2
Pava-koo Kunsiariko Tanuaang Meekunge Siarara Kuung Deempuruꞌnaꞌ
1 Teketa tee doong paroronaꞌmung Pentekos tampaakoꞌnaꞌmung tavoꞌkuuꞌ ˜kenaanka-taa uiki Baariꞌkoong˜ Paroro divuꞌkuioꞌ. 2 Teꞌmung eeꞌnaꞌmung tee ookara naroꞌarira naroꞌ otoroko taꞌninaꞌ aurong paning-eta pouꞌ piong pankaing uutuarama karomanaꞌ. Eeꞌnoko teie teva ookutunava maantoꞌuuꞌ teing eeꞌning baꞌnanai otokoꞌnava. 3 Eeꞌnoko tee kapooꞌnanka ntaꞌ meneng-pinaꞌ oroꞌnanka urumpariri teing-koo tankaamparira narunaꞌ narunaꞌ panteꞌariruꞌ. 4 Eeꞌnoko teing tenang Tanuaang Meekunge maantoꞌuruꞌ, eeꞌnoko oovuning karai kara tutumpariruꞌ Tanuaang Meekunge karantavuriko˜.
5 Tenang tee teke Jerusalemaꞌke niiꞌning nantoong Juꞌnupoong otorokoꞌ Kumponing-koo meeꞌduꞌpiariri otorokoꞌning kansiꞌkoo ookutunairu-eta paninga boonamenge otoromaing-eta. 6 Eeꞌnoko tee aung aurong paning-etaing taaravaara tee karinga naroꞌ porora teke paapaaꞌarikoꞌ teing Kumponing-koo meeꞌduꞌpiariri porouꞌning ookara karanankai teing biikaninge kareaioꞌ taaravaara. 7-8 Eeꞌnoko taꞌninai karakararearima asikovurikoꞌ aaꞌpaama, “Aing apeꞌ ookara eeꞌ kareaamatomaing Kaaleliꞌnupoong, eeꞌnoko arekeeꞌkoo niiꞌke narunaꞌ narunaꞌ niikanaꞌ osinaꞌ kareaako taaravarampimang, aing kara aaꞌninge: 9-10 Paasiaꞌnaꞌ, Miidiaꞌnaꞌ, Iilamaꞌnaꞌ, Mesopotemiaꞌnaꞌ, Judiaꞌnaꞌ, Kapadosiaꞌnaꞌ, Poontusinaꞌ, eeꞌnoko Eesianaꞌ, Pirisiaꞌnaꞌ, Pampiliaꞌnaꞌ, Iisipiꞌnaꞌ, eeꞌnoko Liibiaꞌnaꞌ teꞌ Sairini-aapenooꞌ. Eeꞌnoko Roomaꞌnaꞌ karompimaing damisimainku oꞌnoring ookamuriiꞌka Juꞌnupoong eeꞌnoko niiꞌ damaꞌ Juꞌnuka. 11 Napoꞌ niiꞌ Kiritiꞌ eeꞌnoko Arebia-nupoong tovange nariꞌ, taaravarampimang niikanaꞌ kareaama siraꞌpaako tee Kumponing bakaang nko-nko purintoꞌ.” 12 Eeꞌnoko ookara asikovurira paapaaꞌarikoꞌ biiꞌka aaꞌpeema, “Aung miruꞌ aming eeꞌ oroꞌ?” 13 Teka niiꞌninge akapeuꞌaarima aaꞌpaarikoꞌ, “Aing uaini purintoꞌnaruꞌke maantoꞌantavaririning.”
