Gɨñgɨt manda kɨndem Malekolɨ youkuk
Mesialɨ indañguk
1
Yoanelɨ Mesialok * telak tɨ-dɨndɨm e kena tɨñguk
1 Yesu endɨ Mesia, Yambattok nɨñañ. Gɨñgɨt manda kɨndem endok plon ñɨndɨñ kusei kɨmɨtak.
2 Manda no Yambattɨ Mesiala nɨñguk wɨn plofet Aisaialɨ ñɨndɨñ youp biñguk patak,
“Nandɨlañ! Nak tɨplaplatna no kɨmɨlam ñambi,
dɨkok telak dama tɨmbi, telak tɨ-dɨndɨm e-gamekak.
3 Ama no kwet ama nɨmnatnan ñɨndɨñ kɨtɨ-kolɨ ñalak,
‘Wopumdok telak tɨ-dɨndɨm tɨ-ñɨmɨt!
Telak kelam tɨ-dɨndɨm tɨ-ñɨmnekalɨñ!’ ”
4 Tɨmbi manda wolok tuop ama no miti tuk i-sem-i-sem tɨñguk, koi Yoane, endɨ kwet ama nɨmnatnan ña-indañguk. Indambi, ñɨndɨñ eu pɨumbi enɨ-ta-kuñguk, “Sɨndɨ gɨnanjɨ tambanembi, kuñgu kolan bi-talembi, miti tuk inekalɨñ. Wolondamek Yambattɨ yomjɨ bi-samekak.” 5 Tɨmbi amatam Judia kwelan ba Jelusalem it kwelan pakɨlɨñ endɨ gɨtɨkkandɨ isɨ kwesɨ bimbi, Yoaneloñ ña indambi, yomjɨ e-jamilaumbi, Joldan tuk gɨnañ miti tuk i-sem-ta-kuñguk.
6 Yoanelok dasindasin wɨn plofet amalok dasindasinjɨ wandiñ, wɨn kamel domdɨ tɨndɨn, tɨmbi endɨ boñgɨunan bɨt gwɨlaptɨ tem kulɨñguk. Nanañ tuk wɨn gotak gɨt bupit mɨnjɨp tuk koñgom kli gɨnañ nanin na-kulɨñguk. 7 Tɨmbi endɨ ñɨndɨñ eu pɨumbi, amatam enɨ-ta-kuñguk, “Ama no nokok siñgina kandañ indaup tɨlak endɨ nak nomɨk nɨm, endɨ ama loloñ sɨnɨk. Ama pɨmbɨñen, nak kambak ñandin ñalɨ nepek no tuop nɨm tɨ-ñɨmet. 8 Nak tuk sɨlaningot i-sam-ta-kulet, gan endɨ Dɨndɨm Yallɨ i-samekak.”
Yesu en Mesia inda-dakleñguk
9 Yoanelɨ kena kusei kɨmɨlɨñɨlɨmbi, Yesulɨ Nasalet it kwet Galili provins gɨnañ pakuk. Pakapi, il kusei bimbi, Joldan tuknan ña-tombɨmbi, Yoanelɨ tuk i-ñɨmɨñguk. 10 Tuk i-ñɨm-taleumbi, Yesulɨ tuk pawañ loñɨpi dei loumbi kañguk wɨn: kunum pɨsalɨmbi, Dɨndɨm Yallɨ monɨk koi mambaip wandiñ walɨ endok plon pɨñguk. 11 Pɨñɨlɨmbi, kunum gɨnañ nanin manda no ñɨndɨñ kɨtɨu pɨñguk, “Dɨk nɨñana noñgan sɨnɨk. Nak gambɨ-galk tambi, nandɨ-koñgom tɨ-gamlet.”
12 Tɨmbi wolondañgan Dɨndɨm Yallɨ Yesu kwet sɨlaninnan nɨ-mulɨmbi ñañguk. 13 Kwet wandɨñ ama nɨmnat, gaut moyendɨñgot kuñgɨlɨñ. Yesulɨ wandɨñ ñambi, tim sandap 40 pakuk. Palɨñɨlɨmbi, Satañdɨ endoñ bɨmbi, tue-kañbi tɨ-ñɨm-ta-ku wɨt nɨm kañbi bim ñañguk. Tɨmbi añelolɨ bɨmbi, Yesu tɨmbɨ platañgɨlɨñ.
14 Yoane it kwambɨñ gɨnañ kɨmɨkɨlɨñ wolok siñgi kandañ Yesulɨ Galili kwelan undane-ñambi, Yambattok gɨñgɨt manda kɨndem eu pɨumbi, 15 ñɨndɨñ enɨ-ta-ñañguk, “Yambattɨ nain wopum amatamñii yambɨ-dɨkñeuktok kɨmɨkuk. Nain wɨn ip indalak, wala tɨmbi sɨndɨ gɨnanjɨ tambanembi, kuñgu kolan bimbi, gɨñgɨt manda kɨndem ñɨn nandɨ-kwambɨñ danekalɨñ!”
