22
So̱ꞌo̱ ni̱ xa̱a̱ a̱ kii̱ꞌ ni̱ nda̱tuꞌunꞌ tuní te̱ kuuꞌ kaꞌnuꞌ sa̱a̱ ku̱vi̱ ka̱ꞌni̱ꞌ ra̱ Jesús
(Mt. 26:1-5,14-16; Mr. 14:1-2,10-11; Jn. 11:45-53)
1 Xa̱ kuyatinꞌ ko̱o̱ vi̱koꞌ ña̱ naniꞌ pascua, ña̱ xi xixiꞌ ne̱ yivi̱ꞌ xita̱ꞌ va̱ꞌa̱ ña̱ kö̱o̱ꞌ yu̱chiꞌ levadura saká xiinꞌ. 2 Te̱ sutu̱ kuuꞌ nu̱uꞌ xiinꞌ te̱ saniaꞌá tu̱ꞌu̱n nde̱iꞌ Ndiosí ndii, xaꞌa̱ꞌ ña̱ yiꞌvi ra̱ ne̱ yivi̱ꞌ na ni̱ na̱ndu̱kuꞌ ra̱ sa̱a̱ sa̱a̱ ra̱ te̱ ka̱ꞌni̱ꞌ si̱ꞌe ra̱ Jesús.
3 Te̱ ni̱ sko̱ꞌnuꞌ ña̱ ndi̱va̱ꞌa̱ nimá Judas, te̱ naniꞌ tu̱ Iscariote, te̱ nduuꞌ i̱i̱n te̱ uxi̱ uvi̱ taꞌan te̱ nda̱ꞌaꞌ xaꞌa̱ꞌ Jesús. 4 Te̱ ni̱ xaꞌa̱n kaꞌa̱n ra̱ xiinꞌ sutu̱ kuuꞌ nu̱uꞌ xiinꞌ te̱ xaꞌndia chuunꞌ nuu̱ꞌ te̱ xitoꞌ yu̱kunꞌ sa̱a̱ sa̱a̱ ra̱ te̱ sa̱na̱kuaꞌa ra̱ Jesús nda̱ꞌaꞌ te̱ ja̱a̱nꞌ. 5 Kii̱ꞌ ni̱ xi̱ni̱ so̱ꞌo̱ sutu̱ ja̱a̱nꞌ ña̱ ni̱ kaꞌa̱n te̱ ja̱a̱nꞌ ndii, va̱ꞌa̱ ni̱ ku̱ni̱ ra̱, te̱ ni̱ ta̱xi̱ ra̱ kuento ra̱ ña̱ ta̱xi̱ ra̱ xu̱ꞌunꞌ nda̱ꞌaꞌ Judas xaꞌa̱ꞌ ña̱ ja̱a̱nꞌ. 6 Te̱ ni̱ ta̱xi̱ Judas ja̱a̱nꞌ kuento ra̱ ña̱ sa̱na̱kuaꞌa ra̱ Jesús kii̱ꞌ kö̱o̱ꞌ ne̱ yivi̱ꞌ kuaꞌa̱ꞌ ja̱a̱nꞌ xiinꞌ a̱. Sa̱kanꞌ te̱ ni̱ xa̱ꞌaꞌ nandukuꞌ ra̱ sa̱a̱ sa̱a̱ ra̱ te̱ sa̱na̱kuaꞌa ña̱ꞌaꞌ ra̱ nda̱ꞌaꞌ te̱ ja̱a̱nꞌ.
So̱ꞌo̱ ni̱ xa̱a̱ a̱ kii̱ꞌ ni̱ xi̱xi̱ Jesús ña̱ xaxi̱ꞌ xa̱kuaa̱ꞌ xaꞌa̱ꞌ vi̱koꞌ pascua
(Mt. 26:17-29; Mr. 14:12-25; Jn. 13:21-30; 1 Co. 11:23-26)
7 Te̱ ni̱ tondi̱a̱ kivi̱ꞌ ña̱ xixiꞌ ne̱ yivi̱ꞌ xita̱ꞌ va̱ꞌa̱, ña̱ kö̱o̱ꞌ yu̱chiꞌ levadura saká xiinꞌ, kii̱ꞌ xaꞌni̱ꞌ ni̱a̱ mbe̱e̱ kualiꞌ xaꞌa̱ꞌ vi̱koꞌ pascua. 8 Sa̱kanꞌ na kuiiꞌ ni̱ ti̱ꞌviꞌ Jesús Pedro xiinꞌ Juan kaꞌán a̱ xiinꞌ ra̱ ndii:
―Kuaꞌa̱n ndo̱ꞌ, te̱ sa̱va̱ꞌa̱ ndo̱ꞌ ña̱ ku̱xi̱ e̱ꞌ xa̱kuaa̱ꞌ xaꞌa̱ꞌ vi̱koꞌ pascua ―ni̱ kachi̱ a̱.
9 Sa̱kanꞌ te̱ ni̱ nda̱tuꞌu̱nꞌ ña̱ꞌaꞌ ra̱ ndii:
―¿Miiꞌ kuní u̱nꞌ sa̱va̱ꞌa̱ ndu̱ ña̱ xaxi̱ꞌ ja̱a̱nꞌ? ―ni̱ kachi̱ ra̱.
