21
Dā xee Jésuu ñuú Jerusaleen
(Mr. 11:1‑11; Lc. 19:28‑40; Jn. 12:12‑19)
1 Dā xee étsin ña ñuú Jerusāleen, dá ntoo ña ñuú Befagee mí tuví xuku Olivú san ne, taxnūu Jesuu úvi ñaꞌa ña ntántīkɨn ña, 2 kakaꞌan ñá ni ñā:
—Kueꞌēn ntó ñuu é tuví daꞌa san. Ikān ne, naniꞌi nto uun búru é ntee tɨ́ɨn tɨ ni iꞌxā tɨ. Nantuté nto tɨ ne, dá kixniꞌi nto tɨ̄. 3 Te tsixeꞌe ñāꞌa san nto nté kui kánantute nto tɨ́ ne, káꞌan ntō tsi tóꞌo nto kāntio ña tɨ. Tē kúvi dé tsiñu niꞌi ña tɨ ne, ura tsí i nataxnūu ña tɨ —kaꞌan ña.
4 Kuan ō kúvi vata koo é kūntaa é kākaꞌan ña é kaꞌán naa Xuva ko kídaā:
5 Káꞌan nto nī ña ñuú Siuun:
“Koto nto, tsi véꞌxi reí nto mí ntoo nto.
Ñá te kāꞌnu ñaꞌa kade ña;
ntekú ña buru,
uun a búru, kɨtɨ é vāta xoo kuntéku í tɨ,
iꞌxá buru ntíi, kɨtɨ kaido san.”
Kuan kōo kaꞌan nto,
kaꞌan ña.
6 Kuéꞌēn ña ntántīkɨn ñá ne, de ntaa ña vatā ó kakaꞌan Jésuu. 7 Kueꞌen níꞌi ña būrú san ni iꞌxā tɨ́ ne, tsodo ña dōo ña áta iꞌxá tɨ ne, ikān intéku Jesuu tɨ. 8 Ñá te da dīi ñaꞌa ntáñɨ̄ ñá ikān né, tsōo ña doo ñá itsi kān. Iō ñá ne, katsin ña ntáꞌa utun ne, tsoo ña itsi san. 9 Ñá te da dīi ñaꞌa odo nuú ña nuu ñá ne, ñá te da dīi ñaꞌa véꞌxi ña atā ñá dɨ. Un ntɨɨ́ ntɨɨ̄ ña ntákaꞌan ña:
—¡Dōo váꞌa Iꞌxá ika Dāvii, ña táxnuu Xuva kō! ¡Na xnuu viko Xuva ko ñā, ña é vēꞌxí kuenta iña ña! ¡Dōo káꞌnu Xuva kō, ña tuví e dukún kān! —kaꞌan ña.
10 Dā xee ñá ñuú Jerusaleén ne, un ntɨɨ́ ntɨ̄ɨ́ ña ñuú i san ne, itsuꞌun ñā, ntákaꞌan ña:
—¿Xoó ñaꞌa ntu ña sāꞌa? —kaꞌan ña.
11 Ntákaꞌan ñáꞌa san, ña vexníꞌi ña:
—Ña sāꞌá ne, ña é kākaꞌán naa Xuva ko, ñá nani Jēsuu, ñá vēꞌxi ñuú Nazaree é tuví ñuú Galilea —kaꞌan ña.
Dā ntántoo Jesuu ini ukún kaꞌnu
(Mr. 11:15‑19; Lc. 19:45‑48; Jn. 2:13‑22)
12 Kúkɨ̄ꞌví Jesuu má ūkún Xuva kō ne, nakúnu ña ūn ntɨɨ́ ntɨ̄ɨ́ ñaꞌa, ña e ntádikō, ña e ntáñii kɨtɨ é kuēꞌé ña doméni iña Xuva ko. Ini ukún san ntoo ña. Nantáva Jēsuu mesa ñáꞌa, ña ntánadama diuꞌún san, ni sīa ña ntádiko pāloma. 13 Kakaꞌan ñá ni ñā:
—É ūve naꞌa túꞌun Xuva kō: “Viꞌi kó ne, viꞌi mí kaꞌan ntâꞌví ñaꞌa”, kaꞌan. Ntá tsi ntōꞌó ne, ntáde nto mâvi ñá duꞌu —kaꞌan ña.