Yesulɨ gembɨn Juda amatam daut semguk
Yesulɨ gwañgwañii tɨpet tɨpet kɨtɨ-semguk
16 Tɨmbi Yesulɨ Galili tuk guañ baliliñ ñañɨpi, Simon gɨt kwayañ Andlu yambɨñguk: endɨ tuk guañ gɨnañ ipi, pis lɨk molom molom kop tiañe tɨñgɨmɨk. Pis epep kena wɨn endok mɨnemjet kena wakan. 17 Yesulɨ yambɨmbi kɨtɨ-sembi eñguk, “Sɨtɨ bɨwɨt!” embi enguk, “Sɨtɨ pis epep kena tɨ-ta-bamɨk. Kena wɨn bimbi bɨm, nak nep kle-kuumek, nak sep tɨmba pañgɨtaumbi, Yambattok amatam epep kena tɨ-kundekamɨk.” 18 Enbɨmbi, platik sɨnɨk pis ba pislɨk bimbi, wolongan kusei kɨmɨpi, Yesu kle-ñañgɨmɨk.
19 Tɨmbi Yesulɨ kambak jɨlop ñañɨpi, dakwaya tɨpet, Sebedilok nɨñañiit Yakobo gɨt Yoane, yambɨñguk: endɨ nosiit gɨta kɨkeñ plon papi, pis lɨk wopumjɨ tɨ-dɨndɨm e kena tɨñgɨmɨk. 20 Yesulɨ yambɨmbi, wolongan en kle-kundemɨktok kɨtɨ-semumbi, beset Sebedi gɨt kena gwañgwañii kɨkeñ plon yambimbi, Yesu kle-ñañgɨmɨk.
Yesulɨ yal kolan no kle-kokuk
21 Tɨmbi Yesulɨ gwañgwañii gɨt Kapaneam it kwelan ña-kuñguk. Tɨmbi Sabat patnandɨ nain indaumbi, it kiyau gɨnañ lombi, kusei kɨmɨpi, amatamda enɨ-daut tɨ-sembi, nanandɨ emguk. 22 Endɨ endɨkñe manda nandɨ-tale amalɨ enɨ-daut tɨ-semmañgɨlɨñ wɨndɨñ nɨm tɨñguk. Endɨ ama kosɨ gɨñgɨlat nomɨk manda gembɨnat sɨnɨk eñguk, wala tɨmbi amatam mandan nandɨñgɨlɨñ endɨ nandɨ-sɨlɨkñe-tɨñgɨlɨñ.
23 Tɨmbi ama no yal kolannat it kiyau gɨnan pakuk 24 endɨ Yesula kɨtɨ-ñɨmbi eñguk, “Yesu Nasalet nanin, dɨk nekta nɨndok kandañ bɨñ? Dɨk nɨp tɨmbɨ kolaneñdok bɨñ ba? Nak dɨk nandɨ-gamlet: dɨk ama dɨndɨm Yambattoñ nanin.” 25 Wɨndɨñ eumbi, Yesulɨ yal kolan nɨ-ñombɨmbi nɨñguk, “Mañga galɨmbi, ama ñɨn kañbimbi poñau!” 26 Nɨmbɨmbi, yal kolandɨ ama mɨnjamɨnjat tɨñɨpi, kwawa wopumgan tɨmbi, amalok gɨnañ nanin ka-mɨsɨm poñañguk. 27 Wɨndɨñ tɨmbɨmbi, amatam gɨtɨktɨ ka-sɨlɨkñembi mɨsɨñɨpi, nɨsɨñgan ñɨndɨñ e-nandɨ-tɨñgɨlɨñ, “Nepek nek ñandin indalak? Nandɨnandɨ ñɨn gɨtikñin ba gembɨnat bien! Endɨ yal kolan wakɨt manda kwambɨm enbɨmbi, mandan nandɨmbi tañgoneañ.” 28 Tɨmbi Yesulok koi gɨñgɨt platik sɨnɨk Galili kwet tuop eu satañguk.
Yesulɨ amatam asup ep tɨmbɨ kɨndem daumbi, Galili kwelan gɨñgɨt manda enguk
29 Tɨmbi Yesu gɨt gwañgwañii endɨ it kiyau bimbi, pawañ pɨ-ñañgɨlɨñ. Pɨ-ñaumbi, wolongan Simon gɨt Andlu endɨ Yesu, Yakobo gɨt Yoane yanañgɨlɨm ñambi, isetnan loñgɨlɨñ. 30 Lo-tombɨmbi Yesu nɨñgɨlɨñ, “Simon yapman tam jɨmbat pɨñgɨu kunduwat sɨnɨk walɨ tɨkeumbi dou-patak.” Wɨndɨñ nɨmbɨmbi, 31 endoñ ñañguk. Ñambi, kii plon tɨkem tɨmbɨm mɨlalɨmbi, jɨmbalɨ wolongan taleumbi, nana tuk emguk.
