8
1 Takan kūu tajan Jesuu kēe ra kuà'an ra iti' yuku nàni Olivu. 2 Ta ma inga kivi ora kūndichin, kēe ndiko ra kuà'an ra ma veñu'u ka'nu, ta ndisaa ma ñivi chājayatin na na nuu ra, ta rakan chūnandi ndio ra, ta kīcha'a ra jàna'a ra nuu na. 3 Tajan ma ndra matru ña jàkua'a ma ley Ndioo, chi'in ma ndra fariseu nāta'an ndra iin ña'a tondo ña kì'vi ña chi'in ra'ii, ta tīin ndra ña, ta ndàka ndra ña kuà'an ndra nuu Jesuu. Ta ikan kūtaa ndra ña ma'ñu ma nuu ka'ìin ti'vi ma ñivi, 4 ta te'en nāka'an ndra chi'in Jesuu:
―Matru, ma ña'a i'ya nātiin ndi ña, juuni ma ora ña kì'vi ña chi'in iin ra'ii yüvi iian. 5 Ta ma nuu ley ña tāa Moisés, kàti yi ña na ka'ni yo ma ñivi ña'a ña jà'a takan chi'in yuu. Ta yo'o, ¿naja kua kàtiun? ―kàti ndra.
6 Takan chīkatu'un ndra nuu ra, ikan na ka'an ra iin ña tüvi va'a, ta chi'in yakan kùu ni'i ndra naja kua kùu tisokuati ndra ra. Tajan Jesuu chūnandi chiti ra, ta kīcha'a ra tàa ra ma nuu ñu'u' chi'in xini nda'a' ra. 7 Va tava ma ndra fariseu na töve jàña ndra ña chìkatu'un ndra nuu Jesuu, yakan va ndēta ndio ra, ta te'en nāka'an ra chi'in ndra:
―Nda ndyo'o nikuuni, tuva töve ìyo nï'iin kuati ndo, ji'na ndo na kani ma yuu chata ña ―kàti ra chi'in ndra.
8 Tajan Jesuu chūnandi chiti ndiko ra ma nuu ñu'u', ta kīcha'a ndiko ra tàa ra. 9 Ta ora chīni ndra ña kā'an Jesuu takan, ta chā'a ndra kuenda ña maa ndra kùu ma ndra ìyo kuati, tajan iini iini ndra kīcha'a ndra kàcha'an ndra, va ma ndra ji'na kīcha'a jà'a yi kùu ma ndra cha'nuga, ta ikan jan, ma ndra yoko ndia. Tajan ma'iin nia ndio Jesuu kīndoo chi'in ma ña'a ikan ma'ñu ñivi. 10 Ta ikan jan, chūndaa ndio Jesuu, ta tava ndē'e ra ña nï'iin ga ndra tüva, ti uvaa nia ma ña'a kīndoo, tajan te'en nāka'an ndio ra chi'in ña:
―Yo'o xi'i, ¿ndanu ka'ìin ma ndra tīsokuati ñu̱n? Ta, ¿naja nï'iin ndra, töve nī kuuni ndra ka'ni ndra ñu̱n? ―kàti Jesuu chi'an.
11 Tajan ma ña'a ikan te'en nāka'an ña:
―Nï'iin ndra nī ja'a yi racha'nu ―kàti ña.
Tajan Jesuu te'en nāka'an ndiko ra chi'in ña:
―Ni yu'u na küuni̱ ka'ni̱ ñu̱n ndia. Ta vitin kuà'an yo'o, ta koto jä'a gaun ma kuati ―kàti ra chi'an.
Jesuu kùu ra tava kùu iin ñu'ú ña jàndondichin nuu ndè'e ma ñivi ñuñivi
12 Takan kūu tajan Jesuu te'en nāka'an tuku ra chi'in ma ñivi:
―Yu'u kùi tava kùu iin ñu'ú ña jàndondichin nuu ndè'e ma ñivi ñuñivi, ta ma ndian tàndikun chatai, na töva ni kakunuu na nuu naa, vati ni ni'i na ma ñu'ú ña ni ku'va nuu koo na endeeni ―kàti Jesuu.
13 Tajan ma ndra fariseu te'en nāka'an ndra chi'in ra:
―Yo'o, kà'un ma tu'un chiña cha'a' juuni maun, ta yakan töve nda kuenda yi ―kàti ndra chi'in ra.
