11
Na cua cuinu ini ñivi chi ra Ndioo
1 Chinu ini yo chi ra Ndioo. Chacan cuu cha chito yo ti cua coo yo cuhva ni chacoo tuhun nu quichi quivi. Chacan cuu cha ndatu yo. Ña ta ndehe yo cha ndicha, soco chito yo yoso cuhva cua coo chi iti nuun. 2 Chito yo ti vaha xaan ni savaha ñivi yo chacoo iti chata tiempu chahnu, vati chinu ini ñi chi ra Ndioo.
3 Chinu ini yo chi ra Ndioo. Chacan cuu cha chito yo ti ni cahan ra Ndioo, ta ni tuvi ñuhun ñuñivi ya. Chacan cuu cha chito yo ti iyo cha ña ndehe yo, ta chi chacan ni tuvi cha ni ndehe yo.
4 Chinu ini ra Abel chi ra Ndioo. Chacan cuu cha vaha xaan chandaca ra cha cua samani ra chi ra Ndioo, ta ña vaha cha chandaca ra Caín. Chacan cuu cha chito ra Ndioo ti ni chacoso vaha anima ra Abel can. Chaha ra Ndioo cuenda yoso cuhva ni chacoo ra Abel, vati quihin cuenda ra cha ni samani ra. Ndicha ti ni chihi racan, soco ni iyo tuhun ra, vati chinu ini ra chi Ndioo.
5 Chinu tahan ini ra Enoc chi ra Ndioo. Chacan cuu cha canihin ra Ndioo chi ra, ta ña ni chihi ra. Ña ni ndehe ca ñivi chi ra, vati ni canihin ra Ndioo chi ra. Cati tutu Ndioo ti cusii ini ra Ndioo chi ra, ta sa canihin ra chi ra. 6 Tu ña cua cuinu ini yo chi ra Ndioo, ña cua cuu savaha yo cha cua cusii ini ra. Tu cua tuhva yo iti nuun ra, nini xaan cha cua cuinu ini yo chi ra. Iyo cha cua cuinu ini yo ti iyo ra, ta tindee ra chi ñivi nanducu chi ra.
7 Chinu tahan ini ra Noé chi ra Ndioo. Chacan cuu cha ni savaha ra tundoo, vati tasoho ra cuhva ni cati tuhun ra Ndioo chi ra yoso cuhva cua coo chi iti nuun. Chacan cuu cha cacu ra chi ñivi ra. Tacan ni tachi tuni ra Noé chi ñivi ñuñivi, ta cuu ra iin ñivi ni chacoso vaha anima chi ra Ndioo, vati chinu ini ra.
8 Chinu tahan ini ra Abraham chi ra Ndioo. Chacan cuu cha ni tasoho ra nu cati tuhun ra Ndioo chi ra. Cati ra ti cua cuhun ra Abraham nu cua quihin cuenda ra iin ñuhun. Tacan cuu, ta quee ra cuahan ra, soco ña chito ra ndaa iti cuahan ra. 9 Ndoo nuun ra ñuhun can sava ta cua iin ra chica cuu ni, vati ña ta cuhva cuenda ra Ndioo ñuhun can chi ra. Ndoo nuun ra, vati chinu ini ra. Vehe sahma ndoo ra chi ra Isaac chi ra Jacob, ta ini cuhva cua cuhva cuenda tahan ra Ndioo ñuhun can chi ra ta ra. 10 Chatu ra Abraham can, vati cua coo iin ñuun cha cua savaha ra Ndioo, ta ña cua ndoyo ñuhun chi.
11 Chinu tahan ini ña Sara chi ra Ndioo. Chacan cuu cha ni chacoo tu ndee ini chi ña, ta tuvi sehe ña tichi ña. Tacan cuu chi, ta cha ni yaha cuiya ña cha cua coo sehe ña. Tacan ni tahan ña, vati chito ña ti cua savaha ra Ndioo cuhva cati ra. 12 Tacan, ta ni chacoo sehe ra Abraham. Iin tuhun ni rai cuu maan ra, ta cha chahnu xaan ra, soco cundee cha chacoo sehe ra chi sehe yani ra. Tuvi xaan ñivi ra ni chacoo. Cuhva iyo ri tiñu iti siqui andivi iyo ñi, ta cuhva iyo yuti yu tañuhun iyo ñi, [vati tuvi ndicha ñi cuu ñi].
