17
Paulova'ea oho Tessalônica pe
1 Igwete Paulo'g̃a hoi pea rupi cidade de Anfípolis pe aerẽ Apolônia pe no. Aerẽ g̃a vahemi ojipe'i pe no Tessalônica pe. Pevo tuvi judeus'g̃a jatykahava. 2 A'ero sábado rupi Paulo'ga hoi ipype g̃a pyri a'ero. A'ereki sábado nanani ga hoi judeus'g̃a jatykahava pype jipi. Três vezes Paulo'ga hogahoi pevove'g̃a monhi'inhi'ig̃a aherembikwatijara rehe Tupana'ga mombe'uhava rehe. 3 Igwete ga imombe'ukatui javo g̃a pe.
—Nahanahã ahe ei ikwatija hako, ei Paulo'ga. Cristo'ga manoa pe ahe ei a'ero tokwaha ti ga hahyva'ea omanomo javo. Cristo'ga kwerava pe ahe ei no tokwerava'ja ti ga omanoa hugwi javo, ei ga. Jesus'ga ko Cristoramo oko Tupana'ga remimbuhurukaramo. A'ereki gaha ahe nhi'ĩpo'ru pa ikwehe. Gaha ji amombe'u kiro pe me a'ero Jesus'ga, ei Paulo'ga g̃a pe.
4 Igwete jara'g̃a Paulo'ga nhi'ig̃a reroviari ga mbopogweavo ojikoty'a Paulo'g̃a pavẽi judeus'g̃a. Na jitehe ko judeus'g̃arũive'g̃a – kiroki g̃a ojiko Tupana'ga rehe. Grego ko g̃anhi'ig̃a. He'yjuhuve'g̃a Paulo'g̃a mbopogwei ojikoty'a g̃a pavẽi. Kunhangwera'g̃a na jitehe no onhimongyavo imbateve'g̃a.
5 Judeus'g̃a ki a'e te onhimyrõ Paulo'g̃a ndehe hepiagame Paulo'g̃a mbopogwea. Nurã g̃a okote'varuhuve'g̃a nderuri ojipyri – kiroki g̃a okoteheuhu oporavykye'yma jipi. Igwete g̃a g̃a mbojatykai g̃a mbohapukapukaita Paulo'g̃a ndehe cidadepeve'g̃a momymomyinauka. A'ero g̃a hoahypavi Jasão'ga ronga pe tiheka ti Paulo'g̃a javo.
—Tiroho ti g̃a mytu'ẽ me g̃andovaki, ei g̃a ojohupe novĩa.
6 Ndohepiagi reki g̃a Paulo'ga ipype. Silas'ga g̃a ndohepiagi no.
—Jasão'g̃a ti tipyhy a'ero Jesus'gareheve'g̃a, ei g̃a ojohupe.
A'ero g̃a Jasão'g̃a pyhygi g̃a nderohyryryga g̃a nderogwovo huvihava'g̃a pyri. Igwete g̃a ei g̃a pe:
—Paulo'g̃a iporayvaruhu ogwoogwovo g̃agwyri pe nhaporemo g̃a momymomyina, ei g̃a o'mbero g̃a pe. Igwete g̃a nduruhui kiro nhande pyri no. 7 A'ero Jasão'ga g̃a mbuhurukari g̃wonga pe g̃a mombytavo ojipyri, ei g̃a g̃a pe. G̃a nhaporemo nohendukatui nhanderuvihavuhu'ga nhi'ig̃a César'ga nhi'ig̃a. A'ereki g̃a e'i: “Hajiheve'ga ag̃wamo nhanderuvihavuhuro oko,” ei g̃a, ei g̃a. “Jesus ko garera,” ei Paulo'g̃a, ei g̃a g̃a pe.
8 Onhi'ig̃ame a'ea rehe g̃a pe g̃a imomymomyi huvihava'g̃a py'a jara'g̃a py'a no. 9 Igwete huvihava'g̃a ei Jasão'g̃a pe:
—Imbuhumbuhurame itambere'ia ore ve po ti ore pe mo'ẽukari pe mondovouka a'ero, ei g̃a. Pe ndekokaturame po ti ore imbuhura'javi peitambere'ia pe me a'ero nehẽ, ei g̃a g̃a pe.
Igwete Jasão'g̃a imondoi itambere'ia g̃a pe. A'ero g̃a Jasão'g̃a mbopiro'yukari g̃a mondovouka.
Paulova'ea oho Beréia pe
10 Kotihĩ ypytunimo Jesus'gareheve'g̃a Paulo'g̃a mondoukari cidade hugwi a'ero topyhygyme ti g̃a Paulo'g̃a javo. Igwete Paulo'ga hoi pea rupi cidade de Beréia pe okovo Silas'ga pavẽi. Ovahemame g̃a jogwerohoi judeus'g̃a jatykahava pype upa. 11 Igwete Paulo'g̃a imombe'umbe'ui g̃a pe Tupana'ga nhi'ig̃a. Beréiapeve'g̃a koji'i pyry hete reki Tessalônicapeve'g̃a hohe. A'ereki g̃a g̃wendu pota hete Tupana'ga mombe'ua. Paulo'g̃a imombe'urame g̃a ei ojohupe: “Tihepia ti imombe'ukatua.” Nurã g̃a hoi hepiaga aherembikwatijara jipi Tupana'ga mombe'uhava nahã reki ra'e javo.
