18
Lii lolo nèti bhèni balu èci, dènge hakim dhu karehe
1 Ca tèka, Yesus padhai lii dènge ana madhutu Na, pake lii pakasame ho rèngu loe boe manèngi-mangajꞌi, aa baku maꞌète sanao-maena. Rèngu hudꞌi parcaya taa-taa Lamatua. 2 Lii lolo na sèmi neꞌe ka: “Ètu dꞌara kota cue, abhu ca dhèu ama pamaꞌète lii langu, dhu pusi-pahae boe Ama Lamatua. Na pahae boe ca dhèu sa hèi. 3 Ètu era èèna, abhu kahèi bhèni balu èci, dhu loe boe mai sa dhèu pamaꞌète lii ne, ho manèngi, peka na, ‘Ama hakim! Jꞌue ku lii langu jaꞌa dènge mola!’
4 Hiu-hiu èèna, dhèu pamaꞌète lii ne pusi boe dènge bhèni balu ne. Te ngaa nèbhu-nèbhu ka, na roca nanene ne. Hèia na madhèdi pangee ka, ‘Mema jaꞌa ne pusi boe dènge Ama Lamatua, risi-risi dènge dhèu rai-haha. 5 Te ngaa bhèni ne pakaboꞌo kètu jaꞌa. De beꞌa risi jaꞌa pamaꞌète lii na dènge mola. Te ladhe jaꞌa panena, na mai taruu pajꞌèra jaꞌa.’
6 De miu pangee ku lii padhai dhèu pamaꞌète lii dhu bhelu ne. 7 Ladhe nèbhu-nèbhu dhèu pamaꞌète lii ne tao ai-hèbꞌa mi bhèni balu ne, tatu Ama Lamatua kahèi neo tao ai-hèbꞌa mi dhèu unu Na dhu sabajꞌa mèu-mèda mi Nèngu ho manèngi sasue Na. Te ngaa Lamatua mate heka panèbhu. 8 Te Nèngu uri lii langu rèngu dènge boe pamata. De Jaꞌa neo karèi sèmi neꞌe: ladhe Jaꞌa, Dhèu Rai-haha Tareꞌa-reꞌa ne mai hari, Jaꞌa bisa paraga dènge dhèu parcaya ètu rai-haha ne era, do aadꞌo?”
Dhèu Parisi èci, dènge dhèu roro bea èci lasi manèngi-mangajꞌi
9 Ka Yesus lolo tabha hari pake lii pakasame lula-nèti dhèu dhu pangee na neꞌa aaꞌi mèu-mèu, aa dhu dꞌèi pahaha dhèu leo. Na peka na, 10 “Abhu ama dhèu dua dhu lasi sabajꞌa asa dꞌara Èmu Kapua Manèngi-Mangajꞌi. Ca dhèu nèti partei agama Parisi, aa èci hari dhèu roro bea. [Dhèu Yahudi peka na dhèu Parisi sèra, dhèu dhu mola. Te ngaa ra pangee, na, dhèu roro bea, dhèu karehe.] 11 Dꞌai èmu sabajꞌa dhèu Parisi ne titu mesa-mesa na, ka na manèngi-mangajꞌi, peka na, ‘Makasi Lamatua, te jaꞌa ne dhèu beꞌa. Jaꞌa ne bhelu boe nuka sèmi dhèu leo sèra. Jaꞌa manaꞌu boe. Jaꞌa mangaꞌa boe. Jaꞌa dhèu dhu bersina boe. Makasi Lamatua, te jaꞌa ne bhelu boe nuka sèmi dhèu roro bea ne. 12 Jaꞌa ne majꞌèni puasa ca migu dua hari. Aa jaꞌa dꞌèi hia ca pala nèti canguru pala nèti aaꞌi-aaꞌi dhu jaꞌa abhu.’ Dhèu Parisi ne, sabajꞌa sèmi èèna ka.
13 Te ngaa dhèu roro bea ne titu pakajꞌèu ètu kabodho nèi. Na bani boe boti kètu ho ladhe sa dedha. Nèngu dhoka pacudꞌu di, dhu dènge dꞌara maꞌète mae-mae. Na sabajꞌa, peka na, ‘Ama Lamatua! Sue ku jaꞌa, dhèu dhu pènu dènge sasala-sasigo ne! Abho eele ku sasala jaꞌa!’