10 Te̱ ni̱ kaꞌa̱n a̱ xiinꞌ ra̱ ndii:
―Kii̱ꞌ koꞌniꞌ ndo̱ꞌ ñu̱u̱ kuaꞌa̱n ndo̱ꞌ ndii, ku̱ni̱ ndo̱ꞌ i̱i̱n te̱ yivi̱ꞌ, te̱ niꞌiꞌ i̱i̱n yo̱o̱ ti̱kui, kuaꞌa̱n ra̱. Ku̱ndiku̱n ña̱ꞌaꞌ ndo̱ꞌ nde̱e̱ vi̱ꞌe̱ miiꞌ sko̱ꞌnuꞌ ra̱, 11 te̱ kaꞌa̱n ndo̱ꞌ xiinꞌ te̱ xiinꞌ vi̱ꞌe̱ ja̱a̱nꞌ ndii: “Kaꞌán xto̱ꞌo̱ e̱ꞌ ndii: ¿Miiꞌ yoo cuarto miiꞌ ku̱xi̱ i̱ ña̱ xaxi̱ꞌ xa̱kuaa̱ꞌ xaꞌa̱ꞌ vi̱koꞌ pascua xiinꞌ te̱ nda̱ꞌaꞌ xaꞌa̱ꞌ i̱?, kachi a̱”, kachi̱ ndo̱ꞌ. 12 Te̱ sa̱niaꞌá te̱ ja̱a̱nꞌ ndoꞌó i̱i̱n cuarto chie̱, ña̱ iinꞌ xata̱ꞌ vi̱ꞌe̱ ni̱nu̱, te̱ xa̱ yoo tu̱ꞌva̱ cuarto ja̱a̱nꞌ. Te̱ i̱kanꞌ sa̱va̱ꞌa̱ ndo̱ꞌ ña̱ kuní a̱ ku̱xi̱ e̱ꞌ ―ni̱ kachi̱ Jesús.
13 Te̱ ni̱ xaꞌa̱n te̱ ja̱a̱nꞌ, te̱ ni̱ xkaꞌndi̱a̱ xna̱ꞌa̱ a̱ sa̱a̱ niiꞌ ni̱ kaꞌa̱n Jesús xiinꞌ ra̱ ja̱a̱nꞌ. Te̱ ni̱ xa̱va̱ꞌa̱ ra̱ ña̱ xaxi̱ꞌ xaꞌa̱ꞌ vi̱koꞌ pascua i̱kanꞌ.
14 Kii̱ꞌ ni̱ xa̱a̱ hora ndii, ni̱ xi̱ku̱nduꞌu̱ꞌ Jesús xiinꞌ te̱ nda̱ꞌaꞌ xaꞌa̱ꞌ a̱ te̱ ku̱xi̱ ni̱a̱ nuu̱ꞌ mesa. 15 Te̱ ni̱ kaꞌa̱n a̱ xiinꞌ ra̱ ndii:
―Xa̱ ndi̱e̱eꞌ xikán nimá i̱ ña̱ ku̱xi̱ ingaꞌ i̱ xiinꞌ ndo̱ꞌ ña̱ xakaꞌnuꞌ e̱ꞌ xaꞌa̱ꞌ vi̱koꞌ pascua yoꞌoꞌ ña̱ kuní ka̱ ku̱ndo̱ꞌo̱ uꞌvi̱ i̱. 16 Sa̱kanꞌ ña̱ kaꞌán i̱ xiinꞌ ndo̱ꞌ ña̱ sä̱kaꞌnuꞌ ka̱ i̱ ña̱ kaa̱ꞌ nde̱e̱ ska̱chiꞌ xaa̱ꞌ kivi̱ꞌ ña̱ ku̱xi̱ ingaꞌ i̱ xiinꞌ ndo̱ꞌ miiꞌ xaꞌndia chuunꞌ Ndiosí ―ni̱ kachi̱ a̱.
17 Sa̱kanꞌ te̱ ni̱ ki̱ꞌi̱n a̱ i̱i̱n copa, te̱ ni̱ ta̱xi̱ a̱ ña̱ chi̱nda̱ni Ndiosí. Te̱ ni̱ kaꞌa̱n a̱ xiinꞌ ra̱ ndii:
―Ki̱ꞌi̱n ndo̱ꞌ ña̱ yo̱ꞌo̱ꞌ, te̱ ko̱ꞌo̱ sa̱kuuꞌ ndo̱ꞌ sie sie. 18 Sa̱kanꞌ ña̱ ña̱ nda̱ku kaꞌán i̱ xiinꞌ ndo̱ꞌ ndii, kö̱ꞌo̱ ka̱ i̱ vino, teꞌ kuva̱ꞌa̱ xiinꞌ uva, nde̱e̱ kii̱ꞌ xaa̱ꞌ ña̱ ka̱ꞌndi̱a̱ chuunꞌ Ndiosí nimá ne̱ yivi̱ꞌ ―ni̱ kachi̱ a̱.
