5
Yěsù rɨ̌ ngbɔ̌na ʉ́vɛ atdí alɛ nɨ́gʉ̌ dhu
1 Wɔ̀ dhu-dzidɔ̌, yà Pbàyàhúdí rɨ̌ fɨ̀yɔ́ sɔmà tɔ́ atdí mʉ̀hɛndʉ̀ nɔ́nzɨ ɔ̀ná kàsʉmɨ̀ ɔ̌, Yěsù ɨvà ndɨ̀ ndàrà Yèrùsalɛmà tɔ́ kɨgɔ̀ ɔ̀. 2 Ndɨ kɨgɔ̀ ɔ̀ ka kótsù ɔ̀ná atdí tsǎtsʉ̀-ɔvɔ̀ nɨ’ɨ̀ «Tàmà tɔ́ Tsǎtsʉ̀.» Nɨ́, ùye ka kúyè ɨdha nɨ́ɨ’ɨ̀ ndɨ tsǎtsʉ̀ tɨ́. Pbàyàhúdí t’ávàna ɔ̌, ndɨ ɨdha-ɔvɔ̀ nɨ’ɨ̀ Bɛ̀tɛ̀sàyidà. Ndɨrɔ̀, kǐgì rɔ̌ ka kasɨ̀ imbò mbàrazà. 3 Nɨ́, dhèdhèrɔ̀ andɨ-tɨdɔ̀ nà alɛ nóongónà òyì ɨ mbàrazà tsìnǎ. Ɨ alɛ nɨ’ɨ̀ ndùmùndúmú mà, òtsótsù alɛ mà, ndɨrɔ̀ ngbɔ̌ya ʉ́vɛ alɛ mànà. [ 4 Nɨ́, abádhí ongónà òyì ányɨ̀rɔ̌, ’àmbɛ Kàgàwà bhà màlàyikà rɨ̌ ndɨ ɨdha-ɔ̌nga nángbǒ dhu ɔ̀dɔ̀ dɔ̌. Obhó tɨ́, atdí kàsʉmɨ̀ ɔ̌, Kàgàwà bhà màlàyikà nóongónà ìfo ɔ̀rʉ̀-akpà ɔ̀ rɔ̀, ndòtsù ndɨ ɨdha ɔ̀, ndàdʉ̀ ɔ̀nánga àngbo. Nɨ́, wɛmbɛrɛ̀ tɨ́ òtsù ndɨ ɨdha ɔ̀ alɛ nóongónà àdʉ̀ ɔ̀gʉ̀ dòtsí pbɨ̀ndà andɨ ɔ̌ rɔ̀.] 5 Nɨ́, ányɨ̀rɔ̌ ɨ’ɨ̀ atdí alɛ nɨ’ɨ̀ ɨwà andɨ alʉ́ ndɨ̀ rɔ́ atɔ árà àhʉ ɨ̀bhʉ kumì dɔ̀ná àrʉ̀ nà atɔ tɨ́ alɛ. 6 Nɨ́, wɔ̀ alɛ ndɨ̀ ndàla àyǎyi rɔ́, ndàdʉ̀ dhu ʉ̀nɨ ɨwà ka rɔ́nzɨ̀ ábhɔ̌ ɨdhɔ nyʉ́ andɨ nà rɔ̀, Yěsù ivú dhu kà-tsʉ̌, ndàtɨ: «Nyɨ nyòzè tɨ́ ɨwà nyɔgʉ̀?» 7 Nɨ́ wɔ̀ alɛ adʉ̀ dhu àdu Yěsù tɔ̀ ndàtɨ: «Ádrʉ̀ngbǎlɛ́, ɨdha-ɔ̌nga màlàyikà àngbǒ rɔ̀, ma marɨ́ mbǎ àdʉ̀ ɨ̀’ɨ̀ mitdu rɨ́, ndàfɔ̌ ma ndɨ ɨdha ɔ̀ alɛ nà. Ndɨrɔ̀, yà ma mɨ́ momvù ndɨ́nɨ̌ ma mofo tɨ́ ɨdha ɔ̀ rɔ̀, ngǎtsi alɛ kɛ̀lɛ̌ náarádʉ̀ òfo angyi rùdú ndɨ ɨdha ɔ̀.» 8 Nɨ́ Yěsù adʉ̀ àtɨ̀nà wɔ̀ alɛ nɨ̌: «Ɨ́và nyɨ, nyitdù ɨndʉ́ ara, nyadʉ̀ àrà.» 9 Nɨ́ ányɨ̀rɔ̌ rɔ̀ tɨ́, wɔ̀ alɛ náagʉ̀, ndàdʉ̀ pbɨ̀ndà ara nítdù ndàrà nà.
