14
Thanamun wati buwayl thoeyay Yesulpa mathamoeypa
(Mathayu 26.1-5; Luka 22.1-2; Yoewane 11.45-53)
1 Ukasar goeyga na wanamoedhin nanga thanamun yoewthaw koey thonara amadhan thamayidhin, thana matha yistagi thoewa ay purthaypu. Thanamun kuyku misnarel a sabiw ngurpay mabaygal thana sakariya nagemir kedha, thana kay midh paru Yesun gumi gasampa a kay nuyn uma mathampa. 2 Thana kedha umadhin, ‘Ngalpalpa nubepa ay aymay thonara gasamoeypa lawnga, kedha zoengu mabayg mina koey garsar, thanamulngu gegeyadh gasamoeyle a silamoeyle.’
3 Wa, Yesu senawbi thonara moegina goegathoenu mer, Bethoeninu nungu igalgaw Simonan lagoenu, nuy nga nanga kulay wati goengaw kikirilayg. Yesu nanga nungu igalgaw laganu ngoenakap thayar, wara yoepkaz ngapa muy araydhin senabi lagiya. Nabiya mer pudu wakasu kapu ganulnga buyunu. Nabi wakasu mina koey modhabilnga, wakasu nel nad. A nanu buyu na koethil kulaw aymayzinga, nadh kalanu buyu mudul papoelamoeydhin a senabi wakasu Yesun pada kuykunu suladhin.
4 Senabi thonara mabaygan mura imadhin kedha nadh Yesun pada kuykunu mura kupal madhin senabi wakasu, wara mabaygan gegeyadh gasamoedhin kedha. Thana kidhakidhan umamoeyr kedha, ‘Sena mingu kasa sagul palanu. 5 Nadh senabi wakasu nay mina koey bokadhzapa yoewdhan, kalanu nadh senabi bokadhza aygi zagi mabaygoepa nay poeyban, 15,000 dolapa.’ Thana kedha zoenguz koey dharadh mulaydhin nabepa.
6 Yesu kedha mulaydhin, ‘Nan wanaw ngitha nabepa mingu wati ngoenakap gasaman, ina nadh ngayapa mina adhapudhay thoeyaygi zageth aymoenu. 7 Setha ngaya aygi zagi mabaygal thana bangal ngithamuniya kalmel mura thonar koeygarsar, ngitha thonaralgal thanamulpa danal poethaypa. Ngay nanga ngayapa ngithamuniya ngaru maypa lawnga. 8 Ina nanga nadh senaw kedha zapun kulay yakamoedhin, nanu mina ibupuydhan, nadh ngaybiya pada kuykunu nabi wakasu sulan nadh buth pathan ngaw gamu moerama thoeyaypa.
9 ‘Mina ngay ngithamulpa kedha, igilaw yangu wakay nanga ngalagiya yadu poelgaypu nubi po gubaw gizunu a matha kedha in nanu zageth nadh ayman lak bangal kedha yadu poelgaypu mura mabaygoepa, ingaru za nanu doegamuya.’
Yudhan imul poethayzi zageth
(Mathayu 26.14-16; Luka 22.3-6)
10 Kalanu Yudha Keriyothoelayg nuy wara Yesun niyaykazi toewalob niyaykazingu, uzaraydhin Yesulpa yadu poelgaypa kuyku misnarepa. Nungu imul poethay kedha. 11 Thanamun dhiwa mina koeyza nuy kay midh nanga mulepa, thana waza nubepa mulemidhin nungu modhabipa gasamoeypa. Kalanu Yudha buth thoemaypu Yesulpa yadu poelgaypa thanamulpa.
Yesu kalmel nungu niyay kaziya Kaludhay Ay aymay thonara kalmel aydu purthay
(Mathayu 26.17-25; Luka 22.7-23; Yoewane 13.17-33)
12 Koeykoeyne goeyga nanga gasamoedhin, senabi yistagi bredaw aygudaw goeyga thana Yesun niyay kazil nubepa yapu poeybemidhin kedha, ‘Nginu ubi midh ngoey kay ngalagapa ladhuypa ngibepa kay Kaludhay Aypa buth poethaypa.’