14 Tajan Jesuu te'en nāka'an ra:
―Ndicha ña vaji kà'in cha'a juuni mai, va ndicha va'a ti ña ndaa kùu yi. Vati yu'u chìtoi ndanu kīchi̱, ta chìtoi ndanu kuà'in. Va taku ndyo'o, na töve chìto ndo ndanu kīchi̱, ta töve chìto ndo ndanu kuà'in ndia. 15 Ta ndyo'o jàkutuni ndo ma tiñu, tava kùuni ma ñivi ìyo ñuñivini, va yu'u töve jàkutuni̱ nï'iin ñivi. 16 Ta tu yu'u jàkutuni̱ iin nakuyi chi'in ma ñivi, va ndicha ti ma ña jà'i, iin ña ndaa kùu yi, vati na yöve ma'iin ni kùu ma ra jàkutuni yi, ti jàkutuni̱ yi nda chi'in ma Tatái, ra tāchi yu'u ndia. 17 Vati nuu ma tutu ley Ndioo ña ìyo nuu ndo kà'an yi, ña tu uvi ta'an ma testigu kà'an na iin nuu ni, ìyo yi ña chinuni yo yi, ti tu'un ndaa kùu yi. 18 Va'ani tuva takan, yu'u kà'in ma ña ndaa cha'a' juuni mai, ta nda ma Tatái, ra tāchi yu'u, juuni kà'an ra cha'i ndia ―kàti Jesuu.
19 Tajan ndrakan te'en chīkatu'un ndra nuu Jesuu:
―Ta, ¿ndanu ìyo ma tatáun? ―kàti ndra.
Ta Jesuu te'en nāka'an ra:
―Ndyo'o, töve nàkoto ndo yu'u, ta töve nàkoto ndo ma Tatái ndia. Vati tuva ndicha ña nàkoto ndo yu'u, juuni takan ìyo yi ña nakoto ndo ma Tatái ndia ―kàti Jesuu.
20 Ta Jesuu kātitu'un ra ma tu'un i'ya, ma ora ndaa ra jàna'a ra ma tichi kora veñu'u ka'nu, nuu ndaa ma chatun, nuu sòkó na xu'un' kuenda Ndioo. Va nï'iin na nī tiin na ra, ti takä'an chaa ma ora ra.
Jesuu kà'an ra ña ma nuu ni ku'un ra, na küu chàa ma ñivi
21 Takan kūu ta Jesuu te'en nāka'an tuku ra chi'in ma ñivi:
―Yu'u ni ku'in, ta ndyo'o ni kunanduku ndo yu'u, va ni kuvi ndo cha'a' ma kuati jà'a ndo, vati ma nuu kuà'in, na küu chaa ndo.
22 Tajan ma ndian judíu te'en kīcha'a na nàtu'un ta'an na:
―¿A chànini ra ka'ni maa ra ra, yakan va kà'an ra, ña na küu chaa yo ma nuu kuà'an ra? ―kàti na.
23 Tajan Jesuu te'en nāka'an ra:
―Ndyo'o kùu ndo ndian ìyo ninuu nde've, va yu'u kùi, ra ìyo nuu sukun. Ta juuni ndyo'o kùu ndo ndian ìyo kuenda ma nuu ñu'u' ñuñivi i'yani, va yu'u yöve ra ìyo kuenda nuu ñu'u' ñuñivi i'ya kùi. 24 Yakan va kātitu'in ña ndyo'o ni kuvi ndo cha'a' ma kuati ndo, ti tu töve chìnuni ndo ña yu'u kùu ra takani ìyo ―kàti Jesuu.
25 Tajan te'en chīkatu'un tuku ndra nuu ra:
―Ta yo'o, ¿nda ra kùu̱n? ―kàti ndra.
Ta Jesuu te'en nāka'an ra:
―Cha kātitu'in nuu ndo nda ra kùi, nda ma kivi nunuu. 26 Ìyo kua'a' ña kàtitu'in naja kua ìyo ndo, ta juuni ìyo kua'a' naja kua jàkutuni̱ ndo ndia, uvaa ña ma ra tāchi yu'u nuu ndo, kà'an ra ma ña ndaa, ta ma ña kàtitu'in nuu ndyo'o ñivi ñuñivi, yakan kùu ma tu'un ndaa ña chīni̱ ña kā'an ra ―kàti Jesuu.