14 Dá tūví Jesuu má ūkún kān ne, véꞌxi ña kuāá san nī ña xneꞌé ne, ntāváꞌa ña ña. 15 Ntá tsi kúdiin tóꞌō dutú san nī mastrú leí san dā íni ña nté ō dé Jesuu nuu i e dóo naꞌnu san. Īní ña tsí un ntii tsī ntákaꞌan iꞌxá san má ūkún kān: “¡Dōó kaꞌnu Iꞌxá ika rei Dāvii!” Kuān o ntákaꞌan iꞌxá san. 16 Ntákaꞌan ñá ni Jēsuu:
—¿Ña katéku ntu nto tsí dovéte ntákaꞌan iꞌxá san iña nto? —kaꞌan mastrú leí san.
Kakaꞌan Jésuu ni ña:
—Katekú ko nté ō ntákaꞌan. Vāta kiní ntu nto mí kakāꞌan túꞌun Xuva kō:
Iꞌxá kuetsī sán ni īꞌxá ɨkɨn ne,
xéꞌe Xuva kō é kāta é vāꞌá kueꞌen Xúva kō.
Kuan ō kaꞌan —kaꞌan Jésuu.
17 Kidáā né, ntāka Jesuu mí ntoo ña ne, kuéꞌen ña ñūú Betania mí itúvi ña uun ñúu.
Dā kúdiin Jésuu ni tun ígū é ña ni kii kɨ́tɨ i
(Mr. 11:12‑14, 20‑26)
18 Tévāá, dā ntíko kōo ñá ñuú Jerusaleén ne, kakakɨn Jesuu. 19 Īní ña uun tun ígu dīñɨ itsi san. Kuéꞌen ñā mí ntitsí ne, da mii xūku í uve. Kakaꞌan ña:
—¡Ña kóō ká kɨtɨ o! —kaꞌan ña.
Ura dúꞌva tsi i ítsi ūtun san. 20 Koó dā kúduꞌva ña ntántīkɨn ña da íni ña utun san. Ntákaꞌan ña:
—¿Nté ō ntu é uun daꞌna tsi ítsi tun ígū san? —kaꞌan ña.
21 Kakaꞌan Jésuu ni ña:
—Nuu é ntaā i é kākaꞌán u ni ntō: Te kuintiꞌxe nto Xuva ko, tē ña kadá kuení nto é ña kuvi vií ña ne, ñá te sāꞌá tsi é kūvi vií nto, vatā o dé u nī tun ígū san. Tsí kuvi kaꞌan ntó ni xūku sáꞌā dɨ: “Kuēꞌén, kōꞌxón nuun ntute ñuꞌu san.” Te kuan kōo kaꞌan ntó ne, kuan kōo kuvi. 22 Da nēé ka é kakan ntó ntaꞌa Xuva kō dá ntákaꞌan ntâꞌví nto ne, te kanɨɨ inī ntó ne, níꞌi ntō —kaꞌan ña.
Xoo de kúꞌvē i é kūvi vií Jesuu núu i é kade ña
(Mr. 11:27‑33; Lc. 20:1‑8)
23 Dá kūkɨ́ꞌvi Jesuu má ūkún kān ne, véꞌxī tóꞌō dutú san ni ñatā san mí tuví Jesuu dá kanakuāꞌa ña ñaꞌa sán ne, ntákaꞌan ñá ni ñā:
—¿Nté o ntu é kūvi vií nto nuu i é kade nto? ¿Xoó ntu de kúꞌvē i é viī nto sáꞌā? —kaꞌan ña.