12 A'ero g̃a heroviari ojikoga Jesus'ga rehe onhimongyavo. He'yive'g̃a kunhangwera'g̃a ojiko Jesus'ga rehe no imbateve'g̃a. Grego ko g̃anhi'ig̃a. Akwaimbae'g̃a na jitehe grego g̃anhi'ig̃a. Igwete g̃a jikogi Jesus'ga rehe onhimongyavo. 13 Emo ojipe'g̃a Paulo'g̃a mombe'u judeus'g̃a pe – perope Tessalônica pe.
—Paulo'ga oho Beréia pe raji'i, ei g̃a. Kiro ga imombe'umbe'ui Tupana'ga nhi'ig̃a g̃a pe no, ei g̃a g̃a pe.
Ikwahavame judeus'g̃a hoi Beréia pe a'ero. Igwete g̃a eg̃a'euhui Beréiapeve'g̃a pe i'mbe hete Paulo'ga pe me javo. Nahã g̃a he'yjuhuve'g̃a momymomyi upa. 14 Nurã Jesus'gareheve'g̃a Paulo'g̃a mondoukaripei a'ero toho ti ga ypiahu pe javo. Emo Silas'ga opyta na'ẽ Beréia pe Timóteo'ga pavẽi. Kiroki g̃a Paulo'ga reroho – gweroho g̃a ga ypiahu pe. 15 Aerẽ g̃a ga rero'avi ga rerogwovo cidade de Atenas pe ga reja.
—Pejivy kirog̃we, ei Paulo'ga g̃a pe. Pe'ji ti Silas'ga pe Timóteo'ga pe no kotihĩ ti g̃a tuhu ji pyri avo, ei Paulo'ga g̃a pe.
A'ero ga reja g̃a herojivyri herogwovo.
Paulova'ea oho Atenas pe
16 Igwete Paulo'ga pytai Atenas pe Silas'g̃a mboha'uva. He'yjuhuheteva'ea cidadepeve'g̃a gwereko ha'angava g̃wemimbohetehara. Nurã Paulo'ga py'a oko tehe hepiagame. A'ereki pevove'g̃a nombohetei Tupana'ga. 17 A'ero ga hoi judeus'g̃a jatykahava pype Jesus'ga mombe'gwovo g̃a pe. Igwete ga nhi'inhi'ig̃i g̃a pe judeus'g̃a pe judeus'g̃arũive'g̃a pe no – kiroki g̃a ojiko Tupana'ga rehe. Ima'ẽhai pe ga hogahoi jipi ja'javo pevove'g̃a pe no. 18 A'ero g̃a nduri Paulo'ga pyri – kiroki g̃a ombo'e epicureu'g̃a nhi'ig̃agwera rehe. Kiroki g̃a ombo'e estóicos'g̃a nhi'ig̃agwera rehe – g̃a uhu ga pyri no. Igwete g̃a Paulo'g̃a nhi'ig̃ayvari a'ero. Jara'g̃a e'i ojohupe:
—Gara rehe ga onhi'ig̃uhũ naerũ? ei g̃a.
Jara'g̃a e'i:
—Omombe'u po ga hajiheve'g̃a yvagipeve'g̃a ovuhu, ei g̃a.
A'ea g̃a ei. A'ereki Paulo'ga omombe'u Jesus'ga g̃a pe. Omombe'u ga omanove'g̃a mbogwerava no. 19 A'ero g̃a Paulo'ga rerohoi yvytyruhua rehe Areópago rehe. Igwete g̃a jatykai tihendu ganhi'ig̃a javo.
—Emombe'u kirog̃we ore ve enhimimombe'upyahua torohendu, ei g̃a ga pe. 20 A'ereki hajiheva'ea nde eremombe'u ore ve ore monhimomby'avo. Nurã torokwaha tuhẽ neremimombe'ua, oro'e ore nde ve, ei g̃a.
21 A'ereki g̃a nhaporemo onhomonhi'inhi'ĩ ranuhũ jipi Atenaspeve'g̃a hajiheve'g̃a no – kiroki g̃a u g̃a pyri upa Atenas pe. Nane'ymi g̃a imombe'umbe'ui mbaterapyahua ojohupeupe. Nanongara jate g̃a g̃wendu pota jipi no. Nurã g̃a Paulo'ga rerohoi pevo tomombe'u ga mbaterapyahua ore ve javo.