19 Ndi̱ꞌi̱ ja̱a̱nꞌ, te̱ ni̱ ki̱ꞌi̱n a̱ xita̱ꞌ va̱ꞌa̱, te̱ ni̱ ta̱xi̱ a̱ ña̱ chi̱nda̱ni Ndiosí xaꞌa̱ꞌ a̱, te̱ ni̱ sa̱kuachiꞌ ña̱ꞌaꞌ a̱, te̱ ni̱ ta̱xi̱ ña̱ꞌaꞌ a̱ nda̱ꞌaꞌ ra̱ kaꞌán a̱ xiinꞌ ra̱ ndii:
―Ña̱ yoꞌoꞌ nduuꞌ ñu̱ꞌuꞌ ndeꞌi̱ i̱, ña̱ xitoꞌ ku̱vi̱ xaꞌa̱ꞌ ña̱ va̱ꞌa̱ ndoꞌó. Sa̱kanꞌ na nde̱e̱ vi̱ti̱n, te̱ nde̱e̱ nuu̱ꞌ kuꞌu̱n e̱ꞌ ndii, na sa̱a̱ ndo̱ꞌ ña̱ kaa̱ꞌ nakaꞌanꞌ ndo̱ꞌ ña̱ ni̱ xiꞌi̱ i̱ xaꞌa̱ꞌ ndo̱ꞌ ―ni̱ kachi̱ a̱.
20 I̱i̱n kachi ni̱ xa̱a̱ tu̱ a̱ kii̱ꞌ ndi̱ꞌi̱ ni̱ xi̱xi̱ a̱ xa̱kuaa̱ꞌ ja̱a̱nꞌ xiinꞌ te̱ ja̱a̱nꞌ ndii, ni̱ ki̱ꞌi̱n a̱ i̱i̱n copa, te̱ ni̱ kaꞌa̱n a̱ ndii:
―Teꞌ naá ti̱xi̱n ña̱ yo̱ꞌo̱ꞌ nduuꞌ níiꞌ i̱, ña̱ kuiti̱a̱ xaꞌa̱ꞌ kua̱chi̱ ndoꞌó, te̱ xiinꞌ ña̱ kaa̱ꞌ taxiꞌ xaꞌaꞌ Ndiosí ña̱ chikanduꞌu̱ꞌ a̱ i̱i̱n kuento xa̱aꞌ xaꞌa̱ꞌ ndo̱ꞌ. 21 Ndisu̱ te̱ sa̱na̱kuaꞌa yuꞌu̱ nda̱ꞌaꞌ te̱ ndasiꞌ yuꞌu̱ ndii, nuu̱ꞌ mesa yoꞌoꞌ nduꞌu̱ꞌ ra̱ xiinꞌ i̱ vi̱ti̱n xixiꞌ ra̱ xiinꞌ e̱ꞌ. 22 Sa̱kanꞌ ña̱ yuꞌu̱, ña̱ nduuꞌ tu̱ te̱ yivi̱ꞌ ndii, xa̱ i̱kanꞌ yoo i̱ kuaꞌa̱n i̱ sa̱a̱ niiꞌ ni̱ chi̱tuní Ndiosí ña̱ ku̱ndo̱ꞌo̱ i̱. Ndisu̱ chie̱ va̱ tu̱ndoꞌo̱ꞌ ku̱ndo̱ꞌo̱ te̱ sa̱na̱kuaꞌa yuꞌu̱ ―ni̱ kachi̱ a̱.
23 I̱kanꞌ te̱ ni̱ xa̱ꞌaꞌ ndatuꞌúnꞌ taꞌanꞌ mi̱iꞌ te̱ ja̱a̱nꞌ ña̱ yo̱o̱ tu̱ nduuꞌ te̱ sa̱na̱kuaꞌa ña̱ ja̱a̱nꞌ.
Saniaꞌá Jesús ndee ne̱ yivi̱ꞌ nduuꞌ ne̱ kaꞌnuꞌ ka̱
24 Te̱ ni̱ xa̱ꞌaꞌ kaniꞌ taꞌanꞌ kuento te̱ nda̱ꞌaꞌ xaꞌa̱ꞌ Jesús xaꞌa̱ꞌ yo̱o̱ nduuꞌ te̱ kaꞌnuꞌ ka̱ te̱i̱n mi̱iꞌ ra̱. 25 Te̱ ni̱ kaꞌa̱n Jesús xiinꞌ ra̱ ndii:
―Te̱ xaꞌndia chuunꞌ kuuꞌ nu̱uꞌ nuu̱ꞌ ne̱ yivi̱ꞌ i̱i̱n yivi̱ꞌ ndii, sakuisoꞌ chuunꞌ ra̱ ne̱ nduuꞌ ne̱ taꞌanꞌ ra̱. Te̱ kuuꞌ nu̱uꞌ ja̱a̱nꞌ ndii, xtani̱ va̱ ra̱ ña̱ kaꞌán ne̱ yivi̱ꞌ ña̱ te̱ xitoꞌ ñu̱u̱ nduuꞌ ra̱, kachi ni̱a̱. 26 Ndisu̱ ndoꞌó ndii, sä̱a̱ ndo̱ꞌ sa̱kanꞌ. Süu̱ꞌ ja̱a̱nꞌ ndii te̱ nduuꞌ te̱ kaꞌnuꞌ ka̱ te̱i̱n ndoꞌó ndii, na ku̱u̱ ra̱ nde̱e̱ naa te̱ kuä̱sa̱ꞌ kaꞌnuꞌ, te̱ te̱ niꞌiꞌ i̱chiꞌ nuu̱ꞌ ndo̱ꞌ ndii, na ku̱u̱ ra̱ nde̱e̱ naa te̱ xikaꞌ nuuꞌ nuu̱ꞌ ndo̱ꞌ. 27 Sa̱kuuꞌ e̱ꞌ xiní ndii, te̱ xixiꞌ nuu̱ꞌ mesa ndii, te̱ kaꞌnuꞌ ka̱ nduuꞌ ra̱ te̱ sa̱kanꞌ te̱ xaxa̱ꞌ ña̱ xaxi̱ꞌ. Ndisu̱ yuꞌu̱ ndii, yoꞌoꞌ iinꞌ i̱ te̱i̱n ndo̱ꞌ nde̱e̱ naa i̱i̱n te̱ xikaꞌ nuuꞌ nuu̱ꞌ ndo̱ꞌ. 28 Ndisu̱ ndoꞌó ndii, xi yoó te̱ xi yoó ndo̱ꞌ xiinꞌ i̱ kii̱ꞌ yoo tu̱ndoꞌo̱ꞌ nuu̱ꞌ i̱. 