27 Va Jesuu kà'an ra nuu na cha'a' ma Tatá Ndioo, uvaa ña na töve nī kutunini na yi. 28 Yakan va Jesuu te'en nāka'an ra chi'in ndra:
―Ta ora cha chā'ni ndo yu'u, ra kùu Se'e ñivi tāchi Ndioo, tajan ni ku'va ndo kuenda, ña yu'u kùu Ndioo, ra takani ìyo, ti taku yu'u töve vàchi̱ kuenda ña jà'i ma ña kùuni mai, vati vàchi̱, kuenda ña kàtitu'in nuu ndo ma ña jāna'a ma Tatáini nui. 29 Vati Tatái ra tāchi yu'u, ìyo ra chi'i̱n, ta töve ndàkoo ma'iin ra yu'u, vati tandi'i ora jà'i ma ña chàta'ani ra ―kàti Jesuu.
30 Ta ora chīnu kā'an Jesuu takan, ta kua'a' ñivi kīcha'a chìnuni ma tu'un ra.
Ma ndian kùu Se'e Ndioo, ta ma ndian ya'a chàta'ani ja'a kuati
31 Takan kūu tajan Jesuu te'en nāka'an ra chi'in ma ndian judíu, ña chīnuni ma tu'un ra:
―Tu ndicha ña ndyo'o, ña endee chìnuni va'a ndo ma ña kà'in chi'in ndo, ndicha va'a ña kùu ndo ma ndian jàkua'a chi'i̱n. 32 Ta takan koto ndo ma ña ndicha, ta chi'in ma ña ndicha ikan ni ja'a yi ña na koo nuna ndo.
33 Tajan ma ndian judíu te'en nāka'an na chi'in Jesuu:
―Ndyu'u kùu ndi ñivi tata Abraham, ta nï'iin cha'a' takä'an kùu ndi musu ña jà'a tiñu nuu nï'iin ñivi. Ta, ¿naja kua kùu yi ña kà'un, ña ni koo nuna ndi? ―kàti na chi'in Jesuu.
34 Ta Jesuu te'en nāka'an ra:
―Ndicha va'a ña kà'in chi'in ndo, ña tandi'i ma ndian jà'a kuati, ndiakan kùu na musu ma kuati. 35 Vati taku ma ra kùu musu, na yöve ndisaa ora ndoo ra ve'e ma ra kùu chito'o ra, va taku ma ra kùu se'e ma chito'o ma ve'e ikan, endee ìyo ra ve'e ma tatá ra. 36 Yakan va tu yu'u ma ra kùu se'e Ndioo jà'i ña na kee ndo nda'a' ma ña kini, ndicha va'a ña ndyo'o, ni ndoo nuna ndo. 37 Cha chìtoi ti ñivi tata Abraham kùu ndo, va ndyo'o kùuni ndo ka'ni ndo yu'u, ti töve kùuni ndo jachi'in ndo ma ña kà'in. 38 Yu'u kàtitu'in nuu ndo ma ña jàna'a ma Tatái nui, ta ndyo'o jà'a ndo ma ña jàna'a ma tatá ndo nuu ndo ―kàti Jesuu.
Jesuu kàtitu'un ra nuu ma ndian töve chinuni tu'un ra ña kui'na kùu ma tatá na
39 Tajan ma ndian judíu te'en nāka'an na chi'in Jesuu:
―Ma ra kùu tatá ndi, kùu ma racha'nu Abraham ―kàti na.
Va Jesuu te'en nāka'an ra chi'in na:
―Tuva ndicha ña ndyo'o kùu ndo se'e Abraham, ìyo yi ña ja'a ndo ma takua jā'a ra ndia. 40 Va vitin kùuni ndo ka'ni ndo yu'u cha'a' ña kà'in ma ña ndaa ña jàna'a Ndioo nui. Ta Abraham ti töve nī ja'a ra takan. 41 Va ndyo'o indukuni jà'a ndo, ma tava jà'a ma tatá ndicha ndo ―kàti ra.
Tajan ndiakan te'en nāka'an na chi'in ra:
―Ndyu'u, na yüvi ndian se'e saká kùu ndi, ti uvanuu tatá ndi ìyo, ta rakan kùu Racha'nu Ndioo ―kàti na.
