10
Dā táxnuu Jesuu uni díko uxuvi ñáꞌa
1 Rkontûví ne, nākaxnúu xtuku Xúva kō uni díko uxuvi ñáꞌa. Uvi úvi ñāꞌa ña táxnuu ña é kodo nuū ñá, kɨꞌɨn ña da míꞌī ká ñuú mí dā vé kɨꞌɨn ñā.
2 Kakaꞌan ñá:
—Dōó kueꞌe tsíñu iō, ntá tsi ña ntáde tsiñu ne, ñá tɨtɨ̄n ña. Dukuān ne, kákan nto ntaꞌa tóꞌo tsīñu san é na taxnūu ká ña ña é kāda tsiñu. 3 Viꞌa ve ne, kueꞌēn nto. Ntá tsi koto nto, tsí vata ntáa a leꞌntú san ntáa nto é ñā te díin nto, ntá tsi taxnūú u nto é kɨ̄ꞌɨn nto mí ntoo ña dóo diin san, é vāta ntáa ñañā ntáa ña. 4 Ñá kū kuído nto ītɨ́n nto, nte é kāñúꞌu diuꞌun nto, nté ntīꞌxen nto. Ñá ku kāꞌan ntó ntiusi ni ña ntaíka itsi kān. 5 Dā míꞌī ká viꞌi mí xēe ntó ne, nāxnuu viko nto viꞌi san. Káꞌan ntō é na vāꞌá tsi koo kuntōo ña nú viꞌi ñā. 6 Te ikān tuví uun ñaꞌa, ña é ña te dūꞌxen dɨ́kɨ í ne, kuntaa é kūntoo váꞌa ña nú viꞌi ñā. Ntá tsi tē ña kuan ó ne, ñá kuntāa é kūntoo váꞌa ña. 7 Uun tsi viꞌi san kuntóo nto ne, ñá nadāma nto. Kaꞌxí nto ne, koꞌo nto nee é iō, tsí ña kaika má tsiñu sán ne, váꞌa ō é nakiꞌī ña xáꞌvi ñā. Ñá ku īka nto taꞌán viꞌi taꞌán viꞌi. 8 Tē xee ntó uun ñuu mí ntio ña nto ne, kaꞌxí nto nee iña é tāꞌxi ña. 9 Ntaváꞌa nto ña ntánchokuví san mí kɨ̄ꞌɨn nto. Káꞌan nto ni ñā tsi é veꞌxi étsin ntuvi é kadā kûꞌvé Xuva kō. 10 Ntá tsi tē xee ntó uun ñuu mi é ña ntío ña nto ne, ntii nto itsi kān ne, káꞌan ntō: 11 “¡Un tsi nte xákā ñuú nto é tɨɨn dɨ́ꞌɨ̄n ntɨ́ ne, nakɨdɨ ntɨ́ vata koo é na kūtuni nto tsi ñá váꞌa o ni ide nto nī ntɨ! Ntá tsi kini nto sáꞌā, tsi mí kadē kûꞌvé Xuva kō ne, é xee étsin nte mí ntoo ntō”, kuan kōo kaꞌan nto. 12 Ntá tsi kakaꞌán u ni ntō tsí tē xee ntúvi é ntɨ̄ꞌɨ ñuxiví sa ne, dií dií ka kueꞌe ntoꞌo ña ñuú tsikan é vata kaa ña ñuú Sodoma.
Ñuu mí ña ni kuintíꞌxe ñaꞌa san
(Mt. 11:20‑24)
13 ʼ¡Ña ntáꞌvi ide nto, ña ñuú Coraziin! ¡Ña ntáꞌvi ide nto, ña ñuú Betsaida! tsí tē dɨ́ ni kuvi nūu í e dóo naꞌnu san ñūú Tiru ni ñuú Siduun é vata ō kúvi ñuú nto ne, ēmá tsi e natúꞌvi ña kuétsi ñā, nté ēmá tsi ñuꞌú ña doo kueñɨ ne, dáꞌvi ña xāa kúñu ñā e dóo ntoo ntaꞌxa ña. 14 Ntá tsi tē xee ntúvi é ntɨ̄ꞌɨ ñuxiví san ne, dií ka iō é ntoꞌo nto é vata kaa ña ñuú Tiru nī ña ñuú Siduun. 15 Dɨvi ntō ní, ña ñuú Capernaú ne, ¿kɨ̄ꞌɨn ntú nto un tsi nte e dukún kan, te kuinī nto? ¿Míꞌi ntū? Tsí un tsi nte e kunú kan kɨ̄ꞌɨn nto —kaꞌan Jésuu.