Wɔ̀ dhu rɨ̌ ndɔ̀nzɨ ɔ̀ná ɨdhɔ nɨ’ɨ̀ sàbatʉ̀-ɨdhɔ̀. 10 Nɨ́ Pbàyàhúdí tɔ́ ádrɔ̀drɔ̌ alɛ náadʉ̀ àtɨ̀nà wɔ̀ ɔ̀gɔ̀gʉ̀ alɛ nɨ̌: «Indo rɨ́’ɨ̀ nɨ́ sàbatʉ̀-ɨdhɔ̀! Nɨ́ dhu àkǎ nzá nyanɔ̀ pbʉ̀kʉ̀ ara nyambɛ ùbhi dɔ̌ nà.» 11 Nɨ́, wɔ̀ alɛ adʉ̀ dhu àdu abádhí tɔ̀ ndàtɨ: «Ɨma nɨ̀gʉ̌ alɛ nɨ́ ndɨ àtɨ ɨma nɨ̌, ma rìtdu pbàkà ara, madʉ̀ àrà nà.» 12 Nɨ́ kɔ̌kɔ̀ Pbàyàhúdí tɔ́ ádrɔ̀drɔ̌ alɛ adʉ̀ dhu ìvu kà-tsʉ̌ ’àtɨ: «Ádhɨ pbá alɛ ndɨ nyɨ nɨ̌ àtɨ, nyɨ rìtdu pbʉ̀kʉ̀ ara, nyadʉ̀ àrà nà?» 13 Pbɛ́tʉ̀, wɔ̀ ka kɨ̀gʉ̌ alɛ náadʉ̀ nzá àdhɨ mà ʉ̀nɔ̀nà ndɨ dhu dhu nʉ́nɨ. Obhó tɨ́, wɔ̀ ndɨ kàsʉmɨ̀ ɔ̌, Yěsù adʉ̀ ɨ̀’ɨ̀ ɨwà ndɨ̀ ndàwɨ̀lɨ̌ ndɨ̀, ndàrà ányɨ̀rɔ̌ ɨ̀’ɨ̀ ihé-yà nzínzì ɔ̌ rɔ̀ rɔ́. 14 Wɔ̀ dhu-dzidɔ̌, Yěsù adʉ̀ àrà wɔ̀ alɛ nótù Kàgàwà bhà ɨdzá, ndàdʉ̀ àtɨ̀nà kà nɨ̌: «Kɔ̀nɨ̌ nyɨ nyɔ̀gʉ̀ wà. Nɨ́ àpɛ́ nyɔnzɨ nzɛ́rɛnga tdɨ́tdɔ̌, akyɛ nzɛ́rɛ dhu nyʉ́ ròsè wɔ̀rɨ́ dɔ̀nǎ náarana nyabà tdɨ́tdɔ̌ nɨ̌.» 15 Nɨ́ wɔ̀ alɛ náadʉ̀ àrà, ndìtsì àtɨ̀nà Pbàyàhúdí tɔ́ ádrɔ̀drɔ̌ alɛ nɨ̌, Yěsù ràrɨ̌ ndɨ ndɨ̀ nɨ̀gʉ̌nà. 16 Ndɨ dhu-okú dɔ̀ rɔ̀ nɨ́ ndɨ, ɨ ádrɔ̀drɔ̌ alɛ náadʉ̀ ’ɔ̀pɛ̀ ’ɔ̀nɛ̀ Yěsù, ndɨ́nɨ̌ ɨ̀ abhʉ̀ tɨ́ kohò, sàbatʉ̀-ɨdhɔ̀ ɔ̌ kà rǎrà ìndrǔ ɨ̀gʉ rɔ̌ nɨ́dhunɨ̌. 17 Pbɛ́tʉ̀, Yěsù adʉ̀ àtɨ̀nà abádhí nɨ̌: «Àbadu Kàgàwà rɨ̌’ɨ̀ ìnè kòmbí màtɨ́ ndɨ̀ ndɨ́ kasʉ ɔ̀nzɨ rɔ́, nɨ́ ɨma mà átɔ̀, ma mɨ́’ɨ̀ kasʉ ɔ̀nzɨ ma mɨ́ rɔ́.» 