29 Xaꞌa̱ꞌ a̱ ja̱a̱nꞌ na kuiiꞌ sakuisoꞌ chuunꞌ i̱ ndoꞌó ña̱ ka̱ꞌndi̱a̱ chuunꞌ ndo̱ꞌ sa̱a̱ niiꞌ ni̱ sa̱kuisoꞌ chuunꞌ yu̱vaꞌ e̱ꞌ yuꞌu̱ ña̱ xaꞌndia chuunꞌ i̱. 30 Sa̱kanꞌ te̱ ku̱xi̱ ndo̱ꞌ te̱ ko̱ꞌo̱ ndo̱ꞌ xiinꞌ i̱ miiꞌ ka̱ꞌndi̱a̱ chuunꞌ i̱, te̱ ku̱ndi̱e̱e̱ ndo̱ꞌ nuu̱ꞌ tei̱ kaꞌnuꞌ, te̱ ka̱ꞌndi̱a̱ chuunꞌ tu̱ i̱ꞌi̱n ndoꞌó nuu̱ꞌ uxi̱ uvi̱ ti̱ꞌvi̱ ne̱ taꞌanꞌ e̱ꞌ, ne̱ Israel ―ni̱ kachi̱ a̱.
Yoꞌoꞌ kaꞌán Pedro ña̱ nä̱ko̱o̱ i̱i̱n nda̱a̱ꞌ ra̱ Jesús
(Mt. 26:31-35; Mr. 14:27-31; Jn. 13:36-38)
31 Te̱ ni̱ kaꞌa̱n tu̱ xto̱ꞌo̱ e̱ꞌ ndii:
―Ko̱to̱ u̱nꞌ, Simón, ña̱ ndi̱va̱ꞌa̱ kuuꞌ nu̱uꞌ ndii, xa̱ ni̱ xika̱n nde̱iꞌ a̱ nuu̱ꞌ Ndiosí te̱ ki̱si̱ a̱ ndoꞌó nde̱e̱ naa xaaꞌ te̱ yivi̱ꞌ kii̱ꞌ kuu̱nꞌ ra̱ trigo. 32 Ndisu̱ yuꞌu̱ ndii, xa̱ ni̱ kaꞌa̱n ndaꞌvi i̱ xiinꞌ Ndiosí xaꞌa̱ꞌ u̱nꞌ te̱ nä̱ko̱o̱ u̱nꞌ ña̱ i̱ni̱ u̱nꞌ xini u̱nꞌ yuꞌu̱. Te̱ kii̱ꞌ na̱ndi̱koꞌ tukuuꞌ u̱nꞌ nuu̱ꞌ i̱chiꞌ i̱ ndii, sa̱ndi̱e̱ni u̱nꞌ ña̱ni̱ u̱nꞌ, ne̱ xikaꞌ i̱chiꞌ i̱ xiinꞌ u̱nꞌ ―ni̱ kachi̱ a̱.
33 Sa̱kanꞌ te̱ ni̱ kaꞌa̱n Pedro xiinꞌ a̱ ndii:
―Tákuiꞌe, süu̱ꞌ vi̱ꞌe̱ ka̱a̱ kui̱ti̱ꞌ xa̱ yoo tu̱ꞌva̱ i̱ te̱ kuꞌu̱n i̱ xiinꞌ u̱nꞌ. Süu̱ꞌ ja̱a̱nꞌ ndii, xa̱ yoo tu̱ꞌva̱ tu̱ i̱ nde̱e̱ ku̱vi̱ i̱ xiinꞌ u̱nꞌ ―ni̱ kachi̱ ra̱.
34 Te̱ ni̱ kaꞌa̱n Jesús xiinꞌ ra̱ ndii:
―Pedro, kaꞌán i̱ xiinꞌ u̱nꞌ ña̱ kii̱ꞌ kuní ka̱ ka̱na̱ ndu̱chié ndii, xa̱ uni̱ i̱chiꞌ ni̱ kaꞌa̱n u̱nꞌ ña̱ xïní u̱nꞌ yuꞌu̱ ―ni̱ kachi̱ a̱.
Xa̱ ni̱ xa̱a̱ tu̱ndoꞌo̱ꞌ ku̱ndo̱ꞌo̱ Jesús
35 Te̱ ni̱ kaꞌa̱n Jesús xiinꞌ te̱ nda̱ꞌaꞌ xaꞌa̱ꞌ a̱ ndii:
―Kii̱ꞌ ni̱ ti̱ꞌviꞌ i̱ ndoꞌó, te̱ ni̱ kaꞌa̱n i̱ xiinꞌ ndo̱ꞌ ña̱ kö̱ni̱ꞌi̱ ndo̱ꞌ xu̱ꞌunꞌ ndo̱ꞌ, ni̱ nde̱e̱ tindaa̱ꞌ ndo̱ꞌ, ni̱ nde̱e̱ ndixa̱nꞌ ndo̱ꞌ ndii, ¿ñáá ni̱ kuni̱ ña̱ꞌa̱ nuu̱ꞌ ndo̱ꞌ? ―ni̱ kachi̱ a̱.