14 Lodꞌo dhèu dua se lèpa lasi asa èmu ra, cee ka dhu pabeꞌa dènge Ama Lamatua? Dhèu Parisi dhu pamone, do dhèu roro bea ne? Tatu Na sèmi dènge beꞌa, dhèu roro bea dhu pahaha iisi ne. Te ngaa Na pusi boe dènge dhèu Parisi ne. Te Ama Lamatua pahaha dhèu dhu pamone-pabhèni, te ngaa Na padedha dhèu dhu reꞌa pahaha iisi.”✡
Lamatua Yesus padhai lii hia mamèngi mi ana-ana
(Mateos 19:13-15, Markus 10:13-16)
15 Ca tèka, dhèu saꞌu rèti ana ra dhu rara iisi hiu asa Yesus, sèna ka Na tao ai Na mi ana iiki se, aa padhai lii hia si mamèngi. Ropa rèdhi sèmi èèna, ana-ana madhutu Yesus kai dhèu seꞌe. 16-17 Te ngaa Yesus soru mamai ra dènge beꞌa. Hèia Na kai ana-ana madhutu Na, aku Nèngu na, “Hudꞌi laa ana iiki sèra mai asa Jaꞌa. Miu baku bhabhae si. Sanèdꞌe paie! Dhèu dhu neo jꞌajꞌi dhèu unu Ama Lamatua, nèngu hudꞌi sanao-maena dhoka mi Ama Lamatua, nuka sèmi ana iiki dhu sanao-maena dhoka mi ina-ama na.”
Dhèu kaja dhu neo maso sorga
(Mateos 19:16-30, Markus 10:17-31)
18 Ca lodꞌo, dhèu kapai Yahudi èci, mai karèi Yesus, aku nèngu na, “Ama Mese dhu hua iia! Jaꞌa ne hudꞌi tao ku tasamia, sèna ka jaꞌa keꞌa tareꞌa, na, jaꞌa maso sorga, aa mamuri taruu dènge Ama Lamatua?”
19 Ka Yesus dhaa, “Tasamia ka èu ne peka na, Jaꞌa ‘dhu hua iia’? Dhodhoka èci di dhu hua iia, nuka Ama Lamatua. 20 Èu meꞌa le atora Ama Lamatua karèi nèti uru ka, dhu peka na:
Baku jꞌunu paꞌèci dènge dhèu dhu dhèu èmu boe èu;
baku pamadhe dhèu;
baku manaꞌu;
baku jꞌajꞌi sakasii dhu leko-monya;
aa pakabꞌua ina dènge ama mu.”✡
21 Ka dhèu ne dhaa, na, “Tareꞌa, Ama! Jaꞌa dhu madhutu le atora sèra, karèi nèti jaꞌa ana iiki era.”
22 Tadèngi sèmi èèna, ka Yesus peka, na, “Beꞌa! Te ngaa èu kura ca madha jꞌara era. Nuka, lamu ho pahie mèdha-panyau èu aaꞌi-aaꞌi. Kabꞌua ra, lamu pabagi hia dhèu dhu dènge boe ngaa-ngaa sèra. Èle na, èu lèpa hari mai sèna ka madhutu Jaꞌa. Te èèna na, Ama Lamatua bꞌala hari mèdha-panyau èu ètu sorga.” 23 Ropa tadèngi nare sèmi èèna, hèia dhèu ne dꞌara na susa, te nèngu kaja dꞌai seli.
24 Ropa Yesus nèdhi dhèu ne lèpa dènge dꞌara na laho mae-mae, hèia Na padhai lii dènge ana madhutu Na, peka na, “Dhèu kaja mema carui titu kèna maso sorga. 25 Èdhi pasèku ku dènge jꞌara leo. Mema bisa boe badha unta dhu kapai bisa maso asa dꞌara oka na re roꞌa jꞌajꞌau. Nuka sèmi èèna kahèi, dhèu dhu maena dhoka mèdha-panyau na, te ngaa maena boe Lamatua, tatu nèngu bisa boe maso sorga.”
26 Dhèu dhu tadèngi Yesus padhai lii sèmi sèra, karèi Ne, aku rèngu na, “Ladhe dhèu kaja carui maso sorga, dhèu sèmi mia ka dhu bisa abhu mamuri taa-taa?”
27 Ka Yesus bꞌala si, “Mi dhèu rai-haha, jꞌara ae-ae mema carui. Te ngaa bagi Ama Lamatua, aaꞌi-aaꞌi bisa jꞌajꞌi.”
28 Hèia Petrus tuhu lii, peka na, “Ama! Jiꞌi tèke eele aaꞌi mèdha-panyau jiꞌi, ka mai madhutu Ama. Bèli-camèdꞌa jiꞌi abhu ngaa?”