18 Ndɨ dhu-okú dɔ̀ rɔ̀ nɨ́ ndɨ, Pbàyàhúdí tɔ́ ádrɔ̀drɔ̌ alɛ náadʉ̀ ’ɔ̀pɛ̀ ’ɔ̀nɛ̀ Yěsù tdɨ́tdɔ̌ atdyúya nyʉ́ nà, ndɨ́nɨ̌ ɨ̀ abhʉ̀ tɨ́ kohò. Abádhí ambɛ́nà kɔ̀nɛ̀ dɔ̌, ɨ̀nzɨ̌ nɨ́ ɨnzá kɨ̌fʉ sàbatʉ̀-ɨdhɔ̀ dhu-okú dɔ̀ rɔ̀ tɨ́, pbɛ́tʉ̀ kǎrádʉ̀ Kàgàwà àtɨ̀ àbanà nyʉ́ tɨ́, ndɨ dhu ràdʉ̀ ndàbhʉ ɨ̀’ɨ̀ àdhàdhɨ̀ Kàgàwà nà dhu-okú dɔ̀ rɔ̀.
Kàgàwà t’ídhùnà, Yěsù bhà ádrʉ̀ngbǎnga
19 Wɔ̀ dhu-dzidɔ̌, Yěsù adʉ̀ àtɨ̀nà Pbàyàhúdí tɔ́ ádrɔ̀drɔ̌ alɛ nɨ̌: «Ma mɨ́ obhó dhu nʉ́nɔ fʉ̌kʉ̀: Kàgàwà t’Ídhùnà rɨ̌ nzɨ̌ àdʉ̀ atdí dhu mà nɔ́nzɨ̀ dɔ̀na rɔ̌, pbɛ́tʉ̀ kà rǎdʉ̀ ɔ̀nzɨ̀nà dhu nɨ́ yà Àbanà rɔ̌nzɨna rɔ́ ndɨ̀ ndálǎna dhu kɛ̀lɛ̌. Obhó tɨ́, Àbanà arɔ́nzɨna dhu nɔ́nzɨ̀ kà t’Ídhùnà rǎdʉ̀ átɔ̀. 20 Obhó tɨ́, Àbanà ózè Idhùnà, ndàdʉ̀ ndɨ̀ ndarɔ́nzɨna kɔ́rɔ́ dhu núvi kà tɔ̀. Kàrɨ̌ yà ndɨ̀ ndɔ́nzɨ̀ dhu dɔ̀nǎ róse ádrɔ̀drɔ̌ dhu núvǐ tdɨ́tdɔ̌ ndɨ Idhùnà tɔ̀, ndɨ́nɨ̌ ɨdhɔ adʉ̀ tɨ́ nyʉ̌kɔ nɨ̌ atdídɔ̌. 21 Àdhàdhɨ̀ Àbadu náarɨ́ ʉ̀vʉ̌vɛ alɛ nábhʉ̌ rʉ̀ngbɛ ɨ̀ ɔvɛ-bvʉ̀ rɔ̀, ndàdʉ̀ ípìrɔ̌nga ùbho fɨ̌yɔ̀ dhu bhěyi tɨ́, nɨ́ ka t’Ídhùnà rǎdʉ̀ ípìrɔ̌nga núbho yà ndɨ̀ ndòzè ndùbho ka fɨ̌yɔ̀ alɛ tɔ̀. 