13 Ndihi ñican chinu ini chi ra Ndioo, soco queta quivi chihi tahan maan ñi ta ñi, ta ña ta savaha ra Ndioo cuhva ni cati ra nu quichi quivi can. Chito ñi ti iti nuun ca cua savaha ra cuhva ni cati ra, ta vaha xaan cuni ñi. Chaha ñi cuenda ti iyo nuun ñi ihya nu ñuhun ñuñivi ya. 14 Tacan cati ñi, vati cuni ñi cha cua coto ñivi ti nanducu ñi iin ñuun nu cua coo ñi. 15 Ña ni saxini ñi cuenda ñuun nu ni quee ñi. Chacan cuu cha ña ndico coo ndico ñi cuhun ndico ñi tican, 16 vati cuni ñi coo ñi inga ñuun vaha ca. Cuni coo ñi iti siqui andivi. Chacan cuu cha ña cahan nuun ra Ndioo cha cuu ra Ndioo sacahnu maan ñi, vati cha ni tiso vaha ra ñuun nu cua coo ñi.
17 Chinu ini ra Abraham chi ra Ndioo. Chacan cuu cha cha ndehe ra Ndioo a cua quee vaha ra. Cua cahni ra Abraham sehe ra, ta cua samani ra chi ra chi ra Ndioo. Iin tuhun ni sehe ra cuu ra, ta cua samani ra Abraham chi ra. Suvi ni ra Abraham cuu ra, ta cati ra Ndioo chi ra yoso cuhva cua savaha ra iti nuun ca. 18 Cuenda sehe ra cati ra Ndioo ti cua coo sehe ra Isaac, ta tacan ni cua ndutuvi ñivi ra, cati ra. 19 Chito ra Abraham ti iyo tu ndee ini chi ra Ndioo, ta cua cuu nandoto ndico ñivi cha ni chihi. Iin cuhva cuu chi, vati quihin cuenda ndico ra chi sehe ra nu ni cuu ra sava ta cua iin ndii.
20 Chinu ini ra Isaac chi ra Ndioo. Chacan cuu cha sacu‑ii ra chi ra Jacob chi ra Esaú, vati cua coo vaha ra ta ra nu cuahan quivi. 21 Chinu tahan ini ra Jacob chi ra Ndioo. Chacan cuu cha sacu‑ii ra chi ndihi sehe ra José quivi cha cua cuvi ra chahnu can. Ni chahnu xini ra Jacob can xini yutun naan ra, [vati sacahnu ra chi ra Ndioo]. 22 Chinu tahan ini ra José chi ra Ndioo. Chacan cuu cha chaha ra cuenda ti cua quee ñivi Israel ñuhun Egipto nu cuahan quivi. Cati tuhun tahan ra yoso cua savaha ñi chi iquin ra, vati chinu ini ra ti cua quee ñi ñuhun can. Tacan ni chaha ra cuenda quivi cha cua cuvi ra.
23 Chi ra Ndioo chinu tahan ini sutu ra Moisee chi sihi ra. Chacan cuu cha ni tixehe sutu ra sihi ra chi ra quivi cha ni cacu ra. Uni yoo ni chacuindi xehe ra, vati ndehe ñivi ra ti taqui xaan ve luhu cuu ra, ta ña cuyuhvi ñi cha cati tuhun ra rey can ti cua cuvi ve cuati sehe ñivi Israel can. 24 Chinu ini ra Moisee chi ra Ndioo. Chacan cuu cha chahnu ra, soco ña chaha ra cha cua cati ñivi ti sehe ña sehe sihi ra rey ndaca ñahan ñuhun Egipto can chi ra. 25 Ña chaha ra chacan, vati cuni ra coo tahan ra chi tu ndoho chi ñivi ra Ndioo. Ña cuni ra cha cua cusii ini ra, ta savaha ra cuati suhva quivi. 26 Saxini ra ti cuni ca ra ndehe ra tu ndoho cuenda ra Cristo, ta ña cuni ra ndihi cha vaha ndihi cha ndaa yahvi cha iyo ñuhun Egipto can. Tacan ni saxini ra, vati cuni ra cha cua cunda yahvi ra chi ra Ndioo. 27 Chinu ini ra Moisee chi ra Ndioo. Chacan cuu cha ni quee ra ñuhun Egipto, ta ña yuhvi ra cha cua nduxaan ra rey can chi ra, vati cundee ini ra. Cundee ini ra, vati chaha ra Ndioo tu ndee ini chi ra―masi ña ni ndehe ra Moisee chi ra.