13 Nuydh ukasar kulay wayamoedhin nungu niyay kazi, kedha yadayg, ‘Uzarmariw kedha koey goegathoepa. Ngipel kay nanga ngukiw zapulayg garkaz imaypa, nubiya kay wagel asimariw. 14 Nuy kay na mi lagiya muya uthuy, ngipel kay sew lagaw thathipa kedha mulemariw, “Ngalbe Ngurpay Mabaygan ngapa wayamoenu kedha, nungu aygudaw lag ngalaga, nuy kay ngalaga Kaludhay Ay aymay aydu purathipa nungu niyay kaziya kalmel.” 15 Nuy kay nungu gethan yadu poelgaypa aygudaw lag kapu koey gudalnga kathaygoenu gimanoeka, mura nanu zapul si nabiya muynu, sew kay ngalpalpa buth pathane.’
16 Kalanu palay kulay uzarmoedhin, koey goegathoepa. Palay mangemidhin nanga palay imaydhin mina mura zapul balbayginga kedha, mina Yesulpa palamulpa midh nanga mulaydhin. Kalanu palay aygudaw zapul mura buth pathamoeydhin Kaludhay Aypa. 17 Sethabi kutoepa nanga Yesu a nungu niyay kazil thana ngabunadhin. 18 Ayguda dhadhal nuy kedha mulaydhin nungu toewalob niyay kazipa, ‘In bangal kuyku nidhane ngithamulngu urapu mabaygan bangal ngoena gud arane, kasa kay nuy lak mamu kay kalmel ngalpaniya aydu purathipa.’
19 Thana niyaykazin karngemidhin nanga thana mina gegeyadh gasamoedhin aka a koerkak badh kalmel, thana yaynanob nubepa yapu poebemir kedha, ‘Kuykulnga ngidh ngan maypa, ngoena a?’
20 Yesu kuniya mulaydhin nungu toewalob niyaykazipa kedha, ‘Ngitha mura ngaybiya nithaman kalmel, a ngalpa kalmel mura bredal thardhamoeypa urapun aygudaw zapunu, kasa kay ngaru urapun ngithamulngu nuydh bangal ngoena ngaru guda arane. 21 Ngay nanga ngay Mabaygaw Kazi ngaru bangal um medhedhe kuyku nidhaypa Awgadhaw yawoedhayzinga Minar Poelayzinga muynu Maygi Thusinu, kasa kay kedha ina mina koey gegeyadh senawbi mabaygoepa ngadh bangal nanga senaw Mabaygaw Kazi guda arane. Nubepa matha ngoedhagidh kedha nuyn kasa nay kazi mayginga.’
Yesu nuydh Maygi Ay kuykaymaydhin
22 Thana matha ay purthar, Yesu nuydh madhin nan bred a eso poeybadhin Awgadhoepa. Kalanu nuydh nan dhadhiya patidhadhin thanamulpa nungu niyay kazipa. Nuy kedha thanamulpa, ‘Mariw ina a gasamaw ngaw gamu.’ 23 Kalanu nuydh lak kedha, umal ngukiw kap madhin a eso poeybaydhin, Awgadhoepa. Kalanu thanamulpa madhin nuyn kap, a thana mura wanimoedhin.
24 Nuy thanamulpa mulaydhin kedha, ‘Wanimaw koezi ngitha mura, ina ngaw kulka ngath ngithamulpa poeyban, ina mina kuyku nidhan Awgadhaw yawoedhayzinga, ngaw kulka pay yoewdhiz mura mabaygoepa. 25 Ngay ngithamulpa mina ya muliz kedha, ngayapa lak nabi umal ngukipa woenipa lawnga, kurusipa bangal senawbi thonar ngay bangal wanedhe kayin umal ngukin Awgadhaw Basalayoenu muynu.’