22 Ndɨrɔ̀, Àbadu náarɨ́ nzɨ̌ ìndrǔ-ànyǎ nɨ́tdɨ̀, pbɛ́tʉ̀ kǐbhò anya t’ɨ́tdɨ̀ta tɔ́ ádrʉ̀ngbǎnga tɔ́ ɔbɨ kɔ́rɔ́ Idhùnà-fɔ́, 23 ndɨ́nɨ̌ kɔ́rɔ́ alɛ nɨ́ɨfʉ tɨ́ Idhùnà, àdhàdhɨ̀ ɨ̀ arɨ́ Àbanà nɨ́fʉ̌ dhu bhěyi. Nɨ́, ɨ̀nzɨ̌ arɨ́ Kàgàwà t’Ídhùnà nɨ́fʉ̀ alɛ, nɨ́fʉ nzá yà ka nívì Àbanà. 24 Ma mɨ́ obhó dhu nʉ́nɔ fʉ̌kʉ̀: Yà ma mʉ́nɔna dhu nɨ́rɨ rɨ́ alɛ, ndàdʉ̀ yà ɨma nívì alɛ ná’ù, nábà wà dhòdhódhónga tɔ́ ípìrɔ̌nga. Ndɨrɔ̀, ka kɔtdɨ́ya nzɨ̌ anya kà dɔ̌, pbɛ́tʉ̀ kʉ̌dà wà ɔvɛ ɔ̀na nǎ, ndàdʉ̀ òtsù ípìrɔ̌nga ɔ̀. 25 Ma mɨ́ obhó dhu nʉ́nɔ fʉ̌kʉ̀: kàsʉmɨ̀ níndù wà ndɨ̀, ndɨrɔ̀ ndɨ kàsʉmɨ̀ àkǎ wà. Ndɨ kàsʉmɨ̀ nɨ́ yà ʉ̀vʉ̌vɛ̀ kʉtdʉ̌ ɨ̀ alɛ rɨ̌ Kàgàwà t’Ídhùnà-tù nɨ́rɨ ɔ̀ná, ndɨrɔ̀ kà-tù ɨ̀rɨ rɨ́ alɛ ràdʉ̀ ípírɔ̌nga nábà. 26 Obhó tɨ́, àdhàdhɨ̀ Àba Kàgàwà náarɨ́’ɨ̀ ípìrɔ̌nga nà nyʉnatsì dhu bhěyi, nɨ́ kǎbhʉ Idhùnà rɨ̀’ɨ̀ ípìrɔ̌nga nà átɔ̀ nyʉnatsì. 27 Ndɨrɔ̀, kǎdʉ̀ ìndrǔ-ànyǎ t’ɨ́tdɨ̀ta tɔ́ ádrʉ̀ngbǎnga tɔ́ ɔbɨ nábhʉ Idhùnà tɔ̀, Ìndrǔ t’ídhùnà nɨ́ ka dhu-okú dɔ̀ rɔ̀. 28 Nɨ́, àpɛ́ nyàbhʉ ɨdhɔ rʉ̀kɔ nyɨ̌ ndɨ dhu dɔ̌. Obhó tɨ́, kàsʉmɨ̀ níndù wà ndɨ̀, yà kɔ́rɔ́ alɛ kǎkà ʉ̀vʉ̌vɛ̀ kʉtdʉ̌ ɨ̀ rɨ̌ tǔdu ɨ̀rɨ ɔ̀ná, 29 ’àdʉ̀ ’ʉ̀ngbɛ ɔvɛ-bvʉ̀ rɔ̀. Nɨ́ yà ídzì nga ɔ̀nzɨ ɨ̀ arɨ́ rɔ́rɔ̀ ʉvɛ̀ alɛ nʉ́ʉngbɛya ɨ̀, ’àdʉ̀ dhòdhódhónga tɔ́ ípìrɔ̌nga nábà. Pbɛ́tʉ̀, yà nzɛ́rɛnga ɔ̀nzɨ ɨ̀ arɨ́ rɔ́rɔ̀ ʉvɛ̀ alɛ, nʉ́ʉngbɛya ɨ̀, kadʉ̀ anya nɨ́tdɨ̀ dɔ̀yá*.»