16 Kakaꞌan túku ña ni ña ntɨniꞌi ñā:
—Xoo é kainí i túꞌun ntō ne, vata tsi te miī ú kainí ña. Xoo é kanakuītá i nto ne, vata tsi te xūꞌú kanakuitā ñá ko dɨ. Xoo é kanakuitā í ko ne, kanakuitā ñá ña táxnūu kó dɨ —kaꞌan Jésuu.
Dā náxee ña é uni diko uxuvi ñáꞌa
17 Ntɨꞌɨ ūni díko uxuvi ñáꞌa sán ne, dōó diní ña náxee ña, ntákaꞌan ña:
—Tōꞌó, un tsi nte é ña váꞌā san ntákuintiꞌxe i ntɨ́ da ntákaꞌán ntɨ kuenta iña nto —kaꞌan ña.
18 Kakaꞌan Jésuu ni ña:
—Nuu é ntaā ntíꞌxe i tsí iní u dá kōꞌxó tóꞌō e ña váꞌā san e dukún kān é vata kaa ntuve ñūꞌu dá kāxiꞌí nuu. 19 Ini nto tsí xuꞌu táꞌxī u é kūvi vií nto é kāka nuú nto koó san, ō tduꞌmé san. Tāꞌxí u é kūvi vií nto nī é ña váꞌā sán, kuān te dóo ntīi, é ntē ña váda nto niꞌi kuiꞌi. 20 Ntá tsi ña ku nakunuu dîní nima nto tsí é ña váꞌā san ntákuintiꞌxe i nto, ntá tsi na nākunuu dîní nima nto tsi é ūve naꞌa dɨ́vī ntó e dukún kān —kaꞌan ña.
Dōo dîní Jesuu
(Mt. 11:25‑27; 13:16‑17)
21 Ura dúꞌva tsi i xéꞌe Espíritū Sántu san é nākunuu dîni kuéꞌen nima Jésuú ne, kakaꞌan ña:
—Xuva, Tōꞌó e dukún kan ni ñūxiví san, nataꞌxi ú sintiáꞌvi ntaꞌa nto, tsí nañéꞌe ntó ña ntâꞌví san nuu i é xtúvi xuꞌú nto iña ña e dóo kiꞌin inī í, ña e dóo tuꞌvé i. Dukuān ó de nto, Xuvā, tsí kuan ō ntío nto —kaꞌan ña—.
22 ʼXuvā kó ne, kuān o ntío ña é tāꞌxi ñá ko é un ntɨꞌɨ nūu i é īo. Nté uun xoxo íni i xoo é iꞌxá Xuva kō; mii tsi Xuva ko īni ña. Nté uun xoxo íni i xoo é Xuva kō; mii tsi iꞌxā ñá, nī ña é ncho kuéꞌe īꞌxá ña é kūtuni ña —kaꞌan ña.
23 Kidáā né, īto ña ñá ntɨniꞌi ñā sán ne, diin diin tsi kakaꞌan xío ña ni ñā:
—¡Nté kui váꞌā ó xoo é kainí i nuu i é ntaíní nto! 24 Tsí kaꞌán u ni ntō tsí ña te da díi ña kaꞌán naa Xuva ko ni rēí san ntio ña é kīní ña sáꞌā e ntaíní nto, ntá tsi ña ni kuvi kiní ña. Ntio ña é tekū ña sáꞌā e ntátekú nto, ntá tsi ña ni kuvi tekú ña —kaꞌan Jésuu.
Nuu i iña ñá ñuú Samaria, ña dóo vaꞌa
25 Uun mastrú leí san ne, nákuntītsí ña, kakaꞌan ñá ni Jēsuu é kōto nteé ña ña nté koo kaꞌan ña. Tsixeꞌe ña ñā:
—Mastrú, ¿ntē ntú koo vií u vata koo é nīꞌí ko ntuvi vāꞌá iñá ko ntii dañu ntūvi? —kaꞌan ña.
26 Jesuú ne, kakaꞌan ña:
—¿Nte ntū ó uve naꞌa lei e xtûví Xuva kō? ¿Nte ntū ó kakaꞌan, te kuiní o? —kaꞌan ña.
27 Nantíko kōó mastrú leí san, kakaꞌan ña:
—“Na kuīnima kó Xuva ko da kanɨɨ̄ nima kó, nɨɨ kuéꞌen ini kō, kanɨɨ̄ é kadē kuení kō né, na kuīnima kó taꞌan ko vata tsī ó kakuinima míi kō kúñu kō” —kaꞌan ña.
28 Kidáā ne, kakaꞌan Jésuu:
—Váꞌā ó vata ō nantiko koón kakaꞌan. Te kuān koo viin sáꞌā ne, níꞌi o ntuvi vāꞌá iña o —kaꞌan ña.
