हितोपदेश.
29.
न्‍ह्याक्‍व न्‍वाःसां मह्यूपिं मनूत न्‍ह्याक्‍व पनेत स्‍वःसां छन्‍हु आकाझाकां नाश जुयावनी। 
धर्मीतय्‌सं शासन यात कि सकलें लय्‌ताइ, दुष्‍टतय्‌सं शासन यात कि न्‍ह्याथासं दुःख जक जुइ। 
बुद्धिया ल्‍यूल्‍यू जुइम्‍हय्‌सिनं थः मां बौयात लय्‌ताय्‌की। वेश्‍यातय्‌थाय् जुइम्‍हय्‌सिनं थःगु सम्‍पत्ति फुकी। 
जुजुं न्‍यायया पँ लिनाजुल कि देश बल्‍लाइ, तर जुजुं धिबाया पँ लित कि देशया नाश जुइ। 
थः पासापिन्‍त फुरफुरे याना जुइपिन्‍सं थःम्‍हं थःत जाः ग्‍वइ। 
मभिंपिं मनूत थःगु हे पापया जालय् लाइ। तर धर्मीपिं मनूत तसकं लय्‌तायाजुइ। 
धर्मी मनूतय्‌सं चीमिपिं मनूतय्‌त गुकथं थकायेगु धकाः बिचाः याइ। दुष्‍ट मनूतय्‌त थुकिया च्‍यूताः तकं दइ मखु। 
मेपिन्‍त हेबाय्‌चबाय् यानाजुइपिन्‍सं देन्‍यंक हल्‍ला याना जुइ, तर बुद्धिमान मनूतय्‌सं तंयात पनी। 
बुद्धिमानम्‍ह मनुखं मूर्खतय्‌त अदालतय् मुद्दा तयाः जुल धाःसा थःत लाय्‌बुइकेगु व इमित न्‍हीकेगु बाहेकं छुं जुइ मखु। 
ज्‍यानमारातय्‌सं भिंपिं मनूतय्‌त यय्‌की मखु, तर धर्मी मनूतय्‌सं इमित बचय् याइ। 
मूर्ख मनूतय्‌सं थःगु तं क्‍यना जुइ, तर बुद्धिमानतय्‌सं पना तइ। 
शासन याइम्‍हय्‌सिनं मखुगु खँ न्‍यनाजुल धाःसा वया भारदारत फुक्‍कं मखुगु खँ ल्‍हाइपिं जुइ। 
चीमिपिं व इमित क्‍वत्‍यलातःपिनि दथुइ छता खँ उत्‍थें दु, निम्‍हय्‌सित नं परमप्रभुं स्‍वयेत मिखा बियातःगु दु। 
चीमिपिन्‍त नं उतिग्‍यंक न्‍याय याइम्‍ह जुजुं सदांया निंतिं शासन याइ। 
अनुशासनं मस्‍तय्‌त बुद्धि बी, थःयत्‍थें जुइपिं मस्‍तय्‌सं थः मांयात मछालापुकी। 
दुष्‍टत अप्‍वल कि पाप नं अप्‍वइ, तर धर्मीतय्‌सं छन्‍हु इपिं न्‍हनावंगु स्‍वये खनी। 
थःकाय्‌यात कजय् याना तल धाःसा छन्‍त शान्‍ति दइ, अले नुगःयात आनन्‍द दइ। 
परमेश्‍वरं क्‍यंगु लँय् मजूपिं मनूत यःयःथें जुइ। परमेश्‍वरया व्‍यवस्‍था मानय् याइपिं मनूत धन्‍य जुइ। 
खं जक च्‍यःभ्‍वातिंयात भिंके फइ मखु, इमिसं छंगु खँ ला थुइ, तर धाःथें याइ मखु। 
लाः लाः थे नवानाजुइपिनिगु स्‍वयाः ला मूर्खतय्‌गु हे आशा दइ। 
च्‍यःतय्‌त मचांनिसें हे इमिसं धाःधाःगु बियातल कि लिपा इमिसं छिमिगु फुक्‍कं लाका काइ। 
याकनं तं म्‍वइपिन्‍सं ल्‍वापुख्‍यापु जक हइ। तसकं तं पिकाइपिन्‍सं पाप याइ। 
घमण्‍डं मनूतय्‌त पतन यानाबी। क्‍वमिलु जुयाः जुइपिन्‍सं हनाबना काइ। 
खुँयात ग्‍वाहालि याइम्‍ह थः हे थःम्‍ह शत्रु जुइ। वं खःगु साक्षी ब्‍यूसां सजाँय फयेमाली, मब्‍यूसां परमेश्‍वरया सराः फयेमाली। 
ग्‍याःचिकु मनूतय्‌गु निंतिं स्‍वःतिपाँय् खः, सुनां परमप्रभुयात विश्‍वास याइ, वयात सुरक्षा दइ। 
सकसिनं शासकयागु मन त्‍याकेत स्‍वइ, तर परमप्रभुयापाखें जक न्‍याय दइ। 
धर्मी मनूतय्‌सं दुष्‍ट मनूतय्‌त यय्‌की मखु, दुष्‍ट मनूतय्‌सं धर्मी मनूतय्‌त यय्‌की मखु। 