24 Kakaꞌan Jésuu ni ña:
—Tsixēꞌé u nto uun nuu í dɨ. Te nantiko koō ntó ne, kidáa kāꞌán u ni ntō nté ō kúvi é kūvi vií u nuu i sáꞌa. 25 ¿Xoó ntu de kúꞌvē i é nakūtsi ntute Juaan ñáꞌa san? ¿Xuva ntu kō de kúꞌvē ñá, o kūdii ñaꞌa ntú san de kúꞌvē ña? —kaꞌan ña.
Ntákaꞌan míi tóꞌō dutú san ni ñatā san:
—Te kāꞌan o tsí Xuva kō de kúꞌvē ñá ne, kidáā ne, tsixeꞌe ña kō nté kui ña ni kuintíꞌxe kō Juaan. 26 Ntá tsi te kāꞌan o tsí kūdii ñaꞌá san de kúꞌvē ñá ne, uꞌvī kó te kūdiin ñaꞌá san ni kō tsí ñá kaꞌán naa Xuva kó Juaán san, kuiní ña —kuan ō dé kuení ña.
27 Dukuān ne, ntákaꞌan ñá ni Jēsuu:
—Ñá iní ntɨ —kaꞌan ña.
Kakaꞌan Jésuu ni ña:
—Ntē ña kaꞌán u dɨ xoó de kúꞌvē i é vīí u sáꞌā —kaꞌan ña.
Núu i īña úvi iꞌxá san
28 Kakaꞌan Jésuu:
—¿Nee iñá ntu kadē kuení nto iña nuu i sáꞌa? Uun ñatīí ne, xío ūvi iꞌxá ña. Kuéꞌen ñā mí tuví iꞌxá nuu í san ne, kakaꞌan ña: “Ō daꞌ, kukutun vevíi”, kaꞌan ña. 29 Kakaꞌan na: “Ñá kɨ̄ꞌɨ́n u”, kaꞌan na. Ntá tsi dā ku e víꞌi ne, nātɨvi iní na ne, kuéꞌen nā. 30 Kidáā ne, kuéꞌen uva nā mí tuví iꞌxa é kui ūví ne, dadɨɨ tsi o kakaꞌan ñá ni nā. Na sāꞌá ne, kakaꞌan na: “Kɨ́ꞌɨ̄n ú, ūva”, kaꞌan na, ntá tsi ña ni ñéꞌe na. 31 ¿Neé ntu naꞌa dé ntaa na é ntio uva nā, kuan? —kaꞌan Jésuu.
—Iꞌxa nuu í san —kaꞌan ña.
Kakaꞌan Jésuu ni ña:
—Nuu é ntaā i é kākaꞌán u ni ntō, tsí diꞌna xee ña ntaído diuꞌun xôó san ni ñadɨ̄ꞌɨ́ kini ntáa san mí kadē kûꞌvé Xuva kō é dɨvi ntō. 32 Tsi dá kīꞌxi Juaan Bautistá ne, kakaꞌan ñá ni ntō nté koo vií nto é vāꞌa, ntá tsi ña ni kuintíꞌxe nto ña. Da mii tsī ña ntaído diuꞌun xôó san ni ñadɨ̄ꞌɨ kini kaa san kuíntiꞌxe ña ña. Kuān te íni nto nté ō dé ña kini ntáa san ne, ñá ni nātɨvi iní nto, ntē ña ni kuintíꞌxe nto é kākaꞌan Juaán san —kaꞌan Jésuu—.
Nuu i iña ñá ntáde tsiñu, ña kini ntáa
(Mr. 12:1‑12; Lc. 20:9‑19)
33 ʼKini tuku nto nuu i sáꞌa. Uun tóꞌo vīꞌi ne, íꞌxi ñā xoꞌo tɨntiꞌo. De váꞌa ña xaku diñɨ i kān. Ēte nuu ña xavi mí kādin ñá tɨntiꞌó san ne, xntitsī ñá uun viꞌi dūkun mí kotō dítō ña.