Yěsù rɨ̌ pbɨ̀ndà ádrʉ̀ngbǎnga návǐ rɨ́ ìndrǔ tɔ̀ dhu nɔ́vɔ dhu
30 Tdɨ́tdɔ̌ Yěsù adʉ̀ dhu ɔ̀vɔ̀ Pbàyàhúdí tɔ́ ádrɔ̀drɔ̌ alɛ tɔ̀, ndàtɨ: «Ɨma nyʉ́, ma mɨ́ nzɨ̌ àdʉ̀ atdí dhu mà nɔ́nzɨ̀ dùdu rɔ̌, pbɛ́tʉ̀ ma mádʉ̀ ìndrǔ-ànyǎ nɔ́tdɨ̀ Àbadu Kàgàwà nɔ́vɔ̀ ka idù dhu bhěyi. Ndɨrɔ̀ ndɨ anya nɔ́tdɨ̀ ma mádʉ̀ obhónánga dɔ̌. Obhó tɨ́, ma marɨ́ nzɨ̌ ma mòzè dhu nɔ́nzɨ, pbɛ́tʉ̀ ma marɔ́nzɨna dhu nɨ́ yà ɨma nivi alɛ nózè dhu kɛ̀lɛ̌. 31 Ma mapɛ́ àdʉ̀ àdɨ pbàkà ngàmbì tɨ́ ma-tɨ́rɔ̀, nɨ́ ma mʉ́nɔna dhu nɨ́ nzɨ̌ àdʉ̀ ɨ̀’ɨ̀ obhó dhu. 32 Pbɛ́tʉ̀, ngǎtsi alɛ nɨ́ ndɨ pbàkà ngàmbì, ndɨrɔ̀ ma mʉ̀nɨ wà dhu, kà rʉ̌nɔna dùdú dhu ràrɨ̌ obhó dhu. 33 Nyɨ̌ nyóvì ìndrǔ ròwù dhu ɔ̀ngʉ̀ bàtizò núbhǒ arɨ́ Yùwanɨ̀-tsʉ̌, nɨ́ kǎdʉ̀ obhó dhu tɨ́ rɨ́’ɨ̀ dhu nʉ́nɔ̀ fʉ̌kʉ̀ ɨ alɛ dɔ̌. 34 Ɨma nyʉ́, ma mózè nzá ìndrǔ rǎdɨ pbàkà ngàmbì tɨ́ dhu, pbɛ́tʉ̀ ma mɨ́ yàrɨ́ dhu nʉ́nɔ fʉ̌kʉ̀ ndɨ́nɨ̌ nyɨ̌ nyʉgʉ̀ tɨ́. 35 Yùwanɨ̀ ɨ́’ɨ̀ nzínzìkʉ ɔ̌ àdhàdhɨ̀ ɔ̀bɨ ka kɔ̀bɨ̀ ràmbɛ ɨnga náwʉ̀ dɔ̌ tarà bhěyi. Ndɨrɔ̀, nyɨ̌ nyádʉ̀ ɨdhɛ̀kʉ nábhʉ rɨ̀ka ndɨ̀ ákɛ̌ kàsʉmɨ̀ kɛ̀lɛ̌ tɨ́ kà rʉ̌nɔna fʉ̌kʉ̀ dhu tɔ́ awáwʉ̀ ɔ̌. 36 Nɨ́ ɨma nyʉ́, ma mɨ́’ɨ̀ ìnè Yùwanɨ̀ ʉnɔ dhu dɔ̀nǎ òsè ngǎtsi dhu nà. Obhó tɨ́, ndɨ dhu nɨ́ yà Àbadu Kàgàwà íbhò ndɨ́nɨ̌ ma mɔnzɨ tɨ́ ràkǎ kasʉ, yà ìnè rɨ́’ɨ̀ ɔ̀nzɨ ma mɔ́nzɨna rɔ́. Nɨ́ ɨ kasʉ arɨ́ ndɨ dhu àvǐ, Àbadu Kàgàwà ràrɨ̌ ndɨ ɨma nívì. 37 Yà ma nívì Àbadu nɨ́ átɔ̀ pbàkà ngàmbì. Nɨ́, nyɨ̌ nyàpɛ̀ nzá kà-tù nɨ́rɨ akɛkpá màtɨ́, ndɨrɔ̀ nyɨ̌ nyàpɛ̀ nzá kà-nyɨ̀-kpa nálǎ. 38 Ndɨrɔ̀, nyɨ̌ nyɨ́’ɨ̀ mbǎ kàbhà ɔtɛ nà afíkʉ ɔ̀, ɨnzá nyɨ̌ nyá’ù yà kǐvì alɛ dhu-okú dɔ̀ rɔ̀. 39 Nyɨ̌ nyózè nyǒgyè Kàgàwà bhà Andítá-ɔ̀nga, nyɨ̌ nyárɨ́ ɨnga ɨ̀rɛ̀ kǒtù ɔ̌ nyɨ̌ ràrǎdʉ̀ dhòdhódhónga tɔ́ ípìrɔ̌nga nábà dhu-okú dɔ̀ rɔ̀. Nɨ́, ɨ Andítá nɨ́ ɨ pbàkà ngàmbì. 40 Pbɛ́tʉ̀, nyɨ̌ nyózè nzá nyǐwǔ tɨdu ɔ̀, ndɨ́nɨ̌ nyɨ̌ nyabá tɨ́ obhóná ípìrɔ̌nga. 41 Ma mózè nzá ìndrǔ rɨ̌ milè dhu. 42 Pbɛ́tʉ̀, ma mʉ́nɨ wà nyɨ̌: nyɨ̌ nyózè nzá Kàgàwà. 43 Ɨma, ma mɨ́rà Àbadu Kàgàwà-ɔvɔ̀ rɔ̌, nɨ́ nyɨ̌ nyàdʉ̀ nzá makɔ. Pbɛ́tʉ̀, ngǎtsi alɛ náapɛ́ àdʉ̀ ɨ̀rà ɔvɔ̀na nyʉ́ rɔ̌, nɨ́ nyɨ̌ nyádʉ̀ ndɨ alɛ àkɔ akyɛ. 44 Nyɨ̌ nyádʉ̀ dhu à’ù ɨ̀ngbà dhu bhěyi, yà nyɨ̌ nyózè nyɨ̌fʉ nyɨ̌ nyɨ̌-tɨ́rɔ̀ nzínzìkʉ ɔ̌, ɨ̀nzɨ̌ nyǎdʉ̀ Kàgàwà atdírɔ̀ rɨ̌ nyɨ̌fʉ̌ dhu ɔ̀nɛ̀ rɔ̀? 45 Àpɛ́ nyɨ̀rɛ̀ nga ɨma ràrɨ̌ ndɨ ma mɨ́ nyɔ̌bhʉ Àbadu-fɔ́. Pbɛ́tʉ̀ nyɔ̌bhʉ rɨ́ nɨ́ Músà, yà atdídɔ̌ nyɨ̌ nyá’ù tsʉ̀ná dhu alɛ*. 46 Obhó tɨ́, nyɨ̌ nyá’ùyana gukyè Músà náandí dhu, nɨ́ nyɨ̌ nyádʉ̀yana ma mʉ́nɔna dhu à’ù átɔ̀, okúdu dɔ̀ rɔ̀ kǎndí ɨ dhu nɨ́dhunɨ̌. 47 Nɨ́ yà ɨnzá nyɨ̌ nyá’ù kǎndí dhu rɔ̀, nyɨ̌ nyádʉ̀ ma mʉ́nɔna ɔtɛ ná’ù ɨ̀ngbà dhu bhěyi*?»
* 5:29 Dàn 12.2 * 5:45 Tɔ̀r 31.26-27 * 5:47 Tɔ̀r 18.15