32 Tɨmbi maim daut pɨ-sembumbi, patnandɨ nain taleumbi, amatam jɨmbasɨat gɨt ama yal kolanjɨat gɨtɨk Yesuloñ yousɨyousɨñgan yanañgɨpi bɨñgɨlɨñ. 33 Tɨmbi Kapaneam nasɨ gɨtɨkkandɨ it yamanan kɨmɨn tɨñgɨlɨñ. 34 Tɨmbi Yesulɨ amatam jɨmbat kusei kuseilɨ ep mɨñguk asupgan ep tɨmbɨ kɨndem daumbi, yal kolan wakɨt kle-kot-semguk. Wɨndɨñ tɨmbɨmbi, yal endɨ en nin wɨn nandɨ-dakle-ñɨmumbi, manda nɨm enelɨñdok e-kɨmɨsip tɨ-semguk.
35 Tɨmbi Yesulɨ kɨlɨm mulum gɨnañ mɨlapi, kwet ama nɨmnatnan pɨ-ñambi, wandɨñ nɨmolo tɨñguk. 36 Nɨmolo tɨ-palɨmbi, Simon gɨta noliilɨ mɨlapi, Yesu lonjɨmbi, lonjɨ-ta-ñakap 37 tɨmbɨ indaumbi nɨñgɨlɨñ, “Kapaneam amatam gɨtɨktɨ gambɨne eñɨpi gep lonjɨañ!” 38 Nɨmbɨmbi enguk, “Nandɨlet. Gan nak gɨñgɨt manda kɨndem ewa pɨuptok sɨnɨk indañgut, wala tɨmbi it kwet dɨwɨn ñasɨñgan pakañ wandɨñ ñana.” 39 Wɨndɨñ embi, Galili kwet tuop kuñɨpi, it kiyausɨ gɨnañ gɨñgɨt manda enɨenɨ kena tɨñɨpi, yal kolan wakɨt ep kle-kot-tɨ-sem-ta-kuñguk.
Yesulɨ ama wanda kwambɨñnat no tɨmbɨ kɨndem dañguk
40 Tɨmbi ama no wanda kwambɨñnat endɨ Yesuloñ bɨmbi kakukule-eñɨpi, mɨlelem tɨ-ñɨmbi, kumbam dɨñgunembi nɨñguk, “Tɨkap dɨk nep tɨmbɨ kɨndem dawɨttok nandɨlañda, dɨk tuop.” 41 Eumbi, Yesulɨ enda blan wopum tɨ-ñɨmbi, kii kosuap tɨkeñɨpi nɨñguk, “Nak nandɨ-gamlet, dɨk nombo kɨndem da!” 42 Nɨmbɨmbi, platik sɨnɨk wandan kwambɨñ pailɨmbi, kɨndem dañguk.
43-44 Tɨmbi Yesulɨ nɨ-kɨmɨsip kwambɨñ tɨ-ñɨmbi nɨñguk, “Nandɨlañ. Dɨk nimbek nola nepek inda-gamɨk wolok kasat joñgo nɨm enbekañ. Nɨm sɨnɨk. Dɨk ñambi, pɨñgɨpka tapma ama daulɨmɨumbi, kɨndem dañ wɨn gambɨ-nandukak. Tɨmbi Moselɨ endɨkñe manda eñguk wolok tuop dɨk tapma tɨmbɨmbi, amatam gɨtɨktɨ jɨmbatka talelak wɨn gambɨ-nandɨnekalɨñ.” Yesulɨ manda wɨndɨñ embi, dɨndɨmgan nɨ-mulɨmbi 45 ñañguk. Gan endɨ kusei kɨmɨpi, kundit nek endok plon inda-ñɨmɨñguk wolok kasat amatamda tɨ-sem-ta-kuñɨpi eu satañguk. Wɨndɨñda tɨmbi Yesulɨ it kwelan indañgan ñañala nandum mɨlataumbi, kwet ama nɨmnatnan ña-pakuk. Ña-palɨñɨlɨmbi, amatam kwet tuop endoñ bɨ-teleñgɨlɨñ.
* 1: Damañgan Yambattɨ Islael amatam ñɨndɨñ enɨ-kwambɨñ dañguk: endɨ ama no amatamñii ep mektok nɨ-mulekak. Juda amalɨ ama wolok koi Mesia kɨtɨmbi, endok indainda nain mandɨ-ta-kuñgɨlɨñ.