ʼKidáā ne, tsuꞌun nteé ña tuku ñaꞌa é viī ñá kuentá ne, dá kueꞌēn ñá tuku ñuu. 34 Dā xee ntúvi é tɨ̄ɨn ña kɨtɨ i ne, taxnūu ña ña ntáde tsiñu iña ña e kínakuido ñá vata kaa é kāduku ntée ña mí ñūꞌu ña ñuꞌu ntee é tātá san. 35 Ña ñuꞌu ntee é tātá san ne, tɨ̄ɨn ña ña ntáde tsiñu san. Uun ñaꞌa ñā né, nákāꞌxí vaꞌa ñá ña. Uun ña ne, ēꞌní kueꞌen ñá ña. Uun ña ne, xeꞌe xúu ña ñā. 36 Taxnūu xtuku tóꞌo ī sán dií ka tɨtɨ́n ña ntáde tsiñu iña ña e ña táxnūu diꞌna ña. Kuan tsi ō dé xtuku ña ñuꞌu nteé xoꞌo tɨntiꞌó san ni ñā.
37 ʼDa rkontûví ne, taxnūu ña iꞌxá mii ñā, tsí da miī é kuiko ñūꞌu ñaꞌa san iꞌxá mii ña, kuíni ña. 38 Ntá tsi dā íni ña ñuꞌu ntee xoꞌo tɨntiꞌó san tsi véꞌxi mii īꞌxa tóꞌo ñā ne, ntákaꞌan ñá ni tāꞌan ña: “Na sāꞌá ne, na kiꞌi na iña uva na tē xiꞌi ña. Kɨ́ꞌɨn ō ne, kaꞌní o nā. Kidáā ne, níꞌi ko īña uva na”, kaꞌan ña. 39 Tɨ̄ɨn ña na ne, nákuitā ñá na ata ī mí kaeꞌnu xoꞌo tɨntiꞌó san ne, eꞌní ña na —kaꞌan ña.
40 Kidáā né, katsixeꞌe Jēsuu:
—Tē xee míi tóꞌō xoꞌo tɨntiꞌó san ne, ¿nté koo vií ntu ña nī ña ñuꞌu ntee é tatā ña? —kaꞌan Jésuu.
41 Ntákaꞌan ñátā san ni tóꞌō dutú san:
—Uun ito tsi kaꞌní kueꞌen ña ña ñuꞌu ntee, ña é kīni ntáa san. Kidáā ne, kuéꞌe ñā é tātá san ntaꞌa tuku ñaꞌa, ña é nakuéꞌe i ña kɨtɨ tɨntiꞌó san ntuvi te tɨ̄ɨn ña tɨ, vata kaa é kāduku ntée ña —kaꞌan ña.
42 Kakaꞌan xtúku Jesuu ni ña:
—Vāta nakuaꞌa ntu nto mí ūve naꞌa kakaꞌan túꞌun Xuva kō:
Xuu é nakuītá ña ntádamá san ne,
dɨvi kūvi xuu kuꞌve etɨ́ viꞌi san.
Sáꞌā né, Xuva kō de kúꞌvē ñá ne,
íña kō né, dōo váꞌā o dé ña,
kaꞌan. 43 Dukuān ne, kakaꞌán u ni ntō tsí nakiꞌi Xuva ko tsīñu nto ne, nakuéꞌe xio ña tuku ñaꞌa, ña é īni de ntáa é ntio ña. 44 Kuenta iña xuú san ne, da xōó ka ñaꞌa, ña é nākɨꞌɨ́ xuú san ne, táꞌnu kueꞌen ñā. Ntá tsi da xōó ka ñaꞌa, ña é kōꞌxó ntōdó xuú san ne, tádin kuēꞌen ñá dɨ —kaꞌan Jésuu.
45 Dā téku tóꞌō dutú san nī ña fariseu núu i sáꞌa ne, kueꞌen dɨ́kɨ ña é kākaꞌan Jésuu íña ña. 46 Ntá tsi kuān té ncho tɨɨn ña Jesuú ne, úꞌvī ñá un ntɨɨ́ ntɨ̄ɨ́ ñaꞌa san, tsi ntádē kuení ñaꞌa san tsí Jesuú ne, ñá kaꞌán naa Xuva ko.