Avoraꞌtevoraꞌnupoong Biikanaꞌ Taaravaara Naroꞌariko Piita Daankivuruꞌnaꞌ
14 Teka Piita teing ninka nanaiꞌketa narung ninka nariꞌ deto donkonaara deto karoma daankivurima aaꞌpuruꞌ,
“Diiꞌ Judiaꞌnupoong eeꞌnoko diiꞌ ookara Jerusalemaꞌ otorimaing enang tasiꞌperiiꞌnaang ioꞌ barorontarira nkaang kara-koo. 15 Aiꞌ aing teing naikaara kanuꞌariaꞌ teeꞌ diiꞌke noruꞌerimatomanaꞌ aung-koo mmeꞌ taneꞌ ninka-koo. 16 Teka aung tee kapooꞌ teie Jooelie teie Kumponing-etaing nakaronarai˜ urikamuꞌ minkuvuuꞌnung aaꞌpuuꞌnooꞌka,
17 “Kumponinge aaꞌpumaang: Damaꞌke doong asiꞌning-koo eeꞌ nkoaravaing: Ninge nkaang Tanuaang piampampaing ookutunung nantoong-koo, eeꞌnoko diurukaaꞌ aaꞌning donkaang eeꞌnoko manikuꞌ tarampeeariaing˜ eeꞌnoko diikaning nemaaꞌke paning-etaning aampoonanka˜ ooaavaing eeꞌnoko diikaning pankareuꞌke noonenanka nooneaavai. 18 Eeꞌ, eeꞌnoko nkaning botovotonaaꞌnuka aaꞌning manikuꞌ eeꞌnoko donkaang teing-koo doong-koo nkaang Tanuaang piampanko tarampeeariaing. 19 Eeꞌnoko ninge taꞌnimpaariiꞌnanka oroꞌantavampaing aꞌdeiꞌke paning-koo, aaꞌnoaing: duaaꞌ mutaanampuai eeꞌnoko kaara ereng-pinaꞌ oroꞌparavai; 20 Eeꞌnoko taaꞌniꞌantananka aꞌdoonge kansiꞌkoo aaꞌning oroꞌantavampai: ereng, ntaꞌ eeꞌnoko ii kamoꞌpinaꞌ Ovoring bakanaꞌmung dueꞌ poko doong pankaꞌmung ampaꞌpaaꞌnaꞌmung. 21 Eeꞌnoko tenang eeꞌ nkoaravaing: Baa tee Ovoring bakaang miring-koo eentavaravaing tee domamparavaing.’ (Jooeli 2:28-32)
22 “Diiꞌ nantoong Isireeli-nupoong taaraveriaing aing karananka naurampiiꞌnaang otoining, tee Jiisuuꞌ Nasaretiꞌnung-koo. Diiꞌke tee noruꞌeri otong tee nko-nko purintoꞌnanka eeꞌnoko taꞌnimpaariiꞌnanka eeꞌnoko taaꞌniꞌantananka Kumponinge diiꞌkoo meuꞌke nkovuining Jiisuuꞌ bakaang birenge. Tee teeꞌ nkovuuꞌnanka diiꞌke noruꞌeriiꞌnaang tee Kumponinge botovuuꞌnung. 23 Tero Kumponinge tauraꞌpui miruꞌuuꞌnaꞌ diiꞌkoo bireng-koo sipuko diiꞌke oravitu ninka aaꞌbarataꞌkoo˜ taakaverioꞌ booꞌparuꞌnung. 24 Teka Kumponinge deto daaꞌantavuuꞌnung unaa-antavuma booꞌke sisikeera ninka tankeꞌpui otoꞌketa, aiꞌ teie pinkaꞌkoo koontoꞌ makosi deeaꞌ bakei. 25 Aiꞌ temuꞌka Deevitaꞌke Karistooꞌ miruꞌuma aaꞌpuuꞌnung,
‘Ninge Ovoring ookara batei-koo ning-ankoa dueꞌka ooamaung. Tee ning-koo tampavine-koo otoko ning duaꞌmaravaukaꞌ. 26 Teeꞌkoo nkaang domang dotumaramaung menenge kenamarama, baruꞌnooꞌ nkaang mono damaꞌke tampaꞌ oꞌnoainaꞌ noruꞌmarama. 27 Aiꞌ dake tee nkaang tanuaang daroveꞌeaꞌ tutueu otoꞌkoo, niiꞌnooꞌ ning dakaang naning meekung deraꞌkoo tauraꞌmeaukaꞌ. 28 Dake tee ning tasiꞌantameing tevung domang-anta bakanavung. Noruꞌansi oꞌnong daꞌ ninka nariꞌ oꞌnoresi doturotue maantoꞌantameainaꞌ.’ (Kena 16:8-11)
29 “Ee aing mmarang, koontoꞌ tasiꞌparioꞌ naninge daang tampuaukaꞌnaꞌ minkuamaꞌnaang tee-koo Deevitaꞌkoo. Tee eeꞌnung aaꞌnouꞌnung booꞌparioꞌ dakoꞌauꞌ, eeꞌnoko dakoꞌauꞌnooꞌ tee niiꞌ ninka nariꞌ otong eꞌmung doong-koo basinooꞌke. 30 Teka Deevitaꞌ tee nakaronara˜ deemparitaaꞌ Kumponing bakaang kara noruꞌukoꞌnung. Kumponinge mariarama Deevitaꞌ maraka-antavuuꞌnung bakanaving-koo narung oko-antavuuꞌnaang teꞌ bakanooꞌ baꞌnanui tareroma; tee aaꞌnung tee Kumponinge tero Pakoꞌpariꞌniiꞌ nantoong domampurira tarevuriaing. 31 Teeꞌ eeꞌnaꞌ noruꞌuitaaꞌ teeꞌ minkvuuꞌnung tee Pakoꞌpariꞌniiꞌ daaꞌaravaing-koo, tee eeꞌnung tee daroveꞌuaruuꞌnung tutueu otoꞌkoo eeꞌnoko bakaang mono deraꞌoaruuꞌ. 32 Tee eeꞌnung, Jiisuuꞌ, Kumponinge booꞌketa daaꞌantavuuꞌnung eeꞌnoko niiꞌ teing tee-koong kara siraꞌnuka. 33 Enang tee Kumponing-koo tampavine-koo tareroma baꞌnanui otong. Bauma-ita tee Tanuaang Meekung maraka-antavuuꞌnung nkavura teie piampuing niiꞌkoo enang oomererima taaramerererimaatomaing diiꞌke. 34 Aiꞌ Deevitaꞌ tee paning-koo deto koinuaruuꞌnung, teka teie eeꞌnunge aaꞌpuuꞌnung,
35 ‘Teie Ovoringe nkaang Ovoring aaꞌpuuꞌnung, “Ning-koo tampavine-koo baꞌnaniai teing dakaning kare-nupoong dakaning kauꞌ patuꞌnuka deeng-antarerompainooꞌke basi.” ’ (Kena 110:1)
36 Diiꞌ ookarai Isireeli-nupoonge tasiꞌperi noruꞌeriaing tee tee Kumponinge naroꞌka aaꞌnoing nariꞌ Ovoring eeꞌnoko tee Pakoꞌpariꞌniiꞌ deeng-antavuing, tee eeꞌnung Jiisuuꞌ diiꞌke aaꞌbarataꞌkoo taakaveruꞌnung.”