Te̱ ni̱ na̱kui̱i̱n ra̱ ndii:
―Üꞌu̱nꞌ, kö̱o̱ꞌ a̱ ―ni̱ kachi̱ ra̱.
36 Te̱ ni̱ kaꞌa̱n a̱ xiinꞌ ra̱ ndii:
―Ndisu̱ vi̱ti̱n ndii, yo̱o̱ ka̱ kumiꞌ xu̱ꞌunꞌ ndii, na ko̱ni̱ꞌi̱ ra̱ a̱, te̱ yo̱o̱ ka̱ kumiꞌ tindaa̱ꞌ ndii, na ko̱ni̱ꞌi̱ ra̱ a̱, te̱ yo̱o̱ ka̱ kö̱o̱ꞌ ichi̱ kumiꞌ ndii, na xi̱ko̱ꞌ ra̱ toto̱ tití ra̱, te̱ sa̱ta̱ꞌ ra̱ i̱i̱n a̱. 37 Kua̱chi̱ ndii kaꞌán i̱ xiinꞌ ndo̱ꞌ ña̱ kuní a̱ xinu̱ ña̱ yoso̱ꞌ nuu̱ꞌ tu̱tu̱ Ndiosí miiꞌ kaꞌán a̱ ndii: “Ni̱ nda̱sa̱ndu̱u̱ ña̱ꞌaꞌ ne̱ yivi̱ꞌ nde̱e̱ naa te̱ ni̱a̱ꞌa”, kachi a̱. Sa̱kanꞌ ña̱ sa̱kuuꞌ ña̱ yoso̱ꞌ nuu̱ꞌ tu̱tu̱ Ndiosí xaꞌa̱ꞌ yuꞌu̱ ndii, kuní a̱ xinu̱ a̱ ―ni̱ kachi̱ Jesús.
38 Sa̱kanꞌ te̱ ni̱ kaꞌa̱n ra̱ xiinꞌ a̱ ndii:
―Ko̱to̱ u̱nꞌ, tákuiꞌe. Yoꞌoꞌ yoo uvi̱ taꞌan ichi̱ ―ni̱ kachi̱ ra̱.
I̱kanꞌ te̱ ni̱ kaꞌa̱n a̱ xiinꞌ ra̱ ndii:
―Xa̱ sa̱kanꞌ kui̱ti̱ꞌ ―ni̱ kachi̱ a̱.
Kaꞌán Jesús xiinꞌ Ndiosí i̱i̱n xaanꞌ miiꞌ naniꞌ Getsemaní
(Mt. 26:36-46; Mr. 14:32-42)
39 Te̱ ni̱ ke̱ta̱ Jesús kuaꞌa̱n a̱ xiki̱ꞌ ña̱ naniꞌ Olivos naa xi xaá a̱. Te̱ ni̱ xi̱ku̱ndiku̱n ña̱ꞌaꞌ te̱ nda̱ꞌaꞌ xaꞌa̱ꞌ a̱ kuaꞌa̱n ra̱ xiinꞌ a̱. 40 Te̱ kii̱ꞌ ni̱ xaa̱ a̱ i̱kanꞌ, te̱ ni̱ kaꞌa̱n a̱ xiinꞌ ra̱ ndii:
―Kaꞌa̱n ndo̱ꞌ xiinꞌ Ndiosí, sa̱kanꞌ te̱ köyo̱ ndo̱ꞌ nuu̱ꞌ ña̱ xitoꞌ kuaꞌa ña̱ ki̱ni̱ ndoꞌó ―ni̱ kachi̱ a̱.
41 Te̱ ni̱ ku̱xi̱o̱o̱ a̱ nuu̱ꞌ ra̱ nde̱e̱ naa xikaꞌ skanaꞌ e̱ꞌ i̱i̱n yuu̱ꞌ, te̱ ni̱ xi̱kuii̱n xitiꞌ a̱, te̱ ni̱ kaꞌa̱n a̱ xiinꞌ Ndiosí ndii:
42 ―Tata yu̱vaꞌ i̱, naaꞌ kuní u̱nꞌ ndii, tä̱xi̱ u̱nꞌ ku̱ndo̱ꞌo̱ i̱ tu̱ndoꞌo̱ꞌ chie̱ yoꞌoꞌ, ña̱ nduuꞌ nde̱e̱ naa ti̱kui uva̱. Ndisu̱ sä̱a̱ u̱nꞌ ña̱ kuní yuꞌu̱, süu̱ꞌ ja̱a̱nꞌ ndii, ña̱ kuní mi̱iꞌ u̱nꞌ sa̱a̱ u̱nꞌ ―ni̱ kachi̱ a̱.