42 Tajan Jesuu te'en nāka'an ra chi'in na:
―Tu ndicha ña Ndioo kùu Tatá ndo, ìyo yi ña kuuni ndo nde'e ndo yu'u, ti iti' nuu ìyo ra kīchi̱, ta i'ya ìyoi chi'in ndo. Vati na yöve cha'a' ña kùuni mai kùu yi ña vàchi̱, ti yu'u vàchi̱ ña Ndioo tāchi yu'u. 43 ¿Ta naja töve kùu kutunini ndo ma tu'un kà'in? Takan jà'a ndo, ti töve kùuni ndo taso'o ndo ña kà'in. 44 Kui'na kùu ma tatá ndo, cha'a' ña kùuni ndo ja'a ndo tava kùunián'. Ma kui'na ikan, ti ñá' chà'ni ñivi kùán'. Ta yakán' ti, nï'iin cha'a' töve kà'án' ma ña ndaa, ti töve ìyo ma ña ndaa kuendán'. Ta ma ora kà'án' tu'un vata, takan jà'án' yi, ti yakán' kùán', vati vatán', ta ñá' kuxini ma tu'un vata kùán'. 45 Va tava yu'u, kà'in ma ña ndaa, yakan va ndyo'o töve chìnuni ndo ma ña kà'in. 46 ¿Nda ndyo'o kùu ka'an ndo, ña yu'u ìyo iin kuati̱? Nï'iin ndo. Ta tu chìto ndo ña iin ra kà'an ña ndaa kùi, ¿ta naja töve chìnuni ndo ma ña kà'in? 47 Ma ndian kùu ñivi Ndioo, jàchi'in na ma tu'un kà'an ra. Va tava ndyo'o, na yöve ñivi Ndioo kùu ndo, yakan va töve jàchi'in ndo ma ña kà'an ra. ―Takan kàti Jesuu.
Jesuu takani ìyo ra, antea ma tiempu chīyo Abraham
48 Tajan ma ndian judíu te'en nāka'an na chi'in Jesuu:
―Ndicha ndi ña kà'an ndi, ña ra ñuu Samaria kùu̱n, ta ndisoun tati xaan ―kàti na.
49 Tajan Jesuu te'en nāka'an ra:
―Töve ndisoi nï'iin tati xaan. Ma ña jà'i kùu yi ña tìñu'i ma Tatái, va ndyo'o töve tìñu'u ndo yu'u. 50 Yu'u, na töve nàndukui ña na jaka'nu ndo yu'u, vaji ndicha ña ìyo inga ma ra kùuni ña na jaka'nu ndo yu'u, ta rakan kùu ra ña ni jakutuni ra chi'in ndo. 51 Ndicha va'a ña kà'in chi'in ndo, ña ma ndian jàchi'in ma tu'in, endee töve ni kuvi na ―kàti Jesuu.
52 Tajan ma ndian judíu te'en nāka'an na chi'in ra:
―Vitin va ndicha va'a ndi, ña ndisoun tati xaan. Vati ma Abraham, chi'in ndisaa inga ma ndra kà'an chi'in tu'un yu'u Ndioo, kāchi'í ndra, ta yo'o kà'un ña, ma ndian jàchi'in ña kà'un, na töve ni kuvi na, kàtiun. 53 ¿A chàniniun ña yo'o ka'nugaun kua ma tatá ndi Abraham? Vati rakan chī'í ra, ta juuni chī'í ma ndra kà'an chi'in tu'un yu'u Ndioo ndia. ¿Nda ra kùu̱n kùuniun, ña kà'un takan? ―kàti na.
54 Tajan Jesuu te'en nāka'an ra:
―Tu yu'u jàka'nui juuni mai, na töve nda kuenda yi. Ma ra kà'an ndo ña kùu Ndioo ndo, rakan kùu ma Tatái, ra jàka'nu yu'u. 55 Ta rakan, ndyo'o töve nàkoto ndo ra. Ta yu'u, ndicha ña nàkotoi ra. Ta tu yu'u kà'in ña töve nàkotoi ra, indukuni ya'a vatai takua vata ndo ndia. Va yu'u, ndicha va'a ña nàkotoi ra, ta jàchi'i̱n ma ña kà'an ra. 56 Ma tatá ndo Abraham, ra chīyo taji'na, nduva'a kuii chīsii ra, ña ni nde'e ra ma kivi ni kichai ma nuñu'u' ñuñivi, ta ndē'e ra yi. Yakan va nduva'a kuii chīsii ra ―kàti Jesuu.
57 Tajan ma ndian judíu te'en nāka'an na chi'in ra:
―Ni takä'an ketaun, ni uvi xiko uchi kuiyaun, ta kàtiun ña ndē'egaun Abraham ―kàti na.
58 Ta Jesuu te'en nāka'an ra chi'in na:
―Ndicha va'i ña kà'in chi'in ndo, ña takani cha ìyoi, antea ña koo Abraham.
59 Tajan ma ndian judíu ti, kī'in na yuu ña kūuni na kani na Jesuu niku. Va nī kuu yi, ti Jesuu chūndii xe'e ra, ta kēe ra ma tichi kora veñu'u, chā'nda java ra tañu na, ta kuà'an ra.