29 Ntá tsi mastrú leí san ne, ntīo ña é nadaꞌan ñā kúñu ñā né, tsixeꞌe ña Jēsuu:
—Ntá tsi ¿xoó ntu é taꞌan ntiꞌxe i ko? —kaꞌan ña.
30 Kidáā ne, nantíko kōó Jesuu, kakáꞌan ñá ni ñā:
—Uun ñatīí ne, ntīi ña ñuú Jerusaleen, kuéꞌen ña ītsi ñuú Jericoo. Ítā ntiꞌxin ña mí ñūꞌu ña duꞌú ne, īdo dúꞌu ña iña ña. Nātavá ña un tsi nte dúꞌnu ñá ne, ēꞌní ña ña. Dā náxtūvi íxī ñá ña itsi kān e dóko sā kúvi ña. 31 Dā ku e víꞌi ne, ítā ntiꞌxin uun dutu ítsi san. Īní ña ñatīí san ne, dá xio diñɨ itsi san inteé xio ña, kueꞌen ña. 32 Kuan tsī o ita ntíꞌxin uun ñaꞌa ña levita, ñá kaxntii dūtú ne, dā íni ña ña niꞌi kuiꞌí i san ne, dá xio diñɨ itsi san díta ña, kuéꞌen ñá dɨ. 33 Ntá tsi uun ñatīí, ña véꞌxi ñuú Samariá ne, dɨvi tsi itsī san ítā ntiꞌxin ña dɨ. Dā íni ña ña niꞌi kuiꞌí i sán ne, ntuntāꞌví ini ña ña. 34 Kidáā ne, xée ētsin ña mí tuví ña ne, dé choꞌo ñá ña mí niꞌi kuiꞌí ña. Nakútsi nūu ña asete ni vínu mí niꞌi kuīꞌí san ne, kīꞌní nuu ña doo. Kidáā né, xntekū ñá ña ata idú ña, dā kueꞌen niꞌi ña ña uun viꞌi mí kutuvī ña. Ikan īdé ña ña kuenta. 35 Tévāá san ne, ña ñuú Samariá ne, tāvá ña uví diuꞌún kuīꞌxin é kuēꞌé ña tóꞌo vīꞌi sán ne, kakaꞌan ñá ni ñā: “Vií kudii nto kuenta ñátīí saꞌa. Te kuēꞌe nantɨꞌɨ ñá iña ntó ne, ntaꞌvi ú tē ntíko kōó u”, kaꞌan ña. 36 Viꞌi a vé ne, káꞌān: ¿Xoó ntu é ntuni i e kúvi taꞌan ntiꞌxe ñatīí, ña ntúku kuīꞌi ña duꞌú san, te kuinī o? —kaꞌan Jésuu.
37 Ne, kakaꞌan mástrú leí san ni Jēsuu:
—Ña ntúntaꞌví ini i ña san —kaꞌan ña.
Kidáā ne, kakaꞌan Jésuu:
—Kuēꞌén ne, kuan tsi kōo viín dɨ —kaꞌan ña.
Dá tuví Jesuu nú viꞌī Marta ni Mária
38 Jesuu ni ña ntɨníꞌi ñā ne, da kueꞌen dá kueꞌen ña itsi kān ne, xée ña ūun ñuu. Ikān né, uun ñadɨ̄ꞌɨ́, ñá nanī Martá ne, xéꞌe ña vīꞌi ña é kutūví Jesuú san. 39 Uun taꞌan ña, ñá nani Māriá ne, ítūví etsin ña nú dɨ̄ꞌɨ́n Jesuu é kīni ña é kākaꞌan ña. 40 Ntá tsi Martá san ne, dōó kadē kuení ña, tsi dóo iō tsíñu ñā é viī ña. Xée ētsin ña mí tuví Jesuú ne, kakaꞌan ñá ni ñā:
—Tōꞌó, ¿ñā ntu te káde nto kuenta tsí taꞌan kó ne, ñá te kaxnchíi tún ko nu tsiñu ko? Káꞌan nto, na xnchii kūdií tun ko —kaꞌan ñá ni Jēsuu.
41 Ntá tsi Jesuú ne, nantíko koō ñá, kakaꞌan ñá ni ñā:
—¡Aí, Marta! Dōó kadē kuení o. ¿Nté kuān nte kueꞌe ntu núu i é kadē kuení o? 42 Ntá tsi uun tsi nuu i e dóo nuu áꞌvi. Mariá ne, é nakaxnúu ña uun nuu i e dóo váꞌa é ntē xoxo kuvi nakiꞌi núu i iña ña —kaꞌan Jésuu.