Karikaꞌke Piita Taaravaara Bereꞌariruꞌnaꞌ
37 Enang tee teinge tee taaravaako teie domang tooꞌpuruꞌnung, eeꞌnoko aaꞌpaaruꞌ teing Piita dovang kara okovuri nkanuka, “Ee aing niiꞌmarang, niiꞌ arekeeꞌ nkomariiꞌnaang?” 38 Eeꞌnoko Piitai aaꞌpuruꞌ teing, “Bereꞌdarira eeꞌnoko ntong-koo minkirarira meekaꞌantarariai diiꞌ ookara tee-koo Jiisuuꞌ tee tero domamuri taremuriainooꞌkoo Pakoꞌpariꞌniiꞌ bakaang miring-koo Kumponinge orakaꞌ nkonanka tontaꞌderuriainaꞌ eeꞌnoko diiꞌke tee avuavuꞌ tee Tanuaang Meekung nkaveriaing. 39 Aiꞌ aung tee eeꞌnung avuavuꞌ diiꞌkoo maraka-antavuuꞌnung eeꞌnoko diurukaaꞌ eeꞌnoko ookara isipoꞌke otoromaing. Eeꞌnoko teing ookara teie Kumponinge niikaang Ovoringe tee-anko poꞌkoo bokuvuriaining oko-antavuriiꞌnaang tampuuꞌ.”
40 Teie Piitai tee aaꞌnaꞌ napoꞌ siingoravurima teeꞌ pinauvuritaaꞌ daankivuruꞌ eeꞌ minkuvuma, “Domaang mooꞌdariai diiꞌ teieta kiimata-ita aing emuꞌnavarang koontoꞌ deeainge nkavaavaing-eta.”
41 Eeꞌnoko teing bakaang kara teꞌmung taaravaara, ntong-koo minkiarira meekaꞌantavarira, teing-koo tapoꞌariruꞌning naroꞌka beenaumo kokoreiꞌ.
Karistooꞌkoo Nerakavitu Tampaꞌ Navuei Otorokoꞌnaꞌ
42 Eeꞌnoko teing biiꞌka avariruꞌ aaꞌnooꞌnaang: kara okovuri nkanuka biikaang nau-anta taaravaama, naroꞌke navuariri, taamang nariꞌ tankaampeema kunsiarimatooꞌnaang. 43 Eeꞌnoko nantoong ookara ookauꞌning asikovorouꞌ, kapooꞌnanka mmauꞌ taꞌnimpaariiꞌnanka eeꞌnoko taaꞌniꞌantananka teinge kara okovuri nkanukai nkoaako. 44 Ookara baito-nupoong naroꞌ navuariri kuneꞌeekoꞌ ookara biikaning kapooꞌ nariꞌ kompaama. 45 Eeꞌnoko teinge biikaning kapooꞌnanka kavonanka baaveaama tankaampauꞌ teing-koo ookara-koo ataꞌai otorokoꞌning-koo. 46 Eeꞌnoko doong kante dootuuꞌnava pankava-koo nariꞌ berokoꞌ sisiuꞌpeeaꞌ, taamang nariꞌ pisiꞌeema biikanairu-koo domang doturotu ninka avusiroꞌariri. 47 Kumponing daangampaakoꞌ, eeꞌnoko nantoonge tampaꞌ noruꞌaarikoꞌ. Eeꞌnoko ookara doong-koo Ovoringe dootuuꞌnupoong mmauꞌantavurikoꞌ teing ninka domaang mooꞌarikoꞌning ninka.