26 Sew kalanu thana maygi na puydhadhin a ladhudhin Olibaw Padoepa.
Nubi kubilu kay ngitha mura bup aremipa ngawngu
(Mathayu 26.31-35; Luka 22.31-34; Yoewane 13.36-38)
27 Nuy thanamulpa kedha mulaydhin, ‘Nubi kubilu kay ngitha ngaru mura bupa aremipa ngawngu, ngoena kay ngaw kusayg woenaypa. Na Minar Poelayzinga kedha, “Awgadhan bangal mamuy danal poethay mabayg uma mathamoene a setha nanga nungu mamuyl thana bangal wad wadgoepa zoelmemine.” A ngitha matha kedha guythuyayzi mamuyl midh. 28 Kasa kay kedha Thathin bangal ngoena lak kadaypa manine moeram gudangu ngay bangal ngithamuniya kulay Galilayapa.’
29 Petheru kedha Yesulpa, ‘Ngayapa ngibepa kasa woenaypa lawnga. Kasa kay ngidh, thana mura nginungu kuniya pudhemine, ngay bangal ngaru ngibiya kalmel.’
30 Yesu kedha mulaydhin Petherulpa, ‘Kame! Ngay ngibepa kedha muliz, kaybaw kubilu wagel kay garkaz pawl poeybepa ukasar thonaralnga, ngi kay kulay thoeri thonaralnga ngawngu koerawayg kudun tharepa.’
31 Petheru kuniya koey dharadh mulaydhin kedha, ‘Ngayapa kedha ngoedhal zapa wara aymoeypa mina sogum lawnga, kasa kay midh thana sikedh ngoeba kalmel uma mathampa ngay kay ngaru kalmel ngibiya.’ Thana kalanu mura kedha mulemidhin nubepa.
Yesun thoeythupoegay apaw lagoenu
(Mathayu 26.36-46; Luka 22.39-46)
32 Wa, thana gasamoedhin apaw lag nel Gethsemoene. Yesu a nungu niyay kazil si nanga ngabunadhin nuy kedha thanamulpa, ‘Ngitha koew ngoena ugaw, ngay mamu kedha uzaripa thoeythupoegaypa.’ 33 Nuydh nubiya kalmel yoelpamoeydhin thanamulngu Petheru, Zemes, a Yoewane. Senabi thonara nuydh mina koeyma ngoenakap kikir gasamoedhin a koerkak badh. 34 Nuy kedha thanamulpa, nungu thoeri niyay kazipa, ‘Ina ngaw ngoenakap kikir mina koeyza, ngoena mina koeyma nudhepa. Ngitha koew nithamaw a danal poethay kay aymoeziw.’
35 Nuy kalanu thanamulngu moegina sigapa uzaraydhin si nuy kasa boeradharoepa nungungu mulupa gud pudhaydhin a thoeythupagaydhin kedha, ‘Ngibepa sike balbayginga kedha in nubi gamu mapu adhapa manin ngawngu.’ 36 Nuy kedha thoeythu poegaydhin, ‘Bab! Ngaw Thathi, wara zaginga ngibepa koey zageth aymoeypa, ngidh gar adhapa mar in nabi kikiriw mapu ngawngu, kasa kay kedha ina nginu ubilnga aymar, ngaw ubilnga lawnga.’
37 Wa, nuy na ngapa kuniya tidaydhin, nuydh imiz thana uthuy. Nuy kedha Petherulpa, ‘Simona, ngitha mingu uthuy poeydhanu? Ngithamulpa urapu awapa danal poethay matha koey gegeyadh a? 38 Matha ngoedhagidh kedha ngitha danal poethay aymoeziw a yoewdhemiziw ngithamulpa magaw poelaypa, wagel kay sethabi nuthayl zapun ngitha karum paledhe. Ngithamun mariw ubil danal poethaypa ngaybiya kalmel aymoeypa, kasa kay ngithamun gamul goegadhimayl.’
39 Yesu kalanu lak kuniya tidiz a thoeythupagiz kulay yangukudu ya. 40 Sew kalanu nuy lak ngapa kuniya nungu niyay kazipa, imiz thana uthuy, minguz kedha thanamun gamul koey gegadhimayl. Thana wara kuniya nubepa yangukudugigal. 41 Nuy lak uzaraydhin thanamulngu kalanu ngapa kuniya tidaydhin. Nuydh imiz thana matha uthuy, nuy kedha thanamulpa, ‘Ngithamun ubi uthuypa, wa matha uthuy palemoeziw, thonar gasaman Mabaygaw Kaziw, gud aran wati mabaygaw gethoepa.