29 Ka Yesus dhaa, na, “Petrus! Nanene paie-iie. Dhèu dhu tèke eele èmu na, dhèu èmu-kamali na, aꞌari na, ina-ama na, do ana-ana na, lula nèngu pakako sasabꞌa Ama Lamatua, 30 tatu na abhu hari ae risi ètu rai-haha ne. Aa ladhe èle rai-haha ne, nèngu abhu mamuri taa-taa dènge Ama Lamatua kahèi.”
Lamatua Yesus peka mamadhe Na tèlu hari kèna
(Mateos 20:17-19, Markus 10:32-34)
31 Ka Yesus gale nèti ana madhutu Na canguru dua dhèu sèra, ho lasi padhue-padhai mesa ra. Hèia Yesus peka dènge ra, “Miu se aaꞌi-aaꞌi mi meꞌa, na, èdhi kako ne, lati asa kota Yerusalem. Dꞌai nèi, jꞌara aaꞌi-aaꞌi nèti dhèu rèti lii padhai Lamatua sèra dhu suri tèke le, lula-nèti Dhèu Rai-haha Tareꞌa-reꞌa, pe jꞌajꞌi nuka sèmi dhu ra suri. 32 Èèna na, ra soro Jaꞌa asa dhèu leo dhu tadhe boe Ama Lamatua. Aa ra padhai lii pamakae Jaꞌa, pahahe Jaꞌa rupa-rupa, paruꞌe ilu ra mi Jaꞌa, 33 ra hake kalabhe Jaꞌa. Èle èèna ka, ra pamadhe Jaꞌa. Te ngaa asa camèdꞌa èèna, Jaꞌa mamuri hari.”
34 Ropa tadèngi Yesus peka sèmi èèna, ana madhutu Na bingu, lula rèngu dhane rare mèka sasoa nèti lii padhai Yesus.
Lamatua Yesus paꞌèle dhèu bèdhu ca dhèu
(Mateos 20:29-34, Markus 10:46-52)
35 Lodꞌo Yesus si oe maso kota Jeriko, abhu dhèu bèdhu ca dhèu dhu madhèdi kanata ai ètu sebhe jꞌara. 36 Ropa na tadèngi dhèu ae kako re èèna, ka na karèi, aku nèngu na, “Ngaa ne?”
37 Ka dhèu peka dènge ne, na, “Yesus nèti Nasaret dhu kako re neꞌe.”
38 Hèia dhèu bèdhu ne rodhe pamèdhu-mèdhu, peka na, “Yesus! Ana-èpu dhèu aae Daud, ee! Sue ku jaꞌa!”*
39 Hèia dhèu dhu kako uuru nèti Yesus kai ne, sèna ka na mau-mau. Te ngaa asa na hino dènge lii rodhe, peka na, “Ana-èpu dhèu aae Daud, ee! Sue ku jaꞌa laa!”
40 Ropa Yesus tadèngi, ka Na titu. Hèia Na pua dhèu lasi pakako rèti dhèu bèdhu ne. Dꞌai madha Na, ka Yesus karèi ne, 41 “Èu neo Jaꞌa tao ngaa hia èu?”
Ka na dhaa, “Ama! Jaꞌa manèngi sèna ka jaꞌa bisa kèdhi.”
42 Yesus bꞌala ne, peka na, “Beꞌa. Lula èu lèka na Jaꞌa bisa paꞌèle èu, de èu bisa mèdhi dènge kèna.” 43 Kacaꞌa laa, musi madha dhèu ne beꞌa dènge ka. Ka laꞌe madhutu Yesus dènge koa-kio kolongara Ama Lamatua. Dhèu aaꞌi-aaꞌi dhu ladhe rèdhi ne, koa-kio kolongara Lamatua kahèi.
✡ 18:14 Mateos 23:12, Lukas 14:11 ✡ 18:20 Kalua nèti Masir 20:12-16, Lole Hari Jꞌara-jꞌara Mamuri 5:16-20 * 18:38 Ana-èpu dhèu aae Daud na, ca ropa dènge ‘Kristus’, nuka Dhèu dhu Lamatua pajꞌujꞌu le nèti uuru ka mai. Dènge sèmi èèna, dhèu bèdhu ne mangaku na, Yesus na, Kristus.