mesəfney aŋga la a ndəhay masa Jəwif hay ba hay anda aa ma vəldandakwara may. Anda keɗe, fa wuzdərwa, aŋga fa təɓta ndəhay a. + 9 Gazlavay ta wunkandakwar ta ndəhay masa Jəwif hay ba hay na, daa ba. Ta pərtara mevel ata la, maja ata ma təɓmara mey ŋga Yesu. + 10 Kaa wure keɗe, ka jadamara Gazlavay na, maja me? Ka wuɗam ka təkmatar ɗay a ndəhay ma təɓa mey ŋga Yesu ŋga səpey kwakwas ŋga Mawiz na, maja me? Kwa papaŋ ŋga papa aləkwa hay, kwa aləkwa, ya gwakwa ŋga səpkwa kwakwas a tabiya ba! + 11 Sasəkar jak, ya fa sərkwa Gazlavay a ləhdandakwar na, ta fa maaya ŋga Bay Mahura Yesu, letek ta ndəhay Jəwif hay ba hay may!»
12 Wure ŋgene, ndəhay makustakaya tabiya feteɗe a njam teete, a jəkam sləmay fa ata Barnabas ta Pawl. A wuzdamatara mey da ray maazla hay tabiya ma rəzla ndaw masa Gazlavay ma vəltar gədaŋ ŋga ka da wuzlah ndəhay Jəwif hay ba hay. + 13 Masa ata ma ndəvdamara mey ata cay na, *Jak a zlar meeguzley may, a ləvey: «Məlma aɗaw hay, jəkam sləmay! 14 Wure keɗe *Simaŋw Piyer ta kadandakwara mey da ray pas masa Gazlavay ma zlar ŋga nəkfatar dey fa ndəhay Jəwif hay ba hay la. Dəga ta pas ŋgene a weley ndəhay da wuzlah ata ŋga tərey ndəhay aŋga hay. 15 Mey a, aa letek ta mey ŋga ndəhay ma təla mey ŋga Gazlavay mawuzlalakaya daa ɗerewel ŋga Gazlavay, ma ləvey:
16 Bay Gazlavay a ləvey:
“Way ŋga *Davit * ta bəzley sem.
Fa dəɓa ha, ya vəhwa la,
ya ləma way a † la,
ya lacada aa slam a. +
17 Anda keɗe, ndəhay siya a səpmaya la, yah Bay Gazlavay,
kwa ndəhay daa hwayak hay wura wura tabiya,
masa yah ma zəlta ŋga key ndəhay aɗaw hay na,
a səpmaya la.
Ehe, Bay Gazlavay a ləvey anda keɗe.
A key cek hay anda keɗe na,
ara cek hay masa 18 aa ma wuɗey ŋga wuzdatərwa dəga zleezle.”»
19 Jak a ləvtar saya: «Maja mey a keɗe, ya wulkey maaya na, ndəhay Jəwif hay ba hay ma mbəɗmawa dey fa Gazlavay na, ya sərdamatakwa banay ba. + 20 Ama, wuzlalamatakwa leeter, ya ləvmatakwa a da zəmam aslaw ŋga kuley ŋga zləɓta ba, a da lam vaw saw ba, a da zəmam aslaw ŋga cek metərɗey ta tərɗey ba, asaya, a da zəmam mambaz ba. + 21 Maja dəga zleezle haa wure keɗe na, fa wuzam mey da ray kwakwas ŋga Mawiz da slala hay tabiya, asaya, fa jaŋgamara mey a daa way hay mewuzey mey ŋga Gazlavay ta *pas meməskey-vaw.» +
A slərmatar leeter a ndəhay ŋga Yesu masa Jəwif hay ba hay
22 Masa *Jak ma ndəvda mey aŋga la na, ndəhay meslərey, ta *bay-ray hay, leŋ ndəhay daa *mecəmey-ray ŋga ndəhay ŋga Yesu tabiya, a cəmdamara ɗay ata. Ta’, a walam ndəhay da wuzlah ata, amba a slərdamata aa berney ŋga Antiyaws ta ata Pawl ta *Barnabas. A walam na, Jud ma zəlmara Barsabas, leŋ Silas. Ata cewete faa həmdamata da wuzlah məlmaŋ hay feteɗe. + 23 A wuzlalamatar leeter a har. Daa leeter e, a ləvam:
«Ara ala, məlmakw akwar hay masa ndəhay meslərey ŋga Yesu, ta bay-ray hay ŋga mecəmey-ray ŋga ndəhay ŋga Yesu ma wuzlalamakwara leeter keɗe.
Akwar masa Jəwif hay ba hay, ma təɓa mey ŋga Yesu da Antiyaws, daa hwayak ŋga Siri, leŋ daa hwayak ŋga Silisi, ya camakwar har.