42 ‘Kadaypa memayiw, ngalpa ladhuypa. Wa, kedha nagemiw senawbi mabayg mangiz, in ngadh kay nanga ngoena gud oeraypa.’
Yudha mangiz nubiya kalmel koewbu mabaygal
(Mathayu 26.47-56; Luka 22.47-53; Yoewane 18.3-12)
43 Yesun yanu dhadhal, Yudha wara nungu niyay kazi mina sobaginga mangiz; nubiya kalmel koey garsar mabaygal thana koewbu rugalgal, kuyay thurikal a gabagabal. Thana kuyku mabaygan wayaydhin, kuyku misnaren, sabiw ngurpay mabaygan, a yoewthaw koey mabaygan.
44 Wagel kay mura thabi zapul, Yudha kulay mulaydhin koewbu mabaygoepa kedha, ‘Ngath kay nanga ngan gud thapampa, ngitha kay nuyn gasamaw, a kasa kay balbayginga nuyn adhapa yoelpan.’ 45 Yudha na mangaydhin, nuy balbayginga Yesulpa uzaraydhin a nuy kedha mulaydhin, ‘Ngurpay Mabayg senaw ngi?’ Kalanu nuydh Yesun gud thapamoedhin. 46 Thana kalanu koewbu mabaygal ngapa mina koey ridh gasamoedhin Yesun.
47 Wara pasiw puziw mabayg Yesun, nuydh nungu kuyay thurik adhapa paradhin a woerimadhin koey misnariw zagethaw mabaygiya, adhapa pathadhin nungu kawra. 48 Kalanu nuy Yesu Yudhan mabaygoepa muliz kedha, ‘Ngitha ngapa mipa kuyay thurikalgal a gabagabalgal, ngayapa gasamoeypa? Ngay sabiw koerngaygi mabayg lawnga. 49 Ngay nanga ngithamuniya amadhan, senaw koey yoewthanu ngath ngurpay aymarngu ngitha ngoena gasamoeyginga.’ Itha mura thabi zapul aymoeypa nanga kuyku nidhaypa Maygi Thusinu Minar Poelayzimayl.
50 Kalanu nungu niyay kazil mura wad wadgoepa nanithadhin nungungu.
Yesun Yoewdhaylgaw kotapa madhin
(Mathayu 26.57-68; Luka 22.54-55,63-71; Yoewane 18.13-14,19-24)
51 Thana nanga Yesun adhapa yoelpadhin nanga, nuy wara kayin mabayg Yesuniya wagel asidhin. Nungu gamu rug matha urapun dhoemawak. Thana nuyn gasamaypa madhin, kasa thana kasa nungu dhoemawak gasamoedhin. 52 Nuydh gamu woerdhay zagig zoelmaydhin. 53 Thana nuyn Yesun madhin, kuyku misnariw lagoepa, mura koey misnarel, a yoewthaw koey mabaygal, a sabiw ngurpay mabaygal ngalaga nanga garwoeydhamoeydhin.
54 Petheru koey sigal wagel woelmay a muya yoewthaydhin kotaw boeradhariya kuyku misnariw lagoenu. Nuy si muythay pasinu nir kom poelaypa nungu gamupa, kuyku misnariw danal poethay mabaygiya kalmel. 55 Nuy kuyku misnari a nubeya kalmel nungu Yoewdhayalgaw koey mabaygal kawnselal, thanamun ubi Yesulpa mathamoeypa. Thana kasa kobegadh mabayg luman Yesulpa mulamoeypa kedha, nuydh za gegeyadh ayman. Kasa kay kedha thana wara gegeyadh imayginga nubiya, nubepa kuthoepa thoeraypa.
56 Koeygarsar mabaygal ngapa sole yangukudu ya umamoeyr nubepa gasamoeypa, kasa kay kedha thanamun yaynanob yangukudul ngaru kotanu balbayg oesiginga Yesulpa kuthoepa thuraypa. 57 Dhuray thanamulngu kaday nithamoedhin a ngoelkay yangukudu butha woeydhamoeydhin kedha, 58 ‘Ngoey kulay karngemidhin nuyn, nuy kedha umay, “Ngath bangal idimoene ina gethaw aymayzinga, koey yoewth idimoene, a lak bangal ngath moeydhane thoeri goeygilnga; ngaw gethan lawnga, kasa bangal yangukudun.” ’ 59 Kasa kedha thanamun yangukudul lak kedha balbayg oesiginga, Yesulpa kuth thoeraypa.