43 Sa̱kanꞌ te̱ ni̱ tuvi̱ i̱i̱n ángele, ña̱ ni̱ ki̱e̱e̱ ndi̱viꞌ, te̱ ta̱xi̱ a̱ ndi̱e̱e̱ꞌ Jesús. 44 Te̱ ndi̱e̱eꞌ ka̱ kaꞌán a̱ xiinꞌ Ndiosí, sa̱kanꞌ ña̱ ni̱ ndi̱ꞌni̱ xa̱va̱ꞌa̱ a̱. Te̱ koyó te̱tiꞌi̱nꞌ a̱ nuu̱ꞌ ñu̱ꞌuꞌ nde̱e̱ naa koyó níiꞌ mbo̱ꞌlo̱ naꞌnuꞌ. 45 Ndi̱ꞌi̱ ni̱ kaꞌa̱n a̱ xiinꞌ Ndiosí, sa̱kanꞌ te̱ ni̱ ndo̱ndi̱chi̱ a̱, te̱ ni̱ xa̱a̱ a̱ miiꞌ ndieeꞌ te̱ nda̱ꞌaꞌ xaꞌa̱ꞌ a̱, te̱ ni̱ xi̱ni̱ a̱ ndieeꞌ ra̱ kixín ra̱ xaꞌa̱ꞌ a̱ ña̱ suchiꞌ va̱ i̱ni̱ ra̱. 46 Te̱ ni̱ kaꞌa̱n a̱ xiinꞌ ra̱ ndii:
―¿Ndichun na kixín ndo̱ꞌ? Ndo̱koo̱ ndo̱ꞌ, te̱ kaꞌa̱n ndo̱ꞌ xiinꞌ Ndiosí, sa̱kanꞌ te̱ köyo̱ ndo̱ꞌ nuu̱ꞌ ña̱ xitoꞌ kuaꞌa ña̱ ki̱ni̱ ndoꞌó ―ni̱ kachi̱ a̱.
So̱ꞌo̱ ni̱ xa̱a̱ a̱ kii̱ꞌ ni̱ ti̱i̱n te̱ yivi̱ꞌ Jesús
(Mt. 26:47-56; Mr. 14:43-50; Jn. 18:2-11)
47 Te̱ kii̱ꞌ kusaaꞌ iinꞌ ka̱ Jesús kaꞌán a̱, te̱ ni̱ tuvi̱ i̱i̱n ti̱ꞌvi̱ ne̱ yivi̱ꞌ kua̱xi̱ ni̱a̱. Te̱ i̱i̱n te̱ uxi̱ uvi̱, te̱ naniꞌ Judas, niꞌiꞌ i̱chiꞌ nuu̱ꞌ ni̱a̱ kua̱xi̱ ni̱a̱. Te̱ ni̱ ku̱ya̱ti̱n ra̱ nde̱e̱ nuu̱ꞌ Jesús, te̱ ni̱ chi̱to va̱ ña̱ꞌaꞌ ra̱. 48 Sa̱kanꞌ te̱ ni̱ kaꞌa̱n Jesús xiinꞌ ra̱ ndii:
―¿Ñáá xiinꞌ ña̱ ni̱ chi̱to u̱nꞌ kaa̱ꞌ sanakuaꞌa u̱nꞌ yuꞌu̱, ña̱ nduuꞌ tu̱ te̱ yivi̱ꞌ, nda̱ꞌaꞌ te̱ kaa̱ꞌ? ―ni̱ kachi̱ a̱.
49 Te̱ kii̱ꞌ ni̱ xi̱ni̱ te̱ nda̱ꞌaꞌ xaꞌa̱ꞌ Jesús ña̱ xkaꞌndíá i̱kanꞌ, te̱ ni̱ kaꞌa̱n ra̱ xiinꞌ a̱ ndii:
―Tákuiꞌe, ¿ñáá va̱ꞌa̱ ku̱u̱n ichi̱ ña̱ꞌaꞌ ndu̱? ―ni̱ kachi̱ ra̱.
50 Te̱ ni̱ sa̱tu̱xuꞌví i̱i̱n te̱ nda̱ꞌaꞌ xaꞌa̱ꞌ Jesús ja̱a̱nꞌ i̱i̱n te̱ xikaꞌ nuuꞌ nuu̱ꞌ sutu̱ kaꞌnuꞌ, ni̱ xa̱ꞌndi̱a̱ ra̱ so̱ꞌo̱ kua̱ꞌa̱ te̱ ja̱a̱nꞌ. 51 Te̱ ni̱ kaꞌa̱n Jesús xiinꞌ ra̱ ndii:
―Xa̱va̱ꞌa̱, vi̱kuii̱n u̱nꞌ ―ni̱ kachi̱ a̱.
Te̱ ni̱ tondi̱a̱ nda̱ꞌaꞌ a̱ so̱ꞌo̱ te̱ ni̱ tu̱xuꞌví ja̱a̱nꞌ, te̱ ni̱ sa̱ndaꞌa ña̱ꞌaꞌ a̱. 52 I̱kanꞌ te̱ ni̱ kaꞌa̱n a̱ xiinꞌ sutu̱ kuuꞌ nu̱uꞌ, xiinꞌ te̱ xaꞌndia chuunꞌ nuu̱ꞌ te̱ xitoꞌ yu̱kunꞌ ja̱a̱nꞌ, xiinꞌ te̱ xi̱xa̱ nuu̱ꞌ ñu̱u̱, te̱ ni̱ nde̱kui̱e̱ ti̱i̱n ña̱ꞌaꞌ ja̱a̱nꞌ ndii:
―¿Ndichun na kua̱xi̱ ndo̱ꞌ te̱ ti̱i̱n ndo̱ꞌ yuꞌu̱ xiinꞌ ichi̱ xiinꞌ i̱tunꞌ nde̱e̱ naa i̱i̱n te̱ kuiꞌna̱ꞌ? 53 Kuaꞌa̱ꞌ kivi̱ꞌ ni̱ ii̱n i̱ te̱i̱n ndo̱ꞌ saniaꞌá i̱ nuu̱ꞌ ki̱ꞌe̱ yu̱kunꞌ kaꞌnuꞌ, te̱ nï̱ ti̱i̱n ndo̱ꞌ yuꞌu̱. Ndisu̱ xa̱ ni̱ xa̱a̱ hora ña̱ sa̱a̱ ndo̱ꞌ sa̱kanꞌ, hora ña̱ xaꞌndia chuunꞌ ña̱ ndi̱va̱ꞌa̱ i̱i̱n yivi̱ꞌ ―ni̱ kachi̱ a̱.