24 Ya cəndamara ndəhay da wuzlah ala hay ta diyam la fa akwar. A həɓmakwar ray, a mbəɗdamakwara leŋgesl ta mey ata hay. Ama ara ala ma slərdamata ba. + 25 Da ray ŋgene, ya cəmdamara ɗay ala pal, ya kam maɗay da ray mey a, ta’, ya walam ndəhay amba ya slərdamata fa akwar. A diyam ta ata Pawl ta Barnabas ndəhay masa ala ma wuɗmata kalah. 26 Ata Pawl ta Barnabas a na, ara ndəhay masa ma vəldamara ray ata sem ŋga key sləra ŋga Bay aləkwa Mahura Yesu *Kəriste. 27 Da ray ŋgene, ya slərmakwar Jud ta Silas, amba a wuzdamakwara mey a letek anda ala ma wuzlalamakwara keɗe. 28 Maja ta mbafar la a *Mesəfney ŋga Gazlavay leŋ ŋgada ala, amba ya vəlmakwar *mewey mekele saba, si mewey hay masa ala ma wuzlalamakwara keɗe gway. Ehe, ala fa ləvmakwar: + 29 ka da zəmam aslaw ŋga kuley ba, ka da zəmam mambaz ba, ka da zəmam aslaw metərɗey ta tərɗey ba, ka da lam vaw saw ba. Da akwar ta təkmata ray akwar hay la fa cek hay a keɗe na, akwar ta kam maaya la.
Gazlavay ŋga njadandakwar daa zazay aŋga.»
30 Ta’, a mbəkdamata ndəhay masa ata ma walamata ŋga slərey heyey ŋga diyam aa berney ŋga Antiyaws. Masa ata ma wusam la na, ta’, a kusmata ndəhay daa mecəmey-ray ŋga ndəhay ŋga Yesu feteɗe, a vəldamatara leeter heyey. 31 Ndəhay ŋga Yesu feteɗe a jaŋgamara leeter e, aa səmam ga da ray a, mey da hwaɗ a, a vəltar gədaŋ. 32 Ata Jud ta Silas heyey na, ata ndəhay ma təla mey ŋga Gazlavay. Aa guzlmatar mey hay ga a məlmaŋ hay daa mey ŋga Yesu. A vəlmatar gədaŋ amba a njam daa cəveɗ ŋga Yesu. + 33 Ta’, a njamawa nekəɗey feteɗe. Fa dəɓa ha, a wuɗam ŋga vəhmawa fa ndəhay ma slərdamata heyey. Da ray ŋgene, məlma ata hay feteɗe heyey, a ləvmatar: «Diyam ta zazay. Ka camatar har a ndəhay ma slərdamakurwa may.» [ 34 ] ‡
35 Ata Pawl ta Barnabas na, a njamawa da Antiyaws a. Ata ta ndəhay mekele ga, faa sərkadamata ndəhay, fa wuzam *Mey-maaya-mawiya ŋga Bay Mahura.
Ata Pawl ta Barnabas a wuɗkam ɗay
36 Fa dəɓa ha nekəɗey, Pawl a ləvar a *Barnabas: «Nakwa la fa məlma aləkwa hay daa mey ŋga Yesu daa berney hay mekele mekele masa aləkwa ma wuzmatakwar mey ŋga Bay Mahura zleezle, amba ya nəkakurwa menjey ata na, aa kwara.» 37 Barnabas na, a wuɗey a ŋgəla Jaŋ-Mark asi ata. + 38 Ama Pawl a təɓa ba, maja Jaŋ-Mark a, ta mbəkdatərwa la daa hwayak ŋga Pamfili. A mbəkdatərwa na, daa masa sləra ata, ta ndəvey daa ba araŋ. + 39 Ata Pawl ta Barnabas a kam yawa ga. Ta’, a wuɗkam ɗay. Da ray ŋgene, Barnabas a ŋgəla Jaŋ-Mark, a diyam cew e, a təŋgam ta kwambiwal aa hwayak da wuzlah bəlay mezəley Sipəre. + 40 Ama Pawl na, a ŋgəla Silas may. Məlma ata hay daa mey ŋga Yesu feteɗe a dəram daŋgay a Gazlavay maja ata, amba Gazlavay a pəstar mey. Ata Pawl ta Silas, ta’, a diyam. + 41 A diyam a slala hay mekele mekele daa hwayak ŋga Siri leŋ daa hwayak ŋga Silisi. A vəlmatar gədaŋ a ndəhay daa mecəmey-ray hay ŋga Yesu feteɗe.
+ 15:1 Lev 12.3; Gal 5.2 + 15:2 Gal 2.1-10 + 15:4 15.12 + 15:7 10.1-43 + 15:8 2.4; 10.44 + 15:9 10.35 + 15:10 15.19; Gal 2.16; 3.10-12; Ef 2.5-8 + 15:12 2.22 * 15:16 Way ŋga Davit: Aa guzley da ray səkway ŋga Davit, da daa ba, da ray aa ma wey da ray Israyel. † 15:16 ya ləma way a: Masa Gazlavay ma ləvey a ləma way ŋga Davit e la na, ara mey-meŋgey da ray masləkɗawa ŋga Yesu daa meməcey, ta da ray metəpey aŋga a vaɗ ŋga key Bay Mahura ŋga səkway hay tabiya da bəla ŋga sərmataw. + 15:16 Am 9.11-12; Iz 45.21 + 15:19 Gal 5.3 + 15:20 15.29; 21.25; aslaw: 1Kwr 8.1-13; 10.23-33; meley-vaw saw: Lev 18.6-18; aslaw ŋga cek metərɗey ta tərɗey: Lev 17.15; mambaz: Lev 17.10-14 + 15:21 13.15 + 15:22 11.18; 16.4 + 15:24 Gal 1.7; 5.10 + 15:28 10.19; 15.20; Lk 11.46 + 15:32 11.23, 27 ‡ 15:34 Daa ɗerewel siya hay a ləvam: «Silas na, ta’ a njawa feteɗe. Jud na, a vəhey taava aŋga.» + 15:37 12.12 + 15:38 13.13 + 15:39 13.4 + 15:40 14.26