60 Nuy kuyku misnare kaday tariz thanamuniya dhadhal Yesulpa yapu poeybiz kedha, ‘Ngi wara yangukudulayg sakar maypa a? Sena mura wati za ngibiya woeydhoeypa?’ 61 Nuy Yesu kasa ngaru yagig. Nuy kuyku misnari lak Yesun yapu poeyban kedha, ‘Ngi mina Keriso a. Nungu Kazi sey nga nanga koey woenabalayg pika gimal?’
62 Yesu kuniya mulaydhin nubepa kedha, ‘Wa senaw ngay, a ngitha bangal imane Mabaygaw Kazi Kuykulmay getha doegamoenu daparaw niyay lagoenu gimanoeka, ngay bangal boey mura daparaw ziyanu dhadhal.’
63 Nuydh kuyku misnaren nungu dhoemawak pakadamoedhin thabukirin a wal mizin kedha, ‘Wara lak yaginga koezi powpa, 64 ngalpa mura nungu ya karngemidhin kedha, ina nungu mina kawrag Awgadhoepa. Ngithamun wakay thamamay midh?’ Thana kedha, ‘Nuy wati mabayg, nuyn kay ngaru uma mathamoene.’
65 Dhuray thanamulngu parupa mosal adhamoeyr a purkiya za yatharadhin nubiya; kalanu koey dharadh mathamar nuyn a kedha umamoeyr, ‘Imaypa ka muli, ngin ngadh mathampa, ngi nanga sike mina peropetha a?’ Kalanu danal poethay mabaygan madhin a dak tidar nuyn.
Petheru gud thadhaydhin Yesulngu
(Mathayu 26.69-75; Luka 22.56-62; Yoewane 18.15-18,25-27)
66-67 Senawbi thonar nuy Petheru matha ka apal muynu kulaw panu muynu, muythay komoepa pasinu nir. Kedha nanga na kuyku misnariw zagethaw yoepkaz nagiz nanga. Nadh nuyn iman, na kedha muliz nubepa, ‘Kame! Ngi wara senaw, ngi puzir senawbi Nazarethoelgiya, Yesuniya.’
68 Kasa kay kedha Petheru mina koeyma gud thadhaydhin kedha, ‘Ngay koerawayg ngi mi yadu umepa, ngath nginu ya tidayginga.’ Kalanu nuy pasagudoepa uzaraydhin sizi. Sinubi thonara kay kalakala poeybiz.
69 Nadh zagethaw yoepkazin nuyn mi thonara lak iman, na mabaygoepa buwayl thayiz nabiya ngaya nanga pasiya sir. Nadh sinubi thonara nuyn azir pagan kedha, ‘Nagemiw, senaw nuy, nuy wara puzir.’ 70 Petheru mina koeyma gud thadhiz.
Mina moegina buth, kalanu mabaygal Petherulpa kedha mulemin, ‘Kasa balbayginga muli kedha, ngi wara puzir, senaw ngi lak Galilayaw mabayg kakal.’
71 Petheru kedha mulaydhin thanamulpa, ‘Ngay ngithamulpa mina yadu umepa, ngay nungungu koerawayg ngitha mi mabaygaw ya nanga umamoeypa. Ngay kay na ngoelkay ya mulepa nanga, ngath bangal wati kuth gasamoene Awgadhoengu.’
72 Mina senawbi thonara kay kalakala lak poeybiz; nuydh Petheru ngoenanu madhin Yesun midh nanga mulaydhin nubepa kedha, ‘Wagel kay kalakala lak poeybepa, ngi kay ngaru mina sobaginga ngawngu gud thadhi thoeri thonaralnga.’ Nuy nanga Petheru ngoenanu mamayidhin sethabi yangukudul Yesun, nungu kasa may mina koeyza.