Kaꞌán Pedro ña̱ xïní ra̱ Jesús
(Mt. 26:57-58,69-75; Mr. 14:53-54,66-72; Jn. 18:12-18,25-27)
54 Sa̱kanꞌ te̱ ni̱ ti̱i̱n te̱ ja̱a̱nꞌ Jesús, te̱ ni̱ xan ndi̱a̱ka̱ ña̱ꞌaꞌ ra̱ vi̱ꞌe̱ sutu̱ kaꞌnuꞌ. Te̱ Pedro ndii, ni̱ xi̱ku̱ndiku̱n na ra̱ xikaꞌ xikaꞌ kuaꞌa̱n ra̱. 55 Te̱ kii̱ꞌ ni̱ na̱ꞌmi̱ te̱ yivi̱ꞌ ñuꞌu̱ nuu̱ꞌ ki̱ꞌe̱ sutu̱ ja̱a̱nꞌ ndii, ni̱ xi̱ku̱ndiee̱ ra̱ xituni̱ꞌ ra̱ sa̱a̱ xinundu̱u̱ xiinꞌ a̱, te̱ ni̱ xi̱ku̱nduꞌu̱ꞌ tu̱ Pedro te̱i̱n te̱ ja̱a̱nꞌ. 56 Ndisu̱ kii̱ꞌ ni̱ xi̱ni̱ i̱i̱n ñaꞌ xikaꞌ nuuꞌ nduꞌu̱ꞌ ra̱ xituni̱ꞌ ra̱ ndii, ni̱ na̱ko̱to̱ ndiꞌe̱ꞌ ña̱ꞌaꞌ aꞌ, te̱ ni̱ kaꞌa̱n aꞌ ndii:
―Ni̱ xika̱ tu̱ te̱ kaa̱ꞌ xiinꞌ te̱ ja̱a̱nꞌ ―ni̱ kachi̱ aꞌ.
57 Ndisu̱ nï̱ ki̱e̱e̱ yu̱ꞌuꞌ Pedro kaꞌán ra̱ ndii:
―Xïní ña̱ꞌaꞌ i̱, na̱a̱ ―ni̱ kachi̱ ra̱.
58 I̱i̱n kani̱ꞌ va̱ xkaꞌndi̱a̱, te̱ ni̱ xi̱ni̱ ña̱ꞌaꞌ i̱nga̱ te̱ yivi̱ꞌ, te̱ ni̱ kaꞌa̱n ra̱ ndii:
―I̱i̱n te̱ ndiakaꞌ taꞌanꞌ xiinꞌ te̱ kaa̱ꞌ nduuꞌ tu̱ yoꞌó ―ni̱ kachi̱ ra̱.
Ndisu̱ tu̱ku̱ ni̱ ni̱ kaꞌa̱n Pedro ndii:
―Sü̱vi̱ yuꞌu̱, ta̱a̱ ―ni̱ kachi̱ ra̱.
59 Ni̱ xkaꞌndi̱a̱ kuyatinꞌ i̱i̱n hora, te̱ ni̱ kaꞌa̱n i̱nga̱ te̱ yivi̱ꞌ xaꞌa̱ꞌ Pedro ndii:
―Ña̱ nda̱ku xna̱ꞌa̱ nduuꞌ a̱ ndii, xikaꞌ tu̱ te̱ yo̱ꞌo̱ꞌ xiinꞌ te̱ kaa̱ꞌ, sa̱kanꞌ ña̱ i̱i̱n te̱ Galilea nduuꞌ ra̱ ―ni̱ kachi̱ ra̱.
60 Ni̱ kaꞌa̱n ni̱ tu̱ku̱u̱ Pedro ndii:
―Xïní i̱ ndee xaꞌa̱ꞌ kaꞌán u̱nꞌ, ta̱a̱ ―ni̱ kachi̱ ra̱.
Te̱ na ni̱ ña̱ ja̱a̱nꞌ kaꞌán ra̱, te̱ ni̱ ka̱na̱ ndu̱chié. 61 Sa̱kanꞌ te̱ ni̱ ndi̱ko̱ kuiín xto̱ꞌo̱ e̱ꞌ, te̱ ni̱ na̱ko̱to̱ a̱ nuu̱ꞌ Pedro. Te̱ ni̱ na̱ka̱ꞌanꞌ Pedro ña̱ xa̱ ni̱ kaꞌa̱n a̱ xiinꞌ ra̱ ndii: “Kii̱ꞌ kuní ka̱ ka̱na̱ ndu̱chié ndii, xa̱ uni̱ i̱chiꞌ ni̱ kaꞌa̱n u̱nꞌ ña̱ xïní u̱nꞌ yuꞌu̱”, ni̱ kachi̱ a̱.