22 A'ero Paulo'ga ami g̃apyteri pe yvytyruhua rehe Areópago rehe. Igwete ga ei Atenaspeve'g̃a pe:
—Pembohete hete po pe yvagipe'g̃a, ei ga. 23 A'ereki jikwavame pehea rupi ji ahepiepia ha'angavaparavuhua imbohetehava, ei ga g̃a pe. Igwete ji hepiagi ikwava'ẽhava. Igwyri pe pe ikwatijari inog̃a. “Oroapo ore agwa yvagipeve'ga pe orerembikwahave'yma'ga pe,” e'i penembikwatijaragwera, ei ga. Gaha pe pembohete ga kwahave'yma – gaha jitehe ji amombe'u kiro pe me. Tupana'ga reki ji amombe'u pe me, ei Paulo'ga g̃a pe.
24 —Tupana'ga – gaha oapo yvya yvyakotyva'eareheva'ea reheve – yvaga jaramo ko ga rekoi yvya jaramo no, ei ga. Ga ko nduvi yvyakotyve'g̃a nembiapoa pype ombohetehava pype, ei ga g̃a pe. 25 Ga gwereko pa mbatera ojive. Nurã ga ndojikogi yvyakotyve'g̃a ndehe ji poko javo g̃a pe. Gaha ko omongouka pa ahe. Igwete ga imbuhumbuhurukari mbatera g̃a pe nhaporemo, ei Paulo'ga g̃a pe.
26 —Tupana'ga oapo na'ẽ nhaneremboypya ojipejiva'ea hako, ei ga. Aerẽ ga ahe mbohetauhui huvihava'g̃a mongovo g̃andeheve'g̃a pavẽi. Igwete ga g̃a mboja'oja'ogi g̃a mondovo g̃agwyri pe nhaporemo, ei ga. G̃a'apoa renonde Tupana'ga e'i jipe oyvyteri pe hako: “Nahanahã po ti g̃a pe nehẽ. Aerẽ po ti nahã nehẽ,” ei ga. “Pevo gwe ti g̃a toko nehẽ,” ei ga. A'ea Tupana'ga e'i oyvyteri pe hako, ei Paulo'ga g̃a pe. 27 Nahanahã Tupana'ga japoi g̃a nderekovo tajireka ti g̃a javo. “Ji repia po ti g̃a ji rekarame nehẽ,” ei Tupana'ga hako, ei ga. Irupe rũi reki Tupana'ga oko nhande hugwi, ei Paulo'ga g̃a pe. 28 A'ereki “gaha nhande mongo nhande mbovavagauka,” ei g̃a. A'ea pe pegwyripeva'ea ei ikwatija no: “Nhande vehevi ko Tupana'ga ra'yramo xako,” ei ahe, ei Paulo'ga g̃a pe.
29 —Tupana'ga ra'yramo nhande rekoro g̃waramo ndia'ei po nhande a'ero hamo: “Tupana'ga ko g̃anembiapoa'java'ea ouro apopyra'java'ea prata apopyra'java'ea. Ita apopyra'java'ea ko ga.” Ndia'ei po a'ea ga pe hamo, ei Paulo'ga imombe'gwovo g̃a pe. 30 Ymya g̃a erame a'ea Tupana'ga pe ga imbogwavetena'ẽi g̃anhi'g̃a. A'ereki a'ea rupi g̃a ndokwahavi ve. Emo ga nombogwavukara'javi g̃andekote'varuhua kiro, ei ga. Kirog̃we ga ehetei yvyakotyve'g̃a pe g̃agwyri pe nhaporemo: “Perojijyi pejeaporog̃ita pejipohia pejikote'varuhua hugwi,” ei Tupana'ga g̃a pe, ei ga.
31 —Aerẽ mbapava koty po ti Tupana'ga Jesus'ga mbo'eukari g̃andeaporog̃ita pe nehẽ. A'ereki ymya ga e'i Jesus'ga pe: “Aerẽ po ti ndehe ere'e g̃a pe nehẽ,” ei Tupana'ga ga pe. A'ea rupi katu po ti Jesus'ga ekatui g̃a pe a'ero nehẽ ikwahava g̃andeaporog̃itapyryva ojipe'g̃a ndeaporog̃itate'varuhua nehẽ, ei Paulo'ga g̃a pe. Tupana'ga okwahavukaripe Jesus'ga rembi'eag̃wama yvyakotyve'g̃a pe ikwehe. A'ereki ga ombogwera Jesus'ga mongovo, ei ga Atenaspeve'g̃a pe.
32 Henduvame Paulo'ga nhi'ig̃a Jesus'ga kwerava rehe jara'g̃a ga rerekomemui. Emo jara'g̃a e'i:
—Torohenduva'ja ti nenhi'ig̃a a'ea rehe nehẽ.
33 A'ero Paulo'ga hoi g̃apytera hugwi ogwovo. 34 Jara'g̃a ojikoty'a Paulo'ga pavẽi ojikoga Jesus'ga rehe. Dionísio'ga – kiroki ga omog̃ita pevove'g̃a ojipe'g̃a pavẽi yvytyruhua rehe Areópago rehe jipi – ga ojikoty'a Paulo'ga pavẽi ojipe'g̃a no Damárishẽa no.