28 Chinu ini ra Moisee chi ra Ndioo. Chacan cuu cha ni savaha ra cuhva cha ni cati ra Ndioo, ta cati ra ti cua cuhu ñi niñi ri mbee yu vehe ñi, coto cua cahni ra Ndioo chi ñivi cuu sehe nuun ñi ta ñi. 29 Chinu ini ñivi Israel chi ra Ndioo. Chacan cuu cha ni yaha ñi Tañuhun Cuaha. Cuhva chica ñi nu ñuhun yaha ñi. Cuni yaha tahan ñivi Egipto can, soco ni chihi ñi, vati ni natahan ndico nduta can.
30 Chinu ini ñivi Israel chi ra Ndioo. Chacan cuu cha chico nduvi ñi yu ñuun Jericó. Ucha quivi chico nduvi ñi yu ñuun can, ta sa nduva nama yuu ndasi candaa yuhu ñuun can. 31 Chinu tahan ini ña Rahab chi ra Ndioo. Chacan cuu cha ña chihi tahan ña chi ñivi ña tasoho. Ña chihi ña, vati tindee ña chi ra cuu ñivi Israel nu ni chica xehe ra ta ra, ta ñahan ni chacoo xaan ndavaha ni chi ra rai inga chiyo cuu ña.
32 Ña cua cahan que cuaha tuhun, vati ña cuyatin que cuhve cuenda yoso cuhva cha ni chacoo ra Gedeón chi ra Barac chi ra Sansón chi ra Jefté chi ra David chi ra Samuel chi ndihi ra ni cahan cuenda ra Ndioo nu ni quichi quivi. 33 Chinu ini ra ta ra chi ra Ndioo. Chacan cuu cha iyo ra ni sacanaan ra nu ni cani tahan ra chi inga ñivi. Iyo inga ra vaha xaan chacundaca ñahan ra chi ñivi. Chito ra ti cua savaha ra Ndioo cuhva ni cati ra. Ña chaha ra Ndioo cha cua cachi ri ndicaha chi inga ra. 34 Iyo inga ra chasi nu cua cayu ra tichi ñuhun. Chinu inga ra, ta ña cundee cahni ñivi chi ra. Ña cundee ra, soco chaha ra Ndioo tu ndee ini chi ra. Nihin xaan cani tahan ra nu ni chacoo cuati. Quichi ñivi, vati cua cani tahan ñi chi ra, soco sacunu ra chi ñi. 35 Chacoo ñivi ñahan, ta ni chihi sehe ñi, soco natacu ndico sehe ñi, ta ndoo ndico sehe ñi chi ñi.
Iyo ra―sanahma ñivi chi ra. Ña cuni ra saña ndaha ra chi ra Ndioo, ta cua coo nuna ndico ra. Cuni cuvi ra, vati tacan sa cua coo ndito ndico ra nu vaha xaan ca. 36 Iyo inga ra sacateni xaan ñivi chi ra, ta cani ñi chi ra chi yoho. Ni chacoo tahan ra ve caa, ta chacunuhni tahan cadena caa chaha ra. 37 Cani ñi chi ra chi yuu, ta chahnda sava ñivi chi ra chi sierra. Chahni ñivi chi ra chi cha cuu ta iin machete. Chica cuu ndahvi ra, ta chacunami ra ñiin ri chivu ni. Ndahvi xaan ni chacoo ra, ta ndehe xaan ra tu ndoho. Savaha xaan ñivi ndavaha ni chi ra. 38 Chacunda yahvi xaan ca maan ra ta ra, ta ñahni yavi ndaa ñivi ñuñivi, soco chica cuu ni maan ra ta ra tichi cuhu. Chica cuu ra siqui yucu, ta chacoo ra yavi yuu. Chacoo tahan ra yavi ñuhun. 39 Cati ra Ndioo ti vaha xaan cha ni savaha ra ta ra, vati chinu ini ra ta ra chi ra Ndioo, soco ña ni ndehe ra ta ra cha cua savaha ra Ndioo cuhva ni cati ra nu quichi quivi. [Ña ni ndehe ra ta ra, vati ña ta queta quivi cha cua savaha ra Ndioo cuhva cati ra.] 40 Tacan ni chacoo chi, vati vaha xaan ca cua savaha ra Ndioo chi maan yo. Chacan cuu cha cua coo vaha tahan yo chi ra ta ra icaa ni.