62 Te̱ kii̱ꞌ ni̱ ke̱ta̱ ra̱ i̱kanꞌ ndii, ni̱ xa̱ku̱ suchiꞌ i̱ni̱ va̱ ra̱.
So̱ꞌo̱ ni̱ xa̱a̱ a̱ kii̱ꞌ ni̱ ka̱ni̱ te̱ xíinꞌ Jesús
(Mt. 26:67-68; Mr. 14:65)
63 Te̱ yivi̱ꞌ, te̱ ndiaa Jesús ndii, ni̱ xa̱ꞌaꞌ kundiꞌiꞌ ra̱ xiinꞌ a̱, te̱ ni̱ ka̱ni̱ ña̱ꞌaꞌ ra̱, 64 te̱ ni̱ sa̱tiín ra̱ pein nuu̱ꞌ a̱, te̱ ni̱ ka̱ni̱ ka̱ ña̱ꞌaꞌ ra̱ kaꞌán ra̱ xiinꞌ a̱ ndii:
―Na̱ku̱ni̱ u̱nꞌ yo̱o̱ ni̱ ka̱ni̱ yoꞌó ―ni̱ kachi̱ ra̱.
65 Te̱ kuaꞌa̱ꞌ ka̱ ni̱ ka̱ni̱a̱ꞌa ra̱ xiinꞌ a̱.
So̱ꞌo̱ ni̱ xa̱a̱ a̱ kii̱ꞌ ni̱ sa̱naꞌmá te̱ kuuꞌ kaꞌnuꞌ Jesús
(Mt. 26:59-66; Mr. 14:55-64; Jn. 18:19-24)
66 Kii̱ꞌ ni̱ kitu̱ꞌ ndii, ni̱ na̱kaya̱ te̱ xi̱xa̱ nuu̱ꞌ ñu̱u̱, xiinꞌ sutu̱ kuuꞌ nu̱uꞌ, xiinꞌ te̱ saniaꞌá tu̱ꞌu̱n nde̱iꞌ Ndiosí. Te̱ ni̱ ki̱xi̱n ndi̱a̱ka̱ te̱ yivi̱ꞌ Jesús miiꞌ ni̱ na̱kaya̱ te̱ kaꞌnuꞌ ja̱a̱nꞌ, te̱ ni̱ nda̱tuꞌu̱nꞌ ña̱ꞌaꞌ ra̱ ndii:
67 ―¿Ñáá yoꞌó nduuꞌ Cristo, ña̱ kua̱xi̱ sa̱kakú ne̱ yivi̱ꞌ? Kaꞌa̱n u̱nꞌ xiinꞌ ndu̱ ―ni̱ kachi̱ ra̱.
Te̱ ni̱ kaꞌa̱n Jesús xiinꞌ ra̱ ndii:
―Naaꞌ kaꞌa̱n i̱ xiinꞌ ndo̱ꞌ ña̱ su̱vi̱ i̱ ndii, kä̱ndi̱xaꞌ ndo̱ꞌ. 68 Te̱ sa̱kanꞌ tu̱ naaꞌ nda̱tuꞌu̱nꞌ i̱ ndoꞌó ndii, kü̱vi̱ na̱kui̱i̱n ndo̱ꞌ, te̱ ni̱ nde̱e̱ sä̱ndieꞌniꞌ tu̱ ndo̱ꞌ yuꞌu̱. 69 Ndisu̱ nde̱e̱ vi̱ti̱n te̱ nde̱e̱ nuu̱ꞌ kuꞌu̱n e̱ꞌ ndii, ku̱ni̱ ndo̱ꞌ yuꞌu̱, ña̱ nduuꞌ tu̱ te̱ yivi̱ꞌ, ku̱nduꞌu̱ꞌ i̱ xi̱i̱nꞌ kua̱ꞌa̱ Ndiosí kaꞌnuꞌ kooꞌ chukuuꞌ ―ni̱ kachi̱ a̱.
70 Sa̱kanꞌ te̱ ni̱ nda̱tuꞌu̱nꞌ ña̱ꞌaꞌ sa̱kuuꞌ ra̱ ndii:
―Naaꞌ sa̱kanꞌ ndii, ¿yoꞌó nduuꞌ Siꞌe̱ Ndiosí, uun? ―ni̱ kachi̱ ra̱.
Te̱ ni̱ kaꞌa̱n Jesús xiinꞌ ra̱ ndii:
―Naa kaꞌán ndo̱ꞌ, ñaa̱ꞌ nduuꞌ a̱ ―ni̱ kachi̱ a̱.
71 Sa̱kanꞌ te̱ ni̱ kaꞌa̱n xiinꞌ taꞌanꞌ ra̱ ndii:
―Küní ka̱ ne̱ ndi̱e̱e̱ yu̱ꞌuꞌ xaꞌa̱ꞌ ra̱ nuu̱ꞌ e̱ꞌ, sa̱kanꞌ ña̱ xa̱ yu̱ꞌuꞌ mi̱iꞌ ra̱ ni̱ kaꞌa̱n ra̱ ña̱ ni̱ xi̱ni̱ so̱ꞌo̱ e̱ꞌ kaa̱ꞌ ―ni̱ kachi̱ te̱ kaꞌnuꞌ ja̱a̱nꞌ.